Алиметтік міндеттемелерді құқықтық реттеу

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ 3

1 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ОТБАСЫ ҚҰҚЫНДАҒЫ АЛИМЕНТТІК МІНДЕТТЕМЕ ИНСТИТУТЫНЫҢ ЖАЛПЫ СИПАТТАМАСЫ 15
1.1 Алименттік міндеттемелердің құқықтық реттейтін заңнамалар негіздері, тарихы мен қазіргі жағдайы 15
1.2 Алименттік міндеттеме түсінігі 25
1.3 Алименттік міндеттеменің түрлері 43

2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЗАҢНАМАСЫ БОЙЫНША АЛИМЕТТІК МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІ ҚҰҚЫҚТЫҚ РЕТТЕУ 52
2.1 Кәмелетке толмаған балаларды асырауға байланысты ата.аналардың міндеттері 52
2.2 Кәмелетке толмаған еңбекке жарамсыз балаларды асырауға байланысты ата.аналардың міндеттері 57
2.3 Ата.аналарын асырауға байланысты балалардың міндеттері 62
2.4 Алиментті өндіру тәртібі, алименті еріксіз өндіру 65
2.5 Алимент төлеу туралы келісім 74

ҚОРЫТЫНДЫ 86

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 94
КІРІСПЕ

Жұмыстың жалпы сипаттамасы
Магистрлік зерттеу жұмысының өзектілігі Бүгінгі күнде отбасы заңнамалары дамып, қалыптасып үлгерді оның айғағы 26 желтоқсан 2012 жылы қабылданған «Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы» туралы жаңа кодекстің қабылдануы. Жаңа кодекс бұрынғы 1998 жылғы Неке және отбасы туралы заңға қарағанда алименттік қатынастарды құқықтық реттеуді толығымен қамтыған.
Кодексте қамтылған алдыңғы жағдай халықтың ең материалдық қамтылмаған және қорғаусыз әлеуметтік-демографиялық тобы – балалар мен қарттар мүдделерін қамтамасыз етудің құқықтық негіздерін қалыптастыруға байланысты мәселелер қойылады.
Отбасы қоғамнан оны қоршаған ортадан алшақтанып өмір сүрмейді. Отбасылық орталықты заңды және жеке тұлғалармен байланыстыру тұғырына жетпеген мәселелерді шешуге негіз болады. Олардың арасындағы қатынаста тек заң ғана емес, мораль да әрекет етеді. Бұл міндеттерді шешу тек қана құқықтық нормаларды қолданумен байланысты емес, сонымен қатар оларды білу және басқа да біліктіліктің орын алуы.
Отбасы — бұл әр түрлі байланыстармен біріктірілген ұжым. Олардың кейбіреуі сезіммен байланысса, ал келесілері адамгершілік немесе материалдық, кейде іскерлік тәртіпте байланысады. Қоғамдық бағалылық жүйесінде отбасының алатын орны ерекше. Отбасы құқықтық нормалармен көрсетілген өзара құқықтар мен міндеттердің бастамасын құрайтын адамдар тобы.
Отбасы – қоғамның ең басты ұясы, Сондықтан, мемлекет оған ерекше қамқорлықпен қарайды, мүмкіндігіне қарай көмектеседі, кім-кімнің болсын сырттан заңсыз араласуына жол бермейді және қорғайды. Әрине некеге отырған, отау тіккен адамдарға мемлекет те белгілі бір талаптар қояды. Тек осындай талаптар орындалған жағдайда ғана, мемлекет неке, отбасына қамқорлық жасау туралы міндеттемелер қабылдайды. Мұндай талаптар кездейсоқ емес, олар заматтардың кемелденуіне және қоғамның мүдделеріне байланысты туындайды. Сондықтан, отау тігу үшін заңда көзделген шарттарды сақтау қажет. Отбасы құқығы бойынша неке – бұл ерлі-зайыптылар арасндағы мүліктік және мүліктік емес жеке қатынастарды тұғызатын, отбасын құру мақсатымен, заңда белгіленген тәртіппен тараптардың ерікті және толық келісімі жағдайында жасалатын еркек пен әйел арасындағы тең құқытық одақ.
Отбасы құқығының материалдық-құқықтық нормалары түрлі мемлекеттерде үлкен алуандлықпен көзге түседі, ал бұл өз кезегінде бұл саладағы шетел қатысуымен болған құқықтық қатынстарда коллизиялардың пайда болуына алып келеді. Экономикалық құрылымның ерекшеліктерімен қатар отбасы қатынастарын реттеуге, сонымен қатар, ұлттық, тұрмыстық, діни ерекшеліктер мен салт-дәстүр әсер етеді.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. «Қазақстан-2050 даму Стратегиясының Қазақстан Республикасы Президентінің 28қаңтар 2012 ж.
2. Маркс К., Энгельс Ф. Сочинения, т.І, с.226.
3. Нұрсұлтан Назарбаев: «Қазақстан-2030: барлық қазақстандықтардың әл-ауқатын жақсарту,өсіп-өркендеу және қауіпсіздігі».Ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы.
4. «Қазақстан даму Стратегиясының жүзеге асырылуының шаралары»туралы Қазақстан Республикасы Президентінің 28қаңтар 1998 ж. №3834 Жарлығы.
5.Пергамент А.И.Неке және отбасы туралы Кеңестік заңнаманың дамуы//Неке және отбасы туралы Кеңестік заңнаманың жүзеге асырылуының проблемалары/Тр.ВНИИСЗ,М.,1998ж.т.41 94-108б.;Тресцова Е.В.Кәмелетке толмаған балаларға алимент төлеуді қамтамасыз етудің кейбір құқықтық проблемалары//Жалпы-полит.ж/е ғылым-тәжіриб.проблем.жөніндегі 3-ші обл.жас ғалым.мен маман.конф.тезис баянд.(22-23сәуір 1988ж.)Иваново,1988ж. т.1 118б
5. Додонов В.Н.,Румянцев О.Г.Энциклопедиялық заң сөздігі.М.,1996ж. 21б.
6. Пчелинцева Л.М. Ресей отбасы құқығы. М., 1996 ж. 361б.
7. Азаматтық құқық.Т.1. ЖОО-на арналған оқулық (академиялық курс) / ред.: М.К.Сулейменов, Ю.Г.Басин.-Алматы, 2000. 562б.
8. Карутц Р. Свадьба и брак // Қазақтың ата заңдары; Құжаттар, деректер және зерттеулер / Древний мир права казахов: Материалы, документы и исследования: 10 томдық. Қазақша, орысша, түрікше, ағылшынша / Бағдарлама жетекшісі: С.З. Зиманов.  2-бас., өзгерт., толықтыр. – Алматы: Жеті жарғы («Интеллектуал – Парасат» заң компаниясы ), 2006.  VII т. – С. 581–590.
9. Новицкий И.Б., Лунц Л.А,. Міндеткерлік туралы жалпы оқулық. М.,1950. С.58. Иоффе О.С. Міндеттемлік құқық. М., 1975. 14-15б.
10. Брагинский М.И. Шаруашылық шарттар туралы жалпы оқулық.-Минск 1967. 30б.
11. Комментарий к Кодексу о браке и семье Казахской ССР / Под ред. Ю.Г. Басина и М.А. Ваксберга. - Алмат-Ата: Казахстан, 1972. – 228 с.
12. Қазақстан Республикасы неке(ерлі-зайыптылық) және отасы Кодексі., 27 желтоқсан 2011 жыл., Алматы «Юрист» 2012 ж.
13. Красавчиков О.А. Міндеттеменің жеке түрлерінің жүйесі // Кеңестік Әділет. 1960,№5. 42-43б.
14. Джандарбек Б.А. Правовое регулирование брачно-семейных отношений
в Республике Казахстан диссертация док. юрид.наук., Астана 2010 ж..
15. Черепахин Б.Б. Кеңестік азаматтық құқық бойынша құқықты иемдену. М-, 1962. 29б.
16. Алексеев С.С. Азаматтық-құқықтық реттеу механизміндегі бір жақты келісімдер // Оқу еңбектерінің жинағы. 13-басылым. Свердловск, 1970. 63б.
17. Агарков М.М. Кеңестік азаматтық құқығы бойынша міндеткерлік. –М., 1940. 143б.
18. Кодекс Республики Казахстан от 18 сентября 2009 года № 193-IY ЗРК «О здоровье народа и системе здравоохранения»// Казахстанская правда. – 2009, 29 сентября.
19. Матвеев Г.К. Кеңестік отбасы құқығы. Оқулық. М., 1978ж. 178б.
20. Есентемирова Б.А. Государственно-правовая защита интересов детей: дис. … канд. юрид. наук: 12.00.02.  Алматы, 2005. – 176 с.
21. Антокольская М.В. Отбасы құқығы. Оқулық. М., 1999ж. 249б.
22. Пергамент А.И. Кеңестік құқық бойынша алименттік міндеткерліктер. М.,1951 ж. 7б.
23. Рабец А.М. Отбасының басқа мүшелерінің алименттік құқық қатынастарының жалпы негіздері//Азаматтық-құқықтық реттеудің тиімділігінің проблемалары. Томск, 1979ж. 41б.
24. Ершова Н.М. Отбасындағы мүліктік құқыққатынастар. М., 1979ж. 90-91б.
25. Шишигина И.А. Ерлі-зайыптылардың арасындағы алименттік құқыққатынастардың туындауының, өзгертілуінің және тоқтатылуының негіздері//Құқықтану,1973ж. №5 54б.
26. Иоффе О.С. Кеңестік азаматтық құқығы. Ленинград, 1965ж. 262б.
27. Поссе Е.А., Фадеева Т.А. Отбасы құқығының келеңсіздіктері. Ленинград, 1976ж. 84б.
28. Масевич М.Г. Алименттік міндеткерліктің туындауының негіздері//Отбасы және балаларды тәрбиелеудің құқықтық сұрақтары. М., 1968ж. 88,96б.
29. Яковлев Б. Мүгедектікке байланысты зейнетақы. М.,1964ж. 5б.
30. Рясенцев В.А. Кеңестік отбасы құқығы. М., 1971ж.; Никитина В.П. Кеңестік отбасы құқығы бойынша алименттер. Саратов, 1967ж.; Граве К.А. Ерлі-зайыптылардың мүліктік қатынастары. М., 1960ж.
31. Антокольская М.В. Алименттік міндеткерліктер. Автореф.дисс. ... з.ғ.к. М.,1998ж. 6б.
32.Валюженич Г., Римашевская Н. Күнкөріс минимумы//«Аргументы и факты»,1990ж. №14.
33. Маслов В.Ф. Отбасындағы мүліктік қатынастар. Харьков, 1972ж. 82б.
34.Рогович Л.Н. Ерлі-зайыптылардың арасындағы алименттік құқықтық қатынастар. Владивосток, 1974ж. 17б.
35.Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі. Жалпы бөлім. 27 желтоқсан 1994 жылы Қазақстан Республикасының Жоғарғы Кеңесімен қабылданған//Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің ведомостасы, 1994ж., № 23-24 (қосымша). 301б.
36.Иванова С.А. Алимент өндіру жөніндегі істі қараудың іс жүргізу ерекшеліктері. М., 1975ж. 12б.
37. Нечаева А.М. Отбасы құқығы. М., 1998ж. 255б.
38. Қазақстан Республикасының 17 желтоқсан 1998 жылғы №321 «Неке және отбасы туралы» Заңы(заңды күшін жойған)// «Казахстанская правда» 24 желтоқсан 1998ж. №241. 131б.
39. Нұралыұлы Н. Қазақтардың дәстүрлі отбасы және неке құқықтары.  Алматы: ҚазМЗА, 2001. – 105 б.
40. Матвеева Н.А. Сравнительное брачное право России, Украины и Беларусии: Учеб. пособие. – М.: Юрлитинформ, 2008. – 216 с.
41. Нечаева А.М. Семейное право: Учебник. – 3-е изд., перер. и доп.  М.: Юристъ, 2008. – 328 с.
42. Никитина В.П. Кеңестік отбасы құқығы бойынша алименттер. Саратов, 1967ж. 25б.
43. Бала құқығы туралы Конвенция. Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясымен 20 қараша1989 жылы қабылданған.
44. Косова О.Ю. Отбасы құқығындағы материалдық қамтамасыз етілуге субъективтік құқықтың жүзеге асырылуы//Субъективтік құқық: орындалудың және қорғалудың проблемалары. Владивосток, 1989ж. 37-38б.
45. Антокольская М.В. Алименттік міндеттіліктің туындау негіздері құрамының жіктелуі//Субъективтік азаматтық құқықтардың қорғалуы. М.,1989ж. 78б.
46. Чефранова Е.А. Алименттер және материалдық көмектер туралы заңнама. М.,1990ж. 10-11б.
47. Нечаева А.М. Неке, отбасы, заң. М., 1984ж. 126б.
48. Бұл пікір бұрынырақ В.В.Сташистің, М.И.Бажановтың «Тұлғаның қылмыстық-құқықтық қорғалуы» атты кітабында айтылған. Харьков, 1976ж. 152б.
49. Андреев В.С. СССР-дағы әлеуметтік қамсыздандыру құқығы. М.,1974ж. 192б.
50. Отбасы құқығы. Ред. Веспалова А.М., Ихсанова У.К. Алматы, 1984ж. 71б. Жоғарғы Кеңесінің ведомостасы, 1994ж., № 23-24 (қосымша). 378б.
51. Путинский Б.И. Шаруашылық қатынастардағы азаматтық-құқықтық жағдайлар. М., 1984ж. 107б.
52. Яковлев В.Ф. Азаматтық-құқықтық келісім шарт және оның қажеттілігін жақсартудың жолдары.//Кеңестік азаматтық құқықтың дамуының қазіргі сатыдағы дамуы. М.,1986ж. 139б.
53. Брагинский М.И., Витрянский В.В. Келісім шарт құқығы. Жалпы ережелер. М., 1997ж. 9б.
54. Мажитова Р.Ф. Алименттерді өндіру. М.,1960ж. 26б.
55. Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу Кодексі, Қазақстан Республикасының 13 1999ж. №412-І. 18 Бөлім Заңымен күшіне енді.
56.Қазақстан Республикасының Конституциясы. 30 тамыз 1995ж.
57. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексі 1 шілде 1997 ж..
58.Пергамент А.И. Кеңестік неке және отбасы туралы заңнаманың дамуы//Кеңестік неке және отбасы туралы заңнаманың дамуының проблемалары/Тр.ВНИИСЗ, М., 1988г. Т.41.95б.
59. Ефимов В.Т. Әлеуметтік детерминизм және мораль. М., 1974ж. 82б.
60.Путинский Б.И. Шаруашылық қатынастардағы азаматтық-құқықтық жағдайлар. М.,1984ж. 107б.
61.Яковлев В.Ф. Азаматтық-құқықтық келісім шарт және оның қажеттілігін жақсартудың жолдары.//Кеңестік азаматтық құқықтың дамуының қазіргі сатыдағы дамуы. М.,1986ж. 139б.
62. Брагинский М.И., Витрянский В.В. Келісім шарт құқығы. Жалпы ережелер. М., 1997ж. 39б.
63. Мажитова Р.Ф. Алименттерді өндіру. М.,1960ж. 26б.
64.Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу Кодексі, Қазақстан Республикасының 13 1999ж. №412-І. 18 Бөлім Заңымен күшіне енді.
65. Өзбекұлы С. Көшпелі қазақ өркениетіндегі құқық. Право кочевой цивилизации казахов: Монография. – Алматы: Мектеп, 2002. – 224 б.
66. Карутц Р. Свадьба и брак // Қазақтың ата заңдары; Құжаттар, деректер және зерттеулер / Древний мир права казахов: Материалы, документы и исследования: 10 томдық. Қазақша, орысша, түрікше, ағылшынша / Бағдарлама жетекшісі: С.З. Зиманов.  2-бас., өзгерт., толықтыр. – Алматы: Жеті жарғы («Интеллектуал – Парасат» заң компаниясы ), 2006.  VII т. – С. 581–590.
67. Низамиева О.Н., Сафина Г.А. Семейное право.  СПб.: Питер, 2007. – 192 с. 68. Матвеева Н.А. Сравнительное брачное право России, Украины и Беларуси: Учеб. пособие. – М.: Юрлитинформ, 2008. – 216 с.
69. Ауешова Б.Т. Институт обязательства в обычном праве казахов и его значение в современности: автореф. дис. … канд. юрид. наук: 12.00.01.  Алматы, 2006. – 29 с.
70. Богданова Г.В. Проблемы правового регулирования личных и имущественных отношений между родителями и детьми: дис. … канд. юрид. наук: 12.00.03.  Саратов, 1999.  181 с.
71. Муканова М.Ж. Место и значение семейного права в современный период // Государство и гражданское право: материалы междунар. науч.-практ. конф., посвященной памяти и 85-летию со дня рождения профессора Ю.Г. Басина (в рамках ежегодных цивилистических чтений) / Отв. ред. М.К. Сулейменов. – Алматы: НИИ частного права КазГЮУ, 2008. – С. 450-455.
72. Байков А.М. Общая часть гражданского права.  Рига: SIA «HOLDA», 2006. – 392 с.
73.Косова О.Ю. Семейно-правовое регулирование отношений по предоставлению содержания членам семьи: автореф. дис. … докт. юрид. наук: 12.00.03.  М., 2005.  54 с.
74.Беспалов Ю.Ф. Теоретические и практические проблемы реализации семейных прав ребенка в Российской Федерации: автореф. дис. … докт. юрид. наук: 12.00.03.  М., 2002. – 348 с.
75.Конвенция о правах ребенка. Одобрена Генеральной Ассамблеей ООН 20 ноября 1989 г. // Сборник международных договоров СССР. Вып. ХLVI. / Под ред. Верижниковой Л.В.– М., «Международные отношения»
76.Правоведение: Учебник для высших учебных заведений / Под ред. М.И. Абдуллаева. - М.: Магистр-Пресс, 2004. – 560 с.
77.Материалы архива специализированного межрайонного суда по делам несовершеннолетних.  Алматы, 2010.
78.Химматов Х.Н. Эволюция правового режима имущества супругов в Таджикистане // Сборник научных трудов молодых ученых юридического факультета ТГНУ.  Душанбе: ЭЧОД., 2009 – № 1(3).  С. 3-13.
79.Материалы архива Бостандыкского районного суда г. Алматы от 16 марта 2006 года, № 2-383.
80.Материалы архива Бостандыксного районного суда г. Алматы от 25 июня 2003 года, № 2-108.
81.Жилинкова И.В. Брачный договор.  Харьков: Ксилон, 2005. – 174 с.
82.Максимович Л.Б. Соглашение об уплате алиментов: вопросы теории и практики // Труды института государства и права Российской академии наук. – 2008.  № 2. – С. 205-226.
83.Косова О.Ю. Алиментирование в семейном праве // Правоведение. 1988.  № 4. – С. 61-66.
84.Правила расчета величины прожиточного минимума, утвержденные совместным приказом и.о. Министра труда и социальной защиты населения Республики Казахстан от 2 декабря 2005 года № 307/1-п и Председателя Агентства Республики Казахстан по статистике от 5 декабря 2005 года № 194
www.stat.kz.
85.Постановление Надзорной коллегии Алматинского городского суда от 6 мая 2002 г. № 44г-2002 года // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
86.Муратова С.А., Костюченко Е.Ю. Обязанности родителей по содержанию несовершеннолетних детей по законодательству Российской Федерации и Германии (Сранительно-правовой анализ) // Труды института государства и права Российской академии наук. – 2008.  № 2. – С. 205-226.
87.В Семее проходит месячник по взысканию алиментов // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
88.Короткова Л.П., Вихров А.П. Алименты на детей определять в твердой сумме // Правоведение.  1993.  № 3. – С. 90-93.
89.Бойко С. Алиментарная жадность // Юридическая газета. – 2007, 12 июля.
90.Постановление Правительства Республики Казахстан «Об утверждении перечня видов заработка и (или) иного дохода, из которых производится удержание алиментов на несовершеннолетних детей» от 15 июля 2002 года № 776 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
91.Постановление Коллегии по гражданским делам Алматинского городского суда от 8 ноября 2002 года № 33-2344\2002 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
92.Подкорытова О.В. Защита личных неимущественных прав и законных интересов родителей как участников семейных правоотношений: автореф. дис. … канд. юрид. наук.  Душанбе, 2009. – 25 с.
93.Есентемирова Б.А. Государственно-правовая защита интересов детей: дис. … канд. юрид. наук: 12.00.02.  Алматы, 2005. – 176 с.
94.Нормативное постановление Верховного Суда Республики Казахстан «О применении судами законодательства при разрешении споров, связанных с воспитанием детей» от 28 апреля 2000 года // Сборник постановлений Пленума Верховного Суда Казахской ССР, Пленума Верховного Суда Республики Казахстан, нормативных постановлений Верховного Суда Республики Казахстан (1961-2004 года). – Алматы: ТОО «Издательство «НОРМА-К», 2005. - С. 245-253.
95.Альтернативный доклад неправительственных организаций Казахстана с комментариями к первоначальному докладу Правительства Республики Казахстан о выполнении конвенции о правах ребенка, ратифицированной Республикой Казахстан в 1994 г. // www.extranet.unisef.org.  2003, 15 февраля.
96.Нечаева А.М. Демография, семья, дети // Труды института государства и права Российской академии наук. – 2008.  № 2. – С. 22-43.
97.Закон Республики Казахстан от 8 августа 2002 года № 345-II «О правах ребенка в Республике Казахстан» - Алматы: Юрист, 2006.  23 c.
98.Кравчук В.Н. Некоторые аспекты защиты прав ребенка // Труды института государства и права Российской академии наук. – 2008.  № 2. – С. 74-87.
99.Постановление Коллегии по гражданским делам Верховного Суда Республики Казахстан от 18 марта 2004 года № 3н-69-04// Справочная система ЮРИСТ 5.0.
100.Постановление Коллегии по гражданским делам Акмолинского областного суда от 23 марта 2004 года № 02а-188 // Судебные решения: правовой справочник [Электронный ресурс].  Алматы: Юрист, 2007.  1 электрон, опт. диск (CD-ROM).
101.Решение Ауэзовского районного суда г. Алматы от 29 марта 2006 года № 2-653/06 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
102.Мардахаева П.Н. Лишение родительских прав как мера семейно-правовой ответственности: автореф. дис. … канд. юрид. наук: 12.00.03.  М., 2005. – 18 с.
103.Темникова Н.А. Реализация и защита личных неимущественных прав ребенка в семейном праве России: дис. … канд. юрид. наук: 12.00.03.  Омск, 2006. – 197 с.
104.Положение об органах опеки и попечительства Республики Казахстан. Утвержденно постановлением Правительства Республики Казахстан от 9 сентября 1999 года № 1346 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
105.Гукасян Р.Е. Охраняемый законом интерес как предмет судебной защиты // Ученые труды.  Саратов, 1964.  Вып. 3.  С. 166-170.
106.Второй и третий сводный периодический доклады «О реализации Республикой Казахстан Конвенции о правах ребенка», утвержденные постановлением Правительства Республики Казахстан от 13 июля 2006 г. № 670 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
107.Нормативное постановление Верховного Суда Республики Казахстан «О некоторых вопросах применения судами законодательства о браке и семье при рассмотрении дел об усыновлении (удочерении) детей» от 22 декабря 2000 года № 17 // Сборник постановлений Пленума Верховного Суда Казахской ССР, Пленума Верховного Суда Республики Казахстан, нормативных постановлений Верховного Суда Республики Казахстан (1961-2004 года). – Алматы: ТОО «Издательство «НОРМА-К», 2005. - С. 272-279.
108.Кудрявцев О.Н. Правовые отношения между родителями и детьми.  Харьков: Изд-во Харьковского юридического института, 1975.  54 с.
109.Постановление Правительства Республики Казахстан «Об утверждении Перечня заболеваний, при наличии которых лицо не может усыновить (удочерить) ребенка, принять его под опеку (попечительство), патронат» от 24 июня 1999 г. № 842 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
110.Михеева Л.Ю. Проблемы правового регулирования отношений в сфере опеки и попечительства: автореф. дис. … канд. юрид. наук: 12.00.03.  Томск, 2003. – 39 с.
111.О ходе реализации Послания Президента Республики Казахстан Нурсултана Назарбаева народу Казахстана «Повышение благосостояния граждан Казахстана – главная цель государственной политики (6 февраля 2008 г.)» // Казахстанская правда. – 2009, 6 марта.
112.Правила выплаты денежных средств на содержание ребенка (детей), переданного патронатным воспитателям, утвержденные постановлением Правительства Республики Казахстан от 11 марта 2004 года № 306 // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
113.Постановление Надзорной коллегии Южно-Казахстанского областного суда от 21 марта 2002 года по делу № 44г-67П // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
114.Муканова М.Ж. Ответственность супругов по брачному договору // Актуальные проблемы частного права: Мат-лы междунар. науч.-практ. конф. (в рамках ежегодных цивилистических чтений)./ Отв. ред. М.К. Сулейменов. Алматы, 2003. – С. 412-416.
        
        РЕФЕРАТ
Магистрлік диссертация жұмысының өзектілігі 1993 жылғы ҚР-ның
Конституциясы Қазақстан Республикасын ... ... ... танып,
саясатын адам және азаматтардың өмір сүруі мен дамуына ... ... ... Бұл өз ... ... ... және ... негізін
қалады. Бұл Конституцияның қабылдануы, осыған дейін ел аумағында ... ... ... ... мен ... енгізуге алып келді.
Құқықтың әрбір саласына, оның ішінде неке және отбасы ... ... ... Соңғы жылдарда неке және отбасылық заңнамаларға
өзгерістер мен толықтырулар алименттік ... ... ... ... ... ... беріктілігі еліміздің дамуына,
көркеюіне септігін тигізеді. Сонымен қатар ... ... ... қоғамдағы белгілі бір мүдделерді қорғап, оның жүзеге асырылуына
маңызды әсер етеді.
Магистрлік жиссертацияның зерттеу ... ... ... ... танылады.
Магистрлік зерттеу жұмысының мақсаты мен ... ... ... ... – бұл ... ... құқықтық реттейтін заңнамалардың өзекті мәселелерін зерттей
отырып, олардың алдын алу ... ... ... диссертациялық зерттеу жұмысы кіріспеден, екі бөлімнен,
қорытындыдан және ... ... ... тұлғаның құқықтық қорғалуына, Қазақстан Республикасы
азаматтарының, ... ... ... мен ... ... кепілдіктердің қарапайымдалуына басты назар бөлінуі керек
екендігі айтылған.
Бірінші тарауда жалпы түсінік қаралып, сонымен қатар ... ... ... Республикасының заңнамасы бойынша негізгі
категориялары көрсетілген. Екінші ... - ... мен ... ... ... ... ... заңнамасы
бойынша алимент өндіріп алу тәртібі зерттелген.
Қорытындыда осы магистрлік диссертациядағы нақты талқыланған құқықтық
мәселелердің туындауы және оларды шешудің жолдары туралы ... ... ... ... ... ... жанұя, ата-
аналар, алименттер, алименттік міндеттер, келісім, алименттік келісім,
алиментті ... және ... ... ... ... ... ... аса отандық және шет
ел авторларының арнайы оқу, монографиялық әдебиеттері, сондай-ақ Қазақстан
Республикасының нормативтік құқықтық ... ... 3
1 ... ... ... ... ... МІНДЕТТЕМЕ
ИНСТИТУТЫНЫҢ ... ... ... ... ... ... ... негіздері,
тарихы мен қазіргі жағдайы ... ... ... ... ... ... ... 43
2 ... ... ЗАҢНАМАСЫ БОЙЫНША АЛИМЕТТІК МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІ
ҚҰҚЫҚТЫҚ РЕТТЕУ ... ... ... ... ... байланысты ата-аналардың
міндеттері ... ... ... ... ... балаларды асырауға байланысты ата-
аналардың міндеттері ... ... ... ... ... ... 62
2.4 Алиментті ... ... ... ... ... Алимент төлеу туралы келісім ... ... ... ... ... жалпы сипаттамасы
Магистрлік зерттеу жұмысының ... ... ... ... ... қалыптасып үлгерді оның айғағы 26 желтоқсан 2012 жылы
қабылданған «Неке (ерлі-зайыптылық) және ... ... жаңа ... Жаңа ... ... 1998 жылғы Неке және отбасы туралы заңға
қарағанда алименттік қатынастарды құқықтық реттеуді толығымен қамтыған.
Кодексте қамтылған алдыңғы жағдай ... ең ... ... ... ... тобы – ... мен қарттар
мүдделерін қамтамасыз етудің құқықтық негіздерін қалыптастыруға байланысты
мәселелер қойылады.
Отбасы ... оны ... ... алшақтанып өмір сүрмейді.
Отбасылық орталықты заңды және жеке тұлғалармен байланыстыру ... ... ... ... ... ... арасындағы қатынаста тек
заң ғана емес, мораль да әрекет етеді. Бұл міндеттерді шешу тек ... ... ... байланысты емес, сонымен қатар оларды білу
және басқа да біліктіліктің орын алуы.
Отбасы — бұл әр ... ... ... ... ... ... ... ал келесілері ... ... ... ... тәртіпте байланысады. Қоғамдық бағалылық
жүйесінде отбасының алатын орны ... ... ... ... ... құқықтар мен міндеттердің бастамасын құрайтын адамдар
тобы.
Отбасы – қоғамның ең басты ұясы, Сондықтан, ... оған ... ... ... ... ... кім-кімнің болсын
сырттан заңсыз араласуына жол бермейді және қорғайды. Әрине некеге отырған,
отау ... ... ... те белгілі бір талаптар қояды. Тек осындай
талаптар орындалған жағдайда ғана, мемлекет ... ... ... ... ... қабылдайды. Мұндай талаптар кездейсоқ ... ... ... және ... мүдделеріне байланысты туындайды.
Сондықтан, отау тігу үшін заңда көзделген шарттарды сақтау қажет. Отбасы
құқығы бойынша неке – бұл ... ... ... және ... жеке қатынастарды тұғызатын, отбасын құру мақсатымен, ... ... ... ... және ... келісімі жағдайында
жасалатын еркек пен әйел арасындағы тең құқытық ... ... ... ... ... мемлекеттерде үлкен
алуандлықпен көзге түседі, ал бұл өз кезегінде бұл ... ... ... ... қатынстарда коллизиялардың пайда болуына ... ... ... ... ... ... ... сонымен қатар, ұлттық, тұрмыстық, діни ерекшеліктер мен ... әсер ... және ... құқығының негізгі әрі бірегей институттарының ... ... ... ... ... ... таңда тәжірибе
көрсетіп отырғандай алименттік қатынастар даулы қатынастардың бірі болып
отыр, сондықтан да ... ... ... бақылауды талап етуде. Осындай
даулы қатынастар сотта қаралғанда әділ де дұрыс шешім қабылдаған ... бұл ... ... ... ... өмір сүру ... әсер ... Өкінішке орай, алименттік міндеттемелер құқықтық
қатынастарын оқытатын отандық әдебиеттер көптеген уақыт бойы жоқтың ... ... ... 1993 жылғы Қазақстан Республикасы
Конституциясы Қазақстан Республикасын әлеуметтік мемлекет ретінде танып,
мемлекеттің ... ... адам және ... өмір ... мен ... ... тудыруға бағытталған. Бұл өз кезегінде ҚР-ның саяси және
экономикалық негізін қалады, еліміздің ... ... ... ... ... ... өзгерістер мен толықтырулар енгізуге
алып келді. Құқықтың әрбір ... оның ... неке және ... ... ... жүргізілді. Соңғы жылдарда неке және отбасылық заңнамаларға
өзгерістер мен ... ... ... ... байланысты
енгізілуде.
Алименттік қатынастар институтына қатысты алғашқы ... ... 1998 ж. 27 - ... «ҚР Неке және ... ... ... де бұл заң ... өзгерістерді толық көлемде ... жоқ. ... да ... Республикасының Неке және отбасы
заңнамаларын толық көлемде жаңарту ... ... Жаңа ... ... және отбасы туралы» кодексінің жобасы
дайындалды. Алайда ол ... ... ... ... мәнде ескере алмады.
ҚР отбасылық заңнамасын ... ... ... ... ... үлкен жемісті жұмысты ҚР Үкіметі жанындағы Заң шығару ... ... ... ... ... және ... институтының
ғалымдары, ҚР Парламент депутаттар атқарды.
Бұл жобаны дайындауға ... бес ... ... 2011 ж.
желтоқсанда ҚР –ның «Неке(ерлі-зайыптылық) және ... ... ... ... Бұл өз ... неке және отбасылық қатынастарды
құқықтық реттеудің негізгі базасына айналды.
Бүгінгі таңда материалдық жағдайы төмен, ... ... ... ... азаматтарды, оның ішінде балаларды, ... ең ... ... ... ... ... болсақ, бұл
өз кезегінде алименттік қатынастарды реттеу институтына тікелей байланысты
экономикалық жағдайға әсер ... ... ... алу ... ... оның ... жұмыс істеуін қадағалауымызды талап етеді.
Неке және отбасы құқығының негізгі әрі бірегей институттарының ... ... ... ... табылады. Бүгінгі таңда, тәжірибе
көрсетіп отырғандай, алименттік қатынастар даулы қатынастардың бірі болып
отыр, сондықтан да ... ... ... ... талап етуде. Осындай
даулы қатынастар сотта қаралғанда әділ де дұрыс шешім қабылдаған ... бұл ... ... ... ... өмір сүру ... әсер ... Өкінішке орай, алименттік міндеттемелер құқықтық
қатынастарын ... ... ... көптеген уақыт бойы жоқтың ... ... ... ұлт ... ... ... ... орны,
мемлекет тарапынан және отбасыда көрсетілетін қамқорлық пен ... мен ... ... ... ... ... ... саласындағы мемлекеттік саясатты
жүзеге асырудың негізгі бағыты: отбасы, аналық, әкелік пен бала ... ... ... ... ... ... ... дайындау
мен қабылдаумен байланысты және оның бастапқы негізі ел ... ... ... ... ... ... ... жақсарту, өсіп-өркендеу және қауіпсіздігі» болды. Бұл жолдауда
Нұрсұлтан ... ... ... мен ... ... ... ... азаматтарының денсаулығы, білімі және әл-ауқаты деп таныды [1, 3
б.].
Бұл жағдайда отбасының басты рөл ойнайтынын атап өткен жөн. ... ... өзі ... ... ... ... базисі» болып табылады деп
жазған [2, 3 б.]. Сондықтан отбасы мен оның мүшелерін, ... ... ... ... алсақ, жанжақты қорғау қажет. Бұл мәселе ... ... ... өз Жолдауында былай дейді: «Біз жергілікті
деңгейде де отбасы, әйелді жүктілік ... және ... ... жаңа ... ... керек» [3, 3 б.].
Неке және отбасы институтын нығайту және ... ... ... ... ... ... қажет. Егер біз жоғары деңгейдегі ... толы ... ... ... онда жұбайлардың бір-бірі алдында
және ең бастысы балалары алдында жауапкершілігін күшейтуіміз ... ... ... ... балалар қартайған ата-аналарына ... әйел ... мен ... ... ие ... біз өз елімізге
көңіліміз толады. Бұл қағидалар Қазақстан халқына ... ... ... және ... ... қажет. Қоғам отбасы туралы заңда ... ... ... ... керек» [4, 4 б.].
Зерттеу жұмысының мақсаты мен ... ... ... зерттеу – бұл алименттік міндеттемелер қатынастарын құқықтық
реттейтін заңнамалардың өзекті мәселелерін зерттей отырып, олардың алдын
алу ... ... ... ... ... жұмысында алименттік
міндеттемелер институтының құқықтық табиғаты ... АҚШ, ... ... ... ... ... ... бір көлемде
талдау жасалды; бұрын қолданыста болған заңнама мен қазіргі 2011 ж. ҚР ... және ... ... ... ... ... диссертациялық зерттеу міндеттерін алға қойған мақсаттар
айқындайды және олар төмендегідей:
- бұрын қолданыста болған заңнамадан ... ... ... ... ... ... мәселелерін кемітетін,
қажеттілікке мұқтаж, ... ... ... ... ... ... көмектесетін ережелерді табу;
- алименттік қатынастардан туындайтын дауларды ... ... ... шешу ... ... ... өмір сүру ... осы құқықтық қатынас төңірегінде
туындайтын ... де ... ... ... олардың алдын алу, жолын
кесу шараларын анықтау;
- неке және отбасы саласындағы заңнамаға қатысты нақты ұсынымдар мен
тұжырымдар ... ... ... ... бағытталған нақты
ұсыныстарды негіздеу.
Зерттеу объектісі болып барлық алименттік қатынастар танылады.
Зерттеудің ... ... неке және ... ... іс жүргізушілік, қылмыстық заңнамалардың тиісті нормалары,
алимент , ... ақ ... ... ... көрсеткіштері
құрайды.
Зерттеу жұмысының әдістемелік, теориялық, негіздері. Өкінішке орай,
отандық заң ... ... ... ... ... туындаған құқықтық қатынастардың зерттелуіне қажетті назар
аударылмады. Бұл сұрақтар жөнінде ... оқу ... ... ... ... ... ғасырдың 50-60 жылдардағы кеңестік кезенде
жазылды. Оларда, бүгiнгi Қазақстан үшiн ерекше ... iске ... ... ойлар бар. Сондықтан магистрлік диссертацияның ... ... ... ... ... ... ... отбасылық құқық саласының
жетекші мамандармен құрастырылған теориялық ережелерге сүйенді, оларға А.М.
Белякова, Е.М. ... С.П. ... ... Б.А., Д.И. ... ... ... Г.М., ... М.Ж., А.И. Пергамент, В.А. Рясенцев,
Г.М. Свердлов, В. Тадевосян т.б. сияқты ... ... ... ... магистрлік диссертациялық зерттеудің теориялық-методологиялық негізін
отбасы құқығының мәселелеріне арналған ... ... ... ... ... Л.М. ... А.М. ... Н.И. Марышева, М.Г.
Масевич, С.А. Муратова, Ю.А. Королев, И.М. ... О.А. ... ... ... ... ... міндеттемелерді ғылыми зерттеу
аймағында ... ... ... заңнама мен Қазақстан Республикасы
отбасылық ... ... ... ... ... ... толық көлемде алименттік қатынастар, алиментті өңдіріп
алу туралы талап арыз мөлшері, ... ... ... ... ... сияқты сұрақтарды ... ... ... жағдайлардың заңнамалармен байланыстыру, осы
мәселелерді ... ... ... ... алу ... және оның ... ... отбасы
құқығының нормаларын қолданудың нақты көрінісін анықтау үшін әлеуметтік
зерттеулер мен ... ... әр ... ... Бұл ... ... ... еңбекке жарамсыз, мұқтаж азаматтардың
алименттік күтіп-ұстаудың нақты жағдайын көрсетуге мүмкiндiк бердi.
Шетел мемлекеттерінде алименттік ... ... ... ... де жеткіліксіз зерттелді. Оған қоса, 2011ж. «ҚР ... және ... ... Кодексіне енгізілген ережелерден
кейін алименттік міндеттемелерді ... ... ... ... мен ... ... жаңа ережелерге теориялық мазмұнын
анықтау қажеттілігі туды.
Аталған негіздерді неке және отбасы мәселелеріне ... ... ... ... ... мен ...... құрайды.
Атап айтқанда: М.В. Антокольской, Л.М. ... А.М. ... ... ... ... И.М.Кузнецовой
т.б.
Магистрлік диссертациялық жұмысты жазу барысында мемлекет және құқық
теориясы, неке және отбасы құқығы, ... және ... іс ... ... құқық ғылымдары бойынша жазылған еңбектер де қолданылды.
Аталған міндеттерді тиімді ... ... ... ... ... әдіс – ... мен статистикалық талдау қолданылды. Бұл өз
кезегінде Қазақстан Республикасының бүгінгі таңдағы көмекке мұқтаж, ... ... ... ... ... нақты
көрсеткішін көрсетті.
Зерттеу жұмысында зерттеу міндеттерін шешу үшін ... ... ... ... ішінде соттық статистикалық талдау; бұрынғы және
бүгінгі таңдағы алименттік төлемдерді өндіріп алутуралы ... ... сот ... сот орындаушыларынан, ... ... ... сот ... ... ... ... зерттеулерде тарихи әдіс те қолданылды. Аталған мәселелердің ... ... даму ... ... және ... нәтижесінде оның
болашағын бағалауға мүмкіндік беретін тарихи әдіске баса назар аударылды.
Автормен бұрын ... ... және ... қолданыстағы заңнамаға
салыстырмалы талдау жасалып қана ... жоқ, ... ... ... ... ... ету тиімділігін арттыру мақсатында неке
және отбасылық заңнамаларға ... мен ... ... ... ... ... ... тиісті заңнамалық актілер, алимент өндіріп
алу жөніндегі істердің ... ... ... жыл аралығында
қаралған істердің соттық тәжірибесі, зерттеу мәселесіне тікелей қатысты
БАҚ ... ... ... ... ... оқу ... ... мақалалар
негізінен Кеңестік уақытта 50-60 жылдары жазылған болатын. Сондықтан да
аталған мәселелерді зерттеу ... ... ... ... ... неке және ... құқық саласындағы мамандардың теориялық
зерттеулерін қолданды. Зерттеу тақырыбын қолданудың ... ... А.М., ... Е.М., Гришаев С.П., Курский Д.И., Матвеев Г.К.,
Пергамент А.И., Рясенцев В.А., Свердлов Г.М., ... Г. т.б. ... ... ... ... уақытқа дейін алименттік міндеттемелерді ғылыми зерттеуде бұрын
қолданыста болған неке және отбасылық заңнама мен ... ҚР ... ... және ... ... кодексіне салыстырмалы талдау
жүргізілмеген; ешкім толық көлемде алименттік қатынастарға ... ... ... ... ... ... ... алименттерді өндіру жөніндегі талап арыздар көлемін,
материалдық ... ... ... ... ... өрши ... анықтауға тырыспаған. Шет елдердегі алименттік қатынастардың құқықтық
реттелуі толық зерттелмеген. Сонымен қатар 2011ж. ҚР ... ... және ... ... ... ... оның ... бағалануы тұрғысынан алименттік міндеттемелерді құқықтық реттеу
саласында жаңа теориялық зерттеулер жүргізу қажеттілігі туды.
Аталған қатынастарға ... оқу ... ... ... ... ... 50-60 жылдары жазылған болатын. Сондықтан да
аталған мәселелерді зерттеу барысында автор ... ... ... неке және ... ... ... ... теориялық
зерттеулерін қолданды. Зерттеу тақырыбын қолданудың теориялық негіздері
Белякова А.М., Ворожейкин Е.М., Гришаев С.П., ... Д.И., ... ... А.И., ... В.А., Свердлов Г.М., Тадевосян Г. т.б. сынды
ғалымдардың құнды еңбектерінде қозғалған.
Осы уақытқа дейін алименттік ... ... ... бұрын
қолданыста болған неке және отбасылық заңнама мен қазіргі ҚР –ның «Неке
(ерлі-зайыптылық) және ... ... ... салыстырмалы талдау
жүргізілмеген; ешкім толық көлемде алименттік қатынастарға тікелей әсер
ететін ... ... ... құбылыстардың заңнамамен
байланысын, алименттерді өндіру жөніндегі ... ... ... ... ... ... даулар санының өрши түсуін
т.б. анықтауға тырыспаған. Шет елдердегі алименттік қатынастардың құқықтық
реттелуі толық зерттелмеген. ... ... 2011ж. ҚР ... ... және ... туралы» кодексінің қабылдануымен оның тәжірибеде
қолданылып, бағалануы тұрғысынан алименттік міндеттемелерді құқықтық реттеу
саласында жаңа теориялық зерттеулер жүргізу ... ... ... дегеніміз — заңда белгіленген ... бір ... оның ... бір ... ... телеуге тиісті
белгілі бір ақшалай ... ... ... ... ... ... ... табылады, ал олардың мақсаты — отбасының еңбекке
жарамсыз және мұктаж мүшелерін асырап-бағу. Алименттер сот ... ... ... ... ... ... ... келісімі бойынша
(алименттер төлеудің ерікті тәртібі) төленеді.
Алименттік міндеттеме — бұл сот шешімі немесе тараптардың ... ... ... қатынастар. Оған байланысты алименттік
міндеті бар адам (төлеуші) ... ... ... ... оны асырап-бағуға
қажетті қаржы төлеп тұруға міндеттенеді, ал ... ... ... ... ... кодексте алименттік төлемдер индексін ескерген өмір сүрудің ең
төменгі деңгейіндегі алименттік төлем көлемін бекітетін нормалар ... ... ең ... ... есептеу критерийлері,
бір, екі, үш және одан да көп балаларға алимент алу ... ... ... ... Атап ... бір баланы асырауға төлеушінің
кірісінің 1/4, ал екі балаға 1/3 алынатыны түсініксіз, өйткені әр ... ... ... 1/6 ... ... балаларды алименттеу концепциясы негізіне қаланған оларды
асырауға ата-аналары тарапынан міндетті қаражат бөлу ... ... ... ... [5, 4 ... ... мен балалардың алиментік міндеттемеге назар көп
аударылған. Оны сараптауға орыс ғалымдары – құқықтанушылар ... ... П. ... К. Малышев, К. Анненков, И.И. Курицкий, Ю.П.
Мазуренко, М.Н. Гернет, А.И. Пергамент, Н.М. ... ... ... Л.И. ... Н.А. ... А.М. ... ... Т.А.
Фадеева, М.В. Антокольский, Джандарбек Б.А. және ... ... ... ... ... және рухани дамуын қамтамасыз ететін
қоғамдық қатынастарды қорғаудың ... ... БҰҰ және ... ұйымдар көп назар аударды.
Тұлғаның көпжақты дамуын қамтамасыз етуде оны ... ... ... ... ... ... ... ие. Отбасыны қорғау
мүдделері талабы бойынша жеке ... осы ... ... ... түрде жазалануы тиіс. Дамыған демократиялық қоғам
жағдайында мідеттемені орындау ... мен ... ... секілді
демократияның маңызды элементі болып табылады.
Балаларды материалды қамтамасыз ету бойынша міндеттеме балаға табиғи
махаббат көрінісі ретінде еркін жүргізіледі. Бұл ... ... ... қатынасына, олардың сүйіспеншілік, сыйластық, алғыс ... ... Ал жеке ... сот ... ... ... мұқтаждар мүддесін қорғауға айыптыға мемлекеттік мәжбүрлеу
шараларын ... ... заң ... келеді.
Зерттеу нәтижесінің тәжірибелік маңыздылығы отбасылық заңдарды одан
әрi жетiлдiру қажеттiлiгінен туындайды. Магистрлік диссертацияда алименттік
құқықтық ... ... ... бірінші өлшемі, басты, болашақ
бағыттар анықталды. Басты назар бұл ретте жорамалдарда емес, нақты ... ... ... ... ... ... автордың қорытыңдысын, ұсынысын алименттік құқықтық қатынас
институтын жетілдіруге және сот органдарының ... ... ... ... ... ... Студенттер отбасы, азаматтық,
азаматтық іс жүргізу курстарын зерттейтін болса жоғарғы оқу орындарында оқу
барысында ... ... ... жаңалығы. 2011ж. Қазақстан Республикасы Неке (ерлі-
зайыптылық) және отбасы Кодексі қолданысқа енгізілгеннен ... ... мен ... ... ... ірі ... ... диссертацияда:
- жүргізілген талдаудың негізінде бірқатар жетекші шетел мемлекеттерінің
заңнамасында алименттік міндеттеме ... ... ... ... ... болатыны анықталды;
- алименттік құқықтық қатынасты реттеу төңірегінде кеңестік ... ... ... ... ... нәтижесінде,
өткiзiлетiн құқықтық реформаның ... ... ары ... ... ... ... қатынастардың бар күрделілігі мен алуан түрлілігін ұсынуға
мүмкіндік беретін тұжырымдамалық ... ... 2011ж. ҚР Неке ... және ... ... ... құқықтық қатынас саласындағы жаңа құқықтық ... мен ... ... баға ... көрсетілген жағдайларды нормативті бекітуді жүзеге асыру
мәселелерінің кешенді талдау ... ... ... өту ... ... ... ... негізгі өмір сүру көзі алимент
ретіндегі төлемдер болып табылатын жасөспірімдердің көп ... ... ... ... аз ... ... ең қорғалмаған
категориясы болып қалды. Отбасы ... ... ... ... ... (мүліктік емес), немесе мүліктік болуы ... ... ... ... ... қатынастар және адамның құқықтары мен
міндеттеріне байланысты болады. Отбасы ... ... ... да ... ... жеке қатынастардың айырмашылығы жөнінде сөз қозғағанда
мынаны ескерген жөн: бұл қатынастардың барлығы ... ... ... ... ... атап ... жеке отбасы қатынастарына
жататын заңды тұрғыда нормалаудың объективтік мүмкіндіктері белгілі ... ... ... да, ... ... ... ... кетеді.
Сондай-ақ олардың бір-біріне деген жеке сенім сипаты да неке-отбасы
қатынастарының ... ... ... ... бала ... алу, ... алушы мен асырап алушының арасында өзара сенім қатынастары ... ғана өз ... ... Бұл ... ... мен
балалардың, қорғаншылар мен қамқоршылардың және қамқорлыққа алынғандардың
арасындағы қатынасқа тән нәрсе. ... ... ... ... өзара сенім болмаған жағдайда немесе оны жоғалтқан
жағдайда ... ... неке және ... ... заң ... ... тиімсіз немесе тиімділігі шамалы болады.
Магистрлік диссертацияның ғылыми жаңалығы:
Қазақстан Республикасы отбасылық құқық заңнамаларындағы ... ... ... ... ... аталған магистрлік
диссертация осы саладағы заңнаманы жетілдіру жолында ұтымды ... ... ... ... ... алименттік қатынастарды реттеу
барысында шешімін таппай жүрген бірқатар ... оң ... ... ... ... ... ... да өте зор.
Қорғауға шығарылған негiзгi ережелер:
1. Алименттік төлемдерге мұқтаж адамдардың әр ... ... ең ... ... ... ... енгізу. Бізде
орны алып отырған экономикалық ... ... ... ... ... ... ең ... күнкөріс деңгейінен де төмен, ал
бұл болмашы мөлшердегі сомма ... ... ... ... ... ... ... алмайды;
2. Балалар мүдделерін қорғау мақсатында ... ... ... және ЖОО оқитын азаматтардың барлық оқу мерзімі ішінде
алимент алуға құқығын заңнамалық тұрғыда бекіту;
3. ... ... ... ... қатынастарды
диспозитивтік реттеу принципін алименттік ... ... ... ... олай ... ... аталған принципті кең көлемде
қолданатын болсақ, ол сот шешімі объективтілігіне кері әсерін тигізеді;
4.Ерлі – ... ... ерлі - ... ... ... ... қорғау мақсатында, жұбайы екінші ... ...... міндеттемесін анықталған мерзімге шектеу керек;
5.Әйелдердің мүдделерін қорғау мақсатында бір –бірімен заңды некеде
тұрмайтын ерлі – зайыпты емес ... ... ... егер әйел ... не 3 толмаған бала күтімімен айналысса, ал әке болу фактісі ... онда «ҚР Неке және ... ... ... ... өзін күтіп
бағуға арналған алимент төлемін алу ... ... ... ... ... ... ... балалар
мүдделерін қорғау мақсатында «Неке және ... ... ... қамқоршы – қорғаншылардың т.б. баланы күтіп бағудағы,
тәрбиелеуге қатысты нақты ... ... ... ... ... ... ... өтуі. Магистрлік диссертацияда зерттеу
жұмысындағы негізгі теориялық тұжырым мен ұсыныстар үш ... ... Олар ... ... ... ... ... семинарларда талқыланды. Магистрлік диссертация ... ... мен ... ... Жұмыстың жоспары кіріспе, ... ... және ... ... ... тұрады.
1 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ОТБАСЫ ҚҰҚЫНДАҒЫ АЛИМЕНТТІК МІНДЕТТЕМЕ
ИНСТИТУТЫНЫҢ ЖАЛПЫ СИПАТТАМАСЫ
1.1 Алименттік міндеттемелердің құқықтық реттейтін заңнамалар ... мен ... ... ... Рим құқық саласына тән. Мұндай ... ... ... ... ... мағына білдіреді. «Бірге
тұрып өмір сүру ... ... ... қандық қатынастың бар
тұлғалар арасындағы бірін-бірі күтіп бағу қаражатымен қамтамасыз ... ... ... деп ... ... ... ... міндеттемені күшіне енгізу үшін жақын
туысқандарымның құқықтық қарым қатынастың жүзеге асырылуы қажет еді. ... ... ... ... ... ... ... анасына содан соң
барып, маңайындағы тікелей әкесімен шешесінің балаларға қатынасы ... ... ... ... ... да ... ... және айналасындағы туысқандарына да дәл ... ... ... ... Қысқасы, таза римдік заңдарда әкесімен некесіз баласы
арасында мұндай міндеттемелер жоқ, ... ... ... ... некесіз балаларына да асырау міндеттемесі енгізілді. Алименттік
міндеттемелердің күшіне енуі үшін, бір ... өмір ... ... ... ... жақ оны қолма-қол төлеуге міндетті
міндетпен жүзеге асады. ... ... сот ... ... мүдделі
тұлғалардың қоғамдағы орнымен дүние-мүлкінің жағдайына қарай ... алу ... ... ... жағымсыз істерінен, арадағы туыстық
қатынасты бөлу сияқты жағдайлар орын ... ... ... ... ... пен ... ... қалдарылған жағдайларда
алименттік міндеттеме келісімдік келісімшарт негізінде болуы мүмкін.
Рим құқығында екі алиментарлық ... ... a) ... ... үйінде мәңгі бірге тұру құқығына ие ... b) operae ... құл ... өмір бойы ... ... ие болу. Сервитуттер римдік
құқығындағы алименттік сипаттаманың белгілі артықшылықтары бола отырып,
материальдық ... зәру ... ... ... ... ... ... алғышарттарын орыс заңнамаларының алғашқы даму
сатыларынан көруге болады. Орыс заңнамаларының қалыптасуы қазақ даласына да
өз ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуы тарихы ресей ... ... ... ... көз ... ежелгі дәуірлерінде әйелдер еркектермен
мұрагерлікті иеленуде тең ... ... ... ... құрмаған қыздарға
мұрагерлік бөлуде өз жабдығымен шығаратын болған. Ал ... ... өз ... ... ... ... дайындап
бөліп, еншілеп беретін болған, князда да осындай ... ... ... Русская Правда беттерінде ғана жарияланған ... ... ... және бұл ... ... ... белгілі
оқиғаларда көрініс тапты. А.И. Загорский бізде әлдебір уақытта ата-анасы
қызына жасау ... ... ... ... бекіту ешқашан
болмағандығын алға тартады. ... XVI ... неке ... сай қайтаруларына құқықтары болған және осы ... ... үшін ... дайындау міндетті болғанын
бірақ, қыздың өзі талап ету мүмкіндігі жөнінде ешқандай мәлімет кездестіре
алмаймыз [6, 45 ... ... ... туысқандар арасындағы алиментті
міндеттемелерді білмей ( балалары жеке шыққан ... ... ... ... ... ... тамақ және басқа да керекті
қажеттіліктерімен ақырға сапарларына дейін қамтамасыз ... ... ... пен ... қалған ата-ананаларын балалары
бағуға міндетті болуы ... ... ... ... бірі. Тағы да Русская Правда материалдары бойынша аналық
мұрагерлік балаларының қайсысы өз қолына алып ... және ... сол ... ... ... Сот Грамотасында, егер баласы әке-
шешесінің көзі тірісінде оларға қамқорлық жасамаса және ... ... өз ... ... онда ол өзінің мүрагерлік
құқығынан айрылады десе, ал Алексея Михайловича бойынша- "қыз болсын я ... ... ... ... ... ата-аналары мемлекеттен
қамқор күтсе, онда олардың балаларына қатаң жаза ... ... ... дүре соғып, ата-анасының айтқандарын тыңдауға бұйрық беру керектігін
айтқан" [7, 75 ... ... ... ... орыс ... революцияға дейінгі
кезеңінде де кең зерттеу ... ... ... ... ... құқықпен алименттік міндеттемелік құқықы ғылымында тұлғаның
мүліктік ... ... ... ғана қамтып қоймайды мұнымен қоса,
мүліктік емес міндеттемелердің де ... ... А.И. ... біздің заң саласында ата-ананың алименттік ... қана ... пен ... ғана ... ... басқа ата-аналардың
жағдайларына қарай "тәрбиеде" кіреді, яғни оның ... ... (172 б, Пр., 287). Егер ... қатысты ұқсас зерттеулерде ерінің
әйеліне қарауына қатысты заңның екі ... ... ... көреміз: күйеуі әйеліне азықпен қамтамасыз ете отырып, егер
өзінің жағдайына қарай бағуына ... ( 8, 106 б). ... ... ... ... жоқ деп есептелінген жағдайда да балаларға қарау
немесе бағу ата-аналарының мүмкіндіктерінің болу-болмауларына байланысты.
Бұл алименттік міндеттеменің ... ... ... ... Осыдан барып
шығатын дүние, не болмақ егер ата-анасында баласының шығындарын ... жай ... ... ... да ... оның жеке мүлкі
және ол мүліктен түсетін ... ... әрі ... сол ... ... ... ... жабуға тартылады. Балалардың шығын ... ... ... ... ... ... әкесінің өзі оның тірегі
болып саналады. [9, 226 б].
Жоғарыда аталған заңдар көлемі арқылы біздегі ... ... ... міндетемесінде «қамқорлықтың кейбір қажеттіліктерін"
толықтыру, қамқорлыққа "лайықты» емес балалардан айыру сияқтар түсініктер
екіжаққа да түсініксіз, ... , ... сай емес ... ... көмек
негізінде берілген сыйлықты сыйлаған адамның өзіне қайтарып беруге құқығы
бар, алимент төлеу ... Екі ... тең ... ... ... қалдырылған мұрагерілігінен әртүрлі себептерге қарай құр ... өз ... ... ... ... ... қаулыларды
қарастыра алмаймыз, біздің заңдарымызда мұндай қаулылар әлі жоқ. ... ... ... ... ... ... ... мүліктік және өмір сүру жағдайына қарай ата-анасының жаңдайындай
баласына да сондай ... үлес ... ... ... алым ... ... төлемді өтеуден бас тарту жағдайында үш айға дейін
белгіленген қамауға ... ... ... 143б). Бұндай жағдайда
әртүрлі елдереде алиментарлық міндеттемені өтеу мәселесі ... ... ... ... ... ақшалай қаражаттық ... ... ... ... ... ... ... заң ісіндегі қызық
жағдай балаға алиментті төлеу мынадай жағдайда жойылады, егер ... ... да ... бір ... саласына оқытса, ондай жағдайда
алименттік төлемін өткерген болып саналады. Ресейлік ... ... ... ... жақтың өмір сүру деңгейіне, жағдайына тәуелді.
Бұл жерден ескере кететін бір жәйт, революцияға дейінгі ... ... кең өріс ... неке бұзу ... ... кездесетін оқиға
болып саналған. Жұбайлардың ажырасуында ... ... ... ... ... ... біреуінде қалдарылып, екіншісі оған
алимент төлейді, ал бұндай жағдай өсіру мен тәрбиелеудегі ... ... ... анасы тек жағдайы жасалған жағдайда ғана ие бола алады,
ал әкесі жағында мұндай құқық жоқ.
Қазақстан ... ... ... тек ... өтеп қана қоймай мұнымен қоса, баланың жеке өмір сүру ... ... ... ... ... мамандық немесе жеке кәсібін ашуына
ата-анасы жағдайына қарай көмек беріп, қызының ... ... ... ... ... ... заңнамада жалпы отбасы құқығына өзгеріс
енді, жекелей алғанда алименттік міндеттемеге де ... ... ... ... қалу ... талқылауға ұсынды. Кеңестік
ажырасу және неке жөніндегі ... одан ... 1918 ... Заңнамадан
соң бұрынғы қалыптасқан көзқарастарға батыл шараларды ... 1918 ... ... қандай жағдай болмасын, некенің одан әрі ... ... ... ... туғыза отырып, жұбайлардың
біреуінен ажыраспауға деген тілек пайда ... ... ... некені
бұзуға міндетті емес ... ... ... [10, 123 ... отырған жағдайға қатысты балалардың да пікірлерін ... ... ... ... ... ... 1918 ... неке және
отбасы Заңнамасына сәйкес кәмелеттік жасқа толмаған балаларға ... ... ... ... ... қатар, кәмелетке толған бірақ еңбек
қабілеттілігінен ... және ... ... ... балалрға ата-
аналары тарпынан қамқорлық көрсетілуі ... Осы ... ... ... ... алименттік мөлшер ата-анасының ... ... ... ... Екі ... мысал ретінде, егер ата-
анасы мемлекеттен көмек алмаған жағдайда балалары ... ... ... ( 163б КоБС ... ... ... ... 1918 жылғы Заңнамада бекітілген, сонымен қатар, көмекке зәру
және еңбекке жарамсыз ата-аналар ... неке және ... ... ... ... тараған ұрпақтарынан (немерелері және
т.б.), өзінен ... ... және т.б), ... ... қоса ( бір ... ... бір тектен шықпаған бірақ, қандары бір
жақындарынан ) қамқорлыққа ие бола алады. 20-сыншы ... ... ... ... ... ... санау таралып
кетті.Әлеуметтік қамсыздандырудың дамуының салдарынан алименттік төлемді
өтеу біртіндеп ... ... ... ... ... [11, 172 ... ... отбасылық заңнамадағы белгілі жағдайларда ғана
алименттік құқықтардан босату тіркелмеген ... ... ... ... ... ... ... ескеріліп іске асты. Отбасы
заңнамасына сәйкес жұбайлардың ... ... ... ... ... ... белгіледі және еңбекке жарамсыз болған
жағдайда бір жыл, ал жұмыссыздарға жарты көлемінде ... шек ... ... қарай алименттік міндетемені зерттеу жүйелері пайда болды.
Алименттік ... тек ... ... ... ғана реттеліп
қоймайды мұнымен қоса, , алимент төлеу уақындағы ... ... ... қарастырады, бірнеше шешімін таппаған мәселерді ... ... ... бөліп алған жағдайда алиментті қалай төлейді)
50-інші ... ... ... ... ... ... КСРО-ның 1936 жылғы 27 шілдедегі ОАК мен СНК ... ... 14 ... және 1944жылдың 8 шілдегі СССР-дің Жоғарғы
Кеңес Президиумының жарлықтарымен бекітіледі. КСРО Жоғарғы сот ... 1950 жылы 4 ... ... ... ... ету ... өндіру ісі жөніндегі сот тәжірибесі» .КоБС 1969 жылы [12]алименттік
міндеттемеге қатысты бөлімдерді бөліп қарастырады, ата-анасымен ... ( 9 ... и ... ... ... ... да ... (10 бөлім). Алиментті төлеу тәртібін реттеу арнайы
қарастырылады. (11 ... ... ... ... ... ... мен тәртібі анықтау жөнінде ата-аналардың өзара ... ... ... ... ... ... басқа
тұлғалардың басқа ата-аналары немесе ... ... ... мен ... ... ... алуға жол берілмейтіндігін жеткізді.
1969 жылы неке және отбасы Заңнамасында бекітілген қарар бойынша, баласы
ата-анасынан алиментті өндірудің мөлшері енгізілді: бір ...... ... екі ... – бірден үш бөлігін, үш және одан көп балаға–ата-
анасының ... ... ... ... ... шет ел
ақшасымен төлейді. Кеңес Үкіметі кезінде заңнамалық әдебиеттерде алименттік
міндеттемелер жөніндегі ... ... ... ... ... [13, 112 ... Алименттік міндеттемені реттеу аясында диспозиттивті құқықтың санын
өсіру қажет, аталған зерттеу саласында диспозитивті бастауды баютуға
күш салу ... ... ... төлеу жөнінде келісімнің қолданыс аясын кеңейту
және үлкен құқықтық негіз бере ... одан ... бас ... ... ... ... себеті табу деген түсінікті енгізу сол арқылы
алиментті өндіруде ол ... ... ... ... алименттік міндеттеменің жүзеге асырылуын Қазақстан
Республикасы отбасылық заңнамасы негізінда іске асырылады. ... ... әйел ... тең құқықтары жөнінде конституциялық міндеттер(
ҚР Конституциясы, 19 бап), екіжақты ата-ананың тең құқықтарымен міндеттері
(ҚР Конституциясы, 2 ... 38 бап), ... ... екіжақты ата-аналарының тең құқықты міндеттерін бастау жөнінде
алғашқы Қазақстан Республикасы неке және ртбасы заңынның 1 ... ... ... сәйкес отбасылық қарым-қатынасты реттеу отбасындағы
жұбайлардың тең ... ... ... ... ... ... ... және жетілулеріне көмектесу, отбасындағы
кәмелетке толмаған және еңбекке жарамсыз мүшелерінің қажеттіліктеріне ... ... ... ... кіреді. Осы арқылы Қазақстан
Республикасының субьект заңы Қазақстан Республикасының субьектілерін ... ... ... ... ... ... таппаған отбасылық
қарым-қатынастарды реттейді. Отбасылық құқық ... ... ... заңнамасында қарастырыла отырып, Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... ... айтылған
мәселерге қарай тәжірибеде мынадай ... ... ... Қазақстан
Республикасының тұлғасының құқығын заң шығарушы орган өзгерте ала ... ... ... ... мен ... төлеу тәртібіне
өзгеріс енгізе ала ма? Берілген сқраққа қатысты бірақ жауап болуы мүмкін:
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... жоқ, біріншіден,
алименттік міндетемені реттеу Қазақстан Республикасының ... тану ... ... ... жағдай толыққанды түрде басты отбасылық
заңнамамен ғана реттеледі.
Белгілі жағдайларда ... ... ... ... заңнама
бәрінен бұрын Қазақстан Республикасының Азаматтық заңнамасын қолданады.
Қазақстан Республикасының заңнамасында қарастырылғандай, ... ... ... және жеке ... емес ... ... ... алмаған жағдайда азаматтық заңнама қолданылады, қалай болғанда да
заң қолднысы ... ... кері ... ... ... ... ... алименттік келісімнің құқықтық режимін
анықтауда, отбасы заңнамасы тікелей мәселені ҚР АК-не жолдайды.
Отбасы мүшелерінің ... ... ... ... шешілмесе, азаматтық құқық жүйесін қарастырмай тұрып, аталған
қарым-қатынасты тікелей реттеуге егер олардың қолданысы кері әсер етпейтін
болса, ... және ... ... ... арқылы тиісті қарым-
қатынасты реттейді (заңдар сұқсастығы). Мұндай ... ... ... ... ... және ... ... (ұқсас заңдар) адамгершілік міндеттерін қоса, ... ... ... ... ... ... ... заңнамалық актілер
арасынан алименттік міндеттемеден келіп шығатын көруге болады. 1998 ... ... ... ... неке және ... заңы ... деп бөліп айтуға болады [13] ( 12 қазан 2005 жылы соңғы өзгеріспен
толықтырулар енгізілген). ... ... ... және балаларды бағу
үшін төленетін қаржыдан өшігіп бас ... ... ... ... ... ... ... (157 б, ҚР ҚК).
Қазақстан Республикасының отбасы заңнамасы қарастырған және ... ... ... ... ... президентінің жарлығымен тиісті
құқықтық актілер жинағын шығаруға құқы бар.
Қазақстан ... ... ... ... ... 1996 жылғы 18 шілдедегі ҚР Үкіметінің қаулысын айтуға болады. ... ... ... ... алиментті төлемақы үшін
еңбекақысы мен қазіргі ... ... ... ... (1998 ... 20
мамырдағы өзгерістерімен 2003 жылы 8 тамызда, 2004 жылы 6 ... ... 2001 жылы 19 ... ҚР ... ... N 195 ... түріндегі балалар үйі"[15] (2005 жылғы 1 ақпандағы
өзгертулер мен толықтырулар енгізілген ).Жалпы отбасылық ... ... ... пайданаларда және алименттік міндеттеме жөніндегі заңнама
жүйесін жекелей қолданарда ... заң ... ... ... қатысты Қазақстан Республикасы Жоғарғы сотының түсіндірмелерін
есте сақтаған маңызды. Ерекше назарға ... 1998 ... ... ... сот Пленумының қаулысы №15 ... бұзу ... ... заңнаманы қолдануы "[16]; 1996 ... 25 ... ... Жоғарғы сот Пленумының Қаулысы. N 9 " ... ... ... ... ... өндіру және әкелік құқықты
орнату жөніндегі істі қарастырғанда қолдануы " [17]. Ерекше көңіл ... ... ... ... ... халықаралық заң жүйесі айқын
басымдылыққа ие. ... ... ... ... егер ҚР ... ... басқа құқықтар қабылданса
және ол отбасы құқығының заңнамасына енгізілісе онда халықыралық ... ... ... қарым-қатынаста шет ... ... ... ... ... ... ... заңнама қатаң
тәртіпте жүргізіледі.
Қазақстан Республикасы Неке (Ерлі- зайыптылық) және отбасы кодексінің
163 бабында көрсетілгендей ата-аналармен балалардың міндеттерімен ... ... ... ... ата-ананың міндеттерін қоса алғанда олардың
тұрғылықты жерлерінде мемлекеттің ... ... ... ... ... мен ... ... және балалар міндеттеріне
қатысты істер олардың тұрғылықты мекен-жайларынның территориясындағы
мемлекеттік заңнамасымен ... ... ... ... ... ... барысында заңдар қолданылуы қате ... ... [18]. ... тәжірибеден көрсетіп көрейік: «Хельсинки халықтық сотының 1998
жылғы 2 қаңтардағы шешімімен Қазақстан Республикасы ... ... ... азаматы Пааво Куллерво Исакссона - Мария Сбоева (17 қаңтар
1995 жылы туылған) ... ... ... ал ... ... 18
жасқа толғанға дейін 300 марк көлемінде ай айын ... ... тиіс ... ... ... ... бала мен ... көрісіп
тұруларына рұқсат етіледі.
Ақырында Сбоева қызын Финляндиядан Қазақстанға алып ... ... ... ... ... ... ... Астана
қалалық сотына Хельсинки халықтық ... ... ... Республикасы
территориясында ескерусіз қабылданғаны жөнінде шағымданды. Шағым арқылы
бала анасы ... ... ... ... бас ... және өзінің
анасымен қызының көрісіп тұрғанын қаламайтындығын ... ... ... ... ... сот алқасы азаматтық ісі жөнінде
шағымданушыны қанағаттандырмады. Халықаралық қорғаушылар кеңесінің ... ... М. ... жеке ... арызы бойынша қарастырыылп
мәселе бойынша бала Қазақстан Республикасы ... ... 163 СК РК. 1999 ... 28 ... ... ... істер жөніндегі Сот төралқасы қалалық соттың өтінішін өзгеріссіз
қалдырды, ал жеке шағымданушының шағымын келесі ... ... ... түрде қалдырды. В силуІ бөлім , 3 ст.1 1988 ... ... КСРО ... ... ... ... "шет ... сотпен
арбитраждар шешімдерін КСРО-да қолданысқа енгізумен мойындау" туралы
құзыреті бойынша КСРО аумағында шет ... сот ... ... ... егер ол ... КСРО ... ... келісім орнатылған
болса және шет елдік сот шешімдері мәжбүрлеулікті талап етпейтін ... ... ... ... халықаралық келісімшартына және кеңес
заңнамасымен қарастырылады; шет елдік сот төралқасының ... ... ... ... ... ... КСРО-ның халықаралық келісімшартымен
бұрынғы шет мемлекеттердің ... ... ... ... қылмыстық
іс және себепті қылмыстра да ... Сот ... ... кеңес заңының ізін басушы) менФинляндия азаматтық істер жөніндегі
мәселелер бойынша 1954 жылдың 1 наурызынан ... ... ... ... сот ... ... қатар, Финляндия мен КСРО арасында 1980 жылы 9 тамызда күшіне
енген және қазіргі іске қатысты ... бар ... ... істер жөнінде құқық қорғау және ... ... беру ... қол ... ... ... ... және Келісімшартта,
келісімге келген мемлекеттен екінші ... ... ... ... ... мүмкіндіктері қарастырылмаған.
Өзгешелік тек сот ісіндегі кедергілер мен шығындарды ... ... ғана ... жылы 11 ... өзара КСРО мен Финляндия арасында Келісімшарт
жасалды, ол ... 1980 жылы 9 ... ... , онда ... ... ... ... сот төралқаларының келісімімен шығарылған және
оны екінші келісімге отырған жақтың территориясы да мойындауы қажет болып
табылатын ... ... ... ... 23),шешімдердің
ішінде баланың қай территорияда қалдырылуы керектігі және бала ... жақ ... беру ... ... ... ... бала
қамқорлыққа тапсырылуы). Мұндай жағдайда сот төралқасы Хельсинки ұлттық
сотының кәмелетке ... ... ... қай ... ... ... ... шығарылған үкімін ескермеуге
құзыреті бар, ҚР отбасылық заңнамасының тәртібі ... ... ... ... қамқорлыққа алуы мен тәрбиесіне жауап беру және алиментті өндіру
мүмкіндігін анықтаған. ҚР неке және отбасы заңының 16 ... ... ... ... ... отырған дауға қатысты ... ... ... ... және шет ... ... және ... реттемейді.
Астана қалалық соттың анықталған ... ... ... ... бар және ... . ... 32 азаматтық, отбасылық,
қылмыстық істер жөніндегі құқықтық көмектер туралы қаулысына сәйкес ... жылы ... ... Тәуелсіз мемлекеттер Достастығы ... және 1994 жылы 4 ... ... ... ... N 16-ФЗ, ... мен ... құқығы
келісімшарттағы жақтардың заңнамасымен балалардың нақты ... ... ... ... ... екіжақты халықаралық келісім
пайда болады, мысалы, арасындағы достық және өзара қарым-қатынас ... ... 23 ... ... ... ... ... арасындағы өзара азаматтық және қылмыстық құқық жөніндегі
құқықтық ... ... ... ... ... ... ... 1996 ж.)[21]. Бұдан бөлек азаматтың әлеуметтік төлемақыны төлеу
мен өтемақыларды отбасыларға,балаларға төлеу және ... ... ... ... ... ... (Алматы, 9 қыркүйек, 1994
ж.)[22]
Шет елдік отбасылық құқықта азаматтың жағдайы жөніндегі актілердің
жазбасын қолдануда ... ... ... ... ... және ... ... елдің тәжірибесінде қолданылған қарастырылып отырған ісіне қатысы бар
мәліметтердің толыққанды сипаттамасын негізге ала ... ... да ... ала ... Шет елдік отбасылық құқық жөніндегі сот
шешімінің мазмұндарынан бекітілген ... істі ... ... ... ... АХАЖ және басқа да ... ... ... ... ... және басқа ... ... ... ... ... ... Зерттеуге қатысып отырған органдар
құқық қорғау органдары жәнеАХАЖ және басқа ұйымдар шет ... ... ... ашу ... ... ережелері, міндеттері жөнінде
түсіндірмелік документтері болуы тиіс. Егер ... ... ... ... ... сай құрылмаса онда Қазақстан Республикасы
заңнамасына сүйенеді.ҚР Неке ... және ... ... ... отбасылық құқықтың қолданысының шегі жөнінде келтірілген. Басқа елдің
заңнамасы Қазақстан Республикасы құқықтық тәртібіне ... ... ... Мұндай жағдайда қазақстандық заңнама
қолданылады.
Отбасылық қарым-қатынаста шет ... ... ... ... ... қарастырлатын істерде заңнама қатаң
тәртіпте жүргізіледі. ҚР Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы Кодексінің 163
бабында ... ... ... ... ... ... баланы бағудағы ата-ананың міндеттерін қоса алғанда олардың
тұрғылықты ... ... ... ... ... ... мен ата-аналар арасында және балалар міндеттеріне
қатысты істер олардың ... ... ... заңнамасымен қарастырылады.
Алименттік қатынастар және оның түрлері Алименттер (лат. alimentum
деген сөзінен — "тағам, асырап-бағу" ... ...... ... бір ... ... оның өзге мүшелерінің пайдасына төлеуге
міндетті белгілі бір ... ... ... міндеттемелер негізгі
отбасылық қатынастар болып табылады, ал олардың мақсаты — отбасының еңбекке
қабілетсіз және ... ... ... ... асырау. Алименттер сот
шешімімен (алименттер төлеудің ... ... ... тараптардың
келісімімен (алименттер төлеудің ерікті тәртібі) ... ... ... тән ... белгілері болады:
• бұл қайтарып берілмейтін сипаттағы міндеттеме. Алимент төлеушінід ... ... да бір ... ... құқығы жоқ;
• олардың қатаң жекебастық ... бар. ... ... алимент төлеуге
міндетті адам ол міндетін орындауды басқа біреуге тапсыруға қақысы жоқ.
Екінші ... ... ... ... ... бұл ... езге ... бере
алмайды. Алимент алу құқығы және алимент төлеу міндеті ... ... ... ... алименттік міндеттеме мүліктік-құндық болып табылады, яғни бұл арада
материалдық игіліктерді (әдетте, ақшалай ... ... ... ... ... ... міндеттемелерге төмендегідей заңдық фактілер негіз болады:
• субъектілер ... ... ... өзге де ... байланыстың болуы
(мысалы, ерлі-зайыптық қатынастар);
• заңда немесе талаптардың келісімінде ... ... ... ... ... ... ... жарамсыздығы, алимент
алушылардын көмелетке толмағандығы және баскалары);
• тараптардьщ алимент төлеу жөніндегі келісімі немесе соттың ... ... ... ... міндеттемелердің немесе алименттік қатынастардың мынадай
түрлері болады:
• ата-аналардын балаларға қатысты алименттік міндеттемелері;
• балалардың ата-аналарға қатысты алименттік ... ... және ... ... ... ... ... ағалары мен қарындастарының, әжелері мен аталарының
алименттік міндеттемелері.
Алименттерді есептеу тәртібі. Алименттер сот ... ... ... кәмелетке толмаған балаларға өндіріліп алынатын алименттер
мөлшерін заң төлеуші ... ... ... айқындайды. Сонымен
көмелетке толмаған бір балаға ата- анасының ... ... не өзге ... төрттен бір бөлігі, екі балаға — уиітен бір ... үш ... да көп бала ... тең ... ... Сот, сондай-ақ тараптардың
материалдық немесе ... ... ... өзге де ... ... жайттарды ескере отырып, бұл үлестердің мөлшерін көбейте немесе
азайта алады.
Ата-анасының жұмыс таба алмауы осыған ... ... Сот ... ... ... ... ... 1/4 бөлігінің орнына 1/6
бөлігін өндіріп алуды белгілейді.
Сот әрбір ... ... осы ... ... де ... ... қатар ерекше жағдайлар туындаған кезде ата-аналардың балаларды
асырап-бағуға ... ... ... ... ... де ... балалардың ауыр науқасы, шипажайлық ем қажеттігі және ... ... ... ... қоса ... ақылай қаржы. төлеуді немесе
балаларды ... ... ... ... ... ... немесе табысының үлестері ретіғіде алимент өндіріп
алудан басқа — ай сайын төленуге тиісті тұрақты ақша ... ... ... алимент төлеудің өзге де тәсілі қарастырылған. Сот бұл ... ... ... және отбасылық жағдайларына орай әрбір
нақты жағдайды жеке айқындайды. ... ... ақша ... ретінде
өндіріп алынуының мысалдары көп кездеседі: алимент ... ... ... жиі ... отыруы; жалакысын заттай алуы және т.б.
Алимент төлеуші суретші ... сома ... оның ... ... және ... ... болады. Егер алимент төлеуші
ата-ананын жалақысы не өзге де табыстары мүлде ... ... ... өндіріліп алынады. Ата-аналардың табыстары және мүліктері болып,
оны олар ... ... ... ... ... алу қолданылуы немесе
алимент төлеуден касақана жалтарғаны үшін қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... міндеті
балалар көмелетке толғанда тоқтатылады. Алайда заң көмелетке ... ... олар ... ... және ... ... болған
жағдайда алименттерді сақтау мүмкіндігін де ... ... ... ... ... мүгедек балалар еңбекке жарамсыз болып табылады.
Сот балалардың мұктаждығын нақты жағдайларды ескере отырып ... ... ... жоқ адам ... деп ... ... егер
тапкан табысы қалыпты тұрмыс құруға жеткіліксіз ... ... ... ... ... материалдық және отбасылық жағдайларын ескере отырып,
еңбекке жарамсыз кәмелетке толған балалардың алиментін ол төленетін соттегі
айлық есептік көрсеткішке (АЕК) ... ... ... 1000 теңге болса, сот 6 еселік көрсеткіш белгілейді, ... ... ... сома 6000 ... ... ... ... кемекке мұқтаж көмелетке толған балаларды асырап-бағу
міндеті ата-аналардың екеуіне де бірдей.
1.2 Алименттік міндеттеменің түсінігі
Отбасы құқығында ... (лат. ...... ... ... заң қарастырған жағдайлардағы отбасының бір мүшелері басқа мүшелері
пайдасына төлеуі тиіс ... ету ... ... [23, 6 ... - ... құқығы бар екінші адамға бір адам ... ... ... ... ... ... болып отбасылық қатынастар, ал мақсаты
тізімі заңда көрсетілген отбасының еңбекке жарамсыз және мұқтаж мүшелерін
қамтамасыз ету ... ... 6 ... ... міндеттеме дегеніміз, бір тараптың екінші тарапқа
қандайда бір ... ... ... сол ... алименттік
міндеттеме де- отбасының бір мүшелері басқа мүшелеріне беруі ... ... ... ... ... бар отбасылық құқықтық қатынастар деп
түсіндіріледі.
Көріп тұрғанымыздай, алименттік міндеттеме ... ... ... ... ... ... ... авторлар, атап айтқанда отандық авторлар міндеттеме түсінігін
былайша тұжырымдайды: міндеттеме – бір жақ (борышкер) басқа жақтың ... ... ... ... жұмыс атқару, қызмет көрсету бойынша
белгілі-бір әрекет жасау немесе белгілі-бір әрекеттен бас ... ... ... ... ... қатынас [25, 6 б.].
Міндеттеме қатынастарды реттейтін азаматтық-құқықтық нормалар ... ... ...... ... деп ... ... ғылыми анықтамасына қарағанда оның заңды
анықтамасы ... ... ... ... 268 ... онда ол құқықтық қатынас ретінде айтылады. Бұл анықтаманың
кемшілігі «міндеттеме» түсінігіне ... ... ... ... ... Бұны кей ... ... азаматтық-
құқықтық емес, құқықтың әр-түрлі салаларында қолданылатын ... деп ... ... берді. Осыдан еңбек, қаржы, басқару,
шаруашылық, шарауашылық ішіндегі және ... да ... ... ... ... ... [26, 7 ... бірге міндеттеме ғылыми түсінік ретінде тек ақша- тауар
қатынастарының арнайы құқықтық ... ... ... ... ғана
маңызды мәнге ие болады. Басқаша болғанда міндеттеме шындығында салааралық
түсінік болып табылатын ... ... ... – «салыстырмалы құқықтық
қатынас» түсінігіне теңеледі.
Алайда «міндеттеме» термині әр-түрлі мағынада пайдаланылады:
- құқықтық қатынас ретінде;
- борыш, міндеттеме;
- осы міндеттеме ... ... ... вексель және т.б.)
Әдебиеттерде мүліктік емес міндеттеменің болуы мүмкіндігі туралы
көзқарастар айтылады [27, 7 б.]. ... осы ... ... ... ... жеке мүліктік емес міндеттемелер мысалдары жеткіліксіз
сенімді деп танылады, өйткені белгілі-бір ... ... ... да ... ... міндеттеменің мүліктік сипатын өзгертпейді.
Міндеттеме жүйесі
Азаматтық айналым қатысушылары арасында қалыптасатын міндеттеме
құқықтық қатынастардың көптігі мен ... ... ... маңызды
мәнге ие болады.
Міндеттемелер жүйесі олардың біртұтастығы ғана емес, дұрыс таңдалған
жіктеу белгісі ... ... ... Мұндай белгі ретінде
міндеттеменіңің құқықтық реттелуі сипатына ең қатты әсер ... ... ... ... Бұл қасиеттер міндеттемелерді
жіктеуге және қатаң бір жүйемен орналастыруға мүмкіндік береді.
Ғылыми негіздемелер арқылы міндеттемелер ... ... ... ... үшін ... ... ие. Ол ... материалды міндеттеме
құқығының әр-түрлі құрылымдық бөлімшелері бойынша табиғаты бойынша бірдей
міндеттемелік қатынастар құқықтық бірдей ... ... ... ... ... ... ... өздерінің маңызды белгілері
бойынша әр-түрлі міндеттемелік қатынастар мазмұны бойынша әр-түрлі құқықтық
нормалармен реттеледі.
Осылайша, міндеттемеге ортақ қасиеттер барлық міндеттемелерге ... ... ... ... ... ... құқықтың
жалпы бөлігін бөлуге мүмкіндік берді.
Міндеттеменің жеке түрлерінің ерекшеліктері міндеттемелік құқықтың
ішкі құрылымдық бөліктерінің болуын білдіреді.
Міндеттеме ... ... ... үшін де ... ... ие
болады. Ол міндеттеме түрін басқасынан нақты бөлуге және оған ... ... ... ... ... Міндеттемелік қатынастарды реттейтін
нормаларды зерттеу міндеттемелердің ғылыми негізделген жүйесі негізінде
жасалса әлдеқайда оңай болады.
М.И. Брагинский ... ... ... ... ... ... ... негізінде құрады[28, 8 б.]. Сонымен қатар жіктеудің әр ... ... ... ... ең ... ерекшеліктерді
анықтауға мүмкіндік беретін бірыңғай жіктеу критериін пайдалану керек.
Айтылғандарға сәйкес барлық міндеттемелер екі түрге бөлінеді. Әрбір
түрі ішінде ... жеке ... ... Әр ... ... әр-түрлі түрлерінен тұрады. Ең соңында міндеттеменің нақты
түрлері міндеттеменің түр түрі мен нысандарына ... ... ... жоқ ... немесе олар тұрақты жалақыға ие
болмаса және ол өте аз болса, онда алиментті ... үлес ... ... ... бала ... ала ... қалуы да мүмкін. Бұрындары аталған
мәселе заңнамадаға төменгі жалақының мөлшерінің ... ... ... жаңа ... жасап шығару кезінде алимент ... бас ... бұл ... жаңа ... ... ... ... немесе тиісті жалақысын ... ... ... ... ... ... объектісі мәселесі де азаматтық заңдармен реттеледі.
Мүліктік және ... емес ... мен ... ... ... бола алады.
Мүліктік игіліктер мен құқықтарға (мүлікке): ... ... ... шетел валютасы, құнды қағаздар, жұмыс, қызмет, шығармашылық
интеллектуалдық ... ... ... ... ... ... белгілер және бұйымды дараландырудың өзге де құралдары мүліктік
құқықтар мен басқа да мүлік ... ... емес ... мен ... жке ... өмірі,
денсаулығы, қадір-қасиеті, абырой, игі атақ, іскерлік бедел, жеке өмірге
қол сұқпаушылық, жеке құпия мен отбасы ... есім алу ... ... ... ... қол сұқпаушылық құқығы және басқа ... мен ... ... ... ... ... жылжымайтын зат) жер
учаскелері, үйлер, ғимараттыр, көпжылдық екпелер және ... ... өзге ... яғни ... ... ... сай емес ... мүмкін болмайтын мүлік жатады.
Мемлекеттік тіркеуге жататын әуе және теңіз ... ішкі ... ... ... ... жүзу ... ... объектілерді қозғалмайтын
заттарға теңестіріледі. Заң құжаттары бойынша қозғалмайтын заттарға өзге
мүліктер де ... ... ... ... ... мүлік оның
ішінде ақша мен бағалы қағаздар қозғалатын мүлік деп танылады. ... ... ... реттерде қозғалатын мүлікке құқықтарды
тіркеу талап етілмейді.
Пайда болу негізіне байланысты ... ... екі ... ... ... және ... тыс ... міндеттемелер.
Шарттан туындайтын міндеттемелер жасалған ... ... ... тыс міндеттемелер өз негізі ретінде басқа заңды фактілер арқылы
туындайды.
Осы екі ... ... мәні ... ... ... мазмұнын
тек заң ғана емес, міндеттемеде ... ... ... ... ... табылады.
Шарттан тыс туындайтын міндеттемелер мазмұнын тек заң ... бір ... заңы мен ... ... ... ... ... ортақтығы көптеген және әр-
алуан шарттық міндеттемелерге бірдей қолданылатын ортақ құқық нормаларын
бөлуге мүкіндік береді.
Осы ... ... ... ... ... институтының жалпы
бөлігін құрайды.
Шарттан туындайтын және шарттан тыс міндеттемелер өз ... ... ... ... шарттан туындайтын міндеттемелер
шеңберінде делдал арқылы ... ... ... ... ... ... ... мүлікті сату бойынша міндеттемелер, мүлікті
пайдалануға беру бойынша ... ... ... бойынша
міндеттемелер, тасымалдау бойынша міндеттемелер, қызмет көрсету ... ... мен ... беру ... міндеттемелер, сақтандыру
бойынша міндеттемелер, ортақ әрекет бойынша ... ... тыс ... ... ішінде екі топқа ... ... ... және ... міндеттемелері.
Бір топқа кіретін міндеттемелер олардың құқықтық ... ... ... ... ... ... ... алу, ауысу мен рента секілді мүлікті сату бойынша міндеттемелер
бірқатар ортақ қағидаларға бағынады.
Жеке топтарға ... ... ... ... белгілермен
бірге олардың әрі қарай жіктелуін білдіретін ... ... ... ... ... бір топ ... жеке түрлері бөлінеді.
Мысалы, жұмысты атқару ... ... ... мердігерлік,
тұрмыстық мердігерлік, құрылыстық мердігерлік, проекттік және іздестіру
жұмыстарына мердігерлік және ... жеке ... өз ... ... ... болып,
әр-түрлі сала тармасына бөлінуі ... ... жеке ... ... бір ... құқықтық қатынастар ... ... ... мен көрініске ие болғанда ғана орын алады.
Мысалы, бөлшек сауда несиеге сату-сатып алу, нұсқалар бойынша, алдын-
ала тапсырыс бойынша, өзіне-өзі ... ... ... және ... да түрде
болуы мүмкін.
Міндеттеменің нақты бір түрінің әдетте тағы түр ... ... бір ... – транспорттық құралдарды жалға алу міндеттемесі
екі түр тармасына бөлінеді: транспорттық құралды экипажбен және ... ... ... ... ... жіктеу мәселесі әдебиетте
дискуссиялық сипатқа ие екенін атап өтеді. Жиі ... ... ... ... жеке ... ... тыс бөліп алу арқылы жүзеге асырылады.
Мысалы, келісімдік және келісімнен тыс, біржақты және өзара, жай және
күрделі, баламалы және ... ... және ... ... ... 10 ... ... тек бір міндеттемелерді басқасынан еркін таңдалған белгі
бойынша шектеумен байланысты жеке мәселелерді шеше алады және заңнаманы
жүйелеуге ... ... ... ... жүйесін құрмайды.
Сондықтан зерттеушілердің көпшілігі міндеттемелердің бүкіл жүйесін
біртұтас жіктеумен қамтығысы келеді. ... ... ... С.И. ... ең ... ... ерекшеліктерін ескеру
арқылы міндеттемелер жіктеуін жүргізеді [30, 11 б.]. О.А. ... ... ... ... ... ... ... [31, 11 б.]. М.В. Гордон міндеттемелерді жіктеу ... ... және ... ... ... [32, 11 ... ... позициялардың айырмашылығына қарамастан олардың
барлығының бір кемшілігі бар: ұсынылған критерийлер негізінде бөлінген
міндеттеме ... ... ... ... ие емес. Кей авторлардың
пікірінше бұл ғажап емес, ... ... ... ... көптүрлігі мен әр-алуандығы оларды бір жіктеу қатарына жатқызуға
мүмкіндік бермейді.
Міндеттемелердің пайда болу ... ... ... ... ... ... пайда болу негізі деп атау қабылданған белгілі-бір ... ... ... ... құқықтық қатынастардың негізінде өте әр-алуан заңдық
фактілер болуы ... ... ... ... міндеттемелердің пайда болу негізі ретінде
келісім қарастырылады.
Міндеттемелердің пайда болу ... ... ... ... ... ... ... Азаматтық Кодексі (әрі қарай ҚР АК)
сату-сатып алу, ауысу, сыйға тарту, рента, жалға алу, ... үйді ... ... ... ... ... ... сақтау және
т.б. келісімдерді жасау мүмкіндігін қарастырады. Келісімдердің көп ... ... ... ... де қарастырылған.
Сонымен қатар міндеттеме азаматтық заңнамада қарастырылмаған, бірақ
оған қайшы келмейтін келісімдерде де пайда болуы ... ... ... етіледі, өйткені ол азаматтық заңнамаға
қайшы келмейді.
Келісімдермен қатар міндеттемелердің пайда болуына біржақты келісімдер
де негіз бола алады. Бұл жағдайда азаматтық ... ... ... ... ... ... ... құқығын пайдаланады немесе басқа жақты
құқықпен қамти отырып ... ... ... ... [33, 12 б.].
Мұндай біржақты келісімдер, мысалы, ... бас ... ... уәде ету және ... да ... қарастырылған немесе заңда
қарастырылмаған, бірақ оған қайшы келмейтін ... ... ... ... болу ... ... ... біржақты
келісімдерді енгізу азаматтық заңнаманың негіздеріне ... ... ... олар ... қатынастарының қатысушыларына қажетті
тәуелсіздік пен дербестікті заңи тұрғыда ең көп шамада қамтамасыз ... ... [34, 12 ... ... ... ... актілер де негіз бола алады.
Мұнда әкімшілік акт негізінде пайда болатын міндеттемелік мазмұнын сол ... ... ... ... ... енгізу ұзақ мерзім
ішінде біздің экономикамызға ендірілген басқарудың әкімшілік тәсілдеріне
байланысты болды.
Алайда міндеттемелердің ... ... ... ... ... ... жүйе кезінің өзінде өте сирек кездесетін.
Осы кезеңге тән мысал экспорттық бірлестіктің жабдықтаушыға беретін
тапсырыс негізінде пайда болатын ... ... ... ... ... ... міндеттемелердің тікелей әкімшілік актілерден бекіту өте
сирек. Соған қарамастан азаматтық құқықтар мен ... ... ... пен ... ... болу ... ... мемлекеттік органдар мен жергілікті басқару органдары
актілерінен пайда болады.
Мысалы, қазіргі ... ... ... ... ... ... бөлу жергілікті әкімшілік шығарған шешім негізінде міндеттеменің
пайда болуына ... ... және оның ... ... міндеттемесі пайда
болады.
Заңдық құрам әкімшілік акт пен оның негізінде ... ... ... ... болуына негіз бола алады [35, 13 б.].
Жоғарыда келтірілген мысалда тұрғын үй ... ... ... ... ... ... мен оның ... жасалған тұрғын үйді жалға
алу туралы келісім.
Осындай міндеттеменің пайда болуы үшін ... ... ... де, ... де ... талап етіледі. Олардың кез-келгенінің
болмаған жағдайында міндеттемелік құқықтық қатынас пайда болуы және ... ... асуы ... ... ... ... деп ... жағдайда тұрғын міндеттемесі де
тоқтатылады.
Әкімшілік акт әрекеті күрделі ... ... ол ... ... ... актте көрсетілген шарттарда келісім жасауға міндеттейтінімен
көрініс алады. Сондықтан міндеткерлік құрамы ... ... ... тек ... ғана ... ... ... әкімшілік актпен де
анықталады.
Жоспарлы-әкімшілік акт пен оның негізінде жасалған ... ... ... ... ... ... ... орын алды.
Жоспарлы экономика жағдайында жоспарлы-әкімшілік актілеріне ... рөл ... олар ... мен ұйымдар арасында олардың
экономикалық мүдделеріне ... ... ... ... ... ... ел ... экономиканы орталықтанған жоспарлы
басқару мүмкіндігін қамтамасыз етті.
Жоспарлы-әкімшілік акт негізінде жасалған ... ... ... ... ... жеке ... ... үйлесімін
қамтамасыз етуі тиіс болатын.
Сондықтан өркениетті ғылымда күрделі заңдық құрамда ... ... ... ең ... ... ... табылған деген ой
үстемдік құрды.
Күрделі заңдық құрамда келісім келісуші жақтардың өздері ... ... ... ... ... ... ... әрекетін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін қасиеттерін біртіндеп
жоғалта ... ... өзі оның ... ... ... әкімшілік
шараларға мұқтаж болды. Сондықтан жоспарлық келісімдегі жақтар ... үшін ... ... мұқтаж болды: әкімшілік
ретте келісімнің орындалу деңгейін ескеру; келісімді бұзған жаққа айыппұл
санкцияларын ... ... қою; осы ... ... үшін
әкімшілік жауапкершілік және т.б.
Табиғаты іс жүзінде тауарлық-қаржылық болып ... ... ... ... тән емес ... формаға салынып,
ол экономикадағы тоқырау құбылыстарының себептерінің бірі болды.
Азамат немесе заңды ... ... ... ... ... ... кір ... мағлұматты адам олардың шындыққа сай
екендігін дәлелдей алмаса, сот ... ... ... талап етуге құқылы.
Егер азаматтың немесе заңды тұлғаның ар-намысына, қадір-қасиетіне немесе
іскерлік беделіне кір ... ... ... ... ... таратылған болса, олар сол бұқаралық құралдарында тегін шығарылуға
тиіс.
Егер аталған мағлұматтар ... ... ... ... бұл ... ... сай ... туралы тиісті адамға міндетті
түрде хабарлана отырып, мұндай ... ... ... кері ... ... реттерде теріске шығу тәртібін сот белгілейді.
Бұқаралық ақпарат құралдары азаматқа немесе заңды тұлғаға қатысты олардың
құқықтарына ... ... ... ... ... мағлұматтар
жарияланса, олар сол бұқаралық ақпарат құралдарында өз жауаптарын тегін
жариялауға құқылы.
Бұқаралық ақпарат құралдарында теріске ... не ... ... ... ... заңды тұлғаның талабы егер бұқаралық ақпарат органы
мұндай жарияланымнан бас тартса не бір айдың ішінде жарияланым ... ол ... ... сотта қаралады.
Егер соттың шешімі орындамаса, сот тәртіп бұзушыға бюджеттің кірісіне
өндіріліп алынатын ... ... ... Айыппұл азаматтық іс жүргізу
заңдарында белгіленген тәртіппен мөлшерде ... ... ... ... сот ... көзделген әрекетті орындау міндетінен босатпайды.
Азаматқа немесе заңды тұлғаға қатысты олардың ар-намысына, қадір-қасиетіне,
немесе ... ... кір ... ... ... ... ... мағлұматтарды теріске шығарумен бірге олардың таратылуымен өздеріне
келтірген залалдың немесе моральдық зиянның ... ... ... ... ... ... ... тұлғаның ар-намысына, қадір-қасиетіне,
және іскерлік бедеріне кір келтіретін мағлұматтарды таратушыны ... ... өзі ... ... ... ... адам ... шындыққа сай келмейді деп тану туралы сотқа жолдануға құқылы.
Айтылғандарға байланысты үйлеспейтін (жоспар мен келісім) ... ... ... ... ... ... жеткен жоқ.
Рыноктық экономикаға өтумен бірге жоспарлық акт пен ... ... ... ... ... ... ... жоғалады.
Егер жоспарлы экономика жағдайында тауар өндірушілер арасындағы
шаруашылық ... ... тек ... актілермен
қамтамасыз етілуі мүмкін болса, онда рыноктық экономика жағдайында
шаруашылық ... ... ... ... қатысушылары
араларындағы еркін жасалған келісімдер ... ... ... экономикалық мүдделілігіне негізделеді.
Күрделі заңдық құрам тек әкімшілік-құқықтық актілер мен келісімдерден
ғана емес, заңдық актілер жиынтығынан да тұрады.
Жекешелендірілетін ... ... ... алу
міндеттемелігі өткізілген аукцион мен оның нәтижесінде жекешелендірілетін
мемлекеттік кәсіпорынды сату-сатып алу ... және т.б. ... ... ... заңдық құрам міндеттемелік құқықтық қатынастарға тән
негіздердің бірі болып табылады.
Келісімдер, бір жақты келісімдер мен ... ... ... ... бағытталған құқықтық әрекеттер болып табылады.
Экономикалық айналым саласында құқыққа қайшы ... ... ... дұрыс қызмет етуіне кері әсер етеді.
Көрсетілген құқыққа ... ... ... ... ... жою мақсатында заң оларды міндеттеменің ерекше түрінің пайда
болуымен байланыстырады.
Азаматтың тұлғасына және мүлігіне ... зиян және ... ... келтірілген зиянды зиян келтірген тұлға толық көлемде ... ... ... ... ... ... ... әрекеттер
(деликттер) болады, сондықтан олардың негізінде туындаған міндеттемелерді
деликтілік міндеттемелер деп атау қабылданған.
Деликтілік ... ... ... ... ... ... ... – экономикалық айналым қатысушыларының бұзылған
мүліктік жағдайын ... ... қол ... ... баю ... туындайтын міндеттемелер де осындай нәтижеге
қол жеткізуге бағытталған.
Заңда, басқа да ... ... ... ... ... ... тұлға есебінен мүлік жинаған тұлға алдыңғысына негізсіз
алынған немесе жинаған мүлікті ... тиіс ... ... ... қатынастардың негізінде басқа да азаматтар мен
заңды тұлғалардың әрекеттері болуы мүмкін, мысалы, ... ... ... ... ... атап ... басқа адамның түлғасына
немесе мүлкіне зиян келтірмеу мақсатындағы әрекеті белгілі-бір ... ... ... ... және ... да нақты шығынның төленуіне
құқық алады.
Көрсетілген жағдайда міндеткерлік зиянды болдырмау бойынша құқықтық
әрекеттен туындайды.
Аталған ... ... ... ... акт ... ... ... мен заңды тұлғалардың басқа да әрекеттеріне жатады.
Бұл жағдайда азаматтық заңнама тікелей заңмен және басқа да құқықтық
актілерде қарастырылмаған, ... ... ... жалпы негіздері мен
мәніне сай азаматтық құқық пен міндеттемелерді туындататын азаматтар ... ... ... ... ... ... ... (ҚР АК 7 б).
Міндеттемелік құқықтық қатынастар құбылыстар, яғни адам ... ... ... ... ... жағдайда оқиға міндеттеменің туындауына алып келмейді, тек ... ... ... ... ... мен бостандықтарын
туындатады.
Су тасқыны секілді сақтандыру жағдайында ... ... ... ... ... ... ... міндеттемесі мен соңғысының
сақтандырушыдан осы өтемақыны төлеуді талап ету құқығын ... [36, ... ... ... егер ... туралы жалпы
қағидалар мен келісімдердің жеке ... ... ... ... ... міндеттемелер туралы жалпы жайттар қолданылады (АК
420 б. 2, 3 ... ... ... ... мен ... ... ... “заңмен тікелей тиым салынбағанның бәріне рұқсат” қағидасына
сәйкес ... ... да ... ... ... ... ие болуға
болады.
Қорытындысында - бұл мүліктік және ... емес ... ... ие болу қабілеттілігі деген анықтамаға тоқталамыз. Нәтижесінде
азаматтық-құқықтық ... ... ... ... ... секілді және жеке
мүліктік емес құқықтар міндеттерге ие болу ... ... ... ... ... ... кезде пайда болады
және белгілі бір ... ... ... оның ... ... мазмұнына пайда болған субъективтік құқықтар мен
міндеттер ... ... ... ... ... атап айтқанда, некеге тұру,
бала ғып асырап алу, ... және ... ... ... ... бір ... ... дейін субъектінің өзі арқылы
да, заңды өкілдерінің әрекеттері арқылы да ... ... ... отбасы құқыққабілеттілік құрамында туған кезден бола ма не
белгілі бір жасқа ... ... бола ма ... ... туындайды.
Алименттік міндеттеме «Неке (ерлі-зайыптылық және ... ... ... заңды фактілер негізінде пайда болады:
а) субъектілер арасында отбасылық қатынастар бар болғанда;
б) жақтар арасындағы ... ... ... ... ... ... болуы (мысалы, алимент алушының кәмелетке
толмауы ... ... ... алимент алушының мұқтаждығы және
т.б.);
в) алиментті төлеу туралы жақтардың келісімі немесе соттың алиментті
төлеу туралы ... ... ... ... ... оны ... туралы
міндеттемесі мен алимент алушының оны алуға құқығы құрайды.
Ата-ана мен балалардың алименттік ... ... ... ... ... ... балалардың пайда болуы негіз болады.
ТМД елдерінің барлығының заңнамасы ата-аналарды өздерінің кәмелетке
толмаған балаларын ... ал ... ... ... ... ... бойы қамтамасыз етуге міндеттейді.
Балалар жастарына байланысты өздерінің ... ... ... ... ... ... қорғауда әлсіз. Сондықтан, олардың құқықтары
бұзылғанда, мемлекет қамқоршы және ... ... ... ... ... құқық қатынастарына араласады. Мемлекеттің араласуы
жария құқық әдістері арқылы көбіреу жүзеге асырылады, жеке құқық ... ... ... тағы бір ... оларды жүзеге асыру
бір мезгілде ана-ананың міндеттері де болып ... Бұл да ... ... Бұл ... ... ... ... жүзеге асырмауға сәйкес
келеді және оған санкция бекітіледі.
Ата-ананың міндеттерінің ішінен тек қана ... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға болады. Жеке құқықтарды
жүзеге асыруға болады. Жеке құқықтарды еріксіз, жүзеге ... ... ... оны ... асырмағаны үшін, ата-аналық құқықтан айыру шарасы
секілді шаралар қолданылады. Бұл ... ... ... ... ... ... де сақтық қажет. Бұл ... ... ... реттеу шеңберінде қалыптасатын жағдайлар мен отбасы
өмірінде нақты кездесетін ... ... ... ... бас ... мүмкінсіздігі екң кезеңмен
байланысты: біріншіден, ата-аналар өз еркі ... ... ... негізі болып табылатын биологиялық туыстық қатынастарын тоқтата
алмайды. ... ... ... бас ... ... қарама-қайшы.
Ата-аналар құқықтардан бас тарта алмайды, құқықтарды жүзеге асыру,
сонымен ... ... де ... табылады. Ал, оларды орындамаса, ата-
аналарға ата-аналық ... ... ... ... ... жай бас тартып және баланы қамқоршы және қорғаншы органдарына
беру, адал емес ата-аналар сондай құқықтық ... жету үшін жай ... ... ... ... ... қажет. Бұл балаларға ... ... ... құрылымы да даулы болады.
Ата-аналық құқықтарының келесі белгісі, олардың ата-аналарға тең,
бірдей ... ... ... Отбасы заңы бойынша ата-аналар
өздерінің кәмелеттік жасқа ... ... ... құқықтары мен
міндеттері тең.
Отбасылық қатынастардың негізгі элементі - ... ... мен ... айтқанда ата-аналар мен балаларының құқықтарымен міндеттері,
жұбайлардың ... мен ... ... ... ... мен ... қамқоршылардың құқықтары мен міндеттері.
Ерлі-зайыптылар тең құқықтары мен ... ... хал ... ... некеге тұру мемлекеттік тіркелген ... ... тең ... ... және тең ... әрқайсысы қызмет, кәсіп түрін ... ... ... әке ... ... тәрбиелеу, оларға білім беру мәселелері мен
отбасы өмірінің баса да ... ... ... ... отбасындағы өз қатынастарын өзара сыйластық және ... ... ... ... ... мен ... ... өз
балаларының денсаулығына, өсіп жетілуіне және олардың әл-аухаты ... ... ... неке ... ... белгіленбесе, ерлі-зайыптылардың бірлескен
ортақ меншігінің режим олардың мүлкінің заңды режимі болып табылады.
Ерлі-зайыптылардың ... ... ... бірлескен меншігі
болып табылатын мүлік иелену, пайдалану және билік ету ... ... ... ... ... бөлім) 224-225-баптарымен
белгіленеді.
Ата-аналардың және балалардың құқықтары мен міндеттері ... ... ... куәлендырылған тегіне негізделеді.
Бұл міндеттемелік тең мөлшерде әкеге де, анаға да ... бұл ... ... ... балаларды асырауға
қаражат сот тәртібімен алынады.
Алименттерді алу ата-ана арасындағы неке ... ... [38, 17 ... ...... қарастырылған заңды фактілердің
негізінде пайда ... ... ... ... бір ... ... беруге міндетті, ал соңғылары оны талап етуге ... сот ... ... ... ... жақтар келісімі.
Алименттер табиғаты туралы көзқарастар көп рет ... 20 ... ... ... ... ... [39, 17 б.] ... қамтамасыз етудің дамуы алименттік міндеткерліктің біртіндеп
жойылуына алып келеді деген пікір болды.
Кейіннен бұл теория жоққа ... ... ... пен ... ... ету даму
деңгейі арасындағы байланыс бар, өйткені олардың ... бір – ... ... тұлғаларды қамтамасыз ету.
Біздің елімізде қамтамасыз етуді беруі міндетті ... ... ... көпшілігіне қарағанда әлдеқайда кең болып табылады.
Бұл негізінен мемлекеттің барлық еңбекке жарамсыз ... ... ету ... арқылы қамти алмайтындығымен байланысты.
Алименттік міндеттеме субъектілері әлеуметтік ... ... ... ... ... қатынастардан басқа отбасылық құқықтық
қатынастармен байланыспаған.
Алайда алименттік ... ... ... ... ... шеңберінің елдегі әлеуметтік қамтамасыз ету деңгейіне тәуелділігі
алименттік міндеткерлікті ... ... ету ... ... келмейді [40, 18 б.].
Алименттік міндеттеме түсінігін анықтау және оны дәл сипаттау үлкен
мәнге ие, өйткені ... ... біз ... ... ... ... ... сирек кездестірмейміз.
Осы міндеттемелердің мазмұны болып бір тұлғаның екнші бір тұлғаға
төленетін қаржысы табылады, ... ... ... ... бұл
төлемдер оны алатын тұлғаның бірден – бір қайнар көзі екенін ескерген жөн.
Мұндай азаматтық – құқықтық ... әр ... ... ... ... ... келтірген тұлға зардап шеккен адамды, егер ол ... ... ... ... ... ... ... тиіс;
мұрагер өзінің бас тартуы жағдайында бас тарту келісімі негізінде ... ... ... етуі ... ... міндеттілік өмір бойы қамтамасыз
ету келісімінен де туындауы ... және ... [41, 18 ... ... түрлері бір жағынан алименттік міндеттемелермен
ұқсас болғанымен, алименттік міндеттемелер болып ... ... ... ... міндеттемеге тән деп белгіленген, жанұялық қатынастарға
негізделген белгілер аз.
Алименттік міндеттердің азаматтық - ... ... ... ... заң ғылымында, сонымен қатар, әр түрлі алименттік
міндеттердің ... ... ... ... да зор ... ие ... өткен жөн.
Ғалымдардың бірқатары алименттік міндеттер тек неке, туыстық, асырап
алушылық негізінде ғана туындамайды, сонымен ... қиын ... ... ішінде аталған жағдайлармен қоса, ... ... ... ... адамның еңбекке қабілетсіздігі және ... ... деп атап ... А.М. ... туысқандық, фактілік тәрбие, сипат, «алименттік
құқықтық қатынастардың туындауына ... бола ... ... шындығына
келгенде басқа жағдайлармен қоса ... ғана бұл ... ... деп
болжайды [42, 19 б.].
Бұған Н.М.Ершованың тұрғысы ұқсас ... ... ол ... заң ... жағдайлар кезінде туындайды деп есептейді. Бұл,
ең бастысы, өзара міндетті адамға және бір ... ... ... өзге ... ... ... ... және т.с.с. болып
табылады [43, 19 б.].
Бұл ойды толықтай бөліп жаратын И.А.Шишигина мұны былай ... ... ... ... дейін материалдық мазмұндағы
міндеттілік мемлекеттік мәжбүрлеумен қамтамасыз ... ... ... алмайтын міндеттілік, сонымен қатар,
қорғаныспен қамтамасыз етілмеген құқық субъективтік ... ... ... ... [44, 19 ... ... міндеттеме күрделі фактілік құрам болған кезде
ғана туындайды.
Жанұялық құқықта алименттік міндеттеме бойынша ... ... ... беру бойынша міндеттерді мәжбүрлеу арқылы қамтамасыз
етудің ... ... ... ... ... ... ... бар, сондықтан да алименттік міндеттілікті анықтау кезінде «ол ... ... ... басқаға беруі туралы нақты ... ... ... ... ... ... қатынас екенінен»
шығатынын ескерген жөн [45, 20 б.].
Осылайша, ата – ана мен балалар ... ... ... Т.А.Фадеев мынаны айтқан болатын: ата –аналық қатынастар өзімен -өзі
алименттік міндеттіліктің ... тек ... ... ... ... дамудың белгілі бір сатысын, заңдық мәні бар
белгілі бір факторлар әсерінен ... ата – ... ... жеке ... ... ... қажеттілік т.б. елестетеді» [46, 20
б.].
Алименттік міндеттілікке өз ... ... ... ... міндеттіліктің қате таралуы болып табылады.
М.Г.Масевичтің ойынша, алименттік құқықтық ... ... ... ... және ... болған жағдайда жанұяның көмекке зәру
мүшелеріне байлықты ... ету үшін ... ... қолдану кезінде
ғана туындайды [47, 20 б.].
Толықтай алғанда, алименттеу - мүлікті берумен ... ... ... ... ... ... ... шарты болып
нағыз жанұялық ... ... ... ... міндеттінің өзіне
міндеттелген субъектілерін ... ... бас ... ... ... ... жөн.
Бас тарту дегенде материалдық байлық ... ... ... ғана ... ... ... орындауға жатпайтындарды да
ескерген жөн.
Алименттік ... ... ... ... бола ... ... белгілермен ерекшеленеді.
Осындай белгілердің болуының алименттік міндеттемелерді міндеттеменің
басқа түрінен мәнін ажырату және айқындау үшін ... ... ие ... ... жөн. ... ең бастылары келесі негіздерге тиесілі болуы мүмкін:
a) Алименттік міндеттіліктің пайда болу ... ... ... ... Осы бір ... ... ... кеткен жөн.
Еңбекке жарамсыздық – бұл адам ағзасы халінің ... ... ... ... жарамсыздығы немесе оның шектелуі [48, 21 б.].
Мүгедектікті анықтауға негіз болып кәсіпқой еңбекпен шұғылдануды ұзақ
уақытқа ... ... ... ... ... ... етуден көрінетін
еңбек қабілетінің күрт ... ... ... ... ... ... ... 3 топқа бөлінеді.
I топтағы мүгедектік мүгедектің еңбекке қабілеттігінің мүлдем жойылуы,
өзіне ... ... ... және ... ... ... күтімді қажет еткен
кезінде белгіленеді (жүрек-қантамыр жүйесінің ... қан ... ... сал ... ... ... адам ағзасы қызметінің жеткілікті шамада
бұзылуы, бірақ өзгенің тұрақты көмегін қажет етпеуі ... ... бұл ... ... ... ... еңбекке қабілетсіздікке, не кейбір
еңбек түрлеріне арнайы жасалынған жағдай көмегімен қолы келетіндей еңбек
қабілеттілігіне алып келеді.
III ... ... ... ... ... ғана, созылмалы
аурулармен немесе анатомиялық дефектілермен сипатталатын төмендеуі кезінде
блгіленеді [49, 21 ... ... ... ... мен бала ... ... тұрғысынан ешқандай мәнге ие емес. Осыған байланысты алименттің
нақты соммадағы көлемі оған бұрынғы өмір сүру деңгейін сақтау ... ... ... ... ... кепілдендіруі тиіс.
«Атқарушы өндіріс туралы» Заңда атқарушы құжаттар ретінде белгілі-бір
азаматтық-құқықтық келісім-шарттар көрсетілмеген, ол тағы да ... ... ... ... ... соттық тәртіппен төлету алимент төлеу туралы келісімнің
болмаған кезінде ғана орын ... ... ... алдымен алименттік
келісімді бұзып, сосын сотқа шағымдану керек.
Аталған жағдайда алименттік міндеттілік ата – аналарға ... ... ... да ... ... ... ... қатынастың келесі шарты болып қажеттілік табылады.
Қажеттілік мүліктік қызығушылықтың негізін құрайтын компонент ретінде
ғылым өкілдерімен ... ... ... ... [50, 22 б.].
Біріншіден, жанұялық заңнама нормаларында «қажеттілік» түсінігі ... осы ... ... ... ... кешенінде бар, ал соттар
тәжірибе жүзінде оның мазмұнын беруге мүдделі.
Мәселе ... ... ... киіммен қамтамасыз етілуіндегі
элементарлы қажеттіліктерде болып тұр. Соңғылары алименттік байлық есебінен
шығарылу ... ... ол тек ... ... ... ... емес, ата – ананың қаржылық қамтамасыз етілуі деңгейіне де тәуелді
(олардың кірістері көлемі, ... бала ... ... ... ... ... ... де болды.
«Жеткілікті қамтамасыз етілген» түсінігі дегенде сот тәжірибесі, бір
жағынан, ата - ананың ... өмір ... ... ойлық,
рухани, адамгершіліктік, әлеуметтік қажеттіліктерін қамтамасыз ... ... ... ... ... мәселе өз шешімін тапқан
жоқ, себебі кейбір зерттеушілердің ойынша, бұл заң ... ... ... сөз ... ... ... ... болып тұр
[51, 22 б.].
Үшіншіден, жанұяның ... ... ... ... өмір ... ретінде де, жан басына шаққандағы ... ... ... ... кіріс көлемі ретінде де тиісті теориялық құрылымын алған жоқ [52,
22 ... ... ... ... ... Шынында да, қазіргі
уақытта өзін қажетті деңгейде қамтамасыз етілген деп ... ... ол ... адам не бала болсын, елестету қиын.
Нарықтық қатынастар кезеңінде қамтамасыз етілгендер мен халықтың аз
қамтылған бөлігінің арасындағы ... күрт ... ... ... зәру ... саны ... ... негіз болып айырылысу санының артуы да, өзінің кәмелетке толған
балаларының ... зәру ... ... өсуі де табылады.
Заңнамада қажеттіліктің анықтамасының критериін анықтауға болмайтынын
ескерген жөн [53, 23 б.].
Бірақ та қажеттілік түсінігі – бұл объективті түсінік, ... ... ... ... ... ... ... бекітілуі керектігін
ескеру қажет.
Қүқықтық нормасы мен ... ... ... әдебеиеттерде де кең көрініс тауып, талқыланғын. Мүндағы назар
аударарлығы. философ ... да ... ... өздерінің дәйектерін
негіздеу үшін көбінесе ... ... ... аударып. мысалдарды осы
саладын келтіреді. ... ... беру де қиын ... Моральдық
нормалардың мазмүны, оның анықтамасы қоғамдық танымның нысаны ретінде
қандайда бір ... ... де. ... ... ... ... ... Осы қарастырылып отырған нормалар, сонымен
қатар, ақыр ... ... ... ... ... қойған
мақсаттарының бір екендігіне тығыз байланысты. Мүліктік емес ... ... ... ... қүқығының барлық нормаларының
мақсаты адамды жетілдіруге, оның іс - әрекетіне қолдау көрсетуге, ... ... жеке ... ... ... ... қүқығы да жөне мораль (өнеге) қоғамдық қатынастарды реттеуші
рөлінде болады. Отбасы қүқығы неке -отбасы қатынасына қатысушы - ... - ... ... ... ... ... ... отырып
эсер етеді. Алайда ықпал ету ... мен ... ... отбасы
қүқығының нор мал ары және ... ... ... ... реттеу
процессі жүзеге асырылады. Егер отбасы қүқығымен мораль нормаларын
салыстыратын ... ... де ... ... ... айтылатындығын
аңғару қиын емес. Мысалы отбасы на, ... ... ... мен ... адал болу ... ... өзгеде отбасы
мүшелері бірін-бірі сыйлауға тиісті, әрбір отбасы мүшесінің құқықтары,
мүдделерімен ... ... ... ... болу ... отбасында
мүліктік емес қатынастарды реттейтін, мораль және отбасы қүқығы нормаларын
біріктіретін белгілердің біріне жатады.
Ерлі-зайыптылардың арасындағы жеке қатынастарды ... ... ... ... ... осындай үқсастық пен қатар, олар өз
кезегінде бір-бірін елеуді дәрежеде ... ... ... ... ... әрекет ету аясы, талап ету сипаты және диспозивтік
деңгейі бойынша сәйкес келе бермейді. Отбасылық қүқықтағы нормалар неке ... ... ... ... келтірілсе, ал моральдық нормалар
біздің қоғамымыздың үстемдік етуші талабы бола отырып, кодификацияланбаған
және өзінің нақтылық ... табу ... ие ... ... ... ету аясы (неке және отбасы заңында көзделген)
біршама үлкен ... олар ... ... ... ... және ... деп ... шарты мен тәртібін белгілейді, ерлі-зайыптылардың
азғантай ғана жеке ... ... ... ... ... мүдделерін қорғау әдістері туралы неғұрлым толық қамтылады. Ал ... ... көп ... ... ... ... мен
анықталатын, отбасы, неке қатынастарының барлығына қатысты қолданылады. ... де неке - ... ... ... ... (өнеге) ықпал ету
радиусымен ерекшеленеді.
Мұндай критерий болып біздің ел еңбеккерлерінің материалдық, өмірлік
критериі болуы мүмкін. ... ... оның ... ... ... ... асырылып отырады. Осыған зейнетақының өсуі де, төменгі
жалақының өсуі де жатады.
Осылайша, қажеттілікті тұлғаның өмірлік деңгейін ... ету ... ... ... деп ... болады.
Тұлға өзіне қажетті қаражаты жоқ болса және шығындарды өз ... не ... да ... ... жаба алмаса, қажеттілікке зәру деп
танылуы мүмкін [54, 23 б.].
2) Алименттік ... ... ... ... ие: ол ... да, ... етіп қалдырылған тұлғаның да өлуі кезінде жойылады,
ұрпақтан-ұрпаққа берілмейді, оларға қажеттілікке ... және ... ... ... ... ... ... міндетті тұлғаның осы міндеттемені ... ... ... ... жоқ ... білдіреді. Екінші жағынан, алиментке
құқығы бар тұлға бұл құықты басқаға бере ... ... ... ... ету ... заты ... табылмайды [55,
24 б.]. Онымен қоса, алименттік төлемдердің сомасына тиесілі төлемдер ... ... ... ... ... ... ... құқықтық қатынастардың субъективтік құрамы тек
олардың арасындағы туыстық не таныстық қатынастары бар ... ... ... ... ... да жеке ... болуы кез-келген алимент ісінің екі
тарабына да тән [56, 24 ... ... ... ... деген ата-аналардың алимент төлеуі
мынадай ... ... ... ... ... басқа біреудің асырап алуы кезінде;
b) баланың кәмелеттік жасқа толуы кезінде;
c) кәмелетке толмаған ... ... ... ... ... толық жетуі;
d) сот көмегімен алимент алушының көмекке зәрулігінің тоқтатылуы
немесе еңбекке қабілеттілігінің қайтадан берілуі кезінде.
Соңғы ... ... ... ... да қатысты [57, 24 б.].
3) Алименттік міндеттіліктер қайтарылымды емес болып табылады, ... ... ... қарсы қанағаттандыруға жатпайды.
Олар қате міндеттеліп қойса да, қайтадан талап етіле алмайды. Бірақ
олардың ісі ... ... мен ... белгіленсе, қайта талап етуге
жатады.
Алименттік міндеттіліктердің өзіндік сипаты оларды қайтарымды қыла
алмайды, себебі, аталған ... ... тек ата – ... ... ... ... ата – аналарына олардың еңбекке жарамсыздығы
салдарынан материалдық көмекке зәру болуы кезінде де төлейтіндігінде ... ... ... ... ... еңбекке қабілетсіздігі
салдарынан материалдық көмекке зәру ата – аналарын ... ... Одан ... балаларға бұл міндеттен құтылуға мүмкіндік ... бар, ол – ... ата – ана ... ... ... емес деп ... ... қамтамасыз ету бойынша міндеттемеден, егер еңбекке қабілетсіз
ата – ... сот ... ... ата – аналық міндеттемелерін орындаудан
жалтарған деп шешілсе ғана босатылады. ... ата – ... ... ата – ... ... ... босатылады» [58, 25 б.].
4) Алименттік міндеттілік ұзаққа созылмалы ... ... ... бұл құқықтық қатынастардың бірін бұзатын
сипат ретінде танылады.
Құқықтық қатынастардың созылмалы сипаты алименттік ... мен ... ... ... ... ... ... бұрынғы талап ету таралмайды – ... ... ... ... тек ... талап етулер ғана орнын
толтыра алады [59, 25 б.].
Алимент кейінгі уақытқа тек талап ету ... ... ... ... ғана ... ... бала ... толмаған (немесе еңбекке жарамсыз,
бірақ кәмелетке толған болса) болса, кез – келген сәтте тағайындала ... 25 ... ... ең ... ... ... Қазіргі кезде
неке қатынастарын реттеуде заң ... ... ... ... ... кеңінен қолдана отырып неке қатынастарындағы
күрделі сұрақтарды шешуде үлкен роль ... отыр деп айта ... ... ... ... Республикасы заңнамасында алименттік міндеттеменің бірнеше
түрі көрсетілген. Олардың қатарында бала мен ата – ... ... ... мен бұрынғы жұбайлар ... ... ... ... ... басқа мүшелерінің алименттік
міндеттемелер.
Ата–ана мен баланың алименттік міндеттемелердің ең ... және ... жиі ... ... ... ... ең бастысы, ата – аналар
балаларының қамқорлығына, олардың толық және жан – ... ... ал ... ата – ... деген махаббаты мен ... ... ... ... ... ... ... үшін
төлейтіндігінде жатыр.
Аталған тақырып толығырақ ... ... ... ... ... міндеттемелеріне келетін болсақ, жанұялық
заңнама жұбайлардың неке кезінде бірін – бірі материалдық қамтамасыз ... ... ... ... бір – біріне көмек көрсетуді олардың біреуі
еңбекке қабілетсіз немесе көмекке зәру ... ғана ... ... ... ... кезде де өз еркімен көрсетіп жатады.
Әдетте, жұбайлар қаржыны не пайданы бөлу ... ... ... ... ... ... туа қалған жағдайда жұбайлар алимент төлеу
туралы келісімге отыруға құқылы болады.
Мұндай келісім ... ... ... ... жеке ... ... ... мүмкін.
Алиментті төлеу туралы келісім алимент төлеуге міндетті тұлға мен оны
алушы арасында жасалады, ал алимент төлеуге не алимент ... ... ... ... - осы ... ... өкілдерінің арасында жүзеге асырылады.
Алиментті төлеу туралы ... ... ... ... ... ... ... төлеу туралы келісімнің заңда белгіленген нысанын сақтамау
өзімен бірге Қазақстан ... ... ... ... ... ... қарарларды алып келеді.
Алиментті төлеу туралы нотариалды куәландырылған келісім орындаушылық
күшіне ие.
Алиментті төлеу туралы ... ... ... бұзу ... деп тану ... Қазақстан Республикасы Азаматтық Кодексімен,
сонымен қатар, неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы ... ... ... ... ... туралы келісімді қорытындылау, өзгерту,
бұзу және жарамсыз деп тануға Қазақстан Республикасы Азаматтық Кодексінің
(Ерекше бөлім) азаматтық – ... ... ... ... және жарамсыз деп тануға бағытталған нормалары қолданылады.
Алиментті төлеу туралы ... екі ... ... бойынша кез –
келген уақытта өзгертілуі немесе жойылуы мүмкін.
Алиментті ... ... ... өзгерту немесе күшін жою алиментті
төлеу туралы келісім жасалған нысанда жүзеге асырылуы керек.
Алиментті төлеу туралы келісімді ... ... бас ... ... ... бір жақты өзгертілуіне жол берілмейді.
Екі тараптың материалдық немесе жанұялық жағдайының өзгеруі жағдайында
және өзгерту немесе алиментті төлеу ... ... бұзу ... ... жағдайында қызығушылық танытқан тарап осы келісімді өзгерту немесе
күшін жою туралы сотқа ... ... ... ... туралы келісімді бұзу
немесе өзгерту кезінде сот екі ... ... ... кез – ... ... ... қамқорлық, кәмелетке толған балалар еңбекке жарамсыз ата-
аналарына қамкорлық жасауға және ... ... ... ... ... ...... моральдық қолдау көрсету, тиісті көңіл бөлу,
күрметтеу және көмектесу. Олардың өмір сүруіне қажетті материалдық ... ... ... ... ... түрі ... ... көмелетке толған балалар тарапынан ... ... ... ... Бірақ көмелетке толған балалары тиісті ... ... ... сот ... ... ... өндіріп алуға қақысы
бар.
Алименттер көмелетке толған балалардың әрқайсысынан өндіріліп алынады.
Алимент ... ... ... және отбасылық жағдайларын ескере
отырып, айлық есептік ... ... ... ... сот ... сот ... ... қатысты тең еселенген көрсеткіш не бұған
керісінше көрсеткіш қолдана алады.
Қызы 5 еселенген ... ... ... ... ... ал ұлы — ... мөлшерде, өйткені сот бұл арада қызының көмелетке ... ... ... да ескерген. Сонымен айлық есептік көрсеткіш 1000 теңгені
құрайтын болса, еңбекке жарамсыз ана ай сайын 12000 теңге ... ... ... ... ... ерлі-зайыптылар бірлесіп, өзара келісім
бойынша шешеді. Ал жоғарыда аталып өткен ... ... ... немесе
басқа да өмірлік жағдайларға байланысты бірлесіп тұру мүмкін болмаса, ... ... түру ... ... ... шеше ... өмірдің мәні және дәстүрлі түрі ерлі-зайыптылардың ... ... ... ... ... осы үшін көптеген
қолдау шараларын қарастырған. Мәселсн, "Түрғын үй ... ... ... ... ... егер ... ... қоныстандырған
кезде сол мүше жалға алушы арасында өзгеше келісім болмаса, жалға алу шарты
ережелеріне сәйкес жалға алушымен бірге ... ... ... ... ... алушының өзі сияқты, дәл сондай пайдалану қүқығына ие болады.
Тұрғылықты жерді ... ... ... ... ... ... жіәне азаматтық заңмен бекітіледі [61, 23 б.]. Некеге тұру
аталған азаматтық қүқық қабілеттіліктің мазмүнына ... ... ... ... ... ... 16-шы ... сәйкес,
азаматтың тұрғылықты жері болып, азамат түрақты немесе көбінесе түратын
елді мекен танылады.
Азаматтардың нақты ... ... ... олар қатысатын қүқық
қатынастарды нормалау және қорғау үшін елеулі маңызы бар. Азаматтық айналым
қатынасуышарының түрғылықты жері болып, ... ... ... ... өзгертілген немсе тоқталыған орын есептеледі. Сол ... ... ... ... толық еркіндік берілуі аса
маңызды мәнге ие.
Отбасы заңында ерлі-зайыртылар - жүбайының немесе ... ... ... түруы керек деген ереже жоқ. Бүл мәселе ... ... ... және біреуі екіншісінің алдында ешқандай ... ие бола ... ... ... Революцияға дейінгі заңына
сәйкес әйелі күйеуінің түрғылықты жері бойынша бірге жүруіне, тіпті, егер
күйеуі шет ел азаматы, ал ... ... қол ... ... болған
жағдайдың өзінде, міндетті болған. Ерлі-зайыптыларға біргетүру белгіленді,
ал
күйеуі көшкен кезде, қызмет орны ауысқан кезде немесе ... ... ... жері ... кезде, әйелі оның артына еруге тиісті
болды
Неке және ... ... ... ... түруына
міндеттеме қоймайды. Ендеше ерлі-зайыптылардың бірінің түрғылықты ... ... ... ... ... ал ... екі бөлек түруы
өз кезегінді отбасының ыдырауын ... іс ... ... ... ... ... ... етуші ата-аналары бұрын оларды
асырапағудан жалтарған болса, онда сот ... ... ... ... ... ... ... ерлі-зайыптылардың некеде тұрған кезде
біріне-бірі материалдық қолдау көрсету ... де ... ... ... ... ... ... бір-біріне ерікті түрде
көмектесіп тұрады. Бірақ ерлі-зайыптылар ... ... ... ... жұбайы алимент ендіріп алу женінде сотқа талап ... бар. Сот ... ... өндіріп алу үшін мынадай ... ...... ...... жарамсыздығы және материалдық
көмекке мұқтаждығы; • мұндай көмек көрсету үшін екінші ... ... ... керек.
Әйелінің жүкті кезінде және олардың ортақ балалары туған күннен бастап
үш жыл бойына өз жұбайынан асырап-бағуға қаржы ... ... бар. ... ... ... мен ... ... еңбек демалысына шыққанша
жұмыс жасайды, бұл жағдай көбінесе осыған байланысты. Осы кезенде, сондай-
ақ бала туғаннан ... ... ... шығындары көбейіп кетеді: бала
тағамы, нәрестенін киімкешегі, медициналық көмек және ... ... ... ... ... ... жұбайдын алимент өндіріп алу
құқығы да көзделген.
Қажетті қаржысы бар бұрынғы жұбайынан сот тәртібімен алименттер
төлеуді талап ... ... ... бар: • ... ... жүкті кезінде және
ортақ балаларын туған күннен бастап үш жыл бойына;
• ортақ мүгедек балаларын бағып-күтетін ... ... ... ... бұзғанға дейін еңбекке жарамсыз болып қалған мұқтаж, бұрынғы
жұбайы.
Алименттік ... ... ... ... ... ... Егер ... сот тәртібімен өндіріліп алынған
болса, онда ол баланың кәмелетке ... ... ... ... толмаған бала некеге тұрса, онда алименттікке ... ... ... ... асырап бағу үшін сот тәртібімен алименттер
өндіріліп алынған, бала асырап алынған жағдайда тоқтатылады.
Бұрынғы жұбайлардың ... ... ... ... ... жаңадан
некеге тұруына байланысты тоқтатылады.
Бұрынғы жұбайының еңбекке қабілеттілігі ... ... ... ... көмекке мұқтаждығы тоқтаған жағдайда ... ... ... алимент алушы адамның ... оны ... ... ... ... ... ... алименттік міндеттемелер тараптардың ... ... ... ... ... онда ол ... біреуі қайтыс болған
жағдайда не келісім мерзімі өткен жағдайда, не алименттер ... ... ... ... ... ... ... туралы
келісімді жарамсыз деп тану
Егер алиментті төлеу туралы ... ... ... ... ... ... бұзса, жекелей алғанда, неке және
жанұя туралы Заңның 147-бабының 2-тармағындағы ... ... ... ... ... ... бала немесе жанұяның еңбекке
қабілетсіз кәмелетке толған мүшесінің заңды өкілінің, ... ... алу ... ... ... ... ... жарамсыз деп
танылуы мүмкін.
Алиментті төлеу туралы келісім бойынша төленетін алимент көлемі осы
келісімдегі ... ... ... Алиментті төлеу туралы келісім бойынша белгіленетін алимент ... ... ... үшін ... ... ... алуы ... алимент
көлемінен кем бола алмайды.
Алиментті төлеу туралы келісім бойынша алиментті төлеу реті мен ... ... ... алимент төлеуге міндетті тұлғаның жалақысынан немесе басқа
да кірісінен үлес ретінде периодты түрде ақшалай ... бір ... ... сома ... ... беру ... сонымен қатар,
келісімде көрсетілген өзге де тәртіпте алынып отырады.
Алиментті төлеу туралы келісімде алиментті ... ... әр ... қарастырылуы мүмкін.
Егер жұбайлар бір-біріне көмек көрсете алмаса және ... ... ... ... ... жасалмаса, заңда көрсетілген негіздер
бойынша жұбай ... ... ... сотқа шағымдана алады.
Алиментті сот тәртібімен төлету үшін келесі заңи фактілердің болуы
міндетті: жұбайлар тіркелген некеде ... ... ... ... ... еңбекке жарамсыз және материалдық көмекке зәру болуы керек; алиментті
төлейтін жұбай оларды ... ... ... ие болуы керек.
Ажырасу санының өсуі неке аяқталған соң, байлықты бұрынғы ... ... ... маңызды қылып отыр.
Осы аймақтағы тенденция көптеген мемлекеттерде, толықтай ... ... ... некені бұзумен байланысты барлық сұрақтарды шешуге рұқсат ... ... және осы ... шешу ... ... осы ... берілетін алиментті тек ерекше жағдайларда және
аз уақытқа ғана қарау ұсынылады. Тек арнайы жағдайларда ғана жас мөлшерін,
денсаулығын және ... ... ... ... ... ... өзге де ... есепке ала отырып, алиментті өмірлікке беру мүмкін
болады [62, 29 ... ... ... алуға құқығы бар ... ... ... ... және ... ... туылғанынан бергі үш жыл
аралығы кезеңіндегі бұрынғы әйел;
2) ортақ мүгедек баланы – оның 16 жасқа ... ... ... қатар,
ортақ I-II топтағы мүгедек балаға - оның 16 жасқа толуына дейін ... ... ... ... зәру ... күйеу;
3) некені бұзғанға дейін еңбекке жарамсыз деп танылған еңбекке
қабілетсіз бұрынғы ... ... ... ... бірлесіп шсшуі көлемі
және мазмүны бойынша өте ... және ... ... ... ... ... ... өмірдің барлық жағын қамтиды деуге болады: ана, әке болу,
балаларды тәрбиелеу, оларға білім ... ... ерін ... ... бөлу, сатып алулар, демалыс уақыты мен орынын анықтау және басқа
да толып жатқан мән-жайлар. Бүл ... ... ... және тең ... ... шешулері қажст, бірақ егер ... бірі бүл ... ... заң ... ... орындату
шаралары мен тәсілдерін қарастырмайды. Мүндай жағдайдағы келіспеушілік
некенің бүзылуы мен ... ... ... алып ... мүмкін,
бірақ оны күшпен жүзеге асыру мүмкін емес.
Заңның бұл ережесі декларативтік сипатқа ие, онда негізінен ... ... ... ... ... ... ... болады, "ал бұл норманы басшылыққа алғанда отбасының
барлық мүшелері үшін қалыпты және қажетті ... өмір ... ... декларативті нормаларды отбасылық заңдарға енгізудің
өзі, ... ... ... өте зор ... ие. Декларатинті нормалар
орындалмағаны үшін ешқандай жазалау шараларына ие болмағанымен, тікелей
құқықтық тиімділіккс ие. Олар ең ... ... ... ... алуға және тағы да басқа осы секілді жағдайларға тең
қүқылы ... ... ... ... заң ... да бір әрекетті жүзеге асыру үшін
ерлі-зайыптылардың екеуінің де ... ... ... ... ... ... алуда ерлі-зайыптылардың екеуінің де келісімі болуы шарт және ата-
аналарының екеуі де ... ... ... арасындағы алиментті төлеу туралы келісім болмаған жағдайда,
жұбайға қарастырылатын алимент мөлшері жұбайлардың материалдық ... ... ... сот тәртібімен сот арқылы анықталады. Ол алиментті
төлеу кезіндегі айлық орташа көрсеткішпен есептелінеді.
Кейбір жағдайларда жұбайдың екінші ... ... ... ... ... осы ... заңда белгіленген уақыт мерзіміне
дейін шектеуі мүмкін болады.
Жанұя мүшелері Қазақстан ... ... ... ... 19-бабында көрсетілгендей өзара алимент төлеуге ... ... Бұл ... байлықтың мөлшері, оны берудің шарттары мен реті
тараптардың келісімі бойынша анықталады.
Соттық тәртіппен алимент алуға құқылы тұлғалар ... ... ... алуға құқыққа кәмелетке толмаған және еңбекке жарамсыз ағалар мен
сіңлілер, әжелер мен аталар, немерелер т.б. ие.
Балалардың денсаулығы, өсіп-жетілуі және ... ... және ... ... ... ... мақсаты ретінде, алғаш қарағанда баланың
тек материалдық әл-ауқатына ғана қатысты секілді көрінеді. Ал ... ... бул ... өте кең ... ие, ... ол ... қатар, балаға болашақта ... ... ... ... кәсіпке баулудың қажеттілігін де қамтиды. ... ... ... ... ... жалпы даму ұғымы тығыз байланысты.
Мүнда ... ... ... жеке түлға ретінде қалыптасуына аударылуы тиіс.
Азаматтың тегі мен аты маңызды әлеуметтік функцияларды ... Яғни олар ... ... жеке түлғасып
Байлыққа әлеуметтік тұрғыда жанұяны үнемі құра ... ... ... ... ... ... ... тұлғаларды
қамтамасыз етуге қабілетсіз екендігімен түсініріледі.
Осындай мысалдар арқылы адамның тегі маңызды әлеуметтік сипатқа ... ... ... ... ... маңызды әлеуметтік рөл атқара отырып,
адамның жеке басын куәләндіретін құжаттарға енгізіледі. Ал ... ... жеке ... ... ... ретінде мыналар
танылады: 1) Қазақстан Рсспубликасы азаматының төлқұжаты; 2) ... ... жеке ... 3) ... ... Қазақстан
Республикасында қоныстану ықтиярхаты; 4) ... жоқ ... ... ... айта ... ... ... жеке басты куәландыратын құжаттар
мемлекеттің меншігі болып табылады.
Ерлі-зайыптылардың өзіндік құқықтарының ... тек қана ... ... ... тегі ретінде кімнің тегі таңдалып алынуы керек
деген ... ... ие ... ... ... бұрынығы
капиталистік елдердің заңында ортақ тек ... ... ... ... таңдалынуы керек деп көрсетілді. Буржуазиялық ... ... ... бола ... Әйелі мен еркектің экономиклық және саяси салада
теңдігін жарялай отырып, отбасының қатынастарды тіпті ... ... ... жол ... ... мен ... арасындағы аз деңгейдегі туыстылық екеуара
туындайтын міндеттер сипатына әсерін тигізеді.
Осының барлығы екінші ... ... ... ... яғни ... ... ... деген құқық тек байлықты бірінші реттік
алименттік – міндетті: ата – ... ... және ... алу мүмкін
болмаған жағдайда ғана туындайды.
Осы құқықтық қатынастардың негізделу құрамы әр түрлі. Бір ... ... мен ... аға – ... ата - ... арасындағы туыстық
байланысты қарастырады.
Өзге жағдайларда міндеттілік сипат қатынастарына және ... ... ... мен ... етуі ... ... ... отбасы кодекісінде 1918 жылы некелік текті таңдауда ерлі-
зайыптылардың теңдңгң және толық еркінділігі туралы ерене ... ... ... ... әйел ... ... үшін ... бекіту үшін
аса маңызды болды, өйткені ... ... ... ... тұру кезінде
жүбайының тегін қабылдауға әйелінің міндетті екендігі көрсетілді. ... 1918 ... ... ... ... ... тек ... еркіндік берді. Бірақ екі аталған кодекстер некені бұзу ... ... ... ... ... тегі ... таңдап алынған
жүбайдың еркіндігіне қойды. ... ... ... өз ... ... ... еркіне тәуелділігі әйел мүдцесіне жасалуына алып келуі
мүмкін еді. Өйткені әйел адам көп ... ... ... ... ... ... ... Әзірбайжан Республикасының, Белорусь Республикасының,
Грузияның, ... ... ... ... ... ... ... отбасылық
қатынастарда ерлі-зайыптылардың қуқықтарының теңдігі бекітілсе, ал Армения
Республикасының Конституциясында, әйелдер мен еркектер некеге түрукезінде,
ерлі-зайыптылық өмір ... және ... бұзу ... тең ... ... деп атап ... Үшінші жағдайда, мәселе туыс болып табылмайтын
және асыраушылары бұрындары өз ... ... және ... үшін ғана ... ... жайлы болып тұр.
Ағалы – сіңлілердің өздерінің кәмелетке толмаған еңбекке қабілетсіз
бауырлары мен қарындастарын қамтамасыз етуге деген ... неке ... ... 137 - ... анықталған.
Кәмелетке толмаған ағалары мен сіңлілерінің көмегіне зәру ... ата – ... алу ... болмаған жағдайда, сот
тәртібімен өзінің еңбекке жарамды, ... ... ... не ... аға – ... ... ... құқықтары бар.
Осындай құқық, егер олар байлықты өзінің еңбекке жарамды кәмелетке
толған балаларынан, бұрынғы жұбайынан немесе ата – ... ала ... ... ... зәру ... толған аға – сіңлілерге де
беріледі.
Немерелерін қамтамасыз ету ... ата – ... ... ... және ... ... 138-бабында нақты қарастырылып кеткен.
Кәмелетке толмаған көмекке зәру ... егер олар ... ... ... ата – ... алу ... ... жағдайда, сот
тәртібімен өзінің жеткілікті мөлшердегі қаржысы не ... бар ... ... ... ... ... ие. ... құқық еңбекке жарамды, кәмелетке
толған немелелерінің көмегіне зәру ... егер олар ... ... ... ата – аналарынан ала алмаған кезде беріледі.
Сонымен қатар, немерелер де атасы мен әжесін қамтамасыз етуге тиіс.
Еңбекке жарамсыз көмекке зәру ... мен ... егер олар ... еңбекке жарамды, кәмелетке толған балалары немесе бұрынғы жұбайынан
алу мүмкіндігіне ие ... ... сот ... ... жеткілікті
мөлшердегі қаржысы не игілігі бар кәмелеттік жасқа ... ... алу ... ие.
Асыранды балалар өздерінің асыраушыларын қамтамасыз етулері тиіс.
Еңбекке жарамсыз, көмекке зәру кәмелетке толмаған балаларды фактілік
асырау мен ... ... ... ... тұлғалар, егер олар байлықты
өзінің еңбекке жарамды, кәмелетке толған туған ... ... ... ала ... жағдайда, сот тәртібімен өзінің жеткілікті мөлшердегі
қаржысы не игілігі бар кәмелеттік ... ... ... алимент алу
құқығына ие. Мұндай міндеттілік қамқорлықта ... ... ... ... егер ... ... бес жылдан кем мерзімде
ғана асырап және қамтамасыз етсе, өзінің ... ... ... босатуға құқылы.
Жанұяның өзге де мүшелеріне беру көзделетін алимент көлемі сот
тәртібімен неке және ... ... ... ала отырып анықталады.
Неке(ерлі-зайыптылық) және отбасы кодексінің 139 – бабында ... ... ... ... мен ... ... тараптардың келісімі
арқылы анықталуы мүмкін.
Тараптардың келісімі болмаған жағдайда сот тәртібімен ... ... әр жеке ... ... материалдық және жанұялық
жағдайына және де ... ... ... өзге ... ... ... алимент төлеу сәтіндегі айлық есептік көрсеткішке
қатынасы бойынша анықталады.
Егер бір уақытта алиментті талап етуші бірнеше ... ... ... ... әр ... материалдық және жанұялық жағдайына қарай олардың
әр біреуіне алименттік міндеттілікті орындауға ... ... ... көлемін анықтауда сот алимент төлеуге міндетті барлық
тұлғаларды, олардың ... ... ... барлығына тергеу
жүргізілгеніне тәуелсіз ... ... ... ... ... Заңнамасы бойынша алимент міндеттілігінің негізгі түрлері осындай.
2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЗАҢНАМАСЫ БОЙЫНША АЛИМЕТТІК МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІ
ҚҰҚЫҚТЫҚ РЕТТЕУ
2.1 Кәмелетке ... ... ... байланысты ата-аналардың
міндеттері
Балалар жастарына байланысты өздерінің құқықтарын, соның ішінде ... ... ... ... ... ... ... құқықтары
бұзылғанда, мемлекет қамқоршы және қорғаншы органдары арқылы ... ... ... ... ... ... араласуы
жария құқық әдістері арқылы көбіреу жүзеге асырылады, жеке құқық әдістеріне
қарағанда ата-аналық құқықтардың тағы бір ... ... ... асыру
бір мезгілде ана-ананың міндеттері де болып табылады. Бұл да жария құқыққа
келеді. Бұл ... ... ... ... ... асырмауға сәйкес
келеді және оған санкция бекітіледі.
Ата-ананың міндеттерінің ішінен тек қана ... ... ... міндетті еріксіз тәртіпте жүзеге асыруға болады. Жеке құқықтарды
жүзеге асыруға болады. Жеке құқықтарды еріксіз, жүзеге асырту мүмкін емес,
сондықтан оны ... ... ... ата-аналық құқықтан айыру шарасы
секілді шаралар ... Бұл ... ... ... ... бекіту мәселесінде де сақтық ... Бұл ... ... ... реттеу шеңберінде қалыптасатын жағдайлар мен отбасы
өмірінде нақты кездесетін жағдайлармен қарастыруға болады.
Ата-аналық құқықтан бас ... ... екң ... біріншіден, ата-аналар өз еркі бойынша баламен құқықтық
байланыс негізі болып ... ... ... ... ... Екіншіден, ата-аналық құқықтан бас тарту нормаларға қарама-қайшы.
Ата-аналар құқықтардан бас тарта алмайды, құқықтарды жүзеге асыру, сонымен
қатар ... де ... ... Ал, ... ... ... ... құқықтан айыру санкциясы қолданылады. Сондықтан құқықтарына жай бас
тартып және ... ... және ... ... ... адал емес ата-
аналар сондай құқықтық нәтижеге жету үшін жай ғана өздерінің ... ... ... ... Бұл ... ауыр ... қатар, құқықтық
құрылымы да даулы болады.
Ата-аналық құқықтарының келесі белгісі, олардың ата-аналарға тең,
бірдей берілуі. ... ... ... заңы ... ... кәмелеттік жасқа толмаған балаларына қатысты құқықтары мен
міндеттері ... ... ... балалардың тіркелген некеден дүниеге келді ме,
немесе әкелік сот ... не ... ... ... ма, ... ... ... құқықтарының теңдігі концепциясы революциядан кейін орын
алды. Революцияға дейін отбасында ер адамның ... ғана ... ... ... ... ... мүмкіндік жасамады. Бұл
теңдік концепция ата-аналардың құқықтарының теңестірілуіне бағытталады және
барлық ... ... ... ... ... ... ... әке ала алады,
егерде оның ниеті ... Осы ... сот ... де, адамның негізгі
еркіндіктері мен құқықтарын ... ... ... құқықтарды бөліп көрсетудің мақсаттылығы, өзінің әкелген
ерікті бекітуді қаламай сот шешімі негізінде ... ... ... ... ... ... келуінгің биологиялық шығу тегін бекітеді.
Аталған негіз бойынша тұлғаға ... ... ... ... ... кезде ата-аналық қатынастар тек қана таза ... ... де ... ... ... ... ... құқық қатынастардың пайда болу негізі болып ... ... және ... кодексіне сәйкес баланың
заңды тәртіппен бекітілген ата-аналардан дүниеге келуі ... ... ... негізін куәландыратын құжат азаматтық хал актілерін тіркеу
органдарында берілген баланың әкесі мен ... ... ... ... куәлігі болып табылады. Жоғарыда атап өткен заңымызға сәйкес ата-
аналық құқықтар мен ... болу үшін ... шағу ... ... зор. ... ... ... әкесі және шешесі ұғымынан тұратындықтан
баланың шығу тегіне қатысты ... ... да ... де ... етеді. Баланың шешесіне қатысты мәселе күнделікті тәжірибеде ... ... ... ... ... мүдделерін қамтамасыз ету, олардың
ата-аналары қамқорлығының негізгі мәні болуы тиіс.
Ата-аналық құқық қатынастар ... ... ... ... ... бала ... қалыптасады. Бұл өзара байланыстылыққа негізделген терең
ішкі байланысты білдіреді. Бұл қатынастар, әдетте ... ... ... және оған жол ... ... ... ішкі мазмұны
құқықтық реттеуге жата бермейді, құқық жүзеге асырылу шеңберіне ғана бекіте
алады. ҚР Неке және ... ... ... ... ... ... ... асыру кезінде ата-аналар баланың дене және психикалық
денсаулығына, олардың адамгершілік жағынан ... зиян ... ... ... ... әдістерінде адамның қадір-қасиетін кемсітетін,
немқұрайлылық, қатыгездік, дөрекілік, ... ... ... ... ... Заң ата-аналарға балаларды қалай тәрбиелеуге керектігін
көрсетпейді, бірақ бұл құқықтарды шамадан тыс ... ... ... ... және ... ... асырылуын реттейді. Бірінші жағдайда ата-
аналық құқық ... ... ... ... ... ... бар ... көрсетеді.
Ата-аналардың өз балаларына қатысты құқы тең және міндеттерді (ата-ана
құқықтары) тең болады.
Осы тарауда көзделген ата-ана құқықтары балалары он сегіз ... ... ... кәмелетке толмаған балалар некеге тұрған кезде
тоқтатылады.
Кәмелетке ... ... ... ... тұруға және оны
тәрбиелеуге қатысуға құқығы бар.
Некеге тұрмаған, кәмелетке толмаған ата-аналар олар бала ... және ... ана және ... әке ... ... ... он алты жасқа толғанда ата-ана құқығын он алты жасқа толғанға дейін
қорғаншы және қамқоршы орган ... ... ... ол ... ... ... ... оны тәрбилеуді жүзеге ... ... мен ... ... ... ... туындаған
келіспеушілік қорғаншы және қамқоршы орган шешеді.
Кәмелетке толмаған ата-аналардың жалпы негіздерінде өздерінің әке ... ... ... және оған дау ... ... бар, ... олардың он
төрт жасқа толғаннан кейін сот тәртібімен өз балаларына қатысты әке болуын
анықтауды талап етуге құқығы ... емес ... ... ... ... ... түрде әкелікті бел гілеуге. бала асырап алуғә қуқықтары
жатады.Неке және отбасы туралы ... ... жеке ... ... тек ... өздерінің біреуінің тегін алуы немесе өз тегін
сақтап қалуы,не өз тегіне екінші жұбайдың тегін ... алуы ... ... түріқтүрғылықты жерді таңдауға еріктілігі (29-баптың
2-тармағы),отбасы өмірінің мәселелерін ерлі-зайыптылардың бірлесіп шешуі
(29-баптың 3-тармағы) белгіленген.Осы жерге неке ... ... ... ... ... ... ... немесе өздерінің некеге
тұрғанға дейінгі тегін ... ... ... ... ... (30-баптың
3-тармағы).Жеке қүқықтарға.біздің ойымызша, ерлі-зайыптылардың әрқайсысының
некені бұзуға құқығын жатқызуға ... ... ... ... бар. ... құқыққа ... ие ... ... емес ... неке-
отбасы құқықтарына баланың отбасында тиісті тәрбие алуға құқығы жатады.
Ата-аналар өз ... ... ... ... ... өз ... тәрбиелеуге құқығы бар және оған міндетті.
Ата-аналардың басқа да барлық адамдарға қарағанда өз балаларын тәрбиелеуге
басым құқығы бар.
Бала тәрбиелеуші ... ... ... мен ... ... оның дене, психологиялық, адамгершілік және
рухани жағынан дамуына қажетті өмір сүру ... ... ету ... ... ... ... орта білім алуын қамтамасыз етуге міндетті.
Ата-аналардың балалардың пікірін ескере отырып, орта ... ... ... беру ... ... оқыту нысанын таңдауға құқығы бар.
Балалардың тәрбиесі мен білім алуына қатысты барлық мәселелерді балалардың
мүдделерін негізге алып және ... ... ... отырып, өзара
келісімі бойынша ата-аналар шешеді.
Ата-аналардың арасында ... ... ... олар (олардың
біреуі) бұл келіспеушіліктерді шешу үшін қорғаншы және ... ... ... ... ... өз ... ... өкілі болып табылады. Және кез келген
жеке және ... ... ... оның ... ... арнаулы
өкілеттіксіз олардың құқықтары мен мүдделерін қорғайды.
Егер қорғаншы және қамқоршы орган ата-аналар мен балалар мүдделерінің
арасында қайшылық барын ... ... өз ... ... ... жоқ. Ата-аналар мен балалардың арасында келіспеушілік
болған жағдайда қорғаншы және ... ... ... ... ... ... үшін өкіл ... міндетті.
Баланың қорғаншысы (қамқоршысы) қорғаншылығындағы (қамқоршылығындағы)
баланы тәрбиелеуге, оның денсаулығына, ... ... ... және
рухани дамуына қамқорлық жасауға құқылы және міндетті.
Қорғаншы (қамқоршы) баланың пікірінен қорғаншы және қамқоршы органның
ұсыныстарын ескере отырып, ... осы ... ... ... ... ... қорғаншылығындағы (қамқоршылығындағы) баланы
тәрбиелеудің әдістерін дербес ... ... ... ... ... ... ... ол орта білім
алғанға дейін балаға білім беру ... ... ... ... және баланың орта білім алуын қамтамасыз етуге міндетті.
Қорғаншы (қамқоршы) қамқоршылығындағы (қорғаншылығында) баланы
өздерінде ... ... ... ... кез ... адамнан, соның ішінде
баланың жақын туыстарынан қайтарып беруді сот арқылы талап етуге құқылы.
Баланың өз ... және ... ... ... ... мұндай қарым-қатынас баланың мүдделеріне сай келмеген жағдайларды
қоспағанда, бөгет болуға қорғаншының (қамқоршының) құқығы жоқ .
Қамқорлыққа ... ... ... емдеу ... ... ... ... жағдайларды қоспағанда, кәмелетке
толмағандардың ... мен ... ... қамқорлыққа
алғандармен бірге тұруға міндетті. Қамқоршының он алты жасқа ... ... ... ... бұл ... ... және оның құқықтары мен мүдделерін ... ... ... ... және ... ... ... жол
беріледі.
Қорғаншылар мен қамқоршылар тұрғылықты жерінің ... ... және ... ... ... ... міндетті.
Қорғаншы кемінде жылына бір рет қорғаншы және ... ... ... ... жағдайы туралы және оны тәрбиелеу
жөніндегі, сондай-ақ оның мүлік басқару жөніндегі жұмыс ... есеп ... ... өмір сүруінің барлық уақыттарында балаларды тамақтандыру,
оларды барлық қажеттіліктермен қамтамасыз етуді ата – ... ... ... ... Бұл ... жеке ... ғана емес, қазіргі таңда «Неке (ерлі-
зайыптылық) және отбасы» Кодексінің ... ... ... де болып табылады.
«Ата – аналар өздерінің кәмелетке толмаған балаларын қамтамасыз етуге
тиіс. Байлықты кәмелетке толмаған ... ... реті мен ... ата –
аналар өздері анықтайды» [64, 33 б.]. Бұл міндеттеме ... ... ... құрушы тұлғалардың жеке қажеттіліктерін қанағаттандыру,
отбасына деген жауапкершілік сезімін нығайту, ерлі -зайыптылардың тендігін
қамтамасыз етуден болуы мүмкін. Бұл ... ... ... ... ... неке және ... заңымен көзделген, әйел мен еркектің
теңдігінің нақты ... ... ... мүмкін.
Отбасы құқығындағы мақсаттардың сипаты жөнінде заңның 29-бабының 3-
тармағын анализ жасағанан кейін талдауға болады. Осы ... ... ... ... белгілі бір бағытқа бұру ... ... ... бойынша кез - келген отбасы өмірінің мәселелерін шешу
кезінде әйел мен еркектің теңдігіне жағдайлар жасаумен ... ... бұл, ... ... ... анықтайтын, бастапқы мақсаты екендігіне
күмән жоқ. Осы мақсатқа жету үшін ... ... ... өзге ... ішкі ... ... ... барлық іс - әрекеттерге және
құқықтарға руқсат берілген. Ерлі - зайыптылардың әрқайсысы және ... ... ... ... ... іске ... кедергі
келтірмеуін, талап етуге қуқылы.
Субъективтік құқықпен құқық қабілеттілік ... ... ... ... ... ... ... құқық қабілеттілік-
күрделі байланыста және ... ... ... ... бойынша әртүрлі аса күрделі құқықтық түсініктер болып
келеді.
Ата – аналар өз балаларын қамтамасыз ... ... ... алимент
төлеу міндеттемесі туындайды. Сотпен алиментті қарау ... ... ... айта кету ... [65, 33 б.].
Ата-ана мен балалардың алименттік міндеттілігі алименттік ... ... ... ... мен ... бір – ... оларда басқа туыстардың болуына
қарамастан, байлықты берулері міндетті.
Кәмелетке толмаған балалар халінің өзіндік сипаты олардың экономикалық
тәуелділігінде ... Олар ... ... ... ете ... ал
олардың тамақтануы, киімі, емделуі мен басқа да қажеттіліктерге қажетті
қаржы керек. ... ... ең ... ата – аналары, екіншіден
мемлекет қамтамасыз етеді.
Ата – аналар балаларының тамақтануға, киім киюге, ... ... т.б. ... ... ... ... міндетті, бұл міндеттілік
өз еркімен, мәжбүрлеусіз орындалады.
Кәмелетке толмаған балаларға байлықты беру реті мен ... ата ... ... ... Яғни ата – аналар өзінің кәмелетке ... ... ету ... ... ... ... [66, 34 б.].
Ата – аналардың кәмелетке толмаған балаларын ... ету ... ... ... ... яғни ... ... 18-жасқа толуына дейін
және балалардың көмекке зәру екендігі немесе емес екендігіне, ата ... ... ... ... ... ... бар ма екендігіне
қарамастан, сонымен қатар, ата – аналық ... ... ... ...... ... тәуелсіз беріледі. Ол сол құқықтық қатынас шеңберінде
пайда болып, сонымен бір уақытта баланың кәмелеттік ... ... ... ... [67, 34 ... ... балаларын қамтамасыз ету туралы ата – аналық міндет,
керісінше, шартты сипатқа ие, ... ата – ... ... ... ... ... ... міндеттелмей, тек еңбекке ... ... ... ғана ... ... ... ... материалдық қамтамасыз ету
міндеттілігі ата – аналық құқықтық қатынас мазмұнына кіреді.
Заң ата – аналардың өздерінің ... ... ... ... ... үшін арнайы жағдайларды қарастырмайды, ал басқа ... ... ... көмек көрсетуге міндеттелген ... ... ... ... талап етіледі.
Кәмелетке толған балаларын қамтамасыз ету туралы ата – аналық міндет
ата – ... ... ... жарамсыздығына, қызметке қабілетті,
қабілетсіз болуына, кәмелеттік жасқа толу –толмауына, сонымен ... ... ... ... бар – ... ... ... құқығы туралы Конвенцияның 26-27- ... ... ата ... міндеттілігі емес, олардың балаларды қамтамасыз етудегі қаржылық
жауаптылығы туралы айтылады [68, 34 б.]. ... ... ата ... ... қамтамасыз етуде көмек көрсете ... ... мен ... берілетін көмек түрінде және т.с.с. арқылы. Бірақ
балаларды қамтамасыз етудің негізгі қайнар көзі болып ата – ... ... ... ... ету және ... ... туралы
міндеттеме ата – аналарда баланың туған кезінен бастап ... ... ... қамтамасыз ету дегенде баланың тамақтануын ғана ... ... ... мен ... ... ... аспектілер кіреді: медициналық көмек,
киім, даму заттары, оқыту мен ... үй және ...... кәмелетке толмаған балаларына қатысты алименттік
міндеттілігінің негізі болып мыналар табылатынын ескерген жөн:
a) АХАЖ органдарында ... ... ... ата – ... ... ... ... қатынас;
b) кәмелетке толмаған балалар.
Балалар кәмелеттік жасына ... ... ... ... ... ... еңбекке жарамсыз деп танылады.
c) Тараптардың алиментті төлеу туралы келісімі немесе алиментті төлеу
туралы сот шешімі.
Одан кейін ... оның ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру автоматты түрде бола салмайды, ол
қажет болған жағдайда мемлекеттік органдар қызметімен қамтамасыз етіледі.
Ағымдағы заңнама ... ... ... қорғалуының
әр түрлі нысандарын қарастырады.
Алиментті қарау туралы сот үкімі сот ... ... ... ... ... ... ... ету тәуекелін
куәландырады.
Көптеген социологтар жөне ... ... ... жеңетін, сезімдердің ортақтығымен және күшті бір ... ... ... және ... ... бар үйым деп есептейді.
Шешім тараптардың құқықтары мен ... ... ... ... және жауап берушіге өзіне жүктелген міндеттерді
орындауын бұйырады.
Алимент алуға субъективтік құқық түсінігінің өзінде оның орындалуымен
байланысты ... ... ... ... кәмелетке толмаған балаларды алименттеуге ... өмір сүру ... бар ... ... оның ... болу
негіздерінде; үшіншіден, оның өмір сүру шарттары туралы; ... ... ... болып тұр.
Балалардың алимент алуға деген құқықтарының өмір сүру шегі ... ... ... ... Ол ... ... ... ата –
аналардың алименттік міндеттерін іске асыру принциптерінен табады.
Ағымдағы жанұялық–некелік ... оның ... ... ... ... жеке қағидаларын, оның басқаға
берілмеушілік, бөтендетілмеушілік, бөлінбеушілік, ... ... ... ... ... ... қанағаттандыру
принциптерін ажыратады.
Сонымен қатар, шетел заңнамаларында күші бар және ... ... ... ... ... мүдделерін ғана қарастырып қоймай, оны
тиісті ретте қамтамасыз етуге бағытталған алиментті ... ... ... ... жөн.
Жекелей алсақ, Францияның жанұялық заңнамасында балаларға қатысты
алименттік міндеттемелерді қамтамасыз ету шегі ... ... ... ... ... осы ... мәні ... қарау
кезінде барлық жағдайда балалардың мүліктік ... ... ... ... ... мен қарыз алушының мүліктік мүдделерінің ... ... ... ... ... ала ... шешіледі. Бұл өз
көрінісін алименттеуді баланың өзі алдында жүзеге асыру міндеттілігінен
табады.
Алиментке ... ... ... ... ... тұлғаның
оған жүктелген материалдық қамтамасыз ету ... ... ... ... және ... ... ... заңи фактілер негізінде
туындайды.
Осылайша, егер ата–ана кәмелетке толмағандарды материалдық қамтамасыз
ету міндеттілігін өз ... ... ... болса, онда алименттік
міндеттілік туындамайды, ол баланы ... ... ... құқықтың
жүзеге асуын қадағалайды.
Байлықтың еріктілігі ата – ананың құқықтық жағдайымен байланысты емес;
олар тіркелген некеде болады және оны бұза ... ... онда ... құқық – бұл сот шешімін орындау
ретіндегі субъективтік құқықты мәжбүрлеп жүзеге асыру делінген [69, ... ... ... егер ... ... ... ... байланысты міндеттілік ретінде қарастыратын болсақ, ара
жігін ажыратуға болады.
Алименттік құқықтық қатынастар дамудың ... ... ... ... бір ... ... ... өмір жағдайларын жасау бойынша ... ... ... ... ... табылады.
Алименттер оны байлықпен қамтамасыз етуді қорғау ... ... ... негізінде алименттік байлықты төлеуге міндетті тұлғаның
оны беруден бас тарту фактісі жатыр. Бірақ та сот органының шешімі ... ... ... ... заңи факт дәрежесін бере алмайды.
Бірақ та отбасылық – жанұялық доктринада сот органдарының ... ... ... ... да бар [7 0, 37 ... яғни ... ... ерекше заңи құрылым – заңи фактілер
бойынша кепілдендіріледі.
2.2 Кәмелетке толмаған еңбекке жарамсыз балаларды ... ... ... ... ... ... ... аналардың алименттік
міндеттілігі баланың кәмелеттік жасқа ... ... ... тоқтатылады.
Қазақстандық жанұялық заңнама кәмелетке толған еңбекке жарамды балаларға
алиментке деген құқықты, тіпті олар оқуын жалғастырып жатса және өзін – ... ете ... да, ... қалу ... қарастырмайды.
Дамыған елдердің түгелдей дерлігінде бар аталған норманы «Неке ... ... қосу ... ... ... сәттілікке ұласқан жоқ.
Кәмелетке толған оқуын жалғастырушы балалардың ата– аналарынан көмек
алуға ... ... ... ... ... ... кемшілігі болып
табылады.
Кәмелетке толған еңбекке жарамды балалардың ата – ... ... ... ... ... ... ... сай қоғамда өз
қолымен экономикалық жекелілікке жету кәмелетке толғаннан біршама кейінірек
болатындығымен түсіндіріледі.
Ата – аналардың біреуімен ғана ... ... ... ... ... ... ... отбасында тәрбиеленіп жатқан балаға
қарағанда әлжуаз келеді. Олар 18 ... ... ... оқу ... тек бір ... ... ... жатқан ата–ананың біреуіне ғана
түседі, мұны ... деп айту ... ... ... ... ... қажеттілігі мен еңбекке
жарамсыздығын алиментке құқықтың ... ... ... ... ... деп ... атап ... жөн [71, 38 б.], сонымен қатар, заңи
тұрғыдан алғанда студент балаларда ... ... ... ... ... және материалдық көмекке зәру болып табылса да,
олар еңбекке қабілетсіздер ретінде қарастырылмайды, себебі, ... ... ... ... тек ... ... ... ғана байланыстырылады.
Кәмелетке толған студент балалар бұларға жатпайды. Олар ... ... ... асыра алмайды, себебі, олар кәсіпқой
біліктіліктер, қабілеттіліктер мен квалификация алу үшін ... ... ... қана ... де, бірқатар елдерде оқуын жалғастырып жатқан кәмелетке
толған еңбекке жарамды балаларына ... ... ... ... ... ... ... ерікті түрде; б) алименттік төлем негізіндегі
мәжбүрлеу нысанында. Әрине, осындай міндеттілік ... ... және ... ... [72, 38 ... бұл ... тек ... принципі ғана ... ... ... де жатыр.
Кәмелетке толған еңбекке жарамды күндізгі бөлімде ЖОО – ... ... ... ... және ... ... ... алимент қарастыруды заңнамалық тұрғыда шешу көзделеді.
Мысалы, М.В.Антокольская бұл мерзімді 25 жылдық мерзіммен шектеуді
ұсынады. ... ... ... ... ... ... ... балалардың
қажеттілігіне тәуелді етіп құрылымдау қажеттілігі болжанады [73, 39 б.].
«Неке ... және ... ... ... сәйкес,
ата – аналар өздерінің кәмелетке толған еңбекке жарамсыз ... ... ... ... тиіс [74, 39 ... толған еңбекке жарамсыз балалардың, егер олардың қызметке
қабілеттері жоқ болса – ... ... ... алимент төлеуге
міндетті ата – аналарымен ақылдасып, байлықты беру ... ... ... ... ... ... келісім болмаған жағдайда ол сот тәртібімен қаралады.
Кәмелетке толмаған балаларына ... ... ... ата –аналармен оларға 18 жас ... ... ... ... ... ... болып табылмайды.
Балалар кәмелетке толғаннан кейін ата–аналардың ... ... ... ... ... тоқтатылады. Егер
балалар еңбекке қабілетсіз және ата– ... 18 ... ... ... ... зәру ... ... жаңа тексерілім қажет болады.
Балаларды еңбекке қабілетсіз деп тануға негіз болып ... ... ... деп I және II топтағы мүгедектер танылады [75,
39 б.]. III топтағы мүгедектердің ... ... ... ... бұл ... ... ... толған еңбекке жарамды балаларды байлықпен қамтамасыз етуге
алимент қарастыру ... ол ата – ... ... болуы қажет [76,
39 б.].
Ағымдағы заңнамада баланың қандай жаста және ... ... ... ... ... ешқандай мәнге ие еместігін ескере
кеткен жөн. Бұл туғаннан пайда болған да, жүре ... ... да ... ... ... Еңбекке қабілетсіздік бала 18 жасқа келгеннен
соң да, керісінше, бала сәби кезінде мүгедек ... да ... ... ... ... ... ... байланысты қаралады.
Олар кәмелетке толған соң бұрынғы алименттік міндеттілік тоқтатылады, ... ... ... және ... ... 129-бабының ережелері
бойынша көмекке зәру еңбекке қабілетсіз бала ретінде алимент алуға құқылы.
Осыған байланысты оған немесе оның ... ... ... ... ... тағы да ... тура келеді, бірақ бұл бірінші жағдайға қарағанда
өзгеше ... ... ... қатар, ата– аналар балалардың қосымша ақша жұмсауына
да көмекке ... ... Ата – ... ... міндеттілік кейбір
өзіндік жағдайларға байланысты туындайды: баланың қатты сырқаттануы, басқа
біреудің көмегі ... ... ... болған кезде пайда болады.
Ерлі-зайыптылармен өзіндік ... мен ... ... ... ... жүбайының мүддесін және жалпы отбасы мүддесін қамтама
ету шарты болып ... Неке және ... ... ... ... тіркеу органдарының некеге түрушыларға "Болашақ ... ... ... мен ... ... ... ... Жеке құқықтар— отбасында негізгі болып есептеледі, өйткені ерлі-
зайыптылардың ... ... ... ... ... ... ... табылады. Жеке қүқықтар отбасы өмірінде маңызды орынға ие.
Ерлі-зайыптылардың әрқайсысы өзінің жеке қүқықтарына өз ... ... ... ... ... қатынастарының ерекшелігі мүнда сонымен
бірге ... ... ... ... мүдделері, жалпы отбасы
мүддесінің бар екендіпнде. Сондықтан да, бір ... ... жеке ... ... ... ... асыруы,отбасының берік болуына және
сақталуына ықпал етпейді Мүның барлығы міндетті түрде есепке ... ... ... ... ... әйел затына кемсіте қараушылық, жеке
меншік ретінде санау іспетті оспадар дөстүрлер әлі де ... ... қүлы ... ... ... ... тәуелділіктерінің
босаңсуы да қалыпты жағдай болып отыр Бүлардың қай-қайсысы ... ... ... кері ... ... хақ. Сол ... ... қатынастар махаббатқа, бірін-бірі сыйлап, қурметтеуге,
өзара көмек жасауға құрылуы ... Жаңа ... ... бүкіл адамзаттың
өткен үрпақтары қалыптастырылған ең ... ... өз ... сіңіре
отырып, өз денесі шыныққан, рухани жағынан әбден ... ... мол жаңа ... ... ... ... көзі ... өміріне белсенді түрде қатысу мүмкіндігіне кепілдік береді және ... ... ... ... ... бала ... қатысуына
зиян келтірмейді.
Конституция және барлық заңдар өйелге тек теңдік қана қамтамасыз
етілмегенін, ... ... ана ... ерекше қорғау берілгендігінің айқын
дәлелі бола алд.
Бұл жерде сот ата – аналарды фактілік келтірілген шығындар үшін ... ... ... ... ... ... үшін де қатысуға
міндеттеуге құқылы.
Фактілік ... ... ... ... ... ... және ... – курорттық емделуге деген медиктердің
қорытынды ... ... және ... ... ... ... және
т.б.
Өтелген қосымша шығындармен қатар, болашақта төленуге тиісті шығындар
да дәлелденуі ... ... тағы да ... кеткен жөн. Тәжірибеде соттар
кейде қосымша шығындарды өтеу туралы қаралымды бала ауру немесе ... ... ... ғана ... ... сот қандай шығындар осы уақытқа дейін фактілік
түрде ... ... ... ... ... немесе қандай
нақты шығындар болашақта жабылуды қажет ететіндігін ... ... ...... ... ... ... сотпен олардың нақты
мөлшерде сотпен белгіленген ақшалай соманы ай ... ... ... ... Сот ... мен ата – ... материалдық және жанұялық
немесе тараптарды қанағаттандыратын өзге де назар аударарлық ... ... ... ... ету бойынша балалардың міндеттілігі
Жанұяның пайда болуының ... ... ... ... ең
бастысы, әлсіз, тәрбие мен қарауға мүдделі балаларға көрсетілсе, уақыт
өтісімен жағдай өзгерді. ... ... ... ... болды, ал қолдау мен
күтімге ата-аналары мүдделі бола бастады. Бірақ белгілі бір ... ... ... мен ... ... өмір ... қажетті
сипатына айналуы мүмкін, сол кезде заң оларды тиісті құқықтық ... ... ... ... ... ретінде қарастыратын
болады.
Ата-аналарды күту мен оларға көмек моральдік қолдауда, назар аударуда,
сыйластықта, әр түрлі ... ... ... ... көмек
көрсету – үйге күтім жасау, егер олар мүдделі болса ата-аналарына қарау
болып табылады [77, 41 ... ... ... ... ... ... ... өмір сүріне
қажетті қаржыны беру болып табылады.
Егер ... ... ... ... ... таба алмаса, онда
Қазақстан Республикасы «Неке және ... ... ... сәйкес,
олардан алимент талап етіледі.
Кәмелетке толған балалар тарапынан ... ... ... ... ... және ... бір шарттар негізінде балалар ата-
аналарына күтімді қамтамасыз ету бойынша қосымша шығындарды беруге қатысуға
тартылуы мүмкін.
Балалардың ... ... ... ... тек еңбекке
қабілетсіз және көмекке зәру ата-аналарына қатысты ғана туындайды.
Зейнетақылық заңнама нормаларына сәйкес, еңбекке қабілетсіз деп 63-ке
толған ... мен 58-ге ... ... ... ... ... белгіленген тәртіпте I және II топтағы
мүгедек ата-аналар да ... ... ... ... ескере отырып, сотпен
белгіленеді.
Сөзсіз, көмекке зәру болып, ең ... ... ... ... ... ... та, егер олардың қаржысы оларға қалыпты өмір
жағдайын қамтамасыз ете алмаса, сол тұлғалар зәру деп ... ... ... ... алимент көлемі ата-аналар мен
балалардың материалдық және жанұялық жағдайы ... ... ... ... ... көрсеткішке қатынасы арқылы сотпен анықталады [79,
42 б.].
Есепке, тиісінше, тек кіріс көлемі ғана емес, ... ... ... тартылған қызының немесе ұлының жанұясын қамтамасыз ету ... ... де ... ата-ана ретінде де, алиментке міндетті бала ретінде де ... ... ... ... ... ... егер сот оны
алимент төлеуге қажетті қаржысы жоқ деп таныса, балалардың біреуін алимент
төлеуден босату да ... ... ... өзіне емес, сотқа тиесілі. Ата – аналар ... ... ... туралы қарау жүргізуге, біреуге жүргізбеуге құқылы.
Бұл жағдайда алиментті қарау алиментті ... ... іс ... ... ... асырылады.
Бірақ алимент көлемін анықтау кезінде сот өзге де балалардың ата-
аналарын қамтамасыз етулері ... ... де ... жөн, ... ... ... алименттік міндеттілікке тартылған кезіндегі
төлеуге міндетті сомасы ғана қаралуы керек.
Қазақстан Республикасы «Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы» Кодексінің
131-бабында ... ... ... ... ету ... ... ... қабілетті кәмелетке толған балаларға ғана жүктелу ... ... ... ... ... ... ... қабілетті болып
тұрса да, некеге отыруы мен толық құқық қабілеттілікке ие ... ... да ... ... ... ... емес.
Бұл жерде Қазақстан Республикасы Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы»
Кодексінің 132-бабының ... одан да ... Ата – ... ... тек ... ... ... ғана міндетті екен.
Егер кәмелетке толмаған бала толық қызмет қабілетіне ие ... ... ... ... ... ... ... қатты науқастануы,
ата-аналарына бөтен күтімге төлеу үшін төлемнің қажеттілігі жағдайында да
қосымша шығындардың орнын толтыруға тартуға ... ... ... ... балалардың мүдделерін кепілдендіруге
деген талпыныс басым болып тұрғандығы айдан анық.
Біздің ойымызша, кәмелетке ... ... ... ... ... заң ... өздерінің еңбекке қабілетсіз және көмекке зәру ... ... ... ... ... ... ... төлеуге
тартылуға міндетті.
Бірақ егер сотпен өз уақытында ата-аналардың ата-аналық міндеттерін
орындаудан ... ... ... ... ... еңбекке
қабілетсіз және көмекке зәру ата-аналарына күтім жасау міндеттілігінен
босатылады [80, 43 б.].
Заңда қолданылған ... ... ... өздерінің
объективті жағдайлармен ата-аналық ... ... ... тек ... етуді ғана емес, сонымен ... ... де ... ... ... ... осы
міндеттіліктердің кез – келгені бұзылған кезде сотпен қолданылуы мүмкін.
Ата-аналардың алименттік шарттарын қанағаттандырудан бас ... ... ... ... құқығынан айыру табылады. Ата-аналар ата-
аналық құқығынан айырылулары мүмкін, егер олар:
1. ата-аналық ... ... ... ... ... ... ... белгілі себептермен өз баласын балалар үйінен немесе өзге тәрбиелеу,
емдеу және басқа да ... ... бас ... өзінің ата-аналық міндеттерін асыра пайдаланса;
4. балаларға шектен шыққан ... ... ... қатар, оларға
физикалық және психикалық зорлықты жүзеге асырса, олардың жыныстық
қол тимеушілігіне қыр көрсетсе;
5. заңнамада ... ... ... ... ... ... деп ... ата-аналық құқығынан өз балалары немесе жұбайына қатысты
олардың өміріне немесе денсаулығына қауіп төндіретін қасақана ... ... ... [81, 44 ... та заң, егер ата-аналардың мінезі мен өмір салты өзгерсе және
мұны баланың мүддесі ... ... ... ... қалпына келтіруге
құқылы.
Заман талабына сай жағдайда нақты құқықтық сипат балаларды ата-
аналарын күту және ... ... ... ... ие ... ... ата-аналардың ата-аналық міндеттілігін орындаудан тартыншақтануы сот
арқылы балаларды ... ... ету мен ... көмек көрсету
міндеттілігінен босату үшін негіз болып табылады деген қорытынды жасауға
болады.
2.4 ... ... ... ... ... өндіру
Тәжірибеде алиментті алу мәселесі өте көп туындайды. Неке ... және ... ... ... ... ... ... қарастырады. Сонымен қатар, «Сот орындаушыларының статусы ... ... 1998 ... ... № 253-1 Заңы (2007 ... ... ... мен толықтырулар енгізумен қоса) өтеушіде жалақысы
болмаған жағдайдағы алиментті алу ретін, ... ... ... және т.б. ... ... ... ... алименттік төлемдерді жалақы есебінен немесе өзге
кірістер ... үш ... ... мерзімде ала ... ... ... ... ... ... сай ... жүгіне алатын
мүліктен басқа ретте алу борышкердің мүлкіне жүгінеді. Мүлікті тәркілеуге
жүгіну бойынша сот орындаушысы үкім шығарады.
Алимент ... ... ... сот ... ... ... орны
бойынша анықталады. Егер борышкер бұл уақытта жұмыс істемеген ... ... ... ... ... ... ... алимент бойынша қарыз
қарызды алу сәтіндегі ... ... ... ... ... ... анықталады.
Бас бостандығынан айыру мекемелерінде жазасын өтеп жатқан тұлғалар
үшін, егер борышкер бұл ... ... ... ... ... қарыз бір
айлық есептік көрсеткіш арқылы анықталады.
Қарыз сомасын төлеуден тартыншақтанған тұлғаның ... ... ... ... ... жағдайында Қазақстан Республикасының
Азаматтық Кодексінің 353-бабына сай тұрақсыздық белгіленеді.
Борышкер олардан еңбектік ... ... ... алып ... мен ... тұлғалар сотпен белгіленген мерзімде борышкердің жұмыс
орны мен оның кірістері, ұстанымдық ... ... ... ... ... сот ... жүктеген міндеттерді орындамаушылық әкімшілік
жауапқа тартылуға алып келеді.
Алименттік төлемдер бойынша қарыздарды тәркілеу реті.
Алименттік ... ... түрі ... ... ... ... ... жалақысы немесе басқа да кірістері есебінен жүргізіледі.
Қарыз көлемі сот орындаушысымен шешім қабылданған орын ... ... ... ... орындаушысының қарыз көлемін анықтау туралы үкімі белгіленген
ретте ... және ... ... жатады.
Сот орындаушысы борышкердің айлығы мен басқа да ... ... ... ... ... және дұрыстығына жүйелік бақылауды және
ұсталынған соманың тәркіленуішге жіберілуін жүзеге асырады.
Борышкердің тұрақты ... ... ... ... ... және ... өтеу үшін шекара асуы кезіндегі алиментті алу тәртібі заңнамамен
анықталады.
Борышкердің сот орындаушысы талаптарын ... ... ... ... оны ... ... шараларын қабылдайды.
Заңнамаға сәйкес, алиментті тәркілеу кезінде төлеудің еріктілік
тәртібі және мәжбүрлеу тәртібі болады.
Алиментті ... ... ... сот ... алу ... төле ... келісім болмаған
жағдайда ғана мүмкін болады. Өзге жағдайларда, ең ... ... жою ... және ... соң ... қана ... алу ... талапқа
жүгінуге болады.
Кәмелеттік жасқа толмаған балаларға алиментті алу сот ... ... ... ... асырылуы мүмкін. Сот үкімі алиментті тәркілеу
туралы сұрақты шешудің қысқартылған үрдісі болып табылады.
Бұл ... ... ... ... ... төлеуші мен алушы
сот отырысына шақырылмайды және ... ... ... ... сот ... ... туралы үкім шығарады. Сот
жарлығымен келіспеген жағдайда, алимент алушы, бұл ... ... ... ... шешу үшін ... жүгінуге құқылы.
Судья алиментті алу туралы үкімді сотпен тиісті шешім қабылданғанға
дейін шығаруға құқылы. Дау туу жағдайында сот ... ... ... ... ... және Қазақстан Республикасының
Азаматтық процессуалдық кодексінің ережелері бойынша шығарылады [82, ... ... ... ... ... заңда көрсетілген міндеттерді
құрылымдау болып табылады. Ол тұлғаның балаларды қамтамасыз етуі басқа бір
азаматқа емес, тура оның ... ... ... ... ... сот ... ... материалдық көмек көрсететін субъект
анықталады, ол қамтамасыз етуге міндетті балалар саны, алимент ... ... ... ... кәмелетке толмаған балаларына алимент ... ... ... кезде және ата-ананың табысына және (немесе) өзге де
кірісіне үлестік ... ... ... алу ... ... ... немесе тараптардың бірінің мүдделерін елеулі түрде ... сот ... ақша ... немесе бір мезгілде үлеспен ... ақша ... ай ... ... алынатын алимент мөлшерін
айқындауға ... ... ... ... ... табысы және (немесе) өзге
де кірісі бар не, егер ... ... және ... өзге де ... ... ... заттай алатын ата-аналардан алимент өндіріп алу
жатады
Күндізгі оқу ... ... ... ... беру ... ... ... қаражатын өндіріп алу алимент төлеу ... ... ... ақша ... ... Тұрақты ақша сомасының мөлшерін
сот тараптардың материалдық және отбасылық жағдайлары мен басқа да ... ... ... отырып, баланың бұрынғы қамтамасыз етілу
деңгейін мүмкіндігінше сақтайтын көлемдегі айлық ... ... ... алып ... ата-аналардың әрқайсысының қолында балалар ... ... ... оның ... аз ... ... ... ай
сайын өндіріп алынатын және сот ... ... ақша ... қорытындылай келе, сот шешімінің алимент ... ... ... да бір ... ... болып
табылмайтындығын айта кеткен жөн.
Алиментті тәркілеу туралы сот ... ... ... ... ... және фактілік негіздерінің болуын саралайды,
соңғысы рөлін жанұялық заңнама нормалары ... ... мәні ... ... ... ... және
нормативтік негіздері арасындағы жік ажыратушы рөлін ... ... ... алиментті тәркілеу туралы тек сот шешімі
болған жағдайда ғана қылмыстық жауаптылық сұрағын қарауға негіз бар.
Алиментті төлеу туралы ... ... ... ... толмаған
балаларға алимент олардың ата-аналарынан ай сайын сот ... мына ... бір ... - ... жалақысының немесе өзге де кірісінің
төрттен бірі, екі ... ... ... үш ... одан да көп ... ... ... тәркіленеді. Аталған тәртіп бала ... ... де ... ... ... жоқ ... ... олар тұрақты жалақыға ие
болмаса және ол өте аз болса, онда алиментті жалақыдан үлес ... ... ... бала ... ала ... ... да мүмкін. Бұрындары аталған
мәселе ... ... ... ... ... ... ... жаңа заңды жасап шығару кезінде алимент ... бас ... бұл ... жаңа ... ... ... ... немесе тиісті жалақысын ... ... ... ... ... ... ... мұндай шешім әдебиеттермен де мақұлданды.
Жекелей алсақ, М.В.Антокольская былай деп ұйғарады: ... ... ... кіріс пен мүлік жоқ болса, оларды алимент төлеу үшін
мәжбүрлеу жұмыстарына тартуға ... ... бұл ... ... және адам ... бұзатын болар еді» [83, 54 б.].
Бірақ та мұндай құқықтар ... да бар. ... ... ... ... ... ... жұмыстарына тартуға болмайды. Бірақ
балаларына қамқорлық жасау ата-аналардың конституциялық мміндеті болып
табылады [84, 54 ... ... ... ... ... егер ... балаларды
қамтамасыз етуі осындай ірі құжатта бекітілсе, онда осы міндеттерді жүзеге
асыратын механизм болуы керек.
Жұмыс ... ... ... Онда ... қамтамасыз еткісі
келмейтін тұлғаларға заңда қандай ... ... ... ... ... бұл өз ... киіндірудің, тамақтандырудың құқықтық емес,
моральдік міндеттілігі ғана болып қалады.
Қазақстан Республикасы Қылмыстық Кодексінің 136-бабын аталған жағдайға
қолдануға келмейді. Ол тек ... ... ... ... ... ... бағытталған.
Егер ата-аналар жұмысын мүлдем тоқтатқан немесе тек аз төленетін
жұмыстар ғана ... ... ... ... ... ... ... қолданылмайды [85, 54 б.].
Барлық мәселе «көкек ата-аналарды» ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... ата-аналар ата-аналық құқықтарынан ата-аналық
міндеттерді орындамағандығы және ... ... ... ... үшін
ғана айырылады.
Біздің жағдайда ата-аналар тек жұмыс жасағысы ... ... ... ... ... ... ... толықтай жауапсыз
қуыршақ ата-аналарға ие болды, ал олардың балалар алдындағы конституциялық
міндеттілігі ештеңе емес болып қалды.
Осы ... шығу ... ... ойымызша, келесідей шаралар қажет. Ата-
аналық құқықтан айыруға негіз болып ата-аналардың ... ... ... ... ... ... керек.
Неке мен отбасы, аналылық, әкелілік пен балалылық мемлекет қорғауында
болғандықтан [86, 55 б.] мемлекет заңнамада алименттің ... ... ... Бұл бала ... ... Конвенцияның 3, 5, 6, 18-
баптарына ... ... ... ... ... ... жалтаратын болса, олар
ата-аналық құқығынан айырылулары қажет.
Бірақ заңнамада алимент төледің бірқатар кепілдіктері бар ... ... ... ... еңбекке жарамды балалар мен көмекке зәру ата-
аналарға төленетін ... ... ... онда ... ... ету үшін төленетін алимент мөлшері алимент төлеу ... ... ... ... ... ... олардың материалдық және
жанұялық, сонымен қатар, тараптардың өзге де ... ... ... ... ... ... шығарғаннан кейін сотқа алимент мөлшерін ... ... ... ... ... ... ... жөн [87, 55 б.].
Бала қажеттігіне сай келмейтін, оның ... ... тыс ... да ... мүмкін. Бірақ баланың нақты қажеттіліктерін кім және
қалай анықтайды? Заңда тек сот қана көрсетілген, ... бұл ... ... ... біркелкі емес ойларына алып келеді.
Әр судъя өзінше аталған жағдайды, баланың ... ... Адам ... ... ... көлемі де артады. Сондықтан аталған
сұрақты соттың қарауына ... ... ... ... немесе кеміту қажет болғанда сот ... ... ... ... ... ... ... алатын қамқорлық органдарына
жүгінуі керек [88, 56 б.].
Қамқорлық көрсету органдарының ойын есепке ала ... сот ... ... шешім қабылдай алатын еді. Әрине, сот бұл жағдайда өз қарауы
бойынша шешім қабылдауға құқылы, ... бұл ... ... органдарының
дау тудырған шешімі кезінде ғана болады.
Алиментті алу ... ... ... шағымның уақыты туралы жағдай
қолданылмайтындығын айта кеткен жөн. Сондықтан да ... ... ... тұлға алиментті қарау туралы арызбен алиментке құқықтың пайда болуы
сәтінен бастап белгіленген уақыт мерзіміне тәуелсіз ... ... ... ... ... ұзақтығы – бұл мүдделі тұлғаның өз ... ... ... ... ... ... ... ұзақтығының уақыты өтіп кеткен ... ... ... ... ... сотқа қайта шағымдана алады. ... ... ... ... шағымды қараудан бас тартқандығының
негізі болып табылады.
Біздің жағдайда, егер баланы қамтамасыз ету үшін ... ... ... 5-10 ... одан да көп ... бұрын қабылданып, бірақ алимент
алынбаса, онда төлеуші сотқа шағымдану ұзақтығының ... ... ... ... [89, 56 б.].
Осылайша, берілген мерзім – бұл шағымдану ұзақтығының ... ... ... ... қарыздар бойынша қарыз соманы анықтау мерзімі.
Сотқа шағымдану уақытынан бастап келесі ... ... ... ... ... оны ... қағида ретінде сақтау қажет.
Кәмелетке томаған балаларға төленетін алименттер ... ... ... ... кезеңдегі алиментті төлеуге міндетті тұлғаның жалақысы
мен басқа да кірісіне байланысты анықталады.
Алиментті төлеуге міндетті тұлға осы ... ... ... немесе
оның жалақысы мен басқа да кірістерін растайтын құжаттар ұсынылмаса,
алимент қарызды қайтару ... ... ... ... ... ... анықталады.
Егер төлеушінің белгілі-бір себептері болса, мысалы ауру, онда ол
сотқа өзін қарыздан ... ... ... ... ... ... мен неке ... Заңға сәйкес сот алиментті төлеуге міндетті
тұлға шағымы ... ... ... осы ... ... ... басқа да
себептер бойынша орын алғанын және оның материалды және отбасылық жағдайы
орын алған алименттер бойынша ... ... ... ... ... онда оны толық немесе жартылай алимент бойынша қарыздарды өтеуден
босатуға ... бар [90, 57 ... ... сот ... ... адамгершілігі презумпциясын
қалпына келтіреді.
Қарыздан басқа, кінәлі алимент ... ... ... ... әр
күні үшін төленбеген алименттердің оннан бір ... ... ... ... ... ... алушы алиментті уақытында төлемеген кінәлі
тұлғадан ... ... ... ... ... орын алған
шығындардың үстеме жаба алмаған бөлігін алуға құқығы бар.
Сот шешімін ... ... ... ... сай емес
әрекет ретінде анықталса, оны жауапкершілікке ... ... ... кінәсі
түйінделуі қажет. Өзінен жауапкершілікті алу үшін ол өзінің кінәсіздігін
дәлелдеуі қажет.
Төлеуші кінәсі кез-келген нысанда болуы ... ... ... егер ... ... қарыз басқа тұлғалар
кінәсі себепті орын алса, мысалы, жалақының уақтылы төленбеуі, кешіктірілуі
немесе алименттік сомманы банктердің дұрыс ... және т.б. ... ... ... ... ... ... мұндай міндеткерлік жүктелмеуі
тиіс.
Шетелде алиментті төлету.
1999 жылдың 30 ... ... ... 1956 жылдың 20
маусымында Нью-Йоркте қабылданған және 1957 жылдың 25 мамырында ... ... ... ... ... ... ратификациялады.
Бұл Конвенция тағдыры шетелде орналасқан тұлғалардан алиментті алуға
тәуелді мұқтаж жандардың жағдайына ... ... ... ... қажеттілігін еске тұтады.
Алименттік шағымдар бойынша сот істерін жүргізу немесе төлету күрделі
заңдық және фактілік қиыншылықармен байланысты және ... ... мен ... ... жеңу үшін ... ... ету қажет.
Осыған байланысты Конвенция осы саладағы көптеген ... ... ... ... ... қатысушы-елдерінің бірінің территориясында
орналасқан, шағымданушы болып ... ... ... құқығы бар деп
есептелетін жауап ...... ... қатысушы елі
юрисдикциясында орналасқан басқа тұлғадан алиментті төлетуді жеңілдету
болып ... Бұл ... ... және ... ... ... ... асырады.
Конвенцияда қарастырылған құқық қорғау құралдары ішкі және халықаралық
құқықта бар басқа да ... ... ... ... ... ... ... тараптары ратификациялық грамотаны депонизациялау немесе
қосылу туралы грамота ... бір ... ... ... және ... ... ... функцияларын өз территорияларында
жүзеге асыруды тапсырады.
Ратификациялық грамотаны ... ... ... туралы грамота
уақытында жариялық ... жеке ... өз ... ... ... атқару тапсырылады.
Конвенция тараптары Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас ... ... ... 1мен 2 пункттерін қолдануға байланысты бұйрықтар мен оларға
қатысты барлық ... ... ... ... және ... ... ... басқа
қатысушыларының жеткізші және аралық инстанцияларымен тікелей қатынасқа
түсе алады.
Жеткізуші инстанцияға өтініш ... ... ... ... бірінің территориясында
(шағымданушы ел), ал жауап беруші Конвенцияның басқа ... ... ел) ... ... онда ... ... ел жеткізуші
инстанциясына жауап берушіден алименті төлету туралы өтініш беруге болады.
Конвенцияның әр қатысушысы Бас Хатшыға аралық инстанция мемлекеті заңы
бойынша алиментті ... ... ... үшін ... ... ... ... қандай тәртіппен ұсынылуы тиіс және осы заң бойынша орындалуы
тиіс басқа талаптар қандай екенін хабарлайды.
Өтініш іске қатысты ... ... ... ... ... ... ... әрекет етуге немесе шағымданушы атынан
әрекет ететін басқа тұлғаны тағайындауға ... ... ... ... Әрі қарай, ол шағымданушы фотографиясы және мүмкін болған жағдайда
жауап беруші фотографиясымен қоса жүруі тиіс.
Жеткізуші инстанция аралық ... ... ... барлық
талаптары орындалуы үшін барлық шараларды қолданады. Осы ... ... ... ... ... ... тиіс:
А) шағымданушының аты мен тегі, адресі, туылған күні, азаматтығы ... түрі және ... ... ... оның ... ... тегі мен ... жауап берушінің аты мен тегі және ... ... оның ... бес ... ... бойынша адрестері, туылған күні,
оның азаматтығы мен қызмет түрі;
В) өтініштің негізі мен ... ... ... және шағымданушы мен жауап
берушінің отбасы жағдайы мен қаражатына байланысты іске қатысты ... ... ... ... жауап берушінің мемлекетіне
жөнелтеді.
Құжаттарды жөнелткенге дейін ... ... бұл ... ... ... ... ... ұсынылғандығын тексереді.
Жеткізуші инстанция аралық инстанцияға өтініштің негізділігі туралы ... ... және ... ... ... ... ... мен оны
шығындардан босатуға кеңес беруі мүмкін.
Шағымданушы өтініші бойынша жекізуші инстанция ... 4 ... ... ... ... бірінің компетентті сот мекемесінің
шағымданушы пайдасына шығарылған алименттер туралы соңғы ... ... ... ... сот ... және ... ... осы шешім
қабылданған іс бойынша хаттамаларды жеткізеді.
Көрсетілген шешімдер мен сот үкімдері ... 3 ... ... орнына немесе оларды толықтыруы мүмкін.
Ковенцияның 6 бабында көрсетілген өндіріс жауап беруші елі заңына
сәйкес экзекватураны беру ... ... ... ... өндірісі немесе
Конвенцияға сәйкес өткізілген үкімге негізделген жаңа шағым болуы ... ... ... ... ... ете отырып, аралық
инстанция шағымданушы атынан алименттерді төлету үшін, бейбіт ... ... ... ... алимент туралы шағым беру және сәйкес сот ісін жүргізу
және шешім, анықтама ... ... ... ... ... жүзеге асыруды
қоса алғанда барлық шараларды қабылдайды.
Аралық инстанция жеткізуші инстанцияға іс барысын хабарлап тұрады.
Егер ол өз ... ... ... ... болса, жеткізуші инстанцияға
себебін айтып, құжаттарды қайтарып береді.
Конвенцияның кез-келген үкіміне қарамастан, кез-келген шағым мен іске
байланысты пайда ... ... ... ... ... заң жауап
беруші мемлекетінің заңы, атап айтқанда осы ... жеке ... ... табылады.
Мүдделі тарап-мемлекеттердің екеуінің де жеке талаптарды көтерсе,
келесі қағидалар қолданылады:
А) өндірісінде алимент туралы ... ... ... мекеме жазбаша және
басқа дәлелдемелерді алу үшін ... ... ... ... ... немесе кез-келген басқа органына немесе мекемесіне жеке
талаппен арыздануы мүмкін;
Б) тараптар келіп ... үшін ... ... орган сәйкес жеткізуші
инстанция мен аралық инстанцияға және жауап ... ... ... ... ... пен ... хабарлауы тиіс;
В) жеке талаптар мүмкіндігінше тез орындалуы тиіс; егер жеке талап сол
талап бағытталған ... оны ... ... төрт ай ... ... жіберген органға жүзеге асырылмау немесе ... ... ... жеке ... ... қандай да бір салықтар мен шығындарды өтеуді
талап етпеуі тиіс;
Д) жеке талапты орындау тек келесі жағдайларда ... осы ... ... ... егер ... ... орын алуы тиіс Конвенция тарабы оның
сипаты оның суверенитетіне немесе оның қауіпсіздігіне зиян ... ... ... алимент туралы істер бойынша сот шешімдерін өзгерту
туралы ... де ... ... істі ... ... шағымданушыларға осы іс
жүргізіліп отырған мемлекет резиденттері мен азаматтарына ... мен ... мен ... ... ... ... шетелдік немесе резидент еместігі статусы
әсерінен қандай да бір міндеткерлікті ұсынуға немесе қандай да бір ... ... ... өтеу немесе басқа да мақсатта кіріс төлеуге
міндетті болмауы ... ... ... ... ... ... ұсынатын
қызметтері үшін өтемақы талап етпеуі тиіс.
Заңдарында шетелге қаржы аударылымдарына шектеу қойылатын Конвенция
тараптары ... ... ... ... негізіндегі кез-келген сот
ісі шығындарын жабуға арналған қаржы аударылымдарына ең жоғары приоритет
береді.
Федеративті ... ... емес ... ... ... іске ... мемлекеттік заң шығару билігінің заң шығаруына тәуелді
Конвенция баптары федеративті мемлекеттер болып ... ... ... әрекет етеді;
Б) жүзеге асуы федерацияға кіретін және мемлекеттік құрылымына сәйкес
бұл заңдарды шығаруға ... емес әр ... ... ... ... ... ... Конвенция баптарына қатысты федерация үкіметі ... бұл ... ... ... провинциялары немесе кантондары
компетентті билігіне жағымды мінездемемен жеткізеді;
В) Конвенцияға қатысатын ... ... ... ... Бас ... жіберілген талабына сәйкес мемлекетте және оның құрамдас
бөліктерінде ... ... және ... ... да бір ... ... ... мен дәстүрлер туралы хабарлама бұл ... ... ... ... да шаралар арқылы қалай жүзеге асырылғанын көрсете отырып жібереді.
Конвенция үкімдері тарап егер Конвенцияны ратификациялау немесе ... ... бұл ... оның бір ... ... ... деп ... жағдайда ол халықаралық қатынастарына жауапты
барлық өзін-өзі басқармайтын, басқаларға тәуелді территорияларға бірдей
қатысты болып ... және ... ... ... ... тарап одан кейін Бас Хатшы ... ... ... ... территориясына таратуы мүмкін.
Егер Конвенцияның қандай да бір ... ... ... ... қолдануға байланысты дау ... және ол ... ... ол ... ... жіберіледі. Бұл не арнайы
келісім туралы хабарлау арқылы немесе даудағы тараптардың бірінің бір жақты
хабарлауы арқылы ... ... ... ... ... Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы кодексі
алиментті заңмен ғана ... ... ... ... ... ... ... төлеудің шарттары, реті және мөлшері көрсетілмейтін
алиментті төлеу туралы келісімнің жасалуын болғызады. Осыған ... ... ... табиғаты туралы мәселе туындады.
Әдебиеттерде аталған келісім өз табиғаты бойынша азаматтық-құқықтық
келісім болып табылады деген ой ... [91, 46 ... ... ... ... қате. Қазақстан Республикасы
Азаматтық Кодексінің 378-бабы 1-тармағына ... ... ... екі ... ... азаматтық құқықтар мен міндеттерді белгілеу, өзгерту мен
жоюы табылады [92, 46 б.].
Аталған нормада құқықтық ... ... ... ... ... ... ... өзгертуге және жоюға бағыттылығы көрсетіледі.
«Келісімшарт» термині ... ... әр ... ... ... ... заңи факт; бұл өзі келісімдік ... ... ... құжат.
Келісімшарт оның негізінде құқықтық қатынастар ... және ... заңи ... келісімшарт азаматтық құқықтар мен міндеттердің туындауына
негіз болып табылады.
Келісімшарттың басқа келісімдер мен заңи ... ... ... ... болып табылуында. Сондықтан Қазақстан
Республикасы Азаматтық Кодексінің 148-бабы ... ... ... үшін екі ... одан да көп ... келісілген еркі
қажет.
Келісімшарттардың көп бөлігі екіжақты келісім болып табылады, ... ... ... қатынас туындайды, ал міндеттілік
үшін мүдделері қарама – қайшы екі тараптың болуы тиіс: біреуі ... ... ... ... – осы ... ... өзіне жүктейтін
тұлға (борышкер).
Азаматтық –құқықтық келісімді, әдетте, міндеттелетін ... ... ... жағдайларда бұл осылай да. Бірақ
міндеттелетін құқықтық қатынастар аймағына оңайшылықпен кіріге ... да ... ... ... яғни келісімнің барлық шарттарына келісім
берілгеннен кейін бастап қана тараптарда белгілі бір азаматтық құқықтар ... ... ... ... бұрын контрагенттер бір – бірінен құқықтар мен
міндеттер бойынша ажыратылмайды. Егер тараптар келісімге келмесе, онда тек
келісімшарт қана ... ... ... ... ... тәуекел етіп көрген
субъектілерде құқықтар мен міндеттер де жоқ болады.
«Келісімшарттың спецификасы оның құқыққабылдаушы сипатында, ... ... бір ... ... мен заңи ... ... Келісімшарт субъектілермен өзара құқықтар мен міндеттерді
белгілеу арқылы координациялаушы ... ... ... болып
табылады» [93, 47 б.].
Мүлдем басқа ... ... ... ... туындайды. Ата –
аналардың балаларын қамтамасыз етуі, ... ... ... ... - ... ... - ... мен міндеттерін жүзеге асыруы
теңдік қағидасына негізделеді. Бұл қағида ерлі - зайыптылардың ... ... ... ... ... шешу ... тығыз байланысты.
Неке жене отбасы заңында көзделген жеке ... мен ... ерлі ... осы ... ... бастамаларда жүзеге асыруына бағыт
береді.
Бала туа салысымен ата – аналары оны қамтамасыз етуге ... ... – ана мен ... ... қандай да бір келісімге келу
қажеттілігінің болуымен түсіндіріледі. Көбінесе, мұндай ... ... ... үшін ... ... ... ... туралы
наториалды куәландырылған келісімнің орындаушылық күші бар.
Алименттік келісімде тараптар мынаны ... деп ... ... баланы қамтамасыз ету үшін айына жалақысының немесе өзге де ... ¼ ... ... ... ... қамтамасыз ету бойынша
міндеттемелер бала туған сәттен бастап, келісім жасауға дейін пайда болады.
Алимент ... ... ... сияқты заңмен анықталған [94, 48 б.].
Осылайша, аталған келісімді қамтамасыз ету заңға негізделген. Ал «оның
тараптарымен ерікті ... ... ... ... шешім нұсқаларын
таңдау мен оның жақтастарының мінезі сияқты ... ... [95, 48 ... ... – құқықтық келісімшарт контрагенттердің еркінсіз санаға
сыймайтын болса, [96, 48 б.] онда ... ... ... ... ... ие ... ... болғанда да олардың еріктері азаматтық
құқықтар мен міндеттерді белгілеу, өзгерту мен жоюға бағытталған.
Алименттік келісімді азаматтық құқықтық келісімшарт деп ... ... ма? ... ойымызша – жоқ.
Жоғарыда аталған жағдайдағы ... ... ... ... ... ... және қажет болған жағдайда тез арада сұрақты сот
арқылы ... ұзақ ... ... ... ... ... Бұл
жағдайда келісімшарт алимент төлеу нысанын жүзеге асырудың тәсілі болып
табылады.
Жеке қүқықтық қатынастардың ... ... ... болмауы және материалдық сипатқа ие еместігінде. Жеке қуқықтардың
келемі, мазмуны, сипаты отбасылық қуқық қатынастардың қатысушылары ретінде
ерлі ... ... ... ... Ерлі - ... жеке ... ... нормалармен, өдет - ғұрыптармен.
сонымен ... ерлі - ... ... ... ... тәртібі туралы түсініктермен реттеледі.
Неке және отбасы заңнамаларына сәйкес, ... ... ... ... ... мен ... ... құқықтар мен
міндеттерді белгілеу, өзгерту мен ... ... ... Республикасы
Азаматтық Кодексінің нормалары қолданылады.
Бұл алименттік келісімді азаматтық - құқықтық келісімшарт деп тануды
куәландыру үшін қажет. Бірақ ... ... және неке және ... нормаларына сәйкес анализі осындай ұйғарымды растағаннан гөрі оған
қарсы шығады.
Егер алименттік келісім – бұл ... - ... ... ... ... ... Азаматтық Кодексінің 393-бабы 1-тармағына
сәйкес, келісімшарт тараптардың талап етілген нысанында барлық ... ... қол ... ... ... ... ... алименттік келісім жасау кезінде тараптар затты анықтамайды – ол
заңмен белгіленіп қойған – ол ... және ... ... ... ... ... - ... келісімшарт болып табылмайды.
Бұл келісім тараптарына алиментті сотқа жүгінусіз ... ... ... ... ... –құқықтық акт.
Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы Кодексінің 145 – ... ... ... ... келісімге азаматтық – құықтық
келісімді белгілеу, өзгерту мен жоюды реттейтін ... ... ... ... ... қолдануға болады. Аталған тәсіл
нормативтік экономика мақсатында қолданылады [97, 49 ... ... ... ... ... ... жасалады және
наториалдық куәландыруға жаталы. Бұл жағдайда келісімнің орындаушылық ... ... ... ... ... бас өа да ... сонымен қатар, сот орындаушысына жіберілуі мүмкін.
«Орындаушылық өндіріс» ... ... ... ... ... да бір азаматтық-құқықтық келісімшарттар көрсетілмеген.
Тиісінше, тіпті, нотариалдық кәландырылған ... ... ... ... ие ... бұл ... ... табиғаттың болмауын тағы бір рет
дәлелдейді.
Алименттік келісімшарттың наториалдық нысанын сақтамаудың соңы неге
апаратындығы ... ... ... ... ... 144-бабы 1-тармағы Қазақстан Республикасы Азаматтық Кодексінің
157-бабына сілтеме жасайды, бұған сәйкес, мұндай ... ... ... ... ... келісім бойынша тараптардың әрқайсысы келісім бойынша
алынғанның барлығын қайтаруға тиіс.
Неке және ... ... ... ерлі - ... ... ... да отбасы мүшелерінің өзара қүқықтары мен ... ... ... ... және ... бірі ... ... тең құқықты отбасын құруға жағдай жасауға бағытталған. Заңның
басты міндеттері ... ... ... ... ... нығайту және ана мен бала мүддесін мейлінше жоғары дәрежеде қорғау
болып табылады.
Отбасы, сонымен қатар, моральдың (өнеге) әсер ... ... ... ... ... Отбасының қоғамына кірген және осы ... ... ... табылатын тұлғалардың арасында көп жағдайда
өнеге нормаларымен реттелетін әр түрлі қатынастар пайда болады. ... ... ... өзіндік қүқықтары мен міндеттерін жүзеге асыруға байланысты
туындайтын жеке мүлікік емес қатынастарды жатқызамыз. ... ... ... ... қоғамда болып ... ... ... ... еңбек аясына белсенді араласуын, олардың
теңділігінің нақты қамтамасыз етілуі отбасы ішіндегі байланыстарды, ерлі ... ... ата - ... мен ... ... ... әрі күрделендіре түсті. Осыдан келіп неке және отбасы заңнамамаларының
мүлікьік емес отбасылық ... ... ... ролі ... - ... өзіндік құқықтары мен міндеттері жөніндегі
мәселеге арналған бұл ... ... ана ... ... ... мен бала мүдделерін қорғау, көп балалы және жалғыз басты ... ... ... ... ... беру, әйелдердің еңбегін
қорғау) ерекше тоқталмаймыз, дегенмен бүл жағдайлар отбасындағы ... ... да ... роль ... Олар ... төуелсіздегін және
дербестігін қамтамасыз етеді
Сонымен қатар, алименттік келісімшарттың наториалдық нысанының
сақталмауы ... ... ... ... ... ... алуға
болмайды.
Аталған қорытынды «Неке (ерлі-зайыптылық)және отбасы» Кодексінің ... ... ... онда ... келісімшарттың наториалдық
нысанының сақталмауы алименттің қайта талап етілуіне ... ... Бұл ... де. Алименттер баланы қамтамасыз ету үшін
пайдаланылады.
Сонымен бірге, ... ... ... ... ... қайта тәркіленуінің мүмкін еместігі келісімшарттың азаматтық-
құқықтық табиғатын емес, оның жанұялық – құқықтық табиғатын көрсетеді.
Қазақстан ... ... ... ... ... тоқтатылуы тараптардың біреуі қайтыс болғанда, оның мерзімінің
аяқталуы кезінде немесе келісімде көзделген басқа да негіздерге ... ... ... ... ... сот тәртібімен тәркілеуден нашар
жағдайларға әкелетіндей түрде бола ... ... да бала ... ... ... ... бойынша міндеттердің тоқтатылуы үшін
көзделгеннен ... ... алып ... ... ... тоқтатылу
негізін жойылған деп таныған жөн. Бірақ мұндай салдарға тікелей белгі заңда
жоқ.
Базалық деңгей ... сот ... ... ... шартын, мөлшерін белгілейтін заңнама талаптарына бағытталған
жөн.
Алименттік келісім ... сот ... ... ... ... сәйкес емес шарттарды қоспауы керек. Келісім бойынша
салыстырмалы түрде бірдей жағдайдағы ... ... ... ... ... ... алатын бала жағдайынан нашар бола алмайды [98, 51 б.].
Ағымдағы заңнама бойынша алимент ... ... ... ... бас ... ... оның талаптарын біржақты ... ... ... ... тараптардың өзара келісімімен өзгертілуі
немесе жойылуы мүмкін, ол ... ... ... ... жасалған нысанда
жүзеге асырылады.
Алименттік келісімді өзгерту немесе жою келесідей ретте ... ... ... ... ... мүдделі тарап өз ойы туралы
екінші тарапты жазбаша түрде құлақтандыруы тиіс [99, 51 б.].
Екінші жақтың ... ... ... ... бас ... ... көрсетілген мерзімде – 30 күн ішінде жауап алмауы жағдайында
мүдделі ... ... ... ... ... не жою ... шағымдануға
құқылы. Бұл жерде, сот келісімді өзгерту не ... ... ... ... ... норм ала ... басты ерекшелігі, оның
негізінен жалпы адамгершілік мораль ... ... ... бұл ... ... құқықтары мен міндеттерін жүзеге
асыру барысында кеңінен орын алады.
Қоғамдағы адамның жүріс-тұрысына әлеуметтік өсер ... әдіс ... ... (мораль) тақырыбына көптеген ғылыми жұмыстар жазылған.
Алайда оның некелеген категорияларына (өділдік-әділетсіздік, жақсылық-
жамандық жөне ... өлі ... ... ... анықтама берілмеген,
адамгершіліктің (мораль) қалыптасуына ықпал жасайтын факторлар жеткілікті
деңгейде зерттелмеген. бүл сөзсіз ... емес ... ... ... келтіреді. Адамгершілік (мораль) түрғысынан отбасы
қатынастарына ... ... баға беру ... ... адамгершілік және өділетсіздік түсініктері мүнда өз
ерекшелігі, көпшілік мақүлдаған түсініктердің ... ... ... жеке мәні ... ... [100, 51 ... сот келісімді өзгерту не жоюға ... ... ... ... деп ... ол ... талаптарын қанағаттандырудан бас тартуы
тиіс. Сот бұл ... ... сот ... ... ... критерийлерге жүгінуі тиіс.
Мүдделі тарап сотқа алименттік келісімді өзгерту не жою ... ... ... ... ... немесе жанұялық
жағдайының қатты өзгеруі салдарында, егер тараптар келісімге сот ... келе ... ғана ... құқылы.
Бірақ бұл жағдайда да алименттік келісімді өзгерту не жою бала
жағдайын сот ... ... ... ... ... тиіс [102, 51 ... ... көлемі сот тәртібімен белгіленетін келісімде де,
алименттік келісімде де нақты мөлшерде белгілене ... ... ... ... ... жетілген деп атау орынды бола ... ... ... бала ... ... деген қорытынды шығаруға болады.
Бірақ бұл осылай емес.
Ерлі-зайыптылардың арасындағы жеке қатынастарды реттейтін ... ... ... арасында осындай ұқсастық пен қатар, олар өз
кезегінде ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етілу, әрекет ету аясы, талап ету сипаты және диспозивтік
деңгейі бойынша сәйкес келе ... ... ... ... неке ... ... ... баптарында келтірілсе, ал моральдық нормалар
біздің қоғамымыздың үстемдік етуші талабы бола отырып, кодификацияланбаған
және өзінің ... ... табу ... ие емес [103, 51 ... ... ... ету аясы (нек және ... заңында көзделген)
біршама үлкен емес: олар ... ... ... ... және оның
жарамсыз деп танудың шарты мен тәртібін белгілейді, ерлі-зайыптылардың
азғантай ғана жеке сипаттағы ... ... ... мүліктік
емес мүдделерін қорғау әдістері туралы неғұрлым толық қамтылады. Ал мораль
нормалар, беріктілігі көп жағдайда ... ... ... ... ... неке ... ... қатысты қолданылады. Осы
себептен де неке - ... ... ... ... (өнеге) ықпал ету
радиусымен ерекшеленеді.
Неке - отбасы нормаларының ерлі-зайыптылардың, ... ... ... ... ... ең ... барлық неке -
отбасы қатынастырын мемлекеттік мәжбүрлеуге тәуелді ету ... ... - ... ... ... белгісі ретінде олардың аз
деңгейіндегі диспозивтілігі жатады. Неке - ... ... ... тиым салынады немесе, керісінше, рүқсат ... ... ... ... ... ... болса да, басқа тіркелген некеде
түрған адамдардың арасында жол берілмейді. Неке және ... ... ... бір ... жүзеге асыруға рүқсат бергенде (ерікті төртіппен
әкелікті белгілеу, баланы асырап алуға), отбасы ... ... ... ... ... ... ... да белгілі бір ... ... ... ... ... ... үшін ... рүқсатын алу, бала
асырап алуға ата-аналардың келісімі т.с.с), ... ... ... ... ... мүмкіндігін шектейді. Егер доминант мораль нормалары
болған кезде, онда, ойлаған мақсатқа жету үшін тура ... ... ... ғана ... ... ... ... ғана бағытталған сот баланың өсіп келе
жатқан қажеттілік сипатын ... ... ... ... ... ... анықтағаннан кейін алимент төлеушінің кірісі қарқынды өсуі мүмкін
[105, 51 ... ... ... мөлшерде тәркілеу шешімін шығарғаннан
кейін ата – ана мен бала арасындағы байланыс бұзылады, олар бір – ... мен ұл ... қыз емес ... деп танылады. Бірақ бұл олай емес.
Алиментті тәркілеу алимент төлеуші мен баланың туыстық ... ... ... ие емес. Осыған байланысты нақты ақшалай сомадағы
алимент ... оған ... өмір ... ... ... ... ... түрде кепілдендіруге тиісті.
Алименттік келісім ... ... ... ... болып
табылады. Ол отбасы мүшелерінің арасында олардың өзара қаражат алу ... шарт ... ... ... қатынастарының мазмұнын (құқықтары
мен міндеттерін) өздігімен анықтау құқын береді.Алименттік келісімнің
құқықтық ... неке ... ... ... “Шектелген ортақ режим кезінде шектеудің
негізіне ... ... ... ... ... ... ... есепке алудың басы болып некеге тұру табылады, ... ... ... ... мүлкінің ортақтығы пайда болады.
А) Неке шартының түсінігі және ерекшеліктері.
Некеге тұрушы ... ... ... неке ... ... ол бұзылған жағдайдағы олардың ... мен ... ... неке ... деп ... (НО ... Заңның 38 б.).
Неке шарты өзінің табиғаты бойынша азаматтық-құқықтық шарттардың бір
түрі болып табылады. ... неке ... ... ... қойылып отырған талаптарға (жақтардың ... ... ... ... ерік ... ... ... заңдылығы, бекітілген
нысанды сақтау) жауап беруі керек, ... ... неке ... және ... ... негіз бойынша және тәртіп бойынша жүргізіледі.
Алименттік келісім келісімді, екіжақты және ақылы болып ... ...... ... ... келгеннен бастап күшіне
енеді деген сөз. Ал, егер ... ... ... онда шарт ... ... ... енеді. Ал неке шартының әрекет етуі некеге
байланысты. 3 Мысалы, некеге дейін неке ... ... ... ... онда ол шартты тағы да жасау қажеттілігі жоқ, шарт күші бұрыннан тек
некеге байланысты әрекет етеді. ... ...... ... ... мен міндеттер болады. Біреуінде тек құқық ... ... ... болуы неке-отбасы заңының 2-бабындағы жұбайлардың тең құқықты
принциптеріне қайшы болар еді. ... ...... ... мүліктік режимін өзгерткен жағдайда, яғни белгілі бір мүліктік
міндеттен ... ... оған ... ... босағаны жөнінде құқық
алады және керісінше. Нәтижесінде неке шарты ақылылық сипатқа ие ... ... ... 39 ... 2-ші ... ... бір құжатты жасау
арқылы жазбаша нысанда ... және ... ... ... Неке шарты мемлекеттік ... жеке ... ... Неке ... күші ұзақ ... ... Сондықтан ол
мүлікті құқықтар мен міндеттерді анықтауда ... пен ... ... ол неке ... ... ... қамтамасыз етіледі. Нотариалды
нысанды сақтамау шарттың жарамсыздығын тудырады. Мұндай шарт жарамсыз болып
табылады және ... ... ... неке ... ... ... да, неке кезінде де жасалуы мүмкін. Некеге
тұрғанша жасалған шарт некеге тұрғаннан бастап күшіне енеді.
Неке шартымен жұбайлардың әрқайсысының отбасылық ... алып ... ... ... бұл ... ... ... отбасының, сондай-
ақ оның мүшелерінің әрқайсысының қажеттілігін қанағаттандыруға бағытталған
шығыстар жатады [106, 51 б.].
Неке контрактісі некеге тұрушылар ... ... ... ... ... неке кезінде және неке бұзылған жағдайда мүліктік
құқықтары мен міндеттерін ... Неке ... тек екі ... ... ... арасында неке шарты ауқатты адамдарға ғана негізделіп ... ... ... көп ... үшін ... ... ... отыру заңдастырылған мемлекеттерде некеге тұрушылардың
5% ғана неке шартына отырады.
Неке шарты ... ... ... және шарт ... негізі
болып табылатын шарт екендігі арқылы жасалады, яғни тараптардың ... ... ... т.б. Неке ... ... ... ... болған
кезде неке шартының қажеттілігі жоқ, ол негізгі мақсаты жұбайлар ажырасқан
кезде қалай болады деген ... ... яғни ... ниет қоя ... жасайды, - деген пікірлер де болады. Неке және отбасы ... ... ... ... ... ... бала ғып асырап ... ... ... және ... ... ... ... Бала ғып асырап алушы бола алмайтындығы туралы көрсетілген.
Асырап ... бола ... ... ... ... әрекет
қабілеттілігі шектелген жұбайлар. Тіпті ... ... ғана ... не әрекет қабілеттілігі шектелген болс да, асырап алуға тыйым
салынады. Бала ғып ... алу ... ... көрсетілген тұлғалардың
келісімінің болуы жатады. Атап айтқанда баланың, оның ата-анасының немесе
оларды ауыстыратын тұлғалардың, асырап алушының ... ... ... ... ... ... да ... орын алады.Бала асырап
алудың күшін жойылғандығына қарамастан, алимент төлеу ... ... ғып ... алу үшін оның ... ... ... Жасы он ... кәмелетке толмаған ата-аналардың баласын асырап алғанда, сондай-
ақ олардың ата-аналарының немесе қорғаншыларының, патриот ... ... ... ... ... ... патриот
куәландырған немесе ата-анасының қамқорлығынсыз қалған бала ... ... ... ие бала ... алу ... ... немесе ата-
ананың тұрғылықты жеріндегі қорғаншы және қамқоршы орган бекіткен ... ... ... бала ... алу ісін ... кезінде сотта
тікелей білдірілуі мүмкін. Бала асырап алу туралы сот шешімі ... ... бала ... ... өздері берген келісімнің күшін жоюға
құқылы [107, 89 ... ... ... не ... ... ... баланы асырап
алуына келісім беруі мүмкін қорғаншы және ... ... ... ... ... ... ... сай келетіні туралы қорытынды береді. Кей
жағдайларда ата-аналарының келісімі ... ... ... ... ... ... ... хабар ошарсыз деп танылуы. Әрекет
қабілетсіздігі немесе ата-аналарының ата-аналық құқтан айырылуы.
Бала ғып асырап алуға тілек ... де ... ... Бала ... алуға тілек білдірушілер өзінің тұрғылықты жеріндегі білім
басқармаларына арыз бен ... ... ... Осы ... ... қорғаншы органдары қорытынды дайындайды. Егерде
қорытынды қанағаттанарлық болатын болса, бала ғып ... ... ... ... ... Оларға балаларды таңдауға мүмкіндік береді де,
бала ... ... ... және баламен танысуға мүмкіндік беріледі. Барлық
жағдайлар толық ... бала ғып ... алу ... мүддесіне сай
екендігіне көз жеткізгеннен кейін қамқоршы, қорғаншы органдары барлық
құжаттарды және ... ... ... ... тәртіп, туысқандары немесе
олардың ата-аналарының жұбайлары арасындағы ... ... алу ... ... ... ... негізделеді және ерікті түрде
жасалады. Егер оферент акцентантан ... ... ... шарт жасалды деп
танылады. Шарт жасау әдісі екі кезеңнен тұрады:
1. оферт
2. акцепт
Шарттың әрекеті – ... ... ... ... ... анықтауымен нотариалды куәландыруы мен неке шартының
мерзіміне қатысты болады. Шартта ерлі-зайыптылардың ... ... қол қойы ... ... тиіс. Егер де азамат белгілі ... ... ... қол қоя ... онда сол ... басқа адамға қол қойына рұқсат беріледі, бірақ міндетті түрде
куәлар мен нотариуспен куәландыруға ... Егер неке ... ... ... болса, онда мемлекеттік тіркелуге жатады. Егер жылжымайтын
мүлік басқа біреуге берілетін ... ... онда ... ... тіркелуге
жатады. Некеге тұруды мемлекеттік тіркеуге дейін жасалған неке шарты некеге
тұру мемлекеттік тіркелген күннен бастап күшіне ... Ал егер ... ... ... болса, онда мұндай шарттың заңды күші болмайды
және ешқандай құқықтық салдарды туындатпайды [108, 71 ... ғып ... алу ... сот ... бойынша жүргізіледі. Іс жабық
түрде және міндетті түрде прокурордың, қамқоршы, қорғаншы органдардың, бала
ғып асырап алушының қатыстырылуымен ... Бала ғып ... алу ... ... ... ... ... Бірақ, тіркеу құқықты
қалыптастырушы мазмұнды құрамайды және заңды айғақ құрамына кірмейді. Бала
ғып ... ... ... ... соттың шешімі заңды күшіне енгеннен
кейін пайда болады.
Қазақстан Республикасы неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы кодексі ... 2-ші ... ... ... бірлескен
меншігінің қатарына ерлі-зайыптылардың еңбек, ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздар,
капиталдағы үлеске құқық, коммерциялық ұйымдарға немесе ... ... ... ... ... ... қатынастары құқықтық реттеуді қажет етеді,
өйткені, мүліктік құқықтар некеге ... ... ... мүлік ретінде
қалыптасады және жұбайлардың некеге дейінгі ... де ... ... ... ... Біз ... және ... емес қүқықтар мен
міндеттердің ара-қатынасын, құқық пен моральдық нормалардың ара-қатынасын
жоғарыда жан-жақты ... ... ... қүқықтары мен
міндеттері де бүдан тыс қалмайды сонымен ... ... ... жеке қатынастар, олардың арасындағы ... ... ... орын алатындығы және маңызды роль атқаратындығы белгілі.
Дегенмен, тағы қайталап өтсек артықшылығы болмайды, ... ... ... ... сүйіспеншілік пен жауапкершілік қатыныстары қүқықпен ... ... ... ... ... ... өміріндегі
қатынастарының көпшілік бөлігі қалып қояды. Сондықтан ... ... ... жеке ... ... ... аз
орын беріледі.
Отбасы өмірінің мәселелерін ерлі-зайыптылардың бірлесіп шсшуі ... ... ... өте ... және ... ... болып табылып, мәні
бойынша отбасылық өмірдің барлық жағын қамтиды деуге болады: ана, әке ... ... ... ... ... ... ерін ... отбасылық
бюджетті бөлу, сатып алулар, демалыс уақыты мен орынын анықтау және басқа
да толып жатқан ... Бүл ... ... ... және тең ... ... шешулері қажст, бірақ егер ерлі-
зайыптылардың бірі бүл ... ... заң ... ... ... мен тәсілдерін қарастырмайды. Мүндай жағдайдағы ... ... мен ... "шаңырағының шайқалуына" алып келуі мүмкін,
бірақ оны күшпен жүзеге асыру мүмкін емес.
Балалардың денсаулығы, өсіп-жетілуі және ... ... және ... ... ... ... мақсаты ретінде, алғаш қарағанда баланың тек
материалдық әл-ауқатына ғана ... ... ... Ал ... ... бул ережелер өте кең мағынаға ие, ... ол ... ... ... болашақта экономикалық дербестік туғызатын
білім берудің, кәсіпке баулудың қажеттілігін де ... ... ... ... ... ... жалпы даму ұғымы тығыз байланысты.
Мүнда басты назар баланың жеке түлға ретінде қалыптасуына аударылуы тиіс.
Кәмелетке толған еңбекке ... ... егер ... ... жоқ ...... ... арқылы алимент төлеуге
міндетті ата – ... ... ... беру ... ...
алименттік келісім жасауларына құқылы.
Алименттік келісімде алименттің мөлшері тараптардың келісімімен
жасалады. Келісімде алимент мөлшерін ... ... ... ... заңда көрсетілген мөлшерінен кем болмауы тиіс, ал жоғары мөлшеріне
шек қойылмайды. Алимент төлеп отырған ата-ана шетелге кететін болса, ... бір рет ... не, ... ... төлем төлеу туралы
келімсімге келуіне болады.
Алимент төлеу туралы келісімді жарамсыз деп тану, шарттың тоқтатылуы
неке шарты сияқты ... ... ... ... ... ... және отбасы заңнамасына сәйкес алимент төлеудің екі ... ... 1. ...... ... Еріксіз – сот шешімімен.
Алименттік міндеттемелер дегеніміз сот ... сот ... ... ... ... ... ... асырап бағу
міндеттерін талап ету тәртібін көрсететін заң неізінде туындайтын құқықтық
қатынастар.
Алимент төлеу жөнінде ерікті ... ... ... ... ... ... Егер алимент төлеу жөніндегі келісім тараптардың
біреуінің мүддесіне қайшы келсе, онда ... ... ... ... ... Мысалы: материалдық, отбасылық жағынан ... ... ... туралы келісім жазбаша түрде жасалып, нотариалды ... ... ... ... бір жақты бас тартуға жол берілмейді,
ал алимент төлеудің мөлшерін тараптар өз ара ... ... ... 3 негіз болып.
Ата аналар өздерінің кәмелеткет толмаған балаларын асырап ... Бала он ... ... ... ... ... болып саналады.
Жұмыс жасағанына жасамағанына қарамасатан.
Ата аналардың балаларына алимент төлеу міндетті олар қажет еткеніне,
етпейтініне ... ... ... ... деген субъективті құқық
баланың өзінің құқықға. Балаға алимент төлеу ... ... қою ... ... ата ... міндетіне беріледі. Егер келісім болмаса,
ай сайын бір бала ата анасының табысының, кірісінің төрттен бір ... ... ... ... бір бөлік 50%. Алимент төлеуге тұрақты ақша сомасына
баланың ... ... ... ... ... отырып, материалдық,
отбасылық жағдайларды ескере ... ... ерлі ... бір бірін материалдық жағынан көтермелеуі
тиіс.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорытындыда алименттік құқықтық қатынастарды ... ... ... ... ... жүргізу және осы мәселелерді
шешудің барлық ұсынылған тәсілдерін анықтау дұрыс ... ... ... ... ... ... автордың негізгі ережелер
мен қорытыңдыларына алименттік міндеттемені реттеу саласындағы заң шығарушы
саясатты анықтау үшін маңызды мағына беретін балалар мен ... ... ... ... ... ерекше көңіл ... ... ... тиіс айрықша жалпы қорытыңды, біздің
көзқарасымыз ... ... ... ... көп ... бойы мағлұмдалған балалық шақтың
басымдылығы қағидаты ҚРда объективті, толық ... ... ... және ... ... ... қабылдау кезінде
балалар мүддесі назарға алынбайды. Бұл ... жиі ... ... ... алып жүреді және олардың орындалмауына
ешкім жауап бермейді.
3. Балалар ... ... ... заң ... және ... ... мәселеге, негізгі жүйесіз фрагментті шешіледі,
мемлекеттің атқарушы билігі ... ... ... ... Қаржы, салық, экономика, құқықтық шешімдерді реттейтін заң шығарушы
актілерді дайындап, қабылдау барысында балалық шақ, ... ... ... ... ескермейді.
Сондықтан, соңғы онжылдықта қабылданған және мемлекет дамуының
экономика және ... ... ... жүрген көп заңдардың бірі
өзінің әрекетінің салдарынан, балалар және ... ... ... өзге де ... ... қамтамасыз ету мен тәрбиелеу
саласында тура және жанама жағымсыз нәтиженін болжамын ескермейді.
Соңғы жылдары қабылданған заңдардың бірі ... ... ... ... ... асыра сілтеусіз тануымыз керек.
Еңбекке мұқтаж азаматтар мен ... не ... ... ... ... мүддесін ескеретін заңдар іс жүзінде жұмыс істемейді,
себебі атқарушы ... ... ... ... ... ... әр түрлі деңгейде олар нақты орындалмайды.
Сонымен қатар жан- жақты зерттелген жұмыстың нәтижелері ... ... ... ... реттеу бірнеше рет өзгеріске
ұшырағандығын көрсетті. Кеңестік үкіметтің алғаш билік ... ... ... ... ... ... үшін ... өндіріп алу мемлекет толығымен аталған балаларды өз ... ... ... [109, 96 ... ... ... ... «Алименттік төлемдер – әлеуметтік
қамсыздандырудың суррогаты», әлеуметтік қамсыздандыру ... ... ... өз ... ... ... әсер етпей қоймайды деген
пікір қалыптасты. Нақ осы ... ... ... қоғамдық тәрбиеге
алмастыру насихатталды. Бертін келе аталған теория ... ... ... ... ... Ал, 50 ... бұл теория мемлекеттік деңгейде мектеп-
интернаттар мен өзге де тәрбиелеу орталықтары ... ... ... ... жаңа ... ... ... Бірақ отбасы институтының барлық
мемлекеттерде дами ... ... ... ... ... нысанға (қоғамдық тәрбиелеу) өту мүмкін еместігін көрсетті.
Мемлекет әлеуметтік көмекке ... ... ... ... мен ... т.б.) ... жасауға дәрменіз болды. Сонымен қатар
алименттік ... мен ... ... ... дамуы
арасында тығыз байланыс бар. Екеуі де ... ... ... ... ... жасауға бағытталған. Дей тұрғанмен, алименттік қарым-
қатынас субъектілері т.б. белгілерге ... ... ... ... ... ... ... жетерлік.
Ұзақ ғасырлар бойы көптеген ғалымдар, зерттеушілер отбасылық заңнаманы
жетілдіруге еңбек етті. ... ... ... ... ... мен ... ... кезінде қиыншылықтарға тап болады.
Өкінішке орай, бұл ... ... ... өңдеу мен қабылдау
процедурасының зор, ... ... ... ... ... маңызды,
қиын заңнамалық шешімдерді өңдеудің өзіне біліктілігі төмен, тәжірибесі ... жиі ... Бұл ... жиі ... ... сәнді болып
кеткен, біздің елге жат, шетелдік құқықтық шешімдердің жолымен жүреді.
Бұнын бәрін ... ... ... ... мен ... ... барлық объективтік себебін ескеру мүмкін еместігі. Бұл
Қазақстанға экономика, саясат, қоғамдық ... ... ... жатқан
революция, реформаторлық өзгерістен, тікелей қатысты.
Қазақстан ... ... ... ... рет айтарлықтай
өзгеріске «Қазақстан Республикасы Неке (ерлі-зайыптылық) және ... ... ... ... Біз ... мүшелерінің
алименттік міндеттемені реттеу саласында осы ... ... ... ... ... ... ... саланың төңірегіндегі мәселенін бәрін ... ... ... ... бұл ... де ... Бұнымен қоса, алынған нәтижелер
алименттік міндеттемені реттейтін отбасылық заңнаманың кемшіліктері әлі де
өте көп ... ... ... үрей ... жағдай, зерттеу
барысында автормен тұжырымдалған ... ... ... ... ҚРның Отбасылық кодексінің жобасына оның ҚР Парламентпен
қабылдауынан бұрын енгізілген, ... ... ... қабылданбады. Олар
ҚР Президентімен, ҚР Парламент депутатарының назарына ... ... ... ... Республикасы Конституциясын әлеуметтік
мемлекет деп жария етіп, көрініп тұрғандай көбінде әр ... ... ... ... асатынын елестете алмайды. Мұқтаж азаматтардың
алименттік қамтамасыз ету ... ... ... көрсетілген
зерттеу нәтижесі бұл құқықтық қатынас саласында қосымша ... ... ... бюджетті шығындамай ... ... ... ... Қазақстан қоғамы мен мемлекет
дамуының экономикалық, саяси тенденциясын ... ... ... ... ... ... алу ... қажет. Заң шығарушыға тағы да ҚР
Отбасы кодексінің жобасында ұсынылған, бірақ ... ... ... ... ... қажет.
2011ж. «Қазақстан Республикасы Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы»
кодекстің қабылдануымен көптеген алименттік дауларды ... ... ... ... ... ... ... алимент өндіріп алу
туралы нақты істер бойынша жүргізілген ... осы ... ... нормативтік акт, әдебиеттерді зерттеп, алименттік істер
бойынша көптеген жауапкер мен талапкерлерге ... ... (500 ... біз, азаматтардың алименттік қатынас саласында реттейтін нормалар,
2011ж. «Қазақстан Республикасы Неке ... және ... қоса ... не ... ... не ... құқығының, оларға
қажетті материалдық қорғалуын қамтамасыз ете алмайтынына қорытыңдыға
келдік. Осы ... ... ... ... экономикалық жағдайдағы
мемлекетке көзделген. Заң шығарушы Қазақстан мемлекетінің қазіргі кезеңгі
дамуының, оның ... ... жеке ... ... көп мөлшері
анықталуға жатпайтынын ескермеді.
Осының бәрі ҚР-ның алименттік қатынас саласында заңнаманың ары қарай
жетілдіруі мен қолдануына ... ... ... ... ... ... заң шығарушы мен құқық қолданушымен қоса, әрқашан А.М. Горькийдің
«Біз Жерден кетеміз, балалар – қалады! Олардың өмірі ... ... ... ... - ... дана ... еске ұстаса жақсы болар еді.
Отбасы мүшесінің әлеуметтік рөлі оған белгілі-бір тұлғаның қатынасына
қарамастан объективті орын алады.
Қандық туысқандық немесе асырап алу ... және ... ... ... жарамсыздығы және олардың қамтамасыз етуіне алимент төлейтін
тұлға табу ата-аналар мен балалар арасында ... ... ... түрде тұлғаның бұл міндеткерліктерді орындауын күтеді.
Қоғамның индивидтен оның жағдайын анықтайтын әрекеттер ... ... ... жүйе ... өмір сүре алмас еді [110, 63 б.].
Осыдан айтылған мәселенің маңыздылығы, актуалдығы және ... ... ... ... ... және ... бар. ... мәселелердің бірі қамтамасыз теу мен алименттеу
міндеткерліктерін мағынасы бойынша бөлу ... ... ... ... ... ... ету – функцияларының
ортақтығына қарамастан олар спецификалық бағытқа ие; қамтамасыз етудің ... ... ... ... ... ... соттық реттеу
тәртібінде кепілденген қанағаттандырумен байланысты қорғау функциясын
атқарады, ал қамтамасыз ету ... ... ... ... пен ... ... ... асады.
Екіншіден, алименттеу балаға, егер ата-аналар арасында бейбіт ... ... ... өмір сүру ... құру ... ... ... кезеңі ретінде туындайды. Алиментті ұсыну ... ... ... ... оны ... немесе оны дұрыс орындау бас
тарту фактімен байланысты.
Тәжірбиелік мәселелер қатарында ... ету ... ... емес ... ... ... ол ... бар. Бұл негізгі
жұмыс орны және ... ... ... ... шынайы табысты жасыру, төмен
жалақылы қызметке ауысу, табысты әріптестеріне және басқа ... ... т.б. ... ... ... Қазақстан Республикасының заңнамасындағы алименттерді
төлеу және төлеттіру, оның ... ... және ... ... және т.б.
мәселелері бойынша кей олқылықтар көрініс алады.
Заңнамаға сәйкес төлеудің еркін түрі және мәжбүрлеу тәртібі бар.
Қазіргі ... ... ... ... ... және ... ... алименттерді төлеу туралы келісім жасауға рұқсат етеді.
Осыған байланысты алименттік ... ... ... ... ... ... бұл көзқарас қате. Қазақстан Республикасының
Азаматтық кодексінің 378 бабының 1 тармағына сәйкес ... деп екі ... ... ... құқықтар мен бостандықтарды бекіту, ... ... ... ... ... [36, 64 ... ... басқа заңдық фактілерден айырмашылығы келісім
тараптардың келісуі болып табылады. Сондықтан, ҚР АК 148 бабының 3 ... ... ... үшін екі ... (екі ... келісім) немесе үш не
бірнеше тараптардың (көпжақты ... ... ... ... қажет.
«Келісім ерекшелігі оның құқық бекітуші сипаты, оның ... ... мен ... ... ... ... ... Келісім субъектілердің өзара құқықтар мен міндеткерліктерді
бекіту арқылы координацияланған қызметті ұйымдастыру болып ... ... ... ... байланысты тіпті басқа жағдай туындайды. Ата-
аналардың өздерінің балаларын ... ету, ... ... ... ... ... бастап ата-ана оны асырауға міндетті. Бұл ата-ана мен
бала арасында немесе ата-ана ... ... ... ... ... Көп ... мұндай келісімдер алименттерді төлеуді
кепілдеу үшін жасалады, өйткені алименттерді төлеу ... ... ... ... ... ... ... келісімде тараптар келесіні бекітті деп есептейік: алимент
төлеуші ай сайын баланы ... ... ... ... ... ¼ ... ... келісімде келісім-шарт немесе келісімнен не болады? Баланы
қамтамасыз ету бойынша міндеткерлік баланың туылған ... ... ... ... ... ... көлемі, төлемнің кезеңділігі сияқты заңмен
анықталған [112, 65 б.].
Осылайша, көрсетілген келісім мазмұны толықтай ... ... ... ... ... келісілген келісім-шарт белгілі еркіндік,
шешімдер нұсқалары мен оның ... ... ... тұрады»[113,
65 б.].
Егер азаматтық-құқықтық келісім-шарт контрагенттер қалауынсыз елестету
мүмкін емес болса [114, 65 б.], онда ... ... ... ... мәнге ие? Олардың қалауы ... ... пен ... ... немесе тоқтатуға бағытталмаған. Ата-ананың ... ... ... ... ... ретінде
сипатталуы мүмкін?
Алименттік келісімді азаматтық-құқықтық акт деп атауға негіз бар ма?
Біздің ойымызша –жоқ.
Алименттік міндеттіліктердің өзіндік сипаты ... ... ... ... аталған сипат алименттің тек ата – аналары балаларына
төлеуінде емес, балаларының ата – аналарына ... ... ... ... ... зәру ... кезінде де төлейтіндігінде жатыр.
«Еңбекке қабілетті кәмелетке толмаған балалар ... ... ... ... зәру ата – ... қамтамасыз етулері
қажет». Одан кейін, балаларға бұл міндеттен құтылуға мүмкіндік беретін
қосымша бар, ол – ... ата – ана ... ... ... емес деп танылса»
деп аталады.
«Балалар қамтамасыз ету ... ... егер ... ...... сот ... бойынша ата – аналық міндеттемелерін орындаудан
жалтарған деп шешілсе ғана босатылады.
Жоғарыда көрсетілген жағдайда келісім ... ... ... ... және ... ... сот ... мәселені шешудің ұзақ уақыттық
процедурасын сақтамай-ақ жүзеге асыру талап етілуі ... Бұл ... ... ... ... ... ... келісім азаматтық-құқықтық келісім-шарт болып табылмайды.
Ол қатысушыларына алиментті төлеуден бас ... ... оны ... ... ... ... ... екіжақты отбасылық-
құқықтық акт болып табылады.
Алиментті төлеу туралы келісім қағаз жүзінде жасалып, ... ... ... Бұл ... ... ... ... күшіне ие.
Бұл келісімді төлем алушы тікелей ... ... ... ... ... сот ... ... мүмкін.
Қазақстан Республикасы заңнамасына сәйкес алименттік келісім әрекетін
тоқтату бір тараптың өлімі, оның ... ... ... ... ... басқа да негіздер бойынша жүзеге асады.
Басқа негіздер бала алименттің соттық ... ... ... жағдайға қалмайтындай болады. Сондықтан баланың жағдайын нашарлататын
келісім әрекетін тотату негіздері ... ... ... ... ... ... ... деп санаған жөн.
Егер алиментті төлеу бойынша келісімде қарастырылған ... ... ... шарттары оның мүдделерін едәуір бұзады ... атап ... ... көлемін сақтамау, мұндай келісім
кәмелетке толмаған баланың заңды өкілі, асырау ... және ... ... ... ... деп ... ... қамтамасыз ету көлемі соттық тәртіппен де, алименттік
келісімде де ... ... ... ... ... ... деп айту ... бір қарағанда заң шығарушы толығымен
бала мүддесін қорғайды деп қорытындылауға болады. Алайда ол олай емес.
Тек алдыңғы деңгейді сақтауға бағытталып, сот ... өсіп келе ... ... Сонымен қатар, алиментті нақты көлемде
бекіткеннен соң ... ... ... ... өсіп ... ... орай, көптеген халықтар әйел затына ... ... ... ... санау іспетті оспадар дөстүрлер әлі де баршылық. Не
болмаса.еркіндіктің қүлы ... ... ... ... ... да қалыпты жағдай болып отыр ... ... ... ... болуына кері өсерін тигізері хақ. Сол ... ... ... ... ... сыйлап, қурметтеуге,
өзара көмек жасауға ... ... Жаңа ... ... бүкіл адамзаттың
өткен үрпақтары қалыптастырылған ең жақсы ... өз ... ... өз ... шыныққан, рухани жағынан әбден жетілген, адамгершілік
қасиеттері мол жаңа ... ... ... ... көзі ... ... өміріне белсенді түрде қатысу мүмкіндігіне кепілдік береді
және оның ... ... ... ... орындауна, бала тәрбиесіне
қатысуына зиян келтірмейді.
Нәтижесінде алиментті нақты көлемде төлеу туралы шешім ... соң ... мен бала ... байланыс, олар белгілі-бір деңгейде әке мен ... қыз емес деп ... ... деп ... Ал ол олай емес.
Алименттерді төлету алимент төлеуші мен бала арасындағы ... ... ... мәнге ие емес. Осыған байланысты алименттің
нақты соммадағы көлемі оған бұрынғы өмір сүру деңгейін сақтау ... ... ... ... ... кепілдендіруі тиіс.
Алимент өндіріп алу мәселесін және оның нәтижелілігін реттейтін отбасы
құқығының ... ... ... ... ... үшін ... мен ... анализдың әр түрлі амал-тәсілдері қолданылды.
Бұл бүгінгі күнге ҚРның еңбекке жарамсыз, мұқтаж азаматтардың алименттік
күтіп-ұстаудың ... ... ... ... ... өндіріс туралы» Заңда атқарушы құжаттар ретінде белгілі-бір
азаматтық-құқықтық келісім-шарттар көрсетілмеген, ол тағы да алименттік
келісімнің азаматтық-құқықтық ... ... ... ... ... ... ... төлеу туралы келісімнің
болмаған кезінде ғана орын алады. Басқаша жағдайда алдымен ... ... ... ... ... керек.
Осылайша, осы магистрлік диссертация жұмысында біз зерттеліп ... ... ... ... ... кей мәселелерге
қатысты енгізілуі немесе қосымша материал ... ... ... ... толықтырулар мен өзгертулерді ұсындық.
ҚР-да алименттік төлемдер төлеуге міндетті адамдар саны өзге шет елдермен
салыстырғанда бірнеше есе көп. ... неке және ... ... ... ... ... бірі алименттік міндеттемелер мен қатынастар. Бұл
ҚР-да, Ресейде, Еуропа елдері, АҚШ ... ... ... қабілесіз,
көмекке мұқтаж азаматтарын толық көлемде әлеуметтік қамсыздандыра алмауымен
түсіндіріледі.
Алименттік қатынастар туындауының ... ... ... ... ... не өзге де ... қатынас; заңда не
алимент төлеу туралы келісімде қарастырылатын негіздер; алимент төлемдерін
өтету жөніндегі сот ... сот ... не ... ... ... төлемдерді өтетіп алу кең таралған әрі жиі ... ... ... Олар ... ... қарай әр түрлі. Осының
барлығы ... ... ... ... зерттеуде қиындық туғызады.
Бәрімізге мәлім, қандай да бір құбылысты зерттеуде ... ... ... ... ... ... бас ... дұрыс классификацияламау зерттелетін жұмысты талдауға кедергі келтіріп
қана қоймай, ... ... ... де ... Бұл ... ... ... зерттеу жұмыстарын жүргізуге де тікелей
қатысты.
Алименттік міндеттемелерден туындайтын ... ... та ... ... ... Біздің пайымдауымызша, бұл теориялық қана емес,
сондай-ақ тәжірибелік те ... ие. Бұл өз ... ... ... ... ... тұрғыда дұрыс құқықтық реттеуге
алып ... ... ... ... ... ... жіктеуге
болады:
Төлем мерзімдеріне қарай: ... не ... бір ... ... тиісті қаулысымен тағайындалатын уақытша төлемдер;
Субъектінің құрамына қарай: алимент төлеуші және алимент ... ... ... ... ... ай сайынғы төлем не
біржолғы төлем;
Алименттік төлемдерді төлеу еркіне ... ... не ... ... өндіріп алу туралы істерді сотта қарау тәртібі
бойынша: талап қою бойынша не бұйрық арқылы іс ... ... ... міндеттемелердің жеке түріне сотпен хабар-
ошарсыз кетті деп танылған азаматтардың мүлкінен өндіріп ... ... ... жағдайға, сондай-ақ психикалық күйзеліске ұшырататын
мұндай ... ... ... жіктелуі алименттік міндеттемелердің
туындау, өзгеру, ... ... ... ... ... ... барысындла аталған мәселелер қарастырылып, ерекше назар
аударылды. Басты назар аударатын жайт – ... ... ... ... ... ету. Бұл ... ... балаларға қатысты
алименттік төлемдерді өндіріп алу туралы азаматтық істердің көбеюімен
тікелей ... ... ... ... даму ... ... Республикасы Президентінің
28қаңтар 2012 ж.
2. Маркс К., Энгельс Ф. Сочинения, т.І, с.226.
3. ... ... ... ... қазақстандықтардың әл-
ауқатын жақсарту,өсіп-өркендеу және ... ... ... ... ... даму Стратегиясының жүзеге асырылуының шаралары»туралы
Қазақстан ... ... ... 1998 ж. №3834 ... А.И.Неке және отбасы туралы Кеңестік заңнаманың ... ... ... ... ... ... асырылуының
проблемалары/Тр.ВНИИСЗ,М.,1998ж.т.41 94-108б.;Тресцова ... ... ... ... ... етудің кейбір құқықтық
проблемалары//Жалпы-полит.ж/е ғылым-тәжіриб.проблем.жөніндегі 3-ші обл.жас
ғалым.мен маман.конф.тезис ... ... т.1 ... Додонов В.Н.,Румянцев О.Г.Энциклопедиялық заң сөздігі.М.,1996ж. 21б.
6. Пчелинцева Л.М. Ресей отбасы құқығы. М., 1996 ж. ... ... ... ... ... ... ... курс) / ред.:
М.К.Сулейменов, Ю.Г.Басин.-Алматы, 2000. 562б.
8. Карутц Р. Свадьба и брак // ... ата ... ... ... ... / Древний мир права казахов: Материалы, ... ... 10 ... ... ... түрікше, ағылшынша / Бағдарлама
жетекшісі: С.З. Зиманов. ( 2-бас., өзгерт., толықтыр. – Алматы: Жеті жарғы
(«Интеллектуал – ... заң ... ), 2006. ( VII т. – С. ... ... И.Б., Лунц Л.А,. ... туралы жалпы оқулық. ... ... О.С. ... ... М., 1975. 14-15б.
10. Брагинский М.И. Шаруашылық шарттар туралы ... ... ... ... к ... о браке и семье Казахской ССР / Под ред. ... и М.А. ... - ... Казахстан, 1972. – 228 с.
12. Қазақстан Республикасы неке(ерлі-зайыптылық) және отасы Кодексі., 27
желтоқсан 2011 жыл., Алматы «Юрист» 2012 ... ... О.А. ... жеке түрлерінің жүйесі // Кеңестік
Әділет. 1960,№5. 42-43б.
14. Джандарбек Б.А. Правовое регулирование брачно-семейных отношений
в Республике Казахстан ... док. ... ... 2010 ж..
15. Черепахин Б.Б. Кеңестік азаматтық құқық ... ... ... ... 29б.
16. Алексеев С.С. Азаматтық-құқықтық реттеу механизміндегі бір ... // Оқу ... ... ... ... 1970. ... ... М.М. Кеңестік азаматтық құқығы бойынша міндеткерлік. –М., 1940.
143б.
18. Кодекс Республики Казахстан от 18 сентября 2009 года № 193-IY ЗРК ... ... и ... ... ... ...... сентября.
19. Матвеев Г.К. Кеңестік отбасы құқығы. ... М., 1978ж. ... ... Б.А. ... ... интересов детей: дис.
… канд. юрид. наук: 12.00.02. ( Алматы, 2005. – 176 с.
21. ... М.В. ... ... ... М., 1999ж. 249б.
22. Пергамент А.И. Кеңестік ... ... ... ... ж. ... ... А.М. ... басқа мүшелерінің алименттік құқық қатынастарының
жалпы ... ... ... проблемалары.
Томск, 1979ж. 41б.
24. Ершова Н.М. Отбасындағы мүліктік құқыққатынастар. М., 1979ж. 90-91б.
25. Шишигина И.А. ... ... ... ... ... және тоқтатылуының
негіздері//Құқықтану,1973ж. №5 ... ... О.С. ... азаматтық құқығы. Ленинград, 1965ж. 262б.
27. Поссе Е.А., Фадеева Т.А. Отбасы құқығының ... ... ... Масевич М.Г. Алименттік міндеткерліктің туындауының негіздері//Отбасы
және балаларды тәрбиелеудің құқықтық сұрақтары. М., 1968ж. 88,96б.
29. Яковлев Б. Мүгедектікке байланысты ... ... ... ... В.А. Кеңестік отбасы құқығы. М., 1971ж.; Никитина ... ... ... ... ... ... 1967ж.; ... К.А. Ерлі-
зайыптылардың мүліктік қатынастары. М., 1960ж.
31. Антокольская М.В. Алименттік міндеткерліктер. Автореф.дисс. ... з.ғ.к.
М.,1998ж. 6б.
32.Валюженич Г., ... Н. ... ... ... ... Маслов В.Ф. Отбасындағы мүліктік қатынастар. Харьков, 1972ж. 82б.
34.Рогович Л.Н. Ерлі-зайыптылардың арасындағы ... ... ... 1974ж. 17б.
35.Қазақстан Республикасының Азаматтық Кодексі. Жалпы бөлім. 27 ... жылы ... ... ... ... Республикасы Жоғарғы Кеңесінің ведомостасы, 1994ж.,
№ 23-24 (қосымша). 301б.
36.Иванова С.А. Алимент өндіру жөніндегі істі ... іс ... М., 1975ж. ... ... А.М. ... ... М., 1998ж. 255б.
38. Қазақстан Республикасының 17 ... 1998 ... №321 ... ... ... ... күшін жойған)// «Казахстанская правда» ... 1998ж. №241. ... ... Н. ... дәстүрлі отбасы және неке құқықтары. ( Алматы:
ҚазМЗА, 2001. – 105 ... ... Н.А. ... брачное право России, Украины и Беларусии:
Учеб. пособие. – М.: ... 2008. – 216 ... ... А.М. ... ... ... – 3-е изд., ... и доп. ( М.:
Юристъ, 2008. – 328 с.
42. Никитина В.П. Кеңестік отбасы ... ... ... ... ... Бала құқығы туралы ... ... ... ... ... 20 ... жылы қабылданған.
44. Косова О.Ю. Отбасы құқығындағы материалдық ... ... ... ... ... құқық: орындалудың және
қорғалудың проблемалары. Владивосток, 1989ж. 37-38б.
45. ... М.В. ... ... туындау негіздері құрамының
жіктелуі//Субъективтік азаматтық құқықтардың қорғалуы. М.,1989ж. 78б.
46. Чефранова Е.А. ... және ... ... ... ... ... Нечаева А.М. Неке, отбасы, заң. М., 1984ж. 126б.
48. Бұл пікір бұрынырақ ... ... ... ... ... атты ... айтылған. Харьков, 1976ж. 152б.
49. Андреев В.С. СССР-дағы әлеуметтік қамсыздандыру құқығы. М.,1974ж. 192б.
50. Отбасы құқығы. Ред. Веспалова А.М., ... У.К. ... 1984ж. ... Кеңесінің ведомостасы, 1994ж., № 23-24 (қосымша). 378б.
51. ... Б.И. ... ... азаматтық-құқықтық жағдайлар.
М., 1984ж. 107б.
52. Яковлев В.Ф. Азаматтық-құқықтық келісім шарт және оның ... ... ... ... ... қазіргі сатыдағы
дамуы. М.,1986ж. 139б.
53. Брагинский М.И., Витрянский В.В. Келісім шарт құқығы. Жалпы ... 1997ж. ... ... Р.Ф. Алименттерді өндіру. М.,1960ж. 26б.
55. Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу ... ... 13 1999ж. ... 18 ... Заңымен күшіне енді.
56.Қазақстан Республикасының Конституциясы. 30 тамыз 1995ж.
57. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексі 1 шілде 1997 ж..
58.Пергамент А.И. ... неке және ... ... ... неке және ... ... заңнаманың дамуының
проблемалары/Тр.ВНИИСЗ, М., 1988г. Т.41.95б.
59. Ефимов В.Т. Әлеуметтік детерминизм және мораль. М., 1974ж. 82б.
60.Путинский Б.И. ... ... ... ... ... В.Ф. Азаматтық-құқықтық келісім шарт және оның ... ... ... ... ... қазіргі сатыдағы
дамуы. М.,1986ж. 139б.
62. Брагинский М.И., Витрянский В.В. Келісім шарт құқығы. Жалпы ережелер.
М., 1997ж. 39б.
63. ... Р.Ф. ... ... М.,1960ж. 26б.
64.Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу Кодексі, ... 13 1999ж. ... 18 ... ... ... ... ... С. Көшпелі қазақ өркениетіндегі ... ... ... ... ...... ... 2002. – 224 б.
66. Карутц Р. Свадьба и брак // Қазақтың ата ... ... ... ... / ... мир ... ... Материалы, документы и
исследования: 10 томдық. ... ... ... ... / Бағдарлама
жетекшісі: С.З. Зиманов. ( 2-бас., өзгерт., толықтыр. – Алматы: Жеті ...... заң ... ), 2006. ( VII т. – С. ... ... О.Н., ... Г.А. Семейное право. ( СПб.: Питер, 2007. – 192
с. 68. ... Н.А. ... ... право России, Украины и
Беларуси: Учеб. пособие. – М.: Юрлитинформ, 2008. – 216 с.
69. Ауешова Б.Т. ... ... в ... ... ... и ... в ... автореф. дис. … канд. юрид. ... ... ... 2006. – 29 с.
70. Богданова Г.В. Проблемы правового регулирования личных и имущественных
отношений между родителями и детьми: дис. … ... ... ... 12.00.03. (
Саратов, 1999. ( 181 с.
71. Муканова М.Ж. Место и значение семейного права в современный период ... и ... ... ... ... науч.-практ. конф.,
посвященной памяти и 85-летию со дня рождения профессора Ю.Г. ... ... ... ... ... / Отв. ред. М.К. ...
Алматы: НИИ частного права КазГЮУ, 2008. – С. 450-455.
72. Байков А.М. Общая ... ... ... ( Рига: SIA «HOLDA», 2006.
– 392 с.
73.Косова О.Ю. ... ... ... по предоставлению
содержания членам семьи: автореф. дис. … ... ... ... ... ( М.,
2005. ( 54 с.
74.Беспалов Ю.Ф. Теоретические и практические проблемы ... ... ... в Российской Федерации: автореф. дис. … ... ... ... ( М., 2002. – 348 ... о ... ребенка. Одобрена Генеральной Ассамблеей ООН 20
ноября 1989 г. // ... ... ... СССР. Вып. ХLVI. / Под
ред. ... ... М., ... ... ... для ... учебных заведений / Под ред. М.И.
Абдуллаева. ( М.: Магистр-Пресс, 2004. – 560 ... ... ... ... суда по ... ( ... ... Х.Н. Эволюция правового режима ... ... ... // ... ... ... молодых ученых ... ... ( ... ... 2009 – № 1(3). ( ... ... Бостандыкского районного суда г. Алматы от 16 ... ...... ... ... ... суда г. Алматы от 25 ... ...... И.В. ... ... ( ... Ксилон, 2005. – 174 с.
82.Максимович Л.Б. Соглашение об ... ... ... ... и
практики // Труды института государства и ... ... ... ... ... ( № 2. – С. ... О.Ю. ... в семейном праве // Правоведение. 1988. ( №
4. – С. 61-66.
84.Правила расчета величины прожиточного ... ... ... и.о. ... ... и ... ... населения Республики
Казахстан от 2 декабря 2005 года № 307/1-п и ... ... ... по ... от 5 ... 2005 года № ... Надзорной коллегии Алматинского городского суда от 6 ... г. ... года // ... ... ЮРИСТ 5.0.
86.Муратова С.А., Костюченко Е.Ю. Обязанности родителей по ... ... по ... ... Федерации и
Германии (Сранительно-правовой анализ) // Труды института государства ... ... ... ... – 2008. ( № 2. – С. ... Семее проходит месячник по взысканию алиментов // Справочная система
ЮРИСТ 5.0.
88.Короткова Л.П., Вихров А.П. ... на ... ... в ... ... ... ( 1993. ( № 3. – С. ... С. Алиментарная жадность // Юридическая газета. – 2007, 12 июля.
90.Постановление ... ... ... «Об ... перечня
видов заработка и (или) иного дохода, из которых производится ... на ... ... от 15 июля 2002 года № 776 ... ... ... ... ... по ... делам Алматинского городского суда
от 8 ноября 2002 года № 33-2344\2002 // Справочная система ЮРИСТ ... О.В. ... ... ... прав и ... ... как участников семейных правоотношений: автореф. дис. … канд.
юрид. наук. ( Душанбе, 2009. – 25 с.
93.Есентемирова Б.А. ... ... ... ... дис. ... ... ... 12.00.02. ( Алматы, 2005. – 176 с.
94.Нормативное постановление Верховного Суда ... ... ... ... ... при разрешении споров, связанных ... ... от 28 ... 2000 года // Сборник постановлений Пленума
Верховного Суда ... ССР, ... ... Суда ... нормативных постановлений Верховного Суда Республики Казахстан
(1961-2004 года). – Алматы: ТОО «Издательство «НОРМА-К», 2005. - С. ... ... ... ... ... ... к первоначальному докладу Правительства Республики Казахстан
о выполнении конвенции о правах ребенка, ... ... в 1994 г. // ... ( 2003, 15 ... А.М. ... ... дети // ... института государства и
права Российской академии наук. – 2008. ( № 2. – С. ... ... ... от 8 августа 2002 года № 345-II «О правах
ребенка в Республике Казахстан» - Алматы: ... 2006. ( 23 ... В.Н. ... ... ... прав ребенка // Труды института
государства и права Российской академии наук. – 2008. ( № 2. – ... ... по ... ... ... ... Казахстан от 18 марта 2004 года № ... ... ... ... ... по ... делам Акмолинского
областного суда от 23 ... 2004 года ... // ... ... ... ... ... ( Алматы: Юрист, 2007. ( 1
электрон, опт. диск (CD-ROM).
101.Решение Ауэзовского районного суда г. ... от 29 ... 2006 года ... // ... ... ЮРИСТ 5.0.
102.Мардахаева П.Н. Лишение родительских прав как мера семейно-правовой
ответственности: автореф. дис. … ... ... ... ... ( М., 2005. ... ... Н.А. ... и защита личных неимущественных прав ребенка
в семейном праве России: дис. … канд. ... ... ... ( ... 2006. ... с.
104.Положение об органах опеки и попечительства Республики Казахстан.
Утвержденно постановлением Правительства Республики Казахстан от 9 ... года ... // ... ... ... 5.0.
105.Гукасян Р.Е. Охраняемый законом интерес как предмет ... ... ... ... ( Саратов, 1964. ( Вып. 3. ( С. 166-170.
106.Второй и третий сводный периодический доклады «О реализации ... ... о ... ребенка», утвержденные постановлением
Правительства Республики Казахстан от 13 июля 2006 г. № 670 // ... ... ... ... ... Суда Республики Казахстан ... ... ... ... ... о браке и семье при
рассмотрении дел об ... ... ... от 22 ... 2000 года
№ 17 // Сборник постановлений Пленума Верховного Суда ... ... ... Суда Республики Казахстан, нормативных постановлений
Верховного Суда Республики Казахстан (1961-2004 ...... ... ... 2005. - С. 272-279.
108.Кудрявцев О.Н. Правовые отношения между родителями и детьми. ( Харьков:
Изд-во Харьковского юридического института, 1975. ( 54 ... ... ... ... «Об утверждении
Перечня ... при ... ... лицо не ... ... ... принять его под опеку (попечительство), патронат» от
24 июня 1999 г. № 842 // ... ... ... ... Л.Ю. ... ... регулирования отношений в сфере опеки и
попечительства: автореф. дис. … канд. юрид. наук: 12.00.03. ( Томск, ... 39 ... ходе ... ... ... Республики Казахстан Нурсултана
Назарбаева народу Казахстана «Повышение благосостояния граждан Казахстана –
главная цель государственной политики (6 ... ... // ... – 2009, 6 ... ... ... средств на содержание ребенка ... ... ... ... постановлением
Правительства Республики Казахстан от 11 марта 2004 года № 306 ... ... ... 5.0.
113.Постановление Надзорной коллегии Южно-Казахстанского областного суда от
21 марта 2002 года по делу № 44г-67П // Справочная система ЮРИСТ 5.0.
114.Муканова М.Ж. ... ... по ... ... //
Актуальные проблемы частного права: Мат-лы междунар. науч.-практ. конф. (в
рамках ежегодных цивилистических чтений)./ Отв. ред. ... 2003. – С. ... № 1 2012 ... ... ... статистикалық мәлімет
|Алименттік төлемдерді өндіріп алу жөніндегі |Талап арыздардың (%) жалпы |
|талап арыздар ... ... ... балаларға қатысты |92,4 ... ... ... ... |0,85 ... ... | ... қатысты |5,8 ...... ... |0,05 ... | ... ... да ... ... |0,9 |

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 126 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бағалау міндеттемелері, шартты активтер және шартты міндеттемелер23 бет
Шаруашылықтың міндеттемелердің есебін ұйымдастыру77 бет
Ұзақ мерзімді міндеттемелер19 бет
Азаматтық істер бойынша міндеттемелерді орындау негіздері53 бет
Азаматтық – құқықтық міндеттемелердің жалпы сипаттамасы27 бет
Ағымдағы және ұзақ мерзімді міндеттемелердің есебі14 бет
Ағымдағы міндеттемелердің аудитін ұйымдастыру60 бет
Міндеттемелерді қамтамасыз ету22 бет
Міндеттемелердің есебі және қарыз бойынша шығын 23 бет
Қысқа мерзімді міндеттемелердің есебі10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь