Құқық. Оның түсінігі және қағидалары

ЖОСПАР
КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
1 Құқықтың түсінігі, белгілері және қағидалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
2 Құқықтың әлеуметтік рөлі, функциясы және теориясы ... ... ... ... ... ... ... 8
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13
КІРІСПЕ
Мемлекет және құқық теориясы – жалпы заң ғылымы, ол мемлекеттік-құқықтық шындықтың ең маңызды теориялық – әдістемелік бағыттарын біріктіреді. Оның негізгі санаттары мен түсініктемелері, салалық құқықтық ғылымдардың тәжірибесіне талдау жасап, сайып келгенде заңгердің табысты тәжірибелік жұмысын қамтамасыз етуге бағытталған.
Мемлекет пен құқық теориясы – қоғамдағы мемлекеттілік пен құқықтық құбылыстарды зерттейтін ғылым. Әр ғылымның өздері ғана зерттейтін пәндері болады. Яғни, белгілі бір мөлшердегі сол пәнге сай зерттелуге жататын құбылыстар мен заңдылықтар.
Мемлекет пен құқық теориясының пәніне олардың пайда болуы, қызметі, дамуы туралы негізгі және жалпы заңдылықтар жатады. Бұл ғылым мемлекет пен құқықтың пайда болуының себептерін, олардың нысандарын, кейіптерін (типін), мемлекеттік және құқық жүйесінің құрылуындағы негізгі заңдылықтарды, олардың қызметінің қоғамдық өмірге тікелей қатыстылығын зерттейді.
Мемлекет пен құқықтың бір – бірімен қарым - қатынастығы қоғамның жүйесінде өмір сүретін құбылыс, оған экономикалық және одан шығатын таптық қатынастар, саясат, идеологиялық орныққан пікірлер, философия, мораль және басқа да мәдениет аялары жатады. Олардың барлығы да әр түрлі деңгейде мемлекет пен құқыққа әсерін тигізеді және екінші жағынан, өздері де сол ықпалды сынақтан өтеді. Жоғарыда көрсетілген объективтік дүниенің құбылыстарының мемлекет пен құқыққа тигізетін ықпалдары әр түрлі (көпжақты) болады.
Өз кезегінде құқық – бұл қоғамдық қатынастарды реттеуге бағытталған, мемлекетпен орнықтырылатын және қамтамасыз етілетін, жалпыға міндетті, формальды анықталған заң нормаларының жүйесі.
Құқықтың қоғамдық жоғарғы мақсаты қоғамдағы бостандықты нормативтік тәртіпте қамтамасыз етуінен және кепілдеуінен, әділеттілікті қалыптастыруынан, қоғамдық өмірден қателіктер мен өз бетімен кетушіліктерді жоя отырып, қоғамдағы экономикалық және рухани факторлардың әрекет етуіне мейлінше жағдай жасауынан көрініс табады.
Құқықтың құндылығы – бұл құқықтың азаматтардың және жалпы қоғамның әлеуметтік әділетті қажеттіктері мен мүдделерін қамтамасыз ету құралы мен мақсаты ретінде қызмет ете алу қабілеті.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Т.А.Ағдарбеков, З.Т.Ағдарбекова, М.С.Данишбаева. Мемлекет және құқық теориясы. Түркістан: 2012 ж. - 208 б.
2. Т.А.Ағдарбеков. Мемлекет және құқық теориясы. Алматы: 2003 ж. - 328 б.
3. Д. А.Булгакова. Мемлекет жəне құқық теориясы. Алматы: 2006 ж. - 106 б.
        
        ЖОСПАР
КІРІСПЕ..................................................................................................................3
1 Құқықтың түсінігі, белгілері және қағидалары...........................................4
2 Құқықтың әлеуметтік рөлі, функциясы және ... ... ... және ... ... - жалпы заң ғылымы, ол мемлекеттік-құқықтық шындықтың ең маңызды теориялық - ... ... ... Оның ... ... мен ... салалық құқықтық ғылымдардың тәжірибесіне талдау жасап, сайып келгенде заңгердің табысты тәжірибелік ... ... ... ... пен құқық теориясы - қоғамдағы мемлекеттілік пен құқықтық ... ... ... Әр ... ... ғана зерттейтін пәндері болады. Яғни, белгілі бір мөлшердегі сол ... сай ... ... ... мен ... пен ... теориясының пәніне олардың пайда болуы, қызметі, дамуы туралы негізгі және жалпы заңдылықтар жатады. Бұл ғылым мемлекет пен құқықтың пайда ... ... ... ... кейіптерін (типін), мемлекеттік және құқық жүйесінің құрылуындағы негізгі заңдылықтарды, олардың қызметінің қоғамдық өмірге ... ... ... пен ... бір - бірімен қарым - қатынастығы қоғамның жүйесінде өмір сүретін құбылыс, оған экономикалық және одан шығатын таптық ... ... ... орныққан пікірлер, философия, мораль және басқа да мәдениет аялары жатады. Олардың барлығы да әр түрлі деңгейде мемлекет пен құқыққа әсерін ... және ... ... ... де сол ... ... өтеді. Жоғарыда көрсетілген объективтік дүниенің құбылыстарының мемлекет пен ... ... ... әр түрлі (көпжақты) болады.
Өз кезегінде құқық - бұл қоғамдық қатынастарды реттеуге бағытталған, мемлекетпен орнықтырылатын және қамтамасыз ... ... ... ... ... заң нормаларының жүйесі.
Құқықтың қоғамдық жоғарғы мақсаты қоғамдағы бостандықты нормативтік тәртіпте қамтамасыз етуінен және кепілдеуінен, әділеттілікті қалыптастыруынан, ... ... ... мен өз ... ... жоя отырып, қоғамдағы экономикалық және рухани факторлардың әрекет етуіне мейлінше жағдай жасауынан көрініс ... ... - бұл ... азаматтардың және жалпы қоғамның әлеуметтік әділетті қажеттіктері мен мүдделерін қамтамасыз ету құралы мен мақсаты ретінде қызмет ете алу ... ... ... ... және ... ең қиын қоғамдық құбылыстардың біріне жатады. Оның әрекеті қоғам өмірінің барлық аясына жайылады. Ол меншіктік қатынасты бекітеді; еңбекті және оның ... ... ... ... мемлекеттік механизмнің ұйымдастырылуы мен әрекетін жариялайды; бар қоғамдық қатынастар мен оны іс жүзіне асыруға, қол сұққандарға, шаралар мөлшері мен күрес ... ... жеке ... ... қарым-қатынасқа белсенді ықпал етеді; арнайыланған көріну нысаны бар - заң шығаруда, т.б.
Құқық адамдардың мүддесін, жақсылық және жамандық ... ... және ... шындықты көрсетеді. Қазіргі кездегі консруктивтік қарсылықта, құқыққа екі көзқарасты (әдісті) байқаймыз: нормативтік және табиғи-құқықтық, сонымен бірге, оларды ... ... ... ... ... (құқық мемлекеттен шығады және оның универсалды құралы) және либералды (құқықты өзіндің ... ... ... ... ретінде қарайды). Осындай ерекшеліктеріне байланысты, құқықтың қазіргі көп таралған ... ... ... адам ... адалдығы мен бостандығына сүйеніп, соған сай, қоғамдағы билік іске асырылады, мемлекеттік институттар құрылады және ... ... ... ... ... ... жөнді өмір сүруі қамтамасыз етіледі.
Құқық бұл заңда көрсетілген, жалпыға бірдей нормалардың жиынтығы (қағидалардың және алдын-ала ... әр ... ... ... жалпы еркін, жекелеген адамның адамдық артықшылығы мен бағалылығын көрсетеді, қоғамдағы бостандық пен жауапкершіліктің (реттеуші) өлшемі ретінде көрінеді.
Құқық (нормативтік концепция) ... ... ... не ... тәртіп нормаларының жүйесі, қоғамның барлық мүшелері үшін міндетті және олардың ... ... ... ... өмірдің құбылысы ретінде, басқа адамдық қатынастарды реттеушілерден айырмашылығы бар, яғни ... ... ... ... ... негізгі белгілеріне, мыналар жатады:
* Құқық қоғамның еркі. Өз анықтамасында, ... ... ... мүшелерінің мүдделеріне негізделген, олардың келісіміне және жалпылама еркіне;
* Құқық адамның бостандығы мен тәртібінің өлшемі. Ол мүмкіндік ... ... ... жеке ... ... мен бостандығының шындығын және оған мүмкін болатын, құқықтық ... ... ... ... - бұл ... ... міндетті тәртіп нормаларының жүйесі. Жалпыға бірдейлік, формалды белгілілік және құқықтың жүйелілігі, оның маз-мұнына ... ... ... ... (формы), сипаты құқықты басқадай әлеуметтік нормалардан өзгешелендіреді (моральдан, діннен, т.б.);
* Құқық - бұл әлеуметтік ... ... ... ... ... ... - әр ... құқықтың артына тұрып, оның талабын қамтамасыз ететін және ... ... ... ... ... ... емес. Заң шығару (позитивтік құқық) құқық көрсету нысанының бірі. Заң, құқық та-биғатына, оның қағидаларына жекелеген адамдардың бағалылығына жауап бермейді, дұрыс ... ... ... ... ... ... қатынастардың универсалды және оптималды реттеушісі ретінде құқыққа тән, сай келетін саласы болады, оған ... ... ... ... оның ... бірдейлігін, міндеттілігін, тоқтаусыздығын (тіпті белгіленген процедуралық - процесуалдық тәртіпті ... ... және бар ... ... ... ... ... көрсетеді;
* Жүйелілік, оның нормаларының бір-бірімен сондай қарым-қатынасы, яғни ол оның тұтастығын қамтамасыз етіп, дербес ... ... ... көрсетеді;
* Динамизм, қоғамдық қатынастардың даму ерек-шеліктеріне байланысты, құқықтың мазмұны жағынан өзгеру қабілеттілігін сипаттайды. Оның жаңалыққа сай ... ... әр ... ... ... ... ... қоғамдық қатынастарды өзгертуге не тоқтатуға қабілеттілігі;
* Сабақтастық (преемественность) - ... сол не ... ... ... ... ... не қазіргі кездегілердің құқықтық жүйесін ауыстырып алуы;
* ... ... ... ... ... оның ... ... салыс-тырмалы созылған уақыт кезіндегі, ұйғарымдары мен белгілеулерді іс жүзіне асырудағы, мазмұндары мен ... ... ... ... ... ... ... келтіріп, гармонизациялауға бағытталған. Құқық реттеумен, татуластырумен, орнын толтырумен, көтерме-леумен, ал қажетті кезде жазалаумен, тек адамның, адамзат бірлестіктері үшін ... ... Атап ... тек ... ... оны ... ... негізіне берілген.
Құқықтың қағидалары (принциптері) - бұл ... ... шығу ... ... ... ... ... заңдылығын заң жүзінде бекітушілер.
Құқықтың қағидалары жалпы заң нормаларында арнайы бекітілуге мүмкіндігі бар (нормаларда - қағидаларда), сонда ... олар ... ... ... ... (бұл заңдылық қағидалар, теңдік, кінә, адалдық және қылмыстық құқық гуманизмі (ст. 2-7 УК РФ); заң ... ... ... және ... жауапкершіліктегі кінәлі еместік презумциясы (ст. 14-15 КоАП РФ); не құқық ... ішкі ... өз ... ... ... ... ... өтіп, жанама түрінде көрінеді - құқықтық таным қағидалары (мысалы, қайтарылмайтын идеялар және ... ... ... ... ішкі және ... ... орындайды. Сыртқы көрініс мынадан тұрады, яғни құқық қағидалары заң нормаларының жүйесіне ықпал етіп, оның ... ... және ... ... ... ... барлық нормативтік ұйғарымдар логикалық жолмен құқықтық қағидалардың мазмұнынан шығуы және толығымен соған сай ... ... ... ғана ... заң шығарудың максимальді тиімділігі қамтамасыз етіледі. Құқықтық қағидалардың ішкі бағыты, олардың қоғамдық қатынастарға ... ... және ... ... заң шығарудағы жетімсіздікті толтыруға ықпал жасауымен көрінеді.
Құқық қағидалары құқық нормаларына олардың таралуына байланысты түрлерге бөлінеді. Сол ... ... ... ... ... бөлу ... Жалпылама (жалпықұқықтық) қағидалар барлық құқықтық құбылыстардың негізінде жатыр: адалдық, гуманизм, заңдылық, барлығының заң ... және сот ... ... ... (не ... құқықтық) қағидалар қандай болмасын нақтылы құқық саласына тән болады. ... ... ... шарасын азайту идеясын және істегені үшін жекелеген адамдардың жауапкершілігін айтуға болады, себебі жеке адамның жуапкершілік қағидасы қылмыстық құқыққа тән және сол ... ... ... ... ... жеке ... тән ... ал әкімшілік және азаматтық құқықтарда жауапкершілікке тек заңды тұлға ғана жауапқа тартылмайды, солай аталатын үшінші адамдарда тартылады. Бостандық қағидаларына, азаматтық-құқықтық ... мен ... ... ...
* ... ... бірнеше жақын салалардың негізі (мысалы, жариялық, бәсекелестік және екі жақтың ... ... ... ... ... ... ... институттарының қағидалары (мысалы, жазаны белгілеу, келісім жасау қағидалары және бостандық, құпиялық мұрагерлік институты бойынша мұраның жабықтығы қағидалары, т.б.). ... ... ... құқықты іс жүзіне асыруда маңызды рөлді құқықтық аксиомалар ойнайды - көп рет тәжірибеде тексерілген, өзінің көрінісімен және ... ... ... ... ... ... жағдай (положения). Бұл адам баласының өмір сүргендігі негізделген қағидалар, сонымен бірге, құқықтық сезімнің маңызды қондырғысы, жалғыз ғана ... ... ... ... ... көне римдік юрис-пруденцияда өңделген, бірақ осы уақытқа дейін ... ... ... жоқ.
Ғасырлар бойы тәжірибеде тексерілген мызғымас жағ-дайлардың қатарына мынадай түзеткіштер жатады: субъек-тивтік құқыққа әр уақытта заңды міндеттілік сай келеді; ... ... ... ... ... және сол мезгілдегі әрекеттегі заңмен шешіледі; құқық тек нормативтік актімен, құқықтық қатынастарда және құқықтық ... іс ... ... ... ... ... салынбаған және оның қағидаларына қарсы келтірмейтіндерге рұқсат етілген. Еш адам өз ісінде сот бола алмайды. Алдымен басқа жақ ... ... жеке ... ... ... ... әр адам өзін кінәлауға міндетті емес. Соттың шешімі іске қатынаспағандарға тиіспеуі керек; адамдар бостандықта туады және өз құқықтарында ... тең; бір ... ... екі рет соттауға болмайды; ызақорлық қылмысты ақтамайды; егер кінә дәлелденбесе - кінәлі ақталады; кінәліні аяғандар, кінәлі ... ... ... тыйым сал-мағандарға - рұқсат берілген; жауапкершілікті белгілеуші заң не заңмен белгіленген кінәні ауырлатушы заңның кері күші болмайды. И.А.Ильин ... ... тағы да ... ... ... ... бірін-бірі өзара мойындау заңы.
2 Құқықтың әлеуметтік рөлі, функциясы және теориясы
Құқықтың негізгі және оның қоғам өміріндегі орны туралы әр уақытта саяси ... ... ... ... оған ... ... ... биліктің заңдылығы (легитимдігі) тәуелді болған.
Құқықтың рөлі туралы қарағанда, оның ... және ... ... ... емес.
Коммунистік партияның Манифесінде, оның авторлары буржуазияға қарап былай деген: (К.Маркс, Ф.Энгельс). Кездейсоқ емес, себебі құқық ... ... ... ... таптың белгілеген тәртіп жолдарының жиынтығы ретінде қаралған. Шын мәнінде, (М.Н.Марченко). Осы көзқарас бойынша, құқықтың жалпыәлеуметтік ... ... ... бар. ... ... бір деңгейдегі барлық қоғам мүшелерінің барлық құқық субъектілері тұтасымен, олардың әрқайсысының мүдделері қамтамасыз етіледі. (В.С.Соловьев). Осы бағытта құқықтың негізгі ... ... ... ... Яғни ол ... тиімді әлеуметтік-нормативті реттеуші, жеке адамдардың және ұйымдардың міндетті тәртібінің мүмкін болатын белгілеушісі; Ол шын мәніндегі, қоғамдағы бостандықтың, теңдіктің және адалдықтың ... ... ... және ... сай, құқықтағы рұқсат етілген тәртіптің мемлекеттік белгісі (С.Н. ... ... ... ... орындай отырып, құқық субъектілерінің тәртібіне, қоғамдық қатынастар жүйесіне тікелей жағымды ықпал жасайды. Сол бағыттағы ... ... оның ... ... Оған жататындар - реттеушілік, қорғаушылық және тәрбиелеушілік функциялар.
Құқықтың реттеушілік функциясы - бұл жөнді табиғи және адам мен ... үшін ... ... тікелей ықпал етушілік, яғни бұл жағымды тәртіп жолдарын белгілеу.
Құқық ... ... іске ... ... ... ... ... құқықтық қабілеттілігін белгілейді; жекелеген адамдардың құқықтық статусын өзгертеді және бекітеді; заңды ... ... және ... ... ... ... заңды фактілерді белгілейді, құқық субъектілерінің арасындағы құқықтық қатынастардың нақтылығын белгілейді (рет-теушілік құқықтық қатынастар); құқықтық реттеудің оптимальді ... ... ... ... ... ... не рұқсат етушілік), яғни нақтылы қоғамдық қатынастарға тиісті.
Құқықтық қорғау функциясы - оның ... ... ... ... ... және ... ... жағымды жағдайларды зияндыларынан қорғайды. Мем-лекеттік және соған өкілдігі бар мемлекеттік емес құқық қорғаушылық әрекетінен көрінеді (тыйым салуды ... ... ... және ... ... - ... барлық әрекетінде, оның болмысында көрінеді, ол адамдарды құқық негізінде әрекет етуге ықпал етеді, азаматтарда құқықты жағымды қабылдауды қалыптастырады.
Құқықтық ... ... ... және ... әдісімен іс жүзіне асырылады.
Сендіру - бұл ... ... ... оны ... әр ... ... тәрбиелеушілік, ұйымдастырушылық мөлшерін билік астындағылардың еркін қалыптастыру үшін не оны ... ... ... - ... ... ол ... биліктің субъектілерімен құқық субъектілерінің, құқықты бұзуына байланысты қолданылатын, құқық нормаларымен белгіленген мәжбүрлеу шарасы.
Құқық өзін құрайтын үш ... ... және ... ... идеяларға (құқықтық сезім), құқықтық нормаларға (құқықтық ұйғарымдарға) және құқықтық қатынастарға (заңды ... бар ... ... ... ... ... дүниетаным, негізінен төмендегі құқықты түсіну түрлерінде көріне ... ... ... ... ... ... (табиғи-құқықтық, филосо-фиялық әдіс) құқықтың үстемдік идеясына негізделген (Аристотель, Г.Гроций, Дж.Локк, Д.Дидро, Ш.Монтеське, А.Н.Радищев, т.б.). ... ... ... ... ... ... ... нормалар, заңдар түріндегілермен (жағымды құқық) қатар табиғи құқық ... ... яғни адам ... ... ... құқық пен бостандықтың жиынтығы; адамға туғаннан берілген құқықтар (не пайда болу күшімен); қандай ... ... ... және ... ... - өмір ... ... жеке басының дербестігі, не жеке меншіктікке, өмірінің жағымды жағдайына, өзі ... ... ... ... т.б. ... - бұл өзін-өзі күшпен сендірген адамгершілік бағалылықтың жиынтығы.
Нормативті (жағымды) әдіс (Р.Штаммлер, П.И.Нового-родцев, Х.Кельзен) ... ... ... ... оның таза күйінде (), объективті-логикалық заңды қосынды (конструкция) ретінде, көрінеді және әлеуметтіктен, тарихидан, саяси және ... ... ... ... құрылатын тәртіп нормаларының жиынтығы ретінде және оның өзімен қорғалатын. Сондықтан, құқық тек заңдарда көрсетілген ... ... тыс ... ... социологиялық бағыты (құқықтың реалистік мектебі) оның негізіндегі қоғамдық қатынастардың ар-тықшылығына байланысты тұрақталады (құқықтағы әрекет басы). Бұл ... ... ... ... Э.Эрлих, Г.Конторович, Р.Паунд, К.Левеллин, С.М.Муромцев, Г.Ф.Шершеневич, т.б.) айтқандай, құқық - бұл заңда көрсетілгендей емес, шын мәніндегі ... ... ... ... ... ... бекиді (). Құқық сотта туады, соттың өзінің кең көлемдегі қалыпты пікірі бар. Ол нақты істі, заң нормаларының материальдық жағдайын өте аз ... шеше ... Ол ... ... жолмен, өзінің өмірлік тәжірибесімен және құқықтың жалпы қағидаларына сүйеніп істі шеше ... ... ... ... және ... ... ... типтері (кейіптері) негізгілер болады, бірақ тағыда бірнеше құқықтық мектептер бар, оларда жоғарыдағы теориялардың әрқайсысын негізге алады.
Солидаристік ... не ... ... ... ... оның оның ... түсінігіне өте жақын. Құқықта бір-бірімен араласатын адамдар топтарының арасындағы гармонияға (келісімділікке) жететін құрал ретінде түсіндіреді және саясатты, экономиканы, моральды, т.б. ... ... сол ... ... және ... ... ... Мысал бола алатын жағдай, құқықты, солай айтылатын құқық ретінде түсінушілігі.
Құқықтың ... ... ... ... Бұл ... ... ... жеке адамның мотивациялық-психологиялық ұстанымын алға тартады.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық іс жүргізу құқығы қағидаларының түсінігі16 бет
Еңбекті қорғаудың түсінігі және қағидалары60 бет
Заңдылық түсінігі және қағидалары26 бет
Заңдылықтың түсінігі және қағидалары27 бет
Нотариаттың түсінігі, оның мақсаты, функциясы мен қағидалары3 бет
Қылмыстық құқық түсінігі және оның қағидалары28 бет
Қылмыстық құқықтың пәні, түсінігі, міндеттері мен қағидалары81 бет
Құқық қағидалары түсінігі, түрлері17 бет
Құқық қағидаларының жалпы түсінігі6 бет
Азаматық іс жүргізу құқығы33 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь