Жеңіл салмақты айғырларды азықтандыру

МАЗМҰНЫ

АННОТАЦИЯ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
НОРМАТИВТІК СІЛТЕМЕЛЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
АНЫҚТАМАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
ҚЫСҚАРТЫЛҒАН СӨЗДЕР МЕН БЕЛГІЛЕУЛЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..6
КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8
1 ӘДЕБИЕТКЕ ШОЛУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.1 Жылқыны азықтандыру нормасы мен рацион туралы түсінік ... ... ... ... .10
1.2 Малды нормалап азықтандыру жүйесінің принциптері
мен элементтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13
1.3 Азық мөлшеріне әсер ететін факторлар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..15
1.4 Жылқы малының ас қорыту ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
1.5 Спорттық жылқыны нормалап азықтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..18
1.6 Құлын.тайды нормалап азықтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .19
1.7 Тұқымдық айғырды нормалап азықтандыру және рацион құру ... ... ... ...21
1.8 Жылқыны бордақылап азықтандыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...21
1.9 Жылқы малының бір жылға қажет азық қоры (бір басқа) ... ... ... ... ... ... .22
2 ӨЗІНДІК ЗЕРТТЕУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..24
2.1 Тұқымдық айғырларды азықтандыруды дұрыс ұйымдастыру ... ... ... ...24
3 НЕГІЗГІ БӨЛІМ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25
3.1 Тұқымдық айғырларды азықтандыру ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... .25
3.2 Тұқымдық айғырлардың минералдық заттарға қажеттілігі ... ... ... ... ... ..25
3.3 Мал азығының химиялық құрамы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26
3.4 Азықтандыру нормасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..27
3.5 Азықтандыру рационы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29
4 ТЕХНИКАЛЫҚ ҚАУІПСІЗДК ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...34
4.1 Жылқы шаруашылығындағы техникалық қауіпсіздік ... ... ... ... ... ... ... ...34
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .35
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...36
КІРІСПЕ

Ауыл шаруашылыгында жылқы шаруашылығының алатын орны ерекше. Өндіргіш күштер мен техниканың мыңдаған жылдар бойы жетілуіне орай жылқының мән – маңызы да өзгереді. Жылқы шаруашылығының дамуы, олардан алынатын өнімнің молаюы, жылқының тұқымдық сапасының жетілдірілуіне байланысты. Қазақстанның кең байтақ жерінде жылқының жоғарғы өнімді 17 тұқымы өсіріледі.
Бүгін еліміздің премьер-министрі Серік Ахметовтың төрағалығымен ҚР Үкіметінің отырысы өтті. Онда елімізде агроөнеркәсіптік кешенді дамытудың 2013-2020 жылдарға арналған «Агробизнес-2020» жаңа бағдарламасы қабылданды. «Агробизнес-2020» бағдарламасы АӨК субъектілеріне жәрдем беру есебінен ауыл шаруашылығын мемлекеттік қолдау көлемін 4,5 есе арттыруға бағытталған. «АӨК субъектілерінің борыштық жүктемесін қарыздарды қайта қаржыландыру мен қайта құрылымдау есебінен 8 жылдан кем емес мерзімге 300 млрд теңге сомасына ұзарту қарастырылған», - дейді жаңа бағдарлама туралы баяндама жасаған ҚР Ауыл шаруашылық министрі А.Мамытбеков. 2013-2020 жылдары АӨК-ны дамыту бағдарламасын жүзеге асыруға жалпы алғанда 3122, 2 млрд. теңге қажет екен. 2014-2015 жылдары қаржы тапшылығы 196,9 млрд. теңгені құрайды.
А.Мамытбековтың айтуынша, бағдарламаны қаржыландырудың басым бөлігін (74 пайызын) тауарлар мен қызметке экономикалық қолжетімділікті арттыру шаралары қамтып отыр. Ал бюджеттің 13 пайызы Агроөнеркәсіп кешенін мемлекеттік қамтамасыз етуді дамытуға бөлінетін болады. Қалған 12 пайызы қаржылық оңалтуға жұмсалмақ. Бағдарламаға сәйкес, 2020 жылы субсидиялау көлемі 2013 жылмен салыстырғанда 4,5 есеге артатын болады. 2014 жылдан бастап ауыл шаруашылығы тауарларын өндірушілерге биопрепараттардың бағасын төмендету жоспарланады. Фитосанитарлық қауіпсіздік пен аса қатерлі зиянды ағзалармен күрес бойынша қауіпсіз әдістерді енгізуді қамтамасыз ету аясында мақта, көкөніс, жеміс-жидек және басқа да дақылдардың негізгі зиянкестеріне қарсы күрестің биологиялық әдісін енгізу үшін нормотивтер әзірленетін болады. 2014 жылдан бастап ауыл шаруашылығы тауарларын өндірушілерге мақта алқаптарына арналған биоагенттер мен биопрепараттардың бағасын төмендету жоспарлануда. Ал, 2016 жылдан бастап көкөніс, бақша дақылдарына арналған биоагенттер мен биопрепараттардың бағасы арзандатылатын болады. «Жаңа бағдарламаның мүмкіндіктері, қаржыландыру тетіктері әрбір фермерге, ауыл шаруашылық құрылымына қолжетімді болуы тиіс» деп тұжырымдады премьер.
Еліміздегі мал шаруашылығының өзекті мәселелерін Парламенттік тыңдауда қарастыру бұл саланы одан әрі дамытуға өзінің оң ықпалын тигізетіндігі сөзсіз. Баршаңызға белгілі, мал шаруашылығын дамыту елдегі экономикалық өсімді, азық-түлік қауіпсіздігі мен әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Осы орайда Елбасы 2011 жылы қаңтардағы Жолдауында мал шашаруашылығын дамыту бойынша теңдессіз жобаны жария етті. Аталған жоба аясында Үкіметке: 2016 жылы ет экспортын 60 мың тоннаға дейін өсіру бойынша нақты тапсырма берілді. Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау мақсатында 2011-2015 жылдарға арналған ірі қара малдың етін экспорттау әлеуетін дамыту бойынша кешенді іс-шаралар жоспары әзірленді. Аталған жоспардың аясындағы жобаларды қаржыландыруға 130 млрд. теңге қарастырылған. Қазіргі кезде жылқы санын арттыру, оны өз төлінен өсіру, ауыл шаруашылығы және тасмалдау жұмыстарына тиімді пайдалану міндеттері қойылуда. Шаруашылықтарда құлын өсіріп, етке сойылатын жылқыны мемлекеттік сатып алу тәртібі белгіленді. Қазақстанның тиісті аймақтарында етті бағыттағы тебінді жылқы шаруашылығын жетілдіру, сондай -ақ қымыз өндіретін фермалар ұйымдастыру мәселелері де қарастырылған. Бүгінгі таңда жылқы өсірумен айналысатын кісілерді материялдық ынталандыруды күшейту шаралары да қарастырылуда.

Мақсаты: Жеңіл салмақты тұқымдық айғырларды азықтандыру рационын құру.
Міндеті:
1) Айғырлардың жем- шөп базасын құру;
2) Жеңіл салмақты тұқымдық айғырларды азықтандырып олардан мол өнім алу;
3) Жеңіл салмақты тұқымдық айғырлардың нәсілдік қасиеттерін жақсарту;
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1 Н.Омарқожаұлы Мал азығын бағалау және малды азықтандыру: оқулық жоғары оқу орындары үшін / Алматы 2005. – 125б.
2 Н.Омарқожаұлы, Б.Әкімбеков Мал шаруашылығы: жоғары оқу орындарына арналған / Астана 2007. – 180б.
3 А.Ә.Төреханов, Н.Ә.Жазылбеков, М.А.Кинеев Қазақстанда мал мен құс азықтандыру және азық дайындау технологиясы /
Алматы 2006. – 215б.
4 Б.Р.Әкімбеков, Б.М.Мүслімов, А.Р.Әкімбеков, А.Р.Әкімбеков, Ш.Д.Дәленов Жылқы шаруашылығы Қостанай 2007. – 317б.
5 Қ. Бегімбеков, А.Төреханов, Ә. Байжоманов Мал өсіру және селекция Алматы “Бастау” 2006ж-94б.
6 Ж. Түлеуіш Малың аман болса, май ішесің / Шымкент 2007ж-24б.
7 Ш. Б. Тасыбаева Әдістемелік нұсқау / Шымкент ОҚМУ 2010ж-18б.
8 Қ. Бахытжан Ауыл шаруашылық малын азықтандыру пәнінен курстық жұмысқа арналған әдістемелік нұсқау: оқулық жоғары оқу орындары үшін / Қ. Бахытжан: Шымкент ОҚМУ 2012ж-212б.
9 Бегімбеков Қ. Мал өсіру және селекция. оқу құралы жоғары оқу орындары үшін/ Бегімбеков Қ, Төреханов,А. Байжұманов Ә .Алматы Бастау. 2006.-124 б
10 Омарқожаұлы Н. Мал шаруашылығы практикумы./Омарқожаұлы Н, Шуркин Р. Астана BG-принт. 2007. -165 б.
11 Ермеков М.А. Ермеков М.Ш. /Мал азықтандыру. Алматы,2000.-92 б.
12 Кулешов П.Н. /Нормы и рационы кормления сельскохозйственных животных.Москва, 1990.-67 б.
13Больмонт В.A /Актуальные проблемы частной генетики сельскохозйственных животных. Алматы, Ғылым, 1993.-49 б.
14 Голодиев А.В./ Сельское хозяйства Казахстана.-Алматы,1977.-156 б.
15 Данилюк А.П. /Технология производства продуктов животноводства. Алма-Ата,1989.-305 б.
16 Медеубеков Б. /Ауыл шаруашылық малдарын азықтандыру. Алматы, 1991.-204с.
17 Голодиев А. В./ Сельское хозяйства Казахстана.-Алматы,1977.- 156 б.
18
19 Данилюк А. П. /Технология производства продуктов животноводства. Алма - Ата, 1989 - 305 б.
20 Лускин Е. Ф./Жаршы,2008.-24 б.
21 . Б. Тасыбаева Әдістемелік нұсқау / Шымкент ОҚМУ 2010ж-18б.
22 А.Ә.Төреханов, Н.Ә.Жазылбеков, М.А.Кинеев Қазақстанда мал мен құс азықтандыру және азық дайындау технологиясы /
Алматы 2006. – 215б.
        
        АННОТАЦИЯ
Менің курстық жобамның тақырыбы "Жеңіл салмақты айғырларды азықтандыру". 600 кг салмағы бар айғырды ұрық алуына байланысты рациондар құрылып, ... ... және ... ... қарай толық рацион жасалып, бірнеше түрлі варианттар берілді. Курстық ... 33 ... 7 ... тұрады.
Курстық жұмыстағы реакцияларға сараптама жүргізілді.
НОРМАТИВТІК СІЛТЕМЕЛЕР
Бұл курстық ... мына ... ... ... ... ... СТ 2 104 - ЕСКД Негізгі жазулар
МЕМ СТ 2 601 - 95 ЕСКД Пайдалану құжаттары
МЕМ СТ 2 6304 - 81 ... ... ... 2 321 - 84 КҚБЖ (ЕСКД). Әріптік белгілеу
МЖБМС 2 701 - 84 КҚБЖ (ЕСКД). Схемалар ... мен ... ... ... ... талаптар.
МЖБМС 7.1 - 2003 Библиографиялық ... ... ... ... талаптар мен орындау ережелері.
СТ ОҚМУ 4.02 - 2008 Университет ... Сапа ... ... құжаттарын түзу, мазмұндау мен рәсімдеуге қойылатын жалпы талаптар.
СТ ОҚМУ 7.11 - 2010 Университет стандарттары. Оқу-әдістемелік процестерді басқару.
ҚҮ ОҚМУ 4.03 - 2008 ... ... ... ... ... ... - ... тіршілігі мен өнім өндіруге қажетті энергия мен құрылымдық және биологиялық әсерлі заттарға мұқтаждығын айқындайтын жалпы нормалық көрсеткіштерге тәулігіне бір ... ... ... ... - ... ... кіретін азық топтарының оның жалпы қоректілігіне (а.ө.не АЭЗ бойынша) пайыздық қатынасы айғақтайды.
Азықтандыру рационы - малға жегізілетін жемшөп пен ... ... ... қоректілік көрсеткіштерін сәйкестендіру арқылы жүзеге асырылады.
Көмірсулар - өсімдік ... ... мен ... азық ... құрғақ заттың басты құрамдас бөлігі.
Крахмал -- өсімдіктегі сақтаулы қор ... ... типі - ... ... ... азық тобы ... жекелеген азық белгілейді.
Рацион - бір тәулікте жейтін азықтардың жиынтығы, ... ... ... бір ... ... ... ... нормалау - мал организміндегі қоректік заттарға қажеттілікті толықтыру.
ҚЫСҚАРТЫЛҒАН СӨЗДЕР МЕН БЕЛГІЛЕУЛЕР
ҚР - ... ... - ... ... - ... ... үш фосфат
қз - құрғақ ... - ... ... - шикі ... - шикі ... - ... алмасу
ДС - денесінің салмағы
АЭЗ - азотсыз экстрактивті заттар
К - килокалория
қп - қорытылған ... - ... ... - ... - ... - ... - ... өлшем
кДж - килоджоуль
МДж - мегаджоуль
% - пайыз
МАЗМҰНЫ
АННОТАЦИЯ........................................................................................................3
НОРМАТИВТІК СІЛТЕМЕЛЕР..........................................................................4
АНЫҚТАМАЛАР..................................................................................................5
ҚЫСҚАРТЫЛҒАН СӨЗДЕР МЕН БЕЛГІЛЕУЛЕР..........................................6
КІРІСПЕ..................................................................................................................8
1 ... ... ... азықтандыру нормасы мен рацион туралы түсінік.................10
1.2 Малды нормалап азықтандыру жүйесінің принциптері
мен элементтері...................................................................................................13
1.3 Азық мөлшеріне әсер ететін ... ... ... ас ... ерекшеліктері................................................16
1.5 Спорттық жылқыны нормалап азықтандыру..............................................18
1.6 Құлын-тайды нормалап азықтандыру.........................................................19
1.7 Тұқымдық айғырды нормалап азықтандыру және рацион құру...............21
1.8 Жылқыны бордақылап ... ... ... бір ... ... азық қоры (бір ... ӨЗІНДІК ЗЕРТТЕУ..........................................................................................24
2.1 Тұқымдық айғырларды азықтандыруды дұрыс ұйымдастыру...............24
3 НЕГІЗГІ БӨЛІМ................................................................................................25
3.1 Тұқымдық айғырларды азықтандыру ... ... ... ... заттарға қажеттілігі......................25
3.3 Мал азығының химиялық құрамы...............................................................26
3.4 Азықтандыру нормасы..................................................................................27
3.5 Азықтандыру ... ... ... ... ... ... қауіпсіздік...............................34
ҚОРЫТЫНДЫ.....................................................................................................35
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР...............................................................36
КІРІСПЕ
Ауыл шаруашылыгында жылқы шаруашылығының алатын орны ерекше. Өндіргіш күштер мен техниканың мыңдаған жылдар бойы жетілуіне орай ... мән - ... да ... ... ... дамуы, олардан алынатын өнімнің молаюы, жылқының тұқымдық сапасының жетілдірілуіне байланысты. ... кең ... ... ... ... ... 17 тұқымы өсіріледі.
Бүгін еліміздің премьер-министрі Серік Ахметовтың төрағалығымен ҚР Үкіметінің отырысы ... Онда ... ... ... ... 2013-2020 жылдарға арналған жаңа бағдарламасы қабылданды. бағдарламасы АӨК субъектілеріне жәрдем беру ... ауыл ... ... қолдау көлемін 4,5 есе арттыруға бағытталған. , - дейді жаңа бағдарлама туралы баяндама жасаған ҚР Ауыл ... ... ... 2013-2020 жылдары АӨК-ны дамыту бағдарламасын жүзеге асыруға жалпы алғанда 3122, 2 ... ... ... ... ... ... қаржы тапшылығы 196,9 млрд. теңгені құрайды.
А.Мамытбековтың айтуынша, бағдарламаны қаржыландырудың басым бөлігін (74 пайызын) тауарлар мен қызметке экономикалық қолжетімділікті арттыру шаралары ... ... Ал ... 13 ... Агроөнеркәсіп кешенін мемлекеттік қамтамасыз етуді дамытуға бөлінетін болады. Қалған 12 пайызы қаржылық ... ... ... ... 2020 жылы субсидиялау көлемі 2013 жылмен салыстырғанда 4,5 есеге артатын болады. 2014 ... ... ауыл ... ... ... ... бағасын төмендету жоспарланады. Фитосанитарлық қауіпсіздік пен аса қатерлі зиянды ағзалармен күрес бойынша қауіпсіз әдістерді енгізуді қамтамасыз ету аясында ... ... ... және ... да ... негізгі зиянкестеріне қарсы күрестің биологиялық әдісін енгізу үшін нормотивтер әзірленетін болады. 2014 жылдан бастап ауыл ... ... ... ... ... арналған биоагенттер мен биопрепараттардың бағасын төмендету жоспарлануда. Ал, 2016 жылдан бастап көкөніс, бақша дақылдарына арналған биоагенттер мен ... ... ... ... деп тұжырымдады премьер.
Еліміздегі мал шаруашылығының өзекті мәселелерін Парламенттік тыңдауда қарастыру бұл саланы одан әрі ... ... оң ... ... ... ... белгілі, мал шаруашылығын дамыту елдегі экономикалық өсімді, ... ... мен ... тұрақтылықты қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Осы орайда Елбасы 2011 жылы қаңтардағы Жолдауында мал шашаруашылығын дамыту бойынша теңдессіз жобаны ... ... ... жоба ... ... 2016 жылы ет ... 60 мың ... дейін өсіру бойынша нақты тапсырма берілді. Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау мақсатында ... ... ... ірі қара ... етін экспорттау әлеуетін дамыту бойынша кешенді іс-шаралар жоспары әзірленді. Аталған жоспардың аясындағы жобаларды қаржыландыруға 130 млрд. теңге қарастырылған. Қазіргі ... ... ... арттыру, оны өз төлінен өсіру, ауыл шаруашылығы және тасмалдау жұмыстарына тиімді пайдалану міндеттері қойылуда. Шаруашылықтарда ... ... етке ... жылқыны мемлекеттік сатып алу тәртібі белгіленді. Қазақстанның тиісті аймақтарында етті бағыттағы ... ... ... ... ... -ақ қымыз өндіретін фермалар ұйымдастыру мәселелері де қарастырылған. Бүгінгі таңда жылқы өсірумен айналысатын ... ... ... күшейту шаралары да қарастырылуда.
Мақсаты: Жеңіл салмақты тұқымдық айғырларды азықтандыру ... ...
1) ... жем- шөп базасын құру;
2) Жеңіл салмақты тұқымдық айғырларды азықтандырып олардан мол өнім ... ... ... ... ... ... ... жақсарту;
1 ӘДЕБИЕТКЕ ШОЛУ
1.1 Жылқының азықтандыру нормасы мен рацион туралы түсінік
Азықтандыру - мал тіршілігінің тірегі, арқауы. Қоректендіруді қамтамасыз ... ... ... ... ... мал ... ... яғни үздіксіз зат алмасуына, қажет барлық қоректік заттар жеткізіледі. Зат ... ... ... денесіндегі күрделі химиялық қосылыстар жаңартылып, өсу мен өнімге қажет жаңа тканьдер қосымша құралып, ... ... жылу ... механикалық жұмыс атқаруға энергия босатылады. Жылқы денесінің құрамына белоктар, майлар, углеводтар, су мен минералдық ... (күл) ... ... ... мен ара ... жылқы жасы мен физиологиялық жағдайына(қондылығына) байланысты өзгеріп тұрады.
Кесте 1 - Жылқы ... ... ... ... ... %
Су
Протеин
Май
Күл
Құлын
1
70,9
24,2
3,6
1,3
Құлын
6
66,0
19,6
13,2
1,2
Тай
18
65,2
19,5
14,2
1,1
Құнан
30
62,2
19,1
17,3
1,0
Бордақы
30
51,7
17,7
29,6
1,0
Сақа жылқы
60
61,9
17,8
19,3
0,9
Кесте дерегінен қай жаста болмасын жылқы денесінде судың көп ... ... Оның ... ... ... өте зор. ... ... организмдегі зат алмасуын қалыптастыратын бүкіл ассимиляциялық (катоболизм) және диссимиляциялық (анаболизм) тотығу-тотықсыздану реакциялары жүргізіліп, бір жағынан жаңа тканьдер мен ... ... ... екінші жағынан күрделі қосындылар ыдырауынан энергия (жылу) босатылады. Су сол ... ... ... ... ... ... бір ... екінші жерге заттардың тасмалдануына, соның арқасында қышқыл-сілтілік, иондық қатынастардың тұрақталуына, алмасудың қажетсіз өнімдерін сыртқа ... ... ... ... заты ... май мен күл ... анықталатын минералдық заттардан тұрады. Жас кұлын денесінде протеин көп ... май аз ... да, өсе келе дене ... май үлесі артады. Содан барып жас ет қара, яғни таза бұлшық етті, протеинді болса, ... ... ... мал ... май ... ... Мал ... (бұлшық еттің) протеині (белогі) желінген азық протеинінің аминқышқылдарынан түзіліп, дене құрылысын қамтамасыз етсе, дене (ет) майы ... ... ... ... қоры ... ... ... мұқтаждығы алдымен желінген азықтың қант, крахмал, клетчатка түріндегі көмірсуларымен (углеводтарымен) және ... ... ... де, ... азықпен жеткізілген көлемі жеткіліксіз болған жағдайда аминкышқылдарын ыдыратып энергиясын босатады. Демек, ыдыратылған ... ... ... ... - ... ... яғни дене өсуіне пайдаланылмай калады. Егерде организмнің биоэнергетикалық мұтаждығы мұнымен де ... ... ... май ... энергия қоры жұмсалып, мал арықтайды. 1 граммы тотыққанда 4-4,5 ккал энергия босататын көмірсуларға қарағанда, тотығып, ... 1 г ... одан 2-2,5 ... 2,25) есе көп ... ... ... бойынша жылқы денесіндегі май мөлшері жасы мен қоңдылығына байланысты екенін көреміз. Сондықтан ... сақа ... ... ... (төртелі, табан) қазы өндіруге болады.
Дене күлінің құрамындағы минералды элементтер түрлі құрылымдар құрамына кірумен (мысалы, кальций мен магний - ... ... ... ... - ... ... - цианкобала- миннің, йод - тироксиннің, т.с.) қатар, ... ... ... ... ... тотығу-тотықсыздану реакцияларын катализдеу секілді маңызды биологиялық үрдістерге қатысады.
Кестеде көрсетілген жылқы денесінің құрамындағы ... ... ... ... ... ... ... (жемшөппен) жеткізіледі. Сондықтан жылқыға жегізілетін жемшөпте осы дене құрамына кіретін заттардың бәрі болып, ... ... ... ... Азықтың ол заттарын қоректік заттар деп атайды. Олар қоректенудің бастапқы сатысы болып табылатын ас қорыту ... ... ... зат ... ... ... қорытатын жылқының ас қорыту жүйесінің құрылысының өзіндік ерекшеліктері бар. Олар ауыз ... ... ... ... ... ... жемшөпті мүйізді ірі қара малдай жалма-май қырқып жеп, ... азу ... ... ... шайнап, мол сілекейлеп, аумағы сиырдікінен 10 еседей тар бір бөлімді қарнына (асқазанға) жұтады. ... сөлі ... ... азық ... ... ішек ... ... түбегейлі... протеині - аминқышқылдарына, майы май қышқылдарына, көмірсулары моноқанттарға ыдыратылады да, - ... аш ... ... ... ... ... яғни ... үлгермеген коректік заттар қорытылмаған тезек (қи, нәжіспен) қалдықтарымен сыртқа шығарылады. Жылқы ... ... ... шөбін, көп жылдық екпе шөптерден атқонақ, еркекшөп, беде және жоңышқа жақсы жеп, жұғымды пайдаланады. Бұл ... ... ... ... шөбін, өлең, қоға, қырықбуын, мия сияқты шөптерді онша сүйсініп жемейді. Сүлы, арпа, тары сабаны мен ... да ... ... ... алдын ала булап, жұмсарып, жеммен араластырып берген жөн. Шырынды (балғын) азықтардан сәбіз, қызылша, турнепс, сапалы сүрлем мен картоп ... ... ... ... тәулігіне жуып тазартып қызылшаны - 10-12 кг, атқаратын жұмысына қарай сүрлемді - 8-12 кг беруге болады. Картопты пісіріп берген ... ... ... ... ең ... жемі ... ... жылқыға шектеусіз жегізуге болады. Оны жеңіл қорытып, ешбір зиян шекпейді, тек тісі ... кәрі ... сұлы ... ... мыжып (плющение) беруге болады. Еліміздің оңтүстігінде жылқыға көбінесе арпа дәні мен ... ... Ас ... оң ықпал ететін диеталық азық ретінде бидай кебегін жегізеді. Жүгері дәнін жармалап, ... ... ... ... жөн. ... ... жылқыға күнбағыс пен зығыр күнжарасын, шротын енгізуге болады. Жазда жылқыны жайылым отына ... Отты ... ... ... ... ... ... атқартуға болады. Жайылым ең арзан жемшөп көзі болғандықтан жылқы ұстау ... ... үшін ... ... жыл он екі ай пайдалануға тырысу қажет. Ол үшін әсіресе қазақы жылқының тебіндеуге бейімділігін жете қолдану қажет. Жайылым оты жетіспеген ... ғана ... ... ... ... ... ... ахуалы мен атқаратын жұмысына байланысты өзгеретін қоректік заттарға мұқтаждығын, яғни азықтандыру ... ... ... ... ... ... тиімділігі алдымен қоректік заттарының қорытылымына, яғни ас қорыту жолында ... ... ... ... ... ... болса, сайып келгенде сол сіңірілген заттарды алмасуда пайдаланып, игеріп, пайдамен жұмсауға, яғни конверсиялауга, тіреледі. Жылқының желінген азық ... өз ... дене ... ... жұмыс атқару, өнім өндіру секілді пайдалы энергиясына конверсиялау деңгейі онша жоғары емес - өнім өндіруге азықпен енген энергияның ... 20-30% ... ... ... ... брутто-энергиясының 30-35% қорытылмаған тезек қалдықтарымен шығарылса, қалған 35-50% пайдасыз рәсуаланады.
Қорытылған қоректік заттар шығынын азайту үшін жылқының өзбасының ерекшеліктерімен қоса олар ... ... ... өнім ... де жете ескере отырып, жегізілетін азықтүрі мен мөлшерін, өз ара қатынасын, олардағы түрлі қоректік, минералдыжәне биологиялық пәрменді заттардың жеткіліктілігін ... ... ... ... ... азықтандыру рационынқұрастырады.
Құрастырылған рацион энергетикалык қуаттылығы, протеиндік, минералдык және ... ... ... ... ... ... ... түрде бағаланады [1].
1.2 Малды нормалап азықтандыру жүйесінің принциптері мен элементтері
Мал азықтандыруды қоректік ... ... ... ... ... ... азықтандыру нормасының (мөлшерінің) көрсеткіштеріне сәйкестендіріп құрастырылған азықтандыру рациондары, яғни жегізілетін азықтары мен азықтық қосындылары ... іске ... Мал ... ... ... ... ... қажеттігін мұқтаждық көрсеткіштеріне сәйкес энергетикалық және құрылымдық қоректік заттар және ... ... ... ... ... ... және ... қамтамасыз ету болып табылады.
Малдың қоректік қажеттігі арнайы нормалық көрсеткіштермен ... ... ... ... жүйесін нормалап азықтандыру (нормированное кормление) дейді. Малды белгіленген мөлшер, яғни нормасыз, еркінше азықтандыру олардан өңдірілген өнім ... ... азық ... күрт өсіріп, жемшөп қорының пайдасыз ысырабына соқтырады. Мал шаруашылығы өнімін өндірудегі жұмсалатын тікелей шығындарда азық ... ... ... ... бұл ... ... ... қымбаттатып, сала рентабельдігін төмендететін экономикалық фактор болып табылады.
Осы тұрғыдан алғанда мал ... ... ... аз да ... одан көп те ... азық ... зиянды. Организм қажеттілігінен аз мөлшерде жеткізілген қоректік заттар зат пен энергия алмасуын толық қамтамасыз ете алмай, тек ... мен ... ... сақа малдың өнімділігін кемітіп, өзін арықтатады. Қажетті шамадан көп өнген қоректік заттар да ас қорыту барысында толық қорытылып, игерілмей, көбі ... ... ... Бұл, бір ... ... өзіндік құнын қымбаттатса, екінші жағынан, зат алмасуын да бұзып, оған кедергі келтіреді.
Организм тіршілігінің қоректік қажеттілігі мал ... мен құс ... ... ... ... жағдайына және өнімділігіне байланысты өзгереді. Нормалап азықтандыруды малдың мұқтаждық көрсеткіштері, яғни азықтандыру нормасы мен оны қамтамасыз ету үшін малға ... ... пен ... ... ... яғни ... рационының (рационы кормления) қоректілік көрсеткіштерін сәйкестендіру арқылы жүзеге асырады.
Малды нормалап азықтаңдырудың ... ... ... мал ... мен құс ... ... жынысына, физиологиялық жағдайына, тірілей салмағы мен өнімділік деңгейіне байланысты өзгеретін организм мұқтаждығын, яғни азықтандыру нормасын дәл анықтау болып табылады. Организм ... ... ... өнім ... қажеттілігінен туындайтын ол мұқтаждық көлемі дене тірілей салмағы (массасы) мен тәуліктік салмақ қосуы, сиыр сүттілігі, саулық жүнділігі, мекиен ... ... ... ... байланысты өзгереді.
Организм тіршілігін қамтамасыз етуге қажет энергия мен ... ... ... ... ... ... покой) малды ашықтырып барып анықтайды. Өнімділігі орта деңгейлі еш жұмыс істемей ... ... ... мал ... ас қорытуын, қан айналымын, тыныстануын, т. б. тіршілік қызметін қалыпты деңгейде сақтауға ... ... ... ... жалпы энергия шығынының 40-60% жұмсалады. Демек, осы шығын көлемі кеміген сайын өнім ... ... ... көлемі еседі. Былайша айтқанда, мал денесі ірі болып, тірілей салмағы ауырлаған сайын тіршілігін қамтамасыз ... ... ... ... ... еседі де, өнімділігі жоғарылаған сайын оған жұмсалатын ... ... ... ... таза өнім ... ... жұмсалған энергия көлемін (чистая энергия продукции) тікелей калориметриялық бомбада жағып немесе есептеп шығарады. Бірақ өнім өндіру үшін бүкіл тіршілік үрдісін ... ету ... ... ... ... өнім ... ... заттары) мен оны өндіруге жұмсалатын энергия (қоректік заттар) қосындысымен белгіленеді (суммарная норма кормления). Организмнің өнімдік мұқтаждығы оның ішкі физиологиясына, ал оны ... ету ... ... орта жағдайларына тәуелді өзгеретіндіктен, олар осы біріктірілген азықтандыру нормасымен ... ... Азық ... әсер ... факторлар
Қорыту барысында сіңірілген азықтың көмірсулар, протеиңдер, майлар түріндегі ірі де күрделі қоректік заттары зат ... ... яғни ... реакцияларында ферменттер ықпалы мен қарапайым, жай қосындыларға ыдырап, олардағы энергия ... да, ... ... арқылы аденозин үш фосфат (АҮФ) түрінде байланып, сақталады. Анаболизм реакцияларында, керісінше, қарапайым қосындылардан ферменттік түзу ... ... ... ... майлар секілді күрделі жасуша қосындылары түзілуі үшін АҮФ байланған энергиясы босатылады.
Желінген азық қоректік заттары малдың дене ... ... ас ... мен ішкі ... мен ... қызметін қамтамасыз етуге, бір жағынан, энергиялық заттар жеткізсе, екінші жағынан, зат ... ... ... мен ... ... ... жаңартып, өсіп-өнуге, өнім өндіруге қажетті құрылымдық қосындылар жеткізеді. Осыны қамтитын организмдегі зат алмасуына жұмсалатын алмасу энергиясы (АЭ) қорытылған қоректік ... ... ... ... ... ... оттегіне қаныққандығына байланысты қоректік заттың тотығуына тыныс алумен енген оттегінің қосымша көлемі жұмсалады. Оның ... ... ... ... көміртектік қаңқасының тотығу дәрежесіне тәуелді өзгереді. Тотығуға жұмсалған оттегінің көлемін денеден тыныс шығару ауасымен шығарылған көміртегі газының ... ... ... ... реакция барысында 1 моль глюкоза тотығуына тыныс алу ... 6 моль ... ... ... ... ауасы мен 6 моль көмірқышқыл газы шығарылады. Молярлық көлемі шамалас (02 = 22,39 л, С02 = 22,26 л) бұл ... ... ... ... ... ... коэффициентін көрсетеді:
Респирациялық коэффициенті 1-ге жуық глюкозаның 1 моль тотығуына134,4 л оттегі жұмсалатындықтан, тыныс алуда ... ... әр 1 ... - 2228,04 : 134,4 = 20,98 қДж ... ... тотыққанда -- 21,13 кДж) энергия босатылады ... ... ... ... май ... ... аз ... оны тотықтыруға жұмсалатын оттегінің көлемінің өсуінен респирациялық коэффициенті 0,7-ге дейін томеңдеп, 1 моль май (үшпальмитин) тотыққанда 32030 кДж (1 л ... ... - 18,76 кДж) ... ... ... респирациялық коэффициенті -- 0,83. Оның аденозинүшфосфаттар (АҮФ) түріндегі макроэрттік қосындыларға байланған ... ... ... мен ... Уз деңгейінде, яғни 28-30% шамасында өтеді. Бұл организмде ... ... ... ... ... ... көрсетеді.
Зат алмасу барысындағы қорытылған қоректік заттар тотығуының К.0 мен оған сәйкес өзгеретін калориялық эквиваленті бойынша мал ... ... ... ... денедегі жылу (энергия) өндірілуін есептеуге болады. Сынап ... ... ... 760 мм ... ... және 0°С жағдайында мал денесінде көмірсулар мен майлар катар тотыққандағы 1 л оттегінің КО сәйкес калориялық эквиваленті былайша өзгереді: КО 1,0 ... ... ... -- 20,98 кДж, ... К

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Айғырды азықтандыру27 бет
Жорға аттарын шықтыру және салыстыру5 бет
Access бағдарламасында мектептің оқу үрдісін автоматтандыру арқылы жұмыс жүйесін жеңілдету17 бет
«жұмыс аттарын азықтандыру»24 бет
«Сиыр табынын толтыратын ұрғашы бұзауларды азықтандыру»26 бет
«Суалған буаз сиырды азықтандыру»20 бет
«Қошқарды тұқымына қарай азықтандыру»21 бет
Ірі қараны азықтандыру ерекшеліктері26 бет
Айғырларды пішу17 бет
Алты айдан асқан сүтті-етті тұқымның ұрғашы бұзауларын күтіп-бағу және азықтандыру32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь