Сыртқы экономика

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 Сыртқы экономикалық саясаттың теориялық аспкектілері
1.1 Сыртқы экономикалық саясат мәні, қағидалары және мақсаттары ... ... ... 5
1.2 Қазіргі кезеңдегі сыртқы экономикалық саясат ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

2 Қазіргі Қазақстанның экономикасы, әлемдік нарықтағы орны мен ролі
2.1 Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық нарықтағы орны.16
2.2 Қазақстанның халықаралық экономикалық ұйымдарға кіруі ... ... ... ... 19
2.3 Қазақстан Республикасы мен ТМД елдері арасындағы экономикалық
кеңістіктің дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...21

3. Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастарға енуіндегі мәселелер мен жетілдіру жолдары
3.1 Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастарға енуіндегі мәселелер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...24
3.2 Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастардағы орнын жетілдірудегі мемлекеттің саясаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..28
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...30
Кіріспе

Қазіргі кезеңде Қазақстан Республикасы әлемдік экономикалық қоғамдастыққа кіру жағдайында, оның сыртқы экономикалық байланыстары дамып, жаңа сапалық өзгерістерге көшіп келеді. Сол себептен де әлемдік экономикалық қатынастар мәселелері зор маңызға ие болып, әлемдік қатынастардың даму жағдайы мен қызметін үйренудің қажеттілігі артады.
Соңғы 50 жылдықтағы әлемдік шаруашылылықтың үдерісі әлемдік экономикалық қатынастардың серпінді дамуымен тығыз байланысты. Әлемдік шаруашылыққа әсер етіп оны түбегейлі өзгертетін басты үдерістер, әлемдік шаруашылық пен капиталдың, қоғам мен адамдардың тіршіліктерінің негізгі түрлерінің интернационалдануы және ғаламдануы. Әлемдік дамудың түбегейлі заңдылығы дүниежүзілік экономиканың өздігінен дамушы жүйе ретінде біртұтастығында және оның өзара байланысының тұрақты артуында.
Сонымен қатар бұл жүйенің кейбір бөліктері көлемдік және құрылымдық сипаты бойынша әлемдік шаруашылықтың қатынастарға әр түрлі енгені. Қандай да болмасын елдің, оның жеке аймағының әлемдік маңызы оның экономикалық әлуетімен, әлемдік тауар өндіру, технология, қаржы жүйесіндегі орнымен, жалпы экономикалық серпінділігімен анықталады.
Әлемдік экономикалық қатынастар – жалпы экономикалық жүйенің басты компоненті. Әлемдік экономикалық қатынастардың біріншіден, әлемдік экономикалық қатынастардың өзі, яғни әр түрлі елдердің шаруашылық жүргізуші субъектілері арасындағы экономикалық байланыстар, екіншіден, бұл байланыстарды іске асыратын тетіктер жатады.
Әлемдік экономикалық қатынастар жүйесіне жеке елдер, интегра-циялық бірлестіктер, сонымен қатар жеке кәсіпорындар арасындағы материалдық игіліктер мен қызметтерді өндіру, бөлу, айырбас жасау және тұтыну бойынша өтелетін қатынастар тетігі кіреді.
Қазіргі, әлемдік экономикалық қатынастардың дамуының алғы шарты – әлемдегі жұмыс күшінің табиғи ресурстардың, техникалық құралдардың негізгі және айналым капиталының ғылыми – техникалық әлуеттің орналасуындағы географиялық және тарихи қалыптасқан теңсіздік болып саналады. Әлемдік сыртқы экономикалық қызмет барлық елдерде бірнеше функциялар атқарады: ұлттық және әлемдік экономикалық дамудың деңгейін теңестіруге әсер етеді; ұлттық және әлемдік өндіріс шығындарын салыстыруға мүмкіндік береді; әлемдік еңбек бөлінісінің артықшылықтарын іске асырады, және соның негізінде, ұлттық экономиканың тиімділігінің артуына әсер етеді.
Бұл функциялар Қазақстан Республикасының сыртқы экономикалық қызметіне де тән. Сонымен бірге олардың Қазақстанда өзіндік ерекшеліктері бар. Олар, бір жағынан ұлттық экономиканың осы заманғы даму кезеңімен, оның реформалануымен, нарықтық қатынастардың дамуымен, екінші жағынан Қазақстанның әлемдік экономикаға интеграциялану үдерісінің тереңдеуіменде анықталады. Оған тек қана шикізаттарды экспорттау және дайын өндірістік тауарларды импорттау негізінде сыртқы сауда айналымын кеңейту ғана емес, сонымен қатар әлемдік өндірістік, ғылыми-техникалық, инвестициялық ынтымақтастықка кіруі, әр түрлі меншіктегі кәсіпорындардың сыртқы экономикалык қызметке кең түрде қатысуы тән.
Пайдаланған әдебиеттер

1. Авдокишин Е. Международные экономические отношения.-М.-«Маркетинг», 2008.-300с.
2. Алшанов Р. Жаһандық экономика және Қазақстан// Егемен Қазақстан.-2008.- 28-ақпан.-5б.
3. Аубакиров Я. Экономикалық теория негіздері.-Алматы.-2009.-360б.
4. Арынов Е. Международные экономические организации и экономические союзы.-Алматы, 2009.-300б.
5. Булатов К. Мировая экономика.-М, «Экономикс», 2007.- 480с.
6. Джапаркулов Д. Перспективы развития международных связей Казахстана со сторонами СНГ// Транзитная экономика.-2008.-№1.- с.45
7. Дукенов К. Международная позиция Казахстана// Юридическая газета.-2008.-21 марта.-с.3
8. Исмайлова А. Ретроспектива и тенденции развития экономической интеграции// Саясат.-2010.-№12-с.9
9. Кошаганов А. Интеграция Казахстана в международную торговую систему и ВТО// Транзитная экономика. – 2010.- №5.-с.19
10. Кулекеев Ж. Экономика Казахстана в условиях мирового кризиса// Транзитная экономика.-2011.-№1.-8с.
11. Мамыров Н. Әлемдік экономикалық қатынастар.-Алматы.-Экономика.-2009.-300б.
12. Назарбаеав Н. Қазақстанның бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына ену стратегиясы// Саясат.-2006.-№2.с.7
13. Нәбиев Е. Әлемдік экономикалық қатынастар.-Астана, 2001.-300б.
14. Нурпейсова Ж. ТМД елдеріндегі экономикалық реинтеграция мәселелері мен ерекшеліктері // Саясат.- 2009.- .-№2-9б.
15. Раджаев К. Мировая экономика/ Учебник.-«Юнити».- 2007.-450с.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.............................................3
1 Сыртқы экономикалық саясаттың теориялық аспкектілері
1.1 Сыртқы экономикалық саясат ... ... ... ... ... ... экономикалық
саясат...........................................
2 Қазіргі Қазақстанның экономикасы, әлемдік нарықтағы орны мен ... ... ... әлемдік экономикалық нарықтағы орны.16
2.2 Қазақстанның халықаралық ... ... ... Республикасы мен ТМД елдері арасындағы экономикалық
кеңістіктің
дамуы.......................................................................
........................21
3. Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастарға ... мен ... ... ... Республикасының әлемдік экономикалық қатынастарға ... ... ... әлемдік экономикалық қатынастардағы орнын
жетілдірудегі ... ... ... ... ... экономикалық
қоғамдастыққа кіру жағдайында, оның сыртқы экономикалық байланыстары дамып,
жаңа сапалық ... ... ... Сол себептен де ... ... ... зор маңызға ие болып, әлемдік
қатынастардың даму жағдайы мен ... ... ... ... 50 ... ... шаруашылылықтың үдерісі әлемдік
экономикалық ... ... ... тығыз байланысты. Әлемдік
шаруашылыққа әсер етіп оны түбегейлі өзгертетін басты үдерістер, әлемдік
шаруашылық пен ... ... мен ... ... ... ... және ғаламдануы. Әлемдік дамудың түбегейлі
заңдылығы дүниежүзілік экономиканың өздігінен ... жүйе ... және оның ... ... тұрақты артуында.
Сонымен қатар бұл жүйенің кейбір бөліктері көлемдік және құрылымдық
сипаты бойынша әлемдік шаруашылықтың қатынастарға әр ... ... ... ... ... оның жеке ... әлемдік маңызы оның экономикалық
әлуетімен, әлемдік ... ... ... ... ... орнымен,
жалпы экономикалық серпінділігімен анықталады.
Әлемдік экономикалық қатынастар – жалпы экономикалық жүйенің басты
компоненті. Әлемдік ... ... ... әлемдік
экономикалық қатынастардың өзі, яғни әр түрлі елдердің шаруашылық жүргізуші
субъектілері арасындағы ... ... ... ... іске ... тетіктер жатады.
Әлемдік экономикалық қатынастар жүйесіне жеке елдер, интегра-циялық
бірлестіктер, сонымен ... жеке ... ... материалдық
игіліктер мен қызметтерді өндіру, бөлу, айырбас жасау және тұтыну ... ... ... ... ... ... ... дамуының алғы шарты –
әлемдегі жұмыс күшінің табиғи ... ... ... ... ... ... ... – техникалық әлуеттің орналасуындағы
географиялық және тарихи қалыптасқан ... ... ... ... экономикалық қызмет барлық елдерде ... ... ... және ... ... ... ... теңестіруге әсер етеді;
ұлттық және ... ... ... ... мүмкіндік береді;
әлемдік еңбек бөлінісінің артықшылықтарын іске ... және ... ... ... тиімділігінің артуына әсер етеді.
Бұл функциялар Қазақстан Республикасының сыртқы экономикалық қызметіне
де тән. Сонымен бірге олардың Қазақстанда өзіндік ерекшеліктері бар. ... ... ... ... осы ... даму кезеңімен, оның
реформалануымен, ... ... ... ... ... әлемдік экономикаға интеграциялану үдерісінің тереңдеуіменде
анықталады. Оған тек қана шикізаттарды экспорттау және ... ... ... ... ... ... ... кеңейту ғана емес,
сонымен қатар әлемдік ... ... ... ... әр ... ... ... сыртқы
экономикалык қызметке кең түрде қатысуы тән.
Жоғарыда айтылғандардың негізінде, ... ... ... ... ... ... мен мақсаттар алға қойылып отыр:
- Қазақстанның Қазан төңкерiсiне ... ... ... ... ... ... ... жылдардағы экономи-касына
тоқталу;
-Тәуелсiздiк алғаннан кейiнгі (1991) ... ... ... ... экономикалық ұйымдарға кіруіне тоқталу;
- Қазақстан Республикасы мен ТМД ... ... ... дамуын қарастыру;
-Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастарға енуіндегі
мәселелерге тоқталу;
-Қазақстан Республикасының әлемдік экономикалық қатынастардағы орнын
жетілдірудегі мемлекеттің ... ... ... ... ... ... аспкектілері
1.1 Сыртқы экономикалық саясаттың мәні, қағидалары және ... ... ... - бұл ... ... ... тәртібін анықтау және елдің халықаралық еңбек бөлінісіне қатысуын
оңтайландыру ... ... пен оның ... ... ... ... экономикалық саясаттың негізгі құраушыларына жататындар:
-сыртқы сауда саясаты (құрамына экспорттық және ... ... ... ... және ... ұлттық капитал салымдарын
реттеу саласындағы саясат;
- валюталық саясат.
Сонымен бірге, сытқы экономикалық саясат ... ... ... ... ... ... ... міндеттерін де шешеді, бұл іс елдің экономикалық қауіпсіздігін
қамтамасыз етумен байланысқан.
Сыртқы ... ... ... ... ... де реттейді,
оның айрықша белгілеріне мыналар жатады:
- тауарлар мен қызметтердің халықаралық сауда-саттығы;
-материалдық, ақша, еңбек және интеллектуалдық ресурстардың ... ... ... ... ... ... кең
ауқымды жиынтығының болуы-өздерінің сыртқы экономикалық байланысының
құрылымы мен даму ... ... ғана ... сонымен бірге басқа елдермен
сыртқы экономикалық байланысы мен сытқы экономикалық саясатына да ... ... ... ... ... экономикалық саясат құралдарының
бұл жиынтығын саудалық-саяси механизм ретінде қарастыруға болады. [1]
Сытқы экономикалық саясаттың негізгі ... ... ... ... құру үшін оның ... ... ... түрде
анықтап лау керек. Сыртқы экономикалық саясаттағы негізгі ... ... ... ... ... құқықтық
реттеуге берілген. Оның себебі - бұл ... ... ... мүдделерге
жауап беруі тиіс.
Сыртқы экономикалық саясаттың негізгі 4 қағидасы: [2,67б]
1) Мемлекеттік қайта ... ... ... Бұл қызмет салалар
мен аймақтардың даму саясатын қалыптастырады. Осы саясатқа сәйкес
елдің сыртқы экономикалық ... да ... ... ... инвестициялары үшін арнайы тәртіп бар) қалыптасады;
2) Ұлттық фирмаларының ... ... ... бір ... ... ... сыртқы нарықтарын кеңейту
мақсатында, жалпы шаруашылық қызметтің тұрақты бөлігі ретіндегі,
сыртқы экономикалық саясатқа бағытталуы нәтижесіндегі өзгерісі;
3) ... ... ... ... ... ... және
оның субъекттілері арасында сыртқы экономикалық саясатты да
жүзеге асыру ... ... ... бөлу;
4) Сыртқы экономикалық саясат- ... ... ... ... ... дипломатия соғысқа қызмет етпесе, онда саудаға қызмет ... ... ... Қазақстандық экспортерлер үшін қолайлы жағдайлар
жасау - Қазақстанның сыртқы саясатының ең маңызды міндеттерінің бірі ... ... ...... ... ... ... яғни тауарлар мен қызметтердің материалдық, еңбек, ақшалай және
интеллектуалдық ресурстардың халықаралық қозғалыстарын реттейді.
Ал сыртқы ... ... ... ... ... ... өндірістік және ғылыми-техникалық ынтымақтастық саласындағы -
несиелік; - шетел ... ... ... мен айырбас
жасау саласындағы –жұмысшы күші; миграция саласы және т.б.
Сыртқы сауда саласындағы саясатты жүзеге асыру ... ... ... әкелу және шетке шығаруды реттеудің бейтарифтік шаралары,
саудалық эмбарго, ... ... және ... ... ... ... саласындағы: ... ... ... және басқа да мақсаттардағы валюталық операцияларға шектеулік
белгілеу жатады. Төлемдік қатынастар мен ... ... ... ... экспорттық несиелер және экспорттық несиелерді сақтандыру бойынша
есептеу мөлшерлемелері мен ... ... ... ... ... саясатты жүзеге асыру формаларына
жататындар: шетелдік капиталдарды енгізуге рұқсат беру шарасы, экономиканың
бірі салаларына шетелдік ... ... ... салу ... ал ... ... ... жағдай жасау, жергілікті
компаниялардағы шетелдік қатысудың ... ... ... және жұмысшы күші миграциясы саласындағы құралдар: белгілі бір
елдерге ... ... бір ... ... тыйым салу немесе
шектеу, шетелдік жұмысшы күшін импорттауға шек қою. Бұл ... ... ... ... ... ... ... экономикалық саясат құралдарының қазіргі кездегі кең арналы
мемлекеттерге өзінің сыртқы экокномикалық ... ... ... ... сонымен бірге басқа елдердің сыртқы саясаты ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттің қызмет етуі ұлттық және мемлекеттік ... ... ... та ... ... оның элитасының
негізгі сегменттері, белгілі бір ұлыстары өз мүдделерінің терең мәннің әр
түрлі көзқараста ... ... ... – ұзақ мерзімдік мақсаттар жүйесімен
түсіндіріледі. Оларды үкімет өзінің ішкі және сыртқы саясаттарында ... ... ... мемлекеттердің сыртқы экономикалық саясат ... ... ... ... үшін біз ... ... нормаларын
қолдануға мәжбүр боламыз, өйткені соңғы жыл ішінде бұл нормалар статусына
жалпы ... ... ... ... ... ... біркелкі емес
мемлекеттерде мұндай заңдылықтың түсіндірілуі жеткіліксіз болып ... ... және ... ... ... ... жасалса, онда
ұлттық мүдде деген түсініктің белгілі бір дәрежеде шарттық сипатта екені
анықталады. Бірақ осы категориямен ... ... ... басымдылығы
анықталады. Ол міндеттерді елдің ішкі ... ... ... шешу
қажет. Бұл түсінікке деген көп векторлық көзқарас оның субъективті ... де ... ... ... ... Аман қалу,
қауіпсіздікті қамтамасыз ету, әлеуметтік орталықты қажет ету – ... ... ол ... және құрылымдық мағынасы бар нақты сапалы жағдай.
[3,115б]
Қазақстан басқа көптеген ... ... өз ... ... ... алға қоюға ... ... бір ... ... ... өзгеріп отырады. Сөзсіз түрде, ол мемлекет ... алға ... және ... жүзеге асыруға қабілетті болуға тиіс.
Осы көзқарас тұрғысынан алғанда, осындай қабілеттілік белгілі бір бағыт
бағдар ... ... яғни ол ... ... ... ... береді. «Ұлттық мүдде» ең алдымен мемлекеттік мүддені айқындайды,
ұлттық ... ... ... ... ... қарсы әрекет ету
сияқты мемлекет қажеттілігі ретінде анықталады. Мемлекеттік ... көп ... және де ... ... қолдану жағдайларында оның бірқатар
құраушылары «ұлттық мүдде» түріне айналады. Оны өлшеу үшін 2 әдіс ... және ... ... ... ... – мемлекеттік саясаттың территориялық
бағыттылығын ... ... ... Қазақстан мен ... ... ... ... ... ... ... кездегі дүниеде ұлттық мүдде саясаты бір рөлдерді атқарады,
олардың бірқатары жабық түрде айқындалады. Атап айтқанда, ... ... ... ... ... шараларын, бір жағынан, текті өкілеттілігі
ретінде, яғни Европаға бейбітшілікті нығайтатын ұлы өкілеттілігі ... ...... ... ... саяси және экономикалық бағыт,
бақылау қою ретінде түсіндіріледі.
Кез-келген елдің ұлттық ... әр ... ... ... ... шектеледі. Ол халықтардың бірлескен мүдделерге қол жеткізуі үшін
мемлекеттердің күш әрекеттерін біріктіруге ұмтылуынан көрінеді.
Демек, республиканың халықаралық аренаға ... ... ... ... оның әлемдік шаруашылық жүйесіндегі орны да анықталады.
Бұл кезде ұлттық мүдделердің ... ... ... ... ... және ... құндылықтармен қатар әлеуметтік, экономикалық және саяси
фактор құраушыларының жүйелері де ... ... ... ... картасында,
әсіресе ТМД кеңістігінде Ресей Федерациясының ұлттық мүдделері айқын
формада ... Ол ... ұзақ ... мақсаттарында қоғамдық
қатынастардың гуманисттік сипатымен қатар, әлемнің ірі және ... ... ... ... ... ... орташа мерзімдік мақсаттарда нақты түрде белгіленген,
оның құрамына мыналар кіреді: ТМД шеңберінде тұрақты өзара ... ... ... сақтау, сонымен бірге белгілі бір жергілікті
аймақта сыртқы экономикалық қызметті ... ... ... ... ... ... мынадай қорытынды жасауға болады: яғни ... ... ... бір ... ... асырудың формаларын,
әдістерін негіздеуді, сонымен бірге оны жүзеге асыру үшін белгілі ... ... ... ... ... мемлекеттердің сыртқы экономикалық саясатымен
ссалыстырғанда Ресейдің ... ... ... ... балама бағыттарымен қаныққан.
Дегенмен осы елдердің ... ... ... ... бір дәрежеде ұқсас болып келеді. Олар төмендегілерден тұрады:
[4,2б]
• Ұлттық ... ... ... және ... сыртқы саяси мүдделерден;
• Екінші реттегі мүдделер мен олардың сәйкестілігінен;
• Қауіпсіздіктің ұжымдық жүйелеріне қатысты кейбір жағдайларда ұлттық
мүдделер шебінен;
• Ғаламдық ... ... ... ... ХЭҚ (халықаралық экономикалық қатынастар) субъекттілерінің шынайы
теңдігінен;
... ... бір ... тандағандағы ең құқығын құрметтеуінен;
• Халықаралық келіспеушіліктерді шешуде ымыраға келуден;
• Сыртқы экономикалық стратегияны жүзеге ... ... ... ... жаңа ... ... елдерді айналып өтті, яғни
өз дамуында алдыңғы қатарлы елдерден артта қалып бара ... осы ... ... ... ... ... негізінде еңбекті
ұйымдастыру әдістерін жетілдіру қажеттілігі.
2. ... ... ... ... ... 188 ... құрылым кіретін қазіргі кездегі әлемдік
шаруашылық динамикалық әлем ... ... ... ... ... ал әр ... ... тобы ынтымақтастық процесіне бірдей
жағдайларда, ... әр ... ... ... ... ... регионализм саясаты «әр түрлі жылдамдықта
мемлекеттердің дамуы» деген түсінік енгізді.
XX ғасырдың соңында ғылыми-техникалық революцияның (ҒТР) ... ... ... ... экономикалық жағдайда болған көптеген мемлекеттер бір-
бірінен алшақтай бастады. Және де өз дамуларына қарай әр түрлі елдер ... ... ... ... ... даму ... ұлғаюы деген мұндай феномен жекелеген елдің, елдер блогының
сыртқы экономикалық саясатының мазмұндылығымен, ... ... ... ... ... ... ... алдын ала анықталған.
КСРО-ның күйреуі, ұлттық мемлекеттер экспансиясындағы әскери емес
әдістердің күшеюі жылдамдықтардың ... ... одан ... ... ... ... мен ... әр алуан болды. Оңтүстік-Шығыс Азия, Орта
Азия, ТМД кеңістігі, Балтық теңізі жағалауындағы елдер бұл ... ... ... ... мынаны дәлелдейді: дүниежүзілік аренадағы экономикалық
күштердің кез-келген балансына қол жеткізудің ... ... ... ғана ... сонымен бірге нысаналы бағытталған сыртқы
экономикалық саясат арқылы жүзеге асырылады.
Осы жоғарыда айтылғанға сәйкес, сыртқы ... ... ... ... ... болады, өйткені қазіргі кезде халықаралық
салыстырулар маңызды емес, бұл ... ... ... бір ... қайта
құруларын туындататын факторларды, ... ... ... ... ... ... ... сыртқы экономикалық саясат сыртқы
дүниемен үзіліссіз байланыста жекелеген ... ... ... белгілеуге мүмкіндік береді және де ... ... ... ... жою, жаңа ... ... ... бірге саясатты жүзеге асырыудың әдістемелік жолдарының
сипатын анықтауға ... ... ... көп ... ... ... және т.б) ... қарамастан, құндылық
бағалар деңгейі, сыртқы экономикалық саясаттағы белгілі бір институционалды
құрылымның белгілі бір ... ...... ... ... жалпы қабылданған элементтерімен үйлесуі типін ... ... ... бір ... ... кезеңдегі халықаралық
экономикалық байланыстардың (ХЭБ) ортақ белгілері мен ... ... ... ... ... ... табысқа жету формуласы мен
жетістіктерін, ал басқа ... ... атап өту ... ... бөлу ... жеке ... ... етеді. Атап
айтқанда АҚШ, Қытай сияқты мемлекеттердің "шабуыл жасау" ... ... ... ... әсер ... жағдай жасайды. Ал басқа мемлекеттерге
қатысты ... ... ... ... ... ... асырумен қатар, ынтымақтастықтың өсуіне әкелді. СЭС-тің жалпы
(барлық) құралдары әр ... ... ... ... ... негізі болып табылады. Бірақ олардың айырмашылықтары
сол құрамдардың ... бір ... ... және олардың
құрастырылуымен анықталады.
Енді таңдалған саясаттарды, стратегияларды атап өтейік: [5,119б]
• басшы, яғни топ ... алға шығу ... ... рөлі ... ... саналатын өндірістерде жұмыс
істейтін жұмысшы күшінің проценті(hightrust societies));
• «сонынан ілесіп даму» саясаты (Қытайдағы ... ... ал ... ... ... істейтін
жұмысшы күшінің үлесі көп емес. Қытай ... ... ... және олар ... өндірістерде
шоғырланған, ал жаңа революция халықтың аз ... ... ... ... өтпелі экономикасы бар қоғамның жетілуі» (табиғи
ресурстарды пайдалану факторының басым болуы және ... ... ... Экономикалық саясаттағы өзгерістердің үлгісін
таңдау проблемалық сипат алып ... Ол ... ... ... кез ... ... сияқты халықаралық өзара
байланыстар жүйесінде де өзгерістер туғызады.
2 Қазіргі Қазақстанның экономикасы, әлемдік ... орны мен ... ... ... ... ... қатынастардағы орны
Қысқа мерзім ішінде Қазақстанды егемеңді тәуелсіз мемлекет ретінде
дүниежүзінің 120-дан астам елі ... ... ... ... ... ... өзіне тартып, 200-дей біріккен кәсіпорын құрылды.
Өнеркәсібі ... ... (АҚШ, ... ... Франция, Жапония,
Оңтүстік Корея т.б.) халықаралық экономикалық қатынастарды дамыту жүзеге
асуда. ... игі ... ... ... ...... Малайзия,
Сингапурмен жасалуда. Ынтымақтастық Таяу және Орта Шығыс ... ... ... ... Сауд ... ... Ресей, Өзбек, Қырғыз
елдерімен экономикалыкқ ... ... ... ұстауда. Еуропа
экономикалық одақ ... ... ... қатынаста болуы үлкен
стратегиялық мүдделілікті байқатады. Дәстүрлі экономикалық қатынастарды
Қазақстан барлық ТМД елдерімен және Шығыс ... ... ... ұзақ ... қатынас жаңа деңгейге көтерілді. ... ... ... 60-тан астам елдермен сауда қатынастарын жүргізуде.
[6; 3б.]
Қазақстан экономиканы ... ... ... ... ... алға қоюда. Ол экономиканың күрделі мәселесін шешіп қана
қоймайды, жаңа технологияны ... ... ... бәсекелік қабілетін
арттыруды көздеп, ішкі нарықты өзімізде шығарылған тауар мен ... ... ... ... интеграциялану, бүгінгі таңда Қазақстан
экономикасын тығырықтан алып шығудағы жүзеге асырылатын ... ... ... ... ... ... ... бірігуі болып
отыр. Мұнда біз өз мүмкіндіктерімізді дұрыс ... ... ... өз ... ... және осы ... кіру тәсілдеріне
байланысты болады. Осы күрделі міндеттерді орындау үшін бізде ... алғы ... ... зор ... ... ауыл ... және
маман кадрлар әлеуеті, нарықтық реформаларды белсенді ... ... ...... ... ... – ақ, Қазақстан
басшылығының шаруашылық жүргізудің нарықтық түрлеріне өту қажеттігіне ... ... мен осы ... ... жатқан шаралар бар.
Қазақстан мемлекетаралық қатынастарға 1992 жылдан бері шығып келеді.
Сол уақыттан бері 40-тан ... ... ... ... ... және ... келіссөздер болды. 20-дан аса сауда-
экономикалық келісімдерге қол ... ... ... астам шет ел фирмаларының, банкілерінің,
өзге ұйымдардың ... ... ... АҚШ ... өзінің 11, Жапония 9,
Швейцария 8, Ұ Ұлыбритания 5 өкілдіктерін ашты. Бұл ... ... ... ... оның 22 өкілдігі бар. [7; 4б.]
Сауда – экономикалық, ынтымақтастық ... ... ... ... Тұркиямен, Израильмен, Иранмен,
франциямен, Үндістанмен және басқа да бірқатар елдермен ... ... ... ... ... 80-нен астам еліне өнімдер ... ... ... ... ... айтсақ, онда оның ең үлкен үлесі 22% Қытайға
келеді. Ал батыс жақтағы елдердегі Қазақстан экспорты үлесінің көлемі ... ... ... ... ... 13,5%, ... 11,6%, ... Нидерландыға-4,7%, Австрияға 2,5% келеді.
Соңғы уақытта бірлескен кәсіпорындар саны тез ... ... ... белгілі "Шеврон" мұнай – газ ... бар. ... ... ... осы ... экономиканы тез
құру, оның ... ... жою ... де ... ... республикада шетел инвесторлары үшін қолайлы жағдайды қамтамасыз
ететін бірқатар ... ... ... ... капитал үшін
Үндістанмен, Жапония және АҚШ – пен келіссөз жүргізілуде.
Қазақстанда iрi өнеркәсiп орталықтары, оның iшiнде отын-энергетикалық,
металлургия, ... ... ... ... өнеркәсiбi жұмыс iстейдi.
Республика кәсiпорындары шойын, кокс, болат, қорғасын, мыс, мырыш, ... ... ... ... ... пластмасса, химиялық
талшықтар, автомобиль шиналарын, минералдық тыңайтқыштар, цемент, ... ... ... жабдықтар, қақтау стандарын, күш
трансформаторларын, рентген аппараттарын, ауыл ... ... ... т.б. өндiредi. Әлемдiк экономика ...... ... ... газ, ... түстi, сирек кездесетiн
металдар, уран өнiмiн шығарушы ел. Кен қазу ... ... ... секторы болып табылады. 2001 ж. ... 44,3%-ы осы ... ... тидi. ... ... ... бiрегей қоры бар. Барланған қор бойынша елiмiз әлемде ... ... ... ... ... ашылды, олардың көбi
республиканың батыс бөлiгiнде, негiзiнен Атырау облысында. Олардың iшiнде 1
млрд. т-дан астам ... қоры бар ... ... газ қоры 1,3 трлн. м3 және
конденсат қоры 700 млн. т-ға жуық Қарашығанақ мұнай-газ конденсаты кенiшi;
сондай-ақ, ... ... ... Қаламқас, Қаражанбас, Өзен, Құмкөл
кенiштерi бар. 2000 ж. ... ... ... қайраңында iрi мұнай
кенiшi (Қашаған) ... ... ... кезеңiнде кенiштiң жалпы
геологиялық қоры 38,4 ... ... ал ... ... қоры — 13 млрд.
баррельге жуық. Атырау ... аса iрi ... ... қоры 800 млн. т-
дан астам, Теңiз кенiшi ... ... ... ... қоры 700 млн. т),
Королев кенiшi (бастапқы өндiрiп алынатын қоры 30,5 млн. т), Кенбай ... 30,8 млн. т). ... ... аса iрi ... ... Өзен,
Жетiбай, Қаламқас, Қаражанбас. Батыс Қазақстан мен ... ... пен ... ... мен газ өндiрiсiндегi келешегi ... ... ... 2002 ж. ... ... мұнай компаниясы
мен “Мұнай және газ тасымалы” ұлттық компаниясының ... ... ... ... ... басқарады. Қазақстанда мұнай мен газ өндiру
iсi шет ел ... ... ... ... (“Теңiзшевройл”
бiрлескен кәсiпорны, “Қазақойл-Ембi” АҚ, “Атырау мұнай ... ... ... ... ... ... өнiмi ... құрлығының ондаған елдерiне
экспортқа шығарылады (аса iрi импортшылар: Ресей Федерациясы, ... ... ... ... құрылымында мұнай мен газ
конденсатының үлесi 2001 ж. 49,3% болды. ... ... ... ... түстi металлургияның үлесi 11%. Өндiрiс ... ... ... ... ... iрi көлемде өндiрушiлер мен ... ... ... ... әлем бойынша мыс ... 2,3%. ... ... ... импортшылары: Италия (50%) мен
Германия (35%). Экспорт құрылымында мыс пен мыс ... 7%. ... 90%-ын ... ... ... ол Қазақстанның түрлi
аймақтарында бiрнеше ... ... және ... ... ... ... ... кентасының қоры жөнiнен әлемде 8-орында.
Оның әлемдiк қордағы үлесi 6%. Елде ... ... ... ... экспортқа шығарылады. Қазақстанның қара металлургиясы өнеркәсiп
өнiмi көлемiнiң 7%-ға ... ... ... аса iрi ... ... ... металлургия комбинаты, ол шойын мен дайын қара
металдар қақтамасының ... және ... ... астамын өндiредi. Бұл
комбинат өнiмi ТМД елдерi мен алыс шет елдерге экспортқа шығарылады. Сондай-
ақ, “Жәйрем кен-байыту комбинаты” АҚ ... ... және ... ... ... марганец концентраттарын өндiредi. Қазақстанда
хромды кентастардың мол қоры бар, ферроқорытпа зауыттары жұмыс ... ... ... кешенi кәсiпорындарының көбi шетелдiк және
отандық компаниялардың басқаруына берiлдi. 1996 — 1997 ж. кен ... ... ... ... ... ... байланыстырған
iрi бiрлестiктер құрылды, ... ... ... ... ... “Испат-Қармет” ААҚ-дары, “Қазхром” Ұлттық
акционерлік компаниясы. ... Уран ... ... ... ... уран ... 25%-ы ... Полиметалл кенiштерi
негiзiнде Өскемен қорғасын-мырыш, Лениногор ... ... ... Қазақстан мыс-химия, Ертiс полиметалл, Жезкент ... ... ... ... ... бiр тобы — ... ... Белогор кен-байыту комбинаттары, Үлбi металлургия, Ертiс химия-
металлургия зауыттары сирек металдармен олардың қосылыстарын, т.б. ... ... 3 ... айыру зауыты, сары фосфор алынатын
фосфориттi кентастарды өңдейтiн iрi кешен ... ЖШС ... ... ... кен-химия комбинаты, Жаңа Жамбыл фосфор ... ... ... ... аса iрi ... бiрiктiрiп отыр.
Республиканың машина жасау кешенiнiң өнiмi өнеркәсiп өнiмiнiң жалпы
көлемiнде 3%-ға жуық. Оңтүстік аймақта Станок жасау ... ... ... ... ... ... ... олар түрлi станоктар шығарады. Солтүстік
аймақта “Шағын литражды двигательдер зауыты”, “Дизель”, ... ... ... ... ... ... зауыт”, Петропавл “Ауыр машина
жасау зауыты” АҚ-дары сияқты iрi машина жасау кәсiпорындары жұмыс iстейдi.
Олар ауыл ... ... үшiн ... бөлшектер, жабдықтар,
двигательдер, көшпелi электр станцияларын, тамақ өнеркәсiбi үшiн ... бен ... ... шығынын есептейтiн есептеуiштер шығарады.
Қазақстан Еуроазия құрлығының ортасында орналасқандықтан транзиттiк
тасымал саласында айтарлықтай орын алды. Республиканың жер ... ... ... 106 мың км. Оның iшiнде 13,5 мың км — ... ... мың км — ... ... 4 мың км — өзен ... Қазақстан мен Қытай
арасында Достық — Алашанькоу шекаралық темір жолы ... ... ... ... Серакс – Мешхед темір жолы өткелi салынған соң Ұлы жiбек ... жаңа ... ... ... ... ... мұқиттағы
Ляньюнган, Циньдао, Тяньцзин порттарынан Қазақстан, ... ... ... ... Жерорта теңізі мен Парсы шығанағының порттарына
қатынау мүмкiндiгi туды. Бұл ... жүк ... ... ... ... Федерациясына, бұрынғы одақтық республикаларға,
сондай-ақ, Қытайға, Түркияға, Иранға, Қара т. бен Жерорта ... ... ... ... ... ... ... кеме қатынасы Каспий
теңізінде Ақтау порты арқылы өтедi, ол Ресей ... өзен ... ... бен Балтық теңізіне шығады. “Эйр Қазақстан” ... ... ... да ... ... ... тасымалын жүзеге
асыруда.
2.2 Қазақстанның халықаралық ... ... ... орны
Егемендік алғаннан бері Қазақстан көптеген халықаралық ұйымдарға мүше
болып енуде.
Халықаралық ... ... ... мен ... мемлекеттердің
жақындасуы мен интеграциялануына негіз болып отыр. 1992 жылдың 2 наурызында
Қазақстан Біріккен Ұлттар Ұйымына кірді және осы бүкіләлемдік ұйымның 164 ... ... ... ... ... еуразиялық қауіпсіздікті нығайту саласында
мақсатты бағытталған жұмыстарды жүргізіп ... ... ... ... және сенімділік шаралары бойынша Кеңесті дайындау үшін арнайы
жұмысшы ... екі ... ... ... Бұл ... ... 20-ға ... елдерінің сарапшылары қатысты. Қазақстан өкілдерінің БҰҰ – ның
көмекші ... ... күн ... ... жылдардың өзінде Қазақстан ел орналасқан жерлер бойынша ЭКОСОС
(БҰҰ-ның ... және ... ... ... және ... ... ... болды.
БҰҰ-ның даму бағдарламасының қызметі Қазақстанда 1993 жылы ... ол ... ... ... ісіне жәрдемдесуге, сонымен бірге
нарықтық реформаларды және экономиканың әр түрлі секторларындағы ... ауыр ... ... және т.б.) ... ... жүргізуге
Үкіметке консультативтік көмек көрсетуге бағытталған.
1994 жылдың қаңтарында Қазақстан Еуропалық ... ... ... ... Қазақстанның белгіленген приоритеттік салаларында
ЕЭК-ның қызметін ... ... ... ... ... жұмыс
жүргізілуде. [8; 121б.]
Еуразиялық мемлекет аралық экономикалық қатынастар, 2000 жылдың ... ... ... ... ... Қазақстан, Қырғызстан, Ресей
және Тәжікстанның Мемлекетаралық кеңесінің отырысында жаңа халықаралық ұйым
– еуразиялық ... ... ... ... ... кеңестіктің инициаторы Қазақстан болды. Осындай одақ ... ... ... ... 1994 жылы көтерген болатын.
Қазіргі кезде ұлттық заңдардың бір-біріне жақын ... ... ... ... ... ... ... экономикалық өзара қарым – қатынастардың жаңа логикасы жүзеге
асырылуда.
Еуразиялық экономикалық қауымдастықтың ... ... ... үшін ... ... ... өйткені қол қойылған құжатта ғылым
мен білім саласындағы саясат пен заңының ... ... ... ... мен ... ... арналған БҰҰ-ның экономикалық және әлеуметтік
Комиссиясын 1947 жылы ЭКОСОС құрды. Еуразия аймағының мемлекеті ... ... ... ... табылады. [8; 122б.]
ЭСКАТО-мен бірлескен жобалардың бір ... ... даму ... ЭСКАТО-ның эгидасымен Қазақстандық мамандардың қатысуымен
көптеген Азия елдерінде конференциялар мен семинарлар жүруде. 1992 жылдан
бастап ... ... ... ... ... ... ... Азаматтық авиациялық әлемдік ұйымына, интеллектуалдық
меншіктің Бүкіләлемдік ұйымына, ... ... мен ... сұрақтары
бойынша БҰҰ-ға (ЮНЕСКО), Халықаралық валюталық қорға, қайта құру мен
дамудың Әлемдік банкісіне, ... ... мүше ... қаржылық ұйымдар жөнінде айтар болсақ, 1992 жылы
Қазақстан Халықаралық ... қоры мен ... ... құру және ... мүше ... және Бүкіләлемдік Банктің ұйымдарына кіру үшін ... ... үшін 1992 ... ... ... «Қазақстан
Республикасының Халықаралық валюталық қорға, Әлемдік қайта құру және даму
қорына, Әлемдік даму ... ... даму ... ... ... ... ... орталыққа мүшелігі» жөнінде
арнайы Заң қабылданған еді.
1993 жылдан бастап Қазақстан үкіметі қаржылық ... ... және ... ... ... ... бағытталған ортақ
экономикалық стратегияға сәйкес қызмет етеді.
ХВҚ-дан түсетін көмек 1993 жылы ... ... ... ... ... заем ... және 1994 ... мен 1995 ... ... ... екі ... түрінде келіп түсті.
Қазіргі кезде ХВҚ-дан ... – бай ... ... З ... жаңа ... алу ... ... жатыр. Әлемдік қайта құру
мен даму ... ... ... ... 7 бағдарлама бекітті.
Қазақстан 1994 жылы Азиялық даму банкісінің мүшесі болды. 1994 ... ... 1994 – 1996 ... ... Республикасы Үкіметі және Азиялық
даму банкісінің Миссиясы арасында өзара түсіністік ... ... жылы ... 839 мың ... ... ... ... көмек көрсетілді, олар кадрларды дайындау және менеджментті
жақсарту саясатын, Алматының ауа ... ... ... ... т.б. қамтыды. 2004 жылы ауыл шаруашылығы бағдарламасы білім беру мен
менеджментті реформалау ... 80 ... ... ... несие беру
жөніндегі келісімге қол қойылды. [9; 19б.]
1992 жылы Қазақстан Еуропалық банкке мүше ... Бұл ... ... ... екі ... ... ... кезенде
техникалық ынтымақтастыққа, әсіресе ұйымдастырушылық құрылыс пен кадрларды
дайындау ісіне көңіл аударылады, екінші кезеңде ... ... ... ... ... ... мен ... нақты
инвестицияларды енгізу көзделген.
2.3 Қазақстан Республикасы мен ТМД елдері арасындағы экономикалық
кеңістіктің дамуы
Жоғарыда атап өткеніміздей, экспорттық ... ... ... ... ие ... ... Республикасы ТМД елдерімен кең
көлемде экономикалық байланыстар жасап келеді. Мысалы, 2008 жылы достастық
елдерге экспорт 55% ... ... 74% ... ... Демек, республика үшін
негізгі серіктес болып ТМД елдері жатады, оньң ішінде біріншісі – ... ... ... ... ... ...... көмір, руда және концентраттар, қара металл прокаты, мыс, мырыш,
қорғасын кұрайды. Осы ... алыс ... тасу ... ... ... ... қымбаттатып жібереді.
Сондықтан Қазақстан үшін таяу көршілермен сауда – саттық жасау
пайдалы. 1997-ші жылы ... ... ТМД ... ... ... интеграциялық даму бағдарламасының жобасы қаралды. [10, 45б.]
Тұжырымдамада интеграциялық процесті дамытудың мынандай принциптері
қаралған: кеден кедергілерін жоюуы, ... ... ... ... ... ... ... шараларын жасау. Осы процестерге ... ... ... ... тағылды. Шаруашылық субъектісінің
әр түрлері осы аталған негізде «микродеңгейдегі ... ... Бұл ... мен ... ... ... ... Біріккен
кәсіпорындар мен қаржы – өнеркәсіп топтары құрылып, керек жобаларды мұнай
өндіру және газ салаларында, көмір өндіру, машина ... ... ... ... ... ... ... социалистік экономикалық
жүйенің және оның негізінде ... ... ... қатынастар
жүйесінің ыдырауы. 50 жыл қызмет ... ... 10 ... ... үш құрлықта орналасқан Өзара Көмек Кеңесі (ӨКК) ұйымы күйреді.
ӨКК ыдырағаннан кейін, оның негізгі мүшелгрінің бірі КСРО да ... ... оның ... ... тәуелсіз мемлекеттер құрылды. Жаңа мемлекеттік
құрылымдардың қалыптасуы өндіріс көлемінің біраз ... жаңа ... ... ... ...... ... мәдени
байланыстардың қысқаруымен қатар жүрді. Егер ТМД ... ... ... 100% ... оның 60 ... ... ... болып саналады.
ТМД елдері ішінде тығыз ынтымақтастықты дамыту жолымен экономикалық
өсу үшін мол ... ие ... ... ... ... Молдавия, Тәжікстан. Жаңа тәуелсіз елдердің ... ... ... даму ... бірі әлемдік экономикальқ
интеграция үдерісі екенін көздері жетіп ... ... ... ... ... экономикалық қатынастар жүйесіне кіру екендігін белгілей
отыра, ... ... ... даму ... тыс қалмаулары тиіс. Жаңа
тәуелсіз мемлекеттер негізінде өзара ... ... ... ... ... басталды. 1993 жылдың қыркүйегінде Мәскеуда ... мен ... ... ТМД ... ... одағын
құру туралы келісім шартқа қол қойылды. Экономикалық одаққа әдепкіде сегіз
мемлекет кірді, яғни ... ... ... ... ... Кырғызстан, Молдавия және Украина. Экономикалық одақты құру
туралы келісім шарт жалпы ... ... ... ... ... ... Экономикалық одақты құру туралы келісім шарт ТМД
елдерінің интеграцияның бір кезеңінен екінші кезеңіне ... ... ... ... ...... одақ – төлем және валюталық
одақ, және соңғысы – ... ... пен ... жалпы нарығы. Еркін
сауда аймағын құру туралы келісім 1994 жылдың 15 сәуірінде қабылданды. ... ... 12 ТМД ... ... қол ... ... 6 ... жасады. Еркін сауда аймағы кедендік одақ құрудың өтпелі кезеңі
ретінде қарастырылады. 1995 жылы ... ... ... ... ... одақ ... 1998 жылдың сәуірінде кедендік одаққа Тәжікстан
қабылданды. [11; ... ... ... ... сауда режимін қалыптастыруға көмектесті. ТМД
шеңберіндегі интеграциялық ... ... ... 1997 ... ... және ... ... құрылған «Екілік одақты» айтуға
болады. 2000 жылғы 6 қазанда Астана қаласында өткен ... Одақ ... ... ... Қырғызстан, Ресей және Тәжікстанның үкімет
басшыларының Кеңесінде, оның негізінде жаңа ... ұйым – ... ... (ЕЭҚ) құру туралы шешім қабылданды. Жаңа ұйым
2000 жылғы 23 ... ... ... кеңестің шешіміне сәйкес
құрылады.
ЕЭҚ-тың басты мақсаты «бестіктің» шеңберінде біртұтас экономикалық
кеңестік құру. Бұл ұйым ... ... ... ... болып саналады.
Еуроазия қоғамдастығының жоғарғы әкімшілік тұлғасы ротация тәртібімен ... ... бас ... ... ... ... бері ... дамуының қандай жолы
тиімді деген талас тоқтамай ... ... ... ұзақ ... бұрынғы бір мемлекетті қайта құру туралы шешімдер қабылданды.
Тәжірибе көрсеткендей, «бәрін ... ... ... ... көшу өзін ... ... ... ұйымдары 1995 – 1997 ... ... ... Ынтымақтастық елдерінің құқтық шындықтарына
көбірек сәйкес келді. ТМД шеңберінде ... ... ... ... ... Мысалы, «екілік» (Ресей және ... ... ... мемлекеттер одағы, 1998 жылы Тәжікстанның кіруіне байланысты «төрттік»
болды), кедендік одақ («төрттік» қосу ... ... ... ... ... ... ... Оған Грузия, Украина, Әзірбайжан және
Молдавия кіреді. ТМД ... ... ... ... біртекті
экономикалық кеңістік, тауарлар, қызмет, жұмыс күшінің ортақ нарығын құруға
алып ... ... Сол ... де ынтымақтастық шеңберінде көп деңгейлі
интеграциялық үлгіні іске асырудың жаңа тетігін әзірлеудің ... зор. ... ... үдерістің дамуы әлі баяу дамуда.
3 ҚАЗАҚСТАННЫҢ СЫРТҚЫ ... ... ... ... Қазақстан Республикасының экономикасына дамыған елдерден тікелей
инвестицияларды тартудың қазіргі жағдайы
Қазіргі таңда Қазақстан әлемдік шаруашылықта ... мүше ... ... ... ... экономикалық ортада
инвестициялық бағытты құруды талап етті. Инвестицияның құйылуы өңдірістің
масштабының кеңеюіне, сонымен ... ... ... ... жаңа деңгейге шығуын қамтамасыз етеді. Экономикадағы
жаңалықтар мен өсулер инвестиция көлемімен, ... және ... ... ... қарқынымен аңықталынылады. Сонымен қатар инвестициялық
жинақтаулар мен олардың материалдық ресурстарынсыз инвестицияда ... ... ... [11,67б]
Инвестициясыз ішкі және сыртқы рыноктардағы тауар өңдірушілердің
бәсекеге қабілеттілегін ... ету, ... ... ... ... мүмкін емес. Рыноктық инфроқұрылымдардың және
әлемдік тауар өндңрушілердің құрылымдық және ... ... ... ... және ... ... асырылады.
Инвестициялау экономикалық өсуді, аймақтың әлеуметтік жағдайын, халықтың
жұмыспен ... және ... ... ... анықтайды.
Қазақстан Республикасының экономикасының дамуы отандық және шетелдік
инвестициялаудың ... ... ... ... ... ... ... Республикасының территориясындағы кәсіпкерлік
қызметің объектісіне шетел инвесторына тиісті ... ... ... ... бағалы қағаздар, интелектуалды қызметті және тағы ... ... ... ... пен ... ... ақшалай
бағасына ие мүліктік құқықтар түрінде шетел капиталын салу болып табылады.
Инвестицияларды әр түрлі қаржы құралдарына шығара отырып тарту ... кең ... ... алынады. Оған елдегі қолайлы инвестициялық климат өз
әсерін тигізуде. Қай елде болмасын инвестицияның келуі инвестициялық климат
дәрежесәне және оны ... ... ... ... ... ... шетел инвесторларын тарту мен пайдалану
саясатының негізгі міндеті ... ... ... біріншіден,
инвестициялық климат шетел инвесторларына әсер ... ... ... ... жағдайды терңірек бағалауға, үшіншіден,
шетел субъектілерінің мінез-құлықтарын анықтауға мүмкіндік береді.
Инвестициялық климат мемлекетте, аймақта және ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік, саяси және мәдени, тағы басқалары бір-бірімен
байланысты факторлардың әсерінен қалыптасады. Яғни, ... ... ... ... бағалауға болады. ... ... ... банк ... ... саяси инвестициялық
қызметтің құқықтық реттелу дәрежесі және халықаралық стандартқа ... ... мен ... ... ... ... нарық
потенциалының сипаты; нарық инфроқұрылымының және валюта нарығының ... ... ... ұзақ ... бағытталған «Қазақстанның 2030 жылға дейінгі
даму стратегиясына» сәйкес өзінің динамикалық дамуын жалғастыруда, сонымен
қатар біздің ...... ... ... ... елу ... енгізуіміз қажет деген стратегиялық мәселеміз тұр.
Қазақстан еліміздің экономикасына шетел ... ... ... ... ... ... ... экономикасына тартылған
тікелей шетелдік инвесторлардың ... ... ... 60-65 ... көлемін
құрайды. Егер 2009 жылы қазақстандағы тікелей шетелдік инвестициялардың
жалпы түсімдері 10,6 млрд ... ... ал 2010 жылы ... ... ... ... түсімдері 17,5 млрд долларды
құрады.
2011 жылдың І тоқсанында тікелей ... ... ... 3,3 млрд ... ал ІІ ... 3,972 млрд доллар құрады.
Яғни мұндай ... ... ... ... болып жатқан жағдайларға
қарамастан, тікелей шетелдік инвестициялардың ... ... ... Қазақстанға тікелей шетелдік инвестициялар Нидерландия, АҚШ,
Ұлыбритания, Франция, Италия, Швейцария, ... ... ... ... экономикасының саясатының алғашқы даму кезеңдерінде тікелей
шетелдік инвестицияларды тарту мұнай өнеркәсібіне және оның инфрақұрылымына
ірі жобаларды ... ... ... ... тікелей
шетелдік инвестициялардың жалпы түсімдерінің негізін ... ... 2011 ... бірінші тоқсанында жалпы инвестициялық ... 68 ... ... жобаларына бағытталынды. [12,4б]
Соңғы жылдары жахандану үрдісінің символына айналған БЭФ-ке Елбасы
алғаш рет 1992 жылы ... ... ... ... ... ... ішінде
дүниежүзілік озық ой мен тың тың тәжірибелер ... ... ... ... ... Президеті Нұрсұлтан Назарбаев сегізінші
рет қатысып отыр. Елбасымыз Н.Ә.Назарбаев Давос форумындағы екінші күнін ... ... ... ... ... орын ... ... ең ірі 30
компаниясының жетекшелерімен арнайы жеке кездесу өткізуден бастады. ... ... ... ... ... және өнімдіқайта
өндеусалары бойынша мол тәжірибе жинақтап, әлем экономикасында ... ... ... ... қыйындықтарына қарамастан біз жұмыс істеп
жатырмыз және ... ... ... ... ... ... атап ... келіп, Президент шетел инвесторларын қызықтыратын
ауылшаруашылығы, қайта өндеу ... ... ... ... ... және мұнай-газ өндірісінің машиналарын жасау саларына
инвестиция ... ... ... ... сыртқы экономикалық саясатын жетілдіру
жолдары
Бүгінгі таңда Қазақстан барлық көрші мемлекеттермен тұрақты, болжамды
қарым-қатынас жасап отыр.
Тиімді ... ... ... ... ... Шығыс және Батыс елдерімен өзара пайдалы екі жақты қатынастарды
дамытуға бейімміз.
Қазақстан сыртқы байланысы елдің тез арада ... ... ... ... көтеруге жәрдемдесуге бағдарлануға тиіс.
Қазақстан өзін ықпалдасу мен көп қырлы ынтымақтастықты табанды ... ... ... ... ... ... ЕурАзЭҚ Шанхай
ынтымақтастық ұйымы және ортаазиялық ынтымақтастық ... ... ...... үшін аса ... ел. Біз ... ... жағдайдамыз,
ұшырасатын проблемаларымз да ортақ. Біздің ... ... ... ... ... іске ... керек. Қол жеткізілген экономикалық
ықпалдасу мен сенімнің биік деңгейі одан әрі ... ... ... ... ... қатынастардың қол жеткізген деңгейін жоғары
бағалайды.
Біз Америкамен арадағы белсенді ынтымақтастықтың дамуымыздің сыртқы
жағдайларын ... ету ... ... ... түсінуіміз керек.
Америкалық компаниялардың Қазақстанға инвестиция салуы ... ... ... табылады. [13,2б]
25 миллиарда доллар тікелей шетелдік инвестициялардың шамамен ... ... ... ... Біз екі ... ... есепке ала
отырып, бұдан әрі де ... кең ... ... үміт ... ... ... және ... өзара қатынастарымыз маңызды. Бұл
біздің екі жақтың мүддесін білдіретін барлық мәселелер бойынша ... ... ... ... серіктесіміз. Бізге өзара сауда-саттық
көлемін өсіру үшін жұмыс істеу қажет. бұған біз қол жеткізген биік ... ... ... ... ... кем емес тағы бір ...... Азия елдері.
Экономикасының, тиісінше, елдер мен халықтардың өздерінің де ... ... ... ... ... ... керек.
Біз сол сияқты Қазақстан шекарасының оңтүстік шептеріндегі тұрақтылықты
қамтамасыз етудің маңыздылығын түсінуге негізделеміз.
Еуропалық Одақ ... ірі ... ... ... және бұл ... ... ... ілгерілету мен қамтамысз ету
тұрғысында белсенді жұмыс жүргізу керек.
Сыртқы ... ... ... ... жүйе ... пен
бизнестің әрекеттестік жағынан ерекше өзгешеліктерімен сипаталады. ...... ... мемлекеттік байланыстың маңызды
стратегиялық бағдарларын қабылдауыда.
Қазақстанда сыртқы ... ... ... ... ... үшін ... және де ... өркениетті елдердің
тәжірибесін егжей-тегжей зерттеп, оның ... ... ... ... алып ... өте ... ... процесінде Қазақстанның
территориялық, тарихи, әлеуметтік-экономикалық ерекшеліктері ... ... ... ... кезенде сыртқы экономикалық ... және оны іске ... ... ... ... мүмкіндік
туғызуы өте тиімді шара. ... ... ... ... жағдайлардың
бірі – үйлестіруші органдардың қызметі; екіншісі – ішкі нарықты қорғау.
Сыртқы экономикалық қызметтердің даму ... ... ... ... ... ... ... облыстарының даму деңгейімен сипатталады. Қазақстанның
әрбір облысы ... ... ... ... өз ... ... ... Оның көлемінде көпетеген ірі-ірі экономикалық
мәселелерді шешу әбден мүмкін. ... ... ... ... ... мәселелерді өзбетімен бақылау және оны тез
шешуге мүмкіндігі мол. ... ... ... ... жағдайда өтіп жатқаны туралы мәліметтер аумақты шеңберінде тез
пайдаланып керекті ... ... ... Бұл ... ... ... әр ... аудандарда арнайы тәсілдерді жасау арқылы
олардың толықтай потенциалды мүмкіндіктерін ашу ... ... ... Қазақстанның барлық аймақтары төрт топқа бөлінеді.
Бірінші топ – стратегиялық сипаттағы миниралды ... ... және де ... ... потенциалын қарқынды дамуының жоғары
импульсі бар ... ... ... ... дағдарыстан шығару және
тұрақтандырудың рөлі беріледі. Олар еліміздің ... ... ... ... ... ауыр ... ашық көрсетілген мамандандару, жоғары технологиялық ғылыми
көлемді өндіріс құру үшін жағымды экономикалық шарттары мен ... ... ... ... ресурстармен өзін-өзі қамтамасыз ететін ... ... ... ... қорлар тозуы, дағдарысты экономикалық және
экологиялық жағдайлардың болуын назарға алу қажет.
Үшінші топ - АӨК (агроөнеркәсіптік кешен) ... ... Олар ... ... қорларының алдыңғылары болып
табылады.
Төртінші топ-экстремалды табиғи-климаттық, әлеуметтік-экономикалық және
техника-технологиялық жағдайларымен, экономи-калық ептілік мүмкіндіктерінің
қатаң ... ... ... ... ... ... және де экономикалық дағдарыстағы аудандармен көрсетілетін
депрессиялық облыстар.
Жоғары технологиялық өркениетті құру жолында ... 3 ... ... ... технологиялық өркениеттің жиектері айқын көрініс тапқан жоқ.
Сондықтан көпетеген елдердің стратегиясы осы ареалдан тыс ... ... ... ... ... [14,69б]
Геосаяси, геостратегиялық жағдайларды қолдану ... ... ... ... жаңа ... құрылымға кіре алады.
Мемлекеттердің әртүрлі типтеріне елдердің ... ... ... ... ... ... яғни олар өз экономикаларын қорғауға
мәжбүр болып отыр, не оны ырықтандыру ... ... жоюы ... ... ... мемлекет толық реттеп отырған жоқ,
өйткені әр ... ... ... кәсіпкерлер мемлекеттік кәсіпорындармен
бірдей сыртқы серіктестермен жұмыс істеуде, сөйтіп халықаралық шарттар ішкі
заңдардан басым ... ... ... ... ... ... ... басым бағытындағы отандық ... ... ... ... ... ... ... ақылға
сыйымды қолдаушылық болуға тиіс.
Ең алдымен таяу шет ... ұзақ ... ... бойынша екі жақты және көп жақты келісімдерді ... ... ТМД ... ... одақ ... ... ... керек.
Бұл бағытта қазірдің өзінде алғашқы қадамдар жасалып отыр: үш Орталық ... ... ... ... және
Өзбекстан Республикасының Мемлекет-аралық ... ... бұл ... экономикалық кеңестік құру туралы шартқа қосыламын деп тілек
білдіруші басқа елдерге жол ашып отыр. ТМД ... ... ... Мұның бәрі кәсіпорындардың ... ... ... және ... ... байланыстарының қайтадан қалпына
келуіне ықпал етеді, ТМД елдері ауқымында технологиялық ... ... мен ... ... ... бағыттары бойынша мемлекетаралық
қаржы -өнеркәсіптік топтар құруға жағдайлар жасайды. Өзіңнің қуатың мен
экономикаңның ... ... ... ... әлемдік нарықтан өз «орныңды»
табу керек. Экспорттық тауарлардың дәстүрлі жиынтығы белгілі. Бұлар сирек
кездесетін қазба ... ... ... ... ... аң ... ... мен мұнай өнімдері. Экспорттық базаны кеңейтумен ... ... ... ... келетін елдер мен аймақтарға
Қазақстан капиталын бағыттау жолдарын іздестіру керек.
Сондай-ақ импорт байланысы ... ... ... ... ... ... ғана ... болашақтағы мүдделерін қорғауға бағытталуы
тиіс. Ішкі нарық сұранымын ... ... ... белгіленуге
тиіс, қалған бөлігі мемлекет қолындағы ... әсер ету ... ... салаға бағытталуы тиіс.
Жаңа сыртқы экономикалық байланысты жүзеге асыру механизмдері: [16,8б]
1. ... және ... ... ... ... енгізу;ТМД елдеріндегі өзара тауар алмасудың маңызды
түрлеріне мемлекетаралық есеп-қисапты келісімді пайдалану;
2. ... өнім ... ... ... үлес бөлу ... біртіндеп
қысқарту және оны бірте-бірте тарифтік реттеумен ауыстыру;
3. Сыртқы саудаға берілетін жеңілдіктер ауқымын азайта түсу;
4. Экспорттық бағыттағы инвестициялық ... ... ... ... ... ... шығаруды ынталандыру шараларын әзірлеу;
5. Экспортқа шығарылатын және ... ... ... ... ... және ішкі ... ... айырмашылықты теңестіруге бағытталған тарифтік реттеу жүйесін
әзірлеу;
6. Сыртқы қарыз ерекшелігін ескере отырып, мемлекеттің сыртқы қарыздар
кепілдігі рәсімі, осы аумақтағы ... ... ... ... ... ... амал әзірленіп, іске қосылсын.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қазақстан басқа көптеген мемлекеттер сияқты өз ... ... ... алға ... қабілетті. Белгілі бір ... ... ... өзгеріп отырады. Сөзсіз түрде, ол мемлекет ретінде
мақсаттарды алға қоюға және оларды жүзеге ... ... ... ... ... ... ... осындай қабілеттілік белгілі бір бағыт-
бағдар ретінде қарастырылады, яғни ол мемлекеттік ... ... ... ... ... мүдде» ең алдымен мемлекеттік мүддені айқындайды,
ұлттық ресурстарды ұлғайту, ұлттық қауіпсіздік қатеріне қарсы әрекет ... ... ... ... ... Мемлекеттік мүдде көп қырлы
түсінік және де геосаяси көзқарасын қолдану жағдайла-рында оның бірқатар
құраушылары ... ... ... ... ... ... ... жасауға болады: яғни сыртқы
экономикалық саясат белгілі бір мезеттерді жүзеге ... ... ... ... ... оны ... ... үшін белгілі
технологияларды қолдануды талап етеді.
Бұрынғы кеңестік мемлекеттердің сыртқы экономикалық ... ... ... ... ... халықаралық
ынтымақтастықтың балама бағыттарымен қаныққан.
Техникалық ... жаңа ... ... ... ... өтті, яғни
өз дамуында алдыңғы қатарлы елдерден артта қалып бара жатқан осы елдердің
мүдделері мынада: ... ... ... ... еңбекті
ұйымдастыру әдістерін жетілдіру қажеттілігі.
Қазақстан қарапайым ... ... ел ... ... ... технология қолданатын елге айнаоуы үшін экономикалық
қуатын арттыруы тиіс. Осы және көптеген басқа реттеуге ... ... ... байланыстарда белгілі мемлекеттерге ерекше назар аудару,
құрылымдық саясат, интеграциялық ... ... ... ... ... ... тұрақтандыруға, Қазақстанның дамуына ... ... шарт ... ... ... ... ... стратегиялық олқылықтар жіберілді.
Сыртқы нарыққа жаппай үйлесімсіз шығу республиканың өте ... ... ... ... әкеліп соқты. Әлемдік нарықтың ахуалын
білмеу, көбнесе ... ... ... ... шикізатты арзан
бағалар бойынша сатуға итермеледі. Валюталық ресурстардың ... ... ... ... ... және ... ... республикаға қайтарылған жоқ. Сыртқы
экономикалық қызмет саласында ... ... ... ел ... ... шығын келгенін дәл айту қиын. Сыртқы
экономикалық қызметте стратегиялық ... ... ... ... нарыққа шығу республиканың құнды шикізаттарын ысырапқа
ұшыратып, әлем ... ... ... жағдайына кері әсер етті,
шикізат нарығын бұзып ондағы қалыптасқан баға деңгейін құлдыратып жіберді.
Кәсіпкерлердің әлем нарығындағы конъюнктураны ... және ... ... ... ... өте төмен бағамен сыртқа ... ... ... ... ... ... ... шет елдерде қалып қалды
және осы күнге дейін республикаға ... жоқ. ... ... ... ... елге қаншама зиян келтіргенін
анықтаудың өзі қиын.
Осындай кемшіліктерге қарамастан, Қазақстан Республикасы қазіргі таңда
өзінің ... ... ... ... ... анықтап, оны нық
орнатуға және одан да әрі ... ... ... ... Еліміз он төрт
жылда қаншама өзгерістерге ұшырағаны бәрімізге мәлім. ... ... алға ... ... ... үш бөлімнен, қорытындыдан және қолданылған әдебиеттер
тізімінен тұрады.
Кіріспеде зерттеудің көкейкестілігі негізделіп, зерттеудің мақсаты, мен
міндеттері, зерттелу дәрежесі мен әдіснамалық ... ... ... ... ... қағидалары баяндалды.
Бірінші тарауда сыртқы экономикалық саясаттың теориялық негіздері
қарастырылатын болады.
Екінші ... ... ... ... ... саясатының
қазіргі жағдайының даму перспективалары қарастырылады.
Үшінші тарауда жаңа сыртқы экономикалық саясат және оны ... ... ... ... бөлдік.
Қорытындыда курстық жұмыстың нәтижесі негізінде әзірленген тұжырымдар
мен ұсыныстар беріледі.
Пайдаланған әдебиеттер
1. Авдокишин Е. Международные экономические ... ... Р. ... ... және ... ... ... Аубакиров Я. Экономикалық теория негіздері.-Алматы.-2009.-360б.
4. Арынов Е. Международные экономические ... и ... ... ... ... К. Мировая экономика.-М, «Экономикс», 2007.- 480с.
6. Джапаркулов Д. Перспективы развития международных связей Казахстана ... СНГ// ... ... ... ... К. ... ... Казахстана// Юридическая газета.-2008.-
21 марта.-с.3
8. Исмайлова А. ... и ... ... ... ... ... А. Интеграция Казахстана в международную торговую систему и
ВТО// Транзитная экономика. – 2010.- ... ... Ж. ... ... в ... ... кризиса//
Транзитная экономика.-2011.-№1.-8с.
11. Мамыров Н. Әлемдік ... ... ... Н. Қазақстанның бәсекеге қабілетті 50 ... ... ... ... ... Е. ... ... қатынастар.-Астана, 2001.-300б.
14. Нурпейсова Ж. ТМД елдеріндегі экономикалық реинтеграция мәселелері мен
ерекшеліктері // Саясат.- 2009.- .-№2-9б.
15. Раджаев К. ... ... ... ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 31 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
XV ғасырдың соңы мен XVI ғасырдың басындағы Қазақ хандығының сыртқы саяси қатынастары76 бет
XV – XVI ғасырлардағы қазақ хандығының құрылуындағы керей – Жәнібектің, Хақназар және Тәуекел хандардың тарихи рөлі және оны нығайту жолындағы ішкі және сыртқы саясаты78 бет
XVIIғ Соңы мен XVIII ғ. Қазақ хандығының ішкі және сыртқы саясаты7 бет
Ішкі және сыртқы аудит20 бет
Ішкі және сыртқы борыштар14 бет
Ішкі және сыртқы шығындар туралы жалпы түсінік28 бет
Абылай ханның ішкі және сыртқы саясаты31 бет
Абылай ханның сыртқы саясаты17 бет
Адамның сыртқы құрылысы5 бет
Ангела Меркельдің сыртқы саясаты107 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь