Ауыл шаруашылығындағы жер пайдалану жұмыс жобасы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
І. Мәтіндік бөлім.
1.1. Қазақстан Республикасындағы ауыл шаруашылығын дамыту жолдары ... .
1.2. Ауыл шаруашылық жерлері және оларды ұтымды пайдалану ... ... ... ... ... ...
1.3. Жер учаскелері меншік иелерінің және жер пайдаланушылардың
құқықтары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
1.4. Жер учаскелері меншік иелерінің және жер пайдаланушылардың
міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
ІІ. Техникалық бөлім.
2.1. Жер пайдалану кемшіліктері және оларды болдырмау әдістері ... ... ... ... ..
2.2. Қазіргі ауыл шаруашылығының жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
ІІІ. Сызба бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Әр мемлекеттің тағдырында жер өзге табиғи объектілер сияқты бағасыз халық құндылығын білдіретін биопотенциялық құнарлы топырағын қамтиды. Қазақстан Республикасының Конституциясында жер табиғи ресурс ретінде, Қазақстан Республикасының халық өмірінің негізі болып белгіленген. « Қазақстандықтардың көңілін алатын сұрақ – жер туралы сұрақ. Онымен елдің салт - дәстүрлері және адам тағдырлары байланысқан, олардың келешек ұрпақ алдында жауапкершілігі »,- деп ҚР-ның Президенті Н.А.Назарбаев өз үндеуінде ерекшелеп айтты. Біздің негізгі жұмысымыз еліміздің басты байлығы деп саналатын жер ресурстарын тиімді пайдалану мен қорғауға байланысты болғандықтан, ауыл шаруашылығындағы жерлердің экономикалық, саяси - әлеуметтік дамуына тигізетін әсері мен алатын орны туралы тоқталамын. Елбасы алғашқы кезеңдерде жер реформасын жүзеге асыру барысында оның қоғам дамуына қатысты рөлін бағалай келе «Жер табиғи байлықтармен және жылжымайтын мүлікпен қатар экономиканы көтеріп тұрған киттердің бірі болып табылады» деп атап көрсеткен болатын. Тәуелсіздік алған жылдан бері Мемлекет басшысының елімізді гүлдендірудегі мақсатына, осыған сәйкес Үкіметтің алдына қойған стратегиялық жоспарларына сай жүргізіліп келе жатқан жер реформасы қазіргі күні өзінің шешуші сәтіне аяқ басты. Елімізді жер қатынастарын жаңа заман талаптары негізінде айқындап, тұрақтандыруға бағытталған, жер байлығымызды ел байлығына айналдырудың маңызды мәселелерін шешуге бағытталған жер заңнамасы қалыптасты. Міне, осы тұста біз жердің өзіне тән ерекшелігін, маңызы мен мәртебесін есте ұстауымыз қажет. Жер – өндіріс құралы.
Адамдар жерді пайдаланып жұмыс істейді. Оның үстіне ол – өндіргіш күш. Себебі, жерге бидай тұқымын ексең, ол күзде бірнеше есе көбейіп шығады. Енді осылардың сыртында жер – табиғи фактор. Бүкіл жаны бар тіршілік оның аясында дамиды. Одан қуат алады. Осындай үлкен ерекшеліктеріне байланысты адамдардың жермен қарым-қатынасы бірнеше заңдылықтар бойынша реттеледі. Жерді сақтау, қорғау мәселелерін, жерді өндірістік тұрғыдан игеру, оның күтіміне мән беру, басқа да ерекшеліктерін ескеру мәселесін көбінесе Жер Кодексі қозғайды. Бұл жұмыс Жер ресурстарын басқару агенттігі құзырында, мемлекеттік стратегияға сай оның міндеттерін анықтап орындалуын қамтамасыз етеді. Ал еліміздің жер қорларын тиімді пайдаланудың заман мен қолданыстағы экономикалық қатынастарға сай жолдарын қарастыру және енгізу, оны қорғаудың тиімді жүйесін қалыптастыру бойынша еліміздің жер заңдылықтарында, Үкіметтің шешімдерінде қарастырылған іс - шараларды өз құзіретіміз аясында жүзеге асыру «Жер ресурстары және жерге орналастыру Мемлекеттік Ғылыми Өндірістік орталығы» республикалық мемлекеттік кәсіпорнына («МемжерҒӨО» РМК) жүктелген. Облыстарда және республикалық маңызы бар қалаларда (Астана мен Алматы қалалары) 18 еншілес кәсіпорны және еліміздің барлық аудандық (қалалық) орталықтарында 194 жер - кадастрлық бөлімшелері қызмет етеді. Өмірдің серпінді дамуында ауыл шаруашылығының үлесі мол, еншісі қомақты. Ал жер ресурстары осы саланың өндіріс құралы. Республикамыздың ауыл шаруашылығы алқаптарының құрылымында ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлердің үлес салмағы 38,5%. Халқымыздың 46% - дан астамы ауылдық жерлерде тұрады. Олар жер байлығын пайдаланып ауыл шаруашылық өндірісінің дамуына, халқымыздың ұлттық қадір -
1. ҚР Конституциясы, 30 тамыз 1995 ж., - Алматы, 2009.
2. ҚР Жер Кодексі. 2003ж, 20 маусым, - Алматы: Баспа, 2009.
3. ҚР Үкіметінің 2005 жылғы 5 қаңтардағы «Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді ұтымды пайдалану жөніндегі 2005 - 2008 жж. арналған бағдарламасы».
4. ҚР Үкіметінің «Ауыл шаруашылығының 2010 жылға дейінгі даму стратегиясын бекіту туралы» 1997 жылы 27 желтоқсанда қабылданған қаулысы.
5. Еркінбаева Л.Қ.Айғаринова Г.Т. Қазақстан Республикасының Жер құқығы. Оқу құралы. - Алматы, 2010.
6. Хаджиев А.Х. Земельное право Республики Казахстан. Общая часть: Учебное пособие. – Алматы, 2001.
7. Косанов Ж.Х. Права собственности и иные права на землю. Научное издание. – Астана, 2009.
8. Дегтярев И.В. Земельный кадастр. - М.Колос, 1979.
9. Земельное законодательство республики Казахстан. Сб. нормативно - правовых актов (с комментариями) - Алматы: Жети жаргы, 1998.
10.Подольский Л.И. Научные основы оценки земель. «Вестник сельскохозяйственной науки Казахстана, Ж. НИЦ «Бастау» Алматы, 1997.с.29 - 36.
11. Порядок ведения государственного земельного кадастра в Республике Казахстан. Земельное законодательство Республики Казахстан - Сб. нормативно -правовых актов. - Алматы: Жети жаргы, 1998.-с. 139 - 152.
12. Руководящие принципы управления земельными ресурсами. - Европейская экономическая комиссия. ООН.- Нью - Йорк, Женева, 1996.
13. Сейфуллин Ж.Т. Земельный кадастр Казахстана. - Алматы.: КазНИИЭОАПК, 2000.
14. Есполов Т.И.Сейфуллин Ж.Т. Управление земельными ресурсами. - Алматы.: КазНАУ, 2004.
        
        Кіріспе........................................................................................................................
І. Мәтіндік бөлім.
1.1. Қазақстан Республикасындағы ауыл шаруашылығын дамыту жолдары .....
1.2. Ауыл шаруашылық жерлері және оларды ... ... Жер ... меншік иелерінің және жер пайдаланушылардың
құқықтары ..........................................................................................................
1.4. Жер учаскелері меншік иелерінің және жер ... ... ... Жер ... ... және ... болдырмау әдістері..................
2.2. Қазіргі ауыл шаруашылығының жағдайы........................................................
ІІІ. Сызба бөлім.......................................................................................................
Қорытынды.............................................................................................................
Қолданылған әдебиеттер....................................................................................
Кіріспе
Әр мемлекеттің тағдырында жер өзге табиғи объектілер сияқты бағасыз ... ... ... ... ... ... қамтиды. Қазақстан Республикасының Конституциясында жер табиғи ресурс ретінде, Қазақстан Республикасының халық өмірінің негізі болып белгіленген. >,- деп ҚР-ның Президенті ... өз ... ... ... ... ... ... еліміздің басты байлығы деп саналатын жер ресурстарын тиімді пайдалану мен қорғауға байланысты болғандықтан, ауыл шаруашылығындағы жерлердің экономикалық, саяси - ... ... ... әсері мен алатын орны туралы тоқталамын. Елбасы алғашқы кезеңдерде жер реформасын жүзеге ... ... оның ... ... қатысты рөлін бағалай келе деп атап көрсеткен болатын. Тәуелсіздік алған жылдан бері Мемлекет басшысының елімізді гүлдендірудегі мақсатына, осыған ... ... ... қойған стратегиялық жоспарларына сай жүргізіліп келе жатқан жер реформасы қазіргі күні өзінің шешуші ... аяқ ... ... жер ... жаңа ... ... ... айқындап, тұрақтандыруға бағытталған, жер байлығымызды ел байлығына айналдырудың маңызды мәселелерін шешуге бағытталған жер заңнамасы ... ... осы ... біз жердің өзіне тән ерекшелігін, маңызы мен мәртебесін есте ұстауымыз қажет. Жер - өндіріс құралы. ... ... ... ... ... Оның ... ол - ... күш. Себебі, жерге бидай тұқымын ексең, ол күзде бірнеше есе көбейіп шығады. Енді осылардың сыртында жер - ... ... ... жаны бар ... оның ... ... Одан қуат алады. Осындай үлкен ерекшеліктеріне байланысты адамдардың жермен қарым-қатынасы бірнеше заңдылықтар бойынша реттеледі. Жерді сақтау, қорғау ... ... ... ... ... оның ... мән ... басқа да ерекшеліктерін ескеру мәселесін көбінесе Жер Кодексі қозғайды. Бұл ... Жер ... ... агенттігі құзырында, мемлекеттік стратегияға сай оның міндеттерін анықтап орындалуын қамтамасыз ... Ал ... жер ... ... ... ... мен ... экономикалық қатынастарға сай жолдарын қарастыру және енгізу, оны қорғаудың тиімді жүйесін қалыптастыру бойынша еліміздің жер заңдылықтарында, Үкіметтің шешімдерінде қарастырылған іс - ... өз ... ... ... ... республикалық мемлекеттік кәсіпорнына ( РМК) жүктелген. Облыстарда және ... ... бар ... (Астана мен Алматы қалалары) 18 еншілес кәсіпорны және еліміздің барлық аудандық (қалалық) орталықтарында 194 жер - ... ... ... етеді. Өмірдің серпінді дамуында ауыл шаруашылығының үлесі мол, ... ... Ал жер ... осы ... ... ... Республикамыздың ауыл шаруашылығы алқаптарының құрылымында ауыл шаруашылығы ... ... үлес ... 38,5%. ... 46% - дан ... ... ... тұрады. Олар жер байлығын пайдаланып ауыл шаруашылық өндірісінің дамуына, халқымыздың ұлттық қадір - қасиетінің ... үлес ... ... ... ... сара ... ... ауылдық жердің ажары кіріп, шаруа адамның тұрмысы ... ... да ... ... ... . ... жоба - ... ой - түйіндер түсінген адамға осыны аңғартады. Алайда, ауыл шаруашылығындағы еңбек өнімділігі төмен ... ... ... ... ... ауылшаруашылық өнімдерінің жетістіктеріне тоқтала келе, Елбасы өз сөзінде 2014 жылға қарай агроөнеркәсіптік ... ... кем ... екі есе ... ... ... міндеттеріміздің бірі екенін айтты. Ол міндетті жүзеге асыру ауыл тұрғындарының тұрмысы мен өмір сүру жағдайын жақсартудың негізгі кілті. Сөз жоқ, ауыл ... ... ... да көркейе түсетіні анық. Демек, Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығын ... ... ... алға қойып отырған міндеті - ... ... ... сай еліміздің көкейкесті мақсат - мұратын қозғайтын дұрыс жол. Міне, осы іске үлес қосуда Жер ресурстарын басқару агенттігі ... ... ... ... жүктеледі. Бұл бағдарламаны іске асырудың негіздері егістік жерлердің өнімдерін жоғарылату, ауыл ... ... ... ... жаңа құрал - жабдықтар мен жаңа технологияларды ... ... ... ... ... ... егістік жердің өнімділігін көтеру үшін топырақтың құнарлылығын арттыру, экологиялық жағдайды жақсарту өте маңызды. Міне, сондықтан, болашаққа серпін беретін Жолдауда көтерілген аса ... ... бірі ол жер ... оның ... ... мақсатындағы жерлерді ұтымды әрі нысаналы пайдалану, оны бақылау және қорғау, азық - түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету ... ... жылы ... ... ... отырысында қарап, осы бағытта Үкімет пен Жер ресурстарын басқару агенттігіне бірқатар міндеттер жүктеген болатын. Негізгі проблема - ол жер ... ... ... ... және ... Ел ... ... стратегиялық тапсырмаға байланысты агенттік қабылдаған шаралар мен қабылданған іс - жоспарды орындауға ... ... ... ... ғылыми - өндірістік орталық та жұмылдырылған. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерді ұтымды пайдаланудың ... ... мен іс - ... басты бағыттары мыналар:
- өңірлік бағдарламаны ...
- ... ... бас ... ... және оның ... ...
- жерге орналастырудың ішкі шаруашылық жобаларын жасау;
- ауылшаруашылық ... ... ... ... ... айналдыру.
Бұл проблеманы шешу жолдары:
1. Сұраныс тудыратын инвестициялық ... ... ... ... аудандық әкімдерге және ірі агроөнеркәсіптік кешендеріне ұсыну;
2. ... жер ... мен жер ... ... ... жұмысы, жер кадастрының және оның ақпараттық жүйесінің келесі екінші ... ...
I . ... ... ... Қазақстан Республикасындағы ауыл шаруашылығын дамыту жолдары.
Ұлттық экономиканың ең ірі саласы болып табылатын Қазақстанның ауыл ... ... ... - ... ... ... орын алады. Соңғы екі жылда Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың 2 іргелі ... ... 2003 - 2005 ... ... ... Агроазық - түлік бағдарламасы және 2010 жылға дейінгі мемлекеттік ... ... ... ... бекіткенін айтсақ та жеткілікті.
Қазақстан Президенті ауылды қайта дамыту деп ... 2003 - 2005 ... ... ... ауыл ... ... ... тұрақты өсу факторына айналдыру үшін үлкен назар аударып отыр. Ауылды дамытудың негізгі үш басымдығы белгіленді:
- азық - ... ... ... ету;
- ауыл ... ... ... ... және оны ішкі де, сыртқы да рыноктарда өткізу көлемін ...
- ... ... етудің қалыпты жағдайларын жасау.
Қабылдаған бағдарламаларға сәйкес мемлекет осы міндеттерді іске асыруға жыл сайын елеулі қаражат бөледі. Сонымен ... осы ... ... ... бірі ... жер ... аяқтау, жердің нақты әрі тиімді меншік иесін қалыптастыру үшін ... ... база ... ... ... ... ... Қазақстанның ауыл шаруашылық алқаптарының алаңы 222 миллион гектарды құрайды, немесе бұл дегеніңіз бүкіл Ұлыбритания аумағынан 9 есе көп. ... ... ... ... тұрғынына 15 га ауыл шаруашылық жерінен келеді. Осы көрсеткіш бойынша біздің еліміз әлемде, тек Австралиядан кейін, екінші орын алады.
Қазіргі ... жер ... 90 ... ауыл ... ... жер ... соның ішінде 21 млн.гектары егістік. Тек ауыл тұрғындарының ғана емес, бүкіл республика тұрғындарының игілігі жерді қалай тиімді пайдалануға байланысты ... ... ... ... тәжірибесі экономикалық гүлдену жолының түпкілікті аграрлық реформаларды және бәрінен бұрын жер реформасын жүзеге асыру арқылы өтетінін ... ... ... ... ... байланысты, тәуелсіздіктің алғашқы жылдарында экономиканың аграрлық секторына қатысты реформаны толық көлемде жүзеге асыра алмады. Тәуелсіздік алған сәттен ... Жер ... ... 2003 ... ... ... жер туралы заңдары кеңес құқығының күні өткен принциптеріне ... ауыл ... ... ... ... ... Жерге меншіктің басым мемлекеттік нысанының басты кемшілігі ... ... ... оны ... және ... ... пайдалану проблемасы болды.
Жерге жеке меншіктің жоқтығы нақты қалыптастыруды баяулатты, жерді ұтымсыз пайдалануды күшейтті. Жерді еркін сатып алу - ... ... ... жерді бөліп беру, оны заңсыз пайдаланып, ... ... ... ... ... ... мен көлеңкелі сауда - саттық өсе түсті. Бұнымен қатар, жер заңдарының ... ... және ... ... 12 жыл бойына жердің құнарлылығын арттыруға жер пайдаланушыларды және ... ұзақ ... ... ... ... ... ауыл экономикасын дамытуға айтарлықтай кері әсерін тигізді. Жер қатынастары саласындағы қордаланып қалған проблемаларды шешу, ауыл шаруашылығына инвестициялар ... үшін ... ... мақсатында 2003 жылғы маусымда ел Президентінің Жарлығымен Жер кодексі қабылданды. Әсірелемей - ақ ... оның ... ауыл ... жеке ... ... ... байланысты біздің ауылдарымыз түбегейлі өзгерістердің жаңа кезеңіне аяқ басты. Жеке меншіктің енгізілуі жердің толыққанды нарықтық айналымын қамтамасыз ету үшін және ... ... қол ... үшін ... ...
- жер ... ашық та жариялы санын қамтамасыз ету;
- жер пайдаланушылардың жерді ұтымсыз пайдаланғаны үшін экономикалық жауаптылығын көтеру, сондай - ақ ауыл ... ... ... сақтау мен көтеруді ынталандыру;
- өзінің жер учаскесі үшін және оның сапалы жай - күйі үшін жауап ... адал ... ... ...
- жер ... заңдарды нарықтық экономика талаптарына сәйкес келтіру;
- аграрлық секторға капитал салуды тартудың ең ... ... бірі ... жер мен жер ... құқығын кепілге салып кредиттеудің ипотекалық нысанын пайдалана отырып, аграрлық ... ... - ... қатынастарды жетілдіру;
- ауыл шаруашылығынан артық еңбек ресурстарын босатып, оларды экономиканың басқа салаларына бағыттау;
- ... ... ... және ... село ... өмір сүру деңгейін көтеру.
Жер кодексінің жаңа енгізулерін іске асыру барысында Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев құқықтық ... ... әрі ... ... жасауды, сондай - ақ ауыл шаруашылық жерлеріне жеке меншік институтының енгізілуіне байланысты ... ... ... ... ... тұлғалар - Қазақстан Республикасының азаматтары, шетелдік азаматтар, азаматтығы жоқ адамдар. Азаматтардың, ... ... ... - ақ, ... ... және шаруашылық қызметпен және шаруа (фермер) қожалығымен айналысуға құқығы бар (ҚР АК 19 - бабы және ҚР З1 - ... емес ... ... - ... ... ... немесе жекеленген мүлікті оралымды басқаруға құқығы бар ұйымдар (түрлері мен нысандары - шаруашылық ... ... ... ... ... өндірістік кооперативтер). Заңды тұлғалардың және коммерциялық емес ұйымдар (мекемелер, қоғамдық бірлестіктер, тұтынушылар кооперативтері, селолық тұтынушылар кооперативтері және заңдарда көзделген өзге де ... ... ... - ... ... облыстық, Алматы, Астана қалаларының, облыстық дәрежедегі қалалардың, аудандық (қаладағы аудандардан басқа) атқарушы органдары кент, ауыл (село), ауылдық селолық округ ... ... ... Қаулысы. Жер ресурстарын басқару жөніндегі аумақтық орган - облыстық, ... жер ... ... ... комитет.
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер - құрамына ауыл шаруашылығы алқаптары мен ауыл шаруашылығының жұмыс істеуіне қажетті ішкі шаруашылық жолдары, коммуникациялар, ... су ... ... желі, қора - жайлар мен ғимараттар орналасқан жерлер, сондай - ақ ... да ... ... (сор, құм, ... және ауыл ... ... ... қосылған басқа да алқаптар кіретін ауыл шаруашылығының қажеттіліктері үшін ... ... ... ... ... ... ... көп жылғы екпелер, егілген жерлер;
- шабындықтар;
- жайылымдар ... ... ... бір ... ... ... жер учаскесінің меншік иесінің ауыл шаруашылығы жер учаскесінің орналасқан жері бойынша жергілікті атқарушы органға берген өтініші, сондай - ақ жергілікті ... ... ... ... ... ... Ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру қажеттілігі табиғи факторларға, оларды бұдан кейін де ... жер ... ... ... экономикалық тұрғыдан орындылығына негізделеді.
Жер қорының құрамы негізінен нысаналы мақсатына сәйкес келесі негізгі жер санаттарына бөлінеді:
1. Ауыл шаруашылық мақсатындағы ...
2. Елді ... ... ... мен ... елді мекендердің жерлері;
3. Өнеркәсіп, көлік, байланыс, қорғаныс және өзге де ауыл шарушылық емес мақсаттағы жерлер;
4. Ерекше қорғалатын табиғи ... ... ... орман қорының жерлері;
6. Мемлекеттік су қорының жерлері;
7. Босалқы жер.
Бұл санаттар ... ... ... ... Ауыл ... үшін ... немесе осы мақсатқа арналған жерлер ауыл шаруашылығы мақсатындағы ... деп ... Олар ... ... ... ... ... және басқа да жер пайдаланушылардың, ауыл шаруашылық өндірісімен айналысушылар пайдалануында болады. Бұл ... ... ... ... маңызды шаруашылық мәнге ие. Бұл қарастырылған санаттағы жерлер ерекше бағаланады және талқыланады. Бұл жерлерді ауыл шаруашылық кәсіпорындарында, ұйымдарында, ... ... ауыл ... даму жоспарына сәйкес, базарларды ауыл шаруашылық өнімдерімен және өндірісті шикізатпен қамтамасыз ету ... ... Елді ... ... - қалалар, қала типтес поселкелер және ауыл елді мекендік ... ... ... бұл ... ... ... ... ретінде, яғни ғимараттар мен құрылыстар және т.б. орналастыратын орын ретінде қолданылады. ... ... қала ... шекаралығын бөліп жатқан барлық жерлер жатады. Қала шегі - бұл қала жерінің ... ... ... ... жер қорының басқа санаттарынан бөліп тұратын. Оны тиісті мемлекеттік органдар бекітеді және ... ... ... ... Қала ... ... қала ... жерлері, жалпы пайдаланудағы жерлер, ауыл шаруашылығына пайдаланатын және басқа алқап жерлері, қалалық ормандар ... ... ... және ... ... ... т.б ... кіреді.
Үшінші санатқа өнеркәсіп, көлік, байланыс, қорғаныс жері және ауыл ... ... өзге де ... ... Олар ... ұйымдардың және мекемелердің пайдалануына берілген. Өнеркәсіптік жерлеріне қазба және өңдейтін өнеркәсіптік жерлері кіреді. Көлік және байланыс жерлеріне барлық түрдегі ... және ... ... жол, ... автомобиль, су, құбыртасымалы кәсіпорындары, мекемелері және ұйымдарының жерлері жатады. Қорғаныстық жерлерге Қорғаныс Министрлігіне қажет үшін бөлінген учаскелер кіреді.
Төртінші санатқа ... ... ... ... жерлері - ұлттық парктер, қорықтар, заказниктер және т.б. жатады. Қорықтар жерлеріне жер учаскелері белгілі бір тәртіппен бөлінген, ғылыми және ... ... бар ... ... ... олар ... ... қарауында болады.
Бесінші - мемлекеттік орман қоры жерлері ... ... бар, ... - ақ ... ... орман шаруашылығының мұқтаждарына және орман шаруашылық кәсіпорындары, ұйымдары мен ... ... ... жер ... ...
Алтыншы - мемлекеттік су қоры жер санатына: су айдындары өзендер, көлдер, су қоймалары, арналар, ішкі ... ... ... мұздықтар, батпақтар, гидротехникалық және басқа да су шаруашылығы құрылыстары орналасқан ... ... - ақ, су ... ... су ... ... ... бөлінген жерлер жатады.
Жетінші - ... ... ... ... ... жер пайдалануға мерзімсіз немесе ұзақ мерзімге пайдалануға берілмеген жерлер жатады. Жалпы, бұл ... жаңа ... ... үшін қор ... ... және пайдалану мен меншікке беріледі.
Жерге орналастыруды жүргізу жөніндегі тапсырыс берушінің:
- жеке өзі немесе өкілі ... ... ... ... ... сатысына қатысуға;
- жерге орналастыру ісінің материалдарымен ... өз ... ... енгізуге;
- жерге орналастыру процесінде туындаған келіспеушіліктерді шешуге қатысуға құқығы бар.
Жерге орналастыру жұмыстарын мемлекеттік кәсіпорындар, сондай - ақ ... ... ... ... ... ... ... жүргізуге белгіленген тәртіппен лицензия алған заңды тұлғалар мен ... ... ... ... мынадай кезеңдері қамтиды: жерге орналастыру ісін жүргізуді бастау; дайындық жұмыстары; ... ... ... схемаларын, бағдарламалары мен жобаларын әзірлеу; жерге орналастыру құжаттамасын қарау, келісу және бекіту; жерге орналастыру жобасын ... ... тек қана ... ... шектелмей, оның жеке бөліктерін пайдалану сипатымен айқындалады. Бұл жағдай ауыл шаруашылық алқаптардың құрамында, олардың әртүрлі мақсаттарда пайдалануында ... ауыл ... ... ... мал ... шөп шабу. Әртүрлі ауыл шаруашылық алқаптарды бағалаудың әдістемелік тәсілдерінде ерекшеліктер пайда болады.
1.2. Ауыл шаруашылық жерлері және ... ... ... ... жер ... яғни ... бойынша топтастырылуы белгілі бір жүйедегі кадастрлық бірлігімен және оның құрам бөліктерімен негізделеді. Әдетте ... ... салу және ... ... ... ... ... алу операциясы барысындағы топтастырудың алғашқы бірлігі қызметін атқаратын элемент түсініледі. ... ... ... алу ... ... бұрын бөлек кәсіпорындар шығады. Жер кадастры объектісінің ерекшеліктері мен болуынан шығып, Қазақстандағы негізгі бірліктер ретінде кәсіпорындар емес, ауыл ... жер ... ... ... ... жер ... - бұл мақсатты міндет атқаратын, субъектік ... бар, сол ... жер ... ... жер ... болатын, жоспарда және жергілікті жерде шекаралары белгіленген жер аумағының учаскесі. Атап айтқанда, ол мемлекетіміздегі жер қорының пайдаланылуына ... ... мән ... Сонымен бірге ол белгілі - бір субъекттің пайдалану және иеленушінің құқықтық объектсі ... ... Яғни жер ... жеке және заңды тұлғалардың иеленуінде және жеке заңды тұлғалардың тұрақты немесе уақытша пайдалануында, соның ішінде мемлекеттік кәсіпорындары, ... ... ... ... Жер ... ... түгел алғанда көп қырлы. Бұл түсінікті анықтау барысында бәрінен бұрын қоғамдық - өндірістік қатынастарға сүйену керек, олар жер ... ... ... ... ... анықтайды. Сондықтан, кең мағынада жер пайдалану - бұл әлеуметтік - экономикалық құбылыс.
Оның экономикалық мәніне, құбылыстық сипат сияқты, жер пайдалану ... ... ... жатады. Кәсіпорындар формалары негізін өндіріс құралдарының меншік формасы құрайды. Сонымен жер пайдалану, шындығында өндіріс әдісімен және өндірістік қатынастармен байланысты. ... жер ... ... қоғамның өндірістік күшін дамыту деңгейімен анықталады. Нақты жер пайдаланушыларға мемлекет бекіткен, нақты жер учаскесін пайдалану оған құжат беру ... ... ... ие ... Жер пайдаланушыға пайдалануға берген территория шаруашылық ретінде және құқықтық қатынас бойынша ерекшеленеді. Ол бөлек тұлғаның пайдалану құқығы объектісі ретінде ... ... ... ... тобы ретінде айқындалады.
Республикамызда жер пайдалану құқығына кәсіпорындар, ұйымдар және мекемелер сияқты азаматтар да ие. Бұл негізгі екі жер меншігі - ... және жеке ... ... ... ... пайдалану түсінігі нақты экономикалық мәнге ие. Ол қоғамдық өндіріспен байланысты және тіркеуге алуға жататын, есепке алынатын және бағаланатын ... ... ... ... ... ... қойылады. Ол негізгі кадастрлық бірліктің негізгі формасы - жер учаскесі ... ... ... ... көп бөлігі жер пайдаланушыларға шексіз уақытқа пайдалануға берілген. ... ... ... пайдалану түрі негізгі болып есептелінеді. Ал қазіргі жағдайда, яғни жаңа заң қабылданғаннан кейін уақытша пайдалану қысқа мерзімді - 5 ... ... ұзақ ... 5 - 49 ... ... ... ... Және жерді уақытша пайдалану жалға берілген болып саналады. Жерлер қауымдық ... ... ... тұлғаларға және азаматтарға қызметтік учаскелер ретінде тұрақты пайдалануға беріледі.
Жерге жеке меншік азаматтар мен мемлекеттік емес заңды тұлғалардың ... ... ... ... ... ... жерді иеленуге, пайдалануға және оған билік етуге құқығы бар. Жеке ... ... жер ... ... ... деп саналады. Меншік иесі өзінің жер учаскесін заң актілерінде тыйым салынбаған кез - келген мәмілелерді жасауға, атап айтқанда жер учаскесін ... бабы ... ... шаруашылыққа, серіктестікке жарналық капитал ретінде еңгізуге, кепілдікке беруге, сыйға және мұра етіп қалдыруға, жер ... ... ... жалдау немесе өтеусіз пайдалану шарты негізінде уақытша пайдалануға беруге құқылы.
Жер пайдалану құқықтарына: тұрақты немесе уақытша, ... ... ... ... ... ... жатады. Жерді пайдаланушылар: мемлекеттік және мемлекттік емес, жеке және заңды тұлға, тұрақты және уақытша, бастапқы және кейінгі болып бөлінеді. Жер ... ... жер ... құқығын ұсыну; жер пайдалану құқығын тапсыру; жер пайдалану құқығының заңды мұрагерлік тәртібімен өтуі.
Жер пайдаланудың экономикалық мәнін көрсетуші - жер ... Жер ... ... ... ... ... пайдалануда экономикалық, шаруашылық формалары болады. Алқаптардың өзара қатынасы арқылы ауыл шаруашылық өндірісіндегі жерлерді пайдалану сипаттамасы бойынша және ... бір ... ... ... мен ... ... пікір айтуға болады. Жер алқабы деп - ... ... ... үшін ... және ... бір табиғи - тарихи қасиеттеріне ие болған территориялар түсініледі. Мемлекеттік жер кадастрында ол негізгі ... ... ... ... құралы ретінде көрінуі оның тікелей түрде нақты шаруашылық қолдануында жатыр, бұл түрде ол белгілі бір жер ... ... ... яғни сол ... ... мақсат үшін пайдаланылады. Жерлерді ауыл шаруашылығында пайдалану арқасында біз адамдар тіршілігі үшін ең керекті өнімдерді ... Ауыл ... ... мәдени өсімдіктерді өсіреді және мал шаруашылығына азық дайындайды. Сондықтан, бұндай өнімді алқаптар ... ... ... жатады - ауыл шаруашылық алқаптары ретінде бөлінеді. Егістік жерлерде негізгі ауыл шаруашылық өнімдері өсіріледі, оның ішінде ... ... ... Жер ... құрамында уақытша пайдаланылмай жатқан жыртылған жерлер де болады. Олар тыңайма. Бұл да бөлек алқаптардың бірі болып саналады.
Көпжылдық жемісті ағаштар ... жер ... ауыл ... алқаптарының ең бағалы түрі болып саналады. Егістік жер секілді, олар ... ... ... ... ... ... ... бұл учаскелерде көпжылдық ағаштарды және бұталы өсімдіктерді өсіреді, жер есебінде бұл алқапты бірнеше түрге бөледі.
Шабындықтар мен жайлымдардың ... ... мәні бар. ... ... ... ... алқаптар деп атайды. Олар белгілі үлесті мал шаруашылығы азығы қорын жасайды. Ауыл шаруашлығында қолданбайтын жерлер - ... да ... ... ... құрамында, пайдаланатын жерлерден басқа және пайдаланбайтын жерлер шұңқыр, жыра, сай, батпақ т.б. болуы мүмкін. Оларды табиғи жағдайы бойынша есептейді. Әрбір ... ... ... тұрады. Контур деп әдетте, бір текті алқаптан тұратын және бекітілген сыртқы шекаралары бар территорияны түсінеді. ... ... ол ... ... мәні бар және ... ... ... контурлардың аудандарын жинау алқаптардың аудандарын анықтауға мүмкіншілік жасайды. Сондықтан дәлірек контурлар бастапқы есепке алу элементі ретінде шығады және жер ... есеп ... ... ... ... ... ... еліміздің біріңғай жер қорының құқықтық жайын, табиғи және шаруашылық жағдайлары мен жер пайдаланудың әр түрлі ақпараттарын жинайды, үйренеді және ... Бұл ... ... мен ... оны алу ... ... Бұл мақсаттар үшін, халықшаруашылық есебіне белгілі амалдар, сондай - ақ жер кадастрына ғана тән және бірінші кезекте графикалық ерекше тәсілдер ... ... ... ақпараттардың алынуы үшін негіз болады. Оның мәні мынадай, жер кадастрдың объектісі ретінде, бәрінен бұрын, кеңістік өлшемдері және ... ... ... және сапалық көрінісі үшін, кеңістікте есептелінетін анықталатын заттың тиісті өлшемдерін жүзеге ... яғни ... ... арнайы түсірістер мен тексерулерді жүргізу талап етіледі. Қағазда тиісті масштабта, графикалық тәсілдермен ... ... ... сол ... ... ... жоспарлы - картографиялық құжат алынады. Бұл жоспарда қандай мәндер көрсетілгендігіне байланысты, олар, мысалы, топырақ, геоботаникалық және т.б. ... ... ... - ... ... онда ... бәрі бейнелеп көрсетіледі , жер кадастры үшін жер - кадастрлық ... ... ... ... Жоспарлардың масштабы кадастрландыратын территориялардың жер пайдалану, облыс, аудан территориясы және с.с. өлшемдеріне, атқаратын қызмет жүгіне, мазмұнына байланысты түрліше болуы ... Жер ... ... үшін ... картаға түсіру, картографияның және геодезияның тиісті әдістеріне сүйенеді. ... - ... ... ... ... ... дәрежесіне лайықты болуы керек.
Бұл мақсаттар үшін, оларға түзету ... яғни бұл жер ... ... ... өзгерістерді жергілікті жерде анықтайды және жоспарға енгізеді. Жер кадастрының жоспарлы - ... ... ... талаптар ұсынады. Олар жердің кеңістік жағдайын, сапалық жағдайын және пайдалануын сипаттайтын жергілікті жердің барлық элементтерін қамтамасыз етуі керек.
Жергілікті жердің ... ... ... жеткілікті дәлдікпен және толықтықпен бейнеленеді. Кадастр және жерді ... ... ... үшін суретке түсірулер мен тексерулер жүргізіледі. Суретке түсірулер мына түрлерге: жердегі құрлықтағы, аэрофототүсіріс, ... ... ... ... ... теодолиттік, мензулалық және т.б. аэрофототүсіріс материалдары болмаған жағдайда, онша ... емес ... ... Ол ... ... мен пайдалануындағы күнделікті өзгерістерді есепке алу барысында қолданылады. Қазіргі кезде жер кадастрында ... ... ... Ол ... қысқа уақыт ішінде еліміздің барлық территориясының жағдайы мен пайдалануын сипаттайтын, жергілікті жердің барлық элементтерін егжей - ... ... ... ... ... ... ... береді. Кадастрда аэрофототүсірістің әр түрлі түрдегі аэрофотосуреттер, фотопландар және с.с. ... ... ... ... ... ... ... емес жер пайданушыларды, соның ішінде үй іргелерін есепке алу ... да ... Жеке жер ... ... ... алу ... жер ... фотопландары және фотопланшеттері қолданылады. Олардың масштабтары жер пайдалану өлшемдеріне, алқаптар ... және с.с. ... ... ... ... уақытта аэрокосмостық әдістер, соның ішінде оптикалық және инфрақызыл диапозонда көп спектрлік түсірістер мен ... ... ... жер ... жан - ... үйренудің нақты ашық мүмкіндігі туды. Бірінші әдіс әр түрлі жер учаскелерінің, жер бедері мен т.б. ... және ... ... топырақ және өсімдік жамылғылары туралы мәліметтер алу үшін қолданылуы мүмкін.
Радиолокациондық түсіріс әдісі жердің топографиялық картасын жасау ... ... ... ... ... ... жер асты суларын және су тұтқыш қабаттарды анықтайды, топырақтың ылғалдану ... ... қар ... қалыңдығы мен ондағы су қорларын анықтайды. Ол табиғи мал азықтық алқаптардың өсімдіктері және егістіктің жағдайы туралы ақпарат алуға ... ... ... ... ... ... ... жер кадастрын жүргізу және жер ресурстарын үйрену барысында кеңінен қолданылады.
Жерлерді тексеру - жер кадастрлық мәліметтерді алу үшін ... ... ие. Олар жер ... ... ... ... ... береді және оларды ұтымды, қарқынды интенсивті пайдалану мүмкіндігін анықтайды. Жерлерді тексеру екі негізгі түрге бөлінеді: агрошаруашылық және ... ... ... ... жер ... олардың сыртқы белгілері бойынша сапалық жағдайлары туралы керекті мәліметтер алынады. Бірақ, бұл белгілері бойынша жер алқаптары ... жан - ... ... ... болмайды. Бұған байланысты арнайы: топырақтық, геоботаникалық және мелиоративтік тексерулер жүргізіледі. Топырақты тексеру ... ... ... олардың негізгі табиғи қасиеттері бойынша мәліметтер мен материалдар алынады. Геоботаниклық тексерулер табиғи мал азықтық алқаптарда шабындық, жайылым өсіп ... ... ... ... мен ... ... мәлімет береді. Олар мал азықтық алқаптардың типтерін анықтауға және олардың өнімділіктерінен сипаттама алуға ... ... ... ... ... жер алқаптарының мәдени - техникалық жағдайлары, ылғалдану дәрежесі, жер асты суларының орны және т.с.с. анықталады. Жер кадастырында территорияларды аудандастыру және ... ... ... ... ауыл шаруашылық кәсіпорындарында экономикалық -статистикалық тексерулер жүргізіледі. Жер кадастырында бастапқы ақпараттар қандай болса, ... ... алу, ... және талдаудың статистикалық тәсілдері де сондай әдістермен жүргізіледі. ... - ... ... жер ... ... бәрінен бұрын бағалау көрсеткіштерді есептеп шығару барысында қолданылады. Жерді бағалау барысында жер алқаптарының құралы мен пайдалануы, дақылдардың түсімділігі ... ... ... ... ... ... және т.б. ... көптеген мәліметтерді жинау және жүйелеу жүргізіледі.
Статистикалық зерттеулер бақылаулар келесі кезеңдерден тұрады: дайындық жұмыстары, материалдарды тікелей алу, алынған мәліметтерге бақылау ... ... ... және ... ... ... Статистикалық зерттеуді бақылаудың негізгі формалары есеп беру және сынақ.
Есеп беру - бұл ... ... бір ... бұнда статистикалық органдар белгілі мерзімде тиісті кәсіпорындардан, ... ... ... ... құжаттар түріндегі керекті материалдарды алады. Сынақ - бақылау түрі, бұнда статистикалық органдар ... ... бір ... арнайы ұйымдастыру жолымен материалдарды жинайды. Жер кадастырында жылдық есеп беру ... ... ... және ... жыл ... 15 - қарашадан кешіктірмей тиісті ауданның қаланың атқарушы органдарына бірыңғай бекітілген формасы, олардың пайдалануындағы жерлер құрамының жыл ... ... ... туралы 1 -қарашадағы жағдайы бойынша есептер береді. Тиісті мемлекеттік жерге орналастыру органдары Республика, облыстар, аудандар бойынша ... ... бар және бөлу ... 1 - ... ... жасайды.
Жыл сайын бұл есепке ауыл шаруашылық алқаптарының бар болуы соның ішінде суарылатын және құрғатылатын жерлер туралы бөлек мәліметтер, ... ... және жер ... ... ... ... ... мен өткен жылы жеке және заңды тұлғаларға бөлінген жерлер туралы мәліметтер кіргізіледі.
Тіркеу түріне байланысты бақылау күнделікті және үздікті деп ... ... ... барысында объект жағдайындағы өзгерістер мүмкіндігінше олардың пайда болуымен жүйелі түрде тіркеледі. Оған жер пайдалану құрамындағы және жер ... ... де ... алу ... ... ... ... өзгерістер белгілі азды - көпті ұзақ мерзімнен кейін жүргізіледі. Олар өз кезегінде мерзімді ... ... ... ... ... ... және бір уақытта (қажеттілігіне қарай орындалады) болып бөлінеді. Үзілмелі бақылауға жерді бағалау жатады, оның мәліметтері бес жылда бір рет анықталады, ал бір ... - көп ... ... ... ... ... топырақтық, геоботаникалық, мелиоративтік тексерулер, жердің және жер пайдаланудың түсірістері жатады. Олар қажеттігіне ... ... ... ... ... қарай бақылау жаппай және жаппай емес болып бөлінеді. Жаппай қамтуда - объект бірліктері түгел тіркеледі. ... ... ... есебі, бағаланатын территориялардың барлық шаруашылықтарының ақпараттарын пайдалану арқылы жер бағалау көрсеткіштерін анықтаудың жаппай әдісі жатады. Жаппай емес ... - ... ... бір ... ғана ... ... өз ... келесі үш түрге бөлінеді: ішінара, анкеталық, монографиялық бақылау. Тексеруге ішінара жаппай емес бақылау барысында, зерттелетін жиынтықтың бірлік бөлігі түседі, бұл ... ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Сұрыптау жасалынатын барлық шаруашылық - басты жиынтықты, ал бағалау шкалаларын құру үшін ... ... - ... жиынтықты құрайды. Бұл мақсаттарда ішінара бақылау барысында, біріншіден бөлек бірліктерге сұрыптау қатаң, нақты жүргізілуі ... ... ... ... ... саны ... көп ... керек.
Зерттелетін құбылыстың түріне байланысты статистикада сұрыптаудың келесі үш түрі белгілі: кездейсоқ, механикалық және типтік. Кездейсоқ тәсілде ... ... ... ... ... ... Механикалық тәсілде тексеру үшін керекті бірліктер барлық жиынтықтан белгілі жүйелікпен ... ... ... бір - ... ... арақашықта және т.б. Типтік сұрыптаудың мәнісі мынадан тұрады, мұнда зерттелетін жиынтық ... - ала ... ... және ... ... ... ... кездейсоқ тәсілмен тексерілген бірлікке керекті мөлшерде сұрыптау жүргізіледі. Ішінара бақылауды ... ... ... ... ... ... ... таратылады, бұл барыста әдетте таратудың екі тәсілі қолданылады: а) тура қайта есептеу; б) түзету коэффициенттері. Тура қайта есептеу тәсілі барысында, ... ... ... табылған белгінің орташа шамасын басты жиынтықтық бірліктерінің санына көбейтеміз. Түзету коэффициенттері тәсілінің мәні мынада, мұнда жаппай және ... ... ... мәліметтерін салыстыру негізінде айырмашылық проценті, түзету коэффициенттері анықталады. Келесі алынған коэффициенттер жаппай бақылау ... ... ... ... тәсілі жаппай бақылау нәтижелеріне бақылау жасау мақсатында ішінара бақылау жүргізілген жағдайда қолданылады. Статистикалық ... алу ... ... анкеталық түрі арнайы мәселелерді толтыруға негізделіп, қолданылады. Монографиялық бақылау ... ... ... ... ... ... және баяндау, жаппай тексерулер барысында күрделі мәселелерді көбірек, тереңірек және егжей - тегжейлі үйренуге мүмкіндік береді.
Статистикалық бақылаудың ... ... ... бақылау, құжаттық тәсіл және сұрау деп бөлінеді. ... ... ... ... жер - ... ... мен құжаттарды толтыру, түсірістерді жеке қарап шығу және жергілікті жерде тексеру негізінде жер кадастрлық жұмыстарды жүзеге асыратын арнайы мамандар ... Бұл ... тым ... және ең анық ... Бақылаудың құжаттық тәсілі барысындағы керекті мағлұматтардың мәліметтері бірнеше кезекте есеп беру және әр түрлі түрдегі құжаттар ... ... жер ... ... ... ... кәсіпорындардың, ұйымдардың және мекемелердің есептері, ал жерді бағалау барысында ауыл шаруашылық кәсіпорындардың есепке алу және есеп беру ... ... ... ... және ... деп ... Мәнді белгілер құбылыстың әлеуметтік - экономикалық мәнін көрсетеді. Мысалы, шаруашылықтың түрін анықтау барысында олар ... ... ... ... және с.с. ... ... сипаттайтын белгілер сандық және атрибуттық болып бөлінеді. Сандық белгілерге сан түрінде көрсетілетін жеке мәндердің белгілері, ал ... ... ... жеке ... ... ... белгілері жатады. Өз кезегінде сандық белгілер олардың шамалары өзгерістерінің түріне байланысты, үздікті және үздіксіз болып ... Тек ... ... ... мәндердің ғана қолданылуы мүмкін болған белгілер үздікті немесе ... деп ... ... жер ... ... ... ... саны және т.с.с. Кез келген мәндерде қолдануы мүмкін белгілі бір шектегі, белгілер үздіксіз деп аталады. Мысалы; ... жер ... ... және ... кадастырында есепке алу және бақылау жүргізу нәтижесінде көптеген ақпараттар алынады, оларды өңдеу және жинақтап қорыту керек, ... ... ... кезеңі жиналған мәліметтерді жинау және өңдеу болады.
Жинақ жалпы және топтық көрсеткіштерді есептеуді, ... ... мен ... ... үшін көрсеткіштер жүйелерін алуды, материалдарды топтастыруды өз ішіне алады. Топтастыру деп зерттелетін ... ... ... ... ... ... мен топшаларға бөлінуін айтады. Топтастыру: типологиялық, аналитикалық және структуралық болып бөлінеді.
Типологиялық топтастыру әлеуметтік - экономикалық типтердің сипаттамаларға бөлінуіне ... Жер ... оған жер ... жер ... ... ... ... жатады. Қоғамдық құбылыстар арасында аналитикалық топтастыру көмегі арқылы ... және ... ... ... ... ... өзара байланыс пен өзара байланыстылық бар, мысалы мұндай топтастырулар көмегімен топырақ бонитировкасы барысында дақыл өнімділігі мен топырақ сапасы ... ... ... ... ... ... ... факторлық және нәтижелі болып бөлінеді. Факторлық өзгерістерге себепші болатын белгілер жатады. Бақылаулардың оған әрекет ... ... ... ... ... ... ... өнімділік - нәтижелі белгі, жердің сапасы - факторлық белгі. Жер бағалау барысында аналитикалық топтастырулар, дақылдардың өнімділіктері арасында ... ... ... ... ... және ... ... береді, бір жағынан жер сапасы мен экономикалық факторларын, екінші жағынан оның пайдалануын ескере отырып, жерге салыстырмалы баға беруге ... ... ... және ... ... ... жүзеге асырылған топтасуды жай деп атайды. Егерде топтар екі немесе одан да көп өзара байланысқан ... ... ... онда ... ... ... деп ... Жай топталуға мысал ретінде, шаруашылықтардың жер көлемдері ... ... ... ... ... Егер бұл ... жер ... аудандарына байланысты топшаларға бөлінсе, онда бұл құрастырылған топталу болады. Егер, мысалы, әрқайсысы бойынша белгілерден үш топ құрылса, онда екі ... ... ... ... үш белгілер - 27 топты және т.б. береді.
Сонымен құрастырылған топталу барысында белгілер саны ... ... саны тез ... Жер ... абсолюттік, салыстырмалы және орта шамалар өлшеу мен сипаттау үшін кең қолданылады. Абсолюттық шамалар зерттелетін ... және ... ... ... Олар жеке және ... ... бөлінеді.
Жеке көрсеткіштер анықталатын объектердің жеке белгілерінде бар болған сандық белгілердің өлшемдерін ... ... оған ... жері ... ... жеке ... ... және т.б. жатады.
Жиынтық көрсеткіштер анықталатын қоғамдық құбылыстың қорытынды шамаларын көрсетеді. Абсолюттік шамаларды анықтау барысында өлшем бірліктерді дұрыс таңдау ... ... ие. ... ... ... ... ... өлшем бірліктерді табиғи бірліктер деп атайды гектар, ... ... және т.б. ... ... ... ... ... көрсету және оларды салыстыру үшін, шартты табиғи бірліктер қолданылады.
Салыстырмалы статистикалық шамаларды бір бірімен өзара ... ... ... ... ... алады. Мысалы, алынған өнімдердің мөлшері, оны жоспарлап қойған мөлшеріне, мал шаруашылығы өнімдерінің алынуы ауыл шаруашылық алқаптарының ауданына және т.б. ... ... ... ... салыстыратын абсолюттік шаманы, әдетте базистік шама деп атайды. Көпшілік жағдайларда салыстырмалы шамаларды процентпен көрсетеді. Базистік шаманы процентпен көрсеткенде 100 қолданылады. ... ... ... барысында балл осыған ұқсас анықталады.
Салыстырмалы көрсеткіштер нені ... ... олар бес ... бөлінеді: жоспардың орындалуы, құрылыстың қарқындылығы, динамика және салыстыру. Орта шамалар анықталатын құбылыстың ... ... ... ... орта шамалар деп аталады. Орта шаманың мәні мынада, ол құбылысқа қорытынды цифрлық сипаттама береді. Сондықтан, ол көбірек ... ... ... ... Орта шамалар бірнеше түрге бөлінеді: орта арифметикалық, орта гармониялық, орта геометриялық, орта квадраттық, мода және медиана. Жер ... ... ... ... орта ... өлшелген. Есептеу барысында жер кадастрында орта арифметикалық, орта гармониялық және мода ... Жай орта ... ... жеке ... бір рет немесе бірдей сан кездесуіне орай қолданылады. Өлшенген орта арифметикалық белгілердің жеке мәндері қанша рет және бірі - ... ... - ... ... ... ... Жер ... және оларды бағалау жөніндегі мәліметтерді өңдеу және талдау барысында ең көбірек қолданылатыны орта арифметикалық өлшемдер. Орташаны есептеу барысында бірқатар жағдайларда ... жеке ... мен ... ... көлемі белгілі. Белгінің нақты мәндеріне бірліктің саны белгісіз. Бұндай жағдайларда орташа гармониялық шаманы жабады. Орта гармониялық - бұл орта ... кері ... Оны сол ... қолданады, қашан салмақты көбейту емес, ал варианттарға бөлуге немесе ... ... ... ... тура ... ... жердің пайдалануын және оның бағалануын сипаттау барысында кейде мода қолданылады. Мода да орташа сияқты вариациялық қатардан көп сан ретінде ... ... ... ... ... ... ... белгілері бойынша қорытынды сипаттама береді. Бұл белгілерді бөлумен қатар орташа шамадан ауытқуды үйренуде үлкен маңызға ие. Барлық ... тек ... ғана ... жиынтығын да білу өте маңызды. Орташаны алу сенімділігі олардың түріне байланысты. Ауытқудың таралу түріне басқа арифметикалық ... - ... ... ... ... ... ауытқу түсінігін береді. Орташа арифметикалық ауытқу - бұл ... жеке ... ... мәндері ауытқуының арифметикалық орташасы. Бұл көрсеткіш белгінің ... шегі ... ... ... Бұл мақсаттар үшін жиірек қолданылатыны дисперсия ауытқудың орта квадраты және орта квадраттық ауытқу. Дисперсия табу ... ... ... ... ... және енді оң ... бар ауытқудың квадратынан орташа шаманы есептеп шығарады.
Орташа квадраттық ауытқу дисперсиядан түбірді шығару жолымен ... ... ... ... ... және түрленуші белгі өлшемдерімен көрсетіледі. Оның шамасы белгілінің вариация дәрежесі қандай болса, ... ... және оның ... санының абсолюттік өлшемдеріне сондай байланысты болады. Әр түрлі белгілердің өз түрі және өлшемдері бойынша ... ... ... ... ... ... - вариация коэффициенті қолданылады, бұл орташа квадраттың ауытқудың орташа арифметикалыққа қатынасын ... және ... ... Ол ... ... орташа өнімділігінің белгісі болады және вариациялық қатарда орташаның әр түрлі деңгейлерімен белгілі ... ... ... мүмкүндігін береді. Жалпы қағида болып сол вариация коэффициенті қанша кем болса, сонша керісінше және белгінің ауытқуы аз болады. Динамика ... жер ... ... ... өз ... ... қатарларын, яғни зерттелетін құбылысты өз уақытында бейнелейтін цифрлық көрсеткіштер қатарларын құру және талдау ... ... және ... ... ... Олар ... ... және орташа шамаларда белгіленген болу мүмкін, олар ... және ... ... бөлінеді. Уақыттың әртүрлі кезеңдерінде құбылыс жағдайын сипаттайтын қатарлар - ... ... деп ... ... ... ... ... бірнеше жылдар ішіндегі 1 - қараша жағдайы бойынша егістік жерлер аудандары туралы мәліметтер ... ... ... ... ... деп ... ... аралығында құбылыс өлшемін сипаттайтын сандық көрсеткіштер қатар аталады. Мысал ретінде, жылдар бойынша егістік ... ... ... ... аудандары туралы сандық көрсеткіштер қатары келтірілуі мүмкін. Динамика қатарлары мәліметтері бойынша мынадай көрсеткіштерді, абсолюттік өсу, өсу шегі ... және өсу ... ... ... ... өсу - ... деңгейінің айырмашылығы ретінде анықталады және қатар көрсеткіштерінің өлшем бірлігінде көрсетіледі. Ол әрбір келесі деңгейде ... ... бар, ... деңгейден аз ба әлде көп па деген сұраққа жауап береді. Өсу шегі қарқындары базистік ретінде және ... ... ... ... ... Базис қарқындарын есептеу барысында қатардың барлық деңгейлері, базис үшін қабылданған қандай да периодтық деңгейіне жатады. Қағида бойынша шамаға бастапқы деңгейді ... ... ... ... ... ... ... бұрынғы деңгейге қатысты болады. Қарқындар бұнда қандай болса басқа жағдайларда да сондай коэффициенттермен егер бірлікке негізделіп қабылданса және проценттермен егер 100 - ге ... ... ... ... ... ... ... құқығы - бұл тиесілі жер учаскесін осы Кодексте белгіленген негіздерде, шарттар мен шектерде иелену, пайдалану және билік ету, ... ... ... ... (сату, сыйға тарту ж.т.б) мүмкіндігі.
Ауыл шаруашылығындағы жер учаскелері жеке меншікке:
ҚР азаматтарына шаруа (фермер) қожалығын жүргізу, жеке қосалқы ... ... және ... құрылысын дамыту үшін;
ҚР мемлекеттік емес заңды тұлғаларына - тауарлы ауыл шаруашылығы өндірісін, орман өсіруді, ... - ... ... және ... ... қосалқы ауыл шаруашылығын, бағбандық пен мал шаруашылығын жүргізу үшін беріледі.
Қазір Қазақстанда ауыл шаруашылығы мақсатына арналған жеке меншік иелері мен жер ... ... 149,1 млн. га жер бар. Оның 25,7 ... - сы ... 3,6 ... - сы ... 103,5 ... - сы жайылым (1998). Мемлекеттік ауыл шаруашылығы кәсіпорындарын жекешелендіру және ұжым ... ... ... ... оң ... ... Жерге байланысты құқықтық қарым - қатынас жүйесі өзгерді, баға, несие, ... ... ... ... ... ... 1997 жылы ... жалпы саны 72335 ауыл шаруашылығы құрылымдары жұмыс істеді. Оның 1847 - сі шаруашылық серіктестіктері, 601 - і акционерлік ... 3714 - і ... ... 65 ... ... ... ... 192 - сі мемлекеттік кәсіпорындар. Ауыл шаруашылығы кәсіпорындарын жекешелендіру меншік нысанын ғана өзгеріске ұшыратып қойған жоқ, сонымен бірге ... ... ... ... ... құруға, тауарлы өнім өндіруді арттыруға мүмкіндіктер тудырды. Ауыл шаруашылығы салалары бойынша жалпы өнім құны 305,4 ... ... ... (1997). Оның 41,5% - і мал ... ... ... Негізгі ауыл шаруашылығы дақылдарының егіс көлемі 1997 жылы 21843,7 мың га, оның ішінде дәнді дақылдар 15651,5 мың.га ... ... 11512,2 мың га, ... 85, 2 ... ... 69 ... қант ... 13,6 мың.га, мақта 103,6 мың.га, күнбағыс 223,9 мың.га, картоп 176,3 мың.га, көкөніс 87,1 мың.га, мал - азық ... 5445,6 мың га ... ... ... дақылдарының жалпы түсімі -- 12,4 млн.теңгені құрады. Оның ішінде бидай 8955 мың.т, күріш 255,0 ... ... ұны 111,2 ... қант ... 139 ... ... 198 мың.т, күнбағыс 66 мың.т, картоп 1472 мың.т., көкөніс 880 мың.т. болды. Ауыл ... ... әр га - дан ... ... дәнді дақылдардан 8,7 ц, күріштен 30,8 ц, қант қызылшасынан 126,5 ц, мақтадан 19,3 ц, ... 3,5 ц, ... 84,1 ц, ... 100,6 ц ... 1997 ... аяғында ірі қара малдың саны 4405,7 мың (оның ішінде сиыр 2181,8 мың), қой мен ешкі 10896,6 мың, ... 881,5 мың, ... 1101,1 мың, құс 15858,2 мың ... Ет 1302,1 мың т., сиыр сүті 3220,4 мың т, жүн 32,4 мың теңге мөлшерінде өндірілді.
Ауыл ... ... ... ... пайдаланудың 2008 - 2012 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы, ауданның агроөнеркәсіп бағдарламасына ... жер ... одан әрі ... ... алынатын өнімді өндіруді арттыруға бағытталған.
Ауыл шаруашылығы жерлерін тиімді пайдалану, оның құнарлылығын арттыру, жер ... ... ... ... шараларымен бірлесе жүргізуге арналған, негізгі бес ... ... атап ... ... - ... ... орман мелиорациясы, су мелиорациясы, тозған немесе бүлінген жерлерді жақсарту мен қалпына келтіру шараларынан тұратын бағдарлама бойынша іс - ... ... ... ... ... ... ... аймақтарға бөлу жұмыстары толық аяқталып, негізгі басты көрсеткіштер жер ... ... ... ... анықтала отырып, ауыл шаруашылық мақсатына пайдаланылатын жерлер 6 аймаққа, елді мекендер 10 ... ... ... ... ставкаларына тиісті өзгерістер жасалынып, аудандық салық басқармасына қолданысқа енгізуге тапсырылған.
Қазақстан Республикасының белгіленген заңдылыққа сәйкес бүгінгі күні ... ... 2460 ... ... ... 2388 - не жер учаскесіне жер пайдалану құқығын беретін құжат (Жер актісі) табысталды. Өсімдік ... ... ұсақ ... шаруашылықтарды ірілендіру мақсатында өндірістік кооперативінің базасында 23 шаруашылық, шаруа ... ... 7 ... , ... ... ... 3 ... шаруа қожалығының негізінде 6 шаруашылық біріктіріліп, кластерлік жүйе іс ... іске ... ... ... және жер ... ... жер ... байланысты, жер учаскесін жалдау құқығын сату жөнінде сауда - саттық ұйымдастырылып, Зайсан көлі жағасындағы рекреациялық мақсаттағы жер теліміндегі 105 ... , ... ... 23 гектар болатын, 189 жер учаскесі 115 адамға жеке ... ... ... ... ... ... ... жатқан ауыл шаруашылығына арналған жерлерді қайтару үшін заңдылық басшылыққа алынып, жалпы ... 21 мың 596 ... ауыл ... жер телімдері есепке алынды.
Иесіз мүлік ретінде есепте тұрған жер учаскелерін, босалқы жер есебінде ұстамай, ауыл шаруашылығына айналысқа енгізіліп, жергілікті ... ... ... ... жер қатынастары бөлімінде есепке алынған 21 мың 596 гектар жер телімдерінің 3001 ... ... ... ... ... ... істейтін жауапкершілігі шектеулі серіктестігіне (Бақыт Ахметжанов), 1272 гектарын Маңырақ ауылдық округінің шаруа қожалығына (Ғазизов ... 1360,7 ... ... ... ... ... ... қожалығына (Жайлаубаева Алтынбүбі), 3001 гектарын шаруа қожалығының басшыларына 49 жылға өтеулі жер пайдалану ... ... - 2012 ... ... ... мүлік ретінде есепке алынған 21 мың 596 гектар ауыл шаруашылық жерлерінің 13 мың 999 ... ... ... ... әкіміне жер сұрап өтініш беруші жеке және заңды тұлғаларға табысталуда. ... жылы ... ... ... ... ауыл шаруашылық жерлерін тексеріп - түгендеу жөнінде ... ... ... нәтижесімен анықталған, аудан аумағынан басқа жаққа көшіп кеткен, ... жер ... ұзақ ... бойы ... ... шаруа қожалығының басшысы қайтыс болып кеткен 55 шаруа қожалықтарының 5632,6 гектар жерлерін аудандық жер қатынастары бөлімі ... ... ... есепке алып, Қазақстан Республикасының 82 бабының 1,2 ... ... ... негізінде мемлекет жер қорына қайтарып алу үшін шаруашылықтардың іс - қағаздарын жинақтап, құжаттарды аудандық соттың қарауына ұсынады.
Шығыс Қазақстан облысы әкімінің ... ... ... ... ... ... облыс әкімі Б. Сапарбаевтың тікелей бақылауында тұрған тапсырманы орындау мақсатында аудан әкімдігінің 01 сәуір 2009 жылғы № 109 қаулысымен арнайы ... ... ... бақылауындағы ауыл халқы үшін ең басты мәселе ауыл шаруашылық жер телімін түгендеп - тексеру жөніндегі ... ... ... іс ... ... үшін барлық ауылдық округ әкімдеріне тапсырмалар берілді. ... ... ... ... иелерінің егістік алқаптарына су жеткізіп беруге қызмет көрсететін ... ... ... ... ... ... су ... мен ғимараттар орналасқан жер учаскелерінің заңды түрде иеленуі қадағалауға алынған. Бүгінгі күні Ақжар өндірістік пайдалану учаскесі өзінің иелігіндегі жерлерге жер ... ... ... ... толық дайындатып алса, Ақсуат өндірістік пайдалану учаскесі иелігіндегі жерлерге жер пайдалану құқығын беретін құжатты ... ... ... ... ... жер беру ... қарауына ұсынылған.
Суармалы алқаптардың ірі су көздерімен байланысын жақсартып, суға көрсетілетін қызметті жақсарта ... ... ... әр ... ... өнімін жоғарылату мақсатында 190 құрылтайшыны біріктіретін тоғыз су пайдаланушылар ... ... ... ... ... аймақта орналасқандықтан егістік алқапты жергілікті және минералды тыңайтқыштармен қамтамасыз ету кезек күттірмейтін шара.
Екпін ауылдық округіндегі шаруа қожалығы 20 ... ... ... әр ... 15 ... ... ... округіне қарасты өндірістік кооперативі 50 гектар күнбағыс, картоп, көкөніс және бақша ... ... ... 500 ... ... ... округіне қарасты шаруа қожалығының басшысы 10 гектар егістік ... 300 ... ... ... енгізсе, аудан бойынша жалпы алаңы 500 гектар картоп егістігіне 15 мың 200 гектар көкөніс және ... ... ... 6 мың ... ... ... ... құрамының жақсарып әр гектардан алынатын өнімнің артуына қолайлы жағдай жасалынды.
Кіндікті, ... ... ... ауылдық округтерінің шаруашылық басшыларына 4 - 5 танапты, ал ылғалмен жеткілікті тұрақты түрде қамтамасыз етілген ауылдық ... 7 - 8 ... мал ... ауыспалы егіс жүйесін қолдану туралы тапсырмалар беріліп, , , шаруа ... және ... ... 7 - 8 ... дәнді дақылды, отамалы, екпе шөпті мал азығындық ауыспалы егіс жүйесін қолданысқа енгізе бастады.
2008 - 2010 ... ... су және жел ... ... ... егістік алқаптары суармалы жер телімінде орналасқан төмендегі ауылдық округтерде Екпінде - 0,4 км, ... - 0,8 км, ... - 0,6 км, ... - 0,3 км, ... - 0,7 км, Жетіаралда - 0,5 км, ... - 0,2км, ... - 0,4 км, ... аудан бойынша 3,9 км жерлерге арнайы екпе ағаштар егіліп, қорғаныс ... ... ... аумағындағы 447,2 гектар ауыл шаруашылығы жерлеріндегі жер қойнауын иеленіп, ... ... ... 5 - ... тұлғалар бүлінген немесе тозған ауыл шаруашылық жерлерін ... мен ... ... ... ... атқарды.
2008 - 2010 жылдар аралығында жер қойнауын ... өз ... 116,5 ... ауыл шаруашылық жерлерін қайтадан жарамды күйіне қалпына келтірді.
Ауыл шаруашылығы алқаптарын ауыл шаруашылығын жүргізуге байланысты емес мақсаттарға пайдалану үшін алып қоюдан ... ауыл ... ... ... ... ... ... өтеуге байланысты қаржы ауданның жер қойнауын пайдаланушылары есебінен республикалық ... 539400 ... жуық ... ... ... күні ... Республикасы Жер ресурстарын басқару агенттігінде 2012 жылы ... ... ... ... Үржар және Шемонаиха аудандарында, Семей қаласының шаруашылықтарында ауыл шаруашылығына пайдаланылатын жерлерді түгендеу жүргізу туралы мәселені шешті. Аталған жұмыс 3,3 ... ... ... болады. Бұл мақсатқа облысқа республикалық бюджеттен 39,3 млн.теңге қаражат бөлінді. Қазіргі уақытта Шығыс Қазақстан ... ... ... ... ... ... жер пайдаланушылардың тізімін жасап, барлық агроқұрылымдар енгізілген картографиялық жоспар материалдарын әзірледі. Сонымен бірге, ауыл шаруашылығы ... ... ... ... ... ... облыстың көптеген өңірлерінде ұтымды пайдаланылмай отырғанын көрсетті. ... ... ... 2011 жылы жүргізілген тексеру барысында, шаруашылықтарға бекітіліп берілген 575,8 мың гектардағы 2094 жер телімі пайдаланылмайтыны анықталды, бұл ауыл ... ... ... жалпы жер аумағының 6% - ын құрайды. Пайдаланылмайтын жер ... ең көбі ... ... - 184,5 мың гектар, Семей қаласында - 109,4 мың ... Ұлан ... - 68,7 мың ... және ... ... - 50,3 мың ... ... барысында есепке алынған 69,6 мың гектар аумақтың әлеуеті толық пайдаланылмайды. Мұндай аумақтар Аягөз, Бородулиха, Күршім, Ұлан, ... ... және ... ... ... ...
Мемлекеттік меншікке қайтарылған 15,5 мың гектар егістік жерді пайдалану шаралары қабылданбаған. Оның ішінде Бесқарағай ауданында 4,4 мың гектар, ... ... 3,5 мың ... ... ... 1,4 мың ... және Үржар ауданында 1,3 мың гектар. Жерді ұтымды пайдалану резервтері толық игерілмей, соның салдарынан ауыл ... ... ... суармалы жер аумақтарын кеңейту арқылы арттыру қолға алынбай отыр. 2011 жылы ... ... ... жататын 205,2 мың гектар аумақтың 75,6 мың гектары немесе 37 пайызы пайдаланылған. Пайдаланылмайтын ең үлкен суармалы жер ... (20,6 мың ... ... (20 тыс. гектар), Зайсан (14,4 мың гектар), Күршім (12,9 мың ... ... (12,8 мың ... ... (12,7 мың ... Ұлан ауданында (7,5 мың гектар). Аталған аудандарда ылғал ресурстарын сақтау технологиясы кеңінен қолданылмай отыр. ... ... ... құрылымын оңтайландыру осы уақытқа дейін жүргізілмей келеді. Күнбағыстың егістік құрылымындағы жылдар бойынша үлес ... 31 - 34 % - ды ... ... негізделген нормада 14 - 17 %. Мал азығы дақылдары егістік құрылымының 17 - 9 % - ын құрайды, ... 25 - 26 %. ... ... ауданында биылғы жылы күнбағысты жалпы егістік аумағының 53,3 % көлемінде орналастыру көзделіп отыр, ал мал азығы дақылдарының үлес салмағы 10 % ... ... ... ... ... ... 33,8 және 8,5 пайыз, Глубокое 27,5 және 5 %. Бородулиха ауданында (36,7%), Катон - Қарағай аудандарында күнбағыс алқабы ... (31%) ... ... отыр. Жерлерді ұтымды пайдалануға, ғылыми негізделген ауыспалы егістікті енгізу және ... ... ... ... ... жобаларының болмауы және олардың жүзеге аспауы кедергі келтіреді. Қазіргі уақытта ... ... ... ... ... Шемонаиха ауданындағы екі шаруашылықта және Көкпекті ауданындағы бір шаруашылықта ғана бар. ... ... ... ... жылға өтінімді Шемонаиха ауданындағы екі шаруашылық қана берді.
Органикалық және ... ... ... жыл ... ... келе ... қарамастан олардың 1 гектар егістік аумағына себу көлемі бұрынғы ... ... ... Мысалы 2011 жылы 1 гектар егістік аумағына небары 0,32 тоннадан органикалық тыңайтқыш және 7 килограмнан минералдық тыңайтқыш ... Бұл ... ... нормадан ондаған есе кем. 012 жылдың егістігіне Аягөз, Жарма, Күршім, Тарбағатай аудандары бір де бір ... ... ... тапсырыс берген жоқ. Өскемен қаласының ауыл шаруашылығы құрылымдары субсидияланған минералдық тыңайтқыштың бір тоннасы үшін де төлеген жоқ. Ұлан ауданының шаруашылықтары ... ... ... көлемінің үштен бір бөлігі үшін ғана төледі. Ал Семей қаласының шаруашылық құрылымдары жартысын ғана төледі.
Ауыл ... ... ... арасында ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді ұтымды пайдалану туралы Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысын түсіндіру және ... ... ... ... ... белсенді жүргізілмейді.
Өзгерістерді сипаттау барысында, өсу шегі қарқынымен қатар өсу қарқындары да есептелінеді. Олар, сол ... ... ... ішінде құбылыс өлшемдерінің қанша пайызға өскендігін көрсетеді. Егер өсу шегі ... ... ... онда өсу ... да және есеп те ... жеңілдетіледі. Бұл үшін пайызда көрсетілген өсу шегі қарқынынан жүзді алып тастауға тура келеді. Өсу қарқындылығын, абсолюттік өсуді ... ... ... бөлу ... де анықтау мүмкін.
Индекстер. Олар қорытынды көрсеткіштердің маңызды түрі болады және жер пайдалануын ... мен ... ... ... ... ... ... Индекс - бұл тікелей жалпы қоғамдық құбылыстардың сандық сипаттамаларын салыстыру нәтижесінде алынатын салыстырмалы ... ... ... ... жолымен алынады. Деңгей салыстырылатын период - есеп беру немесе күнделікті деп аталады. Деңгей мен салыстыру ... ... - ... деп ...
Жеке индекстер есебінің екі тәсілі болуы мүмкін. Шынжырлы - үзілісті базамен және ... - ... ... ... ... үшін ... тәсіл барысында әрбір индекске бұрынғы есеп беру периоды, ал базистік тәсіл барысында - жеке период алынады. ... ... ... сол ... бұл ... түрі ... Көп ... оларды кешенді түрде қолданады. Базистік индексті - ең ұзақ период ішінде құбылысты талдау барысында, шынжырлы индексті - ең ... ... ... ... өзгерісін үйрену барысында қолдану ыңғайлы.
Жалпы индекстерді құру барысында екі тәсіл қолданылуы мүмкін. Біріншісінде алдын - ала есеп беру және ... ... үшін ... жиынтықтың шамаларын есептеп шығарады, ал содан кейін есеп беру шамаларының базистік шамалыққа қатнасын табады. Бұндай жолмен анықталған индекстерді - ... деп ... ... ... ... ... ... сол құбылыстың жеке элементінің өзгеруін сипаттайтын жеке индекстер негізінде барлық элементтердің орташа шамасын есептеп шығарады. Бұндай ... ... ... - орташа деп аталады. Ол немесе бұл тәсілдерді қолдану талдаудың есебіне байланысты. Жер кадастырында есеп беруді құру барысында баланстық құрылыс ... ... ... ... кеңінен қолданылады. Баланс - теңдік белгісімен өзара ... ... ... ... ... бұл әдіс ... жер ... мен алқаптың динамикасы анықталады.
Жерлерді бағалауды жүргізу және де ... ... ... ... алу ... ... барысында, бір қатар жағдайларда, бір - біріне ... ... және ... ... сияқты қатнастары бойынша шығатын белгілерді өлшеу қажеттілігі тууы мүмкін.
1.3. Жер учаскесі меншік иелерінің және жер пайдаланушылардың ... ... жер ... ... ... бірі ... 3 - бабында бекітілген жерді пайдаланудың ақылылығы болып табылады да, ал 8 - бабында оның ... ... Егер ... ... ... жер учаскелері мемлекет меншігінен жеке меншікке ақы төлеу арқылы беріледі. Мемлекеттік өкілетті орган арқылы жерді ... ... ... беру 38 - бап ақы ... ретімен жүзеге асырылады, бұған мына жер пайдаланушылар қосылмайды:
1. ... ... ... белгіленген нормалар шегінде ауыл шаруашылық өндірісін жүргізу ... жер ... ... ... емес заңды тұлғалар;
3. белгіленген нормалар шегінде берілген жер үшін - ... ... ... ... ... өзге жағдайларда.
Мемлекет берген жер үшін төлем жер учаскесінің сапасына, орналасқан ... және ... ... ... ... ... жер салығы немесе жалдау ақысы түрінде алынады. Жер учаскелері жеке меншікке сатылған кезде, оларды мемлекет тұрақты пайдалануға берген кезде, ... - ақ ... ... мемлекеттік жер пайдаланушылар жер учаскелерін жалға берген ... жер ... ... үшін ... ... Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілейді. Жеке меншік иесі жер ... ... ... ... ... ... мемлекеттік емес жер пайдаланушы өзіне тиесілі жер пайдалану құқығын басқа адамдарға сатқан кезде, сондай - ақ ол жер ... ... жер ... ... ... кезде жер учаскелерін бергені үшін төлем мөлшері тараптардың келісуімен белгіленеді. Тараптардың келісімімен жалдау төлемі заттай түрде төлене алады. Уақытша жер ... ... ... емес жер ... ... жер ... ... беру немесе уақытша өтеусіз жер пайдалану шарты негізінде жүргізіледі. Жер пайдалану құқығын белгілі бір мерзімге басқа ... ... ... беру ... ... ... өтеусіз пайдалану шартының негізінде жүргізіледі. Жер пайдалану құқығын оқшаулау, азаматтық - құқықтық мәліметтердің сатып алу - ... ... ... ... және ... ... ... Жер салығының мақсаты жерді үлестіру, жерлер құнарлығын асыру, оларды қорғау бойынша шараларды жүзеге асыру, сондай - ақ ... ... - ... ... ... үшін ... табысын қалыптастыру және жерлерді тиімді пайдалану экономикалық табыстармен қамтамасыз ету болып табылады. Салық салу ... ... жер ... ... ... Салық салынатын жерлер:
- ауыл шаруашылығына арналған;
- елді - мекендердің ... ... ... ... ... жері және өзге арналуындағы жерлер;
- ерекше қорғалатын табиғат аумақтарының жері;
- орман қорының ... су ... ... ... ... жер учаскесін иелену үшін немесе тұрақты пайдаланушы ... және жеке ... ... табылады.
Жерді пайдалану мен қорғаудың тәуекел дәрежесін бағалау критерийлері:
1. Осы жерді пайдалану мен қорғауға қатысты тәуекел дәрежесін бағалау критерийлері ... ... Жер ... және ... ... Заңына сәйкес жерді пайдалану мен қорғауға бақылау субъектілерін ... ... ... үшін ... Осы ... ... ... пайдаланылады:
1) жерді пайдалану мен қорғауға қатысты тәуекел - жер ресурстарына зиян келтіру, ... ... ... ... ... жер иелерінің жерге және жер пайдаланушылардың құқығының бұзуының ықтималдылығы;
2) ... ... мен ... қатысты бақылау субъектілері - жер қатынастарын реттеу саласында қызметті ... ... ... тұлғалар.
3. Жерді пайдалану мен қорғауға қатысты әрекет етуші бақылау субъектілеріне жергілікті атқарушы органдар ... олар ... ... дәрежелері бойынша үлестіріледі:
1) жоғары тәуекел дәрежесі - облыстық, республикалық маңыздағы қалалардың және облыс орталығының, ... - ақ ... қала маңы ... мен ауылдық округтерінің жергілікті атқарушы органдары;
2) орташа тәуекел дәрежесі - облыстық маңыздағы ... және ... ... атқарушы органдары;
3) төменгі тәуекел дәрежесі - селолық (ауылдық) округтердің ... ... ... Жер ... ... ... ... бақылау субъектілері басқа тәуекел дәрежесіне ауыстырылмайды.
5. Әрбір тексерілетін субъектіге бақылау ісі жүргізіледі, онда тексерістерді тағайындау туралы ... ... ... ... парақтарының, нұсқамалардың көшірмелері, тексеріс нәтижелері және жер заңнамасының талаптарын орындау бойынша жүргізілетін іс - ... ... ... ... ... ... ... берген, соның ішінде шартты жер үлесіне құқығын шаруашылық серіктестігінің жарғылық капиталына салым ретінде немесе өндірістік кооперативтерге жарғы ретінде берген ... ... ... ... ... ... ... (фермер) қожалығын ұйымдастыру үшін, жер учаскесін қоса алғанда, үлесін немесе пайызын заттай бөліп алуға (бөліп шығаруға), не өз ... ... ... немесе пайдаланудың құнын төлетіп алуға құқығы бар. Шаруашылық серіктестігінің немесе өндірістік ... ... ... ... тек пайдалануға берген жер учаскесі заттық нысанда сыйақысыз қайтырылады. Қатысушылар (мүшелер) құрамынан шығу ... ... ... ... ... ... жері көрсетіле отырып, ауыл шаруашылығы ұйымына беріледі. Шаруашылық қожалығын ұйымдастыру үшін үлес немесе пайыз есебіне заттай ... жер ... ... орны ... ... ... кооперативтерінің немесе тараптардың келісімінің құрылтай құжаттарында көзделген тәртіппен ... ... жер ... ... ... жер ... ... орыны келісім рәсімдерін жүргізу жолымен не жалпы меншік келісімін жалпы жер пайдаланушылардың қатысушыларының немесе олардың өкілдерінің жалпы ... ... ... ... ... хабардар етілген сәттен бастап бір ай ішінде өтуге тиіс және жалпы меншік иелігіне (жалпы жер пайдалануға) ... ... ... ... ... 50% - інің ... кезінде заңды болып саналады. Шешім үлес меншігінің қатысушыларының (үлестік жер пайдаланушылардың) немесе олардың өкілдерінің ... ... ... дауыстарының көпшілігімен қабылданады және хаттамамен рәсімделеді. Хаттамаға үлестік меншік ... ... жер ... ... ... ... ... қатысқан қатысушылары қол қояды. ... ... тек қана ... ... ... оның жеке бөліктерін пайдалану сипатымен айқындалады. Бұл ... ауыл ... ... құрамында, олардың әртүрлі мақсаттарда пайдалануында байқалады ауыл шаруашылық дақылдарды өсіру, мал ... шөп ... ... ауыл ... ... ... әдістемелік тәсілдерінде ерекшеліктер пайда болады. Сондықтан жеке бағалауда дақылдармен шектелмей, алқаптар түрлері ... да ... ... ...
64 - бап. Жер ... ... иелерi мен жер пайдаланушылардың жер учаскелерiн пайдалануға құқықтары.
1. Егер осы Кодексте және Қазақстан ... өзге де заң ... ... ... жер ... ... ... мен жер пайдаланушылардың:
1) жер учаскесiн оның нысанасынан туындайтын ... ... ... ... дербес шаруашылық жүргiзу;
2) ауыл шаруашылығы және өзге де дақылдар мен екпелер себу мен ... ... ауыл ... өнiмi мен жер ... ... нәтижесiнде алынған өзге де өнiмге және оны ... ... ... ... ... ... ... басқару;
3) өз шаруашылығының қажеттерi үшiн жер учаскесiнде бар құмды, сазды, қиыршық тасты және басқа да кең ... ... ... шымтезектi, екпелердi, жер үстi және жер асты суларын, кейiннен мәмiлелер жасасу ниетiн көздемей, белгiленген тәртiппен пайдалану, сондай - ақ ... өзге де ... ... пайдалану;
4) жер учаскесi мемлекет мұқтажы үшiн мәжбүрлеп иелiктен ... ... ... сатып алу арқылы мәжбүрлеп иелiктен шығарылған жағдайда келтiрiлген шығынды толық көлемiнде өтетiп алу;
5) ... ... ... ... ... меншiк, шаруашылық жүргiзу, оралымды басқару құқығымен жер учаскесiнiң нысаналы мақсатына сәйкестiкте ... ... ... ... және өзге де ... ... ғимараттар) салу;
6) белгiленген құрылыс, экологиялық, санитарлық - гигиеналық және өзге де арнаулы ... ... ... құрғату және өзге де мелиорациялық жұмыстар жүргiзу, тоғандар мен өзге де су ... ... ... бар.
2. ... жер ... үшiн осы ... 1 - ... 2), 3), 5) және 6) тармақшаларында көзделген ... жер ... беру ... ... ... шартымен (уақытша өтеусiз жер пайдалану туралы шартпен) шектелуi мүмкiн. ... 64 - ... ... енгiзiлдi - Қазақстан Республикасының 2007.07.06. N 279 Заңымен.
1.4. Жер ... ... ... және жер ... ...
65 - бап. Жер учаскелерiнiң меншiк иелерi мен жер пайдаланушылардың жер учаскелерiн пайдалану жөнiндегi мiндеттерi.
1. Жер учаскелерiнiң меншiк иелерi мен жер ...
1) ... оның ... мақсатына сәйкес, ал уақытша жер пайдалану кезiнде - жер учаскесiн беру актiсiне немесе жалдау шартына (өтеусiз ... жер ... ... ... пайдалануға;
2) санитарлық және экологиялық талаптарға сәйкес өндiрiс технологияларын қолдануға, өздерi жүзеге асыратын шаруашылық және өзге де қызмет нәтижесiнде халықтың денсаулығы мен ... ... зиян ... санитарлық -эпидемиологиялық, радиациялық және экологиялық жағдайдың нашарлауына жол бермеуге;
3) осы Кодекстiң 140 - ... ... ... ... жөнiндегi iс - шараларды жүзеге асыруға;
4) жер салығын, жер учаскелерiн пайдалану төлемақысын және Қазақстан Республикасының заңдары мен шартта ... ... да ... ... ...
5) ... дүниесiн, орман, су және басқа да табиғи ресурстарды пайдалану тәртiбiн сақтауға, жер ... ... ... Республикасының заңдарына сәйкес мемлекет қорғауындағы тарихи - мәдени мұра объектiлерi мен басқа да ... ... ... ...
6) жер ... шаруашылық және өзге де қызметтi жүзеге асыру кезiнде құрылыс, экологиялық, санитарлық - гигиеналық және өзге де ... ... ... ережелердi, нормативтердi) сақтауға;
7) мемлекеттiк органдарға Қазақстан Республикасының жер заңдарында белгiленген жердiң жай - күйi мен пайдаланылуы ... ... ... ... етiп ...
8) басқа меншiк иелерi мен жер пайдаланушылардың құқықтарын бұзбауға;
9) топырақтың ластануына, қоқыстануына, тозуына және оның ... ... ... - ақ ... ... ... ... алу құнарлы қабаттың бiржола жоғалуын болғызбау үшiн қажет болған ... ... ... ... сату ... беру мақсатымен оны сыдырып алуға жол бермеуге;
10) осы ... ... ... ... берудi қамтамасыз етуге;
11) өздерiнiң меншiгi болып табылмайтын анықталған өндiрiс пен ... ... ... ... ... органдарға хабарлауға мiндеттi.
2. Уақытша жер пайдаланушылардың уақытша жер пайдалану туралы шарттарда көзделген басқа да ... ... ...
3. Жер ... ... иелерi мен учаскенiң жер пайдаланушыларына, егер осы Кодексте өзгеше көзделмесе, жер ... ... ... барлық мiндеттер (оны мақсаты бойынша пайдалану, сервитуттар беру, салықтар мен өзге де мiндеттi ... ... және ... ...
4. Жер ... ... нысаналы мақсаты мен режимiн, сервитуттар мен нормативтiк құқықтық актiлер негiзiнде белгiленген басқа да ... ... жер ... ... ... ... жер ... өз бетiнше өзгертуiне болмайды. ... 65 - ... ... ... - ... ... 2007.01.09. N 213 , 2007.07.21. N 307 (қолданысқа енгiзiлу тәртiбiн 2 - баптан қараңыз) Заңдарымен.
ll. ... ... Жер ... ... және ... ... әдістері.
Жер пайдалану кемшілігі түсінігі ауылшаруашылығы кәсіпорындарының жерге иелік етуі және жер пайдаланудың қалыптасуы тұрғысынан өндірісті ұйымдастыруға және ... ... кері ... ... ... ... ... осылай ұйымдастыруды көрсетеді.
Жер пайдаланудың кемшілігіне жайсыз әрекет жасау сипаты бойынша келесі топтарға бөлінеді:
1.Жер пайдалану ауданының ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының көлеміне ,оның ... ... ... мен ... сәйкес келмеуі. Бұндай сәйкессіздік шаруашылықтарға берілетін шамадан тыс аудандарын көрсетіп қана ... ... - ақ ... ... ... мен және ... ұтымды үйлесімділіктерін қамтамасыз етпейтін шамадан тыс кіші аудандары да ... ... ... мен тәжірбиесі шаруашылық көлемдерінің оның жер пайдаланумен анықталып қана ... және де ... ... ... ... ... ... әралуан өнімді болса(бидай,картоп,көкөніс,сүт,ет және т.б.)
Шаруашылық көлемдерін салыстыруға ... ... ... ... ... ... ... қөнына байланысты. Ауыл шаруашылығы өндірісінің нәтижесі интенсивтілік деңгейіне, материалдық - ... ... мен ... жер ... ... ... салымына тәуелді. Шаруашылық интенсивтілігін жүргізудің әртүрлі деңгейлерінде жер пайдаланудың бірдей аудандарына ауылшаруашылық өндірісі көлемі айтарлықтай ажыратылатын ... ... жер ... ... ... ... көрсеткіші болып табылады.
Осы шақта көптеген ірі қоғамдық ауыл шаруашылық кәсіпорындары жер аудандарының салыстырмалы артықтығына шаруашылық ... ... ... жер ауыл ... ... ... ... салдарына қажетсіз болып қана қалған жоқ, ал кәсіпорынның жұмысшы күшімен және материалдық-техникалық ресурстармен қамтылмауы күшінде және ... ... ... ... ... ... Қолда бар ресурстар барлық бекітілген жерлерді өңдеуге жетпейді. Осыған параллель көршілес шаруашылықтарда жерлер ... ... ... ... ... ... дамуын және жетіліуін тежейтін тура кемшіліктері туындауы мүмкін. Сондықтан ауылшаруашылық өндірісіндегі көлемінің жер пайдаланудағы аудандарының сәйкессіздіктерін болдыпмау бір немесе бірнеше ... ... ... ... ... кешендерін жүзеге асыру қажет. Осыдан екі бағыты анықталады.
А) жерлерді қайтадан үйлестіру және жер пайдалануды қайта ... ... ... ... ... ... ... толық және тиімді пайдалану;
Б) өндірісті интенсивтендіру бойынша ауылшаруашылық кәсіпорындарына көмек көрсету, одан материалдық-техникалық базаның ... ғана ... ... ... ... мүмкіншілігінің мелиорация, жолдар құрылысы және басқада іс әрекеттер ... ... ... ... ... ... арттыруға мүмкіндік беретін жердің өнімділік қасиеттері мен кеңістік жағдайлары мен қатар жер пайдалануды жекелей қайта ұйымдастыруды ... ... ... да ... ... ... интенсивтілігі реттеледі және жерді пайдаланудың қажетті толыққандығы мен тиімділігіне қол жеткізіледі, яғни өндіріс пен аумақтың көлемдерінің өзара ұштастырылуын ... Жер ... ... екінші тобына жер танаптарының құрамы, олардың сапалы жай ... ... ақ ... ... және басқа да жағдайлары ауыл шаруашылық сипатына сәйкестендіріледі.
Аталмыш кемшіліктер өндірістік ... ... ... ... ... мен ... бүтіндігін негіздей отырып, ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының жекелей бөлімшелері не де ... ... ... ... ... бағытында ) құрылымды танаптарда өндірістің тиімділігінің төмендеуін (нақты танаптардың жетіспеуінен) не жаңа жерлерді игеруге және танаптарды бір түрінен екінші ... ... ... ... ... ... салымының төмендетілуіне алып келуі мүмкін.
3. Жер пайдалану аумақтық кемшіліктерінің үшінші тобына мыналар жатады:
Аттамалылығы,теңбілдігі, ұзақ кескінділігі,шалғай ... ... ... ... ауылшаруашылық кәсіпорынның ұйымдастырылыуы барысында жасалатын қиындықтар мен қалыпты экологиялық ... ... ... ... жайттар жатады.. Оларға шекараларының қисық сынуы, гидрографиялық тораптардың,жыралардың,сайлардың мелиоративтік каналдардың және т.б. шекараларының ... ... ... ... ... ... ... болдырмау үрдістері жер пайдалануды тәртіпке келтіру мен байланысты.
Әлем елдерінде деген ... ... ... ... ... ... ауыл шаруашылығы өндірісінен тыс тұрған және халық көбірек шоғырланған елді қала деп атайды. Біздің осы ... ... ... көп ... үйлері мен мәдени - әлеуметтік ғимараттары мол кездесетін, ол үйлер бір орталықтан жылытылатын елді мекендер қала аталса керек еді. Ал енді ... ... қала ... ... үйлерден қашып, алдында жері бар бір - екі ... жеке ... ... ... ... - ақ қаланың тағы бір өлшемі адамдар санына да қатысты. Ресейде қала ... үшін елді ... 12 мың ... ... 30 мың ... ... ... болса, Канада үшін тұрғын саны 1 мыңнан асса ... ... Біз үшін ... осы бір ... қызықты. Өйткені, мұндай шағын қалалар бізде жоқ. Оның ... ... ... саны 10 - 15 ... жетсе де ауыл аталатын елді мекендер жеткілікті.
Канадада қаланы қалыптастырудың басты өлшеміне адамдардың саны емес, қалаға тән инфрақұрылымдардың болуы алынады. ... - ... дала мен ... ... елі. ... ... мен ... санының аз болуы осы үлгіні тиімді етеді. Ал өз тәуелсіздігіне енді ие болып, әлеу - ... - ... ... жаңа ... ... ... ауыл еңсесі енді ғана түзеліп келеді. Көптеген ауылдарда әзірге мектеп пен емханадан басқа дұрыс ... ... да ... ... ... кезектегі міндет ауылдағы кәсіпкерлікті дамыту. Үкімет осыған күш ... ... ... ... дамы - тудың 2004 - 2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының қабылдануы көп мәселенің бетін ашып берді. Бұл ... ... қол ... ... бірі ... әрбір ауылын жүздеген өлшемдерге сәйкес зерттеп, жағдайын айқындап бергендігі болды. Даму болашағына сәйкес ауылдар төрт топқа жіктелінді. Бірінші, екінші топтағыларға, яғни ... ... ... тарапынан қолдау шаралары көрсетілуде. Енді бірінші топтағы ауылдардың өзін аймақтар бойынша қайта жіктеп, олардың ішінде қалаға ... ... ... анықтап алғанымыз жөн секілді. Бізде қазір 7 мыңның үстінде ауыл ... ... ... ... даму ... ... деп табылып отыр. Міне, осының ішінде жақсы дамып келе жатқандарын қала қатарына қосу мәселесін, ол үшін оларға қалалық ... ... - ... ... ауыл ... өнім - дерін өңдейтін өндірістерді жобалап жүзеге ... ... ... ... жөн бе ... ... ... елімізде таяудағы уақытттардың ішінде агроиндустриялық мақсаттағы көптеген ... ... ... болған болар еді.
Үкімет міне, осындай даму болашағы бар шекара маңындағы қалаларға қазірден бастап мән беріп, олар туралы жеке бағ - ... ... ... ... кеңейтіп, өнеркәсіп орындарының ашылуын ойлас - тырса жөн болар еді. ... ... ... ... тән тіршілік пен тұрмысты қалыптастырмай халықты ауылда ұстап қалудың ешбір негіздері жоқ. ... төрт - бес жыл ... ... ... болашақта ауылда халықтың жиырма пайызы қалатындығын айтқан болатын. Қазіргі ... ... ... ... халық көшінің қозғалысы осыны дәлелдеуде. Техникалық революцияның соңғы ... ... ауыл ... - ... ... өнеркәсіптен қызмет көрсету салаларына қарай ығыстыруда. Соның нәтижесінде АҚШ -та ауыл шаруашылығымен ... 2 - 3 ... ғана ... ... ... елдерінде осы көрсеткіш әрі кеткенде 5 - 6 пайыздан аспайды. Бізде де осы үрдіс белең алуда. Біз осы уақытқа ... ... ауыл ... ... 40 пайызы шұғылданады деп жүр едік. Сөйтсек, бұл көрсеткіш те ескіріп қалыпты. Шын мәнінде шұғыл - данатыны 14 ... ғана ... ... ... ендігі жұмыс қолының мәселесі жаңа техникалар мен технологиялар арқылы шешілуде. Ауылға бұрын бол - маған аса өнімді, әрі ... да ... жаңа ... ... ... Бұл ... ... өнімділігі мен саланың бизнес үшін тиімділігін арттыра түсуде.
Мамандардың пікірінше, Қазақстан - ның Бүкіләлемдік ... ... қосы - луы ауыл ... саласын біраз қиындықтарға душар еткенімен түбі қайырлы болады. Осы үрдістің соңында ауыл ... ... ... ... ... ... - діктермен бірлескен кәсіпорындар құрыла бастайды. Бұл жағдай елімізге жаңа технологиялардың, жаңа әдіс - тәсілдердің келуін жеделдетеді. Ол технологияларды ... ... ... ... бар шетелдіктердің өзі жеткізеді. Айналым қаржыларын да солар қосады. Қазақ - стандықтар бұл бірлескен кәсіпорындарға ауыл шаруашылығы жерлері арқылы ... ... жаңа ... Кодекс жобасында ауыл шаруашылығы жерлері тек Қазақстан Республикасы азаматтарына ғана меншікке берілетіндігі айқын жазылған. Бұл мызғымайтын қағидаға ... ... ... - ақ, біздің ойымызша, ауыл шаруашылығы жерлерін шетелдіктерге жалға беруден қазірден бастап бой тартуымыз керек. Сонда ғана жер ... ... - ... өзі ... ... ... әлемде жерге бай елдер көп емес. Қалалар мен өнеркәсіптік орындардың өсуі есебінен ауыл шаруа - ... ... ... - жылға азая түсуде. Оның үстіне әлемнің көптеген елдерінде Қазақстандағыдай сапалы астық өсе бермейді. Еліміздің экономикалық қуаты жылдан - жылға арта ... ... ... алып ... іргесінде тұруының да отандық ауыл шаруашылығы саласы үшін үлкен маңызы бар. Осы арқылы өнімді өткізу рыногы шешіледі. Қазір оншама ішкі ... ... ... ... ... Қазақстанда өндірілген шикі - заттың бәріне, соның ішінде мал өнім - ... де ... ... ... ... ... ... шетелдік инвесторлардың Қазақстан ауыл шаруашылығына деген қызығушылығын арттырмай қоймайды. Олар инвестициясы мен технологиясын салып, ... ... ... ... ... Қазір қалаларға қарай бағыт - талып отырған шетелдік еңбек мигра - циясы, осылайша ауылды да қамтиды (әзірге бұл құбылыс ... ... ғана етек ... Осындай жағдайда Қазақстан Республикасының азаматы деген аттың өзі қалада да, ауылда да еліміздің адамдарына ... ... - ... ... Осы атқа ... ... - нің жерді өз меншігіне және ұзақ мерзімге (49 ... ... ... құқы бар, ол ... ... ... да жеңілдіктерді (мәселен балаларын тегін оқыту, тегін емделу, ипотекалық несие алу, тағы ... ... ... ... ... ... ... отбасы осы қолайлы мүмкіндіктерді пайдаланып кәсіпке иелік еткені жөн. Не ... ... не ... ... ... ... Жерге бай Қазақстан жағдайында ауылда тұрып, ... ... ... ... ... ... жағдайда қалаға көшкені жөн. Қазақстанның экономикалық қуаты жылдан - жылға қарқын алып, әлем назарын аударған қазіргі заманда біз үшін ... әр ... -- ... ... ... - осы Жерұйықты елұйыққа, ауылды қалаға айналдыру. Осыдан он ғасыр бұрын болып ... ... ... ... ... ... ... Ол - қала толғатуда. Алтын Арқа төсінде бой көтерген Астана оның ... ... оның ... ... ... ... дүниеге келеді деп сенеміз. Бұл - тәуелсіздік талабы. Осы талап жалғасын тапса игі.
Президенттің Жарлығы ауыл, ... ... ... ... ... ... ... ұсыныстарды айтты, ол өте маңызды болды. Онда екендігі көрсетілді. Ауылды дамытудың ... ... ол ... ... ... ... ... болып табылады. Экономикалық реформаларын, жер және су қатынастарын логикалық ... ... ... жағдайда елді нарықтық экономикамен құру, экономикаға үлкен ресурстарды қосу, ал нақты, жерді пайдалану формаларының қызмет етуіне, жерді ... және ... ... ... ... әлеуметтік шарттарын құру Қазақстандағы жер қатынастарының өзгеруін қажет етеді. 20 ... 2003 жылы ... ... ... Жер ... сол ... ауадай қажет болған Жер реформасын жүргізудің алғышарты болды. 2002 жылдың қыркүйек айында Үкімет Жер Кодексінің жаңа ... ... Бұл ... 5 ... 21 ... және 170 ... ... Елбасының заң жобасын жасауды ұсынды, ал Үкімет жер ... ... ... жасауды қолға алды. Ол біздің ойымызша дұрыс рационалды ... ... Жер ... ... талас - тартыс қағидалық негізділікпен ешқашан ерекшеленбеді: тараптардың себептері әдетте саяси мәселелерге әкеліп соғады. ... ... ... ол жеке ... жер ... ... жеке ... конституциялық құқыққа негізделді, бұрынғы Конституцияда жер мемлекет және кооперативтер меншігінде деген сөздер жазылған еді. Енді тағы да ... ... ... ... - ... ... ... шығару. Тағы да сатып алу - сату ... ... ... ... ... ақ жер ... яғни ... өндіріс орындары бар адамдарға берілетініне күмән жоқ. Жер ... ... ... ... ... ... ол қабылданды, ол жер заңнамасын жетілдіру мәселелерінің бірін білдіреді. Ол ... ... ... ... - ... жағдайға сәйкес келуі үшін, жер қатынастарының аясындағы мәселелерді сәтті шешу үшін, қоғамның экономикалық өсуі үшін қажет. 90 ... жер ... ... ... көп, ... болғандықтан, құқық қолдану ісін тоқтатты, жер учаскелерінің және ондағы жылжымайтын мүліктің нарықтық айналымын ... ... ... ... ... ... Мыңжылдықтың аясында заң шығарушы, атқарушы биліктің қандай да бір мәселені шешетіні болса да, жеке меншік формалары туралы ... ... ... ... ... қамтамасыз ету қажет. Қазіргі уақытта заңнамада жоғарғы өкілді органның өкілеттігі анықталмаған, себебі ол негізгі заңда көзделген ... ҚР ЖК - не ... жер ... ... ... ... ... өкілді және атқарушы органдарға берілген. Ал Парламенттің өкілеттігі туралы бірде бір сөз жоқ, ... ... ... жер ... шешу, ол халық тағдырын шешу. Сондықтан біздің ойымызша, Жер Кодексі жоғарғы өкілді орган Парламенттің өкілеттігін, яғни ... жер ... ... ... ... ... қатар жер заңнамасы толық кодификацияланбаған, немесе Жер Кодексі ... ... ... ... жай ... ... ... Біздің ойымызша, онда жер реформасының басталған кезеңінен бастап құқықтық тәжірибесі көрінуі тиіс еді. Онда нарық қатынастарында жер қатынастарын реттейтін тікелей заң ... ... ... ... ... жер ... ... қаулыларды тек атап өту мәселенің шешімі емес. Мысалы, жер учаскесінің бағасын ... үшін ... ... бұрышын иудің керегі жоқ. Бұл норманың орны Үкімет Қаулысында. ҚР ЖК - нің негізгі мақсаты ол ауылшаруашылық мақсатындағы ... жеке ... ... Онда ... ... жерлер жеке меншікке ҚР азаматтарына шаруа фермер қожалығын ... ... ал ... емес ... ... ... ... жүргізу үшін беріледі. Бұл құқық тек ақылы негізде беріледі, яғни кадастрлық құнымен тең немесе 50 ... ... ... баға бойынша беріледі. Бүгiнде елдiң проблемалы өңiрлерiне экологиялық қолайсыз аумақтар, оның iшiнде бұрынғы әскери полигондар аумақтары, ... - ақ ... ... шағын қалалар мен ауылдық елдi мекендер жатады. Күйзелiске ... елдi ... ... ... жою ... ... ... бизнестiң қалыптасуын ынталандыру, жергiлiктi инвестициялық ахуалды жақсарту әрi әлеуметтiк және инженерлiк инфрақұрылымды дамыту жолымен, оның iшiнде ... ... ... ... ... мемлекеттiк және салалық бағдарламаларды iске асыру шеңберiнде өңiрлердiң өз күштерi арқылы қамтамасыз етiлетiн болады. Орталық тарапынан нысаналы қолдау объектісi ... ... iрi ... iске ... ... ... ... Семей ядролық сынақ полигоны өңiрлерiндегi ауқымды техногендiк апаттардың себептерi мен салдарларын жою болады.
Көріп отырғанымыздай, бұл ... ... ... ... яғни ... мақсатындағы жерлерді реттеу, фермерлер мен шаруалардың жерсіз ... ... жер ... ... ... ... ... жүргізу барысында Қазақстан өзіндік ұлттық дәстүрлері бар екенін ескеру керек. Қазақстанда басталған ... ... өз ... ... жоқ деп ... ... ... қандай жағдай - да да жерге қатысты ... дұ - рыс және ... ... ... Ал жер ... қаты - нас - тары ... ... заңдар Конституцияға негіз - дел - ген Жер ... және осы - ған ... ... нор - ... ... ... тұрады. Демек, жер құқығы қатынастарынан туындайтын даулар сот тәртібімен қаралады. Жер ... ... деп ... ... ... ... ... және өзге де құқықтарды жүзеге асырып, жер ресурстарын, жекелеген субъек - ті - ... ... жер учас - ке - ле - рін ... ... ... пай - ... және оны қорғау жөн - ін - дегі ... ... ... жеке меншікке беру кезінде біз оның ауылшаруашылық өндірісінің басты экономикалық ресурс ретінде ... ... ... ... ... ... жерге жеке меншікті абсолюттеу немесе идеалдаудың қажеті жоқ. Аграрлық сектордың әлеуметтік - экономикалық өзгерісінің ... ... ... жеке ... нысандарына, жерге жеке меншікке көпсалалы экономика. ... ... ауыл ... ... жер ... күрт ... заң күші бар ... 1995 ж. 22 желтоқсанда қабылдаған Жарлығынан басталды. Осы Жарлықтың 33 - бабына сәйкес азаматтардың жеке ... ... ... ... бақ ... және ... құрылысын жүргізу үшін берілген берілетін жер учаскелері бола алады. ... мен ... емес ... ... жеке ... өзінің мақсатына сәйкес үйлер мен ғимараттарды қамтуға арналған жерлерді қоса алғанда, құрылыс салуға ... ... ... және өндірістік емес, оның ішінде тұрғын үй -жайлар, үйлер, ғимараттар және олардың ... ... жер ... бола алады. ... ... ... ... бақ ... және саяжай құрылысын жүргізу үшін берілген жер учаскелерін санамағанда басқа ауыл шаруашылық мақсатындағы жерлер жеке меншікте бола алмайтындығы айтылған. Жаңа ... ... ... жеке ... ... ... отырып, мемлекеттің мұндағы негізінен жер пайдалану ауқымына ... ... ... ... 34 - бабы. ... ... ... оның нысаналы арналуына сәйкес пайдалану, табиғатты қорғау технологиясын қолдану, топырақтардың ... ... ... қорғау жөнінде шараларды жузеге асыру міндеттері жүктелген. Бұл заңда келесі жайлар да келтірілген:
- жер ... ... ... құқық субъекттері толық аталған;
- жер ... ... ... ... ...
- жер ... құқықтарының пайда болу және тоқталуы негізделген.
Конституцияға және қазірде қолданылып жүрген заң ... ... ... ... ... ... жер ... реттеу саласындағы құзыреттеріне: тиісті аймақтарда, басқа да табиғат ... ... ... ... ... пайдалану, топырақтың құнарлылығын арттыру, жер қорларын қорғау бойынша кешенді бағдарламаларын және осы жұмыстарды ... ... ... ... елді - ... ... жер - ... орналастыру жоспарларын бекіту, жергілікті атқарушы органдар мен ұйымдардың басшыларының жер қорларын қорғау мен пайдаланудың жағдайы туралы есептерін тыңдау және ... да заң ... ... ... ... көзделініп отыр. ... ... ... ... ... ... базалық ставкалары мен нақты телімінің құнын бағалау үшін түзету коэффициенттерін, ... ... бөлу ... мен елді ... аудандардың шекараларын бекіту белгіленді.
1995 ж. Жарлық ... ... ... ... жасауға мүмкіндік берді. Жерге жеке меншік енгізумен қатар жаңа заң жерді пайдалану құқығымен барлық әрекеттерді жасауға да мүмкіндік берді. Сөйтіп осы заң және оған ... ... ... ... жер ... ... ... болды. 1996 жылы 6 - маусымда Қазақстан Республикасы Үкіметі қабылдаған N709 қауылысы заңды іске асыру ... ... ... ... Мемлекеттік және шаруашылық органдар мемлекеттік және ұжымдық ауыл шаруашылық ... ... ... 1996 - 97 жж. ... ... ... жүргізді:
- жер үлестерін жаппай персонификациялау;
- жерлерін қайта үлестіру;
- жалға беру, сату, жалға алу ... ... ... ... және ... ... құжаттарын беру.
Осы уақытта жалпы ауыл шаруашылық жерлерді мемлекеттік емес құрылымдарға ауыстыру аяқталды. Мысалы, республика бойынша шаруа қожалықтар саны 1990 ж. 147, ал 1995 жылы - 31 ... асып ... 2001 ж.- 105 ... асты. Мемлекеттік емес заңды тұлғалар кооперативтер, серіктестіктер, акционерлік қоғамдар саны 1995 ж. - 3,4 мың болса, 1998 ж. - 6,6 ... ... ... ... ... жасалатын мәміле сандарының да өсуі байқалды, әсіресе тұрғын үй - жай, сауда, тұрмыс, демалыс, саяхат объектілерін салу 8 - ші жер ... сату ... ... жерлерді мемлекеттік емес құрылымдарға, жеке меншіктікке ауыстыру ... ... бір ... ... ... Бір ... ... құрылған кооперативтер, серіктестіктер, шаруа қожалықтары әр түрлі ... ... ... ... ... алмады, кейде бұл құрылыстар созылып кетті, ал кейбіреулері таратылып жатты. Басқа жағынан, 1996 - 99 жж. Жер ... ... ... ... жер қорының басым бөлігі нарықтық айналымға кірген жоқ, иеленуге және пайдалануға берген жерлер төлемдері, жалға алу ... жер ... ... ... іс - ... ... ақшалары бюджетке толық түспеді. Осының бәрі жер ... ... ... ... ... жіберілген кемшіліктердің бар екендігін дәлелдейді.
Сондықтан 1998 ж. үкімет мамандарға, ғалымдарға, жұмыс топтары құрамына ... ... 1995ж. ... ... ... ... іске кірісуге тапсырма берді. Мемлекеттік органдар және комиссиялар осы жұмыстарды атқарып, ... сол ... жаңа ... ұсынған болатын. Бұл жоба басылымдарда ашық талқыланып, 1999 ж. наурыз айында парламентке тапсырылған. ... бұл жоба ... соң ... оны ... ... Одан соң, ... ... мәжіліс пен сенат қабылдап, 2001 жылы, қаңтар айында Президент жаңа заңды бекітті.
Қазақстан Республикасы Президентінің , заң күші бар ... ... сол ... 5 ... ... ... Осы ... ішінде, біршама жаңа заңдар қабылданып, заң жүргізілген реформаларға сәйкес, ... ... да ... ұшырады.
Заң жобасы баспасөз бетінде екі рет жарияланып, барлық облыстарда талқыланды, қоғамдық ұйымдар мен ... ... ... рет ... да ... ... тәртіппен 2003 жылы жаңа Жер кодексі республикада қабылданды.
Жер қатынастарының даму барысын реттеу мен ... ... ... ... ... мына ... ...
- Заң жобасында, негізінен, Қазақстан Республикасы ... Заң күші бар ... ... ... сақталынды.
- Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкес, Заң жобасының 3 - бабы ... ... ... аумағының тұтастығы, оған ешкімнің де қол сұқпаушылығы және оқшаулауға болмайтындығы туралы нормалар күшейтіліп отыр. ... мәні мен ... ... ... ... ... ... яғни тараулар мен Заң баптары өз маңыздылығы бойынша орналастырылды.
Жекелеген баптар Азаматтық кодекстің нормаларымен, , , және ... ... ... Жер ... екі ... да ... төмендегідей қосымша үш бап енгізіліп отыр, яғни:
- жергілікті өкілетті органдар мен өзін - өзі басқару органдарының жер ... ... ... ... ... жер ... ауыл ... жерлеріне жеке меншік енгізілді, бірнеше баптарда осы жаңа жерді пайдалану мен меншікке беру ... ... ... жер ... ... ... ... туралы;
- халықаралық келісім - шарттарға байланысты жер қатынастарын реттеу туралы.
Конституцияға және қазірде қолданылып жүрген заң актілеріне ... ... ... ... ... жер ... реттеу саласындағы құзыреттеріне:
- тиісті аймақтарда, басқа да табиғат қорғау шараларымен бірге, жерді тиімді ... ... ... ... жер ... ... бойынша кешенді бағдарламаларын және осы жұмыстарды орындауға байланысты шығындар көлемін, елді - мекендер ... жер - ... ... ... ... ... ... органдар мен ұйымдардың басшыларының жер қорларын қорғау мен пайдаланудың жағдайы ... ... ... және ... да заң ... ... ... жатқызу көзделініп отыр. Сонымен бірге олардың құзыреттеріне жерге төлемақының базалық ставкалары мен нақты ... ... ... үшін түзету коффициенттерін, жерді аумақтарға бөлу схемалары мен елді - мекендердің, ... ... ... ... ... өзін - өзі ... органдарының жер қатынастарын реттеу саласындағы құзыреттеріне заңдарда белгіленген ... сай, ... ... бар мәселелерді шешуге бұқара халықтың қатысуын қамтамасыз ету жайы қарастырылды.
Заң жобасы бойынша уақытша жер пайдалану ... ... ... ... ... ... - бес ... дейін, ал ұзақ мерзімді - 99 жылдың орнына 49 жылға белгілеу ұсынылды. Шаруа қожалықтарының жер ... ... ... ... ... әр ... есептегенге жер өлшемі он бес орташа аудандық жер үлесінен аспау тиіс екендігі Заң жобасына енгізіліп ... ауыл ... ... ... ... емес ... ... үшін жер телімінің шекті максимальды өлшемдерін жергілікті жағдайлар мен ерекшеліктерге байланысты өкілетті және атқарушы органдар белгілеу тиіс деген ұсыныс ... Ал одан ... жер ... 2003ж. бұл ... ... ... мұнда үкімет қожалықтар мен басқа агроқұрылымдардың жер көлемін аудандар ... ... ... бекітіп ұсынды.
Заң жобасында оралмандарға жер телімдерін берудің құқықтық тәртібі белгіленіп отыр. Оларға жеке қосалқы шаруашылығын жүргізу, бау - ... ... ... ... үшін жер - ... өтеусіз пайдалану құқығымен, жер телімдерін елді - мекен жерінен, ауыл шаруашылық мақсатындағы жерден, иммиграциялық және босалқы жер қоры ... ... ... ... ... ... ... алғаннан кейін, осы Заңда белгіленген тәртіп бойынша және шарттарда көрсетілгендей, жер телімдері олардың жеке меншігіне өтеді.
Жерге ... ... ... іс жүзінде 2001 жылғы заңда өзгеріссіз қалды деп айтуға болады, яғни ауыл ... ... ... меншігінде қалады және тек пайдалануға беріледі деген, бұл мәселе 2003 жылы жер ... ... ... ... ... Бұл ... жеке ... берілетін болды.
Қазақстан Республикасы азаматтығынан шыққан тұлғалардың жерге байланысты құқықтары айқындалып отыр. Осы нормаға ... ... ... ... жеке меншік құқығы оқшаулануы тиіс немесе уақытша жалдаушы түрінде жер пайдаланушы болып қайта рәсімделуі міндеттелініп отыр. Заң ... ... ... ... ... азаматтық мәміле жасалғанға дейін, мемлекеттік емес жер пайдаланушылардың тұрақты жер пайдалану құқығын ... ... ... ... ... ... ... аталған құқықты уақытша жер пайдалану құқығымен ауыстырылу ұсынылды.
Қазақстан Республикасы Президентінің Заң күші бар Жарлығына сәйкес, жер ... және жер ... ... ... ... қатысты толықтырулар енгізілді. Жер телімдерін мемлекет мұқтаждығы үшін алу негіздемелерінің тізімі белгіленді.
Заң ... ... ... ... ... жер заңдарын бұза отырып пайдаланғаны үшін жеке меншік иесінен және жер пайдаланушыдан жер телімін алып қою қарастырылды. Шартты жер ... ... ету ... де айтарлықтай өзгерістер енгізілді.
Мәселен, шартты жер үлестерін ... және ... беру ... алып ... ұсынылды. Шартты жер үлесіне байланысты мәмілелер жасауға мерзімдік жағынан шектеулер қойылып отыр, яғни шартты жер үлесінің иесі өз құқықтарын, осы Заң ... ... ... бір жыл ... іске ... ... оның құқығының күші жойылатындығы белгіленді, ал 2003 жылғы жер кодексінде 170 бапта 01.01.2005 жылға дейін құқығы пайдаланбаса, жер ... ... ... күші ... басқа, 2001 жылғы заңда жер үлесі иелерінің құқықтарын қорғау мақсатында да біршама шаралар ... Атап ... ... ... ... кооперативтерге жарна немесе пайыз ретінде берген жер үлесінің иелері одан ... құқы бар, ... ... өз ... ... пайызымен қоса, жер телімін де алуға болады.
2001 жылғы Заң жобасының нормалары бойынша, бұрын өз құқықтарын уақытша пайдалануға жалға ... жер ... ... осы Заң ... ... ... үш жыл ... оларды жалдық құқық ретінде қайта рәсімдеуі тиіс. Бұл ретте, жер үлесінің иелері мен жер пайдаланушылардың арасында ... ... - ... ... жер ... ... ... беру және жер телімін жалға алу күшін жояды. Осы кезден бастап, жер телімін екінші рет жалға берудің ... - шарт ... ... болу ... ... ... жер үлесін жалға беру кезінде жасалған келісім ... ... ... ... ... ... ... оларды қайта қарау мүмкіндігі туралы норма енгізілді. Сонымен ... жер ... ... ... ... ... шартты жер үлестерінен құрылған жер пайдаланушылардың құжаттарын қайта тіркеу нормалары да қарастырылып отыр.
Жалпы алғанда, енгізілген өзгерістер мен ... Заң ... ... ... ... және оның ... тікелей қолданылуын күшейтуге, мемлекеттің, жер иелерінің, жер пайдаланушылардың және ... жер ... ... құқықтарын бірдей қорғауға бағытталған.
1995 ж. заңда шектеуші ... ... яғни ауыл ... ... ... жеке ... ... Заңның 33 - бабы 3 - тармағында жерлердің келесі санаттардағы жер учаскелері жеке меншікке берілмейді деп тура айтылған:
- ауыл ... ... осы ... 1 - ші ... көрсетілгеннен басқалары;
- қорғаныс;
- ерекше күзетілетін табиғи аумақтар;
- орман, су қоры;
- елді - ... ... ... жерлері.
Бұл шешімдер жермен жасалатын нарықтық іс - әрекеттердің дамуына біршама себебін тигізді, бірақ бұл ... ... шеше ... ... ... қожалықтарының дамуындағы бір ірі экономикалық мәселе - төлемдер ... және ... ... мал, ... ... үшін несие алу мүмкіндіктерінің жоқтығы. Банктер берген ақшаларын қайтара алмайтын ... ... ... ... несилендіруге ықылассыз. Оның үстіне олардың кепілдікке беретін керекті мүліктері де бола қоймады. Осыған ... 1995 - 96 жж. ... ... ... ипотекалық несиелендіруді дамыту жөнінде заңды және ұйымдастырушылық шаралар жүргізілді. Бұл ... 1996 - 99 жж. ... ... талдау - шаруаларда жеткілікті несиелік қаржылардың жоқтығын көрсетті. ... ... іс - ... кең ... жоқ, оның бір ... - жеке банктерде несиелік қаржылардың жетіспеушілігі. Сонымен қоса, 1995ж. ... ... жер ... ... операциялар жүргізу нормасы банктердің сенімін туғызбады, бұдан басқа жер учаскелеріне нарықтық сұраныстың, ауыл шаруашылық ... ... ... ... әсер ... ... ... мамандарға жер бағасын анықтау әдістемесіне оралып, жер учаскелерімен ... іс - ... ... ... ставкасын анықтауға қайта кірісу керек.
Қалалық жерлердің ерекшелігіне байланысты құнын анықтауды басқа ыңғайдан қараған жөн. Қала ... ... ... ... ... ... көңіл бөлу керек. Қалаларда жер нарығы көбірек дамып отыр, сондықтан мұнда жер бағасын ұсыныс пен ... ... ... ... болады. Осыған байланысты жаңа заң қабылдау өте ... бола ... ... ... ... ... ... негіз болар еді, ипотекалық несиелерді дамытар еді. Сөйтіп, жеке меншік негізінде республикамыздың ауыл ... нық ... ... туар ... ... ақталды, бұл мәселе 2003 жылы шешімін тапты.
Жер нарығының әлсіз дамуының, жерді ... ... ... ... ... ... себептерінің бірі - ауылда қалыптасқан қолайсыз экономикалық жағдай. Әсіресе ... пен мал ... ... ... ... бизнестің тартымсыз өрісіне айналып отыр. Шаруа қожалықтары, сондай - ақ ауыл шаруашылық тауарлардың кәдімгідей ірі ... ... ... салық ауыртпалығымен, бағалар қайшылығымен өзімен - өзі болып, мемлекеттік тіреуден тыс қалды. Қолында тек қана құнарлығын күн ... ... ... жер мен ... негізгі ауыл шаруашылық құралдары ғана болып отыр. Оның үстіне:
- ... ... ... ... ... ... ... дайындау, жасап шығару жөніндегі жеке меншік болса да, монополиялық, кәсіпорындардың әрекетсіздігі;
- ауыл тұрғындары әлеуметтік - тұрмыстық ... ... ... ... ... созбай келесі шараларды жүзеге асыруы тиіс:
- ауыл - селоларды дамыту жөнінде кешенді бағдарлама жасап, ... ... ... ... ... ... ипотекалық несиелеу жүйесін дамыту;
- лизингтік несиелеуді енгізу;
- заңдарды өзгертіп, жаңа нормаларды еңгізу;
- әр түрлі шектеулерді алып ... ... ... ... ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелері жеке және заңды тұлғаларға жер пайдалануға ... және ... жеке ... ... ... Жерге құқықты таңдау шаруашылық субъектісіне беріледі.
--------------------------------------------------------------------------------
Жеке меншік
(Ауыл шаруашылығы ... жер ... жеке ...
құқығын беру ақылы негізде жүзеге асырылады)
--------------------------------------------------------------------------------
--------------------------------------------------------------------------------
--------------------------------------------------------------------------------
Уақытша өтеулі жер пайдалану ... жеке және ... емес ... ... ... бағалау құны бойынша сатып алу
--------------------------------------------------------------------------------
Жеңілдетілген баға бойынша сатып алу
49 жылға дейінгі ... ... ... ... кадастрлық (бағалау) құнына тең баға + Жер салығы
Жер учаскесінің кадастрлық (бағалау) құнының 75% - іне тең баға + Жер ... ... ... үшін ... беру ... жер ... ... жер салығы мөлшерінде белгіленген, базалық төлем ставкасының
100-120% - і ... ... ... ... ... 10 ... дейін ұзартып сатып алу
Бірден сатып алу
Мерзімін 10 жылға дейін ұзартып
сатып алу
Жер учаскесімен заңдармен тыйым
Жер ... ... алу ... ... қоспағанда, 10 жыл
Жер учаскесінің сатып алу бағасының
Кепілге салуды қоспағанда, жалдау ... ... ... ... кез - ... мәміле түрін жасауға құқық
кемінде 50% төлеген кезде кепілге салуды қоспаған - да, оның сатып алу бағасы ... ... - ... дейін онымен мәмілелер жасауға тыйым салу
ішінде жер учаскесімен барлық мәмілелер жасасуға тыйым салу
кемінде 50% төлеген ... ... ... қоспаған - да, оның сатып алу бағасы толық ... - ... ... ... ... ... ... салу
тыйым салу
Жер учаскесіне жеке меншік құқығына
акті
Уақытша өтеулі жер пайдалану (жалдау) құқығына акті
2.Сызбанұсқа.
Мемлекеттің пайдалануға беретін жер учаскелері
Тұрақты пайдалануға
Уақытша пайдалануға
Қазақстан ... ... ... ... 5 - жылға дейін
ұзақ мерзімді
5 - 49 жылға дейін
а) Мемлекеттік;
б) ауыл және орман шаруашылығы
өндірісін ... ... ... ... ... аумақ-тардағы;
г) басқа жағдайларда
Қазастан Республикасы азаматтарына және заңды тұлғаларына
Азаматтарға және заңды тұлғаларға
3.Сызбанұсқа.

Облыстар, қалалар
Жер ... жеке ... ... ... ... ... ... млн.тг
Саны
Ауданы,га
Құны, млн. тг
1
Ақмола
330
1293
173,7
17
7440
20,5
2
Ақтөбе
904
1681
434,0
82
1016
36,7
3
Алматы
13737
2116
601,0
167
1902
38,7
4
Атырау
574
6
2,1
325
541
59,2
5
Шығыс Қазақстан
2717
1760
156,0
-
-
-
6
Жамбыл
642
455
146,5
-
-
-
7
Батыс Қазақстан
424
260
155,7
-
-
-
8
Қарағанды
2017
3013
726,4
35
7386
22,0
9
Қызылорда
633
545
332,6
59
2821
60,3
10
Қостанай
611
407
103,3
199
248
22,9
11
Маңғыстау
350
152
63,0
6
77
5,6
12
Павлодар
957
26,0
11,3
793
8544
572,6
13
Солтүстік Қазақстан
999
3300
751,6
683
1039
163,1
14
Оңтүстік
Қазақстан
1328
1661
405,4
879
6736
424,2
15
Алматы қ.
2109
241
1253,9
-
-
-
16
Астана қ.
606
485
700,5
-
-
-
Жиыны:
28938
17401
6017,0
3245
37750
1425,8
Қорытынды
Мемлекеттік ауыл шаруашылық мақсаттар үшін жеке ... ... ... жер ... ... ... жер ... басқару жөніндегі аумақтық орган ҚР Үкіметі бекіткен ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелері үшін төлемақының базалық ставкаларына сәйкес ауыл шаруашылығы ... ... Жер ... ... жерді ұтымды пайдалану мен қорғауды, топырақ құнарлығын ұдайы қалпына келтіріп отыруды, табиғи ортаны ... мен ... ... ... асырылады. Жер учаскесі үшін төлемнің базалық ставкаларына жердің мелорациялық жай - ... жер ... ... ... ... ... ... орталығына және қызмет көрсету орталықтарына қатысты орналасуына, жол сапасына қарай түзету (арттыратын немесе ... ... ... Бірнеше факторлар болған кезде - коэффициенттер көбейтіледі. Бұл ретте арттыратын ... ... ... ҚР ... ... ... ... 50% - нен аспауға тиіс.
Алқаптардың түрі мен топырақтың құнарлығы бойынша жер ... ... жай - ... жер - кадастр карталары, топырақ, геоботаникалық, топырақ - ... және ... ... ... ... ... жер учаскесінің бағалау құны жер учаскесінің кадастрлық (бағалау) құнын айқындау актісімен ... ... ... ... ... ... үстіне жеке үй (қосалқы) шаруашылық, бағбандық және саяжай жер учаскелерінің бағалау құны бағаланып отырған учаскеге неғұрлым жақын орналасқан ... елді - ... жер ... үшін ... базалық ставкалардан шыға отырып айқындалады.
Жер теліміне меншік құқығы мен жер пайдалану құқығы туындауының, өзгертілуі мен ... ... ... мен ... жер ... ... ... мен жер пайдаланушылардың құқықтары мен міндеттерін жүзеге асыру тәртібін белгілеу; жерді ұтымды пайдалану мен қорғауды, топырақ құнарлығын ұдайы ... ... ... табиғи ортаны сақтау мен жақсартуды қамтамасыз ету мақсатында жер қатынастарын реттеу; шаруашылық жүргізудің барлық нысандарын тең құқықпен ... үшін ... ... жеке және ... ... мен ... ... құқықтарын қорғау; жылжымайтын мүлік нарығын жасау мен дамыту; жер ... ... ... ... ... ... (ҚР Жер кодексының 5 - бабы).
1) ... ... ... тұтастығы, қол сұғылмаушылығы және бөлінбейтіндігі;
2) ... ... ... ... ... ... өмірі мен қызметінің негізі ретінде сақтау;
3) ... ... және ... ... Экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету;
5) ... ... ...
6) Ауыл ... ... жердің басымдығы;
7) ... жай - күйі және оған ... ... ақпаратпен қамтамасыз ету;
8) ... ... мен ... ... іс - ... ... ...
9) Жерге залал келуін ... ... оның ... жою;
10) ... ... ... ... ... ... ... Жер ... ... немесе жеке жер - құқық нормаларынан тұратын халықаралық - құқықтық шарттар;
2. Қазақстан Республикасының Конституциясы;
3. ... ... ... ... ... ... ... ( соның ішінде Қазақстан Республикасы Жер кодексі );
5. Қазақстан Республикасы Президентінің нормативтік жарлықтары;
6. Атқарушы ... ... ... тәуелді нормативтік - құқықтық актілері;
а) ... ... ... ... ...
б) ... және ... ... ... ... актілері.
7. Жергілікті өкілдік және атқару органдардың нормативтік актілері;
8. Конституциялық Кеңеспен Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының норматитвтік - ... ... Жер - ... ... ... ... ... мен нормативтары;
Жер құқығы қатынастары - бұл жерге меншік құқығын және өзге де ... ... ... отырып, жер ресурстарын басқаруға, жекелеген субъектілерге жер телімдерін бекітіп беруге байланысты жер пайдалану мен ... Жер ... ... ... - ол ... Республикасы аумағы шегіндегі бүкіл жер, онда не орналасқанына және олардың жекелеген субъектілерге бекітіліп берілуінің құқықтық негіздеріне қараған жекелеген жер ... ... - ақ жер ... мен үлестеріне құқықтар болып табылады. (ҚР ЖК 12 - бабының 22 - тармағы).
Жер құқығы қатынастары объектілері:
1. Жер қоры - бұл жер ... ... аса ... ... ... ... Жер ... қатынастары саласындағы мемлекеттік басқару;
4. Жер пайдалану құқығы;
5. Сервитут;
6. Меншік құқығы мен жер ... ... ... және ... ... құқығы қатынастары субъектілері - ол жер құқығы қатынастарына қатысушылар болып табылатын және соған орай ... бар әрі осы ... ... ... ... жеке және ... тұлғалар, сондай - ақ мемлекеттер (Қ.Р. ЖК 12 - ... 38 - ... ... ... ...
1. Жер ... субъектілері;
2. Меншік құқығының субъектілері;
3. Жер қорын мемлекеттік басқару саласындағы субъектілері;
4. Жер пайдалану саласындағы ... ... ... жер құқық қатынастарының субъектілері;
6. Жерді қорғау мен жерге меншік иелері мен жер ... ... ... ... ... қоры санаттары бойынша жер қатынастарының субъектілері:
а) Ауыл ... ... ... ...
ә) Елді - ... жері субъектілері;
б) ... ... ... жері және ауыл ... өзге ... ... ... субъектілері;
в) ... ... ... аумақ жерлерінің субъектілері;
г) ... қоры ... жер ... ...
д) Су қоры ... ... құқығының субъектілері;
е) ... ... ... ... ... ... мазмұны ол оның субъектілерінің құқықтары мен міндеттерінің ... ... ... ... ... иелік ету, пайдалану және билік ету, яғни объектіге иелік етуге ... ... мен ... ... ... ... ... мен міндеттер. Бұл құқықтар өзара байланысты болғанымен, өзінің мазмұны бойынша әртүрлі сипатта болады.
Егер жер ... ... ... бір жыл ... ... жағдайда егер Қазақстан Республикасының заң - дарында неғұрлым ұзақ мерзім көзделмесе, (бұл кезеңге учаскені игеруге ... ... ... - ақ ... ... ... ... осылайша пайдалануға мүмкіндік бермеген өзге де мән - жайларға байланысты учаскені мақсаты бойынша пайдалану ... ... ... кірмейді) жер учаскесі алып қойылуы мүмкін.
Егер учаскені пайдалану жерді ұтымды пайдалану ережелерін өрескел бұза ... ... ... атап ... егер учаске нысаналы мақсатына сәйкес пайданылмаса немесе оны пайдалану ауыл ... жері ... ... ... не ... ... ... нашарлауына әкеп соғатын болса, Қазақстан Республикасының әкімшілік құқық бұзушылық туралы заңдарында ... ... ... ... кейін жер учаскесі меншік иесінен және жер ... алып ... ... ... ҚР ... 30 тамыз 1995 ж., - Алматы, 2009.
2. ҚР Жер Кодексі. 2003ж, 20 маусым, - Алматы: ... 2009.
3. ҚР ... 2005 ... 5 ... .
4. ҚР ... 1997 жылы 27 ... ... қаулысы.
5. Еркінбаева Л.Қ.Айғаринова Г.Т. Қазақстан ... Жер ... Оқу ... - Алматы, 2010.
6. Хаджиев А.Х. Земельное право Республики Казахстан. Общая часть: Учебное пособие. - ... 2001.
7. ... Ж.Х. ... ... и иные ... на землю. Научное издание. - Астана, 2009.
8. Дегтярев И.В. Земельный кадастр. - М.Колос, 1979.
9. Земельное ... ... ... Сб. ... - ... ... (с комментариями) - Алматы: Жети жаргы, 1998.
10.Подольский Л.И. Научные основы оценки земель.

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 60 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 100 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адам әрекетінен кейін табиғаттың өзгеруі 6 бет
Ауыл шаруашылық жер иелену,пайдалану жұмыс жобасы29 бет
Ауыл шаруашылығы бөлімі36 бет
Ауыл шаруашылығы саласын дамыту89 бет
Қазақстан Республикасында ауылшаруашылығы мақсатындағы жерлердің құқықтық жағдайы53 бет
Аграрлық секторда кәсіпкерлікті дамытуды жетілдіру жолдары21 бет
Сақтандыру шарты жайлы8 бет
Өсімдік шаруашылығындағы міндетті сақтандыру15 бет
200 орынды көпшілікке ортақ асхананың көкөніс цехының жобасы28 бет
300 орынды көпшілікке ортақ асхананың көкөніс цехының жобасы18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь