ҚР-ның прокуратурасы


Құқық қорғау қызметіндегі маңызды бағыттардың бірі прокурорлық қадағалау болып саналады. Прокурорлық қадағалауды жүзеге асыратын орган прокуратура болып есептеледі.
Конституцияға және «Қазақстан Республикасының Прокуратурасы туралы» 1995 жылғы 21 желтоқсандағы заң күші бар Жарлыққа сәйкес, Республика Прокуратурасы:
1) Республика аумағында заңдардың, Президент жарлықта-
рының және өзге де нормативтік-құқықтық актілердің дәл және
бірізділікпен қолданылуына, жедел іздестіру қызметінің, анық-
тау мен тергеудің, әкімшілік және атқарушылық іс жүргізудің
заңдылығына жоғары қадағалауды жүзеге асырады;
2) сотта мемлекеттің мүддесін қорғайды;
3) Қылмыстық қудалауды іске асырады.
Прокурорлық қадағалау оның қызметінде негізгі бағыт болып есептеледі. Прокурорлық қадағалау деген ұғымды заңдардың дәл және бірізділікпен қолданылуын бұзуды дер кезінде анықтап, кемшілікті түзетіп отыру және кінәлі адамдарды жауапқа тарту арқылы прокуратура қызметін мемлекет атынан жүзеге асыру деп түсіну керек.
Прокурорлық қадағалаудың мәні мен ерекшеліктері прокуратура қызметін ұйымдастыру жұмысының негізі болып саналатын принциптермен белгіленеді.
Оларға мыналар жатады:
Прокуратурадағы тұтастық, орталықтану және дара басқару. Оның органдарының бәрі төменнен жоғарыға қарай бас прокурорға бағындырылған, біртұтастықты білдіреді, мемлекет атынан әрекет етеді, және бүкіл прокуратура жүйесінің өкілі болады, ортақ мақсаттары, міндеттері, қадағалау нысандары мен әдістері бар. Бұл принцип прокурорды «патшаның оң көзі» атаған 1 Петрдің заманынан бері бар. Мұндай жағдай мемлекеттік билік заң деңгейіне көтерген ережелерден ауытқудың кез келген түріне жедел және тиімділікпен назар аударуға мүмкіндік береді.
Мемлекеттік органдардан, лауазымды адамдардан, саяси партиялардан және қоғамдық бірлестіктерден тәуелсіздік. Тәуелсіздік бәрінен бұрын прокуратураның мемлекеттік органдар жүйесіндегі дербес жағдайымен, оның материалдық-техникалық базасын мемлекеттік бюджет есебінен қаржыланды-румен, оның органдары мен лауазымды адамдарын толық сая-сатсыздандырумен қамтамасыз етіледі. Сонымен бірге тәуелсіздік бақылаусыздық деген ұғымды білдірмейді. Бас прокурор Президент алдында кем дегенде әр тоқсанда бір реттен есеп беріп отырады. Прокурордың әрекеттері мен актілеріне жоғары тұрған прокурорға және сотқа шағым берілуі мүмкін.
Прокуратура органдарының қызметіне араласуға тыйым салынады. Прокурорлардың шешімдеріне ықпал етуге тырысудың кез келгеніне тыйым салынады және қылмыстық, әкімшілік немесе тәртіптік жауапкершілік туғызады.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ПРОКУРАТУРАСЫ
Құқық қорғау қызметіндегі маңызды бағыттардың бірі прокурорлық қадағалау болып саналады. Прокурорлық қадағалауды жүзеге асыратын орган прокуратура болып есептеледі.
Конституцияға және Қазақстан Республикасының Прокуратурасы туралы 1995 жылғы 21 желтоқсандағы заң күші бар Жарлыққа сәйкес, Республика Прокуратурасы:
Республика аумағында заңдардың, Президент жарлықта-
рының және өзге де нормативтік-құқықтық актілердің дәл және
бірізділікпен қолданылуына, жедел іздестіру қызметінің, анық-
тау мен тергеудің, әкімшілік және атқарушылық іс жүргізудің
заңдылығына жоғары қадағалауды жүзеге асырады;
сотта мемлекеттің мүддесін қорғайды;
Қылмыстық қудалауды іске асырады.
Прокурорлық қадағалау оның қызметінде негізгі бағыт болып есептеледі. Прокурорлық қадағалау деген ұғымды заңдардың дәл және бірізділікпен қолданылуын бұзуды дер кезінде анықтап, кемшілікті түзетіп отыру және кінәлі адамдарды жауапқа тарту арқылы прокуратура қызметін мемлекет атынан жүзеге асыру деп түсіну керек.
Прокурорлық қадағалаудың мәні мен ерекшеліктері прокуратура қызметін ұйымдастыру жұмысының негізі болып саналатын принциптермен белгіленеді.
Оларға мыналар жатады:
Прокуратурадағы тұтастық, орталықтану және дара басқару. Оның органдарының бәрі төменнен жоғарыға қарай бас прокурорға бағындырылған, біртұтастықты білдіреді, мемлекет атынан әрекет етеді, және бүкіл прокуратура жүйесінің өкілі болады, ортақ мақсаттары, міндеттері, қадағалау нысандары мен әдістері бар. Бұл принцип прокурорды патшаның оң көзі атаған 1 Петрдің заманынан бері бар. Мұндай жағдай мемлекеттік билік заң деңгейіне көтерген ережелерден ауытқудың кез келген түріне жедел және тиімділікпен назар аударуға мүмкіндік береді.
Мемлекеттік органдардан, лауазымды адамдардан, саяси партиялардан және қоғамдық бірлестіктерден тәуелсіздік. Тәуелсіздік бәрінен бұрын прокуратураның мемлекеттік органдар жүйесіндегі дербес жағдайымен, оның материалдық-техникалық базасын мемлекеттік бюджет есебінен қаржыланды-румен, оның органдары мен лауазымды адамдарын толық сая-сатсыздандырумен қамтамасыз етіледі. Сонымен бірге тәуелсіздік бақылаусыздық деген ұғымды білдірмейді. Бас прокурор Президент алдында кем дегенде әр тоқсанда бір реттен есеп беріп отырады. Прокурордың әрекеттері мен актілеріне жоғары тұрған прокурорға және сотқа шағым берілуі мүмкін.
Прокуратура органдарының қызметіне араласуға тыйым салынады. Прокурорлардың шешімдеріне ықпал етуге тырысудың кез келгеніне тыйым салынады және қылмыстық, әкімшілік немесе тәртіптік жауапкершілік туғызады.
Прокурорлық қадағалау актілерінің міндеттілігі. Прокурорлық қадағалаудың негізделген актілері барлық мемлекеттік және мемлекеттік емес органдардың, лауазымды адамдардың және азаматтардың сөзсіз орындауына жатады. Прокурорлардың қаулыларын, нұсқамаларын, нұсқауларын және талаптарын орындамау заң бойынша жауапкершілік келтіреді.
Жариялылық. Прокурор қадағалауының тиімділігін арттыру үшін және құқық бұзудың алдын алу мақсатымен прокурор өз қызметін ашық жүргізеді. Тексерулердің нәтижелері көпшілікке, оның ішінде бұқаралық ақпарат құралдары арқылы да таратылады. Бұған құпиялық сақтау немесе моральға байланысты жариялау мүмкін болмайтын жағдайлар кірмейді.
Прокурорлық қадағалау сондай-ақ құқық қорғау қызметінің жалпы принциптеріне сәйкес жүзеге асырылады, оған заңдылық, адамның және азаматтың құқығы мен бостандығының басымдығы, заң алдында бәрінің де теңдігі, лауазымды адамдардан өз міндетін атқару кезінде талап етілетін біліктілік, іс жүргізудегі ұлттық тіл, жан-жақтылық, толықтық және басқалары кіреді.
Өзге құқық қорғау органдарымен ортақ міндеті -- құқық қорғау міндеті бола отырып, прокуратура оған тек өзіне ғана тән тәсілдер арқылы қол жеткізеді, ол -- заңдылыққа бақылау ұйымдастыру, қылмыс жасаған адамдарды қылмыстық қудалау, сот органдарында мемлекет мүдделерін қорғау.
Заңдылықты қадағалау негізгі бағыттар бойынша жүзеге асырылады (оларды прокурорлық қадағалаудың салалары деп атайды). Ол бір мезгілде біртекті қоғамдық қатынастарды және оларды реттейтін нормаларды да қамтиды. Оларға мыналар жатады:
адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықта-
рын, заңды тұлғалар мен мемлекеттің мүдделерін сақтауды
қадағалау (жалпы қадағалау деп аталады);
жедел іздестіру қызметін қадағалау;
тергеу мен анықтаудың заңдылығын қадағалау;
әкімшілік іс жүргізудің заңдылығын қадағалау;
атқарушы іс жүргізудің заңдылығын қадағалау.
Осы аталған бағыттардың әрқайсысының өз міндеттері және айырықша ерекшеліктері бар. Сонымен бірге прокурорлық қадағалау біріктіреді. Жалпы мақсат Конституция мен заңдардың үстемдігін қамтамасыз ету, адамның және азаматтың құқығы мен бостандығын және құқықтық ықпал ету әдісін қорғау.
Қадағалау әрқашан тексеру жүргізу жолымен жүзеге асырылады. Оған мыналар негіз бола алады:
Қазақстан Республикасы Президентінің тапсырмасы;
заңдардың бұзылғандығы жөнінде арыздар, шағымдар, ха-
барлау және басқа да деректер;
-- зандардың бұзылғандық белгілерін тікелей айғақтау;
Жоғарыда тұрған прокурордың тапсырмасы немесе сұрау салуы.
Прокуратураның ұйымдық құрылымы. Прокуратура органдары жүйесінің ұйымдық құрылымы аумақтық-аймақтық принцип бойынша түзілген. Әрбір әкімшілік-аумақтық бөліністе прокуратураның ауданнан бастап барлық тиісті тармақтары бар. Бұған қоса, мамандандырылған прокуратуралар болады -- көлік, табиғат қорғау, арнайы объектілер прокуратуралары. Олар аудандық прокуратуралардың құқықтарына орай әрекет етеді және өз қызметтерінде тиісті облыстық прокурорға бағынады.
Мамандандырылған прокуратураларға сондай-ақ түзілісі армияда қабылданған ұйымдар құрылымына сәйкес келетін әскери прокуратуралар да жатады.
Прокуратура жүйесіндегі ең жоғарғы орган -- Бас прокуратура. Оны Парламент Сенатының келісімімен 5 жыл мерзімге Президент тағайындайтын Бас прокурор басқарады.
Орталық аппарат Бас прокурордың ұсынымы бойынша Президент қызметке тағайындайтын және жұмыстан босататын бірінші орынбасардан, 3-4 орынбасарлардан, сондай-ақ -- секретариаттан, басқармалардан және бөлімдерден тұрады.
Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының жанынан заңдылық пен құқық қорғау проблемаларын зерттеу және кадрлар мамандығын арттыру институты құрылған. Бас прокуратураның құрылымдық бөлімшелері негізінен алғанда прокурорлық қадағалаудың салалары (бағыттары) бойынша құрылады,
Бас прокуратура прокуратураның бүкіл жүйесіне басшылық етеді, оның мемлекеттік билік орталық органдары, халықаралық ұйымдар алдындағы өкілдігін қамтамасыз етеді. Басқа құкық қорғау органдарымен өзара қарым-қатынаста болады. Республикадағы заңдылық ахуалына және қадағалау прак-тикасына талдау жасайды, норма шығармашылығы қызметіне қатысады, заң шығару бастамаларын көтереді.
Облыстық және соларға теңестірілген прокуратуралар, мәселен, әскери Бас прокуратура, астана және республикалық бағыныстағы Алматы прокуратуралары осы органдар жүйесіндегі орта буын болып табылады. Олар Бас прокуратураға бағындырылған. Олардың прокурорларын, сонымен қатар Бас прокурордың орынбасары болып есептелетін әскери Бас прокурорды қоспағанда, Бас прокурор тағайындайды. Қызметкерлердің штаттық саны жағынан бұл органдардың аппараттары Бас прокуратураның құрылымымен бірдей деуге болады. Олардың да бөлімдері мен басқармалары бар. Прокурорларда олардың орынбасарлары, аға көмекшілері, көмекшілері, аға прокурорлары және бөлімдер мен басқармалар прокурорлары болады.
Бас прокуратурада және облыстық прокуратураларда ұйымдық мәселелермен қоса заңдардың бұзылғандығын айғақтайтын елеулі фактілерді қарайтын кеңесші органдар - алқалар құрылады.
Прокуратура жүйесіндегі төменгі буынға жергілікті жерлерде өз құзыреті шегінде заңдардың дұрыс қолданылуын қамтамасыз ететін, қылмыстық қудалауды ұйымдастыратын және сот жүйесі негізгі тармағының соттарында мемлекет мүддесін қорғайтын қалалық, аудандық және соларға теңестірілген прокуратуралар жатады. Екі және одан да көп ауданда (қалада) немесе қала мен аудан аумағында ауданаралық прокуратуралар құрылуы мүмкін. Атқаратын жұмысының салмағына және штат санына қарай оларда бөлімдер құрылуы мүмкін.
Прокуратура кадрлары. Қазақстан Республикасы Президентінің 21.12.95 жылғы Қазақстан Республикасының Прокуратурасы туралы заң күші бар жарлығына сәйкес мыналар прокурор бола алады: Республиканың Бас прокуроры, оның бірінші орынбасары және орынбасарлары, аға көмекшілері мен көмекшілері, ерекше тапсырмалар жөніндегі көмекшілері, прокуратура басқармалары мен бөлімдерінің бастықтары және олардың орынбасарлары, барлық төмен тұрған прокурорлар, олардың орынбасарлары, аға ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қазақстан Прокуратурасы
ҚР-ның инвестициялық саясаты
ҚР-ның аймақтық саясаты
ҚР - ның азаматтық құқығы
ҚР-ның еңбек құқығы
ҚР-ның салық жүйесі
Қазақстан Республикасының прокуратурасы туралы
ҚР-ның коммерциялық банктері
ҚР-ның банк жүйесі
ҚР-ның тұтыну несиесi
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь