Халықтық педагогикадағы ән-жырлар

Жоспар:
I. Кіріспе
1.1. Музыкалық білім беру педагогикасы
1.2. Халық педагогикасындағы тәрбиелiк iс.әрекеттер
1.3. Халықтық ырымдар, жол.жоралар
II. Негізгі бөлім
2.1. Әннің жеке тұлғаға ықпалы
2.2. Бесік жыры
III. Қорытынды
IV. Пайдаланылған әдебиеттер
І. Кіріспе
1.1. Музыкалық білім беру педагогикасы
Музыкалық білім беру педагогикасы – қоғам дамуымен біте қайнасқан өзіндік даму тарихы бар ғылым саласы. Аға ұрпақтың жинақтаған тәлім-тәрбие, тәжірибесі ұрпақтан-ұрпаққа жеткізіле келе, қоғамның, мәдениеттің дамуына, әлеуметтік тәжірибенің бай қорының жасалуына ықпалын тигізді.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Қалиев С. Қазақ этнопедагогикасының теориялық мәселелерi және тарихы. – Алматы: “Бiлiм” 2004 ж.
2. Жарықбаев К.Б., Қалиев С. Қазақ тәлiмiнiң тарихы. – Алматы: “Санат” 1995 ж.
3. Табылдиев Ә. Қазақ этнопедагогикасы. – Алматы: “Санат” 2001 ж.
4. Қалиев С., Молдабеков Ж., Иманбекова Б. “Этнопедагогика” - Астана. 2005 ж.
5. Қалиев С., Оразаев М., Смаилова М. Қазақ халқының салт-дәстүрлерi. – Алматы: “Рауан” 1995 ж.
6. Қалиев С. “Халық педагогикасының ауыз әдебиетiндегi көрiнiсi. – Алматы: “Мектеп” 1987 ж.
        
        Жоспар:
* Кіріспе
+ Музыкалық білім беру педагогикасы
+ Халық педагогикасындағы тәрбиелiк iс-әрекеттер
+ Халықтық ... ... ... ... ... жеке ... ... Бесік жыры
* Қорытынды
* Пайдаланылған әдебиеттер
І. Кіріспе
+ Музыкалық білім беру педагогикасы
Музыкалық білім беру педагогикасы - қоғам дамуымен біте ... ... даму ... бар ғылым саласы. Аға ұрпақтың жинақтаған тәлім-тәрбие, тәжірибесі ұрпақтан-ұрпаққа жеткізіле келе, ... ... ... ... ... бай ... жасалуына ықпалын тигізді. Сөйтіп, өткендегі музыкалық білім беру тәжірибесі және кейінгілердің оның дамуына жасампаздықпен өз ... ... ... меңгеруі барысында бірте-бірте дербес ғылым саласы ретінде қалыптаса бастады.
Музыка өнері жеке ... ... ... аса маңызды роль атқарады. Музыка адам саласына, жүйке жүйесіне ықпал ететін ерекше психофизиологиялық құбылыс болып табылатын дыбыстар арқылы бейнеленеді. Ал ол ... - ... ... пен ... жай ... емес, адам сезімін бейнелеуші, реттеуші сұлулық заңына сәйкестенген ... әуен ... жеке ... ... ... әсер-ықпалына адамдар өте ерте кезде-ақ назар аударған. Адамзат қоғамының дамуының ең алғашқы кезеңдерінің өзінде оны идеялық-психологиялық қару ... ... ... ... ... ... iс-әрекеттер
Халық педагогикасындағы тәрбиелiк iс-әрекеттер баланың туған күнiнен бастап, азамат болып, отбасын құрып, ел басқару iсiне араласқан ... қала ... ... о ... ... ... дейiнгi салт-дәстүрлерде (құда түсу, үйлену, шiлдехан, бесiкке салу, қарын шәшiн алу, тұсау кесу, атқа мiнгiзу, тiл ашар, ... мал ... ... ... аттану, естiрту, жоқтау, жаназалау, жетiсi, қырқы, бейiт тұрғызу, жылын беру т.б.) ... ... мен ... марапатталатын халықтық ритуалды арқылы iске асырылады. Яғни адам баласы туғаннан о дүниеге аттанып ... ... ... ... ... Ол халық тәрбиесiнiң өмiршеңдiгiн, үздiксiз жүргiзiлетiн процесс енкенiн көрсетедi. Сондықтан да адам баласы дүниеге алғаш келген күннен о ... ... ... ... бақиға дейiн) халықтық тәрбиенiң құшағында өмiр сүредi.
+ Халықтық ырымдар, жол-жоралар
Халықтық ырымдар, жол-жоралар жиналып келiп ... ... ... бәрi ... бiр ... көздей iске асырылып, ол ойлар өлең-жырмен өрнектеледi. Мысалы: бала туғандағы шiлдехан, ... ... ... ... атқа ... тойлары өлең-жырсыз өтпейдi. Осы өлең-жыр, тақпақтарда айтылатын ой, ... ... ... ... ... орын ... ... бесiк жырында айтылатын:
Құйрығыңды майырып,
Түнде жылқы қайырып,
Жаудан жылқы айырып,
Жiгiт болар ма екенсiң?!
Айыр қалпақ киiсiп,
Ақырып жауға тиiсiп
Батыр болар ма екенсiң?
Бармақтарың майысып,
Түрлi ою ... ... ма ... ... ... ой, ... ... нәрестенiң келешекте ел қорғайтын батыр, сөз бастайтын шешен, он саусағы өнерлi ұста болып өсуiн армандау.
Немесе тұсау кесу ... ... ... ... ... кесер" жырында:
Қаз-қаз балам, қаз, балам,
Қадам бассаң мәз болам...
Балтырыңды түре ғой
Тай-құлын боп шаба ... ... ала ... ... ... аяқ баса бер
Асулардан аса бер - деп өлеңдете олтырып, ала жiптi ... ... ... ой ... Ол баланың өмiрде жолы болсын, "бiреудiң ала жiбiн аттамасын", адал еңбек етсiн, әдiл, шыншыл ... ... ... ... ... жас ... айтылар "Айт келiн", "Беташар", "Тойбастар" сияқты тұрмыс-салт өлдеңдерiнде де ... ... ... ... еңбек ет, өсек айтпа, дөрекi мiнез көрсетпе, сыпайы бол дейтiн ... ... ... ... рәсiмдерi мен отбасы мүшелерiнiң бiр-бiрiн сыйлауы да салт-дәстүрлiк өлең-жырларда марапатталады.
Өлiктi естiрту, жоқтау, жөнелту рәсiмдерiмен байланысты туған ... да ... ... ... ... ... да жастарды төзiмдiлiкке, шыдамдылыққа, ерлiкке, тапқырлыққа тәрбиелеу басты мақсат етiп ... ... ... ... өсiрумен байланысты туындаған өлең-жыр, тақпақ, ертегi, жұмбақ, ... де ... ... басты мақсат ретiнде ұсынылады.
Дiни мейрамдар мен байланысты айтылатын өлең-жырлар мен бақсылық арбау жырларында да айтылмақ ой ... сөз ... ... ... ... жақсы қайырым жасау, табиғатқа, жан-жануарларға сөз құдiретiмен оң ықпал ету көзделедi.
Батырлар жырлары мен лиро-эпостық жырларда, ... ... де ... ... ... ... ... қырағы, алғыр азамат етiп тәрбиелеу.
ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Әннің жеке тұлғаға ықпалы
Бұл күндері Қазақстанның саяси, ... ... ... ... түбегейлі өзгерістер жас ұрпақтың тәлім-тәрбиесіне тікелей әсер етуде. Республикамыздың егемендік алып, ұлттық сана- сезіміміздің оянуы, тіліміз бен ... ... ... ... өзінің жаңа даму дәурін басынан кешіп отырған орта мектеп оқушыларының адамгершілікті-эстетикалық тәрбиелілігіне ... ... ... ... ... ... ... халықтың өмірімен, тарихымен тығыз байланыстылығы, көркем образдылығы, философиялық ой ... ... ... мен ... ... ... ... көркемдік қажеттілігін, әсемдікті қабылдай білуін, адамгершілікті-эстетикалық идеалын қалыптастыруға ... ... ... ... Ән - яғни ... шығарма- музыка өнерінің ең көне және кең тараған жанры. Қазақ халқының ән өнері ұлттық мәдениетіміздің ауқымды бөлігі. Ән ... ... ... мен әдіс - ... ... ... - ... тіршілігімен, өмір тынысымен сабақтас бағалы қазына. Атақты Ақан сері, Біржан сал, Жаяу Мұса, Естай сал т.б. ән ... ... ... ... ... ... ... біліп, қазақи әншілік-кәсіпкерлік дәстүрді дамытушылар болды. Осы кезеңдерде қазақ халқының асқақ ойлы зиялы азаматтары ... ... ... ... ... қоғамдағы тәрбиелік роліне айрықша мән берді. Қазақтың халық әндерін жинастырып, зерттеуде аса көп еңбек сіңірген А.В.Затаевич ... Ол ... екі ... және ... фольклористикасына қосқан іргелі үлес болды. Қазіргі музыкалық-эстетикалық тәрбиені халық творчествосы арқылы жүзеге асыру мәселесіне тікелей тоқталған зерттеушілер (Ұзақбаева С.А., Балтабаев М.Х., ... Ж.З., ... Т.А., ... Р.К. т.б.) республикадағы музыкалық-эстетикалық тәрбиенің құрылуы дәне даму жолдарын сабақтарда және сыныптан тыс уақытта ... ... ... ... ... ... ... тоқталып өтеді, сонымен бірге осы бағытта шешімін таппай отырған тәрбиелік мәселелерді қозғайды. Қазақ әндерінің поэтикалық ... ... жас ... ой-сезімі мен танымдылығына әсер етуші күштерінің сан қилы болып келуі осы өнер түрінің өзіндік ерекшеліктеріне байланысты. Халық әндері ... ... бола ... ... ... хабардар жаршысы болды. Халық әнінің тағы бір ерекшелігі - оның өмірі мен жас буынның тәлім - ... ... ... ... ... келесі ерекшелігі - оның тарихилық сипаты. Ән мазмұнынан елдің әдет-ғұрпын, салт-санасын, эстетикалық-адамгершілікті сезімдерін ... ... сол ... ... ... ... тұрмыс-тіршілігін танып білуге болады. Ән мұрасының әдебиет саласындағы жанрлық сипаты.Ә.Қоңыратбаев ән фольклорын тұрмыс - салт ... а). ... ... ... ... мал ... ә) діни ... тудырған жырлар (жарапазан, бәдік); б) үйлену жырлары (той ... ... ... ... беташар); в) ұлыс жырлары; г) бөбек жырлары; д) ... ... ... қоштасу, жұбату), сондай-ақ аңыздар, ертегілер, қазақ эпосы, тарихи жырлар, айтыс поэзиясы деп топтастырған. Еңбек кәсіпкерлік әндері: түлік өлеңдері, ... ... ... ... ... ... әндер: алғыс, бата, тілек өлеңдер, жарапазан, тақпақ, жұмбақ өлеңдер, мысал өлеңдер. Қиял әндер: аңыз өлеңдер, өтырык өлеңдер. Сатиралық-юморлық әндер.
+ ... ... ... деп ... ерекше қастерлеп, нәрестеге арналған көптеген ән-жырды өмірге әкелген. Нәресте өмірге келгенде шілдіхана жасалып үш күн бойы өлең ... кұй ... ... толастамаған.
Бөбектің алғаш тыңдайтын өлеңі - - балаға деген махаббаттан, болашақ ел ... ... ... ... ... ... ... тәрбиесі бала жас кезінен бастап көпшіл, ынтымақшыл, үлкенге сый-құрмет көрсете білетін өнегелі адам ... ... және ... ... ... ... етті. Алақаны ашық, қолы кең береке иесі болсын, жұдырығын түйген сұм ... ... ... бойына сәби шақтан сіңіруге тырысқан. Ата-ана өз баласын халыққа жан-жақты өнерімен, біліктілігімен, игілікті ісімен қызмет етіп танылса екен деп ... ол ізгі ойын ... ... қосты, жас нәрестенің болашағына үміт артты.
Бесік жырларының ерекше мәнерлілігі нәрестенің психикасына оңтайлы әсер етіп, ... ... нерв ... тыныштандырады. Бесіктегі баланы уату игі тілектермен, оның болашағына деген ... ... ... ... әуен ... қарапайым, жан тербетер мамыражай болып келеді. Бөбек анасының сүйіспеншілікке толы, жанға жағымды нәзік әуеніне балқып күн санап өсе ... ... ... халықтық салт-дәстүр, жол-жора, ырымдар өнер түрлерiмен, өлең-жыр, би астасып келiп, ауыз ... ... ... ... еңбек сүйгiш, елгезек, отаншыл, патриотшыл, батыр, ержүрек, мейрiмдi "сегiз қырлы, бiр сырлы" жетiлген толық адам етiп тәрбиелеу көзделген.
Пайдаланылған ... ... С. ... ... теориялық мәселелерi және тарихы. - Алматы: ... 2004 ... ... К.Б., ... С. Қазақ тәлiмiнiң тарихы. - Алматы: "Санат" 1995 ж.
3. Табылдиев Ә. Қазақ этнопедагогикасы. - ... ... 2001 ... ... С., Молдабеков Ж., Иманбекова Б. "Этнопедагогика" - ... 2005 ж.
5. ... С., ... М., ... М. ... ... салт-дәстүрлерi. - Алматы: "Рауан" 1995 ж.
6. Қалиев С. "Халық педагогикасының ауыз әдебиетiндегi көрiнiсi. - Алматы: "Мектеп" 1987 ж.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Оқушылар тәрбиесінде халық педагогикасын қолдану13 бет
Халық ауыз әдебиеті үлгілері арқылы ұлттық мәдени дәстүрге тәрбиелеу19 бет
Халықтық педагогикадағы жастарды тәрбиелеуінің негізгі мәселелері32 бет
1916 жылғы ұлт-азаттық көтерілісіне байланысты туған өлең-жырлар44 бет
XIX ғасыр өлең жырларындағы абылайхан16 бет
«Қырымның қырық батыры» жырлар циклінің зерттелуі, тарихи орны55 бет
Батырлық жырлар, батырлар жыры12 бет
Батыс Қазақстан өңірінің фольклоры (әпсана-хикаяттар, аңыздар, шешендік сөздер, тарихи өлеңдер, тарихи жырлар, айтыстар, дастандар)148 бет
Ежелгі жырлар мен жыраулар поэзиясының ерекшеліктері4 бет
М. Ж. Көпейұлының өмір мен отты жырлары21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь