Сауданың экономикалық қатынастар жүйесіндегі сауда саяты

Жоспар

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3

І.Сауда саясаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4
1.1Сауданың экономикалық қатынастар жүйесіндегі сауда саяты ... ... ... ... 4
1.2 Сауда саясатының құрылымы. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...7
1.3 Тарифтер мен сауда ұйымдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11

ІІ.Сауда саясатының құралдары мен міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..14
2.1 Қазақстанның халықаралық саудадағы орны мен рөлі ... ... ... ... ... 14
2.2 Елдердің сауда.экономикалық одаққа кіруінің экономикалық салдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .17
2.3Сауда мақсатында теңізде жүзудің жаңа тәртібі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..23

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..26

Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..27
Кіріспе.
Халықаралық экономикалық қатынастардың дәстүрлі және ең кең дамыған ңысанына сыртқы сауда жатады. Дүние жүзіндегі елдердің барлығы үшін сыртқы сауданың рөлі ерекше маңызды.
Американ ғалымы Дж. Сакстың пікірінше «қандай бір ел болмасын оның экономикалық жетістігі сыртқы саудаға байланысты. Дүниежүзілік экономикадан оқшауланып, ешқандай ел дені сау, жөні түзу экономика жасай алған жоқ».
Сауда — еңбек бөлінісі негізінде әр түрлі елдердің тауар өндірушілер арасында пайда болатын байланыстардың нысаны және олардың өзара экономикалық тәуелділігі.
Ғылыми-техникалық прогрестің ықпалымен экономикада жүріп жатқан құрылымдық өзгерістер, өнеркәсіп өндірісінің мамандануы мен кооперациялануы ұлттық шаруашылықтардың қарым-қатынасың күшейтеді. Мұның өзі халықаралық сауданың мейлінше дамуына мүмкіндіктер туғызады.
Сауда дегеніміз — дүние жүзі елдері арасындағы төлемді, жиынтық тауар айналысы.
Сыртқы саудада «фритредерствоны» (еркін сауда), немесе «протекционизмді» (өз тауар өндірушілерін қолдау) таңдап алудағы ымырсыздық өткен уақыттардың еншісінде қалды. Қазіргі кезде бұл екі бағыт өзара кірігіп, араласып кетті. Фритредерство саясатын ең алғаш А. Смит өзінің «Салыстырмалы артықшылықтар теориясында» анықтаған. Ол: «айырбас қандай елге болса да қолайлы; әрбір ел одан абсолютті артықшылықтар табады»,— деп жазған.
Пайдаланылған әдебиеттер
1.Конституция Республики Казахстан. 31 августа 1995 г.
2.Закон Республики Казахстан «О бюджетной системе Республики Казахстан» от 17.12.1991 года № 1010-ХІІ и во внесении изменений в данный Закон в Указе Президента Республики Казахстан «О внесении изменений и дополнений в некоторые Законы Республики Казахстан и Указы Президента Республики Казахстан, имеющие силу Закона» от 06.01.1994 года № 2824.
3.Алпысбаева С.Н. Региональный рынок: закономерности формиро-
вания и развития. - Алматы, Ғылым, 1997.
4.Шнипер П.И., Новоселов А.С. Региональные проблемы рынковеде-
ния: экономический аспект. - Новосибирск, Наука, 1993.
5.Ермеков С.А., Махов А. Выбор типа эмпирических уравнений. - Караганда, 1984.
6.Курс экономической теории. Учебное пособие. / под редакцией
Чепурина М.Н. и Киселевой Е.А. - Киров, 1996.
7.Финансы. Учебник. /под редакцией Радионовой В.М. - М., 1995.
8.Худяков А. Финансовое право Республики Казахстан (Общая
часть). -Алматы, 1995.
9.Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы. Учебник. - Алматы, 1997.
10.Государственной бюджет. Учебник. // Ильясов К.К. и другие -
Алматы, 1994.
11Зейнельгабдин А.Б. Финансовая система: экономическое содержа-
ние и механизм использования. - Алматы, 1995.
12.Смағұлов.Г.С. Аймақтық экономиканы басқару.-Алматы,2005.
13.Байгісиев.М.Ә.Халықаралық экономикалық қатынастары.-Алматы,2001.
14.Маыров.Н.К.Халықаралық экономика.-Алматы,2004.
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
................................................3
І.Сауда
саясаты.....................................................................
................................4
1.1Сауданың экономикалық қатынастар жүйесіндегі сауда
саяты................4
1.2 Сауда саясатының құрылымы.
...................................................................7
1.3 Тарифтер мен сауда
ұйымдары.................................................................11
ІІ.Сауда саясатының құралдары мен
міндеттері..........................................14
2.1 Қазақстанның халықаралық саудадағы орны ... ... ... ... ... ... ... теңізде ... ... ... ... ... және ең кең дамыған
ңысанына сыртқы сауда ... ... ... елдердің барлығы үшін сыртқы
сауданың рөлі ерекше маңызды.
Американ ғалымы Дж. Сакстың пікірінше «қандай бір ел ... ... ... ... ... ... Дүниежүзілік экономикадан
оқшауланып, ешқандай ел дені сау, жөні түзу экономика жасай алған жоқ».
Сауда — еңбек бөлінісі негізінде әр түрлі елдердің ... ... ... болатын байланыстардың нысаны және олардың өзара
экономикалық тәуелділігі.
Ғылыми-техникалық ... ... ... ... жатқан
құрылымдық өзгерістер, өнеркәсіп өндірісінің мамандануы мен кооперациялануы
ұлттық шаруашылықтардың қарым-қатынасың күшейтеді. Мұның өзі халықаралық
сауданың мейлінше дамуына ... ... ...... жүзі елдері арасындағы төлемді, жиынтық тауар
айналысы.
Сыртқы саудада «фритредерствоны» (еркін ... ... (өз ... ... қолдау) таңдап алудағы ымырсыздық
өткен уақыттардың еншісінде қалды. ... ... бұл екі ... өзара
кірігіп, араласып кетті. Фритредерство саясатын ең алғаш А. Смит өзінің
«Салыстырмалы ... ... ... Ол: ... ... ... да ... әрбір ел одан абсолютті артықшылықтар табады»,— деп
жазған.
І.Сауда саясаты.
1.1Сауданың экономикалық ... ... ... ... ... ... жартысынан бастап халықаралық сауда жоғары
қарқынмен жедел дами бастады.
Сауданың жедел өсуіне ... ... әсер ... ... ... ... мен өндірісті интернационалдаудың дамуы;
2) экономикада жаңа салалардың ... ... және ... ... игі ... тигізген ғылыми-техникалық революция;
3) дүниежүзілік рыноктағы трансұлттық корпорациялардың белсенді қызметі;
4) тарифтерйен сауда ... Бас ... ... ... ... ... ... елдердің импортына кедергілердің ... ... ... ... ... аймақтардың құрылуы;
6) сауда-экономикалық интеграция процестері дамып,жалпыға ... ... ... ... ... экономикасы бар «жаңа ... ... ... т. ... онжылдықтарда сыртқы сауда динамикасының әркелкілігі ... Бұл ... ... ... ... ... өзара сауда-
экономикалық қатынастарына әсерін тигізді. АҚШ ... ... ... ... 1950 жылы ... үлесіне дүниежүзілік экспорттың 3/1 ... 1990 жылы ол тек қана 8/1 тең ... Өз ... Алманияның
экспорты АҚШ-тың деңгейіне жақындады.
Сөйтіп, 90-жылдары Батыс ... ... ... ... ... ... ... Жапония едәуір жетістіктерге
жетті. Бұл жылдары машина мен жабдықтар ... ... ... ... орынға шықты. Сол кезеңде өз тауарларының ... ... ... ... ... индустриалды елдері»—Сингапур, Гон-конг
және Тайвань жақындады.
Бәсекеге қабілеттіліктің дүниежүзілік классификациясы төрт ... ... ... ... ... жан ... ... табыс,
инфляцияның деңгейі және сыртқы сауда балансы ... ... ... ... байлықтар, инфрақұрылым, байланыс құрал-жабдықтар
т. б. факторлар ескеріледі.
Женевада өткен дүниежүзілік экономикалық форумның баяндамасында
бәсекелікті нақты ... ... ... ... түрде
бәсекелестерінен артық байлық шығаруы деп анықтады.
Мамандардың болжауы бойынша XXI ғасырдың алғашқы жылдарында бәсекеге
ең қабілетті елдер санатында АҚШ пен ... ... ... 2030 ... ең ... үш ... ... АҚШ, Жапония, Қытай болмақ.
Бұлардан соң Алмания, Сингапур, Оңтүстік ... ... ... ... Швейцария мемлекеттерінің мүмкіндіктері мол.
Дамушы елдердің өз экспортын диверсификациялауға (шаруашылық қызметіне
жаңа өріс табуға) ұмтылыстары ... ... ... тарапынан қандай
нысанда болмасын, қарсылыққа кездесуде. Дегенмен, кейбір дамушы елдер, ... ... ... ... өз ... құрылымын өзгерту
ісінде айтарлықтай жетістіктерге ... ... ... ... ... бұйымдарының, соның ішінде машиналар мен жабдықтардың
үлесі артты.
Женевадағы дүниежүзілік сауда ... ... ... 1994 жылы ... ... ... ... мыналар кіреді:
1-кесте
XX ғасырдың соңғы ширегінде халықаралық экономикалық ... ... ... ... рөлі ... Дүниежузілік банктің
есептеуі бойынша 2000 жылға қарай дүниежүзілік сауда көлемінің 40% Тынық
мұхит ... ... ... ... ... ... ... бөлінісінің
тереңдеуі олардың өзара сауда қарым-қатынастарын ұлғайтып, дамушы ... ... ... ... тауар тасқыны «үлкен үштік»: АҚШ — Батыс
Еуропа — Жапония шеңберінде ағылып жатыр.
1.2 Сауда саясатының ... ... ең ... және ... дамып келе жатқан
секторы өңдеуші өнеркәсіп саласының тауарлары, оның ішінде ... ... ... елдерде ғылыми сыйымды тауарлар экспорты жылына 500
млрд, долл. құрайды, ал ... ... ... ... 40%-ке ... мен ... саудасының да рөлі артып келеді. Осымен байланысты
ғылыми-техникалық, өндірістік, коммерциялық, қаржы-несие ... кең ... ... ... мен ... ... ... жаңа қызметтер түрлерін өмірге алып келді. Оларға, инжиниринг,
лизинг, консалтинг, ақпаратты-есептеу қызметтері жатады.
Инжиниринг — ... ... ... ... ... ... мақсаты өндіріске жұмсалған күрделі қаржыны, немесе басқа
шығындарды ... ... ... жету. Ондай нәтижеге жету үшін инжиниринг
материалдық, технологиялық, еңбек және ... ... ... әдістерін іздестіреді.
Лизинг — машиналар мен жабдықтарды белгілі бір ... ... беру ... ... ... ... және ұлттық деңгейде
өнеркәсіп-банк монополияларының жалғасып (ұласып) кетуінің жаңа нысаны.
Консалтинг — жобаларды дайындау және ... ... ... ... ... ... ... ж. ж.) өнеркәсібі дамыған ... мен ... ... үш есе өсті. Әсіресе, электротехникалық
және электронды жабдықтарды экспорттау ... ... ... келеді,
олардың үлесіне машинотехникалық өнімдері экспортының 25% тиеді.
Халықаралық саудада жедел дамып келе ... ... бірі ... ... ... мен ... ... көбейгенімен
шикізат саудасының қарқыны дүниежүзілік сауда қарқынынан ... ... ... ... ... ... ... өнімдерді өндіруді
ұлғайту; екіншіден, шикізаттың өзін ұтымды пайдалану арқылы қалдықсыз,
терең өңдеу процестерін ... ... ... оған ... ... ... байқалады. Бұл белгілі дәрежеде өнеркәсібі дамыған елдерде азық-
түлікпен қамтамасыз ету деңгейінің жоғарылауымен байланысты.
Халықаралық ... (БҰҰ, ХВҚ) ... ... ... онжылдықта
(1985—96 ж. ж.) халықаралық сауда жыл сайын орта есеппен 5,2% өскен. ... өсу ... ... ... ... Мысалы, 1989 жылы халықаралық
сауданың өсуі 8Г2% бол-са, 1993 жылы 4%-ке ... ... ... ... ... ... ... байқалған экономикалық тоқырау. Ал, дәл
осы кезеңде азиялық, «жаңа индустриялды ... ... ... ... ... асқан.
1994 жылы халықаралық сауданың көлемі 9,5%-ке жоғарылап, осы жылдардың
басындағы төмендеу тенденциясы тоқтаған. Бұл ... ... ... ... ... 1980-96 ... ... сауданың 90-жылдардың орта шенінде жедел өсуі АҚШ-тың,
Италияның, Канаданың, Испанияның ... ... ... ... қатар бұл процеске Қиыр Шығыс, Латын Америкасы елдерінің шаруашылық
коньюнктурасының жақсарғаны да әсер ... ... ... кедергілер біртіндеп жойыла ... ... ... ... жыл ... орта ... 6%-ке өсері анық.
Жекелеген елдердің дүниежүзілік саудадағы ... ... ... ... ең ірі ... және ... елге АҚШ ... 1994
жылы АҚШ-тың сыртқы сауда айналымы 1,2 трлн. долл.-дан асты. Мұның өзі
дүниежүзілік сауда көлемінің 28%-ін ... ... ... ... ... ... ... сыртқы сауда айналымы 802 млрд. доллар болып, дүниежүзілік
сауда көлемінің 18,8%-іы құрады. Жапонияның бұл ... 672 ... мен 15,2% ... Ең ірі ... мемлекеттерінің қатарына Франция,
Ұлыбритания, Италия, Канада, Голландия, Гон-конг, ... ... ... ... ... ... Финляндия елдерінің де экспорты жедел
қарқынмен дамып келеді.
Дүниежүзілік саудада жүріп жатқан процестерді талдасақ, оның басты
тенденциясы сыртқы ... ... дер ... Бұл ... ... да бой ... ... негізгісі—мемлекетаралық экономикалық
топтар мен сауда-экономикалық одақтар деңгейіндегі протекционистік
тенденциялардың ұлғаюы. ... ... ... ... ... шеңберінде 90-жылдары дүниежүзілік ... 42% ... ірі ... ... ... ... одақтарының құрамы мынадай:
1) Еуропалық Одақ — Австрия, Алмания, ... ... ... ... Португалия, Финляндия, Дания, Бельгия, Люксембург,
Нидерланды, Греция.
2) Еуропалык, еркін сауда ассоциациясы — ... ... ... ... ... туралы Солтүстік Америкалық келісім —АҚШ, Канада, Мексика.
Азия-Тынық мұхит экономикалық ынтымақтастығы — Австралия, Бруней, Малайзия,
Сингапур, Тайланд, Жаңа ... ... ... ... ... ... ... Оңтүстік Корея, Қытай, АҚШ, Мексика, Чили.
«Меркосур»—Бразилия, Аргентина, Парагвай, ... ... ... даму ... — Ангола, Ботсвана, Лесото,
Малави, Мозамбик, Маврикий, Намибия, ЮАР, Свазиленд, Танзания, ... ... ... ... және ... — Кот'д Ивуар,
Буркина-Фасо, Нигерия, Того, Сенегал, Бенин, Мали.
8) Оңтүстік Азиялық аймақтың ынтымақтастық ...... Шри ... ... Мальдив, Бутан, Непал.
9) Анд пакті—-Венесуэла, Колумбия, Эквадор, Перу,Боливия.
Аталған одақтастықтарды құрудың негізінде саяси, экономикалық, ... бар ... ... ... Бұл ... ... бір ... сауданың дамуына игі әсер етеді (аймақ, одақ шеңберінде),
екінші жағынан, кез ... ... ... тән — ... ... де
болады.
Біртұтас, әлемдік рыноктар жүйесін қалыптастыру бағытында әлі де болса
көптеген кедергілер мен қайшылықтар бар. ... ... ... ... күн ... ... жоқ. Сауда-экономикалық одақтастықтарына
мүше елдер қайшылықты жағдайларды ... ... ... проблемалардың
оңтайлы шешімін іздестіру үстінде.
1.3 Тарифтер мен сауда ұйымдары.
Халықаралық сауданы реттеп, оның еркін дамуы жолындағы ... ... ... ... ұйым — ... мен ... ... Бас
келісім (ГАТТ).
ГАТТ-ты құру туралы келісімге 1947 жылы ең алдымен 23 ел қол қойып, ол
келісім 1948 жылы күшіне ... ... 1995 жылы ГАТТ өз ... ... ... сауда ұйымы (БСҰ) болып қайта құрылды. Бұл
беделді халықаралық ұйымның аты ... заты — ... ... ... ... ... дүниежүзілік сауда ұйымынан тауып отыр.
Бүкіл дүниежүзілік сауда ұйымы — қатысушы елдердің өзара саудасын
белгілі принциптері, ... ... ... ... ережелері арқылы
мемлекет деңгейінде реттейтін көп жақты халықаралық келісім.
ГАТТ-тың құқықтық мехнизмі төмендегі принциптерге негізделген болатын:
1. Мемлекетаралық ... ... ... ең қолайлы жағдай
жасау. Осы ... ... ... жасаған елдер бір-біріне
жеңілдіктер мен артықшылықтар беруі ... екі ел ... ... автоматты түрде басқа мүше елдерге де міндетті.
2. Алаламау (дискриминацияламау) принципі. Бұл принципке сәйкес ГАТТ-қа
қатысушы елдердің ... ... ... тең ... атқарылуы тиіс.
3. Ұлттық рынокты қорғауда ... ... ... қолдану;
импорттық квоталарды (үлестер) т, б.тарифтік емес шектеулерді алып тастау.
4. Көп жақты ... ... ... ... ... түрде төмендету.
5. Дамушы елдермен сауда қарым-қатынастарында ... мен ... ... ... ... кездескен қайшылықтарды келіссөздер
арқылы шешу.
ГАТТ-тың ... ... ... ... нәтижелері төмендегідей болды.
1996 жылдың басында ГАТТ-тың мүшелігінде 130 мемлекет болды. ... ... ГАТТ ... ... ... ... (БСҰ) ... қайта
құрылды. Қазіргі кезде оған 81 мемлекет мүше. Бүкіл дүниежүзілік сауда
ұйымы ГАТТ-тың принциптеріне ... ... ... саудасы және
интелектуалдық меншік саудасы ... ... ... ... ... қорғауды бақылауды да жүзеге асырып, рет-тейтін
болады.
Эксперттердің анықтауы бойынша Бүкіл ... ... ... 5 ... ... тауар айналы-мы болмақ. Бүкіл дүниежүзілік сауда
үйымының ... ... ... ... қосымша 250 млрдг долл.
жуық табыс әкелмек.
Бүкіл дүниежүзілік сауда үйымының Жоғарғы басқарушы органы — Министрлер
конференциясы.
Бүкіл ... ... ... ... қатысуымен жасалған
кедісімдердің толық орындалуын қадағалайтын болады. БСҮ-ға ... ... ... бүрын келісілген қүжаттардың барлығының мүлтіксіз
орындалуын жүктейді.
3-кесте
ГАТТ ... ... ... тізбесі
Бүкіл дүниежүзілік сауда ұйымының құрылуы ... ... оның ірі ... ... ... жаңа ... ... мемлекеттердің сауда қарым-қатынастары деңгейін жоғарылатады деген
сенім бар.
БСҰ — бейбіт, қатар өмір сүру принциптерін мейлінше ... ... ... ... ... мен ... Қазақстанның халықаралық саудадағы орны мен
рөлі.
Қазақстанның егемен ел ретінде Біріккен Ұлттар Ұйымына және басқа да
көптеген халықаралық ұйымдарға мүше ... ел ... ... ... ... ... жағдайлар жасады.
Қазақстан экономикасының бүгінгі жағдайын талдап қарасақ, онда біз
мынадай оңды ... ... ... ... ... нығаюы. Егер 1995 жылы теңге ... 28,8 ... ... ... 1996 жылы 4,5 ... ... Бұл ... 1997 жылы және одан әрі де сақталады деп
күтілуде.
2. Инфляция деңгейінің ... ... ... ... ... ... егер 1995 ... орта шенінде жылдық 75 процент
болса, сол жылдың аяғында 52,5, ал 1996 жылы 30 ... ... ... ... ... ахуал барынша тұрақтанып,
келешегіне болжам ... ... жете ... Ішкі ... өнім ... жылдың бірінші жарты жылында 1995 жылдың сол ... ... ... ... өнеркәсіп өнімі — 100,2 процент
болды. Соңғы жеті жылдың ішінде тұңғыш рет Қазақстанда өндірістің құлдырауы
тоқталып, ... ... ... қол ... ... ... ... ұлғаюда, егер 1995 жылы оның өсімі 154,5
процент болса, кейінгі жылдары да ... ... деп ... ... ... ... отырған сыртқы сауда режимі, баға
жасау еркіндігі және ... ... ... ... ... ... ... отыр.
Солардың ішінде:
облыстардың лицензиялар беру құқығын жойып, сыртқы экономикалық байланыстар
министрлігінен мемлекеттік ... ... ... бөліп, олардан
монополиялық сауда ... ... алу ... лицепзиялар мен квоталарды ... ... ... ... ... өзі ... бір бөлігін мемлекст қазынасына алуға,
меншіктің ... ... кез ... кәсіпорынның лицензиялар мен
квоталарға ашық және бәсекелесті түрде қол ... ... ... Экспорттық салалар мен өндірістің дамуын жетілдіре беру мен ынталандыру
мақсатында экспорттық салық салу жүйесінде түрақты түрде талдаулар жасап,
қажет болған ... ... ... енгізу бүгінгі күннің талабы.
Қазақстанның сыртқы экономикалық байланыстар саласындағы орнын
тұрақтандырып, ... ... ... ... қолға алатын жұмыстар
жеткілікті. Бұл жұмыстардың негізгілерінің ішінде аяқталған кешен құрып,
экспорттағы шикізат бағытын жеңу үшін ... ... ... ... ... ... ... құру бағдарламасына
сәйкестендіре беру қажет. Бұл ретте дайын өнім ... ... ... ... ... салаларды экстенсивті дамудан
интенсивті ... ... ... ... жаңа технологияларды
пайдалануды мақсат тұту керек.
Экспорт мүмкіндіктерін ұлғайта беру үшін ... ауыл ... және ... ... ... дамыту жөніндегі іс-шараларды батыл
қолға алу міндеттері тұр.
Аталған салалар мен өндірістерді шұғыл дамыту мемлекеттің экспорттық
потенциалын ұлғайтып қана ... ... ... ... ... ... ... жасайды. Егер республикадағы жұмысшы күшінің салыстырмалы
арзандығы мен қолда бар ... ... ... ... ... ... іске ... болатындығын ескерсек олардың экономикалық тиімділік
деңгейі жоғары екендігі түсінікті.
Қазақстанның халықаралық саудадағы ... ... үшін оған ... ... ... қажет. Қазақстанның ерекшелігі оның
дамыған, содай-ақ дамушы елдер қатарында бірдей болуы.
Қазақстанды дамыған ... ... ... ... ... жаппай
сауаттылығы, ғылыми-зерттеу мекемелерінің кең жүйесі, ғарыштық зерттеулерге
қатысу мүмкіндіктері жатады.
Экономикасының шикізаттық ... ... ... мен ... деген қажеттілік, инфрақұрылымның ... ... ... ел ... ... ... елдердің өз экспортына қолайлы база жасау бағытындағы ... ... ... кездесетіні белгілі. Мысалы, дамыған елдер,
атап айтсақ АҚШ «Таргетинг» ... ... ... ... ... елдер») қарсы санкциялар (жазалау шаралары) қолданады.
Таргетинг — экспорттық ... ... бір ... ... ... ... ... басында, Мәскеуде, Интеграциялық комитетте Беларусьтің,
Қазақстанның, Қырғызстанның және ... ... ... топтарының
Бүкілдүниежүзілік сауда ұйымына кіру мәселесі жөнінде ... ... ... өтті. Кеңеске қатысушылар 1996 жылдың соңында Сингапурде ... мүше ... ... ... жұмыс қорытындысын
талқылады. Бұл форумның мақсаты БСҰ мүшелерінің келісімдер мен шешімдер
жөніндегі міндеттемелерін орындауын қарау, ... ... ... ұйымы
қызметінің жұмыс бағдарламасына шолу жасау, дүниежүзілік саудада қалыптасып
отырған бағыттарды және ең ... ... ... ... ... жылы ... Қазақстан, Қырғызстан және Ресей үкіметтері
делегацияларының БСҰ-ға кіру ... ... ... ... осы ... ... ... отырған қызметінің жоспарлары қаралды.
«Төрттік» елдердің БСҰ-ға қосылу туралы құжаттарды дербес жасайтыны
және дербес келіссөз жүргізетіні атап өтілді. Кеден ... ... ... ... ... ... ... табылатыны, сондықтан ұзақ
уақытқа созылатыны айтылды.
Қазақстан дербес сыртқы экономикалық саясатты ... ... ... ... ... есептесіп, өз бағыт-бағдарын
соларға сәйкестендіре анықтауы қажет.
2.2 Елдердің сауда-экономикалық одаққа кіруінің ... ... ... елдің сауда-экономикалық одаққа бірігуі ол елдің
экономикалық ... ... ... бір ... тигізеді.
Мемлекеттік интеграциялық топқа кіру салдары екі негізгі бағыт бойьшша
жүргізіледі:
* ... ... ... ... ... әрқайсысын толығырақ қарастырайық.
Статистикалық талдау. Статистикалық талдау шеңберінде сауда-экономикалық
одаққа кіру ... екі ... атап ... болады:
* ағымды туындатушы эффект;
* ағымды ығыстырушы эффект.
Ағымды туындатушы ... ... ... интеграциялық топқа бірігуі
салдарынан оның сұранысы мен ...... ... ... ... ... азырақ өндірушіге ауысуы. Бұл жерде тек қана
өндіріс шығындары қарастырылады.
Мысалы, тасымалдау шығындары мен ... ... ... ... ... ... сауда-экономикалық одаққа
кіру нәтижесінде сауда кедергілерінің алынуы үлкен специализацияның дамуына
мүмкіндік жасайды.
Сәйкесінше, отандық фирмалар белгілі бір ... ... ... көп қаржы жіберудің орнына, оларды салыстырмалы түрде өте төмен
бағамен ... ... ... деп ... де, ... ... бар ... салаларын дамытуға көңіл аударады.
Осы айтылғандардың барлығы түсінікті болу үшін мысалдар келтіріп
көрейік.
Мәселен, А ... ... ... өндірушілері - әлемдік
лидерлік рөл атқаруда. Ол өте жоғары сапаны ғана емес, сонымен ... ... ... ұсынады.
Мысалы, Еуропалық одаққа кірмей тұрып, ... ... ... шығарып жатқан кезде импорттық салық болған еді. ... ... ... кіруі нәтижесінде, ол салық алынып тасталды.
Осы жағдайды графикалық түрде суреттейік.
Австрияның шаруашылық субъектілерінің қабылдайтын шешімдері ... ... ... өз ... ... ... ... көріп отырғанымыздай, ЕО-ға кіру алдында, австриялық тұтынушы
А тауары үшін ... ... ... және ... ... (Рес ... төлейтін еді. Бағаның мұндай деңгейінде ... бұл ... ... ... Q1 көлемінде тұтынды.
Еуротталық одаққа біріккеннен кейін жағдай ... ... ... ... ... (Рес) ... ... жалпы тұтыну Q3-ке дейін
көтерілді, ал австриялық фирмалардың ... ... Q4-ке ... ... ... Qз- Q4деңгейіне дейін үлғайды. Нәтижесінде халықаралық
сауданың жалпы көлемі ұлғайды.
Осы жағдайда кім ұтты, ал кім ... Осы ... ... беру үшін
өзімізге танымал пікірлер логикасын ұсынайық.
Бағаның төмендеуі аудандар сомасына ... тең ... ... ... ... ... ... Сонымен бірге кеден
салыған алып тастау нәтижесінде, А ... ... ... ... Бұл шығын (1) ауданына тең. Австриялық қазына да шығынға
ұшырайды, ... ол ... ... ... сомасынап, яғни (3)
ауданынан айрылады.
Осыған сәйкес А тауарына қатысты Австрияның Еуропалық ... енуі ... ... Ол. (2+4) ... сомасына тең болады.
Ағымды ыгыстырушы эффект дегеніміз, сауда-экономикалық одаққа
кіру ... ... пен ... өте төмен шығындары бар, одақтан тыс
орналасқан өндіруші ден өте ... ... бар, ... одақ ... болып
табылатын өндірушіге қарай ауысуы немесе ығысуы.
Мәселен, В ... өте ... ... АҚШ деп есептейік.
Еуропалық одаққа кіргенге дейін Ұлыбританиядағы американдық фирмаларға да,
ЕО елдеріндегі компанияларға да қатысты В ... ... ... ... еді. Осы жағдайда Ұлыбритания үшін В тауарын АҚШ-тан импорттау
тиімді болды.
Ұлыбританияның Еуропалық одаққа бірігуінен кейін, бұл ... ... ... ... Нәтижесіндс Еуропада өндірілген В
тауарының бағасы АҚШ-та өндірілген осы тауар ... ... ... ... АҚШ тағы ... ... кеден салығы салынады.
Қалыптасқан жағдайды түсіну үшін графикті қолданайық.
Талдауды жеңілдету үшін ... ... ... яғни ... ... ... ... - В тауарын өндіруші
еуропалық компаниялардың да, ... ... да ... ... ... бағаларына әсер етпейді.
Оның ұсыныс қисығы жөнінде айтар болсақ, ол осы жағдайға арналған
стандартта берілген, сонымен ... ол оңға және ... ... ... ... ... қисығымен беттеседі.
Еуропалық одаққа кірмей тұрып, ... В ... ... ... ... ... өндірушілердің бағасы плюс импорттық салык)
импорттаушы еді. Ұлыбританиядағы тұтыну деңгейі Q2-ге тең болады, ... В ... Q1 ... шығарды, сәкесінше импорт
(Q2- Q 1) ге тең болды.
Еуропалық одаққа кіргеннен ... ... бұл ... ... қалыптасқан Р2 бағасымен сатып алу мүмкіндігіне ие болды. Бұл бағаға
тарифтік үстеме баға кірмейді. ... ... ... ... ... ... бағасынан (Р3) үлкен болды.
Осы жағдайда кім ұтты, кім ұтылды? ... ... ... сомасьша ұлғайды; британдық өндірушілер осының нәтижесінде ... бір ... яғни (1) ... тең ... айырылып қалды;
британ үкіметінің шығындары (3+5) аудандарьгаың сомасына тең болды, ол ... ... ... ... ... алып ... байланысты болды.
Демек, сомалық нәтиже төмендегідей болады:
(1+2+3+4) - (1+3+5) - (2+4) - (5).
Басқаша айтқанда, барлығы (2+4) және (5) ... ... ... ... енді ... ... туындайды. Интеграциялық топқа
бірігудің ең ... ... ... ... қай түрі ... ... вариант мынандай жағдайларда туындауы ықтимал егер: одаққа мүше
емес үшінші елдерге қатысты импорт ... өте ... ... жағдайларда олардың алынуы мынаған әкелуі мүмкін, яғни ... ... ... ... ... аутсайдер-елден шығарылатын импорт
бағасынан төмен болады, өйткені аутсайдер-ел осы тауар өндірісінде алдыңғы
қатарлы орынды алып отыр.
Одақ ... және ... тыс ... осы ... ... ... ... емес. Осы жағдайди көлемі жағынан кішігірім
салықты алып ... ... ол ... ... тыс ... өндірумен
салыстырғанда, одақ ішінде өндіру өте арзанға түседі.
Біз жоғарыда статистикалық талдауды ... Кім ... ... ... ... динамикалық талдау жасайық.
Статистикалық талдаудың бір маңызды кемшілігі бар. Оның мәні ... ... пен ... ... - ... ... сипаты мен
бағытының өзгеруіне байланысты өзгермейді. Шынайы өмірде, егер ел ... ... ... бір ... ену жөнінде шешім қабылданса онда
сұраныс пен ұсыныс қисықтары міндетті ... ... ... ... ... кіру өте ... ... ие. Сәйкесінше, одаққа кіру өте
алуан-түрлі ықпал жасайды. Бұл әсер ... ... үшін ... ... да ... ... альтернативалық варианттардың әр қайсысын қарастырайық.
Одаққа енудің төмендегідей артықшылықтары бар:
* нарық көлемінің ұлғаюы отандық фирмаларға өндіріс масштабын ... ... ... ... ... Бұл ... ... елдер үшін
өте маңызды болып табылады, өйткені осы елдер нарық көлемін ұлғайтуда
мүдделі болып келеді;
* халықаралық ... және ... ... ... ... ... формаларының кеңейтілуі одаққа қатысушы елдердің өндірістік
және өндірістік емес құрылымының (автомобиль және темір ... ... және т.б.) ... ... ... ... жағдайларда одақтың қызмет ету шығындары өте жоғары болуы
мүмкін. ... 1995 ... ... ... ... құрамының 15 елге
дейін кеңейтілуі және 2 жаңа ресми тілдің енуі - 400-ге ... ... ... ... ... одаққа елдердің енуінің жағымды да, ... ... ұзақ ... ... ... ... ... әлемдік аренадағы
жалпы жағдайға тәуелді болады.
Өз ретінде, ол ынтымақтастықтан ... ұзақ ... ... ... ... әр түрлі сауда және экономикалық келіссөздерге қатысушы интеграциялық
топтарға кіруші елдердің әрқайсысының көзқарасы;
... ... ... ... ... өте ... ... одаққа қатысушы елдер үшін сауданың немесе басқа артықшылықтардың
жақсы жағдайларын ездеріне қамтамасыз етуге мүмкіндік береді:
одаққа қатысушы ... ... ... бәсеке іскерлік бәсекенің
ұлғаюын және монополиялық бақылау дәрежесінің әлсіреуін ынталандыруы
мүмкін;
• одаққа бірігу, әсіресе оның ... және ... ... бірігу
озық технологиялардың жедел тартылуына ықпал етеді.
Сауда-экономикалық одаққа енудің ... ... ... ... салдары бар:
* жағдайлардың белгілі бір ағымында елден ресурстар ... ... ... ... елдердің жекелеген фирмалары арасындағы ... ... ... қалыптасуына ықпал етсе, онда
нәтижесінде олигополиялық келісім өте кең ... ... ... ... ... өнім ... ... әкеліп соғуы мүмкін; кей
жағдайларда өте ... ... ... ... ... ... ... шығындар эффектісі болуы мүмкін, яғни ... ... және ... да ... ... олар ... болып қалады.
2.3Сауда мақсатында теңізде жүзудің жаңа тәртібі
Каспий теңізіндей су айдыны бар ел үшін сауда ... ... ... айтыпжатудың өзіартық. Тек қана Ақтау порты
арқылыжылынаы ... ... ... ... металдар және астық
тасымалданады. Оның үстіне осы ... ... ... су жолы халықаралық дәліз ретінде аса маңызды орны ... ... бері ... ... ... ... жабдықтары мен
ішкі қатынастардағы жүктерді тасуға жемісті пайдаланылып келөді. ... ... ... ... өз ... ... ... рыногында мемлекеттің келешектегі аса ... ... бірі ... ... ... да бізге, егемен ел ретіңде
осы сападағы өзара қатынастарды ретке келтіруге мүмкіндік беретін құқықтық
құжаттардың қажеттілігі әлдеқашан ... ... 1994 жылы ... теңіз ұйымының мүшесі атанып, 1948
жылы жасалған халықаралық теңіз ұйымының ... ... ... ... ... ... ... да 8 халықаралық конвенцияға
қосылды. Іс барасында су тасымалы жөнінде ... 7 ... ... ... ... қызметі үшін қосымша 6 нормативтік-
құқықтық акті дүниеге келді. Қазақстанның ... ... ... ... ... және келешектегі Каспий теңізі ... ... ... ... осы ... ... арттыра түспек.
Былтыр Парламентке ұсынылған тиісті заңдар екі палата депутаттары
арасында егжей-тегжейлі талқыға түсіп, олардың осы кезге дейін қолданылып
жүрген заңдар мен, атап ... ... ... ... ... ... және басқа да заңдармен тығыз байланыста екені айқындалды.
Негізінен «Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» заң ... ... ... ... ... және реттеуге арналған еді.
Сауда мақсатында теңізде жүзу — ... ... әр ... қарым-қатынастарына бағытталған халықаралық тасымалдармен
тікелей байланысты кәсіпкерлік қызмет. Үкімет ... заң ... ... 265 ... тұратын. Заң сауда мақсатында теңізде жүзу саласындағы
мемлекеттік басқарудың құқықтық, ұйымдық, экономикалқ , және ... ... және ... мен ... жүк ... ... қауіпсіздікті қамтамасыз етуге және теңізде қоршаған ортаны
қорғауға байланысты ... ... ... су ... ... ... ... оның идентификациясы, ұлттық жалауы, сондай-ақ
техникалық қадағалауға сойкес кемені тіркеу құқықтары қарастырылған. ... ... ... ... ... кемеге жүкті қабылдауға,
теңізді кесіп өту барысы мен жүкті ... ... ... ... ... ... Заңның жеке тарауы сауда портының
қызметіне арналып, олардың құқықтық мәртебесі мсн ... ... ... ... ... бұл ... басқа заңдарға да елеулі әсері болды. Мәселен, ... ... ... ... ... сауда мақсатында теңізде жүзу
мәселелері бойынша өзгерістер мсн толықтырулар енгізілуі қажет ... ... ... мақсатында теңізде жүзетін кемелер үшін кепілдік
ұсыну нормалары жоне ипотекасы жайында аталмыш кодексте жоқ ... ... ... ... үшін ... ... ... енгізілді.
«Сауда мақсатында теңізде жүзу ... ... ... ... ... түскен уақыттан бастап депутаттар ... ... ... ... ... ... Дегенмен, Парламент
Мәжілісі комитеттерінің отырыстарында талқылау барысында 111-і ... ... ... ... ... талқылауға алдымен 424,
содан кейін қосымша түзету ұсынылды. Атап ... ... ... ... ... 21, ... ... енгізілді.
Сонымен қатар, «Парламент депутаттарының бастамасы бойынша «Лицензиялау
туралы» ... ... заңы ... ... және ... туралы өзгерістермен толықтырылды.
Жоғарғы палатаның Аймақтық даму және жергілікті өзін-өзі ... ... ... заң ... ... байланысты
жұмыстарды жүзегө асыру тапсырылып, бас комитет ретінде қыруар шаруаларды
атқару ... ... ... ... осы комитеті заң жобасына
теңіз кемелерін бейбіт мақсатта ... ... жүзу ... етуге, қоршаған ортаны қорғауға, сауда мақсатында теңізде ... ... және ... ... қол ... ... сақталуын бақылауға байланысты қызметті қамтамасыз етудің
құқықтық, экономикалық және ... ... ... ... оң ... ... Заң ... жалпыға ортақ халықаралық теңіз
құқығы нормаларына сәйкес қағидалары енгізілгені, бүл ... ... ... шарт ... ... ... ... жерде Сенат ... ... мен ... ... мақұлдаған заң жобасына және өзгерістер мен толықтырулар
енгізу қажеттігі ... да атап ... жөн. ... ... саны ... ... мен түзетулер ұсынғанымен ... 69-ы ... ... Сенаттың жалпы ... ... ... ... Қазақстан Республикасының заңына
сәйкес міндетті сақтандыру жүргізудің тәртібі мен ... ... ... ... заң ... ... байланысты, сондай-
ақ міндетті сақтандыру туралы басқа заң ... ... ... талқыланып отырған заң жобасындағы «Сақтандыру» деп аталатын
16-тарау тұтасымен алынып тасталынды. Оның ... ... ... жоғарғы палатасындағы талқылау барысында «Теміржол көлігі
туралы» және«Азаматтық авиацияны ... ... ... ... ... мен ... ... туралы баптар Қазақстан
Республикасының Ұлттық банкінің ұсынысымен ... ... ... ... ... ... ... мен қайта құру жобаларына
жер бөлуге бақылауды күшейту мақсатында уәкілетті органмен келісу туралы
ұсыныс ... ... ... ... мен ... Заң мәтінінің мемлекеттік және орыс тілдеріндегі нұсқаларының
сәйкестігі қатаң сақталды.
Заңда сауда мақсатында теңізде жүзудің барлық халықаралық қағидалары
ескерілді. Енді халықаралық ... ... ... шығу үшін ... халықаралық теңіз саудасына қатысты барлық қуқықтық нормалар
жасалды деуге негіз бар. ... жеке ... ... ... ... Қазақстан Республикасының теңіздегі іс-әрекетін одан әрі
дамытуға мүмкіндік беретін бұл заң экспорттық, импорттық және транзиттік
тасымалдарын реттейтін нормативтік құқықтық акт болып табылады.
Пайдаланылған ... ... ... 31 ... 1995 г.
2.Закон Республики Казахстан «О бюджетной системе Республики Казахстан» ... года № ... и во ... ... в ... Закон в Указе
Президента Республики Казахстан «О внесении изменений и дополнений в
некоторые Законы Республики Казахстан и Указы Президента Республики
Казахстан, имеющие силу ... от ... года № ... С.Н. Региональный рынок: закономерности формиро-
вания и развития. - Алматы, Ғылым, ... П.И., ... А.С. ... ... ... экономический аспект. - Новосибирск, Наука, 1993.
5.Ермеков С.А., ... А. ... типа ... ... - ... ... ... Учебное пособие. / под редакцией
Чепурина М.Н. и Киселевой Е.А. - Киров, 1996.
7.Финансы. Учебник. /под редакцией Радионовой В.М. - М., ... А. ... ... ... Казахстан (Общая
часть). -Алматы, 1995.
9.Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы. Учебник. - Алматы, 1997.
10.Государственной бюджет. Учебник. // Ильясов К.К. и ... ... ... А.Б. ... ... ... ... и механизм использования. - Алматы, 1995.
12.Смағұлов.Г.С. Аймақтық экономиканы басқару.-Алматы,2005.
13.Байгісиев.М.Ә.Халықаралық экономикалық қатынастары.-Алматы,2001.
14.Маыров.Н.К.Халықаралық экономика.-Алматы,2004.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
4-7 ғасырлардың бірінші жартысындағы византия империясы5 бет
Xix ғасырдағы сауда сипатының өзгеруі17 бет
Ашық экономиканы жандандырудағы халықаралық сауда айналымын арттырудың басты маңыздылығы8 бет
Исламда сауда-саттықтың орны9 бет
Меркантелизм кезеңдері ерекшеліктері жайлы5 бет
Нарықтық экономикадағы халықаралық сауда25 бет
Тауарлар таратылуының әдістері. Тауарлар өтілін жылдамдату8 бет
Тәуекел мен табыстың ара қатынасы10 бет
ХIX ғасырдың жартысы мен ХХ басында Қазақстан жеріндегі кәсіпкерліктің дамуы25 бет
Халықаралық сауда31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь