Толық құнды, толық құнсыз қағаз несиенің мәні мен қызметтері

Мазмұны

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

I. Толық құнды, толық құнсыз қағаз несиенің мәні мен қызметтері ...
1.1. Толық құнды, толық құнсыз қағаз несиенің мәні мен қажеттігі ... ... ... ... ... ... ... ... .6
1.2. Несиенің қызметтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1.3. Несиенің формалары және олардың жіктелуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...9

II. Несиелік ақшалар.
2.1. Несиелік ақшаның мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2.2. Несиелік ақшаның түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .16

III. Қолма.қолсыз ақшамен есеп айырысу формалары.
3.1. Төлем тапсырмасымен есеп айырысу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..22
3.2 Чек арқылы есеп айырысу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25
3.3. Вексель арқылы есеп айырысу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .31

Пайдаланылған әдебиет ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...33
Кіріспе.
Ақша - жалпыға бірдей балама ретінде барлық басқа тауарлардың құнын көрсететін ерекше тауар. Ақша барлық тауар өндірушілер, сатушылар, тұтынушылар арасындағы экономикалық байланысты қамтамасыз етеді. Ақша тауар өндірісі мен тауар айырбасының тарихи дамуы нәтижесінде пайда болды. Алғашқы кезде бір еңбек өнімі екінші еңбек өніміне тікелей айырбасталды. Кейінірек айырбас сауда дамуының барысында құнның жай формасының орнына құнның толық және жайылыңқы формасы келді. Одан әрі өндіріс пен айырбастың дамуы нәтижесінде тауарлар арасынан бір тауар бөлініп шығып, басқа тауарлар осы тауарға айырбасталды. Сөйтіп құнның толық және жойылыңқы формасы құнның жалпылық формасына орын берді. Құнның ең жоғарғы ақша формасындағы жалпыға бірдей балама рөлі, бір тауардың еншісіне тиді, яғни ерекше тауар түрі - ақша пайда болды.
Ақша өзінің дамуы барысында екі түрге бөлінеді: толық құнды ақшалар және толық құнсыз ақшалар.
Толық құнды ақшалар - номиналдық құны оны дайындауға кеткен нақты құнымен сәйкес келетін ақшалар.
Мұндай ақшаларға металл ақшалар, соның ішінде: мыстан, күмістен және алтыннан жасалғандары жатады.
Толық құнсыз ақшалар (құнның белгілері) - номиналдық құны нақты құнынан, яғни олардың өндірісіне кеткен қоғамдық еңбектен жоғары болып келетін ақшалар.
Оларға мыналар жатады:
• құнның металдық белгілері - арзан бағалы металдардан жасалған ұсақ монеталар, мысалға жез, алюминий т.б. монеталар;
• құнның қағаздан жасалған белгілері. Құнның қағаздай белгілері екіге бөлінеді: қағаз ақшалар және несиелік ақшалар.
Қағаз ақшалар — бұл нағыз ақшалардың өкілдері. Тарихта олар айналыста жүрген алтын және күміс монеталардың орынбасарлары ретінде пайда болды. Қағаз ақшалардың айналыста жүруінің объективті мүмкіндігі, олардың айналыс құралы қызметін атқару ерекшеліктеріне байланысты. Қағаз ақшалар (қазыналық билеттер) - бюджет тапшылығын жабу мақсатында шығарылатын және металға ауыстырылмайтын, сондай-ақ мемлекет белгілеген өзіндік номиналы бар құнның белгілері. Қағаз ақшалар тек қана айналыс құралы және төлем құралы қызметін атқарады. Олардың айналыста ұлғаюы мемлекеттің қаржы жетіспеушілігіне байланысты шығаруымен түсіндіріледі. Қағаз ақшалар өзінің табиғаты жағынан тұрақсыз және құнсыздануға тез икемді. Олардың құнсыздану себептеріне: айналысқа басы артық қағаз ақшалардың шығарылуын, эмитентке деген сенімнің төмендеуін және төлем балансының қолайсыздық жағдайын жатқызады.
Біздің қарастырып отырған басты тақырыбымыз несиелік ақшалар. Несиелік ақшалар деп - тауар өндірісінің дамуымен, яғни тауарларды сатып алу және сатудың уақытын кешіктіріп төлеуге (несиеге) берілуімен байланысты пайда болған ақшаларды айтамыз.
Сіздер курстық жұмысыммен таныса келе бірінші бөлімнен несиенің мәні мен қызметтері, формалары және несиенің жіктелуі туралы мәлімет алатын боласыздар. Ал, екінші бөлімнен, яғни негізгі бөлімнен несиелік ақшамен толығырақ танысасыздар. Ал, үшінші бөлімде - Қолма-қолсыз ақшамен есеп айырысу формалары, оның ішінде төлем тапсырмасымен есеп айырысуды, чекті, вексельді қарастырдым.
Пайдаланылған әдебиет
1. Мақыш Серік Биханұлы. Ақша айналысы және несие: Оқу құралы. –
Алматы: Қазақ университеті, 2000. - 129 б.
2. Мақыш Серік Биханұлы. Ақша айналысы және несие. Издат Маркет. –
Алматы, 2004.
3. Ақша несие банктер. Сейтқасымов
4. Ақша несие банктер. Саниев
5. М. Насырова. Экономикалық терминдер сөздігі. - Алматы: Қазақ
баспасөзі.
6. М. Насырова. Әлеуметтік-экономикалық терминдердің қысқаша орысша-
қазақша түсіндірме сөздігі. «Қазақстан» баспасы. Алматы
7. С.Б Баймұханова. Ә.Ж Балапанова «Бухгалтерлік есеп» Алматы 2001 ж.
8. Н.А Каморджанова, И.В Карташова «Бухгалтерский финансовый учет»
Москва 2002г. 88-90 стр
9. Е.Ф. Жуков. Масква 2000г. «Денги, кредит банки»
10. «Общая теория денег кредита» Е.Ф Жуков. Москва «Банки и Биржа»
Издательства объединении «ЮНИТИ» Я 1998г.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
...................................................................3
I. Толық құнды, толық құнсыз қағаз несиенің мәні мен ... ... ... ... ... қағаз ... мәні ... ... ... ... және ... ... ... ... ... ... ... Қолма-қолсыз ақшамен есеп айырысу формалары.
3.1. ... ... ... Чек ... ... ... ... ... - жалпыға бірдей балама ретінде барлық басқа тауарлардың құнын
көрсететін ерекше тауар. Ақша ... ... ... ... арасындағы экономикалық байланысты қамтамасыз етеді. Ақша тауар
өндірісі мен тауар айырбасының тарихи дамуы нәтижесінде ... ... ... бір ... өнімі екінші еңбек өніміне тікелей айырбасталды.
Кейінірек айырбас сауда дамуының ... ... жай ... ... ... және жайылыңқы формасы келді. Одан әрі өндіріс пен айырбастың
дамуы нәтижесінде тауарлар арасынан бір тауар бөлініп ... ... ... ... ... Сөйтіп құнның толық және жойылыңқы формасы құнның
жалпылық формасына орын ... ... ең ... ақша ... жалпыға
бірдей балама рөлі, бір тауардың еншісіне тиді, яғни ерекше ... түрі ... ... болды.
Ақша өзінің дамуы барысында екі түрге бөлінеді: толық құнды ақшалар
және толық құнсыз ақшалар.
Толық құнды ақшалар - ... құны оны ... ... ... сәйкес келетін ақшалар.
Мұндай ақшаларға металл ақшалар, соның ... ... ... ... жасалғандары жатады.
Толық құнсыз ақшалар (құнның белгілері) - номиналдық құны ... яғни ... ... ... ... ... ... болып
келетін ақшалар.
Оларға мыналар жатады:
• құнның металдық белгілері - ... ... ... ... ұсақ
монеталар, мысалға жез, алюминий т.б. монеталар;
• құнның қағаздан ... ... ... ... белгілері
екіге бөлінеді: қағаз ақшалар және несиелік ақшалар.
Қағаз ақшалар — бұл нағыз ақшалардың өкілдері. ... олар ... ... және ... ... орынбасарлары ретінде пайда болды.
Қағаз ақшалардың айналыста жүруінің объективті мүмкіндігі, олардың айналыс
құралы ... ... ... байланысты. Қағаз ақшалар (қазыналық
билеттер) - бюджет тапшылығын жабу мақсатында ... және ... ... ... ... өзіндік номиналы бар құнның
белгілері. Қағаз ақшалар тек қана айналыс құралы және төлем құралы ... ... ... ... ... ... жетіспеушілігіне
байланысты шығаруымен түсіндіріледі. Қағаз ақшалар өзінің ... ... және ... тез ... ... ... ... басы артық қағаз ақшалардың шығарылуын, эмитентке ... ... және ... балансының қолайсыздық жағдайын жатқызады.
Біздің қарастырып отырған басты тақырыбымыз несиелік ақшалар. Несиелік
ақшалар деп - ... ... ... яғни тауарларды сатып алу ... ... ... ... ... ... байланысты пайда
болған ақшаларды айтамыз.
Сіздер курстық жұмысыммен таныса келе бірінші бөлімнен несиенің мәні
мен ... ... және ... жіктелуі туралы мәлімет алатын
боласыздар. Ал, екінші бөлімнен, яғни ... ... ... ... ... Ал, ... бөлімде - Қолма-қолсыз ақшамен есеп
айырысу формалары, оның ішінде төлем тапсырмасымен есеп айырысуды, ... ... ... Несиенің мәні мен қызметтері
1.1. Несиенің мәні мен қажеттігі
Несие - нарықтық экономиканың ... ... ... ... ... білдіреді. Оны барлық шаруашылық субъектілерімен қатар,
мемлекет те, үкімет те, ... жеке ... да ... пайда болуын өнімдерді өндіру сферасынан емес олардың айырбас
сферасынан іздеу қажет.Тауар ... - бұл ... бір ... ... ... білдіреді десе, шынымен де осындай айырбас кезінде несиеге
байланысты қатынас туындайды.
Құнның ... - бұл ... ... ... сипаттайды.
Несиелік қатынастардың пайда болуың экономикалық негізіне капитал айналымын
жатқызуға болады.
Көбіне несиені ақша ретінде ... Бір ... ... ... ... де бар ... Себебі, қазіргі шаруашылықта ... ... ... ... ... та бұл жерде ақша мен несиенің әртүрлі
әртүрлі ұғымды білдіріп, әртүрлі қатынастарды түсіндіретінін ... ... - бұл ... ... қайтару шартында уақытша пайдалануға (қарызға)
берілетін ссудалық капитал қозғалысы.
Несие ақшалай капиталдың ссудалық капиталға өтуін қамтамасыз ... ... ... мен ... ... ... ... қатынасты
бейнелейді. Несиенің көмегімен заңды және жеке тұлғалардың уақытша бос
қаражаттары мен ... ... жүйе ... ... ... және ... негізде пайдалануға берілетін ссудалық ... мен ... ... ... ... бар. Несие - бұл банктің
қаражатын құрайтын көзі ретінде барлық несиелік қатынастарды ұйымдастырудың
әр түрлі формаларының болуын және ... ... ... ... ... кең ұғымды сипаттайды. Ссуда - бұл ссудалық шот ашумен
байланысты ... ... ... ... бір ... білдіреді.
Экономикалық категория ретінде, несие - ... және ... ... ... арасындағы несие қорын құру және
оларды қайтарылу, пайыз төлеу шартында белгілі бір ... ... беру ... ... өндірістік қатынастар жиынтығы.
Зерттеу заты ... ... ... ... ... элементтерден тұрады. ... ... ең ... ... ... ... ... мәміле бойынша несиелік
қатынастар субъектісіне қарыз беруші және қарыз ... ... ... - ... ... ... қатынастың екінші жағы. Қарыз беруші ... ... ... ... ... субъектілер болып табылады. Қарыз
берушілерге:
• банктер, банктік емес ... ... ... және ... ... ... ... - бұл несиені алушы және оны
қайтаруға міндетті, несиелік қатынастың екінші жағы. Борышқор және ... ... ... ... ... де, ... түсініктері әр
түрлі. Мысалға, кәсіпорын немесе жеке ... ... ... т.б. ... ... ... ... бірақ бұл жерде
ешқандай да ... ... ... ... бұл ... экономикалық қатынасты емес, сондай-ақ адамзаттық қатынастар ... ... - бұл өте ... ... Ал ... ... - бұл қосымша
қаражатқа деген ... бар ... ... және ... ... ... несиенің
құрылымының элементіне ... ... де ... ... - бұл ... ... ... яғни қарызға берілген құнды
білдіреді.
1.2. Несиенің қызметтері
Несиенің экономикадағы орны мен ... оның ... ... ... ... ... ... ретінде мынадай қызметтерді
атқарады:
• қайта бөлу;
• айналыс ... ... ... ... ... орнын уақытша алмастыру;
• капиталдың шоғырлануын жеделдету;
• ғылыми-техникалық прогресті жеделдету.
Несиенің қайта бөлу қызметі кез ... ... ... экономикасының
толық қанды жұмыс жасауына өз, үлесін қосады. Несиенің бұл қызметінің
көмегімен экономикалық жүйенің бір ... ... бір ... ... болады. Несиенің бұл қызметінің қаржының қайта бөлу қызметінен
айырмашылығы қаржының ... ... ... ... ал ... мен
аймақтар арасындағы капитал ағымы несие арқылы, яғни ол нарықтық механизм
негізінде жүзеге асырылады.
Несиенің ... ... ... ... іс ... асуы
несиенің экономикалық мәнінен туындайды, ... ... ... түсуі мен жұмсалуы арасындағы уақытша болатын ... ... ... ... ... ... ... Міне,
сондықтан да мұндай жағдайларда қарыз алушылардың барлық категориялары
өздерінің меншікті қаражатқа ... ... ... ... үшін
несиені паңдаланады. Бұл дегеніміз капитал айналымын қамтамасыз етіп қана
қоймай, ... ... ... де мүмкіндік жасайды.
Ал келесі қызметі, яғни несиенің айналыстағы нақты ақшалардың орнын
уақытша алмастыруы. Қазіргі несиелік ... ... ... ... ... бар. Бұл ... іске асу ... тек қана тауар
айналысын емес, сондай-ақ нақты ақшалардың уақытша орнын ауыстыра отырып,
ақша айналысын да ... ... бұл ... ... ... ... ... карточкалар көмегімен жүзеге ... бұл ... ... ақша ... ... ... ақша массасына және төлем айналымына да ықпал етеді.
Капиталдың шоғырлану процесі ... ... ... ... жасау үшін маңызды болып табылады. Мұндай міндеттерді шешуде
несиенің бұл ... ... ... ... ... пайда алуға
мүмкіндік береді.
Несиенің ғылыми-техникалық прогресті жеделдету ... ... ... ... қаржыландырумен сипатталады. Сондықтан да,
несиенің көмегінсіз көптеген ғылыми-зерттеу ... ... ... ... ... жасауы қиынға түседі. Сондай-
ақ несие өндіріске ғылыми ... ... ... ... үшін ... қажет болып табылады. Себебі, оңдай шығындар бастапқыда ... оның ... орта және ұзақ ... ... ... ... ... формалары және олардың жіктелуі
Несиенің формалары, оның ... және ... бір ... ... ... ... ... келеді.
Несиенің формасы — бұл несиелік қатынастар құрылымының, олардың
негізгі қызметтерінің, яғни әр ... ... және ішкі ... ... сақталатын көрінісін білдіреді. Несие берушілер мен қарыз алушылар
арасындағы байланыстар қалай өзгергенімен де, ... ... сол ... екі ... бар: тауарлы және ақшалай. Мұндағы тауар түрінде
берілетін несиені - коммерциялық, ал ақша ... ... ... ... ... несиенің түрлері осы екі ... ... ... ... - бұл қарыз берушінің қарыз алушыға қарызға берген
тауарын білдіреді. Коммерциялық ... - бұл ... ... ... себеп болған, экономикадағы несиелік қатынастардың алғашқы формасы.
Несиенің бұл формасының басты мақсаты - ... өту ... ... одан ... ... ... қарыз алушы да және оны берушілер ретінде
кәсіпкерлер мен бизнеспен айналысатындар бола ... ... ... ... ... алушыда нақты ақшаның болмай ... ... ... ... ... ... ретінде қарыз алушының
көрсетілген соманы уақытында төлейтіндігін куәландыратын ... ... - ... ... ... ... ... айырмашылығы мынадай:
• қарыз беруші ролінде банктік мекемелер емес, яғни тауар немесе ... ... кез ... заңды тұлға бола алады;
• коммерциялық несие тек қана тауар формасында ... ... ... өнеркәсіптік немесе саудр капиталымен байланысты;
• коммерциялық несиенің орташа құны сол кезеңдегі ... ... ... ... болады;
• қарыз беруші мен қарыз алушы арасындағы несиелік мәміленің заңды түрде
рәсімделуі барысында, бұл несие үшін төленетін ақы ... ... ... ... - бұл банктік мекемелерден ... ... ... ... ... білдіреді. Банктік несие - бұл экономикадағы
кеңінен тараған несиелік қатынастардың формасы ... ... ... ... ... ... ... несиелік шарт немесе несиелік
келісім жатады. Банктік несиеде несие беруші: банк және ... ... ... ал ... ... ретінде: кәсіпкерлікпен немесе
бизнеспен шұғылданатын қаржы ресурстарына деген сұранысы бар кез ... ұйым ... ... ... ... ... басты мақсаты - бұл
пайыз түрінде табыс алу.
Несиенің ... ... және ... ... ... өздерінің клиенттеріне әр ... ... Олар ... ... ... ... ... категорияларына қарай:
1. Қаржылық институттарға берілетін несиелер:
• мақсатты қорларға;
• банктерге;
• қаржы-несиелік мекемелеріне.
2. Қаржылық емес агенттерге берілетін несиелер:
• өнеркәсіп салаларына;
• ауыл ... ... ... ... ... ... кооперативтерге;
• жеке кәсіпкерлерге.
3. Тұтыну мақсатына берілетін несиелер.
ІІ. ... ... ... ... (1 ... дейін);
• орта мерзімді (1 жылдан 3-5 жылға дейін);
• ұзақ мерзімді (5 жылдан жоғары).
III. Тағайындалу және ... ... ... ... ... жұмсалатын;
• айналым қаражатына жұмсалатын.
IV. Қамтамасыз ету дәрежесіне қарай:
Қамтамасыз етілген:
• кепілхатпен;
• кепілдемемен;
• кепілдікпен.
Сақтандырылған.
Қамтамасыз ... ... ... ... ... дәрежесіне қарай:
1) Стандартты несие - қайтарылу уақыты жетпеген, бірақ қайтуында ... жоқ ... ... несиелер - қайтарылу уақыты кешіктірілген, мерзімі ұзартылған
және банк үшін тәуекел ... ... ... ... активтердің
жіктеу ережесіне сәйкес, күмәнді несиелер ішінара бөлінеді: ... ... ... ... ... ... күмәнді, 5-санатты
күмәнді.
3) Үмітсіз несиелер - қайтару уақыты ... ... ... ... ... ... ... берілуіне қарай:
• ұлттық валютамен;
• шетел валютасымен.
VII. Берілу ... ... ... ... - бұл жеке ... тұтыну тауарларын сатып алу үшін
және тұрмыстық қызметтерді ртеуге ... ... ... несие - бұл қозғалмайтын мүліктерді (тұрғын үйді, өндіріс
ғимараттарын, ... және ... ... ала ... ұзақ мерзімге
берілетін несие.
3. Овердравт несиесі - клиенттің шотынан қарржатты шегеру, дебеттік ... ... ... ... ... ... ... несиесі өтімділікті - өтімділікті қолдау мақсатында бір түнге
берілетін банкаралық несиенің түрі.
5. Онкольдық несие - кредитордың ... ... ... ... ... несие.
6. Банкаралық несие - банктердің бір-біріне беретін несиесі.
7. Ломбардтық несие - тез іске асатын ... ... ... бағалы
қағаздарды кепілге алып,берілетін несие.
8. Лизингтік несие - құрал-жабдықтарды жалға алумен байланысты берілетін
несие.
9. ... ... - ... ішке алып кіру және ... ... дайын өнімдерді сыртқа шығару тәжірибесінде пайдаланылатын ... ... ... - банктің сеніміне кірген, төлем қабілеті жоғары
клиенттерге берілетін несие.
11. ... ... - ... ... ... мен түсімді алу
мерзімі арасындағы ... ... ... ... ... ... ... объектісіне қарай:
• меншікті айналым қаражаттарын толықтыруға;
• материалдық қорлар жиынтығы мен өндіріс шығындарына ... ... ... қызметке байланысты тауарларды экспорттау мен
импорттауға;
• азаматтардың жеке ... үшін ... ... ... ... да ... ... ломбардтық, кепілдік және ссудалық операциядарға;
... және ... ... ... мен ... ... үзілістерге;
• күрделі жүмсалымдарды қаржыландыруға;
• тез ... ... ... ... ... ... ... халыққа тауарлар сатуды
ынталандыруға бағытталады. ... ... ... ... ... бір ... тауар айналымының ұлғаюына сай несиенің көлемі
өседі, ... ... ... ... алу ... ... ... халықты несиелеудің өсуі, сүраныстың төлем қабілеттірін
ұлғайтады. Мұндай тәуелділік, әсіресе ... ... ... ... ... болуда.
Тұтыну несиесінің дамуы әр ... ... әр ... ... ... мен Жапонияда халықтың қарызының ... ... ... ішкі ... ... 10% -ың, Германия мен Францияда - 30% -ын, ал
Ұлыбритания мен АҚШ-та 60% -ын ... ... Бұл ... ... ... ең ... ... автомобиль, электр тұрмыстық
құралдарды, жиһаздарды және т.с.с. сатып алу ... жиі ... ... ... ... ... көп бөлігі автомобильдерді
сату үлесіне тиеді. Экономикалық ... ... ... несиесі банктік
несиенің бір бөлігі ретінде, оның басты бағыты тек жеке ... ... ... ... ... да, ... бұл формасының
экономикасы дамыған елдерде кеңінен пайдалануының екі түрлі ... ... ... яғни бұл несие халыққа ең ... ... ... қол ... ... ... ... екіншісі,
объективті, яғни кез келген қоғамның дамуының басты бір ... - бұл ... ... ... ... ендеше тұтыну несиесін қолдану
аталған мәселені шешуге мүмкіндік береді. Тұтыну несиесі ... ... ... рөл ... ... да, оны ... ... белсенді түрде реттеп отыру қажет. Мұндай реттеуді екі түрге
бөледі: ... және ... ... ... ... ... мемлекет
тұтынушыларды ынталандыруға тиіс.
Қазақстанда тұтыну несиесі кеңінен дамып отырған несиеге ... ... ... ... ... ... ... түрлері
қолданылуда:
- автомобилдік несие;
- ұзақ мерзімде пайдаланылатын тауарлар ... ... ... ... ... үйді ... ... берілетін несие;
- кейінге қалдырылмайтын қажеттіліктерге (оқу, ... ... ... берілетін несие.
Мұнда автомобильдік несие бойынша жаңа және жүрілген автомобильдерді
банк несиесі көмегімен алуға ... ... ... ... мыналар жатады:
• жиһаз;
• сантехника;
• аудио-видио және тұрмыстық техникалар;
• компьютер және ... ... да ... ... бөлім. Несиелік ақшалар
2.1. Несиелік ақшаның мәні
Несиелік ақшалар - тауар өндірісінің дамуымен, яғни ... алу және ... ... ... ... (несиеге) берілуімен
байланысты пайда болған ақшалар. ... ... ... ... операцияларымен байланысты. Мұндай ақшалардың басты мақсаты: ақша
айналымын икемді ету; нагыз ... ... ... ... ... мүмкіндік жасау.
2.2. Несиелік ақшаның түрлері
Несиелік ақшалардың мынадай түрлері бар: вексель, банкнота, және чек.
«Вексель» сөзі ағылшынша bill note - ... шоты ... ... - белгілі бір соманы алдын ала келісілген мерзімде және ... ... ... ... ... ... ... еқі
түрі бар: жай және аудармалы. ... ... ... ... туралы» (28.04.97) ҚР заңында мынадай түсініктемелер берілген:
Жай вексель (соло) - вексельді ұстаушыға ... ... ... бір ... ... ... ... байланысты төлеу туралы вексель
берушінің еш нәрсемен негізделмеген міндеттемесін сипаттайтын вексель.
Аудармалы вексель (тратта) - вексельде ... ... ... ... ... ... ... (ремитентке) төлеу туралы үшінші бір
тұлғаға (трассатқа) вексель ... ... еш ... ... ... ... ... тратта бойынша төлеуге келісімін бергеннен бастап, борышқор
болып табылады. Аудармалы вексель келесі ... ... ... ... ... ... ... жүре береді. Ayдару туралы
қолдардың көбеюіне байланысты вексель айналысы ұлғая түседі және мұндағы ... ... ... міндеттемеге бірлесіп жауап береді.
Жай және аудармалы вексель - коммерциялық вексельдің ... ... ... ... ... әдебиеттерде вексельді мынадай
түрлерге бөлінеді: қаржылық, қазыналық, достық, бронзалық.
Қаржылық (банктік) ... - ... бір ақша ... ... беруден
туындайтын қарыздық міндеттеме.
Қазыналық вексель - бюджет тапшылығын жабу ... ... ... оның ... ... вексель бойынша мемлекет
борышқор болып саналады.
Достық вексель кейіннен банкте оларды ... алу ... ... вексель нақты қамтамасыз етілмеген қарыздық міндеттемені
білдіреді.
Вексельдің мынадай өзіне тән қасиеттері бар:
• дерексіздік, яғни ... ... ... ... ... ... яғни ... туралы актіні нотариуспен жасағаннан кейін
тиісті шара қолданылғанға ... ... ... түрде төленуге
тиістігі;
• айналымдылық, яғни басқа бір тұлғаларға аударып жазу арқылы ... ... ... вексельдің берілуі.
Қазақстанда жоғарыда аталған заң қабылданғанға дейін және одан кейін
де вексель айналысы дамып келеді.
Вексель ... ... ... ... ... ... атап ... болады. Бұл банк 1996 жылы ... ... ... ... сәйкес өзінің 500, 1000 және 5000 АҚШ
долларындағы ... ... ... ... ... несие құралы
ретінде клиенттеріне берді. Сол клиенттерінің ішінде атап айтсақ, сыртқы
астық ... ... ... ... ... 5000 ... вексельді тендер бойынша ... ... оны ... арасында төлем құралы ретінде пайдаланды.
Сонымен қатар, осы банк 2003 жылы ... ... ... ... ... 200,0 млн. ... бағалаған вексельдерін өтеді. Мұндағы,
«домицилиат» - вексельде ... ... ... ... ... ... қатысатын банк.
Банкнота (ағыл. сөзінде «Bank-note» аударғанда «банк билеті») -
орталық ... ... ... әр ... номинальдағы ақша бірліктері.
Ол вексельден және қағаз ... ... ... ... ... айырмашылығы бap:
мерзімділігіне қарай, егер де вексель мерзімді қарыздық міндеттеме
болса (3-6 ... ал ... - ... ... ... ... вексельді айналысқа жеке кәсіпкерлер шығарады және
оның жеке кепілдігі ... ал ... ... ... орталық банк
шығаратындықтан, оған ... ... ... ... банкнотаны екі түрге бөледі классикалық
және жай.
Классикалық банкнота - бұл банкнотаның алғашқы ... ... ... алтынға еркін алмастырылатын, яғни алтынмен қамтамасыз етілген
Орталық ... ... ... ... ақшалардан өзіндік айырмашылығы бар:
... ... - ... ... ... айналыс құралы ретіндегі
қызметінен туындаса, ал ... ... ... ... ... пайда
болған;
• эмиссиялау әдісі бойынша - қағаз ... ... ... ал банкнотаны Орталық банк шығарады;
• қайтарылуына қарай - классикалық ... ... ... ... ... ... ... ал қағаз ақшалар қайтарылмайды, яғни
олар айналыста қала береді;
• ауыстырылуына қарай - ... ... ... ... ... ... күміске ауыстырылып отырса, қағаз ... ... ... алтынға ауыстырылуы тоқтағаннан бастап, банкнота
алтынмен қамтамасыз етілуі ... оның ... ... ... ... ... ... себебі тшіық банктің вексельдік портфелі ... ... мен ... ... ... - бұл ... кездегі айналыста шығарылған Орталық банк
билеті. Олар ... ... тек қана ... банктің барлық
активтерімен қамтамасыз етіледі. Ендеше қазіргі ... ... ... ... жай ... алтынмен қамтамасыз етілмейді, бірақ
олардың белгілі бір дәрежеде тауарлық немесе ... ... ... олар қағаз-ақша айналысының заңдылықтарына бағынады.
Қазіргі кезде ҚР ... ... жай ... ... үш ... ... көрсетуге болады:
... ... ... ... (үкіметті) ... яғни ... ... ... ... ... барысында. Шынында да,
еліміз тәуелсіздік алған жылдардың басында экономикадағы ... 1993 - 1998 жж. ... ... ... ... Айталық, 1995 -
X 1996 жылдары бюджет тапшылығы ЖІӨ-нің 5,5% -на ... ... ... сол
уақыттары республиқалық бюджет ... 80% -ға ... ... ... ... несиелері есебінен жабылғаны белгілі. Әрине
бүл ... ... ... да ... оның бірі ... орын ... ұлттық валюта бағамының ... ... ету және ... ... өтеу үшін мемлекеттің ... ... ... ... ... ақша ... ... ... мен ... ... ... банктердің
қүрылып, олардағы ағымдық шоттарға бос ақшалай қаражаттардың жинақталуына
байланысты несиелік және ... ... ... ... кеш пайда болды.
Алғашқы чектер 1683ж.
Англияда ... ... Чек - ... шот ... ... ұстаушыға
белгілі бір ақшалай соманы төлеу турады немесе басқа ағымдық шотқа ... ... ... ... жазбаша бұйрығы.
Чектің ... ... ... ... чек - банктен қолма-қол ақша алуға арналған төлем құралы;
... чек - ... ... ... бір ... атына жазылады;
• ордерлі чек - бір ... ... ... бірақ
индоссамент бойынша басқа бір тұлғаға бepyге құқық ... ... чек - ... ... ондағы көрсетілген сомасы төленеді;
• есеп айырысу чегі - заңды тұлғалар ... ... ... ... жол чегі - ... ... арналған төлем құралы;
• кепілдендірілген чек - ... ... ... ... ... сипаттайтын төлем құралы.
Чектің экономикалық жаратылысы мынадай:
• біріншіден, ол банктен нақты ақшаны алуға қызмет етеді;
... ол ... және ... құралы қызметін атқарады;
• үшіншіден, ол қолма-қолсыз ... есеп ... ... ... - ... ... ... автоматты түрде өңдеу
құралдарын ... ... ... ... ... ... ... және
олардың клиенттері, сатушылар мен ... ... ... ... ... ... карточка формасында болады. Олар екі
түрлі болып келеді:
• дебеттік (төлем) карточка - ... ... ... ... ... ... ... сәйкес шоттағы қаражатты пайдалануға,
банкомат арқылы қолма-қол ақша алуға, ... ... мен ... ... ... ... ... Кредиттік карточка - оның ... мен ... иесі ... сәйкес, несиелік көлемінде тауарлар мен ... ... ... не ... ақша ... ... карточка.
Қазақстан Республикасындағы екінші деңгейдегі банктер дебеттік және
кредиттік карточкалардың ... және ... ... ... ... «Eurocard», «Master Card», «Visa», «ALTYN», «Maestro»,
және т,б. ... ... ... алуға арналған дебеттік карточкалар да кеңінен
қолданылуда. Мұндай карточкалардың шоттары көбіне теңгемен ... ... ... ... ... және ... көрсету
сферасында қолданылады. Қазіргі уақытта несиелік карточкалардың мынадай
түрлері қолданылады: ... ... ... бензин сатып ... ... және ... ... ... ... ... таралған түрінде сауда карточкаларын жатқызуға болады.
ІІІ бөлім. Қолма-қолсыз ақшамен есеп ... ... ... ... есеп ... ... айналысы - бұл қолма-қолсыз ақшалар ... ... ... ақшалар деп - чектер, несиелік карточкалар, электрондық
аударымдар ... ... ... ... ... ... ... болады.
Қолма-қолсыз ацшамен есеп айырысу - бұл ... ... мен ... ... ... жазбаша түрде жасалатын
ақшалай есеп айырысуларды білдіреді.
Қолма - қолсыз ... есеп ... ... ... айналымын сақтау
және белгілі бір формадағы есеп ... ... ... жүзеге
асырылады, есеп айырысу құжаттарының түрлеріне, төлеу ... ... ... ... ... байланысты қолма - қолсыз ақшамен
есеп айырысулардың мынадай формалары болады:
• төлем ... есеп ... ... ... - ... есеп ... ... арқылы есеп айырысу форматы;
• чек арқылы есеп ... ... ... есеп ... ... ... мен ... төлеуші мен қаражатты алушының
арасындағы келісім - шартпен анықталуға тиіс.
Есеп ... ... ... ... ... анықталады:
• контрагенттердің арасындағы шаруашылық байланыстар сипатымен;
• жабдықтайтын өнімнің ерекшелігін және оны ... ... ... ... ... - ... ... тасымалдау тәсілімен;
• заңды тұлғалардың қаржылық жағдайымен.
Формаларды таңдауда есеп айырысуды жүргізудің бекітілген ... банк ... ... ... ... тапсырмасымен есеп айырысу бұл - ... ... ... есеп айырысу формасы.
Төлем тапсырмасы - клиенттің өз ... ... бір ... ... ... ... ... берген тапсырмасын білдіреді. Төлем
тапсырмасымен есеп айырысу кең ... ... ... асыру үшін
қолданылады: алынған тауарлары мен көрсеткен қызметтері үшін, тауарлы емес
операциялар (зейнетақы және сақтандыру ... ... ... ... ... және т.б. төлемдер) бойынша, жабдықтаушылар мен
мердігерлерге тауары және көрсетілген ... үшін ... ала ... ... бойынша.
Төлем тапсырмасы оны толтырған күннен бастап (оны ... күн ... он ... ... және ... шотында қаражат болған жағдайда
ғана іске асырылады.
Төлем тапсырмасымен есеп айырысу сызбасы 1-суретте берілген.
1-сурет. Төлем тапсырмасы бойынша тауарлар ... үшін ... ... кейін төлеу барысында есеп айырысу сызбасы.
1-тауарды (қызметті) жабдықтау; ... ... ... беру ... ... ... ... банкіне қаражатты аудару және
алушының шотына есептеу; ... оның ... ... түскендігін
хабарлау.
Екі жақтың келісуі бойынша төлем тапсырмасы мерзімді, мерзімінен бұрын
және кешіктірілген болуы мүмкін. Мерзімді төлем - бұл ... ... ... ... ... жөнелткеннен кейін, яғни тікелей келісім
беру жолымен (2-суретті қара); немесе ірі мәмілелер барысында ... ... ... Мерзімінен бұрын және кешіктіріп төлеу бұл жақтың
қаржылық ... зиян ... үшін ... ... ... ... Төлем тапсырмасы бойынша тауарлар (қызметтер) үшін төлемді
алдын ала төлеу барысында есеп айырысу сызбасы.
1-алдын ала ... ... ... (қызметті) жабдықтау туралы
келісім шарт жасау; 2-төлем тапсырмасын банкке беру және шоттан ... ... ... ... ... және ... ... 4-жабдықтаушыға оның шотына қаражат түскендігін хабарлау; ... ... ... ... ... мақсатында төлеуші мәмленің шартында төлем
тапсырмасына акцепт беруі мүмкін. Бұл жағдайда банк ... ... үшін ... ... жеке бір ... ... қояды. Төлем тапсырмасы
арқылы ecеп айырысудың кемшілігіне қаражат айналымының ... ... ... және ... шаруашылық айналымынан белгілі бір ... ... ... ... ... есеп айырысудың артықшылығы, оның әмбебап есеп
айырысу ... ... ішкі ... есеп ... ... жабдықтауларға байланысты, тауарлы және ... ... ... ... ... ... төлеу және алдын ала төлеу, аванс
арқылы төлеуде қолданылумен сипатталады.
3.2. Чекпен есеп айырысу
Чекті - есеп айырысу ... ... ... ... заңды және жеке
тұлғалар пайдалана алады. Чек беру төлемді ... ... бір ... ... Чек беру өз, мәні ... ... ... ақшалай міндеттемесін
орындау болып табылмайды, бірақ ол соны орындау үшін ... ... ... ... орындау тек чек бойынша ақшаны алатын кезде ғана
болады. Чектер ... және ... ... ... ... ... қамтылған, ал екіншісі - қамтылмаған болып ... ... ... ... ... ... кепілдік беруі мүмкін, оның
ішінде жабылмайтын чектер бойынша. Чекті қолданумен байланысты банк пен
чек ... ... мен ... ... ... ... ... келісім
шарттың негізінен шығады, яғни бұл келісім шартта банк өз ... ... ... төлеуді, яғни чек ... ... ... ал ... өз ... банк ... ... сақтауға
міндетті. Чек ұстаушылардың құқығы чек берушіден чекті алған кезінен
бастап ... ... есеп ... ... төлем құжаттарына қол
қою құқығына ие тұлғалар қолдарын қояды және қолдарында кітапша ... ... болу ... ... ... ... және ... өйткені чек жарамсыз болып қалады. Егер ... ... ... ... онда ... және чектің ... ... ... жазу ... ... ... қолы ... мерзімі
жазылады. Чекті чек ұстаушы төлеуге чек жазылған күні қабылдайды ... ... ... ... чек ... арқылы қызмет көрсететін
банкке ұсынылуы тиіс. Чектің қызмет ету ... ... ... 10 ... ... чекті ұсынушыдан чекті қабылдамауына болады, егер де мынандай
жағдайлар ... егер де ... ... ... цифрмең көрсетілмеген болса;
- ... ... өтіп ... ... ... жасанды жазулардың белгілері бар болса;
- чек әр түрлі ... және ... ... ... ... ... қорғалу деңгейі оның талабына сай келмесе;
- чекте көрсетілген реквизиттер қате болса;
- ... ... қол, үлгі ... ... құжаттардағы қолмен
сәйкес келмесе;
- чектің жабу сомалары ... ... ... ... да ... бар ... бар чектер чек ұстаушыларға қолхат жазылып қайтарылады.
Дефектілі ... ... бас ... ол туралы Клирингтік палатаға
хабарлайды, ал олар ондай чектердің өңделуін тез ... ... ... бар ... акт ... ол акт төрт данадан тұрады:
1. банкте қалады;
2. көшірмесімен бірге ішкі ... ... ... ... ... ... чекті беруші банкке беріледі.
Мерзімі өтіп кеткен чек кітапшалары пайдаланбауына ... ... ... ... ... есеп ... ... мынада:
• егер де төлеуші тауарды алғанға дейін төлегісі келмей, ал ... ... ... тауарын жібергісі келмеген жағдайда;
• сатушы белгісіз болған жағдайда;
Еліміздегі чекті пайдалану барысы 1998 жылғы 5 желтоқсандағы ҚР ... ... ... № 266 қаулыға сәйкес жүзеге асады.
Аталған ережеге сәйкес чектер мынадай түрлерге бөлінеді:
• Кепілденген чек - чек ... ... ... ... байланыссыз чекте көрдетілген соманы төлеуге қызмет көрсетуші
банктің ... ... ... ... ... чек - чек ... банктің кепілдігі көрсетілмеген
чек;
• Қамтамасыз етілген чек - банкке алдын ала ... ... ... ... ... ... чек - депозитпен қамтамасыз етілмеген чек.
Ережеге сәйкес, чек - бұл чек ... ... ... ... ... ... шарт негізінде чекте көрсетілген соманы чекті ... ... ... ... тән мынадай көрсеткіштері болады:
1) «Чек» деген атауы;
2) Чек ... мен ... ... ... ету ... Чек берушінің аты-жөні;
5) Чек берушінің СТТН-і;
6) ... және ... ... көрсетілген сомасы, күні, айы, ... ... жері және чек ... қолы мен ... Чек ... ... Чек ... СТТН-і;
9) Чекті төлеуге міндетті чек беруші банктің атауы;
10) Чек беруші банктің жеке банктік ... ... ... ... кестесі;
12) «Төлемнің тағайындалу» кестесі;
13) Чекті төлем ретінде қабылдағаны туралы чек ... ... ... ... ... жүзеге асыру және қолма-қол ақша ... ... ... чекпен есеп айырысу тек қана ұлттық валютамен
жүзеге асады. Банктен ... ... ... ... ... ... чек ... Мұндай чектің түрін ... ... ... 2003 жылдың 1 қаңтарына дейін екінші ... ... ... ... келсе, бүгінгі күні кез-келген коммерциялық
банк өзінің формасында чекті шығарып отыр. Чекті пайдалану ... ... ... ... іске ... Чек алу үшін шот иесі банкке ... ... ... ... ... бір ... есеп ... тэртібі сызбамен берілген (3-
сурет).
3-сурет. Чекпен есеп айырысу сызбасы.
1 - төлеуші ... ... ... беру туралы өтінішін жасап, оған
қосымша төлем ... ... 2 - банк оған ... ... ... ... ... соманы жеке бір шотқа аударады; 3 - бенефициар
тауарын жөнелтеді немесе қызмет көрсетеді; 4 - ... мен ... ... есеп ... 5 - ... чекті банкке көрсетеді, ал банк сатып
алушының шотынан чектегі соманы шегеріп, оны бенефициар шотына түсіреді.
3.3. ... ... есеп ... ... есеп ... бір ... ... Себебі,
вексельдің атқаратын басты қызметі - төлем құралы. Енді сол жай ... ... ... ... ... ... вексельдердің өзара айырмашылықтары мынада:
• Жай вексель - бұл ... ... ... ... ... яғни
төлеуге берген сөзі. Аудармалы вексель - бұл кредитордың қарыз алушыға
төлеушіге ... ... ... ... ... ... ... Жай вексельде екі тұлға қатынасады: вексель беруші (қарыз ... ... ... ... ... ... ... үш немесе одан
жоғары тұлға қатынасады: вексель беруші (кредитор) - трассант, ... ... ... ... ... ... қаражатты алушы) -
ремитент.
• Жай вексельде ... ... - бұл ... ... ... ... ... немесе вексель ұстаушының үкімі бойынша үшінші бір
тұлғаға қатысты алғанда ол ... ... ... өзі ... да бұл жерде вексельде акцептеу қажет етілмейді.
• Аудармалы вексельде вексель беруші - бүл ... ... та ол, ... ... өзіне емес, яғни өзі борышқор болып табылатын үшінші
бір тұлғаға (вексель ұсташыға) төлеуіне ұсыныс жасайды. Бұл ... ... ... өзі төлемейді, бірақ та ол төлемді оның өтініші бойынша
басқа бір тұлға ... ... ... ... қарызды төлеу басқа
тұлғаға өтеді. ... ... оның ... ... аты туындайды. Вексель
берушінің міндеті мынадай да бір ... ... ... де ... ... мен ... ... сипатқа ие.
Соған сәйкес аудармалы вексельдің бет жағында төлеушінің қолы ... ... ... ... жай және ... вексельдің айналысы процесінде мән берелік. Ол
көрініс 4-ші және 5-ші суретте берілген.
4-сурет. Жай вексельдің айналыс ... ... ... ... ... ... (қызметті) сатушыға
ұсынады; 2- сатушы (вексель ұстаушы) сатып алушыға (тапсырыс ... ... ... ... ... ... ... 3-сатушы
вексельде көрсетілген, яғни төлейтін мерзім ... ... ... төлеушіге ұсынады; 4-сатып алушы (төлеуші) вексельді
төлейді.
5-сурет. Аудармалы вексельдің айналыс ... ... ... ... (трассатқа) тауарын және оған
қоса аудармалы вексельді ... ... ... ... вексельді вексель берушіге ... ... ... ... ... аццептелген вексельді ... ... ... қаражатты алушыға) жібереді; 4-вексельде келісілген төлем
мерзімінде ... ... ... төлеуге ұсынады; 5-трассат
вексельді төлейді және сонымен бірге вексельдің келесі ... ... ... ... ... ... несие ақшалары - тауар өндірісінің дамуымен,
яғни тауарларды сатып алу жэне сатудың уақытын кешіктіріп төлеуге ... ... ... ... ... ... бұл пайыз ... ... ... ... ... берілетін ссудалық капитал
қозғалысы.
Несиенің экономикадағы орны мен ... оның ... ... ... ... қайта бөлу;
- айналыс шығындарын үнемдеу;
- айналыстағы нақты ақшалардың орнын уақытша алмастыру;
- капиталдың ... ... ... ... жеделдету.
Несиенің формасы - бұл несиелік қатынастар құрылымының, ... ... яғни әр ... сыртқы және ішкі өзгерістер барысында
толық сақталатын көрінісін білдіреді.
Несиенің екі формасы бар: тауарлы және ақшалар.
Екінші бөлімнің ... яғни ... ... ... ... ... мен негізгі түрлері бойынша сипатталады.
Несиелік ақшалар - тауар өндірісінің дамуымен, яғни тауарларды сатып
алу және сатудың ... ... ... ... ... ... болтан ақшалар.
Несиелік ақшалардың шығуы ... ... ... ... ... ... - ақша ... икемді ету, нағыз
ақшаларды үнемдеу, қолма-қол ақша айналымының дамуына мүмкіндік жасау.
Несиелік ақшалардың мынадай түрлері бар: ... ... чек ... ... - ... бір ... ... ала келтірілген мерзімде және
белгіленген жерде төлейтіндігі туралы борышқордың қарыздық ... - ... ... ... ... әр ... номинальдағы ақша
бірліктері.
Қолма-қолсыз ақшамен есеп айырысу - бұл ақшалай ... мен ... ... байланысты жазбаша түрде
жасалатын ақшалай есеп айырысуларды білдіреді.
Қолма-қолсыз ... есеп ... ... ... ... ... ... есеп айырысу;
• төлем талабы-тапсырмасымен есеп ... ... ... есеп ... ... чек ... есеп айырысу;
• вексель арқылы есеп ... ... есеп ... - бұл ... ... кеңінен
қолданылатын есеп айырысу формасы. ... ... есеп ... ... ... жүзеге асыру үшін қолданылады.
Төлем тапсырмасы - клиенттің өз шотынан белгілі бір соманы аудару
туралы қызмет көрсетуші ... ... ... ... - ағымдағы шот иесінің чекті ұстаушыға белгілі бір соманы ... ... ... ... жазбаша бұйрығы. ҚР-ғы чекпен есеп айырысу -
тек қана ұлттық валютамен жүзеге асады. ... ... ... бір ... ... ... вексельдің атқаратын басты қызметі -
төлем құралы.
Сонымен, несиелік ... ... ... ... мәні ... ... ақша айналымын икемді етіп, нағыз ақшаларды үнемдеп, қолма-
қолсыз ақша айналымының дамуына мүмкіндік жасауда.
Пайдаланылған әдебиет
1. ... ... ... Ақша ... және ... Оқу ... ... Қазақ университеті, 2000. - 129 б.
2. ... ... ... Ақша айналысы және несие. Издат Маркет. –
Алматы, ... Ақша ... ... Сейтқасымов
4. Ақша ... ... ... М. ... ... терминдер сөздігі. - Алматы: Қазақ
баспасөзі.
6. М. Насырова. Әлеуметтік-экономикалық терминдердің қысқаша ... ... ... ... ... Алматы
7. С.Б Баймұханова. Ә.Ж Балапанова «Бухгалтерлік есеп» Алматы 2001 ... Н.А ... И.В ... ... ... ... 2002г. 88-90 стр
9. Е.Ф. Жуков. Масква 2000г. «Денги, кредит ... ... ... ... ... Е.Ф ... Москва «Банки и Биржа»
Издательства объединении ... Я ... ... ... ... ... ... алушының банкі
Жабдықтаушының банкі
1
2
3
4
1
4
2
3
5

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Инфляция - көпфакторлы құбылыс21 бет
Экономикадағы инфляциялық процесстер44 бет
75 орындық толық циклмен жұмыс істейтін асхана19 бет
Lamiaceae тұқымдасының құнды дәрілік түрі25 бет
«Navigant Travel» ЖШС-нің маркетингтік қызметімен экономикалық құндылық анализі59 бет
«Коммерциялық несиенің дамуы»4 бет
«Табыс - шығыс» тепе-теңдіктегі толық үлгі. Инвестициялық сұраныс және тауарлы нарықтағы бағалар теңдігі25 бет
«Қазақ халқының идеалындағы «жетілген адам», «толық адам» ұғымдары»6 бет
«Қазақстан» және «Хабар» телеарналарындағы адамзатқа тән құндылықтарды насихаттайтын бағдарламалардың шығармашылық сипаты45 бет
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь