Қазақстандағы емдік-сауықтандыру орындарының туризмдегі рөлі

Мазмұны
Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Негізгі бөлім
1.Емдік туризмнің даму тарихы мен мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.1 Емдік туризмнің түсінігі және қазіргі заман туризмінің
жүйесінде алатын орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.2 Емдік.сауықтандыру туризмнің түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.3 Әлемдік тәжірибиедегі емдік туризмнің дамуы ... ... ... ... ... ... ... ...
1.4 Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің дамуы ... ... ... ... ... ...
2.Қазақстан Республикасындағы емдік.сауықтандыру нысандарының қазіргі жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.1 Емдік.сауықтандыру орындардын дамуының негізгі себептері
2.2 Емдік.сауықтандыру орындарының типтері ... ... ... ... ... ... ... ..
2.3 Емдік.сауықтандыру орындарын ұйымдастыру мен басқару жағдайы
2.4 Аудандары мен аймақтарындағы емдік.сауықтандыру туризмнің даму
деңгейі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 3.Қазақстандағы емдік.сауықтандыру туризмді дамытудың болашағы
3.1 Емдік туристік.рекреациондық ресурстарды меңгеру ... ... ... ... ... ... ... ...
3.2 Аймақтағы емдік.сауықтандыру ресурстарды қорғау ... ... ... ... ... ... ...
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Кіріспе
Бүгінгі күні еліміз өзінің әлеуметтік-экономикалық өмірінде күрделі өзгерістерді басынан кешіруде. Қызмет көрсету аясындағы экономикалық қатынастардың жаңалануындағы, жалпы ұдайы өндіріс процесіндегі оның қатысуындағы, шаруашылық механизмнің негізгі бағыттарының қайта құрылуындағы жаңа үрдістерді ұғыну қажеттігі туындайды.
Емдік сауықтыру орындары халықтың ұлттық игілігі болып табылады. Олар халықтың демалуы мен емделуіне арналған және де қатаң түрде қорғауға алынған табиғи обьектілері мен өзіндік ерекшелітері бар аймақ болып келеді. Көптеген табиғи факторлардың шипалы қасиеті менерте заманнан белгілі;су емшілік жорамалдары мен құрастырылған және де олар балнеологиялық курорттардың минералды суларының прототиптері тектес болып келген. Ол судың емдік қасиеті туралы құлақ қағыстар көптеген аурушаң адамдарды өздеріне назар аудару мақсатында шет аймақтарға тез қарқын мен таралуда «Ғажайып» бұлақтар мен басқа да емдік факторлары емдік құпиялардың негізі бола тұрып кей бір жағдайларда діни мәдениеттің қағидасы ретінде саналып келді.
Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің дамуының қажеттілігін тұтынушыларға әлеуметтік тапсырыс көптеген бүтіндей жүйесін жуықтап алғанда денсаулық мәселесі мен бос уақытты өткізуге байланысты салауатты өмір салтына республикадағы патриоттық тәлім-тәрбиені үйретуге жағдайлар жасалған.
Қазақстан Республикасының кең байтақ территориясында ерекше физико-географиялық және геологиялық жағдайлары емдік туризмдегі әр түрлі факторлар мен таралған. Емдік туризмді дамытуға Қазақстанның мүмкіншілігі зор. Оның негізгі ғажайып табиғи жағдайларын көптеген емдік батпақтар мен минералды бұлақтар кұрайды.
Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің даму қарқыны шикізат базасы мен дағдыланған.
Емдік туризмнің аймақтағы қарқынды дамуы халықаралық стандарттар деңгейінде дипломдық жобаның тақырыбын таңдауға себепші болды. Қазақстан Республикасының аймақтарында санаторлы-курорттық шаруашылығын емдік туризмнің хал ахуалын зерттеу обьектілері ретінде талқыға салуға мұрша берді.
Жұмыстың көкейтестілігі: Туризм индустриясының құрылымдық құрамында танымдық және спорттық туризмнен басқа емдік сауықтыру туризмінің өзіндік ерекшеліктері.
Туризм саласының мамандары туризм классификациясын әр түрлі топтарға бөліп жүр.

Жұмыстың мақсаты: Туризм саласының болашағына оң көзбен қарай отырып Қазақстан Республикасының ішкі туризміне жағымды жағынан көмек қолын созу.
Жұмыстың міндеті: Емдік туризмнің даму тарихын анықтай отырып, курорт санаторий шаруашылығы саласының менеджмент пен маркетинг
Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Полторанов В.В. СССР – дегі Емдік – санаторлы курорттар М.: 1971. – 255б
2. Квартальнов В.А, Зорин И.В Туристер терминалогиясының сөздігі М.:Кеңестік спорт, 1999. – 856 б.
3. Мироненко Н.С., Твердохлебов И.Т. Рекреациялық география – Мәскеу Университетінің баспасы, М.: 1981. – 207б.
4. Рекреациялық географияның теориялық негізі / редакциялық коллегия И.П.Герасимов, пен В.С.Преображенский – М.:Ғылым, 1975. – 221б.
5. Танымал медициналық энциклопедия / ред. Бакулева А.Н., Петрова Ф.Н.– М.: Кеңестік энциклопедия, 1965.-1039б.
6. Ердаулетов С.Р. Туризм географиясы: тарихы теориясы қолдану әдісі практикасы – А.: «Атамура»,2000.- 336б.
7. Курортология және курортотерапия анықтамасы редакторы проф Данилов Ю.Е. проф Царфис П.Г. – М.: «Медицина», 1973 – 647б
8. Курорттық рекреациялық шаруашылық (аудандық аспектілері) Гидбут А.В., Мезенцев А.Г. – М.: Наука, 1991.- 91с.
9. В.В. Полторанов М.М Мазур. Санаторлы курорттық ем мен оның жағымдылығы – М.: Профиздат, 1989.- 263б.
10. П.Г. Царфис СССР: Рекреациялық географиясы Курортологиялық аспектілері - М.: Мысль, 1979.- 311б.
11. А.П Парфенов Табиғаттың емдік қасиеттері – Л.: Ленинград, 1963.- 44б.
12. П.Г, Царфис Ю.В. Ступинин Курортар (2 том) – М.: Профиздат, 1991.-511б.
13. Курорттық емделу / Н.А Белая, И.П Лебедева.– М.: Знание, 1978. – 63б.
14 Э.Иванова Шығыс Еуропа курорттары: артта қалған ескіні еске алу // Туризм – 2000 - №10- С.58-60
15. А Хасенов. Қымыз және оның емдік қасиеттері – А.: Казгосиздат, 1961.- 41б.
16. Н Литвинова. Қазақстанның курорттары мен емдік орындары – А.: Казгосиздат, 1938.- 92б.
17.Климаттық емдеу методикасының негізгі принциптері проф редакторы А.С.Вишневского – М.: Медицина, 1965. – 413б.
18.Курортар Энциклопедиялық сөздік /басты редакторы. Чазов Е. И – М.: Кеңестік Энциклопедия, 1983.- 592б.
19. Соколова М.В. Туризм тарихы– М.: Мастерство, 2002.- 350б.
20.Қазақстан Курорттары– Алматы.: Онер, 1973.- 143б.
21. К Нургалиев. М. Темирханов Қазақстанның емдік орындары – А.: Қазақтың Мемлекеттік баспаханасы 1957. – 77б.
22. А.Ю. Александрова Халықаралық туризм – М.: Аспект Пресс, 2001.- 464б.
23. Е.А Зрянина. Денсаулық үшін арнайы турлар // Тур бизнес журналы – 2002- №8 – С.23
24. А.Г.Ким Қазақстандағы рекреациялық территорияларға баға беру және туристік рекреациялық шаруашылық– А.: Рауан, 1997.- 205б.
25. М.С. Беленький Курорттардағы батпақ пен емделу методикасы – Киев.: Госмедиздат ҰССР, 1963.- 129б.
26. Курортология негіздері / редакторы В. А. Александрова – М.: Медгиз, 1958.- 290б.
27.Истомин Ю Санаторийге – Мораторий // Ковчег газеті – 1996 – 28.03 – 3б.
28. С.Р. Ердаулетов Туристік Казахстан– Алматы.: Қайнар, 1989.- 188б.
29 Қазақ ССР қысқаша энциклопедиясы / Р.Н. Нургалиева (2 том) - Алматы.: 1988.- 607б.
30. 2001 жыл туризм бойынша статистикалық апталығы – Алматы.: Қазақстан Республикасының статистика жөніндегі агенттігі 2002.- 135б.
31. Б.И. Сматов А.К Кац. Қазақстан ауылдарының емдік орындары – Алматы.: Кайнар, 1985.- 71б.
32. Виктор Мосолов Жетісу – Алматы.: «Кайнар», 1986.- 199б.
33 Т.,Бекбергенов Р.Р. Хайбуллин Алматы обылысы бойынша туристік нұсқаушысы «Жетісу – туризмнің шеті» - Талдықорған.: Комплекс, 2002.- 68б.
34. П. Г. Царфис СССР: Табиғи емдік байлығының географиясы (курортологиялық аспектілер) – М.: Мысль, 1986.- 235б.
35. Кеңес Одағының курорттарында емделу мен демалу//редактор-құрастырушы Д.Г. Оппенгейм – М.: Медгиз, 1962.- 560б.
36.Қазақстан курорттары / Ред мед ғыл канд И.Г.Железникова – Алматы.: 1973.- 225б.
37. С.И Замятин Қазақстанның санаторийлары және емделу орындары– Алматы.: Қазақ ССР Ғылыми академиясы 1956.-93б.
38. А. Соколова Терескен өзені батпағының емдік қасиеттері және Жаңа Қорған курортындағы гинекологиялық науқастардың емделуі//– Алматы.: 1975.- 13б.
39.Қазақстан курорттары Сұраныс нұсқаушысы –Алматы.: Қазақстанның шеті Өгіз 1933.-143с.
40. СССР Курорттары / С.В. Курашова– М.: Медгиз, 1962.- 798б.
41. С.И, Замятин А.С. Соколова Жаңа – Қорған Курорттары – Алматы.: Қазақ ССР Ғылыми академиясы 1961.- 62с.
42. Алма Арасан Курорттары / С.А Абдималинов, Н.Д. Тлеубаев – Алматы.: Өнер, 1982.- 14с.
43. Н.Г Приходченко «Ақ - Қайың» Санаторийі - Алматы.: Қайнар 1979.- 15б.
44.Орта білім беретін мектептердегі мұғалімдерге арналған географиялық атлас – Мәскеу.: СССР министрлігі кеңесіндегі картография мен геодезия бас басқармасы. 1980.- 237б.
45.Туристің энциклопедиясы /бас редактор Тамм Е.И. – М.: Қалың Ресей энциклопедиясы 1993.- 607б.
46. С.И Замятин Қазақстан Курорттары – Алматы.: Казгосиздат, 1962.- 263б.
47. Жер қойнауы мен табиғи ресурстары: Заңдық актілер жинағы – Алматы.: Юрист, 2003.-147б.
48. Қазақстан Республикасының Жер туралы заңы – Алматы.: Юрист, 2009. 56б
49. СССР Курорттық рекреациялық ауданның құрылыстық даму негіздері / В.Я. Городской, Т.Ф. Панченко – М.: Стройиздат, 1990.- 198б.
50. В. Ф. Хомнюк Қазақстанның табиғи емдік байлықтары перспективалары мен қолданылуы – Алматы. – 1986.- 22с.
51.Туристік қызмет: Жер туралы заңы - Алматы.: Юрист,2008.- 45с.
52. Қазақстандағы минералды суларды қолдану (Бальнеологиялық аспектілер) / Ж.С.Сыдыков, М.С.Кан, Э.К.Ким тб. ҚазССР АН Гидрология мен гидрофизика институты – Алматы.: Ғылым, 1986.- 101б.
        
        Қазақстандағы емдік-сауықтандыру орындарының туризмдегі рөлі
Турлубекова Талшын 4 курс «туризм»
Мазмұны
Кіріспе....................................................................
.................
Негізгі бөлім
1.Емдік ... даму ... ... Емдік туризмнің түсінігі және қазіргі заман туризмінің
жүйесінде алатын
орны......................................................................
......
2. Емдік-сауықтандыру туризмнің
түрлері....................................................
3. Әлемдік тәжірибиедегі ... ... ... Республикасындағы емдік туризмнің
дамуы........................
2.Қазақстан Республикасындағы емдік-сауықтандыру нысандарының қазіргі
жағдайы.....................................................................
......................
2.1 Емдік-сауықтандыру орындардын дамуының негізгі себептері
2.2 Емдік-сауықтандыру орындарының
типтері..............................
2.3 Емдік-сауықтандыру ... ... мен ... жағдайы
2.4 Аудандары мен аймақтарындағы емдік-сауықтандыру туризмнің даму
деңгейі.....................................................................
..................................... 3.Қазақстандағы емдік-сауықтандыру
туризмді дамытудың болашағы
3.1 Емдік туристік-рекреациондық ресурстарды
меңгеру...............................
3.2 ... ... ... ... ... күні ... ... әлеуметтік-экономикалық өмірінде күрделі
өзгерістерді басынан кешіруде. Қызмет көрсету аясындағы экономикалық
қатынастардың жаңалануындағы, жалпы ұдайы өндіріс процесіндегі оның
қатысуындағы, шаруашылық механизмнің ... ... ... жаңа ... ... қажеттігі туындайды.
Емдік сауықтыру орындары халықтың ұлттық игілігі ... ... ... ... мен ... арналған және де қатаң түрде қорғауға
алынған табиғи обьектілері мен өзіндік ... бар ... ... ... ... факторлардың шипалы қасиеті менерте заманнан белгілі;су
емшілік жорамалдары мен құрастырылған және де олар балнеологиялық
курорттардың ... ... ... ... ... ... Ол ... қасиеті туралы құлақ қағыстар көптеген аурушаң адамдарды өздеріне
назар аудару мақсатында шет аймақтарға тез қарқын мен таралуда «Ғажайып»
бұлақтар мен ... да ... ... емдік құпиялардың негізі бола тұрып
кей бір жағдайларда діни ... ... ... ... ... ... емдік туризмнің дамуының қажеттілігін
тұтынушыларға әлеуметтік тапсырыс көптеген бүтіндей жүйесін жуықтап алғанда
денсаулық мәселесі мен бос ... ... ... ... ... республикадағы патриоттық тәлім-тәрбиені үйретуге ... ... кең ... ... ... ... және ... жағдайлары емдік туризмдегі әр түрлі
факторлар мен таралған. Емдік туризмді дамытуға Қазақстанның ... Оның ... ... ... ... көптеген емдік батпақтар мен
минералды бұлақтар кұрайды.
Қазақстан Республикасындағы емдік туризмнің даму қарқыны шикізат
базасы мен дағдыланған.
Емдік ... ... ... ... ... стандарттар
деңгейінде дипломдық жобаның тақырыбын ... ... ... ... ... ... ... емдік
туризмнің хал ахуалын зерттеу обьектілері ретінде талқыға салуға мұрша
берді.
Жұмыстың ... ... ... ... ... және спорттық туризмнен басқа емдік сауықтыру туризмінің өзіндік
ерекшеліктері.
Туризм саласының мамандары туризм классификациясын әр түрлі топтарға
бөліп ... ... ... саласының болашағына оң көзбен қарай отырып
Қазақстан Республикасының ішкі туризміне жағымды жағынан көмек қолын созу.
Жұмыстың міндеті: Емдік ... даму ... ... ... ... ... саласының менеджмент пен маркетинг мәселелерін
қарастыру, және Қазақстан Республикасының ... ... ... ... болашағын айқындау.
Мысалы: туризм географиясының оқулығында Авторы ... ... ... ... жеке спорт сауықтыру туризмі деп
топтастырылған. Кейбір ... ... ... және ... ... қарастыруда.
Зерттеу нысандары – аймақтағы емдік туризмнің даму
перспективаларының меңгерудің дәрежелері мен танысу.
Дипломдық жобаның ең ... ... ... ... ... туризмнің даму факторлары мен ... ... ... ... туризмнің жағдайы мен перспективаларына баға беру.
Тапсырмалары:
• Қазақстан Республикасы мен ТМД аймағы бойынша және ... ... даму ... ... ... Республикасындағы курорттық санаториялық шаруашылықтың
қазіргі заманғы ... ... ... пен ... ... ... даму ... жобалау
• Курорттық-санаториялық шаруашылықтың дамуындағы жағдайларды
қадағалау
• Қазақстан ... ... ... туризмнің даму перспективаларына
мінездеме беру
Дипломдық жобаны жазу кезінде мынадай ғалымдардың еңбектері қолданылды
Полторанова В. В, Парфенова А. П. Царфиса П. Г, ... Ю. ... ... В. ... ... Н. ... И.Т., ... Белой Н.А, Лебедевой И.П., Ким А.Г
т.б., Соны мен бірге Қазақстандық ғалымдардың емдік туризмнің ... ... ... ... ... ... К Темирханова,
М.Железников, И.Г С.И.Замятин, А. Хасенова тб еңбектері талқыланды
Қазақстан ... ... және ... ... ... Қазақстан Республикасының Денсаулық министрлігі
кардиология және ішкі ... ... ... ... ... Азия тур». Туристік фирмасының дипломдық тәжірибиені ... ... ... автордың шығындалған мағұлматтары.
Зерттеудің әдіс – тәсілдері: Қазақстан Республикасының ... үшін ... ... өте ... ... – курорттық орындарының тазалық жағдайына назар аудару.
2. Емдік туризм саласын қолға алу.
3. Шетел асып Алматыға келген ... ... ала ... ... ... астанасындағы емдік туризмнің саласы ... ... даму ... мен ... Емдік туризмнің түсінігі және қазіргі ... ... ... емделуді ғажап физиолог Павлов И. П. былай деген “Емделушіге
жазылған барлық дәрігерлік анықтамалар орнында ... ... ... себебі негізгі аурудың ошағы әлі қалпына келе қойған жоқ. Мұндағы ең
басты талпыныс – адамды отырған ... ... ... алып ... ... ... жұмысынан босату, оның ойын денсаулығының сау болуына қарай
итермелеу ондай жағдайды бірнеше күндей қалпында қадағалап отыру”. [1].
Емдік ... – бұл ... ... ... ... мен ... ... факторларды өзіне сіңіру. Сонымен қатар ... ... мен ... ... ... ... емделудің негізі мынада жатыр ол:
Біріншіден адам баласы өзінің өмір сүру ... ... ... ... ... қоныстанады, және табиғи ... ... ... ... бере ... ... емдік режимді орнатады
Үшіншіден бұның мәні мынадан ... оған ... ... ... ... мақсатында – минералды сулар мен емдік батпақтарды және
жайлы климатқа толығы мен ем алып шығуына себепші болады. ... ... ... емес ... ... ең басты
мәні науқасты өзінің бұрынғы өмір ... де ... ... ... оны жанға жайлыкөңілінен шығатын аймаққа апару керек.
Бұл қоршаған орта мен табиғи жағдайдың (климаттық т б) тұрақтануы
жұмыстағы адамдар мен ... ... ... әсер етеді.
Осындай кезеңде қоршаған ортаның жағдайы адамға оңды әсер қалдырса және
адамның сол ... ... ... оның ... байланысты. Адам
салмағының нашарлауы қоршаған ортада әр түрлі ауруларды ... ... одан өзге ... ... ... ең ... ... жолдарын
ұсына алады. Оның әсер ету күші адамға курортта ... ... ... дұрыс сақталғаны үшін жағымды әсер қалдырады.
Табиғи жағдайдың орнығуы науқастың психикасына әсер етіп ғана қоимай оның
жүйке жүйесі ... ... ... жол ашып ... өмірлік
талпынысын арртыруда басты рөл атқарады.
Осы орайда жанға жайлы психикалық және физиологиялық түрі денсаулықты
қалпына келтіру ... әр ... ... ... әсері және минералды
сулар мен ем батпақтарын қолдануға мүмкіншілік береді.
Табиғаттың адамға жағымды әсері үшін алыс жаққа ... шегу ... ... ... бен Қрым курортын айталық. Тұрғылықты тұрған жеріңіздегі
жақын маңда орналасқан курорттар науқастарға ... ... ... ... ... ... ... басқа аймаққа қоныстанған
адамдардың денсаулығына үрей тудырады. Келгеннен кейін ... күн ... жаңа ... ... ... ... ... хал ахуалының сыр
беруіне әкеліп соғуы мүмкін, сонымен қатар бейімдірек емделуінің мерзімі
қысқарып емнің ... ... ... ... ... ... қалпына қайта келу үшін ... ... – бұл адам ... ... бос ... ... ... және мәдени-көңіл көтеру іс-шараларын өткізу мен шектелмейді және
осы шаралар бір ... ... ... ... ... ... ... асыру мақсатында орындалады [3].
Адам өзіне бірнеше рекреациялық аспектілерді бірітіре ... ... ... экономикалық, политикалық, және
экологиялық болып бөлінеді.
Рекреациялық аспектілердің маңыздылары мыналар ... ... ... ... олар ... ... тұрады:
1. Осы ауруға шалдыққан денсаулығын қалпына келтіруге ... ... ... ... ... зиялы қауым.
2. Дені сауыққан адамдардың шаршағанын басатын аурудың әдістемесінде және
кәсіби маман ретінде қабылдауға болады.
Туризм арқылы сауығу – бұл ... ... және ... емес
психологиялық жағынан шаршауын кетіре алады. Дені сау адамның жұмыстағы
және үй ... ... ... адамның жұмыс істеу
қабілетін төмендетіп жібереді.
Орындалып жатқан жұмыстың талпынысына қарай отырып оннан екі ... ... ... болады Олар: Интенсивті және тәулік бойы ... ... ... ... ... ... жүйке жүйесі
орталығының және жұмыс істейтін ағзаның тежелуіне әкеліп соғады. Осы орайда
жұмыстық қабілеті дереу қалпына келеді. Ең аз ... ... ұзақ ... ... әлсіреу тереңдігі күрделеніп жұмыс бабына ұзақ
мерзімдей дайындалады [4].
Физиологиялық өзгерістердің болуын ... ... ... ... ... әрекеттің қасиеті шаршағанын басатын оның белсенділігін
арттырады. Белсенді қасиеттің қалпына келу ... ... ... өтуі анық ... бір түрі ағзаның жасына қарай әр ... ... ... тәуелді болуы керек
Мысалы: Балалар рекреациялық қасиеттің хал-ахуалынан әр ... әсер ... ... ... және ... ... ... ауыр
болуы ғажап емес.
Тәулік бойы ауыр салмақтан күшті әсер алуы ... ... жас пен жасы ... адамдардың салмақты көтеруі бірдей болуы
керек және тыныштық ... өтуі ... орай әр бір ... ... цикл тәрбие мақсатында жүргізіледі.
Емдік сауықтыру туризмінің түсінігі И. В. Зориннің және В. ... ... ... бұл
Біріншіден Емдік және демалу мақсатындағы туризм
Екіншіден Жалақылары төмен тұрғындардың туристік ... ... ... ... ... ... ... мен рекреациядан өтуді
қажет ететін адамдар саны.
Демалу ... мен қала ... ... ... ... жағдайы және
(орманды массивті өзен-көлдері) тек демалуға арналған.
Курорттық орындар: Жанға ... ... ... мен ... ... үшін профилактикалық ауруларды емдеуге арналған.
Куроттық емделу: Адам денсаулығын бастапқы қалпына келтіру процесінде
әр түрлі курорттық ресурстарды ... ... ... асырылады.
Емдік рекреация: Ол өзінің негізгі емделу факторлары мен ... ... ... бұлақтар емдік батпақтар т.б.
Осыған орай ол 3 топқа бөлінеді. Климаттық емдеу, бальнеологиялық
емдеу, және батпақпен емдеу. ... ... ... ... нормаларға қатаң түрде сай болуы.
Адамды емдеуге бөлініп алынған курортологиялық ... ... ... ... ... ... ... СССР-дің табиғи ландшфтылы курортты зоналарына сәйкес келесі
типтерге бөліп қарастырған.
1. Түзу примориялық
Жерорта теңізінің климаты
Жазық дала ... дала ... ... климат
Жартылай бетпақдала климаты
Ауа-райының кеңістігі
2. Курорттық континентальді жазықтар мыналардан тұрады
Ормандық қыратты зона
Біркелкі белдеулерлерден
Муссонды ормандардан
Климаттық ауа-райы кеңістігінен
Жазықты және орманжазықты ... ... ... ... ... ... мыналардан құралған
Тау етегі аласа таулар (теңіз деңгейінен 500-1000 м биіктікте)
Орташа таулы төменгі белдеудегі (1000-1500 м биіктікте)
Орташа таулы жоғарғы белдеудегі (1500-2000 м ... ... (2000 м ... ... ... бойынша белгіленген факторлардың
механизімінің географиялық ортаға әсері адамзатқа мәлім.
Құрамы мен қасиеті бойынша ... ... әр ... ... ... ... мол ... су емдік батпақ және ... ... ... аудандарда курорттық орталықтардың ашылуына негіз болды.
Қазіргі таңда емдік туризмнің деңгейі төмендеп барады
Негізінде осы жағдай ТМД ... дәп ... тұр. Оған ... ... ... ішкі және ... ... факторларының бірі болып қала бермек.
Осыған байланысты санаториялық-емдік рекреация бұл – туризмнің
Еуропалық түрі.
Өкінішке орай жер ... ... ... аса ... ... ... ... өте көп бағытта таралмаған түрі болып келеді
Соңғы кезде тау шаңғысының курорты белең алып барады. Олар ... ... тән: қар ... ... жылына 3 айға дейін
биіктігі 50-60 см болуын қадағалайды. Сонымен бірге жайлы ... ... ... ... ... бөлшектелген рельефтер жартасы мен орташа
температурасы 170, қар көшкінінен сақтану шараларын ... ... ... ... факторлардың ресурстарға бай ... 6 ... ... ... ... ... иісі жоқ
қасиетті компоненттері мен) ... ... ... ... ... негізгі қолданылатындары радонды және кремнийлі ... ... ... ... ... түрі сульфидті (құрамы – 60
млн м3) дейін жетеді. Сонымен қатар теңіздік примориялық түрлері кездеседі,
бірақта Арал ... ... ... ... кей ... құрамындағы
байлықтарын жоғалтқан.
Қазіргі заманғы туризм классификациясында емдік туризм басты рөлде
қамтып отыр. ... ... ... мен ... ... ... 3 топқа бөлеміз олар: емдік, спорттық – сауықтыру,
және де танымдық туризм болып саналады.
Осы формаларды назарға ала ... ... ... ... ... және әр түрліліге бөлуге болады.
Қолға алынатын мақсаттарға байланысты туристік саяхаттағы туризм
мынадай түрлерге бөлінеді. а) рекреациялық ... б) ... ... ... ... ... туризм өзіне емделу мен сауықтану
саяхатын ... Ол ... ... ... ... ... оның
ішіне климаттық емделу, балнеологиялық емделу, қымызбен емделу ... ... ... ... және оның ... ... ... сауықтану және де спорттық жорықтардағы болып бөлінеді.
Сонымен қатар климаттық емделу ... ... ... ... ... ... ... мен шомылу және күнге қыздырыну ... ... (күн ... ... (ауа ... ... ... классификациясының емдік туризмдегі орны
ТУРИЗМ
1-кесте
(Авторы Ердәулетов С.Р. мағұлматтары арқылы
құрастырылған)
1.2. Емдік-сауықтандыру ... ... ... ... ... ... ... және
климаттық болып келеді.
Бальнеологиялық курорттар: Мұндағы ең негізгі факторлар шипалы сулар
іш құрылысты тазалау мен мұрынды ... ... ... ... әлі
толық қанды зерттеле қоймаған өте күрделі бөлшектерден ... ... ... ... арқылы анықтау және құрамында ионы ... ... ... ... ... ... активті
микроэлементтер мен әр түрлі қарым-қатынастардың белсенділік ... ішкі ... ... ... ... қалпына келтіретін температураның потенциалын айтады.
Шипалы судың әр түрлі типтері өзінің ... ... келе оның ... ... ... сай ... ... мақсат негізінде жер астының шипалы сулары көптеген тығырықтан
шыға алатын бұрғылау скважиналары мен әр түрлі ... су ... ... көре ... мен ... ... анықтаулар көзге көрініп ғана
қоимай өзін-өзі ақтау барысында бұл курорттық салаға толығы мен сипаттама
бере ... - (бұл лат. ... ... balneum – шомылу), деген
мағынаны береді, медицина ғылымының бөлімі шипалы сулардың физико-химиялық
қасиеті мен оны ... ... ... ... ... көрсеткіштің ішкі және сыртқы оң мен кері әсерін көрсетеді
Кей кезде балнеологияны пиелотерапия (емдік ... ... ... ... шомылу туралы оқылулар) мен ... ... ... бойынша балнеология мен балнетерапия
және климатерапияны қоса алғанда курортологияның ең негізгі құрамдас ... ... ... құрамына балнетерапия балнеотехника
балнеография (курорттардың жазба нұсқасынан) тұрады. ... ... ... мен ... ... ... ... гидрогиология,
метеорология, физика, химия, биология, ... ... ... ... тб. ... да ... ... өзіндік жасы бар. Ерте кезеңде
емдік ... бар ... ... ... ... кеткен болатын. Әлемнің
көптеген аймақтарында мәдениет бұлақтары әлі күнге дейін сақталуда. Сол
аудандағы техногендік өркениеттің қабылданғанынан бері жер ... ... суға ... фонтан түрін келістіріп қойған, оларды мраморлық
шыныларға қарай бағыттаған екен. Ол суда болу ... үшін ... ... ... ... ... қалашықтар бой
көтеруде әлемге әйгілілердің өмірін кешу орталығына айналып ... ... мен ... ... емханалар: Егу жұмыстарын өткізуге ... ... бірі ... булауға іш құрылысын қалпына келтіру үшін) және тб
қолданылады, мұның басты қаруы шипалы су болып табылады. Өзіндік ... ... ... шомылу ғимаратында орналасқаны мен санаторий
құрамындағы балнео емдік бөлімшелер ... ... тұр. ... емхананы
қаражаттары толығымен талаптарына сай келетін аймаққа орналастырады.
Біріккен курорттық балнео емхана 20-70 ... ... ... ... ... емханаларда емдік бассейдер орналастырылған. Табиғи емдікте
газдық-тұзды құрамның қасиетін ... суды ... үшін ... ... осы ... ... ... арнайы талаптарға
сай болуы керек.
Балнетехника: саласы техника мен ... және ... ... ... мен ... ... сулар мен емдік
батпақтар) одан ... ... ... жол ... ... ... технологиялық рационалды кестенің жобасы шипалы ... ... ... мен ... ... каптажды жөндеп салу шипалы
суды жоғарыға шығаратын сыртқы құбыр жүйесін тұтынушыларға тасымалдау үшін
жөнделген шипалы су ... ... ... ... ішкі ... ... өткізу мақсатында балнеологиялық жабдықтар мен шипалы суды
сақтауға резервуарларды орнату қыздырылуын қадағалау ... ... ... ... ... бассейндерді орнықтыру.
Балнеотерапевтикалық емнің әсері негізінен рефлекторлық механизмдік
жүйке жүйесінен қанға қарай тізбектеледі. Минералды суды сырқы қабаты ... ... тері ... ... ... радиациондық және
басқа әсер етуден бұрын көбінесе терморегуляциялық ... ... ... ... ... ... қышқылдың-қалпына келтіру процесін
түзейді.
Минералды сулардың әр бір типі ағзаға негізгі жағдайда талқыланған
былайша айтқанда химиялық қоспалары бар ... су ... ... ағза мен ... ... ... барысында ең негізгі рөлді мынадай
факторлар атқарады ішке қолданатын оның түсі ... иісі және де ... ... ... емді қабылдауы маңызды болып келеді.
Минералды сулар деп мыналарды атайды: Құрамында жоғары дәрежелі
қоспалардан құралған әр ... ... ... ... бір ... ... мен (радиоактивтердің қысымы жоғары) осы сулардың арқасында
адам ағзасына емдік шипасы қонатын су болып табылады.
Химиялық және физикалық құрамына ... ... ... ішке және
сыртқа қолдануға арналған.
Ең алдымен суды минералды деп есептеудің алдында ... ... ... ... активтік компоненттердің бар болуын ... ... ... ... ... мен ... ... мен гидрогеологтар мен жобалануда.
Әлемге танымал болған минералды сулар классификациясының құрамында
иондық қоспалардың болуы үлкен рөл ойнауда.
В.А. ... ... ... бар ... суды 5 топқа бөлді.
I топ – гидрокарбонаттық су (натрийлік ... ... топ – ... ... су, ... 25%, ... ... суды айтады, ал
басқа иондар төменгі сапада (теңіз суы сонымен ... ... ... топ – ... ... ... топ – натрийлі минералды су
V топ – су құрамы өте күрделірек болып келеді (активті иондық газ ...... ... ... термалды сулар – жылы және ыстық).
Сыртқа қолдану барысында теріге химиялық әсер етудің ... хал ... ... оның ... және ... ... ... әр түрлә ... ... ... ... ... ... аймағындағы балнеологиялық курорттардың көмірқышқыл сулары мен
кіретіндер: Арзни (Армения,) Дарасан ... ... ... ... ...... ... курорттар: Арчман (Туркменістан)
Горячий ключ (Ейск), Ключи (Пятигорск), Сочи – Мацеста ... ... ... ... ... ... ... суы бар курорттар: Белокуриха Пятигорск (Ресей) Цхалтубо
(Гүлстан), Хмельник (Украина).
Ең әйгілі ішуге жарамды суы бар ... ... ... ... Железноводск К.Ашин (Ресей), Пятигорск (Ресей), Боржоми
(Гүлстан), Саирме (Гүлстан), Джермук ... ... ... – (лат. ... balneum – ... және ... ... мен сыртқы жағынан емделу табиғи және жасанды жолмен
дайындалатын минералды сулар тәжірибие мен әр ... ... ... және
дәрігерлік толық тексерулерден өту үшін қолданылады. Балнеотерапияға ... өт ... мен ... ... ... Кей ... ... балнетерапияға қажеті жоқ батпақ пен емдеу теңіздегі шомылуды,
лимон қышқылында шомылуды тұзды өзендерді кіргізіп ... бұл ... ... ... ... ... мен ... қысымы мен ағзаға
температура арқылы әсер етеді. Бұған ... ... ... ... арқылы қоздырып алуы мүмкін (CO2, H2S, ... ... мен ... ... жұғу ... ... ... өте
тыныс алу жолдарынан қанға барады. Минералды сулар балнетерапияның
арқасында шомылуға жүрек-қан-тамырларының ... және ішкі ... ... ... келтіріп тері аурулары мен қозғалу мен ... ... ... одан ары ... ... ең ... рөл ойнайтындар
Ресей және Батыс елдеріндегі ғылыми қоғамдық курортологтар, балнеологтар,
физиотерапевтер: және ... ... ... ... ... мен ... ... (Швеция), Халықаралық
қоғамындағы гидрология және климатология медицинасы, (Париж), Медицина
гидрологиясының американдық қоғамы ... ... ... ассоцациясы, (Лондон), Поляктардың бальнео-климаологиялық қоғамы
(Познань), Болгарлардың физиотерапевтер қоғамы ... Яна ... ... ... қоғамы (Прага), физиотерапевтер секциясы.
Курорттың енді бір түрі – батпақтық курорттар ерте заманнан емдік
мақсатта әр ... ... ... ... ... Мысырда
науқастар Нілдің арнасынан асқан кезіндегі лайды өздеріне жаға отырып ем
қабылдай білген оңтүстіктен түскен ... күн ... ... ... ... ... ... білген. XVI-ғасырда батпақ пен емделу Италия
жағалауына да келіп ... ... ... ... ... нәр алған. Ал XVII-ғасырда осы шипаны Франция одан кейін
Германияда құлақ қағыс ... ... пен ... ... ең ... ... фактор ол лиман
рапасы болып табылады, өзендер мен әр түрлі ... ... ... ... ... мен шығанақтарда теңіздердегі шипалы сулары аздап
минералданған шым ... саз ... ... пен емделу – емдік мақсатта қолданылатын батпақтың әр
түрлі шығу тегі мен ... ... ... шым ... тікенек тектес және
тб пайдалана аламыз. ... ... май ... және тест ... ... Ол ... көп ... сақтау мен қатар ағзаға
тасымалдай алады. Бұл жәйт ... және ... егу ... жоғары
температурада ал судың барысына келетін ... ... ... ағза ... ... [5].
Батпақ пен емдеу әсерінен ферменттердің активтік қатары жоғарылап ол
қышқылдық-қалпына келтіру процесін ... ... ... ... ... орнықтырады. Емдік батпақтың антиқышқылдық әсерінен
оның жағымдылығы көрінеді.
Батпақ пен ... ... ... ... мен ... ... жарақаттың шығу тегінен онан соң гинекологиялық аурулардың қатарынан
көрінуде. Қазіргі заманғы методтар мен технологиялардың арқасында ... ... ... ... ... нәтижелерге жетуге және осы
курорттардың әйгілі болуына құлшыныс береді.
Ең әйгілі деген батпақтық курорттардың қатарына кіретіндер: Бердянск,
(Евпатория), ... ... ... Көне ... ... ... (Қазақстан) және тб.
Тағы бір ең негізгі емдік туризмнің түрі бұл ... ... ... ең ... ... бұл ... ... күннің және ауаның шуағында теңізде өзенде және көлдерде шомылу.
Климаттық ... ... ... ... ... болсақ,
олар: примориялық, ... ... ... емдеу және
бетпақдаладағы климатқа назар салуға болады.
Науқастардың ауруға шалдыққандары туралы ескерту ... ... әр ... ... және жеке ... факторлар тірек бола алады.
Климаттық емдеу режиміндегі ең негізгі құралы толық қанды ... ... ... ... ... ... ұзақ уақыт жүру
серуендеу жолдары) гелиотерапия-күнмен емделу, ауамен ем ... ... ... зер ... факторларға (атмосфера қысымы, салқын температура, самал
жел, күн рациациясы және тб) теңіз ... ... ... ... ұзындығы мен кеңдігін көрсетуші негізгі тізімгеландшафт және осы
ортаны құрайтын өзін-өзі ақтай ... ... әсер ... ... ... ... өзгешелігі науқастың ағзасына шипа береді.
Климатотерапияны 2 ... ... ... олар ... ... өткізілетін жақын маңдағы курорттарға ... ... ... санаториялар мен арнайы климаттық курорттарда жүргізілетін атап
айтатын болсақ ... ... және ... ... ... ... ... негізгі формалары климатотерапия бұл ашық таза
ауада болумен қатар аэротерапия екені мәлім.
Негізінде климаттық әсерді демалыс үйлерінде пансионаттарда курорттық
қалашықтарда ... ... ... ... ... ... орындарға климаттық факторлардың тәжірибиелік әсерін бір сөзбен
айтқанда ... ... ... ... ... ... алу ... қорғаныс шегін қоятын бірден-бір емдік құрал.
Климат секілді ... ... да ... ... ... ... ... қасиеті мол заттар мен көптеген ауруларды тез арада
емдеу басқа дәрі ... ... ... ... ... ... ... табиғи факторларының кейбір түрлерін қарастырайық
1. Аэротерапия – ұйқыны қалпына келтіріп ... ... ... ... қан ... жоғарылауына жол бермей қан
қысымын өзінің бастапқы қалпына әкеледі.
Ағзаның әр ... ... өте ауыр егу ... ... кезінде
белсенді түрде суыққа төзімділігін арттырады.
Біркелкі ауа ... ... ... ... мен оған
температураның ғана емес салқынауаның ... ... ... ... ... теңіз тұзы көп ауаны сіңіру жоғары деңгейдегі озонмен
аэроионы бар ... ... ... ... ... мен ... ғажайып өзгерістерге адамның әр түрлі ... ... ... қалыптасуына көмектесетін негізгі процесс ауаның
иондалуы болып ... Ауа ... ... ... ... ... және ... көптік ағзаның әр түрлі функциясының әсері
мол.
Терморегуляциялық құрылғының жаттықтыру шаралары ... ... ғана ... ... үстінгі бөлігіне әсерін
жалғастырып отырады. Жеңіл және жылы теңіз климатының әсерінде демалу
мен ем қабылдаудың ... ... және қан ... жүйесі мен
зат алмасу процесін жоғарлатып ағзаның сыртқы ... тез ... ... ... денсаулықтың орнығуына көркем суреттер
пейзаждар теңіз жартастары мен олардың өсімдіктері және гүлдерінің хош
иісі жәрдемдеседі.
2. ...... ... ... ... ... және тәжірибие
ретінде қолдануға сәуле энергиясы арқылы ... ... ... сіңіру кезінде тез қарқынды түрде жүзеге асуы мүмкін. Күн
сәулесі ағзаға өмірлік ... ... ... ... ... ... ... сәулелер ауруды өршітетін микробтарға өте қатты әсер
етуі ғажап емес. Олар ағзадағы ... ... ... шыққан
процестерін қалпына келтіруіне көмектесе отырып, ... ... ... ... ... Талассотерапия – (грек тілінен ... thalassa – ... ... ... мағынаны білдіреді. Теңіз климаты мен емделу сонымен
қатар күн ... ... ... ... ... жылуды
ақырындап беруі таң ата теңіз суының жоғарғы жылуын ауа ... ... ... ... ... Теңіз суы емдік минералды
сулардың қатарына кіреді. Теңізде ... ағза ... ... түрлі өзгерістер әкеліп олардың өмірлік тонустарын жоғары ... Олар ... алу ... функциясына жағымды жағынан
көмектесіп адам ағзасының ... зат ... ... ... ... ... адам ... химиялық
және механикалық факторларына әсер қалдырады. Механикалық факторлары
судың денені уқалаудың арқасында ... ... ... ... ... жылдамдығынан бөлек ерекше ағыммен жылуды таратады. Теңіз суының
химиялық әрекеті жүйкенің ... ... ... мен ... тез арада таралуына жәрдемдеседі. Теңіз түбіне сүңгудің
барысында ... ... ... ... іске ... тері
тамырларының тартылуынан соң қан ішкі ... ... қан ... ... ... қан ... мен жүйке жүйесінің қызметі
қалпына келіп қорғаныс механизмі мен иммуналогиялық белсенділік арта
түседі.
4. Орман – сонымен ... ... ... емделудің емдік факторлары
болып табылады. Жасыл өсімдіктер атмосфераның төменгі ... ... ... алу ... ... әр түрлі қоспалардан
тазартады. Сәуленің әсер етуінің ... ... ... газын
сіңіріп алып оның орнына ауаның лайлануынан сақтайды.
Емдік және бактериялық шайырдың қасиеттері оның ... ... ... Одан ... ... өте күшті бактериялық
қасиеттері бар фитоцидті қайыңды және ... ... ... ... ... ... асқорыту жүйесіне жағымды әсері
асқазандағы судың бөлінуіне көмектеседі. Бал қарағайы ... өте аз ... ... 700 ден ... ... 1м ауа құрамынан тұрады.
Бұл жағыдай қылқан жапырақтық ... ... ... ... ... Әр ... фитодцидтер біркелкі түрде әсер етпейді кейбіреуі
бірден көзін жойса ал келесі бір түрі олардың көбеюіне әкеліп соғады.
Бұған қарамастан жасыл ... өте ... ... ... ықпал
қалдырады да жапырақтың жасыл түсі күннің жарығына тітіркенгіш болып
келеді.
Өсімдіктер әлемі – табиғаттың әсем бір ... және ... ... орны ... ... мен ... демалу кезінде керемет әсер алып құлпыруға
болады. [15].
Қымыз бен емдеу: Емдік мақсатта қолданылатын ... ... ... ... қымызбен емделу ТМД елдерінде жүргізіледі. Бие сүтінен
сүтті-қышқыл бактерияларды ... ... ... Қымыз ашыған кезде оның
құрамынан белсенді түрде антимикробтық және антибиотикалық ... ... ... ... ... ... процестерді қалпына
келтіреді. Себебі оның дәмділік байлықтары мол екенін естен шығармаған ... бен ... ... ... жазық және орманды жазық жерлерінде
шоғырланған. Себебі бұл ... ... ... ... арнайы
орталықтары ашылған (Шафронов Боровой және тб.). Олар ... ... ... ... және ... ... факторлардан бөлек балнео батпақ пен
емделу түрі климаттық терапия қымыз бен емделу ... ... ... қоршаған ортасына әсер етеді.
Күнделікті әсер ететін арнайы емес рефлекторлық факторлар қатарына
жататындар:
1. Табиғаттың ерекше күші су ауа және күн ... ... дене ... кең ... таралып танымал болған серуен, мен
экскурсия, спорт пен ... ... ... тамақтану
4. Курорттық аймақтағы табиғат әсемдігінің жағымды әсер етуі.
5. Өмірдің ... ... ... ... тітіркенудің көлемін
азайтады.
6. Емделу мен демалыстың негізгі режимі рационал болып табылады.
Климаттық қымыз бен емделу: ... пен ... мен әсер ... ... ... ... ... құрамының негізгісі
курорттық санатории кешені ағзаны толығы мен ... ... ... ... ... ... ... тәжірибиедегі емдік туризмнің дамуы
Б.з.ІІ-ғасырынан Курорттардың алдына өзіндік ... ... ... ... бұлақтарынан алады.Олардың мақсаты денсаулықтарын
қалпына ... ... ... ... ... созуға асығады. Осы қолайлы
жағдайға байланысты курорттардың ... ... ... ... көлдер және емделу мен демалысқа арналған ерекше табиғи климаттық
орындар сонымен қатар, спортпен шұғылдануға мүмкіншілік береді.
Курорттардың ... да ... рөл ... ... қоршаған орта мен рекреациялық мүмкіншіліктерді ұсынады.
Асклепия ғибадатханасы – ... ... ... ... бері ... кезеңді басынан өткізген, олардың қатары 60 жуық еді бұл ... ... ... ... ... Осы ... ... кәсіппен шұғылданғандар болды.
Қажылар ғибадатханада құдайға құлшылық ету үшін ең ... ... ... олар ... рәсімнің алдынан өтулері керек болды. Табиғаттың
емдік күштерін қолдана отырып, су, ауа, күн ... ... ... ... ... көре аламыз. Адамдардың климаттық факторларды қашаннан
бері емдік мақсатта қолдана бастағанын ... айту өте ... ... ... ... ... түнеуге кіргізеді. Мұны –
инкубация деп ... Таң ... ... ғибадатханада науқастардың
түнде не айтқаны және нені тыңдағандарын естіп осыған орай емделу курстарын
тағайындап ... ... ... ... ... емделу тұрғысында ғибадатхана бөлмелеріне бөлінгендерге ойылып
жазылған аттар мен қоса кей ... онда ... ... де ... ... ... да мәлім болғанындай ежелгі мысырлықтар асириялықтар және ... ... ... ... ... ... пайдаланылатын ауасы мен
күні және су болып есептелген.
Ежелгі ... ... ... ... ... арнайы терассаларды
құрастырған екен. Негізінде кенңінен қолданыста болған климаттық ... ... мен ... ... ... дене ... ... Бұл
мақсатта массаж шынығу теңізде шомылу және осында күн ... таза ... ... ... ... ... ... мақсатында гректер құмдағы күн
ваннасын денесіндегі киімсіз жүруді примория ... сол ... ... «гелиозис» деп атаған. Ежелгі гректер емдік ... ... діни ... ... тоғайларда арнайы
жабдықталған көрме залдарында күн ... ... Ауа ... ... тазалықты сақтау орындарына айналды. Олар осы
қолайлы ... ... емді ... үшін үй ... факторлар римдік курорттарда кеңінен қолданылған бұлар
балнеоемделу мен теңізде шомылуды қоса ... ... ... пайда
болған. Ежелгі деректерге сенетін болсақ шипалы ... мен ... ...... ... ... көмір қышқыл суы мен
құралдардың қалдықтары күміс ғасырына ... ... ... басқа да
табиғи факторлар қолданыста болды. Әйгілі және танымал римдіктердің ішінде
примориялық климаттық емделу орны Анцио ... ... ... ... ... және ауа ... ең бірінші рет қолдануды
ұсынған Гиппократ еді. Ерте ортағасырда ең ... ... ... ле-Бен және Ахен Ұлы Карлдың ең сүйікті демалыс орындарының бірі
болған. ... ... ... ... ... Спа мен Котре қалпына келіп
ежелгі Абано-Терме ... одан ары ... ... ... ... өте келе ... иелігіне өте бастады.
Қайтадан қалпына келген курорттар ішінде көзге түскендері Карлсбад (Карловы
- Вары) ... ... ... ... Баденге XIV-ғасырдан бастап
келе бастаған, XVI-ғасырда оның ... 12 ... ... болған.
«Климаттық емдеу туралы сұрақтарға қызығушылық XVIII-ғасырдың
екінші жартысынан бастап қолданыла бастады. Осы ... ... ... бар ... ... ... ... жағалауынан өз орнын таба
білді.) Бірақ ғылыми ... ... ... ... ... ... ... кешірек бастаған болатын.
Humboldt (1769 – 1859) өзінің еңбектерінде бірінші болып ... ... ... ... Бағасы зерттеулерге қосқан үлесі үшін
аэрогелиотерапияны таулы климаттық орындарда әр ... ... ... Bernhard (1902), Rollier ... тб.
XVIIІ–XIX ғасырларда сауда өнеркәсібінің дамуы мен қатар еуропалық
курорттарда көлік түрлері интенсивті түрде негізінен коммерция жағына ... ... ... ... ... ... ... арқасында
келушілердің саны артты. 1792 жылы ... ... ... Маргите
қаласында бүлдіршіндерге арналған бірінші примориялық ... ... одан соң ... осыған ұқсас курорттар Италия мен ... XIX–XX ... ... заманғы еуропалық курорттардың көптеген
түрлері ашылды.
Табиғи факторлардың емдік қасиеті ертедегідей науқастарды курорттық
орындарға шақыруда. Туристердің ағымы емдік мақсатта ... ... өте көп емес ... олар ... ... өсіп жағрафиясы кеңеюде.
Курорттардың профильдерін ондағы емделетін аурулардың қатары мен
анықтайды: кардиологиялық, өкпе құрты, ... мен және ... алу ... ... ... емдік туризм нарығы өзгерістерге ұшырауда. ... ... ... қарттардың демалу және ... ... ... ... ... ... тұтынушылардың кең
ортасына лайықты есептелген.
Қазіргі заманғы курорттық орталықтың ... ... ... олар: ең алдымен санаторлы-курорттық сұраныстың
өзгеруі. Сәндікке айналған салауатты өмір салты, өзінің физикалық ... ... ... саны ұлғаюда және олар ... ... ... ... ... орта ... адамдар көбінесе
демалыстың уақытынан ауытқуын қалайтындар ... ... ... ... ... ... осы типтегі тұтынушылар XXI
ғасырдың санаторийлары мен курорттарының ең басты ... ... ... емдік туризмі жоғары деңгейде дамыған. Мұнда ... ... ... ... ие ... ... кең ... санаторийлар және демалыс үйлері бар. Осы аймаққа жыл сайын
көптеген адамдар лық ... ... ... ... ... ... орталығы мен шығысында және батысында шоғырланған.
Бұрынғы социалдық мемлекеттер курорттық жобаның әдеп-ғұрыптарына өте
бай сонымен қатар емдік табиғи климаттық ресурстарының ... ... және ... ... ... заманғы әсерлі методтарды
науқастардың ауруларын ... одан ... ... ... ... ағымның бетке ұстар мемлекетінің бірі Чехия. Ең үлкен
көлемді танымал чехиялық емделу орны ...... ... ... ... ... болсақ Чехияны
жыл сайын әлемнің 70 мемлекетінен 50 мың адам емдік ... 2 ... өз ... ... ... ... ... емдік орындарды белсенді түрде қолдану қолға
алынуда. Курортта камералық театралды ... ... ... ... ... түнгі клубтар өз есігін айқара ашуға әзір.
Белсенді демалыстың ... ... ойын ... және ... ... ... жатыр.
Еуропаның екінші мемлекеті Чехияның емдік туризмдегі айқындасы –
Венгрия оны мемлекеттің термалды сулар ... деп ... ... ... ... ... жетер жетпес термалды су күніне
табиғи ... мен ... ... оның тең ... ... саласында қолданады. ХІХ-ғасырда Венгрия еуропаның сумен емдеу
және шомылу орталығына айналды. ... де ... 22 ... мен ... ... емдік дәрежесі анықталған бұлақтар жұмыс істеуде.
Батыс Еуропа мемлекеттерінде әлемге танымал курорттар орналасқан
олар: ... ... және ... ... ... Бат ... Спа курорттары тб.
Олардың әлемге танымал бола ... ... ... ... ... ... осы ... емделуге ғана емес сонымен қатар демалу
мақсатында қолдана ... ... ... ... тең ... ... және Швейцарияда шоғырланған. Олар ... екі ... ... балнеологиялық және климаттық.
Америкада емдік туризмнің лидері АҚШ ... ... ... ... олар ... жетістіктерге жетті. Әлемдегі ең керемет
мамандықтардың бірі дәрігерлік ауруханалық ... ... ... мен ... ... ... ... ең негізгі типтері болып табылады.
Олар көптеген ... ... ... сулардағы әйгілі
курорттар Маммот-Спрингс, Хибер-Спрингс, Хот-Спрингс АҚШ-тың ... ... ... орын ... ... ие ... ... курорттар демалысқа лайық болып келеді.
Таяу Шығыста туризм Өлі теңіз жағалауында дамыған. ... ... ... мен оның ... тірі ... өмір ... де қауып
төнеді.
Туристер оған қарамастан израильдің Өлі теңіз жағалауында шоғырланған
жерге терапевтикалық ем алу ... мен ... ... төгіліп келуге
талпынады. Эйн-Букек, Эйн-Геди, Неве-Зохар.
Оңтүстік, Шығыс, және ... ... Азия ... емдік туризм
әлсіз түрде дамыған. Шығыста кеңінен таралған медицина ... ... ... сияқты жағдайлар шетелден келген туристерге өте қатты ... ның ... ... ... ... ... ... секілді
емдік орындар туралы мағұлматтар баршылық.
Колхида ойпатында шипалы судың ... ... ... ... ... Ең бірінші жиналыстар шипалы суларды бақылау және оларды емдік ... І нің ... ... ... ... мен ... кейін
«ключевые воды» аймақтарын іздеуге кірісті.
1717 жылы «Ресей территориясынан минералды суларды іздеу» туралы жарлық
басылымнан ... осы ... ... ... «әр ... ... ... болады деген сөздері бар екен. Дәрігер Г. Шобер Петр ... ... ... ... келе ... ... аймағынан
термалді минералді судың бұлағын тапқан болатын. ... ... 1714 ... ... ... ... И.Рябоев құрамына темірдің
молекулалары қосылған сумен емделіп ... тік ... ... ... ... бар ... ... қол қусырмай жеткізуді ұйғарды. 1719
жылы Петр І Петразаводсктің қасындағы Мациалді Кончезерлік ... ... бар ... ... қол ... Осында патшаның жанұясына арналып
сарай қаланған болатын, бұлақтың астынан су ... ... ... қонақ үйлеріне айналды. Бұл курорт Ресейдің ең басты курорты
болып жарияланды. Осы кезде Петр І ... ... ... ... ... моншалар» құлпытасы қаланғаннан кейін бұл ... ... ... ... ... ... ... соң кавказ тұрғындары мен ертеде емдік минералді
сулардың бұлақтары ашылды: бұл ... ... ... ... ... ... ... ал негізінде ХІХ-ғасырда
курорттық жобаның тез қарқынмен өсу кезеңі басталды, ... әр ... ... ... мен ... өзендер зерттелу сатысынан
өтіп, курорттардың ашылу салтанаты жариялана басталды. 1828 жылы Ескі ... 1830 жылы ... ... ... 1833 жылы ... Минералды
сулар, 1837 жылы Друскининкай, 1838 жылы Кемери, 1848 жылы ... 1867 ... және тб. ... ... ... Қрымның емдік-климаттық
аймақтары зерттеле басталды, Сақтық және Тинақтық батпақтық өзендері, ...... ... ... ... Ыстық Көл, Ақсу, Жалал – Абад,
ал Қазақстан шекарасында Алма – ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттің қазынасынан
қаржыландырылды, бірақ осы ... ... ... ... ... сүйене
қойған жоқ.
Ережелерге сүйенетін болсақ емдік орындары қалаларға ... ... ... ... ... берілген болатын. Гагра
Боржоми Алупка Абастумани Гурзуф Ливадия курорттары патшалы ... ... дегі ... ... ... ... әлеуметтік мәні
мен негізгі медико-биологиялық жүйесі науқастарға емдік ... ... ... ... өзгеріп патшалы Ресейдің курорттарды қолдану ... ... ... ... ... ... курорттық жерлерді қалпына келтіріп ғана
қоимай курорттық жобаны қолға алу мен ... ... ... ... жеткілікті етуді талап етті. В.И.Лениннің денсаулықты сақтау
ортасына қосқан үлесі курортологияның ... ... түп ... мен
өзгеріске ұшыратып, еңбек етушілерге кеңестік курорттық жүйені орнату
мақсатында емдік – ... мен ...... ... ... жіберілгені табиғи факторлар дың емдік мақсатын
құлшына пайдаланды.
Ұлы Қазан әлеуметтік төңкерісінен кейін курорттар мен санаторийлар
бүкіл ... ... ... 20 ... 1919 жылғы В.И.Ленин декретке қол
қойды “мемлекет аралық ... бар ... ... осы бағдарлама бойынша
курорттық аймақтарды дамыту ұйымдастыру ... ... ... ... медициналық көмек көрсету болып табылады. Ал 13
мамыр 1921 жылы “Демалыс үйлері туралы декретке қол ... ... ... бар ... қол қойылғаннан кейін СССР
де мыңдаған емдік орындары бой ... ... көп ... ... ... ... үйлері мен
туристік базалар жұмыс істей бастады.
ХІХ – ғасырдың 80-жылдарында өкіметтегілер курортты аймақтарды сатып
алуға ... ХХ – ... ... ... ... ... көп табу
мақсатында санаторийлер мен емдік орындарын ... ... ... Негізінде салынғандары Пятигорсктегі және ... ... орны ... нормаларға сай және батпақпен емделу Ессентуки
қаласына қарайтын болып есептелді.
ТМД –дағы климаттық емделудің даму ... XVIII – ... ... қол ұштарын созды олар С. П. ... В. Ф. ... Г. ... А. А. ... және ... жылы СССР де ... Бүкіл Кеңестік курортологтар мен
физитерапевтердің отырысы болып өтті онда ... ... ... ... ұйымдастыру мәселесі қаралып курортология мен
физитерапияға да қатысты болды, ал СССР де ... ... мен ... ... ... ... тамырлардың ауыру
және перифериалық жүйке жүйесінің ауру жақтарын талқыға салды.
Балнеологияда курортологияда және ... ... ... ... ... күн сайын симпозиум мен
талқылануға жатқызылды. ... ... ... ... ... ... ... Бад-Эльстере қалаларында болып өткен. Кеңес
тарапына басқа да жобаларды ... ... ... ... бейтаныс институттардан әлеуметтік мемлекеттердің хатшылары
келіп қатысады. 1960 жылғы ...... ... ... ... аурулардың түрлері қарастырылып торфтар мен
емдік батпақтардың микробиологияның химия физикохимиялық түрлерін әр ... ... ... шешілді. 1962 жылы ...... ... ... ... ... саласынан балнеофактор
механизмінің әсер етуі курорттық емделуге көрсетіліп, арнайы ... 1963 жылы ... ... ... ... ... әр ... ауруларға теңіздегі шомылу жолдарын ұсыну
(жүрек-қантамырлары) геронтологии (ағзаның тез қарқынмен қартаюы) зерттеуге
атсалысты.
Бальнеологиялық курорттар: ... ... ... ... ... ... бай, ... базасында балнеологиялық курорттар құрылған.
Дүниежүзі бойынша ең әйгілілері Дакс пен ... ... ... ... Мор-Дор мен Виши Орталық массивте, Экс-ле-Бен, Эвьян-ле-Бен, Тонон-
ле-Бен Алпіде, Бурже мен ... ... ... ... ... әйгілі балнеологиялық курорттардан басқа (Карловы
Вары Ұлы Лосина тб.) ... тау ... ... болуы қарқынды
түрде тау шаңғысының спорты мен таудағы ... даму ... ... арналып 6 ірі орталықтар құрылды, (Шумава, ... ... ... ... ... ... пен Есеники) тау курортының жүйесіне барлығының
қалауы бойынша (Бескидтер).
Карловы Вары, Ұлы ... ... ... ... ... тауы, Крконоше
тауы, Орлик пен Есеники, Бескидтер.
Карловы Вары – Еуропадағы ең танымал курорт. ... ... ... оның ... ... Карл IV (1316-1378) жылдары осында аяғын жаралап
алған ол тұрғылықты ыстықтың қайнар көздерінен емделген екен.
Он екі ... ... ... мен сулфаты қосылған су мен әр
түрлі ... ... ... газының бір бөлігі мен ... ... ... ... ... Соңғы жылдары
шетелдік туристерді тарту кезінде ... ... ... ... қалпына
келтіріліп емханалар салына бастады. Демалушылар барлық қызметтің түрлері
мен қамтылған. Дәстүрлі түрде семіруді және іш ... ... ... ... Жаңа ... ... пен ... Емделу шараларынан
басқа бұл курортта туристерге, мәдени және ... ... ... ... ... ... гольф, хоккей, теңбіл доп, кегли,
жүзу, фехтование, ... тб) ... ... ... ... қалаушыларды жайлы бөлмесі мен қамтамассыз етеді.
Ең бірінші курорттық үй Карловы Варыда 1508 жылдары қаланған. ... Петр І ... 1807 ... ... ... ... астам емдік
шөптері қосылған ликері шығарылады.
Ұлы Лосина – Әйгілі ... ... атты ... ... ... тау массивінің баурайында жатыр. Тұрғылықты қайнар көздері қазіргі
таңда 400 жыл бойы суық және ыстық дақты суы мен әр ... ... ... ... ... (жүйке жүйесі мен тыныс алу жолдарын емдеу
кіреді). ... ... ... түрлері ерлер мен бүлдіршіндерге
арналғанқарапайым түрдегі методтарды және ... да ... ... ... үш ... ... ... мейрамханалары маңызды
кездесулерге арналған бөлмелері мен бірге. ... ... ... мен ... ... ... шаңғы орталығына жеткізеді.
Курортта спортпен шұғылданушыларға, ат пен жүрушілерге және ... ...... ... кішігірім халқының саны мен кең ормандары мен
өзен көлдері мен ... ... ... рельефі шаңғы
спортына барлық жағдайларды жасайды. Ең әйгілі курорт – Железна-Руда. ... ... ... қамтылған және тасжолдарының әр ... бар ... Рейн ... ұштасуы минералды сулардың қайнар көзі
сондықтан бұл жерде әйгілі курорттар жалғыз ... емес ... ... ... ... 2000 жыл бойы ... ретінде танымал. Оның географиялық
орналасуы Таунус тауының оңтүстік беткейінде жеңіл климат денсаулыққа ... ... ... көзі осы жердің ғажап екендігін білдіреді. ... ... ... оның ... ... орманға бай асықпай
аралаумен болса адам өзінің тыныштығын ... ... ... ... бұл да өте ... нәрсе. Курорт тыныс алу жолдары мен ревматизмге
маманданады.
Бад ...... сол ... ... қала. Бұл жерде шипалы
радонның қайнар өздері үстіртін жоғарыға шығады. ... ... ... ... ... Рейннің қарама-қарсы жағасында бейнелеу көрінісі,
шұғыл беткейлер, оң жағасынан шыңына бой көтеретін 2 замктың ... ... ... ... ... ... Курорт емделу мен ревматизм
ишиасасы және басқада аурулармен маманданады.
Бад Брайзих Рейннің сол жақ жағалауында орналасқан ... ... ... ... Осы ... жүрек қан тамырларының және айырбас заты бұзылған
адамдарға арналған.
Қарама-қарсы жағада өз ... ... жеп ... ... ... ... жүрек қан тамырларының, қан айналымының бұзылуы және де
ревматизмді емдейді.
Бад ...... оң жақ ... Бонн ... жақын
орналасқан курортты жер.
Бад Годесберг Рейннің сол жақ ... ... ... ... Ол ... ... ... орналасқан, оның әсем
серуендеуге арналған ... бар, және ... ... ... ... Бұл ... ... шетелдің елшіліктері мен өкілдері
бар.
Баден-Баден Солтүстік-Батыстың Шварцвальд ... ... ... ... колония ретінде аталып кеткен қала болып табылады.
Минералдық ... ... ... байланысты әйгілі болған. ... ... ... ие ... Сол ... ... ... болып кеткен. Бисмарк, Наполеон ІІІ, Вельгельм Прусский, Вагнер,
Брамс, Достоевский. Кәзіргі таңда ең ... ... ... ... ... ... ... кешендері санқырлы санаторлы-
курорттық жүйемен жұмыс ... өте ... ... Өздерінің
сапалы қызмет көрсету жағдайындағы негізгі басымдылық емдеу, ... Бұл ... ... мемлекеттері біздің мемлекетке үлгі бола алады.
Сондықтан олардың емдік-сауықтандыру тәжірбиесі бізге ... ... ... үшін ... ... ... ... Республикасындағы емдік туризмнің дамуы
Қазақстан Республикасында табиғи емдік факторлар медицина саласында
бұрыннан ... ... ... ... ... ... Кеңестік өкіметтің орнығуын Коммунистік
партиясы ... ... ... ... ... ... жақсарту мақсатында санаторлы-курорттық емдік жерлерде
медициналық тарапынан ... ... ... ең ... ... ... ... туралы
мағұлматтар ХІХ – ғасырдың ортасына жатады. 1834 пен 1880 ... ... ... ... ... Арасан – Қапалдың
геологиялық бұлақтарын, және Боровой өзені, Жусалы мен ...... ... мен ... ... мағұлматтар шыққан болатын.[20].
Бұрындары басқа ... ... ... ... обылысының Катон – Қарағай ауданындағы ... ... ... ... қоныстанған орыс көшіп қонушылары ең бірінші рет
1763 жылы Рахманов пен танысқан екен, ... ... ... ... аң аулап жүрген кезде буддалық аластағыш бір құралды көріп қалады,
соның қарамағында ыстық бұлақтар ағып жатыр екен. Рахмановтың айтуы ... ... ... ... әйгілі болды.
1826 жылы Қарқаралының ішкі айналасының бұйрығы шыға салысы мен осы
бұйрықтың отырықшысы Д, Арто ... ... ... 80
шақырымды жерде Жусалы өзенінің жағалауынан Әулие – ... атты ... ... көзін тауып алды.
ХІХ – ғасырдың 40 жылдарында орыстардың қоныстанған аймағында Жетісу
өңірінде Арасан – Қапалдық минералды бұлақтарын ашқан ... Ең ... 1840 жылы ... Биен ... ... қызметте жүрген кезінде
тауып алған екен. Осы бұлақтардың құрамын ... келе ... ... ... ... бастық болып сайланған. Өзінің хабарлауы бойынша
Арасан деп аталған бұлақтан құрамында су мен ...... бар ... растап осы бұлақтың емдік қасиетіне көздері
ашылғандар ... ... және ... жазбаларын байқайды. Арасан –
Қапалдың минералды бұлақтары әр түрлі ауруларға мысалы Қозғалу аппараты мен
жүрек – қан ... ... ... және ... ... шипа
беретін болып шықты.
1811 жылы Бұқтырма ... ... ... ... Барлық – Арасандық бұлағына келген екен Бұлақтардың ... ... ... ... кейін осы судың емдік қасиетіне көзін
жеткізеді.
Кешірек Барлық – Арасан бұлағына емдік – ... ... ... ... салдарынан қараусыз қалған екен.
Аталған минералдық бұлақтардан басқа Қазақстан территориясында әр
түрлі уақытта өзге де ... ... да ... пен ... бөлшектене
зерттелмей емдік мақсатта қолданылған жоқ. Қазақтар үшін танымал болған
жердің бұлақтарын олар арасан деп атаған ... ... ... ... ... бұлақлақтары емдік
батпақтары жайлы климаттық жағдайын әңгіме тәріздес ландшафт ... ... ... ... ең ... территориясында Боровой мен Бек
– Шоғыр курорттарында 30 ... ... ... ... Шындығына келетін
болсақ Қазақстанның табиғи ... ... ... ... ... ... жылы ең ... рет мемлекетке маңызы зор Боровой курортының
ашылу салтанаты өткен болатын.
Ал 1922 мен 1925 ... ... ... ... ... “Рахманов
бұлағы” “Шымған” “Жаңа Қорған” курорттарының негізі қалаған болатын.
1930 жылдары ғалым – ... ... ... ... курортолог – дәрігерлері 20 астам ...... ... ... ... ... орнатты. 27 наурыз
1931 жылы Қазақтың курорттық трестінің негізі ... ... ...... мен ...... ... септігін тигізді.
Курорттық байлықтардың осы қарқын мен зерттелуіне ықпалын ... ... ... Н.Н. ... П.И. В.И. ... М.Г. ... В.А. ... курортының ұйымдасуына ең үлкен үлес қосқан және «Жаңа
– Қорғанның» ғылыми жұмыстарына атсалысқан профессор Сызғанов А.Н. ... жылы ... ССР дің ... ... өлкетану патологиясы
институтының курортология бөліміне кірген қызметкерлер профессор Н. ... ... мен ... ...... және генералдық
жоспардың Көкшетау, Павлодар, мен Қарағанды облыстарында дамуын ... ... ... ... ... ... ... меңгерушісі медицина ғылымының кандидаты ... С.И. ... ... ... ... ... бұлақтардың көзін
ашты. Санаторлы – курорттық емделу мен ... ... ... үшін
мемлекеттегі әр түрлі аурулардың асқынбауына қарсы ... – ала ... ... ... ... мен Қазақстан тәуелсіздігіне қол жеткізген соң 1991
жылы Қазақстан үкіметі Республикадағы санаторлы – ... жоба ... ... 1991 мен 2001 ... аралығында кейбір санаторлы және демалыс
үйлері жекешелендіріліп жатты. Басқа да ... ... ... алшақ жерде орналасқаны барысында тоналып, жабылып қалған. Осы
уақытқа орай ... ... ... ... ... ... мен
емделудің басқа да түрінің арқасында шетелдің ... мен ... ... ... ... Қазақстанның санаторийлері мен демалыс ... ... ... жөндеу жұмыстарынан өтіп тұрғындардың
талаптарына сай келе ... ... ... ...... су ... және
әр түрлі химиялық құрамы мен көптеген өзендерін өзгеше климат бойынша емдік
қасиеті бар батпақ пен көркем орындарының ... ... ... ... дамуына жағдай жасап отыр.
2.Қазақстан Республикасындағы емдік-сауықтандыру нысандарының қазіргі
жағдайы
2.1 Емдік-сауықтандыру орындардын дамуының негізгі себептері
Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 ... ... ... атты Жолдауын Республика ... ... ... ... бұл ... ... даму ... сақтай отырып,
болашаққа сапалы жаңа серпіліс жасауды ұсынды.
Әлемдік экономикалық тенденция бойынша даму үшін 7 ... ... ... ... Бұл ... ... ... қабілетті әр тарапты
шикізат секторын өндіретін ашық нарық экономиканы дамыту, ел ... ... ... жағдайын жақсартуға бағытталған әлеуметтік
бағдарланған, демократиялық, кұқықтық, зайырлы қоғам ... ... мен ... ... ... сақтау, ел қауіпсіздігін
қамтамасыз ету шаралары ... ... ... ... әр сала ... қабылданған мемлекеттік
бағдарламаларды іске асыру, нақтылы нәтижелерге қол ... ... ... халқының әл-ауқатын, тұрмыс деңгейін одан әрі көтеруде төмендегі
мәселелерге назар аударуымыз қажет:
бәсекеге қабілетті өндіріс орындарын құру;
ауыл ... ... ... білім беру мен денсаулық сақтау орындарының ... ... ... кепілдік берілген тегін медициналық көмекке қол ... ... ... ... сай білім мен тәрбие беру;
әлеуметтік-тұрмыстық нысандардың материалдық-техникалық базасын одан әрі
жақсарту;
шағын және орта кәсіпкерлікті жедел дамыту;
салауатты өмір ... ... ... ... және табиғи ресурстарды тиімді пайдалану;
тұрғын үй саясатын іске асыру және туризмді дамыту болып табылады.
Ауданның әлеуметтік - экономикалық даму ... іске ... ... бар. Оны ... асыру үшін білікті кадрларды тәрбиелеп, қолайлы
моральды-психологиялық ахуал ... ... ... еңбек
етуіміз қажет.
Қазақстан Республикасының туристік-рекреациялық ресурстары өзінің жан-
жақтылығымен ерекшеленеді. Солтүстіктен ... ... төрт ... ... ... ... шөлейт және шөл орналасқан.
Елімізде тропиктік және экваторлық климаттық ... ... ... ... минералды су көздерін, емдік ... ... ... қор, ... ... мен рекреациялық
шаруашылықты дамытуға жол ашады.
Сауықтыру туризімінің ... ... ... ... ... ұзақтылығымен, жетліген көз-өзендерінің
болуымен, жылы теңіз жағалауларымен, ... ... ... суға ... су ... дамытуға арналған орындардың
болмауымен анықталады.
Мысалы, Қазақтың жеріне жер жете ме, ... ... ... ... батырлар бекініс құрып, осы жерде Баян. Жасыбай
батырлардың Халден-Сереннің ... ... ... ... ... жеңген жеңіс тойын өткізген Сабындыкөлдің Абылайдай бабамыздың
табаны тиген қасиетті жер екенін айтып ... көл ... ... ... ... ... әуелетті. Баянауылдың қат-парлы, текшелеп жинағандай
сандық тастар-дан құралған шоқыларына, сұлу Ақбет тауына, мөлдіреген, ... ... ... ... суы ... Әулиебұлаққа бар. Ертеден халық
аузында келе жатқан Кемпіртас атты тас мүсіннің ... ... ... ... ... ... ... шыңына көз саласың. Тіссіз кемиек
аузы ырсиып, кеңкілдеп күліп тұрған кейпіне қарап, өзің қоса күлесің. ... ... үшін көп ... қасында ұзақ тұруға болмайды.
Одан әрі, Торайғыр көлінің жиегінде найзадай үшкір басты биік ... тұр. Ашық беті ... ... су ... ... ... үлкен
Үңгіртас үңірейеді. Ақбет ... ... ... ағып жатқан
Әулиебұлақтың суынан үш рет үрттаған адам ... ... ... кетеді
деседі. Бұлақ суының құра-мында қажетті мөлшердегі иод, фтор, натрий бар
көрінеді. Тасты жарып өтетін Баянауылдың ... қара ... ... ... ... туризмге өзінен өзі сұранып-ақ тұрған жер
екен. Жүрт ... ... Жүз рет ... бір рет ... ... ... жерлерді туризмнің орталығына айналдыратын болса, еліміздің
ғажайып табиғаты нағыз ... ... ... өркендеуінің тынысы болар еді.
Ойды ой қозғайды. Табыс көзі ... ... ... ... ... ... ғана ... ене бастады. Жоғарыдағы Баянауылдың
тұнған сұлу табиғатына қатысты әңгіме жайларға ... ... ... ... ... және ... ... бірнеше түрін
щоғырландырып, дамытуға толық мүмкін-дік бар екенін көрдік. ... ... ... ... туризм саласын баянауылдықтар жоғарыдан ... ... дер ... ... ... ... пайдаланған кезде ғана тоз-
тозы шыққан ауыл жолдары жөнделіп, мәдениет үйлері қалыпқа келтіріліп, таза
ауыз су мәселесі шешіліп, ... ... ... ... ... еді. ... ... ұлттық паркі аймағындағы
туризмді дамыту мәселесі қаржыға кеп тірелген ... ... ... ауадай қажет болды.
Алғаш рет 1999 жылы облыс әкімдігінің «Баянауыл ... ... ... ... ... ... ... шешімін негізге ала
отырып, ауданда бір жылға ғана ... ... ... ... ... атты ... ... кәсіпорны құрылды. Кәсіпорын Жасыбай,
Сабындыкөл жағасындағы демалыс үйлерінің басшыларымен арнайы келісім-шартқа
отырды. Онда атап көрсетілгендей демалыс ... ... ... ... ... ... ... шешілді. Бұл бір.
Екіншіден, Баянауылға туристерді көптеп тарту мақсатында оларға демалыс
үйлерінде жоғары деңгейде қызмет көрсететін жергілікті маман ... ... ... ... ... ... күн тәртібіне қойылды. Аудан
орталығындағы кәсіптік-техникалық лицей статусын алған оқу орны ... ... ... ЭВМ ... ... ... тарихи ескерткіштермен танысу үшін ... ... ... ... ... ... көлінің үстінен
АН-2 ұшағы арқылы жасалатын әуе саяхаты да көпшілікті қызықтырмай қоймасы
анық. ... көл ... ... ... құрамын деген демалушыларды
қайықтар, катамарандар күтіп ... ... ... ... ұлттық парк аймағында қырыққа жуық
демалыс үйлері мұнда ... ... ... ... ... ... алысқа сапар шеккенше, іргеде тұрған Баянауылдың әсем
табиғат аясында демалғанды әдетке айналдырған. Жаз ... ... ... ... ... ... жағасына көшіп барғандай әсер
қалдырады. Бір кішкене бұлдіршін ... ... ... ... "қыста
Павлодар, жазда Жасыбайда тұрамыз" деп жауап берсе ... ... ... ... үйлері бірнеше топқа ... ... ... атты ... ... арналған жағажай, спорт, ойын алаңдары,
талапқа сай қызмет ... ... ... жағдай жасалған көп қабатты
демалыс үйлерінде жыл ... ... бала ... Ал биік ... ... көлінің жағасында орналасқан "Факел", "Қазақстан
Алюминийі", "Кристалл", "Алға", "Меруерт" сияқты көз ... ... ... демалушылар үшін бар-лық жағдай жасалған. Мәселен 300 жеңіл
көлік-ке арналған ... ... ... ... би ... ... орна-тылған. Мобильдік байланыс жүйесі демалу-шылардың
әрқашан қалтасынан табылады.
Осы жуырда ғана облыстық маслихаттың кезекті бір сессиясында ... ... ... ... дамыту керек деген мәселе бойынша облыстық
денешынықтыру және спорт басқармасы ту-ризм-ді ... ... ... ... ... ... мен 2007-2009 жылдарға арналған іс-
шаралар жоспарланды. Біз ... ... ... 2006 ... 29 ... ... ... дамытудың 2007-2011 жылдарға ... ... және ... ... арналған іс шаралар
жоспары қабылданғанын білеміз. Онда туризмді дамытуға республикалық бюджет
есебінен Алматы, Астана ... ... ... Оңтүстік Қазақстан, Шығыс
Қазақстан облыстарына қаражат бөлу ... ... қай ... ... ... ... ... жөніндегі мемлекеттік
саясатты жүзеге асыру экономиканың көлік, ... ... ... ... ... ... тауарларды өндіру салаларына үлкен ықпал
жасайтыны белгілі.
Еліміздегі туризм саласын дамыту үшін ... ... ... ... ... және тарихи мәдени факторлардың өзі жеткілікті.
Алда тұрған міндет - туризм ... ... ... ... ... ... ... және ғылыми әдістемелік, ақпараттық-жарнамалық
тұрғыдан дамыту болып отыр. ... ... ... ... асыру жөніндегі жоспарға сәйкес, халықаралық және республикалық
туристік ... ... ... ... үшін ... және ... ... арнайы семинарлар мен дөңгелек үстелдер
отырысын ... ... ... ... көрсетілген бұл іс-
шаралардың барысын іске асыру арқылы туризмді одан әрі ... ... ... ... ... мүмкіндік беріліп отыр. Бұл
бағдарламаны іске ... ... және ... ... ... және
заң бойынша рұқсат етілген басқа да ... ... бес жыл ... миллион теңге қаржы бөлінеді. Қазіргі кезде облыста қолдарында рұқсат
қағаздары бар 40 туристік ұйым ... ... ... ... ... ... бір ... бар.
Бағдарламада бәрі жақсы басталып, ... ... ... ... де, ... ... дамуы біздің елімізде кенже қалғанын
мойындау керек. Елбасы елімізді алдағы он жылда бәсекеге қабілетті, ... ... ... қосу ... ... ... жылы Давос экономикалық форумы
бәсекеге қабілетті елдердің туризм саласына да назар аударған болатын.
Біздегі ... ... ... ... ... туризм
сұранысына жауап бере алмайды. Туризмді ел экономикасының бір саласы деп
қарамаудан және осы ... ... ... ... аздығынан,
инфрақұрылымдардың әлсіздігінен бұл іске бел ... ... әлі де ... заман өзгерісіне сай халықтың да жағдайы жақсарды. ... ... ... ... саны күрт артты. Бұл ішкі туризм
саласын дамытуға мүмкіндіктің бар ... ... ... тұрғындарын
демалу үшін шетке шығармай табиғаты таңғалдырар өз жерімізде жағдайын жасап
берсек, туризм сөз жоқ, ... ... ... ... туризм бағытына
инвестиция құюға мүдделі адамдардың қатары молайған.
Осындай емдік-сауықтандыру ... ... ... өңірінде
Астана мен Көкшетау қалаларының ортасында ең ғажап және керемет оазис
орналасқан ол – ... ... ... ... Осы ... ... деп ... атамайды ғой, Себебі осы аймаққа демалуға жолға ... сол ... ... қоршаған ортасына оралғысы келмей ... ... ... табиғатының әсем жерде орналасқаны шетелден немесе
Қазақстанның түпкір – ... ... ... ... ... ... баурап алады.
Бурабай – санаторийлар профилакториялық үйлер мен спорттық ... ... ... ... ... емделу орталықтарында мынадай аурулардың түрлерінен
арылуға көмектеседі.
1. Тыныс алу органдары.
2. Асқазан – ішек ... ... – қан ... ... Жүру мен ... жүйелерін қалпына келтіреді.
Боровойдағы демалу шаралары жылдың 4 мезгіліне сай келеді. Ондағы емделу
тамақтану мен күніне 1500 ... ... ... ... ... ... мен
прафилакторийлер, демалу үйлері ... ... ... ... демалу үйі, Жасыл Қарағайлы ... ... ... Бұл ... ... жыныс органдарын, асқазан ішек
жолдарын, жүрек тамыр жүйкелерін емдеуге мамандандырылған. Қымызбен, ... және ... ... мен іске ... мен одан тыс жерлерге белгілі курорт Сары-Ағаш. Бұл курорт
Шымкенттен 130 шақырым ... ... Ал ... 15 шақырым жерде,
Келес өзенінің жағасында, баубақша массивінде орналасқан гидрокарбонатты
натрийлі аз минерализациялы Сарыағаш ... суы. ... ... ... райы, жарық күн таза ауа т б оңтайлы факторларды, жоғарғы тиімді ... ... ас ... ... бүйректің созылмалы түрде
гломерулоннефрит және нефроиттік синдромдары бар ауруларды емдейді.
Санаторий аумағында 9 ... ... ... ... ... бар. 700 ... екі асхана, ауруларды емдеу
бюветті, су қабылдау ... ... ... су процедуралары, емдік тағам қабылдау, дене
шынықтыру ауа райы ... ... ... жүргізіледі. Санаторийде
клиникалық, биохимиялық, бактериологиялық ... ... ... ... ... ... ... психотерапия механотерапиялар қолданылады.
1949 жылы мұнай бұраулар жұмыстары кезінде Қазақстанның ең
Оңтүстігінде бір ... ... – өзі ... ыстық су бар. Бұл
минералды көздер негізінде Оңтүстік Қазақстан обылысы ... ... ... ... кешен құрыла бастады.
Әлсіз минерализацияланға, әлсіз сілтілеген, натрийгидрокарбонатты
Сары-ағаштың минералды суы ... ... 42 – 52 ... ... Бұл су ... ... марганец, ванадий, мыс және
цинк, микроэлементтері мен ... ... ... оның ... ... барий, йод, фтор, қорғасын, сынап, бор, және ... ... су ... ... ... ... гастрит, операция жасалған
асқазан жараларын, холецистит, өт жолдары, тас, ішектің дискенезиясы, қант
диабеті суықтану, бедеулік және ... ... ... ең ескі ... ... бірі – Манкент
Шымкенттен 28 шақырым қашықтықта орналасқан. ... ... 210 ... ... су көзі ... Су мөлдір, түссіз, иіссіз, тұнбасы
жоқ, дәмі жағымды, тұрақты химиялық құрамды.
Минералды судың құрамында бір қатар пайдалы ... бар. ... йод, ... хлор, бром, натрий. Олар ішу мен ... ... ... ... ... ... ішек ... жолдарының,
бүйректің, алқым – ісу, зоб, ... ... ... алу
органдарының, генекологиялық, және ... ... ... ... ... кең ... Олар минералды ванналар,
компьютерлік диагностика бөлмесі бар. Фол ... ... ем, ... массаждар, бөлмелері гастрофиброскопия, және рентмоноскопия,
парафин, озекрит емі, тыныс органын ингаляция жасау, ... ... ... ... ... мен ... ... маймен емдеу,асқазанды
жуу т.б. емдер бар.
Жазғы мерзімде жанұялардың демалуы үшін, демалу пансионаттары ... ... ... Самарқанд қалаларына Сайрам ауылына туристік
қатынау іске асырылады.
Шымкенттің экономикалық және құқық ... ... ... ... бар. Оның ... ... жағдайы өте ерекше. Төлеби
ауданының өтекөрікті ... ... ... 45 ... жерде, Тянь –
Шань тау тарамында орналасқан. ... ... ... ... күні ... аппараттар мен жабдықталған емдеу кешені бар.
Емдік және шынықтыру кабинеттері ингаляторий, күкірт су, ... ... ... хлорлы натрий, ванналары қолданылады. Құланкентте лай емімен ем
жүргізіледі.
Алтай биік шыңдарын мәңгі қар ... биік ... ... ... ... ... ... деп атайды. Мұндағы ең биік шың – ... ... ... 4506 метр ... орналасқан) республика
шекарасындағы белки ... ... ... ... ... ... Алтай, Оңтүстік Алтай және Қалба жотасы деп аталатын батыс
бөлігі кірген. Алтайдың ең биік ... ... ... пен оңтүстікке
бірте - бірте араласа береді де, оңтүстігіне Зайсан қазаншұңқырына ... ... ... ... ... жетіп арғы жағасына қарай
созылып кетеді. Ол барған сайын аласара түседі де, қазақтың ұсақ ... ... бұл ... ... ... келіп ұласады.
Алтай туризм рекреациялық әрекеттері үшін өте ... тау. ... ... құз, жартастарын мәңгілік мұз басып, қар ... ... ... ... демалушылардыңғ көзі тойған емес. Қазақстанның
ағаш байлығының жартысына жуығы осы Алтайда орналасқан. Алтай ... ... ... ... ақ ... ... ... ішінде ақ тиындар, мен ала тышқандар, қара аю, ... ақ ... ... аса ... бұлғын сияқты аңдарды жиі кездестіруге
болады.
Қарағайлы белдеулер жапырақты бал қарағай мен май қарағай алқабы
басталады. Жоғары ... тау ... ... Тау ... бұғылар, еліктер, тау текелері жүреді.
Алтайдың ең басты ... жер ... ... ... ... 1000 – ға ... кен орны ... Онда: мыс, қалайы, қорғасын,
мырыш, күміс және басқа металдар ... ... да оның бұл ... ... деп ... “Алтай қолыңды алтын мен тартады” – деп жырлады
қазақтың ұлы ... ... ... ... маңына қиыр Ресей мен ... ...... ... – шығысқа қарай Шемонаиха, Глубокое, Зырян,
Катон – ... ... ... ... Бұл зонадағы ірі
қалалар: Риддер және Зырян. Жер бедеріне байланысты тау ... оның ... тау – ... тау – ... ... түрлері жақсы
дамыған. Территорияда көптеген тау ... әр ... ... ұйымдастырылады және жаңа маршрут жолдары ашылуда. Бұл зонаның
басты ерекшелігі биік Алтай таулары және оның ... ... көлі ... Рахман бұлағы Төменгі Тұрғысын т б тапсырыс ... мен ... ... Бұл ... ... емдік – сауықтыру орындары бар.Флора және
фаунасы өте бай. Климаты қоңыржай континентті, атмосфералық ылғал ... ... мен ... анағұрлым көбірек. Жалпы Алтай тауалды
зонасы бүкіл ... ... ... ... ... дамытуға жоғары
қолайлы зона болып табылады.
Табиғи ... ... ... ... ең маңызды
факторы болып табылады, және курорттық рекреациялық шаруашылықтың шекаралық
жөндерін қарастырады.
Сонымен қатар балнеологиялық ... ... ... әр ... қорлары сияқты климатқа ұқсас болып келеді
Рекреациялық ресурстар – табиғи және ... ... ... мен ... ... туризм, және емдік мақсатта
қолданылып ғасырлар өте келе ... ... ... ... ... ... ... өткен кезеңдерде қолданыста болмаған
екен.[3].
Емделу мен демалу аймағында ... ... ... ... ... атқарады. Туристер ландшафттар мен климаттың маңыздылығын
ескере отырып минералды ресурстардың ... ... ... мен
батпақтар) олардың және өсімдіктер мен жануарлар әлемінің, әр түрлілігі
сонымен қатар спортпен ... ... ... ... ... ... ресурстарының молшылығына рекреациялық қызмет пен
шекарадағы ұйымдастыру формаларына сәйкестендірілген.
Курорттық – ... ... ... ... ... үшін өзге
де шекаралардың жоғарғы қабатының маңызы өте ... ... ... ... ... ... ... бастап
қоршаған ортаның ең басты элементтерінің бірі болып қала бермек, сонымен
қатар климаттық және ... ... ... ... ортаның ең басты элементі климат болып табылады. Климаттың
өзінен ак ауа – райының көпжылдық режиміне сипаттама беруге ... ... біз ... ... ауа ... ... біле аламыз бір –
бірімен байланыста болған ауаның комплексін метеорологиялық ... ... ... ... ... ... қолға алу үшін оған ауа – райының қолайлы
болғаны дұрыс жайдары жағдайы мен температураның ... ... ... ... ... толқындарының пайда болуынабұлыңғыр
күн мен жел жебірден қорғанысқа бөлей алады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ...... мөлшері 100 – 175 мм Орталығында 150 – 400 ... 300 мм ... ж ш ... ... ... ... қаңтарда – 10-
120С шілдеде – 24 – 280С – қа ... ... ... ... ... ... ... Орманды
(жазықтық), таулы, примориялық, климаттық қымызбен емдеу – осылардың әр
түрлілігіне қарамастан климаттық ауа – ... ... ... ... ... отырады. (температура атмосфералық қысым, тб) және
бұларды емдік ... ... ... ... ресурстардың тізіміне кіретіндер санаторлы ... ... ... ... ... бірі - ... саласы
болып табылады. Жоғары қабаттағы суларға таза ауада шомылу мен балық
аулауға ... ... ... өте мол. ... ... емдік туризмді дамытуға судың жоғарғы қабатының емдік қасиеттері
қайсарлы ... ... ... суда емделу тәсілдеріне ... ... ... орай ... ... қарқынды дамуына өсімдіктер жамылғысы мен
орманды алқаптар басты рөлді айқындап отырады. Аймақтың өсімдіктер әлемі
өзгеше болып ... ... ... ... мен араласқан
қарағайлар өсіп келеді.
Батысындағы ... ... ... ... ол ... ... ... немесе сауыттық өсімдіктің түрлері кездеседі. Құмды өңірінде
сексеуіл мен шөлді даланың өзендерінде ... ... ... ... және ... ... мен тастас жартастарда жабайы алмабақ, өріктер,
альпі ... ... ... ... курорттық ресурстарын зерттеуінің нәтижесінде мынадай
қорытындыға келіп тірелген екен: Республикамызда 500 ... ... ... мен 78 өзен ... және ... 50 ге ... ... емдеу
орындарын кездестіруге болады.
2.2 Емдік -сауықтандыру орындарының типтері
Танымал медициналық энциклопедияның анықтамасы бойынша курорт (неміс
тілінен аударғанда Kurort – емдік ... ... ... ... ... ... бар ... бұлақтары сазды көлдері және климаттың
өзгешелігі теңізде ... тб.) емді – ... ... ... ... ... ... емханасы және құрал – жабдық пен қамтылған
жағажайлар орналасқан) ғажайып аймақ. Курорттық емделу кезінде ... ... ... мен оның жаңа әсер алуы ... ... ... мынадай құрал – жабдықтар мен қамтылған:
- Санатории, пансионаттар және курорттық ауруханалар бұл ... ... ... ... ... кезде өте маңызды болып табылады.
- Сауықтыру орындары туризм мен демалысқа арналған – демалыс ... ... ... және ... құралдар табиғи емдік факторларының
дұрыс бағыт пен емдеуін қамтамассыз етеді
- Бальнеоемханалар, ... ... ... ... су ... және ... ... емдік процедураларын қабылдауға жағдай
жасайды
- Мәдени – ағарту орындары – курзалдар, кинотеатрлар, ... ... Сату мен ... ... орындары – асхана, кафе, мейрамхана,
дүкендер және шаштараздар ... ... ... – шаруашылық қызметтері – киім тазалау, қоймалар, гараждар,
тб.
- Әр түрлі сызу құралдары сумен ... ... ... ... ... бойынша курорттарды бір – бірінен айыруға
болады: балнеологиялыұ батпақ пен емдеу және климаттық. ... ... жәй ... жатады сонымен бірге бір – ... ... ... батпақ пен минералды сулар болуы мүмкін және жайдары климаттың
өзіндік емдеу қасиеттері бар.Курорттардың бірігуіне орай ... ... ... балнеоклиматтық, климатобатпақтық,
климатобалнеобатпақтық болып ... ...... ... мен курорттар келесі типтерге
бөлінеді.
1. Жазықтық примориялық жерорта теңізімен қосарлана келгенде, бетпақ дала
климаты, қыр климаты, субтропиктік орманның ылғалды ... ... ... ... ... ... және тб.
2. Жазықтың континенталді курорттары орманды қоңыржай белдеудегі қоңыржай
белдеудің орманды және ... ... ... ... ... ормандар және жартылай бетпақдалалы болып келеді.
3. Таулы курорттар мынадай биіктіктерден тұрады: (теңіз ... ... м ... төменгі белдеудегі орташа таулы (1000 – 1500 м) орташа
таулы жоғарғы белдеудегілер (1500 – 2000 м ... ... ... м ... [7].
Санаторий курорттарда емдік – профилактикалық орындарының негізі
болып табылады. Ең ... ... ... ... үшін ... өзіндік бір ерекше түрі қолданылады.
Курорттың үлкендігі орналасатын орындарының көптігі мен бағаланады
науқастардың санының көптігі мен оларға ... ету ... ... ... ... курорттық құрылысты жүргізуге жарамды
шекара мен курорттың көлемі және профилі ескеріледі.
Балнеологиялық курорттың кеңдігі емдік мақсатта ... ... оның ... 5000 орыннан аспауы керек. Курорттарды ... көп ... ... ... саны мен көп жағдайда қызмет
көрсету ... ... ... емдік режимнің кенеттен істен шығуын
алға тартуда.
В. В. Полторановтың ... ...... профилактика
шараларына арнайы құрылған табиғи емдік қасиеттері мол (минералдық сулар
мен ... ... ... ... да ... қоса келгенде көптеген
емдік жолдарын ашуға өте лайықты.”
Жасына қарайтын болсақ ... ... ... ... және ... ... деп бөлінеді. Санаторий заңға
сәйкес арнайы тексерістен өтілген аурулардың түрлерін ... ... ... ... мерзімі олардағы ем методикасы мен оның
профиліне байланысты Олар мынанша күнге созылуы мүмкін: 20, 24, 26, 45, ... ... ... ... мен ... 500 ... ... дейін, ал кішкентайлар үшін 300 орынды ... ... жыл ... ... жұмыс істеуде. Олар бір профилді бір тектес
аурулар үшін және әр түрлі профлдегі бірнеше бөлімдерден құралады.
Санаторлы – ... ... ... ... ... ... ... – ғылыми практикалық жұмыстардың орталығы ... ... ... ... орны медбике мен ... ... ... ... түседі. Базалық санаторийлер басқа да
санаторийлерге көмек қолын ... ... ... ... ... мен ... ... арналған бірден бір таптырмас
орны болып табылады.
Жоғарыда аталып ... ... ... ... бір ...... санаторий немесе профилакторий. Бұл санаторийлар ... ... ... ... ... Олар ... ... кәсіпорындар
ішінде орналасады. Түнгі санаторийдегі ем қабылдау ... және ... ... ... сай келеді.(өндірістен үзіліссіз) Түнгі санаторийдағы
емделу мерзімі 24 сағатты қамтиды.
Санаторлы – курорттық орындарының бір түрі ол – ... ... В. ... мынадай анықтама береді: “пансионат бұл емделу қарсаңында ... ... ... мен ... ... ... Олар мынандай
аймақтарда орналасуы мүмкін: балнеологиялық, климаттық курорттар, демалуға
лайықты зоналарда және тб. ... келу ... ... жердің хал
ахуалына байланысты. Демалушылар мұнда тұратын орны мен тамағы мен оларға
күнделікті ... ...... ... жасауға
тырысады.”. Пансинатта демалу мерзімі 12 – 14 ... ...... ... ... ... ... толық қанды жазылған адамдарға арналған. оздоровительное
учреждение с ... ... Дома ... ... ... практически здоровых людей. Келіп қайту мерзімі – 12 күн.
Қазақстан Республикасында ...... ... ... ... ... ... (Жанакорган, Мұланды, Щучинск тб.) емдік мақсатта:
А) Қозғалыс ағзаларының аурулары:
- ... және ... ... ... ... ... ет және ... аурулары
Б) Жүйке жүйесінің аурулары
- Жарақат алғаннан кейінгі перифериалық емес жүйкенің ауруы
- Орталық жүйке жүйесінің жарақаттан кейінгі ауруы.
- В) гинекологиялық аурулар
Г) ... ... ... тері ... ... ... (Алма Арасан, Капал Арасан, Сары-Ағаш, Мерке,
Рахмановские ключи, Таутургень, Ақ қайың тб.):
А) Жүрек қан тамырларының аурулары;
Б)орталық перифериалық жүйке жүйесінің аурулары;
В) Қозғалыс ... ... ... ... болезни кожи;
3. Бальнеологиялық курорттары (Алма Арасан, ... ... ... ... ... ... Ақ ... тб.):
А) ас қорыту ағзаларының аурулары:
- асқазан аурулары;
- ішек аурулары
- бауыр аурулары өт жолдары ... ас ... безі ... және де ... фазадағы жұқпалы гипатит;
Б) зат алмасу аурулары;
В) зәр шығару жолдарының аурулары;
4. Климатические курорты (Боровое, Қарқаралы, Аман-Қарғай, Манкент, Орал,
Ханск ... ... ... ... алу мен ... тыныс алу жолдарының аурулары;
Б) Жүйке жүйесінің функционалді ауруы
В) Жүрек қан тамырларының ауруы;
Г) Қан ... ... зат ... ... бүйрек ауруы
5. Түбіркүлез бен ауыратын адамдарға арналған курорттар (жазықта қымыз бен
емделу: ... ... ... Шымған тб.) [24].
Осы аталған емдік-сауықтандыру орындарының ... ... ... ... ... ... Еліміздің территориясында әлі
зерттелетін және анықталып емдік –сауықтандыру ... ... ... ... мекемелер қатарын арттыруға қазіргі қазақ елінің
үкметі сенімді қадам жасауда.
2.3 Емдік-сауықтандыру орындарын ұйымдастыру мен ... ... ... бастап ең алғаш курорттың ашылуы курорттық істің
обьектілері болып ... ... ... келтіру жөніндегі
табиғи емдік факторларға тиесілі болды. Ал Қазан ... ... ... ... ... қолға алынып, олардың даму
қарқыны іс жүзінде жүзеге асырылып жатты. ... ...... ... ... ... қағидасы мынадай қорытындылардан тұрады: емдік
орындар мен мемлекеттің курорттары денсаулық сақтау органдарына жақын маңда
орналасуы керек.
Сонымен 1960 жылдары ... ...... ... Денсаулық сақтау жүйесіне қараған болатын. ... ... 10 ... 1960 ... ... үкім бойынша санаторийлер мен
демалыс үйлері балабақшалардан басқа түбіркүлезге қарсы санаторийлер мен
бірге ... ... ... ... ... ... ... ісі орталықтандырылған курорттарды басқару ВЦСПС және ... ... ... мен ... ...... істі
ұйымдастыру курорттық ресурстарды зерттеу мен қатар курорттық факторларда
емдік профилактикалық методтарды жүзеге асыру және де ... ... ...... жіберу Кеңестік Денсаулықты сақтау
ұйыиында бекітілді.
Профсоюздің иелігі 10 жылдай уақыт бойы құрылған болатын. ... ... ... ... мен ... ... осындай қорытындыға
жетті – фондылардың қаржыларынан әлеуметтік сақтандыруға сенбіліктерден
жиналған ... ... ... ... ... ... қарқынды жұмыс істеп тұрған уақытында
субьектілер бойынша сұрақтар өзіндік заңға еңген жоқ. 96 бап бойынша Қазақ
ССР Мемлекеттік кодексі ... ... ... болсын деген ұран мен”
жарияланды.
СССР ыдырауынан кейін Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... 1992 жылы өткен Федерацияның мәжілісінің ... ... ... ... ... ... ... заң жүзінде
қабылдау функциясын іске қосып Қазақстан шекарасындағы ... ... мына ... айта кету ... мемлекетте орнатылған
санаторлы – курорттық кешендер толық қанды жұмысын атқара ... ... ... ... ... ... ... және салық
политикасының негізінде мемлекеттің курорттық аймақтарына өзінің зардабын
тигізіп ғана қойған жоқ.
Қазіргі таңда ... кен ... әр ... ... ... ... ... тез арада табиғи емдік факторлар ... ... ... ... ... санаторлы курорттық орындардың
қолданысына тапсырылған.
Жолдаманың құны өсті. Сонымен бірге профсоюздар ... ... бас ... ... ... қорынан (қазіргі таңда
мемлекеттің қоржынына тапсырылды). Авиа – темір жол билеттерінің ... ... құны да өз ... мен ... ... ... құн ... мемлекет
салық жүйесін еңгізді. Осының салдарынан жолдаманы сату ... тез ... ... ... ... мемлекетткі пакет акцияларының иелері
“Жаңақорған” санаторийі – 4% ... – 25% ... бор» – ... ... ... – 60 – 70% жуық ... мен басқа да
сауықтыру орындары жұмыс істеуде.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... мемлекеттегі 90 санаторийлер пансионаттар және
емдік санаторий прафилактирийлар бар. 12 тарта үйлер мен ... ... ... ... ... Олардың бір бөлігі мемлекеттік орындар ал
басқа бір бөлігі мемлекеттік емес болып бөлінеді (1 таблица). Қазіргі ... ... 60 – 70% ... мен өзге де ... ... ... мүліктерді активті түрде басқару кірісінде 13 санаторлы
– курорттық орындар Республика бойында қарқынды жұмыс істейді. «Жаңақорған»
Қызыл – Орда обылысы ... ... ... ... ... ... “Көктем” санаторийі Алматы обылысы, «Манкент» Оңтүстік Қазақстан
обылысы «Ақжайық» ... ... ... (Атырау обл.), «Лениногорск»
Шығыс Қазақстан «Мойылды» ... ... ... бор» ... обл.),
және «Щучинск» (Акмола обл.). санаторийлері орналасқан
Кесте 2
2011 жылға арналған облыс бойынша ... ... ... ... ... мен демалыс базалары |
| ... ... ... |
| ... | |
| ... |Төсек бір ай |Емдеген |Бірлі|бір ай |Демалған |
| ... ... ... ... ... |
| | ... |ар |санда|төсек | |
| | ... | |ры ... | |
| | | | | ... | ... |90 |12313 |119104 |12 |3256 |7416 ... | | | | | | ... |6 |1245 |7401 |1 |120 |1879 ... |4 |621 |2774 |1 |1800 |685 ... обл |7 |1326 |19077 |3 |320 |1131 ... обл |5 |304 |8104 |- |- |- ... ... |481 |3104 |- |- |- ... | | | | | | ... обл |3 |295 |1283 |- |- |- ... ... |525 |1635 |1 |300 |800 ... | | | | | | ... обл |19 |1954 |17427 |5 |614 |1526 ... обл |5 |842 |9297 |- |- |- ... Орда |3 |530 |3285 |- |- |- ... обл |2 |250 |1057 |- |- |- ... обл |3 |595 |6062 |- |- |- ... ... |4 |245 |2156 |- |- |- ... Қазақстан |11 |2035 |26275 |- |- |- ... ... |- |- |- |- |- |- ... ... |8 |1065 |10167 |1 |102 |1395 ... ... ... жөніндегі агенттіктің мәліметтері
Емдік мақсаттағы санаторий мен пансионаттар – емдік ... мен ... ... науқастардың жайлы орналасуына жағдай жасай отырып
осындай қысқа уақыт ішінде тәуір болуына кепіл бере ... ... ... ... жағымды болуы мен қатар табиғи емдік қасиетті минералды
сулар мен емдік батпақтардан ала ... ... ... ... бір ... көп ... курорттық аймақтарда жүзеге асырады.
Мемлекеттің қазынасына 47 санаторий мен пансионаттар тізімі еніп
оның ... ... обл 2 ... (335 ... 3 орын ... обл (295 ... Орда (180 орны) мен Оңт Қазақстан 6 ор (810 орын)
Таблица 2
2011 ... ... ... орындары
| ... ... ... мен ... ... |
| ... |пансионаттары |
| ... ... | |
| ... бір ай|Емдеген |Бірлік|Коек бір ай|Демалған |
| ... ... ... ... |
| |ы ... | |ы ... | |
| | ... | | ... | ... |47 |9324 |51578 |3 |552 |2553 ... | | | | | | ... |4 |624 |5176 |- |- |- ... |2 |500 |1324 |- |- |- ... обл |2 |335 |1357 |- |- |- ... обл |1 |80 |335 |- |- |- ... ... |3 |270 |852 |- |- |- ... обл |3 |295 |1283 |- |- |- ... Қазақстан |2 |220 |823 |1 |300 |800 ... обл |10 |860 |5836 |1 |150 |340 ... обл |3 |400 |1546 |- |- |- ... Орда обл |2 |180 |885 |- |- |- ... обл |- |- |- |- |- |- ... обл |1 |175 |517 |- |- |- ... ... |1 |100 |969 |- |- |- ... ... |7 |1475 |20785 |- |- |- ... ... |- |- |- |- |- |- ... ... |6 |810 |9890 |1 |102 |1395 ... ... ... жөніндегі агенттіктің мәліметтері
Мемлекеттік орындарға қарамастан республикада көптеген
мемлекеттік емес 4 санаторлы – ... ... 2011 ... ... ... 2001 жылы ... саны 67256 адам ... 51578 адам
осы жағыдай жекеменшік санаторийлардың болғаны мен байланысты және олар
кеңінен таралған ...... мен ... ... ... ... ... санаторлы – курорттық орындарда ... ... ... ... ... бойынша 2001
жылы Қарағанды обылысында (5836 адам) ... одан ... Оңт ... адам) Ақмола (5176 адам ем қабылдаған), Алматы ... (9890 ... ... ... ... ... емес ... орындары
| ... ... ... мен ... ... |
| ... |пансионаттары |
| ... ... | |
| ... ... бір ай|Емдеген |Бірлік |Коек бір ай|Демалған |
| ... ... ... ... ... |
| | ... | | ... | |
| | ... | | ... | ... |43 |5989 |67526 |9 |2704 |4881 ... | | | | | | ... |2 |621 |2225 |1 |120 |1879 ... |2 |121 |1450 |1 |1800 |685 ... обл |5 |991 |17720 |3 |320 |1131 ... обл |4 |224 |7769 |- |- |- ... |3 |211 |2252 |- |- |- ... обл |- |- |- |- |- |- ... ... |305 |812 |- |- |- ... обл |9 |1094 |11591 |4 |464 |1186 ... обл |2 |442 |7751 |- |- |- ... Орда |1 |350 |2400 |- |- |- ... |2 |250 |1057 |- |- |- ... обл |2 |420 |5545 |- |- |- ... |3 |145 |1187 |- |- |- ... обл | | | | | | ... Қазақстан |4 |560 |5490 |- |- |- ... ... |- |- |- |- |- |- ... ... |2 |255 |277 |- |- |- ... ... ... жөніндегі агенттіктің мәліметтері
Мемлекеттік емес орындарға мемлекеттікке қарағанда одан ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасында 43
санаторий мен пансионаттар санаторий – ... ... ... 9 үй ... ... мен пансионат.
Алматы обылысында 5 санаторий пансионаттар, санаторий ... және ... ... саны ... ... ... емес орындары жоқтың қасы.
Қызыл Ордада 1 санаторий
Оңт Қазақстан обылысында 4 санаторий ал санаторий профилакторий
орындары жоқ
Алматы ... 2 ... емес ... ... ... бойынша емдік-сауықтандыру орындарын ұйымдастыру және
басқару, мемлекеттің құзырына ... ... ... экономикасы
заңдылығына сай, кейбір емдік-сауықтандыру орындары жеке ... ... Жеке ... ... ... туризм саясатына байланысты барлық іс-шараларын үкімет
бағдарламасына негізделіп ... ... мен ... ... туризмнің даму деңгейі
Қазақстан Республикасының әр түрлі ... ... ... ... даму ... өзгеше болып келеді. Бірінші орында
өзгеде шекараларда орналасқан табиғи емдік ... ... ... ... мағұлматтарына сенетін болсақ, 2001
жылы Қазақстан Республикасындағы ең көп демалыс орындары Қарағанда ... 20 ... ...... ... екінші орында қанағат
тұтқан аудан Оңтүстік Қазақстан обылысы 11 тарта одан ... ... ... ... 2011 жылы Республикамызда 90жуық санаториялар мен пансионаттар
және 12 демалыс базалары бар ... (4 ... ... ... ... ... |2008 |2009 |2010 |2011 ... пансионаттар емдік | | | | ... мен | | | | ... | | | | ... ... |83 |80 |90 |90 ... ... ... ашуы |10657 |11286 |12391 |12313 ... ... |61624 |89958 |123062 |119104 ... мен демалыс базалары | | | | ... | | | | ... ... |10 |8 |16 |12 ... ... ... ... |1095 |877 |2820 |3256 ... | | | | ... ... |5363 |13415 |14006 |7416 ... ... ... жөніндегі агенттіктің мәліметтері
4 кестеде көрсетілгендей 1998 жылы ... 83 ... мен ... ... ... ал 1999 жылы ... саны 3 ... төмендеді қалғаны 80 орын. 2000 жылға орай ... ... 90 ... ... 2011 жылға келетін болсақ емдік
орындарының қалпы өзгеріске ұшыраған жоқ.
2009 жылғы емдік орындарының ... ... ... осы жылы
емделушілердің саны 28000 өсті. 2008 – 2011 жылдардың аралығында демалыс
үйлері мен ... ... және ... ... ... саны ... өзгеріске ұшырады. 2008 жылы 93 санаторий пансионат демалыс ... ... ... ... 57 орын ... ... 36 ... базалардың құрамына енеді (5 – 6 кесте). 2011 жылы 102 ... ... 50 – ... ал 52 мемлекеттік емес. 2011 жылы 54113
адам ем қабылдаған екен, ал мемлекеттік емес санаторлы курорттық ... ... 72407 ... қамтыды, былай айтқанда 18294 адамға артық.
5 кесте
Мемлекеттік демалыс орындары
| |2008 |2009 |2010 |2011 ... ... ... | | | | ... мен | | | | ... | | | | ... ... |55 |47 |47 |47 ... ... ... ашуы |6631 |6116 |6180 |6324 ... адамдары |33956 |31341 |39714 |51578 ... мен ... ... | | | | ... | | | | ... бірліктері |2 |3 |4 |3 ... ... ... ... |146 |250 |422 |552 ... | | | | ... ... |1541 |1858 |4714 |2535 ... ... статистика жөніндегі агенттіктің мәліметтері
Бүгінгі күнге орай мемлекеттің қарамағында түбіркүлез бен ... ... ... ... әр ... түбіркүлезге қарсы
санаторий мен санаторий ... ... ... ... ... тб) ... істеуде. Соны мен бірге
реабилитациялық орталықтар. Сонымен ... ... ... сақтау министрлігінің ұйымдастыруы мен “Бөбек” асыранды балалар
фондының президенті С. А. Назарбаева өзінің қолдауын білдіріп отыр.
6 Кесте
Мемлекеттік емес ... ... |2008 |2009 |2010 |2011 ... ... ... | | | | ... мен | | | | ... | | | | ... ... |28 |33 |43 |43 ... ... ... ашуы |4023 |5170 |6211 |5989 ... ... |26668 |58617 |83348 |67526 ... мен ... ... | | | | ... | | | | ... бірліктері |8 |5 |12 |9 ... ... ... ... |949 |627 |2398 |2704 ... | | | | ... ... |3822 |11557 |9292 |4881 ... ... статистика жөніндегі агенттіктің мәліметтері.
[3]
Осы орайда қалыптасқан кризиске байланысты тұрғындар арасындағы
диагностикалық ... мен ... ... ... ... ... төмендеді.
Қазақстандағы қоғамдық тұрғындардың денсаулығы алда келе жатқан
елдерден артта ... ... ... өлім ... 2 – 3 есе ... ... мен 46 денсаулықтары түбіркүлезге шалдыққан аудандар
бар. Жыл сайын 12000 ... ... ... ... ... ... ... емдеу (талассотерапия, гелиотерапия, аэротерапия) болып
табылады. Оның ішіне қымыз кеңінен қолданылады.
3. Аймақтардағы емдік туризмді дамытудың кедергілері мен
перспективалары
3.1 Емдік туристік-рекреациондық ... ... ... ... ... ... етуші
тұрғындары иеленуі керек. Демографиялық ... ... екі ... ... үшін ... болуы мүмкін:
1. олар рекреациялық қызметті жоспарлауға қажет
2. рекреациялық қызметтен Қазақстанның демографиялық жағдайына қайта қарау
мақсаты мен ... ... ... Жағымсыз экономикалық және
экологиялық жағдайы мемлекетіміздің еңбектік қалыптасу потенциалына және
халқымыздың өсіп - өнуіне кері әсер ... Арал ... мен ... ... ... ... ... сонымен қатар өте көп ... ... ... ... ... ... ... ұзақтығына жағымсыз әсер етеді. Мемлекетіміздің халқының саны –
оның негізгі байлығы болып табылады: ... ... ... ... ... бір ... ... табылады. Ең алдымен
тұрғындардың денсаулықтарын қалпына ... ... ... ... дамуына үлес қоса келе адамдардың емделу және сауығуына жағдай
жасау қажет.
Аудандағы емдік ... ... ... ... ... ... олардың құрамына кіретіндері:
Аудандағы курорттық санаториялық жүйенің дамуы сатысы өзінің жоғарылау
деңгейінен артта қалып отыр оны биік ... ... ... ... ... керек.
Үкімет үйі санаторлы курорттық орындарға өте аз ... ... ... ... ... үшін ... бағдарламаның жетіспегендігі
кедергі туғызып жатыр.
Ішкі және сыртқы нарықтағы емдік туризм ... үлес ... ... ... ... ... пен жарнаманы
жүйеге енгізу мақсатындағы бағдарламаның жоқтығы.
Көптеген санаторлы – курорттық орындар жөндеуден өтуі керек.
Тұрғылықты курорттың басымдылығына қарамастан ... ... ... ... ... қорытындысы керемет нәтижелерге әкелуі
мүмкін және Қазақстан Республикасындағы ... ... ... өкінішті. Қолданысқа берілуге дайын тұрған санаторийлардың
кейбіреуі толығы мен ... ... ... қамтылмаған. Көптеген табиғи
ресурстардың курорттық профилі жөндеу ... ... ... ... ... көптеген аймақтарында әлі күнге дейін
қолданылмаған қараусыз қалған минералды ... мен ... ... ... табылуда. Кен орындарын ... ... өте ... болатын, бірақ емдік аймағы қазіргі таңда қолданылмай немесе
негізінен тұрғындар мен қолдануға атсалысуда.
Әлі күнге дейін қолданылып ... ... ... ... маңында орналасқан Сарышығанақ шығанағының батпақтық
өзендері тұрғындар тарапынан орын ... жоқ. ... 300 м ... ... 60 м ... ... ауданы 98 мың м 2 , ... 40 см. ... ... ... ең ... рет 1933 ... әлсіз түрде қолданылатын батпақтық өзені ол Терескен бұл өзеннің
жағалауында Жаңақорған курорты орныққан екен. Осы өзен Жаңақорған бекетіне
2 ... ... ... жол ... 170 м ... орын ... өзенінің батпағы қара түстес қою майлы және ... ... иісі ... ... толық қалдығы 15 мың м3. тең. ... ... ... ... ... мен әр ... ... өте сирек
ауыспалы жағдайға ұшырайды.
1957 жылдан ... ... ... ... сулардың ағымы көбейіп толықтай қоры 15 л құрады.
Қазақстан Республикасының аймақтары табиғи ... өте бай ... Оның ... ... ... ... ... емдік батпақтар мен қоса:
1. Тұз Хан батпақты өзені Тәшкент темір жол торабының Жызақ станциясының 80
шақырымы мен ... ... ... ... орналасқан.Өзеннің
ұзындығы 12 шақырым ені 5 шақырымды құрайды. Өзеннің батыс бөлігін ... алып ... ... сулы ... жаз бойы ... ... Қара түсті
батпақтың қалыңдығы кішігірім – 4см ал одан кейін өте қалың сұр ... ... оның ... – 30 см. ... тұрғындар өзеннің
батпағын күнделікті қолданады.
2. Темірландық акратермалар 1961 жылы ... ... ... 47 ... ... ... теңіз деңгейінен 970 ... кен ... ... жұмыстары кезінде 809 – 822м тереңдіктен
(300) термалді минералданған сульфатты – гидрокарбонаттық ... ... ... минералдық құрамы 0,8 г/л құрады. ... ең ... 33 л\с тең ... ... ... сулары Скважина М-1, “Манкент” демалыс үйлерінің
маңында орналасқан.
Бұл сульфатты – хлорлы ... ... су ... ... ... ... компоненттері бар және қасиеті бірақта оның
құрамында кремний қышқылының жоғары дәрежедегі бірліктері қамтылған.
Қазақстандағы оның ... ... біз ... ... ... ... ... таңда М – 1 скважинасы жұмысістеп жатыр.
4. ... ... ... ... ... ... 25 ... Қаратау таулы жотасы зоналарында 1957 жылы №229 кен орны ... ... ... 330м. ... ... ... ең ... термалді (280С) минералдық (2,0 г/л) олардың толық дебиті 30 ... ... ... әлі ... ... ... ... ресурстар
олар Ақкөл өзені мен Қазоты өзені болып табылады.
1. Ақкөл батпақтық өзені тараз қаласынан 30 ... ... ... ... 700 м биіктікте орналасқан. Жыл сайын осы
өзенге көбінесе қозғалыс ағзаларын емдеу үшін және ... тб ... ... ... ... ... 2,5 ш ш құрайды.
Өзеннің батпақтары соңғы рет 1932 – 1934 ... ... Оның ... өте ... және ... ... болып келеді.
2. «Казоты» өзені. Талас көлінің ... ... ... осы ... бірнеше өзендер ағып жатыр. Сол ... ... ... өзені болып табылады, бұл өзен Байқадам ... ... 32 ... ... ... Өзеннің ұзындығы – 3 – 3,5 км ... 1 – 2 км. Көп ... су ... өзен ... 2 м – ге ... ... Өзен ... минералдануы – 10 – 64 г/л – ге жуық еді. Қара ... ... 10 – 15 см ал ... 15 – 20 см. Өзен батпағының
қалдықтары – 50 мың
1. Аяқ – ... ... Іле ... ... ... аудан орталығынан 40 шақырым, Алматы қаласынан 160 шақырым, ал темір
жол бекетінен 120 шақырым жерде орналасқан. Бұлақтар жер ... 3 ... ... ара қашықтығы 10 – 15 м құрайды, температурасы 230,270,280С
ал дебиті күніне 120 л ... ... ... ... ... 20 ... жерде орныққан ал
Алматыдан 60 ... ... ... 270, ... ... күніне 60 мың литр.
3. Арасан – Қайнар бұлағы Алматыдан батысқа қарай 135 шақырым жерде
орналасқан. Биіктігі теңіз ... 1300 – 1400 м. ... ... 4 ... ағып ... ... 40 см. ... 18,50,
дебиті 23-24-250С, күніне 80 мың л. Бұлақтың сулары әлсіз минералданған
химиялық құрамы бойынша Алма – ... ... ... сәйкес келеді.
4. Боролдай батпақтық өзені Іле өзенінің сол жақ ... және ол жер ... ... ... ... 40 ... Қу – ... немесе Борохудзир бұлағы Борохудзир селосынан 18
шақырым жерде ... ...... ... 20 ... Теңіз
деңгейінен 1300 м биікте. Температурасы 300С. Дебиті күніне 250 мың ... - ... ... ... ... натрий мен сульфат бар. Көбінесе
хлоридтер гидрокарбонаттар және кремний қышқылы басым. ... ... ... ... басқа территориялары мен салыстырғанда ... ... орай Қу – ... ... ... ... ... натрийлі термал деп атауға болады.
6. Хоргостың ыстық бұлақтары Басқоншыдан 25 ... ... ал ... 65 ... ... ... Шекараның дәл қасына келсек Батыс
Қытай мен шектеседі екен. Теңіз ... ... 1800 м ... ... ... ... Қаргос өзенінен алған соны мен қатар біздің
шекарамызды Батыс ... мен ... келе ... ... осы ... танымал болып келеді. Осы танымалдыққа орнықты ауыр қауыпсіз соқпағы да
кедергің бола ... және ... ... ... ...... дейін тартылып жатыр. бұлақтың температурасы 49,50 тен 510С,
дебиті 200 мыңнан жоғары радиобелсенділігі Маха бойынша 18 ... ... да ... ... бұл ... өте ... ... темір жол бекетінен алшақтығы (350 км) ... ... ... ... ... ... суларында өте жоғары дәрежедегі ... ... өте ... сонымен қатар адам ағзаларына көмектесе
алатын ... ... ... ... ... ... ... алады.
7. Әулие – Бұлақтың бұлақтары Аягөз станциясынан батысқа қарай ... ... және ... тауы жотасының шығысына дейін орналасқан. Бұлақтан
көмір қышқыл газы ... ... ... оның ... біз ... ... ... (0,14 г/л). Минералданғаны – 0,6 г/л.
Бұлақтың ... ... ... ... ... ... ... және де олардың назарына түскендер қатарынан зертелген құралдарды
көре ... ...... ... ... екі ... ... олар батыстық және шығыстық болып бөлінеді. Ең ... ... ... ... – шығысқа қарай 10 шақырым жерде ... ... ... ... шығысқа қарай бағытта жатыр. бұл бұлақтар өздерінің
атауларын ... ... ... ...... ... жәнеосы өзен өз
алдына Қаратал көлінің жоғарғы бөлігінен төмен ... сол ... ... ... ... дейін. Су аздап минералданған.
Қоршаған ортаның рельефі таулы болып ... да ... ... Терекке қарай бағытталған. Оңтүстікке қарай ыстық бұлақтардан аласа
таулар кездеседі. Таудың ... ... ... өте ... ... мен ... ... өсімдіктер ыстық бұлақтардың
қарамағынан көрінбейді.
9. Ойсаздық бұлақтары қаратал селосынан шығысқа қарай 25 шақырым
жерде орналасқан олар ... екі ... ...... ... осы ... ... өзенінің теңіз деңгейінен 1600 м биіктікте
орналасқан. Температурасы – 150С,
10. Көк – ... ... ... ... қарай 75 шақырым қырлы
жолдың бойында орныққан, Жоңғар Алатауы жотасының орталығынан ... ... ... 2200 м ... ... ... 20 ... құрайды. Ыстық судық шығатын орны айнала тастар мен ... ... ... ... де ... ... ... Арасан өзенінің оң жақ бетінен шығады, ара
қашықтығы 4,5 км батысында Чинаның зиратын басып өтеді. Ыстық ... ... 2/1 ... ойлы шұңқырдан тұрады тереңдігі 0,3м, Осыған орай бұны
біркелкі ландшафттың арасынан іздеп табу қиындықтар туғызуы ... ... ... ... ... Судың дебиті онша үлкен емес. Көксу
бұлағының суымен тұрғылықты тұрғындар ғана ... ... ... ... өзендері Жаркент қаласынан оңтүстікке қарай 30
шақырымды құрайды. Бұл өзен әлі күнге дейін зерттелмеген
Емделу ... ... ... ... ... ... рөлді санаторлы – курорттық орындарға ұсынады оның құрамына санаторлы
– профилакторийдағы адамдардың ... ... ... де кіреді.
Ең басты назарды емдік және демалыс ресурстарында ... мен ... ... ... ... ... қалыптасқан атаулардан басқа олардың химиялық қасиеттерін
Балнеологиялық топтардың ... ... ... ... ... болады.
Республикамыздағы минералды суларды кеңейту балнеологиялық топтардың
иіссіз компоненттері және қасиеттері мен қолдана ... ... ... ... йодо – бромдық түрлеріне қарай
оларды қалпына келтіру барысында жаңа профильдегі санаторийлерді
тұрғызуға болады.
Аудандағы ... ... ... ... ... ... ... қышқылы қосылған материктік батпақтардың тұзды су
қоймаларын әр түрлі климаттық зоналар арқылы ... кен ... ... ... ... алуға болады.
Климаттық емдеу санаторийлары жазық және орманды жазық зоналарда
және таулы аласа таулы климаттық ... ... тез ... ... жәрдемдеседі.
3.2 Аймақтағы емдік ресурстарды қорғау.
15 шілде 1997 ... № 162-1: ... ... ... ... алынған табиғи территориялар» атты және Қазақстан Республикасының
территориясындағы ... ... ... ... мен ... табиғи өзгешелігі туралы заңды сақтауы тиіс.
Территорияда өзгеше түрде қорғаныс шараларына алынған (жоғарыда
аталған заңның 1 ... және 1 ... ... бұл жер ... ... ... жер астының дұрыстық режиміне өзгеше қорғау шараларына қарағанда оларды
шаруашылық қызметінің режиміне ... ... ... ... ... ... зор ықпал етеді.
№ 162-1: Қазақстан Республикасының «Өзгеше түрде қорғауға алынған
табиғи территориялар» атты (17 ... 65 ... ... ... ... су қоймалардағы немесе ғылыми құндылықтары бар өзінің
дұрыстық режиміне сай болатын өзгеше түрде қорғауға мынадай су ... ... ... ... енген су қоймалар шаруашылық саласына
қатысы бар: шекаралық сулар су қоймалары құрамында табиғи емдік ... ... ие ... су ... ... ... ... перспективасына сай болуы тиіс еді.
Аймақтың қысым көрсететін орындары өзіне ... ... ... ... ... ... формирования жасау сатысына зор
ықпал етеді. Табиғаттағы өте ауырлық күшінің курорттық аудандарда әдетке
айналуы ... ... ... ресурстардың потенциалы әлсіз болып кей
кезде қайғылы жағдайларға ұшырап жатады.
Шаруашылықты меңгерудің қазіргі таңдағы қалыптасқан ...... ... ... ... ... ... сақтауға аудандарға қауып төндіруі мүмкін.
Аудандағы курорттық рекреациялық табиғаттың олардың элементі мен
ресурстар ... ... ... ... ... – бұл ... ... емдік курорттық орындарының функционалды түрде демалыс ... ... ... ... олар екі категорияға бөлінеді.
1. Минералды бұлақтар емдік батпақтар көлдер су ... адам ... ... ... және ... ... қолданады.
Осы категорияның ішіне кіретіндері тағы қолдан жасалған табиғи обьектілер
саябақтар гидросаябақтар жағажай және су ... ... ... ... басқа категориядағы компоненттер немесе
табиғи кешендердің бір бөліктері былай айтқанда ... ... ... ... ... ... ... функционалды
түрде әсер етеді (рельеф топырақ жер асты және грунт сулары жануарлар мен
өсімдіктер ... де) әсер ... ... кездерде табиғи кешендерді
біріктіруі ғажап емес.
Бірінші категориядағы обьектілерді қорғаудың мақсаты – ресурстардың
кеңеюі мен ... ... ... ал екінші категориясы
– функционалдық қасиетке кері процестердің болмауын қадағалау
әсіресе ... ... ... ... ... ең ... ... жәндіктеріне өндірістік
қызметтен келген залалдың әсер қалдыруы (өндірістік ауылшаруашылық құрылыс
алаңы мен және көлік қатынасы тб). ... ... ең ... ... ... ... курорттық рекреациялық ресурстардың кіруін табиғи
кешендер мен эксплуатацияпроцестерінің өсімдіктер мен ... ... ... көптеген құралдардың бөлініп шығуын қоршаған ... ... асты ... ... қосудың қазба жұмыстары өте күшті
зілзалаға немесе рекреациялық ресурстар қорының ... жер асты ... ... суларының айналымына бұлақтардың дебитінің ... ... ... ... ... ... әкеледі.
Ауылшаруашылығы өндірісінің бұлақтары улыхимикат және жануарлар
кешенінің қалдықтары мен фермалары ... су ... және ... ... ... ... жайт көлік қатынасының жүріс тұрысынан
ластануға әкеліп соғады.
Курорттық рекреациялық істің табиғатты қорғаудағы негізгі ... ... ... ... ... қолын созады. Өндірістің
кейбір түрлеріне техникалық жән территориалдық тосқауылдар қойылуы тиіс
Жер үстіндегі сулар ... ... ... үшін ... ... ... гидроминералды сулардың әсері ықпал етеді.
Иістенген категориялар ... ... ... ... ... ... ландшафтта демалып
жатқандардың әсері мол. Санитарлы талаптарға сай бұл обьектілерді ... ...... ресурстарға қалыптасқан факторлар бойынша
жағымсыз табиғи процестердің ... ... ... ... ... ... мен су ... осындай жағдайда орын алып тұрады.
Осылардың кейбіреулері адам баласының қызметі қарсаңында ... ... ... ... ... бұл ... ... шаруашылық саласына
үлкен шығындарға ұшырауы ғажап емес.
Осы процестердің жағымсыз екені ... ... ... ... сай ... ... ... отырыстарды өткізіп
тұру керек.
Жағымсыз ... ... ... арқасында олардың
ландшафттарын сақтап қалуға мүмкіншілік туады.
Курорттық рекреациялық аймақтағы табиғатты қорғау ... ... ... ... ... ... сақтау және осы
ресурстарды жандандыру шараларын табиғи кешендерге ... ... ... қорғаудың негізгі методтарына шекараны ... ... ... және олардың құндылықтарын ұйымдастыруға
шығындалады.
Батпақтық кен орындарын қорғау біз үшін өте қиын жайттардың бірі.
Кей ... ... ... ... үшін ... ... ... осыған орай батпақтық процестер ішіне (лиман өзендерін
айналдыру ... ... ... ... тб) ... ресурстарды табиғи қорғау практикалық ... ... мен және ... ... орналасу ерекшелігі мен көзге түседі.
Өте ғажап курорттық рекреациялық ... ... ... ... ... ... ... ресурстардың рационалды түрге келуіне
көмектеседі және арнайы инфрақұрылымның қалыптасуын толығы мен санитарлы –
гигиеналық жәйттің жақсаруына қол ұшын ... ... ... ... ресурстарының эксплуатациясына бақылау
жүйесі бұзылған, сол үшін ... ... ... су ... ... ... қызметін ұйымдастыруға мәжбүр болды. Минералды
суларды сақтау мен ... ... ... бар жерлердің
перспективалық учаскілерін анықтау мен оларды жаңа ... ... және ... ... ... ... рекреациялық жүйені
рекреациялық табиғи қолдану саласы ... сол ... ... ... және ... ... демалыс орындары ретінде
курорттық рекреациялық жүйе қызметтеріне мемлкеттік реттеуді талап ... ... ... ... ... ... қызметін
ұйымдастыруға қатысты денсаулыкты ... ... ... ... ... сол аймақтың табиғи және мәдени-тарихи әлуетін,
сондай-ақ, бағыттық саяхаттарды ұйымдастыру мүмкіндіктерін, ... ... және ... ресурстармен қамтамасыздық
дәрежесін ескере отырып, белгілі бір жалғастықта жүргізілуі тиіс.
Өндірістің даму дәрежесі мен туристік-рекреациялық ресурстарды пайдалану
нәтижелігі санаторий-курорт ... ... ... ... Бұл
бағытта рекреациялық ресурстарды дұрыс бөлу мен ... ... ... ... және ... қажеттіліктерін қанағаттандару
мәселелерін шешудің маңыздылығы ерекше.
Қазақстанның санаторий курорт индустриясы, республика аумағында жыл бойғы
демалыс қызметі үшін әртүрлі сыйымдылық пен ... ... ... қызметі әртүрлі 80 неғізгі ... ... ... ... ... жете пайдаланбау
жағдайларымен бетпе-бет келуде. Бұл ... ... ... бір
бағыттарға қарағанда асыра ... ... ... ... демалыс аясын дамыту тиімділігінің төмендігі, елде тұтастай
түрде ... ... ... ... стратегиясының болмауымен
түсіндіріледі.
Қазіргі уақытта қандай-да бір аумақтарда ... ... қол ... ... туралы логикалық байланысты мәліметтерге
деген қажеттілік өсе түсіп ... Бұл ... ... аумақтарда
туристік-рекреациялық ресурстарды игерудегі қол жеткізген деңгейдің ... ... ... мақсаты болып саналатын, сипаттамалар беру
нәтижесінде алуға болады. ... ... ... ... ... мен рекреациялық ресурстардың алуан түрлерінің үйлесімі
анықталады.
Әртүрлі зерттеушілер ... ... ... деңгейін анықтауға
әртүрлі тұрғыдан таянады. Зерттеушілердің бірі алаң ... ішкі ... ... ... ... ... қызметінің тығыздығын есептеп
шығырады, негізгі корлар қүны ... ... ... ... байлықты өлшейді. Зерттеушілердің енді бірі жалпы
өнімнің тығыздық көрсеткіштерінің, негізгі қорлардың және өндірісте ... ... ... ... бай ... су ... және ... сазды жерлері бір-
бірімен үйлестікте адамның физиологиялық жағдайыйа әсер ... ... ... ... ... ... климаттыққ факторлар кешенін
құрайды. Дегенмен де, республика аумағында анықталған 120 -дан аса ... ... тек 10 % - на ... ғана сауықтыру мақсатында пайдаланылады.
Минералды сулардың емдік қасиеті туралы ... өте ерте ... ... ... аса ... су ... бар. Минералды сулар
базасында курортар мен больнеологиялық емдеу жүйелері келушілерге қызмет
көрсетеді. ... ... ... ... ... ... әлі де ... қалпында қалуда. Мысалға, минералды
сулардың сульфидтік, йодтық, бромдық, ... ... ... ... ... радондық және кремний минералдық сулары
ғана пайдаланылады. «Жабайы ... ... ... тән ... табиғи-климаттық жағдай, минералдық көздердегі сулардың химиялық
құрамы, ауданда ... ... ... ... ... алуандығы сол
жерлерге санаторий мен курортар құрылысын салуға негіз болуы мүмкін.
Алғашқы болып игеру үшін Ж.С. ... ... ... су ... ... су ... ... қажет ететін аймақтарды кесте 2-ден
көруге болады. Жоғарыда атап өткен ... ... су ... кеңінен қолданыс табуы мүмкін. Жер асты минералды ... ... ... ... ... ... Қу-Арасан, Манкент,
Сарыағаш және т.б) бүгінгі күнге 25 бальнеологиялық ... ... ... ... мен ... жаңа ... ... күру, жер-
жерлерде халықтың қол өнері мен дәстүрлерін жаңғыртуды ... ... ... ... дамытудың ұзақ мерзімдік іс-қимыл
жоспарлары қамтылды. Онымен қоса, оны іске ... ... ... ... ... ... ... аталмыш
мәселелердің көпсалалы және кешенді сипат алуына байланысты және ... ... ... ролі ... бұл
бағдарламаларды өмірде іске асыру ... ... жолы ... ... ... ... ... қызмет
индустриясын дамыту үшін қажетті, табиғи-рекреациялық ресурстармен, тарихи
және археологиялық ескерткіштермен қамтамасыз етілгендігін, осы ... ... ... ... ... берді (бұған біздің
өзіміздің де көзіміз жетті). Яғни, мұнда демалыспен қоса ... ... пен ... ем ... үйлестіруге; мәдени
ескерткіштер, археологиялық қазбалармен, табиғатпен танысуға; ... ... ... қатысу, жергілікті халықтың тұрмысы және
өнерімен ... жаңа ... ... ... ... элементтермен саяхат жасау, флора және фаунамен ... таза ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруға болады. Сол себепті, жоғары таулы
спорт аймактарымен, ландшафтық-климаттык және бальнеологиялық курорттармен,
тарихи, ... ... ... мен ... ... жаяу және ат ... ... қорықтарымен
ерекшеленетін Солтүстік-Жоңғар, Талдықорған-Жаркент, Солтүстік- ... ... ... ... атап ... ... ... ресурстық әлуетін дамыту, сөзсіз, мәдени
ескерткіштерді корсетуге ... ... ... көлемде капитал
жұмсаумен байланысты болатыны түсінікті. Түркістан, Мерке, Оңтүстік-Жамбыл
және ... ... ... көп ... жұмсайтын
шараларды жүзеге асыруды қажетсінеді, өйткені мәденитанымдық кызығушылығын
туғызатын ... ... ... көрсетімдер), қолмақты
маңызға ие ескерткіштер, қанағаттанарлықсыз немесе апаттық жағдайларда.
Оңтүстік Қазақстан аудандарындағы инфрақұрылымның, экономиканың ... ... ... Іле, Шу, ... ... ... ... су
ресурстары, флора мен фаунаның тартымдылығы туристік-рекреациялық қызметтің
барлық түрін дерлік дамыту үшін мүмкіндіктер береді. Бірақта, ... ... ... пайдаланбау нәтижесінде, қазіргі уақытта, аса ... ... ... ... күртылып зкіберілген. Сонымен қатар,
Оңтүстік Қазақстандағы альпинизмді, ... және ... ... ... ... ... ... (мұздақтар, шығуы қиын тау
шыңдары, ... ... және т.б.) ... қызмет пен демалысты дамыту
туралы сөз болған кезде, назардан тыс ... тиіс ... ... ... аң және ... аулайтын объектілері,
Солтүстік Қазақстан аймағындағы республиканың негізгі табиғи ресурстары
(Баянауыл, Көкшетау таулы массивтері мен ... бұл ... ... ... ... ... ... қоры мен аймақтың климаттық жағдайы осы ресурсқа
негізделген мекемелер ... ... ... ... ауыл ... өз ... туристерді тамақ өнімдерімен қаматамасыз етуді
ұйымдастыруға ықпал етеді.
Орталық Қазақстан климатының құрғақтығына ... ... ... ... аз ... ... ... жекелеген
жерлерде халықтың демалысы мен туристік қызметті ұйымдастыруға болады.
Орталық Қазақстанның ... және ... аз ... ... аң аулау объектілеріне өте бай.
Минералды су көздері орындарының болуы, асқазан, ... және ... ... органдары ауруларын емдеуге бағдарланған бальнеологиялық
мекемелер құрудың ... ... ... ... 60%-ын ... ... және көптеген
табиғаты көрікті түщы көлдер, жануарлар дүниесі (түлкі, сайғақ және ... ... ... су ... бай Шығыс Қазақстан, туристік
қызметті қалыптастырудың орталығы бола ... ... ... қыс тау ... дамытудың негізін қалайды.
Республика аумағының 44%-ын бос жерлер алып жатқандығына, құрғақ ... ... мен ... қары аз ... қыс ... бар қатал климатымен
ерекшеленетіндігіне қарамастан, мұндағы табиғаттың қызықты ... ... ... ... Ол - Шығыс және ... ... ... ... ... ең ірі тау ... бірі ... орналасқан Марқакөл. Бұл жердегі барлық жағдайлар таулы курорттар,
туризм мен альпинизмнің ... ... ... Биік ... ... ... бар сұлу ландшафтар келуштлердің қай-қайсының болсын назарын
өзіне аударып қызықтырмай қоймайды.
Өздеріне ғана тән белгілері бар Арал және ... ... аса ірі ... су ... болып саналады. Бекіре, севрюга, белуга сияқты бағалы
балық түрлеріне ие бола отырып, Каспий теңізі республиканың негізгі ... ... ... қала беретін болады, Балық аулау үлесі жағынан Балқаш
көлі де одан қалмайды. ... ... оған Іле ... ... ... ... Ақсу, Лепсі және өзге де ұсақ өзендер қосылады.
Туристік қызметтің аумағын кеңейту үшін, ... ... ... ... ... (танымдық, іскерлік, діни, ғылыми және оку, экологиялық,
спорттық-сауықтыру, қызығушылықтары бойынша мамандандырылған) бар ... ... ... ... ... ... белгілі тарихи-мәдени және табиғи әлуетін барынша ... ... ... (турларды) дайындау керек болар.
Қорытынды
Ал енді осы тоқсан ауыз сөздің толықтай түйінін қорытындылайтын
болсақ, Емдік туризм ... ... ... бір түрі болып келеді,
себебі емдік туризмнің тарихы ұзаққа созыла отырып өте ... ... ... ... Әр ... әдебиеттерде ең алғашқы курорттар
мен санаторийлардың пайда бола бастағаны туралы мағұлматтар алуға болады.
Қазіргі уақытта адамдардың ... ... ... ... ... сол ... кез – келген мемлекеттіңмәдени
саясатында шешім қабылдаудың басты рөлін туризм саласы алып отыр. ... бір ... ... функцияларды орындайды. Санаторлы – курорттық
емделу адамзаттың ... ... ... үшін өте ... даму ... – оның ... емдік туризм әлемнің көптеген
елдерінде экономика ... ... өз ... ... ... ... үшін де осы жәйт ... қалмайды деген ойды ұстанып
отырмын. Осы жағдайға орай егер де мемлекет тарапынан туризмнің осы ... ... ... емдік туризм саласы құлдырауға ұшырауы ғажап
емес. Осы ... ... ... үшін ... ... ... біздің
міндетіміз. Қараусыз қалған санаторлы курорттық орындарды халқымыздың
игілігіне қолдана ... ... ... ... ... ... ... ресурстарды жатқыза аламыз.
Емдік туризмнің дамуындағы біркелкі мінездемелерге зер салып
қарастыратын ... ... ... өңірінде емдік туризмнің
мәдени – экономикалық бөлшегінде ... ... ... ... ... жайлы климатқа сайөте ұзақ комфортты ... ... және ... ... ... көп ... ... қағыс
ету керек.
Осы факторлардың барлығына ... ... ... ... ... ... перспектива жағынан қарауға
мүмкіншілік береді.
Республикамыздың оңтүстік бөлігінде әр ... ...... ... жағдайынан қасиеті мен құрамына байланысты емдік минералық
сулар мен емдік батпақтардың тең жартысы емделу ... орай ... ... ... ... ... осы өңірде емдік
туризмнің дамуына жағдай жасалғанын көрсетіп отыр. Ал Қызыл – Ордада ... ... ... ... мен ... ... құнарлы
батпақтарын қолданған жөн.
Қазақстанның оңтүстік өңірінде емдік қасиеттері бар батпақтарды Тұз
– Хан Темірлан акратермасында Манкент минералды ... ... ... сай
қолдана білу керек.
Жамбыл обылысының территориясында Ақ – Көл мен Қазоты өзендерінің
батпақтарын қолдануға лайық деп ... ... ... обылысында емдік мақсатта Аяқ – Қалқан, Түрген, Арасан
– Қайнар, Қу – Арасан, Хоргос, ...... ... және ... ... мен Үсек ... ... қолданады.
Геологиялық құрылысты зерттеу салдарынан ... ... ... ... құнарлы табиғи емдік ресурстарды ... ... ... ... әр ... ... минералды сулардың
пайда болуына өз үлесімізді қоса аламыз.
Санаторлы – курорттық өндірістің дамуына байланысты Республикамыздың
оңтүстік өңірінде ... ... ... бар өңірлерді зерттеу нәтижелері
мен табуға өз үлесімізді қосуымыз керек.
Халқымыздың денсаулығына назар аударатын болсақ – оларда ең ... ... мен ... ... ғұмыр бойы өмір сүру болып табылады. Емдік
туризмнің дамуы мемлекет пен онда өмір ... ... ... ... Қазақстан обылысындағы жоғарыэффектілі кешендегі емдік
туризмнің дамуы оларға Қазақстан экономикасына ... ... ... ... әдебиеттер тізімі
1. Полторанов В.В. СССР – дегі ...... ... М.: 1971. –
255б
2. Квартальнов В.А, Зорин И.В ... ... ... ... 1999. – 856 б.
3. Мироненко Н.С., Твердохлебов И.Т. Рекреациялық ...... ... М.: 1981. – ... ... географияның теориялық негізі / редакциялық коллегия
И.П.Герасимов, пен ...... 1975. – ... ... ... ... / ред. ... А.Н., Петрова Ф.Н.–
М.: Кеңестік энциклопедия, 1965.-1039б.
6. Ердаулетов С.Р. Туризм географиясы: тарихы теориясы ... ... – А.: ... ... ... және ... анықтамасы редакторы проф Данилов Ю.Е.
проф Царфис П.Г. – М.: «Медицина», 1973 – 647б
8. Курорттық рекреациялық шаруашылық ... ... ... ... А.Г. – М.: Наука, 1991.- 91с.
9. В.В. ... М.М ... ... ... ем мен оның жағымдылығы –
М.: Профиздат, 1989.- 263б.
10. П.Г. ... ... ... ... Курортологиялық аспектілері
- М.: Мысль, 1979.- 311б.
11. А.П Парфенов Табиғаттың емдік ... – Л.: ... 1963.- ... П.Г, Царфис Ю.В. Ступинин Курортар (2 том) – М.: Профиздат, 1991.-
511б.
13. Курорттық емделу / Н.А Белая, И.П Лебедева.– М.: ... 1978. – ... ... ... Еуропа курорттары: артта қалған ескіні еске алу ... – 2000 - №10- ... А ... Қымыз және оның емдік қасиеттері – А.: Казгосиздат, 1961.-
41б.
16. Н Литвинова. Қазақстанның курорттары мен емдік ...... 1938.- ... ... ... ... принциптері проф редакторы
А.С.Вишневского – М.: ... 1965. – ... ... ... ... редакторы. Чазов Е. И – М.:
Кеңестік Энциклопедия, 1983.- ... ... М.В. ... ... М.: ... 2002.- ... Курорттары– Алматы.: Онер, 1973.- 143б.
21. К Нургалиев. М. Темирханов Қазақстанның емдік орындары – А.: ... ... 1957. – ... А.Ю. ... ... туризм – М.: Аспект Пресс, 2001.- 464б.
23. Е.А Зрянина. Денсаулық үшін арнайы турлар // Тур бизнес журналы – ...... ... ... рекреациялық территорияларға баға беру және
туристік рекреациялық шаруашылық– А.: Рауан, 1997.- 205б.
25. М.С. Беленький Курорттардағы ... пен ... ...... ... 1963.- 129б.
26. Курортология негіздері / редакторы В. А. Александрова – М.: ... ... Ю ...... // ... газеті – 1996 – 28.03 – 3б.
28. С.Р. Ердаулетов Туристік Казахстан– Алматы.: Қайнар, 1989.- 188б.
29 ... ССР ... ... / Р.Н. Нургалиева (2 том) - Алматы.:
1988.- 607б.
30. 2001 жыл ... ... ... ...... ... ... жөніндегі агенттігі 2002.- 135б.
31. Б.И. Сматов А.К Кац. ... ... ... ...... 1985.- ... Виктор Мосолов Жетісу – Алматы.: «Кайнар», 1986.- ... ... Р.Р. ... ... ... ... туристік нұсқаушысы
«Жетісу – туризмнің шеті» - Талдықорған.: Комплекс, 2002.- 68б.
34. П. Г. Царфис ... ... ... ... ... ... – М.: Мысль, 1986.- 235б.
35. Кеңес Одағының курорттарында емделу мен демалу//редактор-құрастырушы
Д.Г. Оппенгейм – М.: ... 1962.- ... ... / Ред мед ғыл канд ...... ... С.И Замятин Қазақстанның санаторийлары және емделу орындары– ... ССР ... ... ... А. ... ... ... батпағының емдік қасиеттері және Жаңа Қорған
курортындағы гинекологиялық науқастардың емделуі//– Алматы.: 1975.- 13б.
39.Қазақстан курорттары Сұраныс нұсқаушысы –Алматы.: Қазақстанның шеті ... СССР ... / С.В. ... М.: ... 1962.- ... С.И, Замятин А.С. Соколова Жаңа – Қорған Курорттары – Алматы.: ... ... ... 1961.- ... Алма ... Курорттары / С.А Абдималинов, Н.Д. Тлеубаев – Алматы.:
Өнер, 1982.- 14с.
43. Н.Г Приходченко «Ақ - ... ... - ... ... 1979.- 15б.
44.Орта білім беретін мектептердегі мұғалімдерге арналған географиялық
атлас – ... СССР ... ... ... мен геодезия
бас басқармасы. 1980.- 237б.
45.Туристің энциклопедиясы /бас редактор Тамм Е.И. – М.: ... ... 1993.- ... С.И ... ... ...... Казгосиздат, 1962.- 263б.
47. Жер қойнауы мен табиғи ресурстары: Заңдық актілер жинағы – ... ... ... ... Жер ... заңы – ... Юрист, 2009. 56б
49. СССР Курорттық рекреациялық ауданның құрылыстық даму негіздері / ... Т.Ф. ... – М.: ... 1990.- ... В. Ф. Хомнюк Қазақстанның табиғи емдік байлықтары перспективалары ...... – 1986.- ... ... Жер ... заңы - ... Юрист,2008.- 45с.
52. Қазақстандағы минералды суларды қолдану (Бальнеологиялық аспектілер) /
Ж.С.Сыдыков, ... ... тб. ... АН ... мен гидрофизика
институты – Алматы.: Ғылым, 1986.- 101б.
-----------------------
-----------------------
Қоғамдық функция мен өнімді шығару технологиясы
Емдік ... ... ... ... ... көтеру
КУРОРТТЫ – ЕМДІК
Батпақ пен емдеу
Бальнеологиялық
Климаттық емдеу
Қымызбен емдеу
Гелиотерапиялық тб.
Талассотерапиялық

Пән: Туризм
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 71 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 6 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Туристік рекреациялық ресурстар мен Қазақстан Республикасындағы экскурсиялық орталықтар және емдеу саласындағы туризмнің үлесі79 бет
Маркетингтің туризм индустриясында маңыздылығы23 бет
Туризм саласындағы маркетингтің ерекшелігі6 бет
Туризмдегі нарықтық механизм және нарықтағы ұсыныс пен сұранысты зерттеу20 бет
1) Суық және ыстық басып емдеу әдістері 2)Емдік балшықтар және емдеу әдістері12 бет
2011 жылғы «Азиада» ойындарының туризмдегі рөлі78 бет
«туризмдегі экобағыттарды ұйымдастыру және жоспарлау»30 бет
«Қараарна мұнай кен орындарының топырағының ауыр металдармен ластануы»51 бет
Аграрлық оқу орындарының ашылуы мен даму тарихы186 бет
Алматы қаласының жоғарғы оқу орындарының тарихи музейлері49 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь