Кәсіпорынның мәні мен мазмұны

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

1 Кәсіпорынның мәні мен мазмұны
1.1 Кәсіпорындардың ұйымдастыру. экономикалық түрлері ... ... ... ..
1.2 Шағын кәсіпорындардың ерекшеліктері мен кемшілігі ... ... ... ... .

2 Шағын кәсіпкерлік және бизнестің негізін қалау жолдары
2.1 Шағын бизнестің ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
2.2 Шағын кәсіпорындыдамытудың кешенді бағдарламалары ... ...
3. Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпорын жағдайын
талдау
3.1 Шағын кәсіпорындардың даму жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Қосымшалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Кіріспе
Қазақстанда шағын кәсіпкерлік жөнінде 2000-жылдардың басыңда - қайта құрудың басталуымен айтыла бастады. Бұл кезде былайша айтқанда, "шағын кәсіпкерлік" басталды, көптеген белсенді жас адамдар, негізінен жастардың шығармашылық ғылыми-техникалық орталықтары негізінде кооперативтер құра бастады. Несиелеудің жеңілдік жағдайлары жасалды. Мұның үстіне, өспелі инфляция жағдайына дәл осы кәсіпкерліктің алғашқы толқыны төтеп беріп қана қоймай, сондай-ақ қажетті, былайша айтқанда, бастапқы капитал жинай алды, себебі несие ақша "қымбат" алынып, "арзан" қайтарылды. Шағын кәсіпкерлік қызметін бұрынғы Кеңес Одағы кезінде 2007 жылы қабылданған "ТМД азаматтарының жеке еңбек қызметі туралы" заңы алғаш рет ресмилендірді. 1998 жылы "Кооперация туралы заң" қабылданды. Кооперативтер мен серіктестіктердің жаппай құрылуы басталды. Дегенмен нарықтық инфрақұрылымның болмауына байланысты кооперативтердің аз бөлігі ғана аяғынан тұрып кете алды. Кейінірек 1998-2001 жылдары жалға беру, бірлескен кәсіпорындар мен банк қызметі туралы заңдар экономикалық жағдайды біршама ырықтандырды. Тұтастай алғанда, негізгі меншік мемлекеттікі болып қала бергенімен, жалға беру түріндегі аздаған босаңсулар біршама дәрежеде кәсіпкерлік белсенділікке жағдай жасады.
Қазақстан Республикасы 1991 жылы тәуелсіздік алғаннан кейін шағын кәсіпкерлік белсенділікті қолдауға байланысты бірқатар зандар қабылданды. Қазақстанда шағын кәсіпкерліктің дамуына "Қазақстанда шағын кәсіпкерліктің дамуы мен шаруашылық қызметтің еркіндігі туралы" (2001), "Жеке кәсіпкерлікті қолдау және қорғау туралы" (2002) заңы сияқты зандар түрткі болды. 1994 жыддың басында-ақ жеке кәсіпорындар саны 15,7 мыңды құрады және жалпы жұмыспен қамтылғандар саны 164 мыңға жетті. 01.10.2002 ж. шағын кәсіпкерліктің субъектілер саны 307 мыңды құрады, оларда 1,2 миллион адам жұмыспен қамтылды. Шағын кәсіпкерлік қызметтің негізгі үш саласының ішінен бірінші орынға өндіріс те емес, тұтынушылар мен тауар өндірушілер арасындағы делдалдық та емес, сауда шықты.
Соңғы жылдары Қазақстан Республикасы Президентінің 2007 жылғы 6-наурыздағы №3398 "Шағын кәсіпкерлікті дамытуды белсендету және мемлекеттік қолдауды күшейту шаралары туралы" және 2008 жылғы 27-сәуірдегі №3928 "Жеке және заңды тұлғалардың кәсіпкерлік қызмет еркіндігіне деген құқығын қорғау туралы" жарлықтары кәсіпкерліктің дамуына жаңа күш берді. Осы жарлыққа орай, Қазақстанда шағын бизнесті дамыту жөніндегі алғашқы арнайы орган ретінде сауда және экономика министрлігінің құрамында шағын кәсіпкерлікті қолдау жөніндегі агенттік құру және оның жұмысын ұйымдастыру ұйғарылды. Бұдан басқа, халықаралық қаржы институттарының үкіметтік және үкіметтік емес құрылымдарының қатысуымен кәсіпкерлікті қолдау қорын құру көзделген. Бұл қордың шеңберінде 5 миллион теңге көлемінде келешегі анағұрлым үлкен жобаларды қаржыландыру көзделуде. Алайда үкіметтің күш салуына қарамастан кәсіпкерлік қызметін белсендетуге шындап бетбұрыс әлі бола қойған жоқ.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. А.Үмбеталиев, Ғ.Керімбек «Кәсіпорын экономикасы және кәсіпкерлік» Астана 2005 жыл.
2. О.Сәбден, А.Тоқсанова «Шағын кәсіпкерлікті басқару» жоғарғы оқу орындарына арналған оқулық. Алматы 2002 жыл.
3. Әубәкіров «Экономика теория А.Қ. негіздері» Алматы, 1999жыл.
4.Райымқұлұлы С. «Экономикалық теория негіздері» Шымкент 2005 жыл
5. «Заң» Республикалық құқықтық, ғылыми практикалық журнал Астана 2000ж №9
8. Қазақстан Республиксының еңбек туралы заңы. Алматы 2000ж.
9. Мельников В.Д., Ілиясов К. «Қаржы» Алматы, 1994ж.
10. Назарбаев Н.Ә. Қазақстанның егеменді мемлекет ретінде қалыптасуы
мен дамуының стратегиясы.
11.Назарбаев Н.Ә. Қазақстан Республикасына арнаған жолдауы.
12. Қазақстан Республикасының « Шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау туралы» заңы. Жеті жарғы, 1998 жыл
13. Қазақстан Республикасындағы 2003-2004 жылдарға арналған шағын және орта кәсіпкерлікті қолдау және дамыту туралы мемлекеттік бағдарлама.
14. М.Б.Бейсенғазиев, А,Ш.Хамитов «Кәсіпкерлік негіздері».Батыс Қазақстан мемлекеттік университет баспасы.
15. М.С.Башиева, И.Т.Манабаев «Қ.Р. шағын бизнестің қалыптасуы және дамуы» ҚазҰУ хабаршысы. Экономика сериясы №4 (56) 2006 жыл 58-бет
16. Ілиясов Қ.Қ., Құлпабаева С. Қаржы. Алматы, Алматы 2003ж.
17. Мейірбеков, Қ.Ә.Әлімбетов «Кәсіпорын» Алматы 2003 жыл
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.............................................
1 Кәсіпорынның мәні мен мазмұны
1.1 Кәсіпорындардың ұйымдастыру- экономикалық түрлері..............
1.2 Шағын кәсіпорындардың ерекшеліктері мен кемшілігі.................
2 Шағын кәсіпкерлік және ... ... ... ... ... ... Шағын кәсіпорындыдамытудың кешенді бағдарламалары........
3. Қазақстан Республикасындағы шағын ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік жөнінде 2000-жылдардың басыңда - қайта
құрудың басталуымен айтыла ... Бұл ... ... ... ... басталды, көптеген белсенді жас адамдар, негізінен жастардың
шығармашылық ғылыми-техникалық орталықтары негізінде кооперативтер құра
бастады. ... ... ... ... Мұның үстіне, өспелі
инфляция жағдайына дәл осы кәсіпкерліктің алғашқы толқыны төтеп беріп қана
қоймай, ... ... ... ... ... капитал жинай алды,
себебі несие ақша "қымбат" алынып, "арзан" қайтарылды. Шағын кәсіпкерлік
қызметін бұрынғы ... ... ... 2007 жылы қабылданған "ТМД
азаматтарының жеке еңбек қызметі туралы" заңы алғаш рет ... ... ... ... заң" ... ... ... жаппай құрылуы ... ... ... болмауына байланысты кооперативтердің аз бөлігі ғана
аяғынан тұрып кете алды. Кейінірек 1998-2001 ... ... ... ... мен банк қызметі туралы заңдар экономикалық ... ... ... ... ... ... мемлекеттікі болып қала
бергенімен, жалға беру түріндегі аздаған босаңсулар біршама ... ... ... жасады.
Қазақстан Республикасы 1991 жылы тәуелсіздік ... ... ... ... қолдауға байланысты бірқатар зандар қабылданды.
Қазақстанда шағын кәсіпкерліктің дамуына ... ... ... мен ... ... ... туралы" (2001), "Жеке
кәсіпкерлікті қолдау және қорғау туралы" (2002) заңы сияқты ... ... 1994 ... ... жеке ... саны 15,7 ... ... және
жалпы жұмыспен қамтылғандар саны 164 ... ... ... ж. ... субъектілер саны 307 мыңды құрады, оларда 1,2 миллион адам
жұмыспен қамтылды. Шағын кәсіпкерлік қызметтің негізгі үш ... ... ... ... те ... ... мен тауар өндірушілер
арасындағы делдалдық та ... ... ... ... ... ... ... 2007 жылғы 6-
наурыздағы №3398 "Шағын кәсіпкерлікті дамытуды белсендету және мемлекеттік
қолдауды күшейту ... ... және 2008 ... ... №3928 ... ... тұлғалардың кәсіпкерлік қызмет еркіндігіне деген құқығын қорғау
туралы" жарлықтары кәсіпкерліктің дамуына жаңа күш ... Осы ... ... ... ... ... жөніндегі алғашқы арнайы орган
ретінде сауда және экономика министрлігінің құрамында шағын кәсіпкерлікті
қолдау ... ... құру және оның ... ... ... ... халықаралық қаржы институттарының үкіметтік және үкіметтік
емес құрылымдарының қатысуымен ... ... ... құру ... ... ... 5 миллион теңге көлемінде келешегі анағұрлым ... ... ... ... ... күш салуына қарамастан
кәсіпкерлік қызметін белсендетуге шындап бетбұрыс әлі бола қойған ... ... мәні мен ... ... ... экономикалық
түрлері
Шағын кәсіпкерлік процесін қозғалысқа келтіретін іргелі күштерге
бірінші кезекте, фирманы құрушы және ... ... ... ... ... өзі, ... жүзеге асыруға қолайлы мүмкіндік пен қажетті қор
жатады.
Тағы да ... ... ... ол - ... ... және ... сипатталатын нақты әлемде өмір
сүруі. Сондықтан кәсіпкерлік процес — бұл технологиядағы, ... ... ... ... ... процесі, сәтсіздіктер және
қателіктер арқылы дұрыс инвестициялық шешімдерді ... ... Жаңа ... шешуші мезеттері (кәсіпкер, табыскерлігіне қолайлы
мүмкіндік және қорлар) тек қоршаған әлемге ғана ... ... ... ... де бейімделген болулары қажет. Кәсіпкер тек жаңа ... ... қана ... ... осы ... ... жүзеге асыруды білетін, жаттыққан пікірлестер қомандасына ие болуы
тиіс. Соңында олардың бәрі ... ... ... бастау үшін және оның әрі
қарай жұмыс істеуін жалғастыра беру үшін ... ... ие ... ... ... шағын кәсіпкерлік процесінің негізгі
қозғаушы күштерінің ішінде кәсіпкерлер (құрылтайшылар, негізін ... орын ... ... ... мен өте ... ... табысты алдын-ала анықтайтын 5 аса маңызды
факторларды түгендеп беруді сүрағанда олар мұны тағы да ... ... ... кәсіпкер және оның білікті командасы содан соң ... ... деп, ... жауап берді. ... ... ... ... ... жауапкершілік-тен қорықпай тәуекелге
баратын және келешекте табыс әкелетіндей етіп ... ... ... ... ... қабілетті ұдайы ондірістің субъективті факторы.
Қазіргі нарықтың қиын жағдайында, жақсы ... ... ... бар ... ... жеке жұмыс істейтін фирмаларға қарағанда
бәсекеге анағүрлым қабілетті болып табылады. Менеджерлер командасына ... ... ... ... ... деп тек қорларды таба
алатын ғана емес, сонымен қатар оны тиімді ... ... ... өзгерістерге тез жауап беруге қабілетті, мақсаты тек кәсіпорынды
дамыту және тиімді өндіріспен қамтамасыз ету ... ... ... ... тобын айтамыз.
Команда негізді және жетілген саласына сәйкес еңбек тәжірибесіне
машықтанған болуы керек. Сөйте тұра ... ... ... өз
мойнына алуы керек және жақсы ойластырылған нарыққа кіру стратегиясына ... ... ... ... ... ... күші - ... іске асыру
үшін қолайлы мүмкіндіктер. ... ... әлем ... ... ... ... ... төңкеріс жайлы айтуда. Шетелдік ғалымдар
кәсіпкерлік түсінігіндегі негізгі ... ой және ... іске ... ... ... береді. Ойды іске асыру мүмкіндіктері
деп, ойдың жүзеге асу дәрежесі мен ойды іске ... ... ... бар ... ... болады. Дегенмен осы жерде ойлар оларды ... үшін ... ... ... ... көп. Сонымен жаңа
қуаттарға, объекгілерге деген қажеттілік пайда ... ... ... ... құру ... ... ... тапсырыс берушілердің
жаңадан туындаған қажеттіліктерін қанағаттандыруда тапшылық пайда болғанда
немесе ... ... бар ... ... ұсынған
қызметтеріне қарағанда толығырақ қанағаттандыру мүмкіндігі туғанда ... үшін де ... ... болады. Кәсіпкер үшін осы ... ... ғана ... ... оны дұрыс пайдалану да маңызды.
Ұзақ уақыт аралығы бойында пайда және табыспен қамтамасыз ететін ашылып
келе жатқай нарық тауашасын таба білу ... ие ... ... ... саналады. Кәсіпкердің қызмет саласын ... ... ... мен ... көрсету нарығы тұрлаусыздықпен, мәліметтің
жетіспеушілігімен және тәуекел деңгейінің жоғарылығымен ... ... ... — бұл ... әлі ... ... де не өте ерте, не өте кеш ... ... ... құру ... мүмкіндігін бірінші болып көру.
Кәсіпкерлік процесінің үшінші қозғаушы күші - бұл ... ... ... ... ... ... ұстану ұсынылады: Шағын
фирмалардың ... ... ... ... ... сатып алынуымен
емес, ал жалға алынуымен қамтамасыз етілетін ең аз мөлшердегі ... ... ... ... ... ... ... қажеттілі-гін
қысқартын, тәуекелді елеулі түрде азайтуға болады.
Шындығына келгенде, табыс ... ... ... ... ... қозғалысқа келтіре білуі мен дарындылығы-нан басталады.
Қазіргі заманғы теорияларда кәсіпкерліктің 7 ... ... ... ... өз ... ... болып табылады және
кәсіпкерлік пен кәсіпкерлік процеске өздерінің түсініктемелерін ... ... ... кәсіпкерліктің жеке тұлғалық қасиеттерді ... ... ... ... ... ... жетекші ұстанымындағы мектебі.
Кәсіпкерліктің ішкі мектебі.
Кәсіпкерліктің маркетингтік ұстанымындағы мектебі.
7. Кәсіпкерліктің менеджменттік ұстанымындағы мектебі.
1.2 Шағын кәсіпорындардың ерекшеліктері мен кемшілігі
Қазақстанда ... ... ... 2000-жылдардың басыңда - қайта
құрудың ... ... ... Бұл ... былайша айтқанда, "шағын
кәсіпкерлік" басталды, көптеген белсенді жас адамдар, ... ... ... шығармашылық ғылыми-техникалық орталықтары негізінде
кооперативтер құра бастады. Несиелеудің жеңілдік жағдайлары жасалды. ... ... ... ... дәл осы ... алғашқы толқыны
төтеп беріп қана қоймай, сондай-ақ қажетті, былайша айтқанда, бастапқы
капитал жинай ... ... ... ақша ... ... "арзан" қайтарылды.
Кәсіпкерлік қызметін бұрынғы Кеңес Одағы кезінде 1997 жылы ... ... жеке ... қызметі туралы" заңы алғаш рет ресмилендірді. 1998
жылы "Кооперация туралы заң" ... ... ... ... ... ... ... нарықтық
инфрақұрылымның болмауына ... ... аз ... ... тұрып кете алды. Кейінірек 1998-2001 жылдары жалға беру, бірлескен
кәсіпорындар мен банк ... ... ... экономикалық жағдайды біршама
ырықтандырды. Тұтастай алғанда, негізгі ... ... ... ... ... беру түріндегі аздаған босаңсулар біршама ... ... ... ... ... 2001 жылы ... ... кейін кәсіпкерлік
белсенділікті қолдауға байланысты бірқатар зандар қабылданды. Қазақстанда
кәсіпкерліктің дамуына ... ... ... мен ... еркіндігі туралы" (2001), "Жеке кәсіпкерлікті қолдау және қорғау
туралы" (1992) заңы сияқты зандар түрткі болды. 2004 жыддың басында-ақ ... саны 15,7 ... ... және ... жұмыспен қамтылғандар саны
164 мыңға жетті. ... ж. ... ... ... саны ... ... оларда 1,2 миллион адам жұмыспен қамтылды. ... ... үш ... ... бірінші орынға өндіріс те емес,
тұтынушылар мен тауар өндірушілер ... ... та ... сауда
шықты.
Кәсіпорынның дамуының әртүрлі сатылары: бастама, бизнестің пайда
болуы, кемелдену мен өсу ... әр ... ... ... ... ... ... кәсіпкерліктің жеке тұлғалық қасиеттерін бағалау ұстанымындағы
мектебі: Кәсіпкер ... ... ма жүре келе ... бола ма? ... ... және ... ... үйретуге бола ма, әлде
адам бұл ... ... ... ... қасиеттерге ие болу керек пе?
деген сұрақтарға ... ... ... Кәсіпкерліктің осыңдай мектебі
табысты кәсіпкер болу үшін белгілі бір жеке ... ие ... ... ... ... Басқаларды рухтандыру және қызықтыру
үшін кәсіпкер өз ойының немесе бизнес концепциясының өмір ... қана ... ... ... жету үшін ... да ... ... Басқаларға осындай ықпал ету ... ... ... де ... ... мүмкіндік беретін белгілі бір қасиеттерге
ие болуы шарт.
Шағын кәсіпкерліктің осы мектебіне сәйкес ... ... ... және ... іске ... ... табуда сезімдік
қабілеттерге ие ... ... ... өкілдері нарықты болжау мен
талдауға айрықша көңіл болсе, кәсіпкерліктің жеке тұлғалық ... ... ... ... ... ... ... аударады. Ли
Якокканың түсіндіруі бойынша, бұл — проблеманы сезіну және шешім ... ... ... ... ... үшін ... мен деректерді жинап,
талдап, қорытады және шешім қабылдаудың тым нысандандырылған әдістерін
қолданады.
Бұл ... ... ... ... ... пен жетістікке ұмтылады
және жұмыс істеу қабілеттілігі мен табындылығы жоғарғы дәрежеде болады, тек
қана өз қабілетіне сенеді. Мектеп ішінде ... ... ... шешім қабылдай білу және аянбаушылық сияқты қасиеттерге ерекше ... ... ... ... физикалық (бойы, салмағы) әйгілілік,
білімділік, кең ... ... ... ... парасаттылық,
шешендік өнер, әдептілік, батылдық және дипломатиялық сияқты ... да ... ... ... ... - ... ... анықталатын әр алуандылығын мінез-құлық белгілері арқылы сипаттау
мүмкін емес дейтін ... ... ... болып табылады. Казіргі
менеджмент теорияларында жағдайлық көзқарастың мықты ұстанымды жеңіп ... ... ... жеке ... ... ... басқа
жасалып жатқан концепцияларға ... ... ... ... және де ... жеке қасиеттерін ... ... ... ... ... жеке ... ұстанымындағы мектепке жақын тұрған мектеп ол -
шағын кәсіпкерліктің психологиялық мектебі. Ол кәсіпкерлерді жұмысқа және
өмірге ... өте ... ... көзқарастар мен құндылықтарға ие деп
санайды. Психологиялық мектеп те жеке ... ... ... ... ... басқалардан айрықшаланатын айқын белгілермен
сипатталады деп санайды. Жоғарыда атап ... ... ... ... ... ... келесі 3 тобын бөліп көрсетеді:
1) көзқарастар мен құндылықтардың жеке ... ... ... ... және ... ... жатады; 2) тәуекелге бейімділік; 3)
жетістіктерге деген құштарлық. Қүндылықтардың жеке тұлғалық жүйесі ... ... ... ... ... ... ... бірден "шынында да ол
осылай ма"? деген сұрақ туындауы ... ... әдеп ... алыс ... ... ... Солай бола тұра бұл саладағы
қазіргі зерттеулер кәсіпкерлердің ... ... ... ... ... жауап беретіндігін растайды. Сондай-ақ мектеп
іліміне сәйкес кәсіпкерлік ... ... ... ... емес,
кәсіпкерлік қасиеттердің көбісі жеке тұлғаның сонау алғашкы қалыптасу
сатыларында негізін ... Осы ... бір ... ... бейімділік кәсіпкерді менеджерден айрықшалайтын, үстемдік етуші
фактор болып табылады. ... ... ... ... ең ... өз мойнына алу деп санайды. Бірақ ... ... ... ... ғана ... сондай-ақ жеке мансап пен жанұялық қарым-қатынас
саласын да қамтиды. Қазіргі заманғы сөздіктердің ... ... ... ... өз мойнына алу сияқты қасиеттер аталады.
Әрине сөз ... ... мал- ... ... ... ... ... орташа, қадағаланатын тәуекел жөнінде болып отыр.
Жетістікке деген құштарлық, еңбекқорлық және қажырлық кәсіпкер үшін
таптырмас қасиеттер ... ... ... ... ... айтқанда
сәйкес қасиеттердің жинақталуымен сипатталатын кәсіпкердің жеке тұлғасы,
оған тек кәсіпорын құруға ғана ... ... ... ... ... істеуге
де мүмкіндік береді. Жетістіктерге деген құлшыныс көптеген ... үшін ірі ... ... ... ... ... ... және өзінің жеке кәсіпорнын құру жолдарын іздестіруге итермелейтін
күшті ынталандыру көзі болып табылады.
Осы ... ... ... ... ... ... ... айқын қасиеттер мен құндылықтар жүйесіне ие болуы керектігімен
сәйкестеңдірілген ... ... ... ... ... болады.
Әйтсе де, бұл қасиет-терге жас күнінен ие болып, жеке өмір сүре бастағанға
дейін жақсы ... ... ... ... бұл ... мен қабілеттерді
дәрісханада оқыту мүмкін емес. ... ... ... ... қажетті
сипаттамаларына мыналарды жатқы-замыз: жетістіктерге деген ... ... және ... ... соның ішінде адалдық,
жауапкершілік және әдепті ... ... ... және бизнестің негізін қалау жолдары
2.1 Шағын бизнестің ерекшеліктері
Шағын кәсіпкерліктің классикалық мектеп ... ... ... жаңартпашылық және жасампаздық қызметінен тұрады, сонымен
қатар кәсіпкердің өз кәсіпорнының меншіктенушісі болуы міндетті емес ... ... ... ... ... ... ... сөзі француздың сөзінен шыққан, оның
мәні "бірнәрсе істеу", жауапкершілікті өз ... ... ... ... ... кәсіпкерлер деп әскери қаржы жұмсауды жүзеге асыратын
адамдарды атаған. 1700 жылы бұл ... мәні ... ... ол өз ... ... ... және ... әскери объектілерді салу міндетін
жүктейтін мердігерлерді де қамтитын болды.
Классикалық мектеп бойынша тәуекел ... бар ... ... ... ... қүру ... әрі жүмыс істеу кезеңіндегі
кәсіпкерлік қызметтің негізгі шешуші факторы болып ... ... ... ... және ... сипатқа ие жаңа кәсіпорын ұйымдастыру
мүмкіндіктерін іздестіру бағытына да ие ... ... ... ... ... ... жаңартпашылыққа бүл субъективті табиғи
фактор болып табылады. Өйткені жаңа ... ... ... ... қызметті көбінесе қоғамның дамуына үлкен үлес қоса отырып,
өздерінің жаңартпашылық және ... ... ... ... асырады.
Шағын кәсіпкерліктің жетекшілік ұстанымындағы мектебіне сәйкес, кәсіпкер
— белгілі мақсаттарға жету мақсатымен басқаларға әсер ете ... ... ... ... ... ... ... мектебі
кәсіпкердің және менеджердің адамдарды уәждеу, қызықтыру және соңынан ерту
қабілеттеріне көңіл аударады. ... ең ... ... ... ... басқалардан жақсырақ көретін және өзінің ... ... ... үшін ... соңынан ерттіріп, қызықтыра алатын жетекші болуы
керек. Бұл мектеп шеңберінде 2 ағыс бар. ... ... ... жеке ... тұрғысындағы мектепке түседі және кәсіпкердің
бәсекелік жағдайға бейімделу мүмкіндігі, қарым-қатынас ... ... өз ... ... дайын болуы сиякты белгілі қасиеттер мен
мінез-құлық ерекшеліктеріне ие болу қажеттілігі көзқарасын қолдайды.
Осы мектептің екінші бағыты келесі сұрақтарға ... ... ... Жетекші-кәсіпкер нақты орындаушылар үшін мақсаттар мен тапсырмаларды
қалай қалыптастырады және оның іске ... ... қол ... ... орындалуына кәсіпкер-жетекші қалай жағдай жасайды?
Бұл мектеп концепциясының негізінде ұжым ... ... бір ... ... арқылы адам ресурстарын басқару жатыр. Мектеп, кәсіпкер-жетекшіні
"адам жанының архитекторы" деп ... ... ... ... ... ішкі ... ... бәсеке қабілеттілігі мен жаңартпашылық белсенділік-терінің
төмендеуіне жауап ретінде пайда болды.
"Ішкі" деп аталатын кәсіпкерлер ұйым ішінде әрекет ету ... ... ... ... ... өз ойларын іске асыру мүмкіншілігіне
ие болады, бірақ сол кәсіпорынның меншіктенушісі болмайды. ... келе ... жаңа ... қабілетті болу бұл ішкі кәсіпкерлік
қызмет сипаттамаларының бірі болып табылады. Мұндай ... ... ... әрі ... ... өз ... ... салалар мен
аймақтарға әр тараптандыруына мүмкіндік береді. Ішкі ... ... ... ... ... ... нарықтарын табуға, қызмет
көрсету, технология және өндіріс әдістері саласындағы жаңа енгізілімдер
жүзеге ... ... ... ... ішкі ... ... жаңа ... жекелеген жұмысшылардың автономдық құрылымдық
бірліктерде кәсіпкер ретінде жұмыс істеулеріне мүмкіндік беру арқылы жүзеге
асырылуы мүмкін деп ұйғаруда.
Бұл ... ... ... ... ... қысымын
азайтуға және басқарудың ортаңғы буынында кәсіпкерлік ... ... ... ... ... ұйым ішінде жекелеген топтарды
кәсіпорын иемденушісі жасау мақсат етілмеді. ... ... ... ... ... ... ерекше кеңіл аударылады, себебі
топ түрінде жұмыс істеу тек келешекте одан ары дамудын жақсы ... ғана ... ... сол ... іс ... ... мол ... шағын кәсіпкерлік белсенділік бірнеше бағытта іске асырылуы мүмкін,
соның ішіңде фирма стратегиясын өзгерту; ... ... ... ... ... сапасы мен тиімділігін жоғарлату. Фирма стратегиясын
өзгерту үшін нарық ... мен ... ... ... ... ... ... мен менеджерлердің негізгі құрамын тарту қажет.
Ұйымның дамуы өнімдерді басқа ... ... ... ... ... ... дамуы бұл өнімді жетілдіру мен жасау технологиясын жақсы
меңгерген адамдар күшімен дайындалып, енгізілетін жаңа ... ... ... ... бар ... ... білдіреді. Соңғы стратегия
көрсетілетін қызметтердің сапасы мен тиімділігін жақсартуға бағытталған.
Жоғарыда көрсетілген шетелдік теориялар мен іс ... жете ... ... қатар соңғы кезде Ресей ғылымыңда маркетингтік
ұстанымдағы кәсіпкерлік концепция өзіне жол ашуда. Бұл концепцияға сәйкес
кәсіпкерлік ... ... ... мен ... ... ... ретінде қарастырылады жөне сұранысты жаңа
өндіріс процесін ұйымдастыру арқылы ... мен ... ... ... әрбір сатысында ең жоғары өнімділікті қамтамасыз ... ... ... болып табылады. Анықтамадан ... ... ... бұл ... ... зерттеп білу мен тұтынушы сұранысын
қанағаттандыруға бөлінеді.
Әртүрлі мектеп концепцияларының талдауы көрсетіп отырғандай, әрбір
мектептің кәсіпкерлік пен ... ... ... өзіндік көзқарастары
бар. Бір мектеп кәсіпкердің жеке тұлғалық қасиеттеріне баса көңіл болсе,
екіншісі ... жаңа ... құру ... ... үшіншісі шағын кәсіпкерлік қызметін жетекшілік ету
тәсілдері мен ... ... ... жақсартуға болады деп санайды.
Мектептердің қайсысы артығырақ көрінеді? Бұл ... ... ... ... ... ... тұтас алғаңда кәсіпкерлік ... бір ғана ... ... ... көрсетеді. Жеке тұлғалық
қасиет ұстанымындағы кәсіпкерлік мектебі мен ... ... ... ... ... ... үшін ... қасиегтерге ие
болуы керек" деген сұраққа жауап ... ... ... мүмкін.
Классикалық мектеп бизнесті іске асыру ... ... ... ... ... ... ... зерттеулері
қызметкерлерді тиімді баскару мен уәждемелеу үшін қажетті ... ... ие ... ... Ішкі ... ... ірі
ұйымдардың жекеленген құрылымдық бірліктеріне ... ету ... ... ... ... ... ... жұмыс істеуге мүмкіндік
туғыза отырып, шағын ... ... ... ... ... ... ... ұстанымындағы кәсіпкерлік мектеп әртүрлі
тауарлар мен қызмет түрлеріне деген сұраныс пен қажеттіліктерді ... көп ... ... ... зерттеулерімізді менеджмент ұстанымындағы кәсіпкерлік
концепциясын, жоғарыда қарастырылған барлық мектептердің ... және ... ... ... кәсіпкерлікті қолдаудың тармақталған
инфроқұрылымының жоқтығымен сипатталатын ... ... ... ең көп ... беретін интеграцияланған концепция ретінде
дамытамыз
Бұл ... ... ... ... жаңа ... біршама тәуекел деңгейі мен жауапкершілікті мойнына алуға ... ... ... жеке ... ... ... процес (жеке тұлға қасиеттері ұстанымындағы мектеп және
психологиялық мектеп) ретінде ... ... ... ... ... ... мен негізгі тәсілдерін игеруі қажет. Ілгері
өсу процесінде кәсіпкер кәсіпкерлік кызметтің жандануы үшін ... ... ... ... алуы керек. Соңында, кәсіпорынды
құрушы кәсіпкер тауар мен ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерліктің менеджменттік ұстанымындағы концеп-цияға сәйкес
кәсіпкерлік процес ... ... ... ... ... жүзеге
асырылады. Бұл саладағы бүгінгі зерттеулерде ... ... тек ... бір ... деңгейіңде ғана емес, сонымен
бірге ... ... және ... ... ... қарастыру ұсынылады.
Менеджмент ұстанымындағы кәсіпкерлік концепцияға сәйкес, кәсіпкерлікті
басқару менеджмент ... ... ... көптеген анықтамалары
менеджменттің дәстүрлі анық-тамаларымен атап айтқанда Генри ... ... ... ... ... менеджер ұйым ішінде жоспарлау,
ұйымдастыру, қызмет-шілер алу, бюджетті құру, координациялау және бақылау
жасау сияқты функцияларды іске ... ... ... ұстанымындағы концеп-циясы бойынша
кәсіпкер — пайда табу мүмкіндігін ... ... ... ... ... мен басқаруды өз мойнына алатын адам. Джон Стюарт Милл
кәсіпкерді ... ... ... ... басшылық және бақылау
сияқты қасиеттерімен сипаттайды. Бір ... ... ... ... құруға қажетті қызметтермен байланыстырылады, оларға: өсу мен
дамуды басқару, кәсіпорынды күру, бизнес-жоспар мен кәсіпорын ... ... ... карағанда мұнда сәйкес оқыту мен трейнинг ... ... ... ... шығарылмайды. Әр жыл сайын көптеген
жаңа кәсіпорындар ... мен ... ... ... ... ... ... мен әлсіз менеджмент салдарынан сәтсіздікке ұшырауда. Осы
мектепке сәйкес, кәсіпкерлік ... ... ... іске асыру қызметі
бойынша әртүрлі бағыттарды көрсетеді. Мектеп пікірі бойынша, басқарудың ... ... ... ... ... санын елеулі түрде
төмендетуі мүмкін. Осы зерттеуде авторлар шағын кәсіпкерліктің дамуына сай
инфрақұрылым, ал ... ... ... ... үшін функционалды қосалқы
жүйелер құру және кәсіпкерлік процесін басқару қажеттілігін саралай отырып,
бұл мектептің тұжырымдамасын дамытуда.
2.2 Шағын кәсіпорындыдамытудың кешенді
бағдарламалары
Нарықтық экономика — бұл ең ... ... ... экономикасы және
бизнестің оның барлық салаларында жұмыс істеуі. Нарықтық қатынастарға көшу
тұрғындарды бизнеске кеңінен тарту арқылы ғана ... ... ... ... ... ел тұрғындарының дәстүрлі
көзқарасында ... ... мен ... ... ... өзіне таңуға
негізделген қызмет түрінде қабылданды. Бұл ... ... ... ең ... ... емес, керісінше саудамен, делдалдылықпен,
қызмет көрсетумен айналысып кеткендігімен түсіндіруге болады. Осыдан барып
бизнес өнімді жұмыс емес, оған ... ... ... ... ... ... ... Бизнестің әлеуметтік тұрғыдан жағымсыз қабылдануына
көлеңкелі, жасырын, тыйым салынған және адал еңбеккерлерге зиян келтіретін
іскерліктің шығуы да әсер ... Дей ... ... ... ... ... алып ... бірақ оның өмір сүруі жалпы іскерлікке көлеңке түсірмеуі
керек. Өйткені, қылмысқа құрылған бизнес — ... ... ... қолбайлау,
басқаша айтқанда, адам қызметіндегі іскерліктің ... ... ... ... ... ... әдісінде дамуы оның алғашқы
фазасы нарықтық қатынастар мен құрылымдары жеткілікті дәрежеде дамымаған
кезеңде басталғанын ... ... іс ... ... ... ... ... дамыған елдердің тәжірибесін жан-жақты оқып үйрену,
қоғамды идеологиядан босату ... ... ... өте келе ... санасында адамдардың өзара пайдасы және жалпы игілік
жолында бизнестің өндірістік, ... ... ... ... ... — бір ... ... бағынбайтын, барынша ауқымды және сан қырлы
ұғым. Американдық оқулықтарда ол істі жүргізу, қажетті және ... ... ие өнім ... іс, жұмыс, нарықтық экономиканың негізгі
бағыты, адам қажеттілігін қанағаттандырудың көзі және ... ... ... жүйесі ретінде қарастырылады.
Бәрімізге белгілі, қоғамда өндірістің үш ... бар, олар — жер, ... ... ... экономист Й. Шумпетер ... ... ... ... қарастырады, ол бұл жерде іскерлік қасиеттерді,
оған қатысушылардың белсенділігін өндірістің ... күші ... ... үш ... ... ... ... ретінде түсінеді.
Осыдан көріп отырғанымыздай, „бизнес" терминінің ішкі мазмұны сан қырлы.
Міне, осындай ауқымды ұғымға экономикалық ... ... ... ... ... оның ... категория ретінде негізін қалайтын
қасиеттері мен белгілерін жан-жақты қарастыруға тырысады.
Ең алдымен бизнесті пайда табу немесе басқадай ... ... ... ... ... анықтайды. Мұның өзі бизнестің ең басты белгісі
және оның негізгі мақсаты болып табылады. Мұнсыз іскерліктің ... ... көз ... елестету қиын.
Бизнесмендердің экономикалық қарым-қатынастары бір-бірімен тығыз араласып
кеткен өркениетті рынок жағдайында жекелеген ... тек қана ... ... оның ... ... ... ... есебінен пайда табуды
ойламайды. Ол өзінің қызметін тек ... ғана ... ... ... қатар
ортақ іске қатысушы басқа да бизнесмендердің пайдалы ... ... ... Бұл ... алғанда „пайда" деген сөзді „өзара пайда"
деген терминмен алмастырған ... ... ... ... ... бір ... бизнес жеке адамдардың, кәсіпорындардың немесе
ұйымдардың бірлесе отырып, табиғат байлығын игеру, өндіру, тауарларды ... және сату ... ... ... ... көрсету арқылы айырбастау,
ақшаға қызмет көрсету сияқты жұмыстар атқару ... ... ... ... ... ... табуына бастайтын қызмет ретінде ... ... ... ... ... және ... түсіп қалу есебінен тек
қана бір жақтың пайда табуына жол бермейтін адал қызмет ретінде ... ... ... ... саны және ондағы қызметкерлер саны
|Ақтөбе |3393 |3409 |3421 |28295 |30792 |32749 ... |2777 |2822 |3089 |47016 |43975 |42641 ... |2253 |2517 |2681 |26729 |31479 |36188 ... |1918 |2038 |2668 |26985 |24067 |60922 ... |2626 |2613 |5060 |54327 |51953 |21655 ... |5056 |4955 |2614 |40681 |42047 |23862 ... |3574 |2727 |1720 |16534 |16631 |51986 ... |1521 |1644 |1425 |26747 |25494 |40160 ... |1761 |3216 |3453 |37171 |31670 |18686 ... |3171 |2190 |2470 |26138 |26288 |28869 ... |3834 |4028 |4303 |61005 |52999 |55709 ... | | | | | | ... |4826 |5065 |5328 |59121 |89041 |94279 ... ... |21734 |21738 |24680 |182326 |189594 |207391 ... ... тән бір ... — ол жеке ... ... факторына
негізделеді. Себебі, жеке меншік ... ... ... ... яғни ұжымдық сияқты әр түрлі болып келеді. Бұл мемлекет
іскерлік қызметпен ... ... ... ... ... ... ... бағдарламаларды іске
асыруды бұл жағдайда мемлекеттік тапсырыс ретінде мемлекет ... ... ... ... әлдебір іскерлікті немесе ... ... ... ... ... ... алады. Экономикасы
дамыған көптеген мемлекеттерде, ... ... ... ... жүзеге асыру үшін жеңілдік жасауды ұсақ ... ... ... ... ... ... ... экономикалық қызметтің басқа тұрақты түрлерімен салыстырғанда
өзінің жандылығымен және инициативалылығымен ... ... ... ... ... ... рынокті, бағаны, сондай-ақ
тұтынушыларды, материалдарды, құрал-жабдықтарды, транспортты, ғимараттарды,
ақпараттарды, байланысты және тағы ... ... ... ... ... ... француздық бір оқулықта бизнесменді бір
орнында қозғалыссыз тұра алмайтын, әйтпесе құлап ... ... ... ... ... ... танытуды және экономикалық
таңдау бостандығын, сондай-ақ жауапкершілікті ... ... Оның ... ... нар тәуекелділікке құрылуы мен үнемі шығынға ... ... ... ... ... ... шығармашылыққа, жетілдірілуге, жұмыстың
тиімді әдістерін іздестіруге итермелейді, ал мұның өзі өз кезегінде қоғамды
экономикалық және ... ... алып ... Адам Смит ... пайданы жекеменшік иесі — бизнесменге оның қым-қиғаш қызметі мен
коммерциялық идеяларын іс жүзіне асыру ... ... үшін ... ... деп атады. Басқару саласындағы ірі маман Макс ... ... ... ... ... ... Жоғарыда айтып кеткен Йозеф
Шумпетер іскерлікті ... ... ... оның дамуының негізгі
қозғаушысы деп санаған. Белгілі ағылшын ... Джон ... ... ... ... тиіс төмендегідей негізгі қасиеттердің астын ... ... ... алдын болжай білу, есептей білу, өркениетке ... ... ... ... ... ілкімшіл болу, ұқыптылық, жиған
ауқатын мұрагерлеріне қалдыру ниетінің болуы.
Нағыз бизнесменнің бойынан табылатын осы қасиеттер тізбесі сырттан ... ... ... ... ... ... Өйткені, оның ойынша
іскерлікте тек қана ешқандай білімі, тәжірибесі, адами қасиеттері жоқ, ... ... жолы ... ... да, қазіргі хаос билеген, ... ... ... ... ... қол ... ... жағдайда, іскерлік әдеп (этика) пен моральдің сақталмауы
арсыздықтың етек алуына жол ашып тұрғанда ... ... ... жетуі
мүмкін. Алайда, бұл уақытша нәрсе. Ол ұзақ өмір сүре алмайды. ... ... ... ... ... ... кезде бәсекелестік пайда
болады, тиісті ... ... ... Сол ... ... ... қалыптасып, жоғарыдағыдай іс-қимылдар орын алмайды. Орын алған күннің
өзінде де кездейсоқтық жәйт ... ... ... ... ... ... сауатты, білікті іскерлік уақыт өге мұндай одағайлықтың
бәрін сыртқа теуіп шығады.
Осы айтқандардың барлығын ой ... ... келе ... ... ... ... ... түрі ретінде бизнеске жинақы анықтама беруге
болады.
Бизнес немесе іскерлік — бұл ... ... өз ... ... жүзеге асатын, жекелеген азаматтардың немесе олардың
топтарының ... ... ... ... ... олжа ... кез ... қызметі.
„Экономические науки" журналы төмендегідей қысқа анықтама береді: бизнес
— нарықтық ... ... ... ... ... бағытталған
экономикалық қызметі.
3. Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпорын
жағдайын ... ... ... даму ... ... ... ... түсінігінде бизнес
коммерциялық қызмет сияқты көрінеді. Бұл ... ... ... — нарықтық
қатынас жағдайында экономиканың ... ... ... өнім ... ... ету, ... ... көрсету, жұмыс орындау және
өнімді өндірумен, бөлумен, айырбаспен және тұтынумен байланысты қызметтің
басқа да түрлерін ... көп ... ... ... ... ... өндірістік, саудалық, қаржылық, делдалдық және сақтандырулық болып
бөлінеді. Енді олардың әрқайсының мазмұнын қарастырайық.
Өндірістік бизнеске негізін материалдық, ... және ... ... ... ... түрі жатады. Бұл — іскерліктің қоғамдық
тұрғыдан алғанда ең қажетті, өте салмақты, күрделі, сондықтан да ... ... Егер ... бизнес бол-маса, мысалы, коммерциялық (саудалық)
бизнестің материалдық негізі болмас еді.
Өндірістік бизнес — бұл, негізінен алғанда, ... және ... ... ... ... оған ... ... құрылысты,
транспорттық тасымалдауды, байланыс қызметін, коммуналдық және тұрмыстық
қызметті, ақпарат өндірісін, білім ... ... ... ... Ең кең ... ... бизнес — бұл тұтынушыларға
қажетті, ақшаға сатуға келетін ... ... ... ... ... ... ... пайдалы өнімді шығару. Өндірістік бизнесмен- бұл ... ... ... ... өнім, тауар, жұмыс, ... ... ... ... ... ұйымдастыру және іске
асырумен айналысатын іскер. Кейбір іскерлер өнім ... және ... ... бірақ бұл бірді-екілі жағдай ғана. Көпшілік жағдайда
өндірістік іскерлер өз бизнесіне отбасы мүшелерін, туған-туыстарын ... ... ... ... ... ... ... бизнесті жүзеге асыру үшін өндірістің бірқатар факторларын
сатып алулары керек. Біріншіден, материалдар, энергия, жартылай ... ... ... ... ... яғни ... қор керек. Бұл үшін
бизнесмен ақша төлеуі тиіс. Екіншіден, ... ... ...... ... ... ... және тағы басқаларсыз
өмір сүре алмайды. Егер іскерде бұлардың бәрі жоқ болса, онда ... ... ... ... тура ... Бұл үшін де ақша ... керек. Өз
меншігіндегі негізгі қор ұзақ ... бойы ... ... ... ... ... ... бір өндірілген өнімнің көлеміне амортизациялық
аудару көлемімен анықталады. Үшіншіден, бизнесмен ... ... ... ... қажет, олардың еңбекақысы да төленуі ... ... ... ... өз ... де ... енгізуі қажет. Өйткені,
іскерлік қызметке кететін кез келген ... ... ... ... ... әрі ... алуға, алынған материалдар мен дайын өнімдерді сақтауға
және тасымалдауға, негізгі қорды жөндеуге, ... және ... ... ... ... ... іскерлік дайын өнім алып, оны
өткізгеннен кейін, нәтижесінде ... ... ... ... ... ... ... мәні өндіріс өзін-өзі ақтап,
бизнесменге белгілі бір ... ... ... ... ... бүл
жағдайда қосымша шығындар мен ... көп ... ... ... ... ... басқа жағдайда іскерлік өзінің мәнін жояды.
Қолөнер және жеке өндірістік іскерлік кәсіпорынды тиісті заңдық тұрғыдан
тіркеусіз де ашуға болады. Алайда, орта және ірі ... ... ... ... жағын айналып өту мүмкін емес.
Өндірістік бизнес — қолға түсе бермейтін және қымбат ... ... ... ететін өте күрделі және ауыр іс. ... ... ... ... ... өндірістік іскерліктің өсуіне қол
байлау болып отыр. Бұған қоса жаңадан пайда болған ... ... ... ... әлі де ... ие болмауы, жеңіл пайда
табу көздерінің баршылыгы бизнестің бұл түріне іскерлерді көбірек ... ... ... өндірістік іскерлік кез келген мемлекет экономикасының
және жалпы бизнестің негізі болып табылады. Сондықтан да егер сол ... ... ... ... мол ... бизнеске ұмтылатын болсақ, онда
дәл өндірістік іскерлікті дамыту өте қажет.
Коммерциялық немесе саудалық бизнес — бұл тауарларды сату мен ... ... ... ... ... ... мағына-сында сауда ұғымын
білдіреді, ал ...... ... ... ... ... ... іскер, бизнесмен. Коммерциялық бизнес
өндірістік бизнеспен тікелей ... ... ... ... ... ... басқа тауарларға айырбастау керек. Дәл осы саудалық іскерлік
тауарға деген сұранымды ... ... да бір ... ... түрін
өндіруді көбейтуге немесе керісінше ... әсер ... ... ... ... ... факторлардың аз болуына байланысты
өндірістік бизнеске қарағанда әлдеқайда қарапайым.
Сауда операциясының негізгі формуласы: сату кезінде — ... ... алу ...... ... ... ... алу
операциясынан басқа „тауар-тауар" формуласы ... ... ... ... ... Коммерциялық іскерліктің өзегі тау-ар бағасының
айырмасы болып табылады. Мысалы, өнімнің кейбір ... ... ... ... ... ... ... қарағанда әлдеқайда арзанырақ болады,
міне, коммерсанттар осы жағдайды пайдаланады. Келесі жағдайда көтерме және
бөлшек ... ... ... ... ... Мұндай жағдайда
белгілі бір тауардың ... ... ... қарағанда көтерме саудада
әлдеқайда төмен. Бағаның бұл ... ... ... ... ... және оны одан ... ... бағамен сататын коммерсант әлбетте
пайдалана ... ... ... ... коммерциялық бизнес шын мәнісінде
әлдеқайда күрделі. Сұранысқа ие тауарды тауып, оны сатып алу, оны ... ... ... ... сату алдындағы дайындық, сатып
алушыларға қызмет көрсету — ... ... ... мен шығынының
толық емес тізімі осындай. Мұның ... егер сол ... ... ... жұмысшыларының еңбек ақысына кететін, сауда орындарын және басқа
құрал-жабдықтарды алу немесе ... ... ... ... ... ... ... көрсетілетін қызметке сауда операцияларының
құжаттық дайындалуына кететін шығындарды, сондай-ақ салықты қоссаңыз, ... ... іс ... ... ... принципті схемасына
қарағанда әлдеқайда күрделі болып шыға келеді. ... ... ... де ... көп ... ... бизнеске әлдеқайда жақын тұрған ... ... ... Өйткені, оның негізінде сатып алу-сату жатады. Бірақ, мұнда ақша,
валюта, бағалы қағаздар сияқты ... ... ... ... ... және ... қызметтің басқа түрлерін жүзеге
асыру ақшалық көздерді керек етеді. Шикізат пен ... ... ... ... алу, ... ... ... ақы-сын төлеу
және ... ... ... ақша ... ... ... етеді. Әрине, әрбір бизнесмен өз ісін ... үшін ... ақша ... ... деп ... ... тәжірибе көрсетіп
отырғанындай, белгілі бір бизнес-операцияның басталуынан оның ... ... ... ұзақ ... кетеді, сондықтан да ... ... ... алғанға дейін ... ... ... ... ... мүмкін, осыған орай ол ... ... ... Дәл осындай жағдай, іскер өз қолында отандық
валютадағы ... ... ... ... ... отырса да,
шетелдік шикізат пен ... есеп ... үшін ... ... ... да ... Одан әрі бизнесмен белгілі бір табыс табу үшін
өзінің қолындағы бос ... ... ... алу ... банкіге салады
немесе акция, басқа да бағалы қағаздарды сатып алады. ... ... ... ... ... ақша ... ... пайда болады.
Онда ақша, заем сату және сатып алу, валюта ... ... ... өз ... ... және ... ... есебінен пайда табатын қаржылық іскер жұмыс
істейді.
Егеменді Қазақстанымызда кәсіпкерліктің даму тарихына он бес жыл ... ... өсу ... келесі 2 және 3 кестелерден көруге
болады.
Кесте 2
1993-1999 жылдар кезіндегі ... ... ... өсу ... |1993 |1994 |1995 |1996 |1997 |1998 |1999 ... |19060 |20606 |21260 |17539 |21907 |31145 |63422 ... ... |100 |108 |103 |82 |124 |142 |203 ... ... ... ... ... шағын кәсіпкерліктің өсу динамикасы.
|Жылдар |2000 |2001 |2002 |2003 |2004 |2005 ... |99289 |115354 |130770 |143160 |141789 |195700 ... ... |157 |116 |113 |111 |99 |138 ... ... ... ... мен ... схемасы мынадай:
бизнесмен ақша көздерін оның иесінен ақшалай сомаға сатып алады. ... ... ... ақша ... сатып алушыларға асып тусетін сатылады. Дт ... ... ... қаржылық бизнесменнің тапқан пайдасы болып
есептелінеді.
Бизнесмен несиелік іскерлікті жүзеге асыру барысында салымның кеңінен
қайтарылуын ... ете ... ... проценттік түрінде салым
салушыларға белгілі бір сыйлық төлеу үшін ... ... ... Бұдан соң бүл ақшалар несие түрінде депозиттен жоғары несиелік
процент үшін беріледі. Несиелік және ... ... ... ... іскер — несие берушінің тапқан пайдасы болып табылады.
Әрине, бұл жерде қаржылық ... ... ... ортақ сызбасы
көрсетіліп отыр. Шындығында мұның бәрі өте ... ... ... білу — ... ... және заң ... ... арнаулы
білімді қажет ететін өте жауапты және ілкімділікті іс.
Қаржылық іскерлік Қазақстанда қалыптасу және бастапқы даму кезеңін бастан
кешіруде. ... ... ... ... банктер өз жұмыстарын дұрыс
ұйымдастыра алмағандақтан жабылып қалуда. Алайда, ... ... ... алу және ... ... ... ... пайда болуы мен дамуы және осы жаңғыруларға байланысты
акцияларды, басқа бағалы ... ... ... ... кең ... несиелік қарым-қатынастар мен ... ... ... ... ... ... үшін нақты негіз бола алады.
Жоғарыда қарастырылған бизнестің өндірістік, ... және ... ... іскерліктің тағы бір түрі делдалдық
бизнесті дүниеге әкелді. Бұл ... ... ... ... ... әр ... ... жүзеге асырылады. Оның негізгі
ерекшелігі-мұнда бизнестің материалдық-заттай элементі ... ... өнім ... ... ... ... ... қағаздармен са-уда
жасамайды, несие берумен айналыспайды. Оның рөлі мен ...... ... және бітім жасасуға мұрындық болу. Бұл ... ... ...... ... ... Бір жағынан сатып алушы,
тұтынушының жағында, екінші жағынан өндіруші, тауар ... ... ... ... ... ... ... әкеліп қосады.
Делдал-бизнесменнің мақсаты — тауар мен қызмет көрсетудің мөлшері және
оларды сатудың шарты, ... ... ... ... ... ... алу. Сондықтан да ақпарат делдалдық бизнестің басты факторы болып
табылады. Өндірушіден немесе тауар және ... ... ... ... ... арқылы жүргізіледі.
Алайда, көбінесе ақпарат үшін ақы 0-ге тең болады, өйткені өндіруші
немесе сатушы өз ... мен ... ... ... ... да ... тегін беруі мүмкін.
Сатушының немесе өндірушінің ақпаратын алған делдал тауар немесе қызметті
сату үшін сатып алушыны ... ... бір ... ол ... ... ... сатып алу шарттары мен аталмыш тауарға ... ... ... ... ... ұмтылады. Мұндай ақпарат бергені үшін ... ... ақша ... ... Оның ... да 0-ге ... ... егер сатып алушы белгілі бір тауарды сатып алуға мүдделі ... ол бұл ... ... ... бере ... сатып алушының ақпаратын алғаннан кейін сатып алушының ниеті және
сатып алудың шарты туралы сатушыға хабарлайды. Міне, ... ... ... сауда-саттық жүргізу үшін екі жақ та жеткілікті дәрежеде мәлімет алады.
Егер сауда-саттық жасалса, онда делдал сатушыдан да, сатып ... ... ... құқы бар. ... ақыны немесе бұдан шамалы аздау ... ... ... ... жағдайдың өзінде де, екі жаққа берген ақпараты
үшін ... да, ... ... да ... ... ... ... сатушы мен
сатып алушыдан ақпарат үшін алынған ақы делдалдың өзі сатушыға ақпарат үшін
берген ақы мен ... ... ... ... ... үшін ... ақыдан
көбірек болуы керек. Міне, осы ... ... ... ... ... егер ... сатып алу-сату немесе жалға алу сияқты
жағдайда заңдық тұрғыдан құжаттандырылуы қажет болса, онда ... ... ... ... да ол осы қызметтерге жұмса-ған ақысын
сатып алушыдан немесе сатушыдан, мүмкін ... ... ... ... ... алуына құқығы бар.
Бір қарағанда, делдалдық іскерлік бизнесте басы артық буын ... Дей ... ... ... және кең ассортимент
жағдайында ... ... ... ... рөл ... Олар
тауарларды сатып алу-сату ... ... ... ... ... ... жеделдете түседі.
Бизнесмен-делдалдар өз қызметтерін тек қана материалдық игіліктердің
айналым саласында ғана емес, әлеуметтік салада да ... ... ... олар тек қана ... мен ... ... табыстырмайды, сонымен
бірге бозбала мен бойжеткендердің, ... ... ... мен
қызметкерлердің арасында дәнекерлік жұмыстар жүргізеді.
Бизнесмен-делдалдың қызметі қосымша ... ... ... ... ол ... ... яғни тауармен, ақшамен, валютамен емес,
тек қана ... ... ... ... бұл ... ... ... наны
оңай келеді деген ұғымды білдірмейді. Себебі, делдалдылықпен ... өте ... ... ... тез тіл ... ... ешкімді де
жатырқамайтын адам болуы шарт. Ол белгілі бір қажетті ақпаратты дер ... үшін ... та бола ... ... ... осы ... ғана ол өзінің
пайдасын таба алады. Әйтпесе, іскерлікте басты ... ... ... сатушылар, сатып алушылар және тұтынушылар екенін ол жақсы
біледі.
Егер делдалдылықты ... ... ... бір түрі ... онда бұл тұрғыдан алғанда делдадды қызмет көрсету ... ... ... ... ... ... өзінше бір түрі деп санағанына қарамастан,
жарнамалық бизнес те ... ... ... ... ... ... бір түрі ретінде біздің
тарихымыздың кеңестік кезеңінде орын алды және оны ... ... ... жоқ ... ... зәру ... жәрдем көрсету (зейнетақы,
жәрдемақы және басқалар) ... ... бір ... ... құру ... мен ... ... табысының белгілі бір бөлігін еріксіз
тәртіппен алу арқылы мемлекет жүзеге асырып отырды.
Сақтандыру бизнесі — сақтандырудың ең ... ... Оған ... өз өмірі мен денсаулығын қамсыздандыру, тәуекелділік пен
жауапкершілікті сақтандыру жатады. ... ... көшу ... ... ерекше түрі — сақтандыру арқылы қорғауды сату және сатып
алуды жүзеге асыратын сақтандыру рыногі ... ... ... осы ... бизнесменінің қызмет орны болып табылады.
Сақтандыру қызметін сатушы ретінде жұмыс істейтін ... ... ... ... ...... арқылы мүмкін деген сатып алушы
сақтанушыға осындай қызметті пайдалануды ұсынады, Бұл қызмет ерекшелігі ... ... ... ақы ... ... ... Бұл үшін ... қызметін сатып алушыға оның өзі ... оның ... ... денсаулығын, мүлкін жоғалтқанда, сауда-саттық болмай,
несие қайтарылмаған жағдайда сақтандырушыдан өтемақы ... ... ... ... ... ... буырқанған аумалы-төкпелі әлемінде
кепілдіктің мұндай түрі бизнесменге немесе ... ... ... ... үшін ... басқа түрлеріне қарағанда, сақтандыру бизнесінде сақтандыру
жарнасы өтемақы сомасынан аспайды, тіпті ... ... ... азғантай процентін құрайды. Себебі, сақтандыру бизнесі-нің барлық
есебі бақытсыз ... ... су ... ... апаттың,
ұрлықтың, қарыз және несиенің қайтарылмау ықтималды-лғының салыстырмалы
түрде аз ... ... ... Сақтанушы-лардың көпшілігі сондықтан
да шеккен зияны үшін өтемақы алмайды, олар үшін ... 0-ге тең ... ... ... ... сома қайтарылмайды.
Сақтандырушы бизнесменнің іскерлік табысы түрінде болады, яғни олар ... ... ... ... мен ... ... айтылған
жағдайда зиян шеккен сақтанушыларға ... ... ... ... ... ... айырмашылықты алады.
Қорытынды
Қорыта айтқанда, Қазақстандағы кәсіпкерлік және бизнестің дамуы яғни,
Қазақстан Республикасы 1991 жылы тәуелсіздік алғаннан ... ... ... ... ... ... қабылдан-ды. Қазақстанда
кәсіпкерліктің дамуына "Қазақстанда кәсіпкерліктің дамуы мен ... ... ... (1991), "Жеке кәсіпкерлікті қолдау және қорғау
туралы" (1992) заңы ... ... ... болды. 1994 жыддың басында-ақ жеке
кәсіпорындар саны 15,7 мыңды құрады және жалпы жұмыспен қамтылғандар саны
164 ... ... ... ж. шағын кәсіпкерліктің субъектілер саны 307
мыңды құрады, оларда 1,2 миллион адам ... ... ... ... үш саласының ішінен бірінші орынға өндіріс те емес,
тұтынушылар мен ... ... ... ... та ... сауда
шықты.
Соңғы жылдары Қазақстан Республикасы ... 1997 ... ... №3398 ... кәсіпкерлікті дамытуды белсендету және мемлекеттік
қолдауды күшейту шаралары туралы" және 1998 жылғы ... №3928 ... ... ... ... ... ... деген құқығын қорғау
туралы" жарлықтары кәсіпкерліктің дамуына жаңа күш ... Осы ... ... ... ... дамыту жөніндегі алғашқы арнайы орган
ретінде сауда және экономика ... ... ... кәсіпкерлікті
қолдау жөніндегі агенттік құру және оның ... ... ... ... ... ... ... үкіметтік және үкіметтік
емес құрылымдарының қатысуымен ... ... ... құру көзделген.
Бұл қордың шеңберінде 5 миллион ... ... ... анағұрлым үлкен
жобаларды қаржыландыру көзделуде. Алайда ... күш ... ... ... ... ... ... әлі де бола қойған жоқ.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. А.Үмбеталиев, Ғ.Керімбек «Кәсіпорын экономикасы және ... 2005 ... ... ... «Шағын кәсіпкерлікті басқару» жоғарғы ... ... ... ... 2002 ... Әубәкіров «Экономика теория А.Қ. негіздері» Алматы, 1999жыл.
4.Райымқұлұлы С. «Экономикалық теория негіздері» ... 2005 ... ... ... ... ... практикалық журнал Астана 2000ж
№9
8. Қазақстан ... ... ... ... Алматы 2000ж.
9. Мельников В.Д., Ілиясов К. «Қаржы» Алматы, 1994ж.
10. Назарбаев Н.Ә. ... ... ... ... ... ... ... Н.Ә. Қазақстан Республикасына арнаған жолдауы.
12. Қазақстан Республикасының « Шағын ... ... ... заңы. Жеті жарғы, 1998 жыл
13. Қазақстан Республикасындағы 2003-2004 жылдарға ... ... және ... ... және ... ... мемлекеттік бағдарлама.
14. М.Б.Бейсенғазиев, А,Ш.Хамитов «Кәсіпкерлік негіздері».Батыс Қазақстан
мемлекеттік университет баспасы.
15. М.С.Башиева, И.Т.Манабаев «Қ.Р. шағын бизнестің қалыптасуы және ... ... ... ... №4 (56) 2006 жыл 58-бет
16. Ілиясов Қ.Қ., Құлпабаева С. Қаржы. Алматы, Алматы 2003ж.
17. ... ... ... ... 2003 жыл
Қосымша А.
Шағын бизнес кәсіпорындар саны
| | | | | | ... ... ... ... ... ... |Бір айда ... ж/е | ... ... | | |і, ... |н өнім ... | | ... |Мың адам | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | ... |182445 |117657 |51110 |600302 ... ... |5717 |3648 |1820 |27673 |2961,8 ... |7121 |5243 |2131 |26327 |3649,8 ... |8020 |4565 |2417 |35121 |5835,3 ... |4896 |3764 |1935 |19653 |7445,9 ... ... |7935 |3790 |45449 |4024,8 ... |4836 |3283 |1551 |19549 |2069,3 ... Қазақстан|3530 |2922 |1530 |16621 |3695,3 ... |11342 |7742 |3207 |43450 |4985,6 ... |6439 |3971 |2320 |28717 |3637,3 ... |3322 |2483 |1414 |16630 |4668,6 ... |5290 |4570 |2136 |21019 |4381,7 ... |8214 |4827 |2190 |28625 |4611,7 ... |15839 |9537 |4966 |55843 |5695,8 ... | | | | | ... ... |19000 |12627 |5119 |58054 |20811,1 ... қ. |63841 |37932 |13243 |137149 |31572,4 ... ... ... ... қызметкерлер саны (пайызбен)
| | ... ... ... ... саны - ... ... жалақыны есептеу |
| | ... |
| | ... | ... |
| |Мың адам | |Мың | |
| | | ... | |
| | ... | | ... | |
| | ... ... ... ... |өткен |
| | ... | | ... ... |
| | ... | | ... | ... |2856,2 |105,6 |100,5 |2728,5 |105,7 |100,5 ... |136,8 |101,2 |100,6 |128,8 |103,2 |100,5 ... |145,1 |107,5 |100,5 |140,9 |107,1 |100,4 ... |175,1 |105,1 |100,9 |166,7 |105,3 |101,6 ... |139,4 |111,8 |101,9 |131,1 |113,6 |101,3 ... ... |255,7 |102 |99,8 |247 |102,3 |99,8 ... |127,5 |105,2 |100,2 |116,8 |103,8 |101,5 ... ... |107,4 |104,9 |100,6 |104,9 |105,1 |100,9 ... |312,3 |101,7 |99,6 |303 |101,5 |99,6 ... |169,2 |101,4 |100,3 |163,6 |101 |100,2 ... |103,8 |105,9 |100,7 |97,2 |106,2 |100,7 ... |105,3 |107,2 |101 |101,6 |106,7 |101 ... |160,5 |103,6 |99,8 |157,1 |103,3 |99,8 ... |106,1 |104,5 |101,4 |99,5 |103,5 |100 ... | | | | | | ... |247,9 |104,7 |100,6 |222 |105,1 |100,7 ... | | | | | | ... ... |167,1 |110,3 |100,8 |160,7 |110,3 |100,9 ... ... |397 |112,4 |100,7 |387,7 |111,9 |100,5 ... ... ... ... ... ... мәні мен мазмұны,
сондай-ақ кәсіпорындардың ұйымдастыру- ... ... ... ерекшеліктері мен кемшілігі қамтылған.Екінші ... ... және ... ... ... ... ... бизнестің
ерекшеліктері, шағын кәсіпорындыдамытудың кешенді бағдарламаларына кеңінен
тоқталып, мән берілген. Ал үшінші ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардың даму жолдары
нақты қарастырылған.
Қазақстан Республикасының 2005 жылғы кәсіркерлікке берілген несиелер
құрылымы, шағын кәсіпорын жағдайын ... ... ... ... 30бет ... ... берілген.Курстық жұмыстағы
қолданылған кестелер саны – 3 .Қолданылған әдебиеттер саны – 17.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 31 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның қаржылық жағдайының теориялық мазмұны мен мәні32 бет
Бизнес – жоспарлаудың мәні мен мазмұны лекция39 бет
Кәсіпорын қызметіндегі табыстың маңызы және функциялары60 бет
Кәсіпорынның кәсіпкерлік тәуекелділігін талдау68 бет
Кәсіпорынның инвестициялық тартымдылығын арттыру жолдары67 бет
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын жақсарту жолдары95 бет
Кәсіпорынның өндірістік бағдарламасын қалыптастыру77 бет
12 жылдық жалпы орта мектептің базалық білім мазмұнын анықтау әдістері55 бет
«Erk–trust» ЖШС–де бюджетпен қарым-қатынас есебі49 бет
«Кәсіпорын немесе ұйым менеджментіндегі персоналды басқару»31 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь