Арготизмдер

Мазмұны

І. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3.5

ІІ. Негізгі бөлім

1. Арго сөздердің жаргонмен қатарласа зерттелуі ... ... ... ... ... ... ..5.9.
2. Қолданыстағы арго сөздер ... ... ... 9.14

ІІІ. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..15

IV. Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...16
Курстық жұмыстың жалпы сипаттамасы

Курстық жұмыстың мақсаты мен міндеті: Арго сөздердің қолданылу және зерттелу ерекшеліктеріне сипаттама беру.

Курстық жұмыстың пәні: Тіл білімі саласы.

Курстық жұмыстың нысаны: Арго сөздердің қолданылу аясына талқылау жасау.

Курстық жұмыстың дерекөздері: Тақырыпқа қатысты әдебиеттер мен ғылыми еңбектер мүмкіндігінше қамтылды. Кейбір анықтамалық деректер ғаламтор ақпараттарынан іріктеліп алынды.

Курстық жұмыстың теориялық құндылығы: Жұмыстың материалдары мен қорытындылары лексикология жүйесіндегі ұғымдар арасындағы сабақтастықты мәлімдеуде маңызды орын алады.

Курстық жұмыстың практикалық маңыздылығы: Жұмысты «Тілдік қатынастар негізі», «Жалпы тіл білімі», «Лексикология» пәндерін оқытуда пайдалануға болады.

Курстық жұмыстың құрылымы: Курстық жұмыс кіріспеден, екі тараудан, қорытынды және пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады. Курстық жұмыстың көлемі – 16 бет.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Қалиев Ғ. Қазақ диалектологиясының мәселелері. Алма- Ата, 1960
2. Махмұтов А. Қазақ тіліндегі көнерген сөздердің басқа лексикалық топтармен қарым-қатынасы. Қазақ тілі тарихы диалектологиясының мәселелері. 5-шығ. Алматы,1963
3. Розенталь Д., Теленкова М.А. Словарь - справочник лингвистических терминов. Москва, 1985
4. Ядринцев, Лингвистический энциклопедический словарь. Москва, 1998.
5. Хасанов Б. Қазақ тілінде сөздердің метафоралы қолданылуы. Алма – Ата, 1966
6. Ахманова О.С. Словарь лингвистических терминов. Москва,1966.
7. Колесов В.В. Язык города. М. Выш.шк,1991.
8. Богородский Б.Л., Гулякова И.С., Мокиенко В.М. Дело табак// Русская речь. М: 1995 - №4.
9. Грачев М.А. По фене ботаю – тюрьму схлопотаю// Русская речь. М: 1993 - №4.
10. Грачев М.А. Арготизмы в молодежном жаргоне// Русский язык в школе. М: 1996- №1
11. Ларин Б.А. Западноевроопейские элементы русского воровского арго
12. Тауман Д. Түрме заңдары.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
Факультет: Филология
Кафедра: Қазақ тілі және оқыту технологиясы
Курстық ... ... ... ... арготизмдер
Дайындаған:
Қабдылдаған:
2014
Мазмұны
І. Кіріспе..............................................................................................3-5
ІІ. Негізгі бөлім
* Арго сөздердің жаргонмен қатарласа зерттелуі..........................5-9.
* Қолданыстағы арго ... ... ... ... жұмыстың жалпы сипаттамасы
Курстық жұмыстың мақсаты мен міндеті: Арго сөздердің қолданылу және зерттелу ерекшеліктеріне сипаттама беру.
Курстық жұмыстың ... Тіл ... ... ... ... Арго ... ... аясына талқылау жасау.
Курстық жұмыстың дерекөздері: Тақырыпқа қатысты әдебиеттер мен ғылыми еңбектер мүмкіндігінше қамтылды. Кейбір анықтамалық деректер ғаламтор ақпараттарынан іріктеліп ... ... ... ... ... ... мен ... лексикология жүйесіндегі ұғымдар арасындағы сабақтастықты мәлімдеуде маңызды орын алады.
Курстық жұмыстың ... ... ... , , ... ... ... болады.
Курстық жұмыстың құрылымы: Курстық жұмыс кіріспеден, екі тараудан, қорытынды және пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... - 16 ... дамуы барысында тіл-тілдің қай-қайсының да белгілі бір өзгерістерге түсіп отыратыны - шындық. Кез келген тілдің лексикасы ішкі және ... ... ... ... жаңа ... ... ... қолдану аясы тарылып, шағын ортаның қарым-қатынас құралына айналады. Демек, тілдегі осындай құбылыстардың өзі жекелеген топтардың тілдік ерекшеліктеріне де әсер ... ... ... ... ... әкеледі.
Біздің байқауымызша, қазіргі қазақ тіл білімінде диалектизм мен кәсіби (профессионализм) сөздер біршама зерттелмеген, тіліміздегі өзгеден ... ... ... ... ... әлеуметтік топтардың арасында қолданылатын сөздер мен сөйлемшелер жайы күні ... ... ... -- ... ... ... ... түрде сөз етілгенімен, арнайы зерттеу нысаны бола ... ... ... пен ... еңбектерінде ,- деген ортақ анықтама беріп, (7,35).
Әскери лексиканың негізгі қасиеті ... ... ... Ол біріншіден, жәбірлеушілік, командалық үн, билеп төстеушілік ырғақ, ... ... ... ал ... ... ... әрі өте мәнді сөйлемшелер арқылы беріледі.
Егер әскери адам ескі, мәнерлі сөзді қаласа, онда өзінің ойын ауызша беруден жасырады. ... ... ... ... ... ... ... үшін өздеріне тән тілді қалайды. Егер офицерлер құрамы өзге ұлт өкілдерінен тұратын болса, онда басқаларының ... ... ... ... жаргондар мен арголар кіруге мүмкіндік туады. Тіпті кейбіреулері кейін әдеби тілге олардың ауыспалы мағынасы ретінде енуі мүмкін.
Сарбаздар ... ... ... бір ... өзге ... енген сөздермен байланысты. Тіпті ғалымдар төңкеріс жылдарында матростардың ішінде кең таралған - бұл ағылшын тіліндегі do yes ... ... орыс ... ... деп ... ... ... қызықты мәселелердің бірі - әскерилердің сөйлеу тілі. Әсіресе олардың тіліндегі шетел сөздері екендігіне дау жоқ. ... ... ... тілдердің ерекшеліктерін біле тұра, сол тілдердің сөздерін өз сөздеріне қатыстырып отырды.
Жалпы қарапайым сипаттағы деген тіркестің тура ... ... ... аламыз ба, ал профессор Б.Л.Богородского осы сөйлемшенің тарихқа енгендігі туралы қызықты материал жазып ... Бұл ... ... ... де, ... да, диалектіге де тән емес, ол белгілі бір әлеуметтік топтың меншігінде де болмаған. Бұл тіркесті басқа синтаксистік құрылымдарды қатыстырып ... ... ... тағы да - под табак дейді. Бұл жөнінде автордың өзі былай дейді: (9,102). Осындай түсініктемеден кейін, бұл ... ... ... ... ... ... яғни дегенді білдіреді. Ауызекі сөйлеу тіліндегі бұл тіркес басқа тілдерде өте белсенді ... ... ... тілі ... ... ... жоқтың қасы, себебі, кәсіби қылмыс, жемқорлық, жезөкшелік - бұлардың бәрі де жеке ... ... ... ... Әйтсе де, қазіргі кездегі түрмедегі немесе қамаудағы адамдардың тіліндегі арго ... ... ... ... да ... ... ... орыс тіл білімінде осындай лексикамен жазылған көркем шығармалардың көптігімен қоса, ұрылар жаргоны, қылмыскерлер ... ... ... сөздіктер де жарық көрген. Міне, осыларға қарап, оның өмір туралы ұғымға, адам ... ... ... ... ... ... өзгеше тіл екенін байқауға болады.
Арго стихия түрінде жасалып, халықтың заңын сақтаушылар бөлігіне түсініксіз болып келеді.Олар осы түсініксіздікті өзінің заңға қарсы ... жиі ... ... ... ... ... іске ... үшін үнемі арготизммен әрекет жасайды. Сондай-ақ, қылмыскерлер әлемі арготизмді бостандыққа шыққаннан кейін де қолданады. Бірақ та ... ... өте ... ... тапсызданған элементтердің мағынасы көп адамға немесе құқық қорғау ... бір ... ... болса болды, онда тез арада оны басқа сөзбен өзгертіп отырады. Дегенмен де, біршама ... ... ... ... ... ... ... арнайы ұры-қарылармен күрес жүргізетіндер, оперативті жұмысшылар өздерінің түсінеді. ... ... ... ... негізгілері тұрақты болып келеді. Бұл туралы М.А.Грачев былай ... , - деп ... ... шолу ... - ... ... ... байланысты, оның үстіне сарбаз жаргонында арготизмнің қолданылуы басқа елдерге де тән сипаттама болып табылады. Бұл ... ... ... М.А.Грачев: , - деп нақты тұжырымын жасайды.
Біздің заманымызда сарбаз жаргонына арготизмдердің кіруі өткен қылмыстық іс жөніндегі ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Сондай-ақ, да криминальдық тәртіпті күшейтуге, әскери ... ... ... ... ... ... ... басқа, арготизмдер жалпы сарбаздық жаргонға және әскери қызметкерлер арқылы күзетпен айналысады және тұтқындар арқылы ішкі әскерге кіреді. ... ... - ... аттар, баклажан, солдатик, сапог, солага сияқты арголармен беріледі. Сарбаздарда қолданылатын арготизмдер тек лексикалық мағынасы жағынан ғана өзгерген. ... ... ... ... аргодан сөзді таңдап алады. Сонымен бірнеше аргода бір ... ... бір ... ... ал ... жаргоны қандай да бір сөз бір өзгеше мағынамен ... осы ... ... ... тілі ... де ... күрделірек, өз ісін құпия сақтауға тырысатын, соған орай тілі де соған сай келетін құқық қорғау органдарының тіліне назар ... ... ... ... ... ... ... түрде бөліп қарастыруға болады:
* Тәртіп сақтаушылар: көшедегі жүрісті реттеуші - гаичники, маска шоу; ... - ... ... козлы, козел, музорка, мендура,мусор, красный; шегарашы - ... ҰҚК - ... ... ... ... ... ... - бандализм; адвокат - дәрігер;
* Тәртіпке келтіретін орын: сот үстелі - алтарь, түрме - ... бас ... ... орны - ... Суық ... пышақ - перо, функа, наган, савл;
* Денсаулыққа зиянды нәрселер: арақ - ... ... су; ... - ... ... - ... ... - түтін;
Қоғамдағы қалыпты нормадан тыс дөрекі сөздер тобы арго - француз тілінде . Бұны ... ... мен ... ... сөзі деп ... ... арго сөздер көбіне ашық айтылмайды, әңгіменің құпиясын сақтайтын нақтылық пен жасыру мағынасында жүзеге асырылады. Аргонды жалпыхалықтық сөздер арасынан тек арнаулы ... ... ... ... еді. Қылмыскерлер мен криминалды әлемнің тіліне арго тән десек, бұл ... ... - ... ортақ сөздердің басқа мағынада айтылуында: кәдуілгі жеміс емес, арго түрінде миллион деген ... ие. ... ... - погружать, шланг - дурак деген секілді мағына береді. Түрмедегі лас жұмысқа жегілетіндер өз дәрежесіне орай , , деп те ... - бір ... ... көп тілділік, яғни, варваризациялық көрініс, қоғам тұрақсыздығынан тіл тұрақсыздығы туындайтынын көрсететін дәлел. Әйткенмен, варваризация әдеби тілдік ... үшін еш ... жоқ ... ... ... ... тыс бұл ... өзіндік бірнеше белгісімен ерекшеленеді:
* Кәсіптік бағыт;
* Дөрекілік;
* Жаргонизм:
* Өзге тілден ауысқан сөз;
Арго - ... ... ... ... ең ... әлеуметтік статусындағы адамдардың, тұтқындардың, есірткі саудагерлерінің өзара түсінісетін ... тілі ... ... өзге ... ... және сол ... ... жоғалтып, басқа мағына иеленген сөздер, стандартты тіл нормаларының бұзылуы ұшырасады.
Кеңес одағы ... ... ... де, одақ ... соң да ... атаулы да түрме, криминал жайын толғайтын шығармалар аз ... Және де бұл сол одақ ... соң ... ... ... Халықтық классикалық әдебиеттен уақытша қол үзіп, түрме ішіндегі ... ... мен ... ... баян ететін арзанқол дүниелерді көптеп оқуы да осы ... ... ... алып ... Бұл арголық сөздердің де кең таралуы мен танылуына ықпал жасады.
Түрме лексикасының ауқымды тасқыны тек түрме мен лагерлерден алынған шығармалар ертеректе ... мен ... ... ... да ереше көрініс тапты. Мұнда кейіпкерлердің дені қылмыскерлер мен ұрылар. Сондықтан сөзік қоры жұтаң болғанымен, арго сөздер таралымды болды. ... ... ... ... ... ... ашу ... оқиғаны шынайыландыра түсу үшін қолданысқа иеболған. Осы мақсат ұрылар мен түрме тұрғындары лексикасы өте көп қамтылатын А.Солженицынның атты ... де ... ... ... айтуынша, жалпы, қылмыскерлердің ауызекі сөйлеу мәнеріне тән ... ... ... ... ... жұрнақ-жалғау әкелмейді, тек жұрнақты сөздер тұтас түбір есепті ғана ауысады.
Арго сөздер диалектизмдерді ... ... ... ... ғана ... ... ... тіл біліміндегі антропоцентристік бағыттардағы этнодиалектизмдерге қатысты еңбектерде мұнартады. Жалпы диалектизм шеңберінде, тіл ... ... ... фонетикалық ерекшеліктері сөз болып, арго терминдер ішінара шолу деңгейінде талқылануда. Арго терминдердің өзіндік бірнеше қызметі бар. Олар:
* Ақпарат жеткізуші қызметін ... ... ... ... көркем әдеби жазбаларда да қолданылады;
* Лексикалық басымдыққа ие;
Арго - айқын, тұйық ... ... ... ... ... негізінде түзілген тілдің ішіндегі тіл, көлеңкелі кәсіпшілікпен шұғылданатын топтардың сөйлеуі, сөздердің ерекше құрамымен тек белгілі бір ортада түсінікті ... ... ... ... ... тізбегі көпшілік қауым үшін белгісіз. Көбіне көп криминалды арқау еткен шығармалар арқылы танылады. ... ... ... ... ... тіліне айналған емес, тек автор оларды белгілі бір ... ... үшін ... ... ... ... Арго ... көркем шығармадағы орны туралы айтқан өз пікірінде Р.Сыздық : ,- деп қарастырады.
Абақтыда отырған қылмыскерлердің өзіндік сөйлеу терминдерінің ... ... ... ... стилистикалық төмендеуіне тұрмыстық сфералары себепкер. Абақтыда отырған қылмыскерлердің бұлай сөйлеу мәнерін жалпы сипатпен арго ... деп ... ... Арго ... ... үшін ... экологиялық мәселеге қатысты жайт болса да, бұл шектеулі топтардың әңгімелесу ... үшін ... ... ... сөздік қоры еш анықтамалықсыз, жүйесіз түзілген. Арго сөздерді тек түрме тілі деп шектеуге де ... ... ... тауарын заңсыз саудалаушылар арасында бұл сөздер қолданысқа ие. Бүгінгі қазақ тіліндегі арго сөздерді жаңа арго және ескі арго деп екі ... ... ... ... ... кең қоры қазақ қоғамында кеңестік империя кезінде қалыптасты. Мұны кеңестік билік тұсында ұры-қарылардың саны артқанымен түсіндіреміз. Ал бұл одақ ... ... жаңа ... ... ... ... пен қылмыскерлердің аты мен заты өзгеруіне орай арго сөздер де жаңашаланды. ... мен ... ... ... жоқ. ... кеңестік кезеңде көшеде, қуыста кісі тонаушыларды деп атаса, ... деп ... ... ... арго ... ... пен ... секілді көп зерттелмегеніне көз жеткіздік. Оның себебін арго пайдаланушылардың аздығымен, қазақы әңгімелесу мәнерінде айтарлықтай орнының ... және сол ... ... ... де ... ... ... тіліне кіріге алмауымен байланыстыра қараймыз. Дегенмен ақпараттық технологиялардың дамуымен бірге ... ... ... ... ... өсіп, тілдің стильдік тармақтарының іштей мейлінше жіктеле түсетінін ескерсек, аталған тақырыпты болашақта арнайы зерттеу нысанына ... ... деп ... әдебиеттер:
* Қалиев Ғ. Қазақ диалектологиясының мәселелері. Алма- Ата, 1960
* Махмұтов А. Қазақ тіліндегі көнерген ... ... ... топтармен қарым-қатынасы. Қазақ тілі тарихы диалектологиясының мәселелері. 5-шығ. Алматы,1963
* Розенталь Д., Теленкова М.А. Словарь - ... ... ... Москва, 1985
* Ядринцев, Лингвистический энциклопедический словарь. Москва, 1998.
* Хасанов Б. Қазақ тілінде сөздердің метафоралы қолданылуы. Алма - Ата, ... ... О.С. ... ... терминов. Москва,1966.
* Колесов В.В. Язык города. М. Выш.шк,1991.
* Богородский Б.Л., Гулякова И.С., Мокиенко В.М. Дело табак// Русская речь. М: 1995 - ... ... М.А. По фене ... - ... схлопотаю// Русская речь. М: 1993 - №4.
* Грачев М.А. Арготизмы в молодежном жаргоне// Русский язык в ... М: 1996- ... ... Б.А. ... ... русского воровского арго
* Тауман Д. Түрме заңдары.

Пән: Тілтану, Филология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ваваризмдер,арголар,жаргондар1 бет
"Атмосферадағы оттегі эволюциясы және фотосинтез."9 бет
Автоотмосферадағы оттегі эволюциясы және фотосинтез9 бет
Атмосферадағы оттегі эволюциясы.фотосинтез9 бет
Ауа және атмосфера15 бет
Биосфера - ғаламдық экожүйе7 бет
Газ хроматографиясы18 бет
Дәнекерлеу34 бет
Ластанған су экожүйелерін бақылауға арналған микробалдырлардың тест-штамдарын алу44 бет
Магнитті қосқыштарды монтаждау және жөндеу7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь