Газдарды кептіру

Мазмұны
Кіріспе
1. Теориялық негіздер
1.1 Көмірсутек газдарының ылғалдылығы
1.2 Гидрат құрамы және құрылысы. Гидраттың қалыптасу жылдамдығы және онымен күресу жолдары
2. Сұйық жұтқыштардың қасиеттері
3. Абсорбция көмегімен газдарды құрғату
Әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Бүгінгі таңда газ өнеркәсібі ҚР-ның алдыңғы саласына айналып отыр. Өндірілген газдың басым пайызы экспортқа шығарылуда, сәйкесінше, газға деген сұраныс артып келеді, бұл өз кезегінде газ өнеркәсібінің дамуына алып келді. Газ өндіру саласы келесі үрдістерді қамтиды: жаңа кен орнын даярлау, жаңа газ құбырларын тарту, шикізатты өңдеуші зауыттарды салу, жаңа технологиялардың көмегіне жүгіну.
Көмірсутек газдарын құрғату – табиғи газдарды магистральды газ құбырлары арқылы тасу үрдісінде, табиғи және мұнай зауыттық газдарының салқындауын орнатуда, риформинг газдарының айналымында, этан, этилен, пропилен, т.б. газдардың алыну үдерістерінде маңызды бөлім болып табылады. Магистральды газ құбырлары арқылы жіберілетін барлық газдар міндетті түрде ылғалдан құрғатылады. Құрғату тереңдігі салалық стандарттың талаптарымен және газдың кейінгі өңдеу технологиясымен анықталады.
Қолданылған әдебиеттер
1. Абрамзон А. А., Зайченко Л. П., Файнгольд С. И. Поверхностноактивные вещества. Синтез, анализ, свойства, применение: Учеб. пособие для вузов. — Л.: Химия, 1988. — 200 с.
2. Айнштейн В. Г., Захаров М. К., Носов Г. А. Общий курс процессови аппаратов химической технологии: Учебник: в 2 кн. — М.: Университетская книга; Логос; Физматкнига, 2006. Кн. 2. 872 с.
3. Александров И. А. Перегонка и ректификация в нефтепереработке.1. М.: Химия, 1981,352 с.
4. Бекиров Т. М. Влияние уноса гликоля с установки осушки напоказетели работы газотранспортных систем / Подготовка и переработка газа и газового конденсата. — М.: ВНИИЭгазпром. — 1980.-Вып. 11.-с. 9-11.
5. Бородина И. И. О нормировании потерь гликоля на установкахосушки газа / Подготовка и переработка газа и газового конденсата. М.: ВНИИЭгазпром. - 1979. - Вып. 10. - с. 10-15.
6. Учебное пособие. Под ред. Койфмана О. И. М.: ИКЦ «Академкнига», 2007. — 312 с.
7. Даутов Т.Р., Голубева H.A., Магарил Р.З. Осушка природного газагликолями с применением азеотропобразующего растворителя и многофункциональной присадки. // Технология нефти и газа, 2010- №6. -С. 51-56.
        
        Мазмұны
Кіріспе
1. Теориялық негіздер
1.1 Көмірсутек газдарының ылғалдылығы
1.2 Гидрат құрамы және құрылысы. Гидраттың қалыптасу жылдамдығы және ... ... ... ... ... ... ... газдарды құрғату
Әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Бүгінгі таңда газ өнеркәсібі ҚР-ның алдыңғы саласына айналып отыр.
Өндірілген ... ... ... ... шығарылуда, сәйкесінше, газға
деген сұраныс артып келеді, бұл өз кезегінде газ өнеркәсібінің дамуына алып
келді. Газ өндіру ... ... ... ... жаңа кен ... даярлау,
жаңа газ құбырларын тарту, шикізатты өңдеуші зауыттарды ... ... ... ... газдарын құрғату – табиғи газдарды магистральды газ
құбырлары ... тасу ... ... және ... зауыттық газдарының
салқындауын орнатуда, риформинг газдарының айналымында, ... ... т.б. ... ... үдерістерінде маңызды бөлім болып табылады.
Магистральды газ құбырлары арқылы жіберілетін барлық газдар міндетті түрде
ылғалдан құрғатылады. Құрғату ... ... ... ... ... ... ... технологиясымен анықталады.
Тәжірибеде көмірсутекті құрғату абсорбциялық және ... ... ... көп ... абсорбциялық тәсілде гликоль көмегімен
құрғатады (этиленгликоль, диэтиленгликоль, ... ... ... ... ... цеолит (табиғи немесе синтетикалық)
арқылы құрғатылады.
Көмірсутек конденсаты мен суды алу үшін төмен ... ... ... қолданылады.
Көмірсутек газдарының гидратымен күресудің бірнеше амалы бар. Үрмелі
(отдувочный) газ ... ... ... ... ... ... қолдану газдарды -70 °С және одан да ... ... ... ... Осылайша абсорбция мен адсорбция тәсілдерімен құрғату
үдерісі бір-біріне жақындай түседі.
Соңғы жылдарда гликогель мен ... ... ... және ... ... ... және жүзеге асыру
жөніндегі материалдар көптеп ... ... жаңа ... ... гликогельдердің отты ысытқыштары, сепараторлар, т.б.
жасалды. Қоршаған ортаны коррозиядан ... және ... ... қасиеттері бар, құрамында күкіртті сутек кездесетін газдарды құрғату
кеңінен қолданылады.
Cонымен қатар жабдықтауға кері ... ... ... ... ... ... ... Теориялық негіздер
1.1 Көмірсутек газдарының ылғалдылығы
Көмірсутек газдарындағы бу күйінде кездесетін ылғал құрғату ... ... ... ... ... газ ... параметрлер
арқылы сипатталады: абсолютті немесе салыстырмалы ылғал және ылғал мөлшері.
Ылғалды газ ... ... ... су ... массасының 1 кг
абсолютті құрғақ газға ... ... ... ... мөлшері деп аталады.
Абсолютті ылғалдылық 1 м³ ылғалды газ құрамындағы су буының ... ... ... ылғалдылық дегеніміз – белгілі бір
температура мен қысым жағдайында 1 м³ ... газ ... су ... дәл осы ... 1 м³ су ... ... мүмкін массасына
қатынасы.
Ылғалды газдардың маңызды ... бірі ... ... ... болып табылады. Яғни бұл – газдың бірқалыпты ылғал ... ... су ... ... ... ... көрсеткіші.
Қалыпты жағдайда көмірсутек газдарының ылғалдылығы ауа ылғалдылығынан
жоғары болады, алайда температура көтерілген ... бұл ... ... ... ... тең, ... азот және қаныққан су булары
жоқ, температурасы 40-180°С ... әр ... ... ... ... ... ылғалдылығын анықтау үшін Бюкачек теңдеуі бойынша
құрылған графиктің ... ... ... ...... газдың ылғалдылығын сипаттайтын коэффициент;
В – идеалды газға қатысты салыстырмалы тығыздығы 0,60-қа тең ... ... ... ... – газ қысымы, МПа.
Газ және бензин зауыттарында алынатын пропан ... ... ... ... ... тіпті қысқа газ құбырлары (ұзындығы 3-20 км) арқылы
тасымалдау барысында ... ... ... ... Пропанды айдайтын магистральды өнім құбырларын жобалау кезінде
құрғату қондырғысын ескеру қажет. ... және газ ... ... газ құрамындағы ылғал үлкен қиындықтарға әкеп соқтырады. Құрғату
қондырғысының абсорберіндегі жоғары ... ... газ ... ... жылу ... ... жіті бөлініп,
аппараттарды пайдалану барысында белгілі бір қиыншылықтар тударады.
1.1-сурет. Табиғи газдың әр түрлі температура мен ... ... ... ... k1 – ... тығыздығына түзету; k2 – ерітінді құрамындағы
тұзға түзету.
1.2 Гидрат құрамы және құрылысы.
Гидраттың қалыптасу жылдамдығы және ... ... ... ... ... және ... ... байланысты газ
өнеркәсібінің жұмыскерлерінің алдында көмірсутек газының гидратымен күресу
мәселесі пайда болды. Көмірсутек және суға ... ... ... қар ... ... ... ... қоспалар кристаллогидрат
(немесе жай ғана гидрат) деп аталады. Жеке газ ... ... ... ... ... ... типті клатраттан құралады.
1.2-сурет. Газ гидратының кристаллды торы І құрылым (a) және ІІ ... және ... ... гидраттардың пайда ... ... ... және олармен күресу тәсілдерін жасап шығарған
болатын. Рентгенографиялық зерттеу ... ... екі ... ... ... Газ ... су ... арқылы құралған
кристаллдық торы бар. Тордың қуыстары игерілген көмірсутекпен толтырылған.
І Құрылымдық ... ... ... а) 46 су ... газ ... тиімді 6 үлкен әрі 2 кішкентай қуысты қамтиды. Екі
құрылымда да кіші қуыстың орташа ... – 0,52 нм, ал ... ... – 0,59 нм. ... ... 0,69 ... көп ... заттар
гидрат түзбейді. Егер гидрат түзетін заттың молекуласының мөлшері 0>52 ... І ... ... ... ... газдарын құрғату барысында күкіртті сутек гликольде
ериді, өз ... бұл ... ... мен ... ... ... ... Күкіртті сутектің гликольдегі еру көрсеткішін білу
арқылы оның гидратын жою мен ... ... ... ... ... гидрат кристаллының тік құрылымын түзейді, этан – ирек әрі ... ...... әрі ... ... ... ... көмірсутек газдарын қосатын табиғи газдар күрделі кристаллданған
тармақты құрылымды аралас гидраттарды түзейді.
Ұңғымаларда, газ ... ... ... пайда болатын
гидраттар жүйедегі қысым төмендегенде, ... ... газ ... ... ... ... жылытуы кезінде, сонымен қатар гидратты жоя
алатын ингибиторларды – ... ... ... ... ... кальций
хлоридін енгізу барысында жойылады.
Аммиак гидрат түзетін заттың ингибиторы есебінде сирек пайдаланылады,
өйткені ... ... ... ... ... әрекеттесіп ол
арматураны тығындайтын аммоний карбонатын түзейді.
2. Сұйық сіңірушілердің қасиеттері
Қазіргі уақытта көмірсутек ... ... ... ... ди- және триэтиленгликольді пайдаланады. «Бүрку» құрғату кезінде
гидраттың пайда болу ингибитор ретінде этиленгликоль мен метанол ... ... Ди- және ... туынды қатары немесе оларды өндеу
кезінде пайда ... ... ... ... ... ... ... эфирлері және
басқалар, жоғары гигроскопиялықтыққа ие болсада құрғағыш агенттер ретінде
кең пайда табылмаған.
Гликольдер мүлдірлі түссіз ... ... ... сары ... аздау
боялған иісі жоқ және тәтті дәмге ие сұйықтық.
Отандық өнеркәсіптің шығаратын ... ... ... ... ... ... ерекшеленеді. Гликоль сапасына техникалық талаптар
олардың қолдану облысымен анықталады. Гликольдер біркелкі төмен улылық
заттар. ... аз ... ... ... температурада олардың
буынымен демалу кезінде улану пайда болмайды.
Ауыз арқылы ағзаға түскен кезінде ... өте ... ... орталық
жүйке жүйесіне және бөтекеге әсер тигізеді, себебі ауыздық улылыққа ... ... ... аздау улылыққа ие, ал
пропиленгликоль ... ... ... жылы ... ... ... ... төмен
температурада жоғары тұтқырлықтықтан тасымалдау және құйу ... ... ... мен ... ... ... ... диэтиленгликоль үшін МКб.о.с 200 мг/л, ал
триэтиленгликоль үшін 10 мг/л ... ... ... мен диэтиленгликолдің улылығы
триэтиленгликоля мен пропиленгликолдар үшін ... ... газ ... ... ... Байланыс температура жоғарлаған сайын абсорбенттің үстіндегі
парциалды қысым көбейеді, сол кезде ... ... шық ... және ... ... температураның төмендеуімен
құрғатылатын газдың шық нүктесі ... Жие ... ... ... ... 45—50 °С ... ... пайдаланады.
Құрғату тиімділігі үшін маңызды мағына абсорбенттің мөлшері болады:
абсорбенттің ... су ... ... ... ... шық ... ... Көбінесе, 40 °С температураға ие газдарды құрғату үшін 98,5 ... ... ... 99 % ... ... құрамды
ерітінділерді пайдаланады.
«Бүрку» жолымен —30 °С ... ... ... ... ... 80
% ... ... ерітіндісін пайдаланады. Температурасы 40 °С
жоғары газдарды құрғату үшін 98,5—99,8 % (масс.) мөлшерді ... ... ... ... газ бен ... құрғату кезінде пайдаланған бірінші реагент
ретінде гранулданған кальций хлориді және оның судағы ... ... аз ... сіңіргіш – гликоль немесе молекулярды елекпен (цеолитпен)
ауыстырылды. Қазіргі уақытта кейбір газды кәсіптікте ... ... ... ... ... үшін ... ... газдарды гранулдаған және суда ... ... ... ... тапқан.
Метанолды газды өнеркәсіпте ұңғымаларда, газды құбырларда және
технологиялық қондырғыларда табиғи газдардың гидраттармен ... үшін ... ... температураларда метанол күкірт сутек пен ... ... ...... ... ... қозғалатын және жеңіл ұшатын
сұйықтық, молекулярды ... 32,04. ... ... ... 64,65 °С тең, ал қату температурасы —97,70 °С, ... 239,50 °С, ... ... 7,9 ... ... ... арақатынаста араласады және судың буларын жақсы
сіңіреді. Метанолды ... ... ... ... ... ... хлориді құрамында бар жерасты сулардың метанолды
ерітінділердің ... ... ... ... ... ... құрамы мен қайнау температурасының көрсеткіштері болу керек.
Көмірсутектерде олардың ... ... ... ... ... жобалаушылар мен пайдаланушылар үшін ... ... ... ... ... ... нафтенді және араматтау көмірсутектердің ... ... ... ... ... ... диэтиленгликольде
көмірсутекте ерткіштік суды қосқанда төмендейді, ал ... ... ... ең ... еріткіштікке парафинді,
ең жоғары – ароматты көмірсутектер ие. ... ... ... ... ... ... еріткіштіктігін
жақсартады.
1.7 суретте диэтиленгликоль мен полипропиленгликолде газоконденсаттың
еріткіштігі берілген. Газоконденсаттың құрамы келесі (% масс.): ароматты
көмірсутектер — 26,3, ... ... —- 44,1 және ... — 29,6. Суреттен көрінгендей, газоконденсаттың еріткіштігі
температура мен диэтиленгликольдің мөлшерінің жоғарлауымен ... ... ... жақсы еріткіштігін белгілеу керек.
Кейбір көмірсутектердің метанолда әртүрлі температурада ... ... ... ... ... ... Ұңғымалар және шлейфтерге
метанолды беру және ... ... ... ... ... қондырғыларда немесе аборберлерде метанолды газдан гликольмен
шығарады, ол сіңіргіштің тұтқырлығын ... ... ... ... ... ... диэтиленгликольмен
метанолды газдан айыру потенциалдың 60—70 % жетеді. Қасиеттері жоғарыда
көрсетілген, құрғатушылыққа қолданатын реагенттер, ... ... ... ... ... терең тазалау немесе оларды жағу, және шығарынды
газдардың десорбциялануды талап етеді. Жаңа, ... және аз ... ... мақсатымен ғылыми-зерттеу жұмыстарды жалғастыруын
қажет етеді.
Сурет. 1.6. Диэтиленгликольде ... ... ... 97 % ... (а), ... және ... ... (б)
әртүрлі температурада: К 4,7 — толуол, мөлшері ДЭГ 97, 90 и 85 % ... 5, 8 — л- ... ... ДЭГ 97, 90 және 85
% ... 5, 9 — ... мөлшері ДЭГ 97, 90 и 85 % (масс.)
Сурет 1.7. ... ... ... ... 1, 2 — 97 и 90% ... ... сәйкес; 3 — 99,5%
(масс.) пропиленглнколь.
Кесте 1.1 Метанолда ... ... ... ... еріткіштік, |
| |г/100 мл |
| |5 °С |10 °С |20°С |30 °С |40 °С ... |62,5 |81,0 ... ... ... ... |32,4 |37,0 |49,5 |83 |» ... |18,1 |20 |25,4 |32,7 |45,0 ... |12,2 |13,6 |16,7 |20,6 |26,0 ... |8,4 |9,5 |11,6 |14,2 |17 ... |6,2 |6,8 |8 |9,8 |12 ... |68 |86,0 ... ... |Раст. |
|Циклогексан | | |38,4 |50,3 |74,0 |
3. ... ... ... табиғи газдардың жоғары қысым мен шық нүктесі 60 °С дейін
депрессияның үлкен ағынды құрғату кезінде өте тиімді. Қажеттілік ... ... ... 60—80 °С және одан да ... ... ... ... пайдалануы мүмкін. Ондай жағдайда екі процестің орындалудың
нақты ... ... ... ... ... құрғату кезінде сұйық сіңіргіштерді ... ... ... ... ... ... қатты сорбенттерді уландыратын заттардың болуына ие газдарды
құрғату мүмкіндігі;
- процестің толасыздығы;
- автоматты ... ... ... шық ... ... —70 °С ... құрғату.
Абсорбция деп газды немесе булы қоспаларынан газ немесе будың сұйық
сіңірушілермен сіңіру процесі аталады.
Газдан ... ... ... ... ... ... ылғалдың
парциалды қысымы сұйықтықтың үстіндегі парциалды ... ... ғана ... ... абсорбцияланған ылғал одан кейінгі
десорбциялау ... ...... ... ... оны ... ... қысымды төмендеткенде немесе азеотропты компонент немесе
үрлегіш газды жібергенде жүргізіледі. Ылғал ерітіндінен бөлінеді және газды
фазаға ... ... ... ... десорбцияланған сіңіргіштіктегі
қысымнан жоғары.
Десорбция - газды құрғату сызбада ең ... ... ... аз шығындау кезінде сіңірген ылғалдың терең бөліне ... ... ... ...... пен ... агенттің
арасындағы қарсы ағынды құру, осыған байланысты десорбция үшін барбатажды
тәрелкемен ... ... ... ... ... ... ... сіңіргіштермен көмірсутек газдардың құрғатуы барбатажды
тәрелкімен тікші ... ... ... ... ... көлденең ыдыратушы абсорберлер таратылған.
Қорытынды
Табиғи газдан ылғалды бөліп алу үшін әртүрлі кептіргіштерді қолданады, олар
мынадай қасиеттерге ие болуы қажет:
• кең ... ... ... ... ... ... ... газдың шық нүктесін жеткілікті дәрежеде
төмендете білу);
• буландырғанда шығын елеусіз болатындай төмен қаныққан булар
қысымына;
... ... суды ... ... ... судың қайнау температурасынан ерекшеленетін қайнау
температурасына;
• абсорберлерде, жылу алмастырғыштарда және басқа да ... ... ... ... ... ... ... жағдайындағы төмен тұтқырлыққа;
• газ компоненттерімен төмен өзара ерігіштікке;
• төмен коррозиялық белсенділікке;
• газ ... ... ... ... ... тотығу мен термиялық ыдырауға жоғары тұрақтылыққа .
Одан басқа кептіргіштер арзан және жұмысшылар ағзасына қауіпсіз болуы тиіс.
Осы талаптарға қандай да бір ... ...... ... (ДЭГ), үшэтиленгликоль (ТЭГ), пропиленгликоль (ПГ) және
парафин қатарының спирттері (метанол, этанол), ... ... ... ... қоспасы және т.с.с. жауап береді.
Кептіргіштер ретінде концентрленген этиленгликолдің, ... ... және ... сулы ... ... Олар ... жасағанда арзан болат маркілерін қолдануға
мүмкіндік беретіндей құрал-жабдықты коррозияға ұшыратпайды.
Қолданылған әдебиеттер
1. Абрамзон А. А., ... Л. П., ... С. И. ... ... анализ, свойства, применение: Учеб. пособие для вузов. —
Л.: Химия, 1988. — 200 ... ... В. Г., ... М. К., ... Г. А. ... курс ... химической технологии: Учебник: в 2 кн. — М.: Университетская
книга; Логос; Физматкнига, 2006. Кн. 2. 872 ... ... И. А. ... и ректификация в нефтепереработке.1. М.:
Химия, 1981,352 ... ... Т. М. ... ... ... с ... осушки напоказетели
работы газотранспортных систем / Подготовка и переработка газа и газового
конденсата. — М.: ...... 11.-с. ... Бородина И. И. О нормировании потерь гликоля на ... газа ... и ... газа и ... конденсата. М.: ВНИИЭгазпром. -
1979. - Вып. 10. - с. 10-15.
6. ... ... Под ред. ... О. И. М.: ИКЦ ... 2007. ... ... Даутов Т.Р., Голубева H.A., Магарил Р.З. Осушка природного газагликолями
с применением ... ... и ... // ... ... и ... 2010- №6. -С. 51-56.

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Астық түйір массасының жабысуы5 бет
Керамика өндірістің тарихы, оның қазіргі жағдайы және болашағы127 бет
Табиғи, ілеспе газдар және оларды өңдеу мен тазалау әдістері20 бет
Құрылыс материалдар өндірісінен шаң,газ тастамаларды тазалау технологиясын және қоршаған ортаға тастамаларды нормалау79 бет
Ақтөбе мұнай өңдеу зауытындағы газды кептіру процесінің автоматтандырылуын жобалау22 бет
Газды сығу және кептіру18 бет
Жанажол мұнай газ өндеу кешенінің газды кептіру кондыргысының автоматтандырылуын жобалау29 бет
Газдың ылғал құрамдылығын анықтау21 бет
Жаңажол мұнай газ кешенінің секциясындағы мұнайды термохимиялық сусыздандыру процесінің автоматтандырылуын жобалау16 бет
Жылудың аралық кетуі бар адсорбер жобасы18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь