Банк қызметін реттеу және қадағалау

КІРІСПЕ 3
1 БАНК ҚЫЗМЕТІН РЕТТЕУ МЕН ҚАДАҒАЛАУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ 4

2 БАНК ҚЫЗМЕТІН РЕТТЕУ МЕН ҚАДАҒАЛАУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ 8

3 БАНК ҚЫЗМЕТІН ҚАРЖЫЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУДЫ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ 16
ҚОРЫТЫНДЫ 21
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 22
КІРІСПЕ

Банктік бәсекелестік ұлғаймалы күшейіп келе жатқан жағдайында Қазақстан экономикалық қатынастардың жаңа деңгейіне көшуде. Осы орайда банк қызметін реттеу саясатын ауыстыруға және құзіретті органның банктік қадағалаудың әлемдік стандарттарына сәйкес екінші деңгейлі банктер қызметін қадағалау қағидаттарына қойылатын талаптарды мақсатты бағытты күшейтуге объективті қажеттілік туындап отыр.
Өткен жүз жылдықтың 90-жылдарынан еліміздің банк жүйесінің қалыптасуынан бері Қазақстан бақылау бойынша Базельдік комитеттің капитал тұрғысындағы Келісімдеріне, Еуропалық экономикалық қауымдастықтың Банктік комиссиясының банктік тәуекелдерді реттеу қағидаларына және өзге де халықаралық келісімдерге қосылды. 2012 жылдан бастап Қазақстан Республикасында біздің еліміздің ерекшелігіне орай Базель-2-нің негізгі ережелері, яғни капиталға санды талаптар, реттеуші органдардың қадағалауы, нарықтық тәртіп қолданылуда.
Қазақстанның банк жүйесі 2012 жылы әлемнің көптеген дамыған елдерімен ТМД елдерінің ішіндегі ең мықтыларының бірі ретінде танылды, бұл реттеуші органдардың, яғни Қаржы нарықтары мен қаржы ұйымдарын реттеу бойынша Қазақстан Республикасы агенттігі мен Қазақстан Республикасы Ұлттық банкінің үйлестірілген жұмысын куәландырады.
2013 жылы басталған әлемдік қаржы дағдарысы халықаралық қаржы нарықтарына кері әсерін тигізді. Қазақстан ТМД елдерінің ішінде алғашқылардың бірі болып ғаламдық дағдарыстың салдарын сезінді, және де ол банк секторын ерекше шарпып өтті.
Қаржы нарықтары мен қаржы ұйымдарын реттеу бойынша Қазақстан Республикасы агенттігі мен Қазақстан Республикасы Ұлттық банкімен көрініс тапқан қадағалаушы органдар әлемдік қаржы дағдарысының пайда болуының алғашқы сипаттарына жеткілікті түрде белсенді және жылдам әрекет еткен жоқ, бұл әрине, оның банк қызметіне әсер ету көлемдеріне септігін тигізді.
Бұл жағдайларда бірінші кезекте әлемдік қаржы дағдарысының әсер етуі турасындағы банктік реттеудің қолданылып отырған механизмдерін өзгерту мен жетілдіру мәселелері туындайды.
Осы орайда Қазақстан Республикасы Үкіметі, Қаржы нарықтары мен қаржы ұйымдарын реттеу бойынша Қазақстан Республикасы агенттігі мен Қазақстан Республикасы Ұлттық банкі тарапынан қаржы жүйесін тұрақтандыру бойынша бірлескен әрекеттері жасалды, «Қаржылық тұрақтылық туралы» Қазақстан Республикасының Заңы және өзге де бағдарламалық құжаттар қабылданды. Сонымен бірге банк жүйесін реттеу мен тәуекелдерді басқарудың жүйесін ауыстыру, Қазақстан экономикасындағы соңғы өзгерістерді есепке ала отырып, банктік реттеу мен қадағалау механизмін түзету қажеттілігі туындап отыр.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Банковское дело / Под. ред. О.МЛаврушина. – М: Финансы и статистика, 2010 – 576 с.
2. Журналы: «Банки Казахстана» №1,2,6,7,8,11; «Вестник КазНу» 2011 -2012.
3. Ақша, несие, банктер Ғ.С.Сейітқасымовтың жалпы ред – Алматы: Экономика, 2011-465 бет.
4. Банки и банковские операции: Учебник/Под ред. проф. Е.Ф.Жукова – М: Банки и биржи, ЮНИТИ, 2003.- 600с.
5. "Кейбір нормативтік құқықтық актілеріне банк қызметін реттеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" ҚР ҰБ Басқармасының 2013 жылғы 25 ақпандағы №74 қаулысы
6. ҚР ҰБ Басқармасының 2013 жылғы 24 желтоқсандағы №383 қаулысы
"Қазақстан Республикасының кейбір нормативтік құқықтық актілеріне банк қызметін реттеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы"
7. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар жарлығы 1995 жылғы 31 тамыздағы № 2444 2012.07.05 N 30-V (алғашқы ресми жарияланғанынан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) Заңдарымен.
8. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк мекемелер» негізгі заң актілері 2013 жылғы 1 мамыр.
9. www.afn.kz
10. «ҚР Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау агенттігінің 2010 жылғы қызметінің нəтижелері туралы»
11. Маркова О.М. «Коммерческие банки и их операции» / М: Банки и биржи, 2009.
        
        МАЗМҰНЫ
| |КІРІСПЕ |3 |
|1 ... ... ... МЕН ... ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ | |
| | |4 |
| ... ... ... МЕН ... ... | |
|2 ... | |
| | |8 |
| | | |
|3 ... ... ҚАРЖЫЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУДЫ ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ | |
| | |16 |
| ... |21 |
| ... ... ... |22 |
| | | ... ... ұлғаймалы күшейіп келе жатқан жағдайында
Қазақстан экономикалық ... жаңа ... ... Осы ... ... ... саясатын ауыстыруға және құзіретті органның банктік
қадағалаудың әлемдік стандарттарына сәйкес екінші деңгейлі банктер ... ... ... талаптарды мақсатты бағытты күшейтуге
объективті қажеттілік туындап отыр.
Өткен жүз жылдықтың ... ... банк ... бері Қазақстан бақылау бойынша Базельдік комитеттің капитал
тұрғысындағы Келісімдеріне, Еуропалық экономикалық ... ... ... ... ... қағидаларына және өзге де
халықаралық келісімдерге ... 2012 ... ... ... ... еліміздің ерекшелігіне орай Базель-2-нің негізгі
ережелері, яғни капиталға санды талаптар, реттеуші органдардың ... ... ... банк ... 2012 жылы әлемнің көптеген дамыған елдерімен
ТМД елдерінің ішіндегі ең мықтыларының бірі ... ... бұл ... яғни ... ... мен ... ... реттеу бойынша
Қазақстан Республикасы агенттігі мен ... ... ... ... ... ... жылы басталған әлемдік қаржы дағдарысы халықаралық ... кері ... ... ... ТМД елдерінің ішінде
алғашқылардың бірі болып ... ... ... сезінді, және де ол
банк секторын ерекше шарпып өтті.
Қаржы нарықтары мен ... ... ... ... ... ... мен ... Республикасы Ұлттық банкімен көрініс
тапқан қадағалаушы органдар әлемдік ... ... ... ... ... ... ... белсенді және жылдам әрекет еткен жоқ,
бұл әрине, оның банк қызметіне әсер ету көлемдеріне септігін тигізді.
Бұл жағдайларда бірінші кезекте әлемдік ... ... әсер ... ... ... ... отырған механизмдерін өзгерту мен
жетілдіру мәселелері туындайды.
Осы ... ... ... ... ... нарықтары мен қаржы
ұйымдарын реттеу бойынша Қазақстан Республикасы агенттігі мен ... ... ... ... қаржы жүйесін тұрақтандыру бойынша
бірлескен әрекеттері жасалды, «Қаржылық тұрақтылық ... ... Заңы және өзге де ... ... ... ... банк жүйесін реттеу мен тәуекелдерді басқарудың жүйесін
ауыстыру, Қазақстан ... ... ... есепке ала отырып,
банктік реттеу мен қадағалау механизмін түзету қажеттілігі туындап отыр.
1 БАНК ҚЫЗМЕТІН РЕТТЕУ МЕН ... ... ... ... ... банк ... біріне - екінші
деңгейдегі коммерциялық банктердің қызметтерін қадағалау және реттеу
жатады. Екі ... ... жүйе ... Ұлттық банкінің негізгі
мақсатының бірі - бұл банктік қызметті макроэкономикалық деңгейде ... ... ... ... және ... қаржы-несие
институттарының қызметтерін реттеу, банктік, және ақша жүйелерінің қызмет
етуінің тұрақталығын ұстап отыру ... ... банк ... ... ... және ... кезінде тікелей
(әкімшілік) және жанама (экономикалық) әдістерді қолданады.
Банктік қызметтерді реттеудің экономикалық ... ... ... ақша ... басқару үшін қолданылатын қызметтері ... беру және ... ... ... ... ... әсер етудің мұндай жанама жолдары икемдірек және тезірек болып
келеді.
Бір деңгейлі жоспарлы-орталықтандырылған банктік жүйе кезінде банктік
қызметті ... және ... ... әдістері басым болды. Ал екі
деңгейлі нарықтық типтегі ... ... ... ... ... ... дамыған елдердің барлығы да негізінен осы
әдістерге сүйенеді.
Ұлттық банкінің екінші деңгейдегі банктермен ... ... ... ... ... ... банктік тораптың кызмет етуіне жалпы жағдай жасауға және ... ... ... ... өз септігін тигізеді;
- банк қызметтерін заңға сәйкес реттейді (әкімшілік және экономикалық
әдістемелері арқылы);
- ақша-несие жүйесінің тұрақтылығын ... тұру ... ... ... ... шұғыл қызметіне араласпайды. Коммерциялық банктер өз
қызметі барысында Ұлттық банкінің заңдары мен ережелеріне ... ... және ... ... бір-бірінің міндеттемелері бойынша жауап
бермейді.
Ұлттық банк ... ... және ... қайтып алу,
жарғыны тіркеу және банктерді тіркеуді ... ... ... ... сонымен қатар, "Қазақстан Республикасы банктері және
банктік қызметтері туралы" Заңға сәйкес банктерді ... ... ... ... банк:
- банктің құрылтайшыларын (акционерлерін), олардың бекіткен шектен
асқан акциялар көлемін, иемденуіне, иелік ... ... ... ... ... ... ... іскерлік жарамдылығын
анықтауға;
- банктердің және олардың филиалдарын тексеруге, ... ... ... ... ... шақыру арқылы, өзінің бақылау және қадағалау
қызметтерін дұрыс жүзеге асыру үшін керекті ақпаратты алуға құзыретгі.[1]
Банктер ... ... ... ... ... ... айып-
пұлдық жазалау шаралары қолданылуы мүмкін.
Банк қызметтерін реттеу, ... ... ... ... тұрақтылығын қамтамасыз ету және олардың несие берушілері ... ... ... ... Ұлттық банк банктер үшін келесі
пруденциалдық нормативтерді белгілейді:
- жарғылық қордың ең төменгі мөлшері;
- меншікті қаражаттарының жеткіліктілік ... ... ... ... ... ... орналастырылған міндетті резервтер мөлшері;
- бір қарыз алушыға келетін тәуекелдің ең жоғары ... ... ... ... жарғылық капиталында банк
қатысатын заңды тұлғаларға келетін тәуекелдің ең жоғары мөлшері;
- ашық валюталық ... ... банк ... ... ... еншілес банктерге,
банктік бірлестіктерге және өзінің күнделікті балансы бар ... да ... ... ... ... ақша-несиелік реттеу
әдісімен тоқтату мүмкін емес жағдайда, Ұлттық банкіге ... ... ... шек қою және сол ... ... ... құқық беріледі.
Ұлттық банк директивті сипаттағы, яғни барлық коммерциялық банктердің
орындалуы міндетті нормативтерді және ... ... мен ... ... ... ... ... Республикасының Ұлттық банк банктік қызметті қадағалау және
реттеу ... ... ... ... шығындарын жабуға арналған
міндетті сақтандыру қорларын құру тәртібін анықтайды. Аталған ... ... ... ... ... резервтік жүйесі өзінің мәні жағынан басқа елдердің
орталық эмиссиялық банктеріне балама ... ... ... оның
ұйымдастырылуында осы елдің федералдық саяси жүйесінің негізі жатыр. ФРЖ
өзінің ... мен ... ... ... ... ... өзгешеленеді.
ФРЖ-ні құру кезінде ескерілген негізгі ... бірі ... ... ... ... және ... ... тыс
орталықтандырылуын болдырмау. Осы-дан ФРЖ-нің құрылымы шығады: ... ... ... ғана ... ол ... Басқарушылар кеңесінің
басшылығымен 12 регионалды резервтік банктерден тұрады. ФРЖ-нің ... де ... АҚШ ... және ... ... мекемелер
жүйесімен тығыз байланыста бола ... ... ... ... ... ... ... саналмайды. Өйткені олардың капиталдары
коммерциялық банктердің үлес-жарна ... ... ... Осыған
қарамастан ФРЖ өзінің жетекші органдарының құрамы, қызметтері, ... ... ... критерийлері бойынша АҚШ-тың басты үкіметтік
мекемелерінің қатарына жатады.
ФРЖ үш деңгейлі ... ... ... - ... ... ... резерв банктері; 6 мыңға жуық ФРЖ-нің мүше-банктері. Одан баска
ФРЖ-ге екі комитет кіреді: ашық нарықтық ... ... ... ... ... ... Барлық акша және банк жүйелерінің өзегі -
ФРЖ-нің Басқарушылар ... Ол ... ақша және банк ... ... және жұмысын бақыласуға жауапты. Кеңестің жеті мүшесін конгрестің
мақұлдауымен ... ... ... ... - 14 жыл, әр ... ... бір мүшесі ауысады. Бұл Кеңес жүйелі түрде жұмыс істеуі
үшін, жоғары маман ... ... ... ... ... Кеңесі ақша-несие саясатының негізгі мәселелерін шешеді
және оларды ... ... ... ... бар. 12 федералдық резервтік
банктердің үш негізгі белгісі болады:
1) олар орталық банктер болып саналады;
2) квази-қоғамдық банктер болып есептелінеді;
3) "банктердің ... ... ... - ... ... ... олар орталық
банктің барлық қызметін орындайды. ФРЖ-нің жұмысында АНФК маңызды ... OJI ақша және ... ... ... ... әсер ... оперативті органы болып табылады. On ФРЖ есебінен мемлекеттік
облигацияларды сатып алу-сатуды ... ... ... ... ... кеңес коммерциялық банктердің 12 ... ... Ол ... ... кездесулер жүргізіп,
банктік саясат туралы өз ойларын айтып отырады.
Жеке коммерциялық ... ... ... ... ... ... басқарма жүзеге асырады (6-ы мүше-банктер округынан, 3-
і Басқарушылар кеңесімен ... ... ірі ... ... ... бар. ... ... банктерінің негізгі
қызметін: ақша эмиссиясы, банктердің ... ... ... банктерді несиелеу, АҚШ қазыналығына қаржылық қызмет көрсету
және т.б. атқарады. Неміс федералдық банкі (Дойче Бундесбанк) 1957 жылы ... ... заң ... ... Оның алдында Рейхсбанк (1875 ж.) пен
Неміс жер ... (1948ж) ... Банк ... - 290 млн неміс маркасы
толығымен мемлекетке тиесілі. Бас ... ... ... Банк жүйесіне жергілікті 11 орталық банкі және 195 ... ... ... ... ... кеңес, директорат, басқарма.[2]
Банкілердің қаржы тұрақтылығын ... ету, ... ... ... ... ... ... жүесінің тұрақтылығын ұстап тұру ... ... ... қызметін реттеуді, соның ішінде:
- күдікті және ... ... ... ... қоса,
пруденциалдық қалыптарды және банкілер сақтауға міндетті басқа да нормалар
мен лимиттерді белгілеу;
- ... ... ... ... ... ... шығару;
- банкілердің қызметін инспекциялау;
- ... ... ... ... жөнінде ұсыныстар беру;
- банкілерге немесе олардың лауазымды адамдарына ықпал етудің
шектеулі шараларын ... ... ... салу ... ... жүзеге асырады.
Банктердің қызметін реттеу жекелеген банктерге ... ... ... де, яғни банк ... қатысты да жүзеге асырылады.
Шоғырландырылған қадағалау ... ... ... ... ... ... уәкілетті орган дербес не басқа
ұйымдарды қатыстыра отырып жүргізеді.[3]
Инпекциялауды жүзеге асырушы адамдар банкілердің қызметін ... ... және ... не ... ... ... табылатын
мәліметтерді жария еткені үшін жауапты болады.
Банк құпиясына банк депозиторлары, клиенттері мен ... ... бар ... олардың иелері мен нөмірлері туралы, ... мен ... өз ... ... ... мен қозғалысы
туралы, банк операциялары туралы сондай-ақ банкінің сейф жәшіктерінде,
шкафтары мен ... ... ... ... ... бар
екендігі, олардың иелері, сипаты мен құны туралы мәліметтер ... ... банк ... ... ... ... ... жатпайды.[4]
Банкілер өз депозиторларының, клиенттері мен корреспонденттерінің
операциялары мен депозиттері жөніндегі ... ... ... ... ... мен ... сақтаулы жатқан мүліктердің
құпиясына кепілдік береді.
2 БАНК ҚЫЗМЕТІН РЕТТЕУ МЕН ҚАДАҒАЛАУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
Банкілердің қызметі Қазақстан ... ... ... ... ... жасасқан халықаралық шарттармен, сондай-
ақ өздерінің құзыретіне ... ... ... ... заң ... мен ... Заңдары негізінде және
оларды орындау үшін ... ... ... ... Банктің
нормативтік құқықтық құжаттарымен реттеледі.
Уәкiлетті орган банк қызметiн реттеудi және ... ... ... және заңды тұлғалардың банктiң және ... ... ... ... ие ... ... еншілес ұйым құруына және ие
болуына рұқсат беру және ... ... бас ... тәртiбiн айқындайды,
көрсетiлген рұқсаттарды бередi не беруден бас тартады;
2. Банктердiң меншiк капиталының ең аз мөлшерiн ... ... ... ... бойынша ... ... үшiн ... ... және ... мiндеттi
өзге де нормалар мен лимиттердi бекiтедi;
5. Салымдарға (депозиттерге) мiндеттi ... ... беру ... белгiлейдi;
6.Активтердi және шартты мiндеттемелердi жіктеу мен ... ... құру ... ... және ... аудит жүргiзуге лицензиясы бар аудиторлардың
тiзiлiмiн жүргiзедi;
8. Банктiң аффилиирленген тұлғаларына Қазақстан ... ... ... ... ... ... тәртiбiн айқындайды және
осындай шара қолдану туралы шешiм қабылдайды;
9. Банк заңдарында белгіленген жағдайларда ... ... ... қабылдайды және уақытша әкiмшiлiктi (банктi ... ... Банк ... белгiленген жағдайларда банк заңдарында көзделген
барлық немесе жекелеген банк операцияларын ... ... ... ... шешiм қабылдайды және ... ... ... ... ... ... заң ... сәйкес өзге де функцияларды
жүзеге асырады.[5]
Банкiлердiң ... ... ... ету, олардың
депозиторларының мүдделерiн қорғау, сондай-ақ Қазақстан Республикасының
ақша-несие ... ... ... тұру мақсатында уәкiлеттi орган
банкiлердiң қызметiн реттеудi, соның iшiнде:
-күдiктi және ... ... ... ... ... пруденциалдық
қалыптарды және банкiлер сақтауға мiндеттi басқа да нормалар мен ... ... ... нормативтiк құқықтық құжаттарды басып шығару;
-банкiлердiң қызметiн тексеру;
-банкiнiң қаржы жағдайын сауықтыру жөнiнде ұсыныстар беру;
-банкiлерге немесе ... ... ... ... етудiң шектеулi
шараларын қолдану;
-банкiлерге санкциялар салу арқылы реттеудi жүзеге асырады.
Банк конгломераттары мiндеттi түрде сақтау үшiн ... ... ... ... ... ... ең аз ... капиталы жеткiлiктiлiгiнiң коэффицентi;
-бiр қарыз алушыға жасалатын тәуекелдiң ең көп мөлшерi енедi.
Уәкiлеттi ... ... банк ... ... ... қалыптар және өзге де ... ... ... ... ... ... ... банк заңдарына сәйкес банктердi және (немесе) банк
холдингтерiн не олардың лауазымды адамдарын және ... банк ... бес ... ... ... банктiң iрi қатысушылары - жеке
тұлғаларды пруденциалдық нормативтердi және (немесе) сақталуға мiндеттi
өзге де ... мен ... ... бұзғаны үшiн жауапқа тарту жөнiнде
шаралар қолданады.
Уәкiлеттi орган банк холдингi жоқ ... және ... ... ... ... мен ... банкке
және банк конгломератына тән тәуекел факторларының ықтимал ең жоғары
өзгерiстерi кезiнде ... ... ... ... орнын толтыру
үшiн жеткiлiктi деңгейдегi олардың ... ... ... ... ... ... ... талаптарға сәйкестiгi туралы
мәселенi шешу мақсатында уәкiлеттi орган белгiлi бiр күнге банк және банк
тобы ... ... ... ... ... ... және өзге де орындалуы мiндеттi
нормалар мен лимиттердi маңызы мен ... ... ... бiр ... банк және банк ... ... ... ашық валюталық
позицияларды есептеу тәртiбi мен олардың лимиттерiн, тиiстi есеп ... мен оны ... ету ... ... ... ... уәкiлеттi органның нормативтiк құқықтық актiлерiмен белгiленген
өз капиталы жеткiлiктiлiгiнiң коэффициентiн бұзған жағдайда, банк ... ... ... жоспарын жiберуi тиiс. Жоспарды бұзушылықтарды
жою жөнiндегi iс-шараларды және олардың ... ... ... өз ... ... ... ... күннен бастап
бiр айдың iшiнде ұсыну қажет.
Банк холдингтерi, сондай-ақ банктiң дауыс беретiн және ... ... ... және банк ... алған акцияларды
қоспағанда) жиырма бес процентiнен астамын ... және ... ... iрi ... - жеке тұлғалар уәкiлеттi органның нормативтiк
құқықтық актiлерiнде көзделген ... және банк ... ... жеткiлiктiлiгiнiң коэффициенттерiн қолдау жөнiнде шаралар
қабылдауға мiндеттi.
Банктiң қаржылық жай-күйi ... ... банк ... ... ... ... банктiң қаржылық жай-күйiн жақсарту үшiн шаралар
қолдануға, оның iшiнде банктiң қаржылық ... ... ... ... ... ... капиталын ұлғайтуға мiндеттi.
Банк қызметiн жүзеге асыруға ... ... ... ... банкiлер резервтiк капитал құруға мiндеттi. Резервтiк капитал
дивидендтер төленгенге дейiн ... таза ... ... ... ... ... ең төменгi мөлшерiн уәкiлеттi орган
белгiлейдi.[7]
Жүргiзiлiп жатқан ... ... мен ... ... ... бақылауды және оның сенiмдiлiгiн тиiстi дәрежеде қамтамасыз ету
мақсатында банкiлер күдiктi және сенiмсiз ... бөле ... ... ... заңдарына сәйкес уәкiлеттi ... ... пен ... ... ... ... ... (резервтер) жасай отырып,
берiлген несиелер мен басқа да активтердi классификациялауды жүзеге асыруға
мiндеттi.[8]
Банкiлердiң қызметiн ... ... Банк ... не ... ұйымдарды
қатыстыра отырып жүргiзедi.
Уәкiлеттi орган банктердiң қызметiне ... ... ... ... ... қызметiн олардың банктер
қызметiне ықпал ету дәрежесi мен сипатын айқындау мақсатында ғана ... ... ... ... ... ... ... банкiлер, сондай-ақ олардың аффилиирлендiрiлген тұлғалары
тексерушi органға көмек көрсетуге, сондай-ақ кез келген ... ... ... ... қою ... және тексерудi орындау үшiн
қажеттi кез келген ақпарат көздерiн алуды қамтамасыз етуге мiндеттi.
Уәкiлеттi органның ... ... ... ... ... мәлiметтердi жария етуге не үшiншi адамдарға беруге тыйым
салынады.
Тексерудi жүзеге асырушы адамдар банкiлердiң ... ... ... және ... не ... құпия болып табылатын
мәлiметтердi жария еткенi үшiн жауапты болады.
Банкiнiң қаржы жағдайы нашарлаған реттерде ... ... ... ... ... ... басшылықты ауыстыру қажеттiгi туралы
немесе:
-депозиттер қабылдауды шектеу туралы;
-жарғылық ... ... ... ... тоқтатып, провизияларды ұлғайту туралы;
-жекелеген филиалдар мен өкiлдiктердi жабу арқылы, сондай-ақ қызметкерлердi
қосымша жалдауды тоқтату немесе шектеу арқылы шығындарды азайту ... кез ... ... ... ... ... мүлдем
немесе уақытша қызметтен шеттету туралы;
-жоғары тәуекел деңгейлi банк операцияларының кейбiр түрлерiн тоқтата ... ... ... ... ... ... банкiнi қайта құру қажеттiгi
жөнiнде мәселе қоюға құқылы.
Ықпал етудiң шектеулi шаралары
Уәкiлеттi органның пруденциалдық қалыптарының және сақталуға ... ... ... мен ... ... ... ... құжаттарының
бұзылғанын уәкiлеттi орган тапқан, банкiнiң лауазымды адамдары мен
қызметкерлерiнiң оның ... ... мен ... ... оның
депозиторларының, клиенттерi мен корреспонденттерiнiң мүдделерiне қауiп
төндiретiндей заңсыз әрекеттерiн немесе әрекетсiздiгiн ... ... ... банкiге мынадай шектеулi ықпал ету шараларының бiрiн
қолдануға:
а) мiндеттеме-хат талап етуге;
б) банкiмен жазбаша келiсiм ... ... ... ... ... ... нұсқама беруге құқылы.
Банкiнiң мiндеттеме-хатында орын алып отырған ... ... және банк ... ... ... ... ... оларды қатаң белгiленген мерзiмде қоятындығы туралы кепiлдемесi
болуға ... ... - бұл ... кемшiлiктердi дереу жою ... және ... ... ... ... шараларды бекiту туралы
банк пен уәкiлеттi ... ... ... ... - ... ... ... мерзiмде жоюға
бағытталған орындалуы мiндеттi түзету шараларын қолдану туралы банкке
нұсқау.
Уәкiлеттi ... ... ... ... ... жасау оның
орындалуын тоқтата ... ... ... ... немесе жазбаша нұсқаманың
осы құжатта көрсетiлген мерзiмде орындалғаны туралы уәкiлеттi ... ... ... орын алып ... ... ... Банк белгiлеген мерзiмде
жойылмаған немесе уәкiлеттi орган банктiң Қазақстан ... ... ... жағдайда, жазбаша ескерту осы ... ... ... санкцияларды банкiге қолдану мүмкiндiгi туралы уәкiлеттi
органның хабардар етуi ... ... ... ... ... ... ... уәкiлеттi органның
нормативтiк құқықтық актiлерiмен белгiленедi.
Осы бапта келтiрiлген шаралар, егер уәкiлеттi ... осы ... ... ... ... ... жолсыздықтары, заңсыз
әрекетi немесе әрекетсiздiгi банктiң қаржылық жағдайын нашарлатқанын
анықтаса, ... iрi ... банк ... ... банк
конгломератының құрамына кiретiн ... ... ... да қолданылуы мүмкiн.
Ұлттық Банк реттелуi өз құзыретiне кiретiн мәселелер бойынша Қазақстан
Республикасы заңдарының ... бұзу ... ... ... ... операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын ұйымға ... ... ... ... ... ... көрсетiлген негiздер бойынша банкiге бұрын
қолданылған ықпал ету ... ... оған ... ... ... ... ... мынадай шаралар қолдануға:
- Қазақстан Республикасының заң актiлерiнде белгiленген негiздер бойынша
айыппұл салуға;
-белгiленген негiздер бойынша барлық ... ... банк ... ... ... ... ... не оны қайтарып алуға;
- белгiленген негiздер мен тәртiп бойынша банкiнi консервациялауға;
- көзделген негiздер ... банк ... ... рұқсатты қайтарып алуға
құқылы;
- банктiң меншiктi капиталының терiс мөлшерi ... ... ... ... ... ... Үкiметiмен келiсiм бойынша банк
акцияларын (акционерлердiң үлесiн) уәкiлеттi орган белгiлеген баға ... ... жаңа ... ... ... баға бойынша мiндеттi
түрде дереу сату, сонымен бiр мезгiлде банк пен оның ... ... мен ... беру шартымен, мәжбүрлеп сатып алу ... ... ... ... ... оның ... сомасы
шегерiлген банк активтерiнiң құнын негiзге ала отырып шешiм қабылдау;
- адамдарды осы мәселенi банктiң тиiстi ... ... ... банктiң
аталған басшы қызметкерiнiң (қызметкерлерiнiң) iс-әрекетiнiң қолданылып
жүрген заң талаптарына сай келмейтiнiн ... ... ... лауазымды мiндеттерiн атқарудан шеттету.
- банктiң және (немесе) банк конгломератының өз ... ... ... ... ... нормативтiк құқықтық
актiлерiнiң талаптарымен белгiленген нормативтерден елу ... ... ... ... ... банк осы ... 60-бабы және уәкiлеттi
органның нормативтiк құқықтық актiлерiнде белгiленген тәртiппен кредиттiк
серiктестiк болып қайта құрылуға мiндеттi.
Дегенмен, салымдардың өсуі ... ... ... ... ... ... банктердің кредиттік белсенділігі өткен жыл ... ... ... ... қала ... ... ... себебі жүйенің өткен
жылдардағы теңгерілмеген өсуі мен ... ... ... ... ... ... мен халық тарапынан сақталып келетін жоғары кредиттік
тəуекелдері болып табылатын ... ... ... ... Бұл ... ... секторға қатысты банктік кредиттеуді
тоқтатып тұрған негізгі факторлары, ең алдымен, айқындылықтың төмен ... өсу ... ... ... ... өте жоғары деңгейі
болып табылады.
Экономиканы ішкі кредиттеуін ынталандыру жəне капиталдануға қойылатын
талаптарды күшейту жəне ... ... ... ... ... ... ... тыс шығаруды болдырмау мақсатында
банктердің ... ... ... ... ... резиденттермен жасалатын операциялар ... ... ... банк ... ... активтерінің 24,5%-нан 16,1%-дық
деңгейге дейін төмендеуін қамтамасыз етті.
Қалыптасқан жағдайда, нақты сектордың мүдделері мен мүмкіндіктеріне
барабар келетін кредиттеуді ... ету ... ... ... ... ... шетел валютасындағы заем операциялары шектелді, бұл жалпы
экономикалық қауіпсіздік мүддесіне сəйкес келді, экономика үшін қандай ... ... ... , оның ... ... ... ... қаржыландыруды қамтамсыз етті.
Банктерді ірілендіруге жəне барынша тұрақты бəсекеге ... ... ... банк ... ... ... өсіру
шаралары қаржылық тұрақтылықты қолдаудың ұзақ мерзімді мақсаттарына қызмет
етті.
2009 2010 2011 2012 ... ... ... ... ... ... 1 - ЕДБ ... салымдары, млрд. Теңге
Банк жүйесін тұрақтандыру жəне ... ... ... ... ету мақсатында Агенттік тарапынан банктердің сыртқы
шоктарды амортизациялауын жəне ... ... ... ... ... ... ... іс-шаралар кешені іске асырылды. Ең алдымен,
ЕДБ кредиттік ... ... ... ... ... құрылымын қалыптастыруға бағытталды. Бұл ретте, халық пен
кəсіпорындардың ішкі жинақ ақшаларының ... жəне ... ... ... ... ерекше көңіл бөлінді. Мысалы, реттеушінің сыртқы
тəуекелді қаржыландыру ағымын шектеу ... ... ... ... ... сыртқы міндеттемелерінің үлесі 2012 жылдың
басындағы 45,0% -дан төмендеп, ... ж. ... ... 33,6%-ды
құраған банктердің сыртқыміндеттемелерін кезең-кезеңімен төмендетуге ықпал
етті. Банктердің
сыртқыміндеттемелері көлемінің азаюы аясында кредиттер мен депозиттер
ара ... ... ... ... ... ол 2012 жылғы 1
қаңтардағы 2,0 қарағанда 2011 жыл басында 1,6 ... ... ... қаржыландырудың тоқтап қалу ... ... ... ... мүмкіндік береді.Экономика мен банк жүйесіндегі
жағымсыз үрдістерге қарамастан, клиенттердің банк ... ... ... ... жəне банктік дүрлікпеге жол бермеуге қол жеткізді. Бұл ретте,
банктердің жеке тұлғалардың депозиттерін тарту ... 2012 ... ... ... девальвацияланғаны хабарланғаннан кейін елеулі
көтерілген валюталық тəуекелдер елеулі əсер етті (1сурет).
2010 2011 2012 ... ... ... ЕДБ ... бойынша мерзімі өткен
берешектің өсу қарқыны
жеке тұлғаларға берілген кредиттері бойынша мерзімі өткен ... ... ... ... ЕДБ ... өсу ... тұлғаларды кредиттеудің өсу қарқыны
Сурет 2 - ЕДБ кредиттеуінің жəне ... ... ... ... заемшы қаржылық емес ұйымдардың тұрақты ... ... ... ... ... болған кезіндегі экономикалық өрлеу
кезеңдерде ... ... ... ... ... 2011 ... алды. Нəтижесінде, банк жүйесіндегі жұмыс істемейтін ... ... ... ... ... ... ... үмітсіз заемдар) жиынтық көлемі өткен жылда банк жүйесінде 4,7 ... жəне 3 515,3 ... ... ... банктердің ірілендірілген кредиттік
портфелінің 36,5% құрады, бұл өз кезегінде банктерден несиелер ... ... ... ... деңгейін қалыптастыруды талап
етті жəне банк ... ... ... жəне капиталдануында
тиісінше көрініс алды.
Жекелеген ЕДБ деңгейінде ... ... ... ... ... ... жасалған меморандумдардың талаптарын жүзеге
асыруды көздеді. 2012 жылдың ... ... ... Қазақстан
Республикасы Ұлттық Банк, Агенттік жəне ЕДБ арасында 4 банк 2011 ... ... ... Ұлттық Банкінің банктік заем беруі
мəселесі бойынша ынтымақтасу жəне өзара əрекеттесу ... ... ... Келісімде ЕДБ-нің бір мезгілде ерікті түрде сыртқы міндеттемелер мен
активтерді 2013 жылғы 1 қарашадағы деңгейінен жоғары емес деңгейде ... ... ... жəне ... ... жəне орташа
депозиттік саясатты қолдау бойынша күш салу ... ... ... ... ... ... Ұлттық Банкіне қайта
қаржыландыру заемдарын беру туралы өтініш жасау құқығы көзделген. ... ... ... 11 ЕДБ қол ... Банк ... қаржылық
тұрақтылығын нығайтумен қатар, қаржылық емес сектордың субъектілері мен
халықтың ... ... ... ... оның ... борыштық ауырпалық
деңгейін төмендету жолымен қолдау жөніндегі бірлескен ... БАНК ... ... ... ... ... ... нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау агенттігі
2011 ... ... ... қаржылық-экономикалық дағдарыс барысында
алынған «сабақтарды» ескере отырып заңнамалық ... жəне ... ... ... ... ... ... болады. Бұл
ретте Агенттіктің нақты бағыттары мен жұмыс принциптері Қазақстан
Республикасының дағдарыстан кейінгі ... ... ... ... белгіленген.
Қаржылық секторды реттеу жөніндегі қызметтің басты бағыты экономиканың
белсенді өсуі кезеңінде провизияны қалыптастыру, дербес капиталды, ... ... ... жəне ... кезеңінде жинақталған əлеуетті
пайдалану 8жөніндегі шаралар кешенін көздейтін бұдан əрі ... мен ... ... өту ... ... ... Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне банк
қызметін жəне қаржы ұйымдарын тəуекелдерді азайту ... ... ... ... мен ... енгізу туралы» Заң жобасы
бойынша жұмыстар мен осы Заң жобасынан туындайтын ... іске ... ... ... күрделіге қарай кезеңді түрде іске
асырылады, ... ... ... ... сипатта жəне экономика жəне
қаржы жүйесінің тұрақты өсуіне қарай күшіне енеді.
Агенттікпен III Базельге негізделген ... ... ... ... іске ... ... ... əрі жұмысты жүргізу
жоспарланған.
Оның ішінде 2013 жылдан бастап мыналар көзделеді:
- жай ... мен ... таза ... ... ... ... ... банктердің капиталдық базасының күшеюі;
- банк капиталдарының қос ... ... ... ... ... ... ... буферлі капиталдарды қолдану арқылы кредиттік портфельдің шамадан
тыс өсуін шектеу;
- дербес ... ... ... ... ... 7%-ға ... бірінші деңгейдің дербес капиталдың жеткіліктігі
8,5%-ға дейін, дербес капиталдың жеткіліктігіне ... ... ... ... ... тəуекел деңгейінің негізінде
жүргізілетін болады, ал қалыптастырылатын ... ... ... ... ... ... ... Бұл ретте арнайы
провизиялар ҚЕХС бойынша құрылатын болады, ал болжалды шығындар мен ... ... ... ... капитал шоттарындағы бөлек
резервтермен орны толтырылатын болады.
Банктердің өтімділігін жақсарту жəне қайта қаржыландыру ... ... ... ... ... ... ... «Basel
III: International framework for liquidity risk measurement, standards and
monitoring, December 2010» ұсынымдарына сəйкес пруденциалдық реттеу ... ... ... ... ... коэффициенттердің қолданылуы жоғары өтімді ресурстар қорын ... ... ... ... ... ... сенімді деңгейін
қамтамасыз етуге, сондай-ақ қаржыландыруды өте сенімді депозит көздерінен
тарту бойынша қосымша ынталандыру ... ұзақ ... ... ... тұрақтылығын қамтамсыз етуге бағытталатын болады.
Жалпы Агенттіктің жоспарланып отырған ... ... ... ... ... онжылдықта Қазақстанда рыноктық экономиканың негізі және оңтайлы
қаржы ... ... 90-шы ... ... ... әлеуметтік-саяси
және өзге де маңызды проблемалармен қатар, заманға сай банк жүйесін құруға
кірісті. Негізгі ... сөз жоқ, ... ... Банкіне түсті, ол
банктерді дамытудың және олардың ... ... ... ... ... ... ... етті.
Белгілі бір күрделілік банктік қадағалау мен реттеу ... ... ... - екі ... ... ... қағаздар рыногының
және т.б. пайда болуымен және дамуымен қатар қаржы рыногының ... ... еді. Сол ... де шығар, қаржы рыногының бейбір
бөліктері, өкінішке орай, бұдан әріде ойдағыдай дами алмады.
1993 жылғы ... ... ... және ... ... ... сондай-ақ банк секторындағы мемлекеттік реттеу мәселелері
белгіленген «Қазақстан Республикасындағы банктер ... және ... ... Банкі туралы» жаңа заңдар қолданысқа енгізілді. Екі
жылдан ... бұл ... ... реттеу (қадағалау) стандарттарын едәуір
жоғарылатуға және банк қызметінің заңдық деңгейдегі қажетті ерекшеліктерін
нығайтуға мүмкіндік бере отырып, жаңа ... ... ... ... ... ... ... деңгейдегі банктердің
халықаралық стандарттарға көшуінің кезеңдік бағдарламасын бекіткен болатын,
оны іске ... ... ... ... ... ... банк қызметін реттеу бастапқыда халықаралық талаптар,
оған қоса ... ... ... ... ... мен
стандарттары ескеріле отырып құрылды.
Қарастырылып отырған секторға рыноктық ... ... және ... мақсатында Қазақстан Ұлттық Банкінің қажет болған жағдайларда банк
заңдарын ... ... ... ... оның ... дәрменсіз
банктердің қызметін мәжбүрлеп тоқтатуына тура келді. Қазақстан Ұлттық
Банкінің банк ... және ... ... ... ... ... ... заңсыз мәмілелерге және операцияларға жол бермеу
мәселелері жөніндегі қатаң ... ... және ... ... ... ... теріс қабылдады.
Қазақстанда 90-жылдардың аяғында инвесторлар үшін барынша сенімді және
тартымды банк секторы болды, және де оның ... және ... ... айтарлықтай сенімге ие болуы аса маңызды еді.
Қазақстан Ұлттық Банкінің шешімімен 1999 жылы ұлттық банк жүйесінің
анағұрлым ... ... ... Жеке ... ... ... ... беру (сақтандыру) қоры құрылды.
Бұдан кейін, Қазақстан Ұлттық Банкі шоғырландырылған банктік ... ... ... 2001 жылы ... ... ... енгізілген
болатын, бұл ірі банктерді қадағалау ... ... және ... адал ... ... ықпал етті.
Банк секторының органы банк секторының жаңа ... ... ... сай ақпарат технологияларын ендіруге жан-
жақты ықпал етті, банктердің дербес кәсіпкерлік проблемаларын (оның ішінде
өзінің ішкі ... ... мен ішкі ... ... ... бойынша) оңтайлы дәрежеде шешті. Банк операцияларының
жекелеген түрлерін жүзеге ... ... ... дамыту үшін
жағдайлар жасалды. Қазіргі ... бұл ... ... алыс ... ... ... ... көлемі (мысалы, түрлі кредиттеу қорлары
және Қазпочта) тиесілі екендігі белгілі.
Банк жүйесімен салыстырғанда қаржы рыногының басқа ... ... ... ... ... ... оларды реттеу стандарттарын
бірдей жоғарылату қажеттігі туралы мәселені қойды. Сонымен бірге, қаржы
рыногында оның ... ... ... ... және ... ... қызметіне бөгет жасайтын ... ішкі ... мен ... болды.
Қаржылық ұйымдардың қызметі олар жүзеге асыратын ... ... ... және өз ... ... ... қаржылық тұрақтылықты қамтамасыз ... ... ... ... орындау мәселелері бойынша оларды
реттеу тұрғысынан алғанда едәуір ұқсастығы бар екендігі назарға алынды.
Қазақстан Ұлттық Банкінің ... ... ... қоса ... мен ... елдің төлем жүйесі саласында және т.б.) ... ... ... алғанын ескере отырып, оған қаржылық ұйымдарды
қадағалаудың барлық түрлерін одан әрі ... ... ... ... жылы, 2001 жылы және 2002 жылы сақтандыруды қадағалаудың, бағалы
қағаздар рыногын реттеушінің ... ... және ... ... ... қадағалау органының функциялары мен ... ... ... ... ... орталық банкке
берілді.
Қаржылық ұйымдарды қадағалаудың бірыңғай жүйесіне көшу жөнінде ... ... үшін ... ... ... 2002 ... күзінде өз
құрамында Қаржылық қадағалау ... ... ... ... ... ... шын мәнінде, банктік ... ... ... ... ... ... ... кезең ішінде Қазақстанның Ұлттық Банкі қаржы ... ... ... және ... ... жауапкершілігін жоғарылатуға
мүмкіндік жасайтын бірқатар шараларды жүзеге асырды. Елдің орталық банкінің
бастамасы бойынша зейнетақы ... ... ... заңдарға және
сақтандыру ... ... ... ... Ол әзірлеген бағалы
қағаздар рыногы туралы және ... ... ... ... ... кредиттік серіктестіктер, микрокредиттік ұйымдар және міндетті
сақтандырудың кейбір түрлері туралы заңдар ... ... ... ... ... нормативтік құқықтық базаны ... ... ... ... ... ... ... Банкі (өзінің еншілес ұйымдары
ретінде) Қазақстан актуарлық орталығын және міндетті ... ... ... ... беру қорын құрды. Оның ... ... ... ... ... рыногында зейнетақы төлемдеріне
кепілдік берудің осындай қорын құру ... ... ... ... Қазақстан Ұлттық Банкінің, әсіресе, оның қадағалау
функцияларының кеңеюімен байланысты қызмет ... ... ... ... банк ... оның «классикалық» функцияларын және қадағалау
органының функцияларын толық шектеудің мақсатқа сай болуы ... ... алға ... ... ... ... жаңа ... ескеретін
болсақ, бұл проблема өте маңызды болып отыр.
Елдің орталық банкі және валюталық реттеу мен бақылау органы ... ... ... атап ... ... реттеу мен бақылауға,
банктерде бухгалтерлік есепті ұйымдастыру жүйесіне, инкассация және ... ... ... ... есеп ... төлем
жүйесіне және шетел валютасымен айырбастау операцияларына қатысты банктерді
және басқа қаржылық ұйымдарды қадағалаудың аз ғана функциялары (мемлекеттің
ақша-кредит ... ... іске ... ... ... ... ... органының мақсаттары, принциптері және
міндеттері аталған заңда нақты айқындалған. Оның ... ... ... ... ... ... ... мүдделерін
қорғаудың тиісті деңгейін қамтамасыз ету жатқызылған. Осылайша, қаржы
рыногының ... ... ... ету және ... ... жай-жапсары
туралы халықтың жеткілікті ақпарат алуы туралы мәселенің маңызы зор.
Қаржылық қадағалау органы өз ... ... ... ... ең алдымен, халықаралық экономикалық ... ... ... желілерін пайдаланумен, сондай-ақ ұлттық қаржы
рыноктарын ырықтандырумен және ... ... ... ... және
де осы аталғандарға байланысты болып жатқан елеулі өзгерістерді - банктер
мен ... да ... ... қызметінде тәуекелдердің шоғырлануын
арттыруды ескеруі қажет деп ойлаймыз.
Қаржылық қадағалаудың бірыңғай ... ... ... ... ұйымдардың өз тәуекелдерін басқару сапасын, бұл тәуекелдерді
уақтылы анықтау және жою ... ... ... ... арттыруға
бағытталуға тиіс. Межелік талдауда және ... ... ... тексерулер жүргізуде пайдаланылатын құралдармен бірге, тек қана
қолда бар ішкі ақпаратты (қаржылық ұйымдардың қадағалау ... ... ғана ... ... ... және ... деректер, сыртқы
аудиторлардың есептері, менеджмент деңгейін бағалау және т.б.) ... ... және ... пайдалану көзделетін ең ... ... құру ... ... Сонымен бірге, ай сайынғы есепке
енгізілетін өлшемдердің бір бөлігі ғана ... ... ... ... ... инспекциялық тексерулерден әрине бас тартпайды,
алайда, оның нәтижелі болуын арттыру ойластырылуда.
Республиканың қаржы рыногында да көптеген шешілмеген ... ... ... және қаржылық ұйымдардың ... ... ... ... ... құны жоғары болғандықтан,
деңгейінің төмендігіне ерекше назар аударылуға тиіс. Қаржы рыногының кейбір
секторларында ... орта жоқ ... ... ... - мысалы,
өмірді сақтандыру бойынша тек қана бір ... ... ... ... Дүниежүзілік Сауда Ұйымына кіру қажеттігі
тұрғанына қарамастан, ... ... ... ... ... ... делдалдарының белгілі бір бөлігі өз қызметінде бизнесті және
клиенттермен жұмысты ұйымдастыруды ескі ... ... ... ... ... ... және олардың қызметкерлерінің
деңгейімен, мамандарды қайта даярлау жүйесін ұйымдастырумен қатар ... ... бар. ... ... пікірімізше, қаржы рыногының
субъектілері өз тарапынан жаңа ... ... ... дайын болуға
тиіс.[11]
Жаңа қаржылық қадағалау органы Қазақстан Ұлттық Банкімен бірлесіп
жұмыс ... ... өз ... бір-бірімен байланысты бағыттар бойынша
осындай күрделі міндеттерді шеше ... және ... ... ете ... деп ... өз ... ... бері нарықтық қатынастар күннен-күнге
дамып келеді. Бірақ экономикада ... ... ... ... оның
өзін-өзі басқаруы мүмкін емес. Оған белгілі бір дәрежеде мемлекет өзінің
саясаттары арқылы әсер етіп ... ... ... ... ... ... және қаржы (бюджеттік) саясаты жатады.
Экономиканы ақшалай-несиелік реттеуді қаржы саласының басты секторы
банк жүйесі іске асырады. Орталық банк ... ... ... арқылы
ақша-несие саясатының мақсаттарын жүзеге асырады.
Қазақстан Ұлттық банкі мемлекеттің ақша-несие саясатын анықтайтын және
жүзеге асыратын органы болып ... ... ... ... ... ... ... ұлттық валютаның тұрақтылығын, яғни оның ... мен ... ... ... ... ... бір ... экономикалық жағымсыз құбылыс болып табылатын ... ... ... ... ... ... нарықтық экономикада банктік жүйенің ролі ерекше.
Банктік жүйе–нарықтық ... ең ... және ... құрылымдарының
бірі. Банктер халық шаруашылығы қызметінің барлық ... ... ... болады.
Осылайша банктік жүйе елімізде қалыптасып, экономиканың тиімді қызмет
етуіне ат салысатын басты секторға айналды. Оның әр ... ... ... ... ... алып шығып, экономикалық өсуге бет алдық.
Қазір елімізде банк жүйесі егемендік алғаннан бері жүргізіліп келе
жатқан нарықтық ... ... ең ... ... жүйе ... ... ... «Қазақстан дамуының жаңа кезеңі» атты
Жолдауында ішкі және ... ... аса ... 30 ... бірі– қаржы жүйесінің ырықтандыру жағдайындағы тұрлаулылығы ... ... жаңа ... ... осы банк жүйесінің
рөлін айқындайтын негізгі басымдықтарды атап өткен. Ол, ең алдымен, біздің
банктеріміздің жергілікті ... ... әрі ... жобалардағы
бәсекелестік күреске әзір болуы керектігін ... ... ... ... тарапынан экономиканың келешегі бар секторларына нарықтық тұрғыдан
тиімді қолдау ... үшін ... ... және ... ... ... ... күшейту және де екінші деңгейдегі қуатты
банктердің капиталын ... ... ... іске ... ... ... ... шешу керектігі айтылады. Бұлардың барлығы банк
жүйесінің экономикадағы, соның ішінде қаржы ... ... ... оны одан әрі ... және ... тарапынан реттеу керектігін
дәлелдей түседі.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Банковское дело / Под. ред. О.МЛаврушина. – М: ... и ... – 576 ... ... ... Казахстана» №1,2,6,7,8,11; «Вестник КазНу» 2011
-2012.
3. ... ... ... Ғ.С.Сейітқасымовтың жалпы ред – Алматы: Экономика,
2011-465 бет.
4. Банки и банковские операции: Учебник/Под ред. проф. ...... и ... ... 2003.- ... ... нормативтік құқықтық актілеріне банк қызметін реттеу
мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу ... ҚР ... 2013 ... 25 ... №74 қаулысы
6. ҚР ҰБ Басқармасының 2013 жылғы 24 ... №383 ... ... ... ... ... ... қызметін реттеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар
енгізу туралы"
7. «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы» Қазақстан
Республикасы ... заң күші бар ... 1995 ... 31 ... 2444 2012.07.05 N 30-V (алғашқы ресми жарияланғанынан ... он күн ... соң ... ... ... «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк мекемелер» негізгі заң
актілері 2013 ... 1 ... ... «ҚР ... ... және ... ... реттеу мен қадағалау
агенттігінің 2010 ... ... ... ... ... О.М. ... ... и их операции» / М: Банки и биржи,
2009.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы коммерциалық банктердің қызметі36 бет
"ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ПРОКУРОРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ" ОҚУ ПӘНІНІҢ МӘНІ МЕН ЖҮЙЕСІ152 бет
«Ақмола облысы Шортанды ауданының жер учаскесінің кадастрлық құнын анықтау»41 бет
«Екінші деңгейлі банктер қызметтеріне бақылау және қадағалау»66 бет
«Әскери далалық жағдайларда әскердің тамақтануына санитарлық қадағалау жүргізу және ұйымдастыру негіздері.»6 бет
Адам және азаматтардың құқықтары мен бостандықтарының сақталуына прокурорлық қадағалаудың маңызы64 бет
Адам және азаматтардың құқықтары мен бостандықтарының сақталуына прокурорлық қадағалаудың маңызы мен мақсаттары54 бет
Активтермен басқарудағы алғашқы қадамда9 бет
Алдын ала тергеу жүргізу заңдылығына прокурорлық қадағалау37 бет
Алдын ала тергеу кезеңіңдегі прокурордың қадағалауы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь