Теориялық және қолданбалы әлеуметтану.

Жоспары:

1) Әлеуметтану ғылымы туралы.

2) Әлеуметтанудың құрылымы мен білім деңгейлері

3) Қорытынды
Әлеуметтану ғылымы туралы
Әлеуметтік фактыларды ғылыми бақылау мен топтастырып жіктеудің алғашқы әрекетгері біз үшін Платонның «Республикасы» мен «Заңдарында» және Аристотельдің «Саясатында» сақталып қалды, бірақ олардың бәрі тек алғашқы талпыныстар болған еді.Алайда, осынау шығармаларда тұтас алғанда коғам азаматтық қауымға немесе мемлекетке ұйымдасу ретінде қарастырылады, ал Рим империясы заманында, орта ғасырларда және Ағартушылық ғасырларында әлеуметтік құбылыстарды барлық ғылыми зерттеулер тым үзік-үзік болды. Бұл зерттеулердің кебіреулері экономикалық, енді біреулері — заңгерлік, үшіншілері — шіркеулік, төр-тіншілері — саяси сипатта болды. Ешкім де ассоциация мен әлеуметік ұйымды толық күйінде сипаттауға талпынған жоқ, ешкім де нақты емір тұтастығын түсінуге ми қатырған жоқ. Тек ағымдағы ғасырда ғана ғылыми әдістер бұл ауқымды міндетті шешуге жуйелі қолданыла бастады, және де ол колданылғанан кейін зерттеуде басқа салаларындағы секілді, қоғамды зерттеуде, ол әдістер өзін білімнің ортақ жиынтығына елеулі үлесімен молынан марапаттады.Қазіргі кезде біздің қолымызда әлеуметтік қатынастар жөнінде сыннан өткен және ой елегінен өткен, тез ұлғайып келе жатқан білім қоры бар. Енді біздің қолымызда тұтас күйінде қарастырылған қоғамды суреттеу және түсіндіру деп анықтама беруге болатын әлеуметтану бар деп кесіп айту тым қауіпті емес. Ол әлеуметтік құбылыстар туралы ортақ ғылым.
«Әлеуметтану» сөзін тұнғыш рет Огюст Конт өзінің «Позитивтік философия курсында» позитивті философияның бір бөлігін құрайтын ауқымды әлеуметтік ғылымның атауы ретінде пайдаланды. Конт бірінші болып осы ғылым элементтерін көлденең материалдар, идеялар мен әдістер атаулыдан тазарту қажеттігін айқын көре біліп, бірінші болып барлық шынында да кажетті элементтерді бір уғымға біріктірді. Платон мен Аристотель саясатты этикадан немесе саясат ғылымын саясат өнеріен ешқашан ажыратқан емес. XVIII ғасырда саясат ғылымы революциялық рухпен біржола бытыстырылып жіберілді. Гоббс та, Монтескье де, экономистер де қоғамды оның барлык түрлерінде зерттеген жоқ жэне Конт барышна қарыздар Юмның ықпалына қарамастан, оның себептілік ұғымындағы ақиқат атаулы әлеуметтік түсіндірмелері әлі едәуір дәрежеде теологиялық және метафизикалық болып қала берді. Сонымен, Конт бірінші болып осынау кемшіліктегре ұтымдылық сәулесін септі, қоғам тұтас организм ретінде қарастырылуға тиіс деп кесіп айтып және барлық байланыстарындағы әлеуметтікк құбылыстар туралы ғылымның фактыларды кеңінен байқап-бақылауға негізделген және саяси өнер мен революциялық мақсаттардан біржола арылған позитивтік ғылымның
Пайдаланған әдебиеттер тізімі:

1) Қазақ энциклопедиясы , 7 том
2) Габдуллина К.Р., Раисов Е.Р. Социология. Алматы, 2008
3) Әбсаттаров Р.Б., Дәкенов М. Әлеуметтану. Оқу құралы. Алматы, 2007.
4) Аяғанов Социология негіздері Алматы 1993
5) Рахимов Социология лекциялар курсы 2001 Алматы
        
        948689832485Жоспары:
* Әлеуметтану ғылымы туралы.
* Әлеуметтанудың құрылымы мен білім деңгейлері
* Қорытынды
--------------------------------------------------------------------------------
Әлеуметтану ғылымы ... ... ... ... мен ... ... алғашқы әрекетгері біз үшін Платонның мен және Аристотельдің сақталып ... ... ... бәрі тек алғашқы талпыныстар болған еді.Алайда, осынау шығармаларда тұтас алғанда коғам азаматтық қауымға немесе мемлекетке ұйымдасу ретінде ... ал Рим ... ... орта ғасырларда және Ағартушылық ғасырларында әлеуметтік құбылыстарды барлық ғылыми зерттеулер тым үзік-үзік болды. Бұл зерттеулердің кебіреулері экономикалық, енді ... -- ... ... -- ... төр-тіншілері -- саяси сипатта болды. ... де ... мен ... ... толық күйінде сипаттауға талпынған жоқ, ешкім де нақты емір тұтастығын түсінуге ми ... жоқ. Тек ... ... ғана ... ... бұл ... ... шешуге жуйелі қолданыла бастады, және де ол колданылғанан кейін зерттеуде басқа салаларындағы секілді, қоғамды ... ол ... өзін ... ортақ жиынтығына елеулі үлесімен молынан марапаттады.Қазіргі кезде біздің қолымызда әлеуметтік қатынастар жөнінде сыннан өткен және ой елегінен өткен, тез ұлғайып келе ... ... қоры бар. Енді ... ... ... ... ... қоғамды суреттеу және түсіндіру деп анықтама беруге болатын әлеуметтану бар деп кесіп айту тым қауіпті емес. Ол әлеуметтік ... ... ... ғылым.
сөзін тұнғыш рет Огюст Конт өзінің ... ... бір ... ... ... ... ... атауы ретінде пайдаланды. Конт бірінші болып осы ғылым элементтерін көлденең ... ... мен ... ... ... ... ... көре біліп, бірінші болып барлық шынында да кажетті элементтерді бір уғымға біріктірді. Платон мен ... ... ... ... ... ... саясат өнеріен ешқашан ажыратқан емес. XVIII ғасырда саясат ... ... ... ... бытыстырылып жіберілді. Гоббс та, Монтескье де, экономистер де ... оның ... ... ... жоқ жэне Конт ... ... Юмның ықпалына қарамастан, оның себептілік ұғымындағы ақиқат ... ... ... әлі ... ... ... және ... болып қала берді. Сонымен, Конт бірінші болып осынау кемшіліктегре ұтымдылық сәулесін септі, қоғам тұтас организм ретінде қарастырылуға тиіс деп ... ... және ... ... ... ... туралы ғылымның фактыларды кеңінен байқап-бақылауға негізделген және саяси өнер мен революциялық мақсаттардан біржола арылған позитивтік ... ... ... ... ... Конт түсінігінде, әлеуметтік физикаға әбден сәйкес болуға тиіс, өйткені, әлеуметтанудың міндеті коғамның жаратылыстық ... мен ... ... ашу және ... ... пен ... метафизикалық және жаратылыстан тыс іздерді олар астрономия мен химиядан қалай қуылса, солай қуып тастау болуға тиіс. Конт ... ... ... ... ... жеткілікті дәрежеде болашақты болжап, прогресс барысын көрсете алатын ... бола ... деп ... ... кейін әлеуметтану негізіен ғылыми ой барысын күрт өзгерткен ілімнің бүкіл қуатын әбден ... ... ... ... ... ... ... дүниені эволюциялық түсіндіру білімінің барлық салаларына бойлады. Жаратылыстық сұрыптау заңы және өмірді организмнің қоршаған ортаға ... ... ... ... осы ... биология мен психологияның өзегіне айналды. Эволюциялық философия сөзсіз ... адам ... ... ... да ... тиіс ... Тіршілікті протоплазмадан адамға дейін ізерлеп шыққан ғылым оның ішкі құрылысын түсіндірумен шектеле алмайтын еді. Ол оның толып жатқан ... ... ... ... ... ... қоғамдарымен және оларда байқалатын барлық құбылыстармен танысып, сондайақ соның бәрі ... ... ... емес не ... ... зерттеуге тиіс болатын. Сондықтан әлеуметтік қатынастарды эволюция ықпалымен ... ... біз тек ... ... ... ... ғана ... Дарвин мен Геккель туындыларынан да табамыз. Бұл ... ... әлі ... ... ... ол үшін ... әлеуметтік құбылыстардан индукциялық жолмен алынған өзге факторлар кажет еді. Бірақ мұндай ишаралар жаңа ғылымның тұғырлары қайда ... ... ... ... бірге олар әлеуметтанудың негізгі ұғымдарының кейбіреулерін жеткілікті айқындап, әлеуметтанушы тек тарихшы, экономист, статист қана ... ... және ... ... тиіс ... дәлелдеп берді. Осылайша, эволюциялық негізде және эволюцияшыл ойшылдар еңбектерінің арқасында осы заманғы әлеуметтану қалыптасты. Ол ... ... ... себептілік арқылы тәпсірлеу болып табылады. Ол адамзатты ... ... тыс ... және өзі үшін өзінің ерекше заңына ие тіршілік иесі деп қараудан бас ... ... ... ... ... ... құрылысы мен кызметін эволюция процесінде қосыла әрекет жасайтын өмірлік және психикалық себептердің карекеті деп ... ... ... ... бәрі тек ... ... мен ... физикалық түсіндірмелері екендігі айдан анық. Спенсердің өзі немесе оның ... ... ... ... да ... ... алғанда спенсерлік әлеуметтану, биологиялық және психологиялық деректер кеңінен пайдаланылғанына қарамастан, белгілі бір дәрежеге дейін қоғамның ... ... ... ... ... ... физикалық тәпсір әлі бүкіл эволюциялық әлеуметтануды құрамайды. Шынында да, әлеуметтану арнайы әлеуметтану ғылымдары зерттейтін әрқилы қоғамдардың негізінде ... ... ... талап етіп қана қоймайды, сондай-ақ ол әлеуметтік ... ... ... ... ... ... немесе ырықтық негіздерінде бір негізгі қисын жатуға тиіс дегенді кесіп айтады. ... екі ... де ... ғасырлар бойы экономикалық және саяси философия саласында бір бірімен күресіп келді. Аристотельдің бастап Боден, ... және ... ... ... климаттың, тұқым қуалаудың және тарихи жағдайлардың объективті тәпсірленуін дамытты. Гроций, Гоббс, Локк, Юм, ... ... Кант және ... адам ... ... ... ... мен мұраттардың субъективті тәпсірлерін жасады. Бірақ, осы екі тәпсір әлі ... ... ... ... Ой шектері ешқашан қоғамның өзінің бірлігін зерттеу әрекеттерімен де, тәпсір бірлігіне жету жөніндегі шын ... ... де ой ... бұзған емес.
Әлеуметтанудың құрылымы мен білім деңгейлері -- бұл мәселе жөніндегі әзірше әлеуметтанушылардың арсында белгілі бір ... ... әлі ... ... ... ... оның ... білім деңгейлеріне анықтама беру үшін алдымен , деген ұғымдарға анықтама берген жөн. Құрылым ... - ... ... ... мен ... элементтері мен бөліктерінің іштей өзара орналасуын айтамыз. Қандай да бір ғылым болмасын,оның белгілі бір құрылымы болады. Бұл құрылым сол ... ... ... ... ... мен ... ... байланысты анықталады. Әлеуметтану ғылымы да осындай. Оның құрылымы екі үлкен жағдаймен ... ... ... ... ... бейнелеу, түсіндіру, ұғындыру білімдерін қалыптастырып, әлеуметтік зерттеу теориясын, әдістемесін, әдісін, талдау тәсілін жасап, қоғамның даму мәселелерін шешеді. Әлеуметтік өмір ... әр ... ... ... қорытындылар жасалады.Екіншіден, әлеуметтану қоғамдық және әлеуметтік құбылыстар мен үдерістерді өзгерту, қайта құру үшін оларға жоспарлы, әрі тиімді жолдар, ... ... ... етіп ... ... талдап зерттейді. Бұл әлеуметтанудың қолданбалы саласын құрайды. Сонымен, әлеуметтанудың теориялық және қолданбалы салаларының айырмашылығы олардың зерттейтін объектісі мен ... ... ... ... жалпы әлеуметтанудың алдына қойған мақсаты мен міндеті арқылы ғылыми немесе пратикалық мәселелерді шешуіне байланысты ажыратылады.
--------------------------------------------------------------------------------
Бұрынғы КСРО-да ... ... ... ... шатастырып келді. Бұл дұрыс емес. Тарихи материализм- бұл әлеуметтік философия. Ол ... тек ... ... ... оны ... Ал, ... нақтылы әдістермен қоғамды, оның дамуын жан-жақты ... ... ... ... Адам ... даму ... әлеуметтік дамудың алуан түрлі теориясын ашып тұжырымдады. Мысалы, XX ... ... ... стратификация (яғни, жіктелу), индустриялы қоғам, конвергенция, жалпы әлеуметтік теориялардың арнаулы түрлерін тұжырымдады. Әлеуметтанудың арнаулы теориялары ... жеке ... және ... ... ... байланыс, қатынастарының негізінде пайда болды. Әлеуметтануда бұларды орта деңгейдегі теориялар деп атайды. Қазіргі уақытта мұндай ... орта ... ... саны ... ... Бұл теориялардың негізін салушылар М.Вебер, Э.Дюркгейм, К.Маннгейм, Т.Парсонс. Әсіресе, американдық әлеуметтанушы Роберт Мертонның есімін ілтипатпен айтуға болады. Бұл орта ... ... ... ... ... тағы бір басты себебі мынада: жалпы теориялақ әлеуметтану қоғамның жалпы заңдылықтарын ... ... оның ... ... ... ... аудармауы мүмкін. Ал,әлеуметтану құрамында орта деңгейдегі теориялардың болуы қажет. Қазіргі уақытта орта деңгей теориялары қоғам дамуының өзекті мәселелерін ... ... ... жауап бере алады. Әлеуметтанушылар туралы қысқаша мәліметтер
righttopОгюст Конт ... ... ... және ... ... ... тұнғыш рет Огюст Конт өзінің "Позитивтік философия курсында" позитивтік ... бір ... ... ... әлеуметтік ғылымның атауы ретінде пайдаланды. Конт бірінші болып осы ғылым элементтерін қөлденең материалдар, ... мен ... ... ... ... ... көре ... бірінші болып барлық шынында да кажетті элементтерді бір ұғымға біріктірді.
Герберт Спенсер (1820-1903) англиялық философ және әлеуметтанушы. Әлеуметтік қатынастарды эволюция ықпалымен ... ... біз тек ... ... ... шығармаларынан ғана емес,Дарвин мен Геккель туындыларынан да табамыз. Бұл ишаралардың өздері әлі әлеуметтануды құрамайтын, ... ол үшін ... ... ... индукциялық жолмен алынған өзге факторлар қажет еді. Бірақ мұндай ишаралар жаңа ғылымның тұғырлары қайда жатқанын ... ... ... ... олар ... ... ... кейбіреулерін жеткілікті айқындап, әлеуметтанушы тек тарихшы, экономист, статист қана емес, биолог жене психолог болуға тиіс екендігін дәлелдеп берді Осылайша, ... ... және ... ойшылдар еңбегінің арқасында осы заманғы әлеуметтану қалыптасты. Ол адамдар коғамын жаратылыстык себептілік арқылы тәпсірлеу болып табылады. Ол адамзатты ... ... тыс ... және өзі үшін ... ... ... ие ... иесі деп қараудан бас тартады. Әлеуметтану қоғамның пайда болуын, өсуін, ... мен ... ... ... қосыла әрекет жасайтын тәндік, өмірлік және психикалық себептердің әрекеті деп ... ... ... ... ... ... (1855- 1931) [америка|американ әлеуметтанушысы. Герберт Спенсердің эволюциялық идеяларын салыстырмалы және ... ... ... ... ... ... ... бірі. Оның бастапқы еңбектері психологиялық эволюционизм мәселелеріне арналған болатын. Он тоғызыншы ғасырдың соңы мен жиырмасыншы ғасырдың алғашқы ширегінде ... оның ... ... әлеуметтануының дамуындағы бірнеше сипатты бағытты, соның ішіндепсихология саласындағы теорияларға ынта қойғанын көрсетеді. ... ... ... ... құлшына зерттеп, бұл жұмыс американ неопозитивизмін дамыту үшін елеулі түрткі болды.
--------------------------------------------------------------------------------
Әлеуметтанудың құрылымы мен білім деңгейлері
Бұл мәселе ... ... ... ... ... бір ... пікір әлі қалыптаспаған.
Меніңше, әлеуметтанудың құрылымына, оның таным білім деңгейлеріне анықтама беру үшін ... , ... ... анықтама берген жөн. Құрылым дегеніміз - біртұтас әлеуметтік құбылыстар мен процестердің ... мен ... ... өзара орналасуын айтамыз.
Қандай да бір ғылым болмасын,оның белгілі бір ... ... Бұл ... сол ғылымның қоғамда алдына қойған міндеті мен атқаратын ... ... ... ... ... да ... Оның ... екі үлкен жағдаймен түсіндіріледі:
Біріншіден, әлеуметтану әлеуметтік өмірді бейнелеу, түсіндіру, ұғындыру білімдерін қалыптастырып, әлеуметтік зерттеу теориясын, әдістемесін, әдісін, ... ... ... ... даму мәселелерін шешеді. Әлеуметтік өмір туралы әр түрлі деңгейде теориялық қорытындылар жасалады.
Екіншіден, әлеуметтану қоғамдық және әлеуметтік құбылыстар мен ... ... ... құру үшін ... жоспарлы, әрі тиімді жолдар, құралдар арқылы ықпал етіп әлеуметтік мәселелерді талдап зерттейді. Бұл әлеуметтанудың ... ... ... ... ... және қолданбалы салаларының айырмашылығы олардың зерттейтін объектісі мен зерттеу әдісі арқылы емес, жалпы әлеуметтанудың алдына қойған ... мен ... ... ғылыми немесе пратикалық мәселелерді шешуіне байланысты ажыратылады.
Теориялық немесе фундаменталды әлеуметтану барлық қоғамдық, гуманитарлық ғылымдардың ілгері дамуына жол ашады. Ол ... ... ... ... ... пен ... ... білімнің онан әрі дамуын, жетілуін мақсат етеді. Қолданбалы зерттеулер арқылы теориялық негізгі мәселелерді ... ... ... ... ... ... құнды кеңес, нұсқаулар, ұсыныстар, болжаулар жасалады.
Әлеуметтік білім - теория мен практиканың бірлігінде қалыптасады. Теориялық зерттеулер әлеуметтік ... өмір ... және ... ... ... ... оның дамуын және қандай қызмет атқаратынын анықтайды. Оның одан әру даму ... ... ... ... отырады. Ал, эмпирикалық (яғни, практикалық, тәжірибелік) әлеуметтік зерттеулер- нақтылы құбылыстар пен процестер туралы жаңа мағлұмат, хабарлар ... ... ... әлеуметтік әдістерді (яғни, сауалнама, сұрыптау, бақылау, құжаттарды талдау, сараптау, үлгілеу, тестілеу, т.б.) қолдану арқылы іске асырылады. Ал, ... ... ... ... ... (яғни, талдау мен синтез, логикалық пен тарихи, индукция және дедукция, абстратыліден нақтылққа шығу, т.б.) арқылы іске ... ... ... әмбебапты, ал, эмпирикалық - ақиқатты, шындықты белгілеуші білім. Теориялық білім эмпирикалық білімнің негізінде ... ал, ... ... теориялық білімнен біршама басым болғанымен, ғылымның жоғары даму деңгейін көрсете алмайды. Ғылымның дамуы әр ... ... ... ... ... ... ... басым болуын қажет етеді.
Теориялық және қолданбалы әлеуметтану нақтылы әлеуметтік зерттеулерге сүйене отырып, бір-біріне қарсы тұрмайды, олар әр уақытта ... ... ... одан әрі ... әсер ... ... - ол алуан түрлі теория мен тұжырымдардың жиынтығы. Бұлар қоғамның әлеуметтік дамуын ... ... ... ... ... ... КСРО-да әлеумет тануды тарихи материализммен шатастырып келді. Бұл ... ... ... ... бұл әлеуметтік философия. Ол қоғамды тек абстратылы түрде қарап, оны нақтыламады. Ал, әлеуметтану нақтылы әдістермен қоғамды, оның дамуын жан-жақты ... ... ... ... Адам ... даму ... ... дамудың алуан түрлі теориясын ашып тұжырымдады. Мысалы, XX ғасырдың ортасында әлеуметтік стратификация (яғни, жіктелу), индустриялы қоғам, ... ... ... ... ... ... ... Әлеуметтанудың арнаулы теориялары әлеуметтанудың жеке қоғамдық және гуманитарлық ғылымдармен тығыз байланыс, қатынастарының негізінде пайда болды. Әлеуметтануда бұларды орта деңгейдегі ... деп ... ... ... ... арнаулы орта деңгейдегі теориялардың саны 100-ден астам. Бұл теориялардың негізін салушылар М.Вебер, Э.Дюркгейм, К.Маннгейм, Т.Парсонс. Әсіресе, американдық әлеуметтанушы Роберт Мертонның ... ... ... ... Бұл орта деңгейдегі арнаулы теориялардың пайда болуының тағы бір басты себебі мынада: жалпы ... ... ... ... ... зерттей отырып, оның кейбір жақтарының дамуына көңіл аудармауы мүмкін. Ал, әлеуметтану құрамында орта деңгейдегі ... ... ... Орта ... ... ... ... әлеуметтік топтар, жіктер, т.б. қоғамның біртұтас жүйесімен өзара байланыс, қатынастарын, даму заңдарын ашып, анықтайды. Қазіргі ... орта ... ... ... ... өзекті мәселелерін шешуде дұрыс, нақтылы жауап бере алады.
Сонымен, әлеуметтік білімнің құрылымы деп қоғамның әлеуметтік жүйесінің серпінді дамуы, іс-әрекет, ... ... ... әр ... ... ... ... хабар-мәліметтерді ғылыми дұрыс түсіндіруді және ғылыми ұғымдардың ... ... ... ... ... ... білімнің негізгі құрылымы, тұжырымы, қағида, бағыттары мыналар:
1. Қоғам біртұтас әлеуметтік жүйе. Бұл тұжырым, ... ... ... объектісінде қоғамдық қатынастар жүйесін, олардың мазмұнын зерттейді.
2. Қоғамның жеке салаларының дамуын, ... ... ... ... ... экономикалық, саяси, рухани, т.б. салаларын, әрбір салада жеке тұлғанын немесе әлеуметтік топтардың қызметінің әлеуметтік қалыптасу мүмкіндігін зерттейді.
3. Қоғамның әлеуметтік құрылымы ... ... ... ... ... ... қалыптастыру үшін әлеуметтік топтардың экономикалық, әлеуметтік, саяси, рухани қатынастар жүйесіндк алатын орны мен байланысы туралы ... ... ... ... ... деп ... - ... топтар, кішігірім топтар, кәсіби мамандандырылған топтар, демографиялық және ... ... ... ... ... алуан түрлі ғылыми түсініктер, ой-пікірлер, теориялар. Бұған жататын зертеу объектілері:
а) әлеуметтік топтардың саяси қатынастар жүйесіндегі алатын орны;
ә) ... ... ... - ... ... және ... ... алудың жолдары мен тәсілдері туралы;
б) қоғамның саяси жүйесінің құрылымы, қызметі және функциясы туралы;
5. Әлеуметтік институттардың (мемлекет, құқық, ... ... ... т.б.) ... ... ғылыми түсініктер мен қортындылар;
6. Қоғамның жеке салаларының және кішігірім жүйесінің қызметтері туралы теория. Оны мынандай объектілерді зерттеу арқылы түсінуге болады: ... ... ... емес топтар мен ұйымдар, адамдар арасындағы кішігірім топтар, жеке тұлғалар, т.б. кіреді.
Әлеуметтік білімнің деңгейлері қоғамдағы құбылыстар мен ... ... ... кең ... ... арқылы анықталады. Жоғарыда көрсетілгендей әлеуметтік үш негізгі деңгейі бар:
а) жалпы әлеуметтану ... ... ... ... орта ... теориялар.
Осыларға сәйкес әлеуметтік зерттеулерді теориялық және эмпирикалық зерттеулер деп екіге бөледі.
Меніңше, әлеуметтанудың құрылымына, оның ... ... ... ... беру үшін ... , ... ұғымдарға анықтама берген жөн. Құрылым дегеніміз - біртұтас әлеуметтік құбылыстар мен ... ... мен ... ... ... ... айтамыз. Қандай да бір ғылым болмасын,оның белгілі бір құрылымы болады. Бұл құрылым сол ғылымның қоғамда алдына қойған міндеті мен ... ... ... анықталады. Әлеуметтану ғылымы да осындай. Оның құрылымы екі үлкен жағдаймен түсіндіріледі: Біріншіден, ... ... ... ... ... ұғындыру білімдерін қалыптастырып, әлеуметтік зерттеу теориясын, әдістемесін, әдісін, талдау тәсілін жасап, қоғамның даму ... ... ... өмір ... әр ... ... ... қорытындылар жасалады. Екіншіден, әлеуметтану қоғамдық және әлеуметтік құбылыстар мен үдерістерді өзгерту, қайта құру үшін ... ... әрі ... жолдар, құралдар арқылы ықпал етіп әлеуметтік мәселелерді талдап зерттейді. Бұл әлеуметтанудың қолданбалы саласын құрайды.
--------------------------------------------------------------------------------
Қорытынды
Сонымен, қорытындылай келгенде әлеуметтанудың теориялық және ... ... ... ... зерттейтін объектісі мен зерттеу әдісі арқылы емес, жалпы әлеуметтанудың алдына қойған мақсаты мен міндеті арқылы ғылыми немесе ... ... ... ... ... Теориялық немесе фундаменталды әлеуметтану барлық қоғамдық, гуманитарлық ғылымдардың ілгері дамуына жол ашады. Ол әлеметтік зерттеулер арқылы зерттелетін құбылыс пен ... ... ... онан әрі ... ... мақсат етеді. Қолданбалы зерттеулер арқылы теориялық негізгі ... ... ... тырысады. Бұлардың негізінде бағалы, құнды кеңес, нұсқаулар, ұсыныстар, болжаулар жасалады. Әлеуметтік білім - теория мен практиканың бірлігінде ... ... ... ... ... өмір ... және ... бағыттардың деңгейінде түсіндіріп, оның дамуын және қандай қызмет атқаратынын анықтайды. Оның одан әру даму заңдарының бағытын, көрінісін белгілеп отырады. Ал, ... ... ... ... ... зерттеулер- нақтылы құбылыстар пен процестер туралы жаңа мағлұмат, хабарлар статистикалық талдау, нақты әлеуметтік әдістерді (яғни, сауалнама, ... ... ... ... ... үлгілеу, тестілеу, т.б.) қолдану арқылы іске асырылады. Ал, ... ... ... ... ... ... талдау мен синтез, логикалық пен тарихи, индукция және дедукция, абстратыліден нақтылққа шығу, т.б.) ... іске ... ... ... ... әмбебапты, ал, эмпирикалық - ақиқатты, шындықты белгілеуші білім. Теориялық білім эмпирикалық білімнің негізінде сүйенеді, ал, эмпирикалық ... ... ... ... ... ... ғылымның жоғары даму деңгейін көрсете алмайды. Ғылымның ... әр ... ... ... ... эмпирикалық білім деңгейінен басым болуын қажет етеді. ... және ... ... ... ... ... ... отырып, бір-біріне қарсы тұрмайды, олар әр уақытта бірлікте болып, ... одан әрі ... әсер ... ... әлеуметтану - ол алуан түрлі теория мен тұжырымдардың жиынтығы. ... ... ... ... тұжырымдап, оларға терең, жан-жақты түсінік береді. Бұрынғы ... ... ... ... ... шатастырып келді. Бұл дұрыс емес. Тарихи материализм- бұл әлеуметтік философия. Ол қоғамды тек ... ... ... оны ... Ал, ... нақтылы әдістермен қоғамды, оның дамуын жан-жақты зерттеп, ғылыми теорияны қалыптастырды. Адам ... даму ... ... ... ... ... ... ашып тұжырымдады. Мысалы, XX ғасырдың ортасында әлеуметтік стратификация (яғни, жіктелу), ... ... ... ... ... ... ... түрлерін тұжырымдады. Әлеуметтанудың арнаулы теориялары әлеуметтанудың жеке қоғамдық және гуманитарлық ғылымдармен тығыз байланыс, қатынастарының негізінде пайда болды. Әлеуметтануда бұларды орта ... ... деп ... ... уақытта мұндай арнаулы орта деңгейдегі теориялардың саны 100-ден астам. Бұл теориялардың негізін салушылар М.Вебер, Э.Дюркгейм, К.Маннгейм, Т.Парсонс. Әсіресе, американдық ... ... ... ... ... ... ... Бұл орта деңгейдегі арнаулы теориялардың пайда болуының тағы бір басты себебі мынада: жалпы теориялақ әлеуметтану ... ... ... ... ... оның кейбір жақтарының дамуына көңіл аудармауы мүмкін. Ал, әлеуметтану құрамында орта ... ... ... қажет. Орта деңгейдегі теориялар, мысалы, отбасы, әлеуметтік топтар, жіктер, т.б. қоғамның біртұтас жүйесімен өзара байланыс, қатынастарын, даму ... ... ... ... ... орта деңгей теориялары қоғам дамуының өзекті мәселелерін шешуде дұрыс, нақтылы жауап бере алады. Сонымен, әлеуметтік білімнің құрылымы деп қоғамның әлеуметтік ... ... ... ... ... ... туралы әр түрлі жиналған фактілерді, ақпараттарды, хабар-мәліметтерді ғылыми дұрыс түсіндіруді және ... ... ... ... ... келтірілуін айтамыз. Әлеуметтік білімнің негізгі құрылымы, тұжырымы, қағида, бағыттары мыналар: 1. Қоғам біртұтас әлеуметтік жүйе. Бұл ... ... ... ... ... ... қатынастар жүйесін, олардың мазмұнын зерттейді. 2. Қоғамның жеке салаларының ... ... ... туралы түсініктердің байланысын- экономикалық, саяси, рухани, т.б. салаларын, әрбір салада жеке ... ... ... ... қызметінің әлеуметтік қалыптасу мүмкіндігін зерттейді. 3. Қоғамның әлеуметтік құрылымы немесе жалпы ... ... ... ... ... үшін ... ... экономикалық, әлеуметтік, саяси, рухани қатынастар жүйесіндк алатын орны мен байланысы туралы білімдер болуы ... ... ... деп ... - үлкен топтар, кішігірім топтар, кәсіби мамандандырылған топтар, демографиялық және этникалық топтар. 4. Саяси ... ... ... ... ... түсініктер, ой-пікірлер, теориялар. Бұған жататын зертеу объектілері: а) әлеуметтік топтардың саяси ... ... ... ... ә) ... субъектілерінің әлеуметтік - саяси құқық және бостандықты, тәуелсіздікті ... ... мен ... ... б) қоғамның саяси жүйесінің құрылымы, қызметі және функциясы туралы; 5. ... ... ... ... ғылым, мәдениет, отбасы, т.б.) қызметтері туралы ғылыми түсініктер мен ... 6. ... жеке ... және ... жүйесінің қызметтері туралы теория. Оны мынандай объектілерді ... ... ... ... өндірістік ұжымдар, ресми емес топтар мен ұйымдар, адамдар арасындағы кішігірім топтар, жеке тұлғалар, т.б. кіреді. Әлеуметтік білімнің ... ... ... мен ... терең талдап, кең қортынды жасау арқылы анықталады. Жоғарыда ... ... үш ... деңгейі бар: а) жалпы әлеуметтану теориясы; ә) эмпирикалық (тәжірибелік) әлеуметтану; б) орта деңгей теориялар. Осыларға сәйкес әлеуметтік зерттеулерді теориялық және ... ... деп ... бөледі.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі:
* Қазақ энциклопедиясы , 7 том
* Габдуллина К.Р., Раисов Е.Р. ... ... ... ... Р.Б., ... М. ... Оқу құралы. Алматы, 2007.
* Аяғанов Социология негіздері Алматы 1993
* Рахимов Социология лекциялар курсы 2001 Алматы

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Халықтың өмір сүру деңгейін көтерудің әлеуметтік-экономикалық аспектілері27 бет
Әлеуметтік басқарудың қағидалары мен мәні8 бет
Әлеуметтік шиеленістер туралы түсінік3 бет
Мал ұрлығы үшін қылмыстық жауаптылықтың теориялық проблемасын кешенді түрде зерттеу, мал ұрлығына байланысты қылмыстық заңдарды жетілдіру бағытында ұсыныстар жасау, зерттеліп отырған проблемаға байланысты қылмыстық заңды теориялық және практикалық тұрғыда қолданудың бірегей жолын іздестіріп, оны дамытуға мүмкін болатын жағдайларды көрсету75 бет
Әлеуметтанудың құрылымы мен қызметтері11 бет
8-сынып оқушыларына сәндік-қолданбалы өнерді оқытуда дәстүрлі мәдениетке баулу77 бет
Mathcad-та қолданбалы математикалық есептерді шығару жолдары8 бет
Photoshop қолданбалы бағдарламасына электронды оқулық құру56 бет
WEB беттері және онда қолданбалы программаларды оқытуды ұйымдастыру48 бет
Білім беру әлеуметтануы19 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь