Автомобильдердің жалпы құрылысы. Автомобиль трансмиссиясы

Кіріспе
І. Негізгі бөлім
1. Двигательдің түрлері
1.1. Іштен жанатын поршеньді двигательдердің жұмыс принциптері
1.2. Двигательдің құрылысы
1.3. Карбюраторлы қоректендіру жүйесі
2. Автомобиль трансмиссиясы
3. Автомобильдің жүріс бөлігі
Қолданылған әдебиеттер
Жалпы автомобиль тарихы ежелден басталады. Адам баласы өз жұмысын жеңілдетумен қатар өнімділігін арттыру үшін көптеген ізденістердің нәтижесінде автомобиль жасалған.Қазіргі таңда автомобиль көлігінсіз бірде – бір тасымалдау жұыстары атқарылмайды немесе тракторсыз бірде – бір ауыр жұмыс істелмейді.Сондықтанда олардың халық шаруашылығында алатын орны ерекше.
Халық шаруашылығында автомобильдерді төрт түрлі жағдайларда пайдаланады.Олар ауыр жүктерді тасымалдау, көптеген жолаушыларды тасымалдау, көлік орнына пайдалану және спорттық мақсаттарда қолдану.
1. П. Жүнісбеков, М. Жетпейісов - Автомобильдерді жөндеу және техникалық қызмет. Астана: Фолиант, 2007.
2. Алиев Б – Тракторлар мен автомобильдер құрлысы. Алматы: Наз 2005.
3. Жүнісбеков П. Ж – Автомобильдің құрлысы және пайдалануы – Астана: Фолиант, 2007
4. Родичев В – Тракторлар мен автомобильдер – Алматы: Мектеп - 1986
        
        Мазмұны
Кіріспе
І. Негізгі бөлім
1. Двигательдің түрлері
1.1. Іштен жанатын поршеньді двигательдердің жұмыс принциптері
1.2. Двигательдің құрылысы
1.3. ... ... ... ... ... Автомобильдің жүріс бөлігі
Қолданылған әдебиеттер
КІРІСПЕ
Жалпы автомобиль тарихы ежелден басталады. Адам баласы өз ... ... ... ... арттыру үшін көптеген ізденістердің нәтижесінде автомобиль жасалған.Қазіргі таңда автомобиль көлігінсіз бірде - бір ... ... ... ... ... ... - бір ауыр жұмыс істелмейді.Сондықтанда олардың халық шаруашылығында алатын орны ерекше.
Халық шаруашылығында ... төрт ... ... ... ауыр ... ... ... жолаушыларды тасымалдау, көлік орнына пайдалану және спорттық мақсаттарда қолдану.
НЕГІЗГІ БӨЛІМ
Автомобильдер атқаратын жұмыс түрлеріне қарай жүк ... ... ... ... және ... ... болып бөлінеді.Осыған байланысты олардың әрқайсысы жеке - жеке түр - ... ... ... жүк машинасының бір түрін жеңіл машинаның сондай бір түрімен мүлде болмайды. Олай болса ... ... ... ... ... ... двигателінің жұмыс көлеміне (литражы деп атайды) байланысты бірнеше түрге (класқа) бөлінеді де соған байланысты оның индексін ... ... ... мына төменгідей:
Түрленуі
Литражы
Индексі
Өте жеңіл класс
1,2 - ге дейін
11
Кіші класс
1,3 - 1,8 ... ... - ... ... женіл машиналарды түрлендіріп, олардың маркасын белгілегенде оның индексі көрсетілмейді.Мысалы маркасы ВАЗ - 2106 болса, ... ... ... ... белгісі қойылады, сол белгіден кейін класы индекспен белгіленеді, яғни класы 21 - кіші класс, ал әрі ... ... рет ... келтіріледі (6 - модель). Осылайша жеңіл машиналарының маркалары арқылы біраз мағлұмат алуға болады.
Жүк машиналары толық ... ... ( яғни ... бос ... ... мен таситын жүктің салмағын қосып есептегенде) жеті түрлі класқа бөледі және олардың индексін 1 - ден 7 - ге ... ... ... жүк ... ... мына ... ... - ге
дейін
1,3-2,0
2,1-8,0
9,0-14,0
15,0 - 20,0
21,0 - 40,0
40,0 жоғары
Индексі:
Бортты
Платформа
13
23
33
43
53
63
73
Үстіне
қондыратын
тартқыш
14
24
34
44
54
64
74
Өздігінен
түсіретін
15
25
35
45
55
65
75
Цистерналы
16
26
36
46
56
66
76
Фургон
17
27
37
47
57
67
77
Арнаулы
19
29
39
49
59
69
79
Осылайша, жүк ... да ... ... ол ... ... мағлұмат білуге болады.Мұнда да алдыман шығаратын заводтың белгілі әріптермен, ал ... ... ... ... ұзындығына қарай бірнеше түрге бөлінеді.Оларға да осыф ұзындығына байланысты индекс тағайындайды. Олар:
Ұзындығы,м
5-ке дейін
6,0 - 7,5
8,0 - ... - ... ... ... ... ... да бір ... қасиеттеріне қерай түрленуі мүмкін.Бірақ ондай түрлендіру автомобиль көрсеткіштеріне онша әсер ете қоймайды.Ондай автомобильдерді ... ... ... ... деп ... өрт ... көше ... автокрандар т.с.с, Мұндай арнаулы жылжымалы құрамдар жүк тасымалдау жұмысымен емес, ... ... бір ... ғана атқаруға арналады.
* ДВИГАТЕЛЬДІҢ ТҮРЛЕРІ
*
Двигатель деп энергияның кез - келген бір түрін тек механикалық энергияға айналдырып ... ... ... болса двигательдер қолданылатын энергия түріне қарай бірнеше түрге бөлінеді.Олардың негізгілері жылу, электр, жел, су және т.с. түрлері.
Автомобильдерде пайдаланылатын двигательдердіңғ негізгісі - ол жылу ... Олар да ... ... ... принциптеріне қарай бірнеше түрге бөлінеді.Мұндай жылу двигательдері көбінесе от жағатын бөлігінің орналасуына байланысты екі түрге, яғни ... ... ... жанатын двигательдер болып бөлінеді.
Автомобильдерде іштен жанатын двигательдер қолданылады.Мұндай двигательдерде отын двигатель ішінде жанып, жанған газдың температура есебінен ... ... де ... ... ... ... жұмыс атқарады.Осындай двигательдер көбінесе поршеньді етіп жасалады.Газ қысымы арқылы қозғалатын поршеньді итеріп, оның қозғалысы басқа механизмдер арқылы ... ... ... ... эергия түрінде беріледі.Осыдан басқа іштей жанатын двигательдердің роторлы түрі де болады. Яғни мұнда газ қысымы арнаулы роторға орналасқан қалақшаға беріледі де, оны ... ... ... ... дигательдер әлі де жетілдіруді қажет ететіндіктен, қазіргі таңдағы автоморбильдерде онша қолдау таба алған ... ... ... ... ішіндегі, автомобильдерде көп қолдау тапқан іштен жанатын поршеньді двигательдер болып табылады.Олай болса осы оқулықта сондай двигательдердің құрылыстарыьмен ждұмыс принциптері келтіріледі.
1.1 ... ... ... ... жұмыс принциптері
Іштен жанатын поршеньді двигательдердің жұмыс принциптері мына ... ... ... ... ... (2.1 - сурет).Цилиндр ішінде поршень ілгері - кейінді қозғалып тұрады.Соның қозғалысының салдарынан цилиндр ішінде неше ... ... ... ... ... үсті цилиндр баласымен бекітілген, ал оның сыртпен қатысуы соратын, шығаратын клапандар арқылы ... осы ... ... рет - ретімен қарастырылады.
Поршень жоғарыдан ... ... ... яғни поршеньнің үстіндегі кеңістік көбейеді.Олай болса оның ішіндегі газ қысымы азайып, вакуум пайда болады.Сол кезде соратын клапан ашылады да ... ауа ... ... ... жану қоспасы кіреді.Бұл процесті сору процесі деп атаймыз
(2.1 а - сурет).Оның ... ... ... ... ... созылады.
Поршеньнің ендігі жүрісі төменнен жоғары қарай бағытталады (2.1.б - ... ... екі ... ... жабық болғандықтан, цилиндр ішіндегі газ қысылады, яғни ... ... Мұны қысу ... деп ... газдың қасиеті бойынша оның көлемі азайып, температурасы көтеріледі.
2.1.-сурет. Іштен жанатын төрт тактылы двигательдің ... ... ... ... ... жоғары жеткен кезде (2.1.в - сурет) қысылыптұрған, қызып тұрған жану қоспасына электр ұшқынын беріп тұтандырады ... ... ... ... ... май ... да ол ... жанады.Сонымен қысу процесінің соңында жану процесі іске асады.
Жанған газ өте үлкен жылу бөліп шығарады да ол ... ... ... ал ... ... оның қысымы да артады.Енді осы қысым поршеньді төмен қарай ... ... ... деп ... Бұл ұлғаю процесі де поршень төмен келгенше созылады (2.1.г - сурет).
Жанған газ ұлғайып біткеннен ... ... ... ... ... қозғалады.Осы кезде шығаратын клапан ашылады да жанған газ сыртқа қарай поршеньмен ... ... ... - ... ... деп ... әрі қарай осы процестер қайталана береді.
Сонымен, іштен жанатын поршеньді двигательдердіңғ жұмысы ... ... ... ... сору, қысу, ұлғаю және шығару процестеріне байланысты екен.Олай болса поршеньнің бір ... бір такт деп ... ... ... төрт ... ... деп атауға болады.Себебі барлық жұмыс төрт тактыда атқарылып бітеді.Ал осы жұмыстар поршеньнің екі ... ... ... онда ... ... екі ... ... жанатын двигатель деп атайды.
Екі тактылы двигатель іштей жанатын двигателдерде клапандар болмайды
(2.2 - сурет).Олардың орнына цилиндрдің орта ... ... және ... ... ... Сол ... поршень өзі жауып, ашып тұрады.Сонда поршеньнің жарты ... бір ... ... ... двигательдердің жұмысы мына ретпен атқарылады.Поршень төменнен жоғары қарай қозғалғанда соратын тесіктер арқылы ауа ... жану ... ... ... яғни сору ... ... ... жапқанша жүреді.Поршень соратын және шығаратын тесіктерді жапқаннан кейін, қысу процесі басталады.Ал сол процестің соңында, жоғарыда айтылған төрт тактылы двигательдегі сияқты жану мен ... ... іске ... ... ... ... жүрісіне дейін, яғни шығару тесігін поршень ашқанша ғана жүреді. Әрі қарай ашылған тесіктен жанған газ өз ... ... ... ... ... әрі жоғарыдағы қимылдар қайталана береді.Яғни, екі тактылы двигательдің төрт тактылы двигательден айырмашылығы, барлық процесс ... екі ... ... Екі ... ... ... дигательдің жұмыс схемасы:
1-блок картері; 3-желдеткіш; 4-кіретін терезе; 5-цилиндр басы; 6-оттық; 7-шығатын терезе; 8-поршень.
Жоғарыда айтылған жұмыс процесінде, цилиндр ішіне сору ... ауа ... жану ... сорылады делінген.Осыған байланысты двигательдер тағы да екі түрге бөлінеді.Егер сору ... ... ... тек ауа ғана ... ... қысу процесінің соңында оған жанар май шашып араластырып, қызған ... ... ... ... ... онда ... двигательдерді дизельді двигательдер деп атайды.Ал егер жану қоспасын цилиндр сыртында орналасқан, арнаулы аспапта дайындап, сору кезінде цилиндр сыртында орналасқан, ... ... ... сору ... ... ішіне сол дайындалған жану қоспасы толтырылып, оны арнаулы электр ұшқынымен тұтандыратын ... онда ... ... ... двигательдер деп атайды.Өйткені ауа мен жанар майды осы карбюратордаараластырып, жану қоспасын жасайды.
1.2 Двигательдің ... ... ... ... бөліктер мен жүйелерден құралады:кривошипті - ... және газ ... ... ... ... ... ... және оталдыратын қондырғы.
Иінді - шатунды механизм.Иінді - шатунды механизмнің бөлшектерін қозғалатын және қозғалмайтын бөлшектер деп екі ... ... ... ... ... ал ... ... поршень, шатун және иінді білік топтарының бөлшектері жатады.Сонымен двигательдердің иінді - шатунды механизм механизмдері мынандай бөлшектер тобынан ... ... ... ... ... тобы және ... білік тобы.
Осы көрсетілген бөлшектер тобының әрқайсысы белгілі бір қызметті атқарады.Цилиндрлер тобы - ... әрі - бері ... ... ... ... қоса, оның ішінде процестер жүру үшін қажетті көлем жасап тұрады.Поршень тобының бөлшектері цилиндр мен аралықтағы ... ... ... ... ... берәк бітеп, цилиндр ішінде жүретін процестерге байланысты газ қысымын қабылдау қызметтерін атқарады. Шатун тобының бөлшектері ... мен ... ... ... ... пайда болған газ қысымының күшін иінді білікке жеткізеді, ал керек болғанда иінді біліктегі күшті поршеньге ... ... ... түзу ... ... иінді біліктің айналмалы қозғалысына ауыстыру қызметін атқарады.Иінді ... тобы ... ... ... әсерінен өзі айналмалы қозғалысқа келеді де, сырттағы трансмиссия арқылы жүргізетін дөңгелектерді ... ... ... жасаған блоктағы ұяларға бекітіледі.Егер цилиндр "дымқыл" болса, онда оның төменгі және жоғарғы беттері ғана ұяға ... Ол ... ... ... төсемдермен, сұйық ақпайтындай етіп бітейді. Ал құрғақ ... өн ... ... ... ... престеп орнатады.
Иінді шатунды механизмнің қозғалатын бөлшектер тобы 2.5 - ... ... ... Иінді шатунды механизмнің қозғалатын бөлшектер тобы.
Оларды мынандай бөлшектер тобына ... ... ... ... тобы және ... - білік тобы. Олар бір - бірімен арнаулы ... ... ... ... тобына поршенннің өзі (15), сақиналары және саусағы (6) жатады. Поршень саусағы (6) (2.5 - сурет) шіші қуыс ... ... ... ... жасалады.Ол екі ұшымен поршеньдегі қалың құйылмаға (3) тығыз кіріп тұрады да, ... ... ... басы (7) (2.5 - ... орналасады.Сонда сол саусақ арқылы шатун бұрылып, бұлғақтаған қозғалыс жасай алады.
Шатун тобының бөлшектері негізгі шатуннан, жоғарғы және төменгі ... ... ... ... өзі ішінде ішпегі бар жоғарғы басынан (7), сол сияқты төменгі ... (10,11) және ... (8) ... басы, ішіндегі ішпегімен (көбінесе қоладан жасалады) поршень саусағына кіріп тұрады да оны поршеньмен жалғастырады. Ол үнемі ... ... ... үйкелетін саусақ пен ішпек беттерін майлайтын тесік жасалады. ... ... екі ... етіп ... ... басы ... ... (10,11) жасалғандықтан, оны иінді біліктің мойнына кигізуге мүмкіндік туады. Сол сияқты оның ішпегі (4) де екі ... ... ... ... оың ... деп ... және ол болттар (9) арқылы иінді білік мойнына киілгеннен кейін, шатун басының екінші жартысына бекітіледі.
Қозғалатын бөлшектер тобындағы ең ... ... ... бөлшектер тобы жатады. Бұлар иінді біліктен, оның ішпектерінен, маховиктен және басқа ... ... іске ... шестерня (31) мен шкивтен (33) құралады.
Иінді біліктің негізгі қызметі шатуннан келген күшті иін ... ... ... ... (3, 13) ... ... тірек мойындары (29, 12, 24, 19) арқылы айналмалы қозғалыс жасайды.Тірек мойындары мен шатун мойындарымен жақтау (25) арқылы ... ... ... ... ... ... тебетін күштерден жеңілдету үшін қарсы жүктер (28, 17) ... ... ... ... (32) ... (31) ... шестерня газ тарату механизмін іске қосады.Онымен қоса белдікті беріліс үшін шкив (33) ... де ... ... ... ... ... және тағы басқа осындай қосымша құралдарды қимылға келтіреді. Иінді біліктің артқы жағына (20) ... ... ... ... (18) ... ... осы ... бөлшектері біртұтас біріктіріліп болаттан қалыптастыру (штамптау) арқылы жасалынады.Сондықтан олар бөлшектенбейді.Иінді біліктің пішіні двигательдегі цилиндр саны мен жұмыс ... ... ... бір - ақ рет ... құралады.Тірек мойындарындағы ішпектер, жоғарыда айтылған, шатун ішпектері тәрізді жасалады.Олар арнаулы жарты төсемелер (22, 27, 30) арқылы ... ... ... ... біліктің өн бойында жағар май жүретін қуыстар (23) жасалып, арнаулы бітегіштерімен жабылып ... Сол ... ... тірек және шатун мойындары қысыммен келетін маймен ... ... Әрі сол ... ... тепкіш күштің әсерінен тазаланады, яғни майдың құрамындағы лас заттар сол қуыстардың керегелеріне жабысып қалады. Двигательді капиталдық ... ... ... ... ... сол ... тазалап отырады.
Газ тарату механизмі. Газ тарату механизмі, иінді шатунды механизмнің жұмысына сәйкес, цилиндр ... ... ... ... ... ... цилиндр ішіне жану қоспасын (карбюраторлы) немесе ауа (дизельді) кіргізеді. Ол үшін сору клапанын ашады. Қысу, жану, ұлғаю процестері кезінде ... ... ... ... ... ... тұрады, ал шығару процесі кезінде, шығару клапанын ... ... ... ... ... ... Осы аталған қызметтерді атқару үшін газ тарату механизмі негізгі екі топтан тұрады.Олар клапандар тобы мен ... ... ... жетек тобы. Ал осы бөлшектер тобының орналасуына байланысты газ тарату механизмі бірнеше түрге бөлінеді.Олар ... ... ... ... жоғарғы және жандық газ тарату механизмдер болып бөлінеді.Жандық газ таратыу механизмі (2.7.а - ... ... ... (5) ... ... жасалған ұяда (6)тұрады, ал клапандары (5) (2.7.б - сурет) жоғарыда ... газ ... ... ... ... ұяда (6) тұрады. Осындай клапандардың орналасу түріне байланысты, олардың жетегі де әртүрлі болады. Жандық орналасқан газ тарату механизмдерде (2.7.а - ... ... ... ... біліктің шестернясымен (2) үнемі тістесіп тұратын шестернясы (1) бар жұдырықша білікшеден (10), итергіштен (9)және реттегіш болттан (4) құралады. Ал ... ... ... газ ... ... (2.7.б - ... ... қосымша штанга (14), куйенте (11) арнаулы оське (12) бекітіледі. ... Газ ... ... схемасы.
1,2-жетек шестернялары; 3-иінді білік; 4-болт; 5-клапан; 6-клапан ұясы; 7-серіппе; 8-тарелка; 9-итергіш; 10-жұдырықша; 11-күйенте; 12-ось; 13-кронштейн; ... ... ... ... газ ... ... газ тарату фазасын тұрақты ұстап отырады .
Газ таратудағы фазаның ... - бұл ... ... ... ... моменттерінің (фаза) иінді білік бұрылу бұрышымен сипатталған және дөнгелек диаграмма түрінде берілген.Газ ... ... ... ... ... ... ... ескере отырып береді. Неғұрлым иінді біліктің айналу жиілігі жоғары болса, соғұрлым ол үлкен. Сору және шығару клапандарының бір мезгілде ... ... ... ... ... - тан 60° - қа ... ... тұрады.
Ең тиімді газ тарату диаграммасын әрбір двигательге эксперимент түрінде анықтайды.Қабылданған газ ... ... ( аз ғана ... двигательдің үнемділігін және қуатын азайтады.
Механикалық газ тарату механизмді двигательдерде (ГТМ) газ ... ... ... ... ... ... кездерде газ тарату механизмін (ГТМ) ашу және жабу бұрыштарын электронды жүйемен реттеу қолданып жүр.
Көптеген өндірушілер двигательдерде гидромеханикалық, электромеханикалық ... ... ... ... ... бар және оның ... олар ... хабар бергіш жүйесімен жабдықталған қондырғылардың көмегімен басқарылып жұмыс істейтін газ тарату механизмін орнатқандықтан, газ тарату ... ... ... ... газ тарату фазасы төменгі айналу жиілігінде тиімсіз, ... ... ... ... ертерек кірген ауа бөліктерін енгізу клапаны жабылар алдында итеріп шығарады, ал шығару клапаны тым ерте ашылады.Соның салдарынан цилиндрден жоғарғы ... ... ... ... жұмысқа айналмаған газдар шығып кетеді.
Қазіргі заманғы кейбір двигательдерде цилиндрлерінің жақсы толуын қамтамасыз ету үшін, иінді біліктің айналу жиілігіне байланысты, газ ... ... ... ... - ... ... шапшаң реттеледі.
Иінді біліктің айналу жылдамдығының аздығынан, клапандардың ашылуынан жабылуына дейінгі уақыт ... және ... ... немесе жанатын қоспамен жақсы толады.
Цилиндрдегі ұлғаю процесі кезінде ... ... әсер етуі үшін ... клапаны ТӨН жақынырақ ашылуы және ЖӨН кейін аз кешігіп жабылуы керек.Сондықтан, ... ... ... ... ... тактісі жүргенде, поршеньнің ЖӨН қозғалуына қалдық газдардың қарсы қысымы әсер етпейді.
Мұндай батыл қадамға 1993ж бірінші ... Alfa Romeo ... ... ... ... электрондық жүйе дабылымен басқарылып жұмыс істейтін, екі жоғарғы тарату ... ... ... жағдайын бұрылыспен өзгертетін гидромеханикалық жүйесін орнатты.Кейінірек тура осы принцип Daimeer - Benz және Nissan ... ... ... ... бұраушы момент 25 - 35c/o, ал номиналды айналыста 5c/o көбейеді.Клапанды ашып - жабуды реттеуде ... ... жүйе - ... реттегіштер. Реттеу дәлдігі 0,005 секунд ішінде жүзеге асады. Осындай газ тарату ... ... ... ... ... - ... басқару жүйесі жасалып және автомобильдерде қолданып жүр.
Майлау жүйесі. Двигательдің жұмыс істеу кезінде оның қозғалатын бөлшектері өте күрделі қозғалыстар жасайды. Сол ... олар әрі ... ... жанасып үйкеліседі.Жоғарыда айтқандай, ондай үйкелетін беттерді қаншалықты мұқият тегіс етіп өңдегенде қарамастан, оларды микробедерлер сақталып қалады. Егер сол беттер ... ... ... сол ... бір - ... ... ... жылжуына үлкен кедергі келтіреді.Сондықтанда сондай құрғақ үйкелісті, сұйықтық үйкеліске айналдыру қызметін майлау жүйесі іске асырады, яғни бөлшек ... ой ... ... ... толады да екі қырдың бір - біріне айқасу құбылысын болдырмайды. Әрі қарай бөлшектердің жылжуы енді сұйық майдың ... ... ... ... ... жеңілдейді.
Үйкеліс беттерінемайлайтын сұйықтықты жеткізуге байланысты, майлау жүйесін үш түрге ... ... ... үйкеліс беттеріне үлкен қысыммен беріледі де үйкелетін екі бөлшек тіпті бір - ... тек ... ... арқылы жанасады. Екінші үйкеліс беттеріне майды қысымсыз ағызыпнемесе шашып береді. Бұл кезде үйкелетін екі бөлшек жартылай ... ... ... ... түрі ... беттеріне әрі қысыммен, әрі шашып береді. Мұны құрама майлау жүйесі деп атайды.
Двигательдердің бөлшектері құрылысы жөнінен және ... ... ... байланысты әртүрлі болатындықтан, оларды майлаудың бір ғана түрін, яғни тек ... ... тек ... ... тәсілін қолдана алмайды.Сондықтанда қазіргі двигательдердің барлығында құрама майлау жүйесі қолданылады, яғни ... ... ... бөлшектер шашып майланады.
2.10 - суретте осындай құрама майлау жүйесінің принципиалдық ... ... ... ... мен ... мына төмендегіше болады. Майлайтын сұйық (көбінесе двигательдік майлар) картер түбіне ... ... Оның ... белгілі бір мөлшерде болуға тиіс және оны арнаулы көрсеткішермен (16) үнемі бақылап ... Енді осы ... ... май ... ... ... қабылдағыш (6) арқылы май насосымен (7) солып алынады да қысыммен әрі қарай сүзгілерге (1, 10) жіберіледі.
Сүзгілер екі ... ... ... ірі ... (1).Сондықтанда олардың бүтті жүйеге қосылу тәсіліне қарай толық немесе жартылай ағынды ... деп ... ... ... ... ... ... (7) айдап шығарғын майда тұтас тазалайды, ал жартылай ағынды сүзгілер ... ... бір ... ғана тазалап тұрады. Көбінесе қазіргі двигательдерде ірі тазалағыштар (10) тұтас ағынды, ал майда сүзгілер (1) жартылай ағынды ... ... таза май ... ... жіберіледі. Ол үшін двигатель блогында магистрльдық тесік (12) ... Сол ... ... ... ... де ... жасалады. Сонда ондай бөлшектер қысыммен берілген май арқылы майланады.Көбінесе қысыммен ... ... ... ... тіреку және шатун мойындары (13), жұдырықша біліктердің тірек мойындары (14), ... ... (15) ... Одан ... ... менг ... клапандар, жұдырықшалар, поршень саусақтары сияқты бөлшектер шашыраған май тамшыларымен майланады.Иінді білік және тағы басқа ... ... ... шашып, картер ішінде ұсақ май тамшыларынан тұман түзеді де, олар барып шашылып майланатын ... ... ... ... жүйеге майды суытатын радиатор (3), май қысымын бақылайтын манометр (11) және ... ... ... (2) ... ... (7) үшінкөбінесе шестернялы насос қойылады.Себібі ол сенімді жұмыс ... және аз ғана ... ... ... жасай алатын мүмкіндігі бар. Сондықтанда ол тұтас майлау жүйесін двигательдің аз ... ... ... ете ... Ал двигательдің айналыс жылдамдығы көбейген кезде, оның ... ... ... қысым реттегіш клапан (8) қойылады. Оның серіппесі насостан шыққан тесікті бітеп тұратын шар тәрізді клапанды, қысым аз ... ... ... тұрады. Осыған басқа ірі сүзгімен (10) параллель тура жіберетін клапан (9) жалғастырылады. Оның қызметі сүзгі өте ластанып, май ... ... ... оның кіре ... көбейген қысымның әсерімен клапаны ашылады да, май ағыны тазаланбаған күйінше тура магистральдық тесікке жіберіледі. Олай ... ... ... ... ... істеп, барлық үйкелетін бөлшектер істен шығуы мүмкін.
2.10.-сурет. Майлау жүйесі.
1,6,10-сүзгілер: 2-термометр; 3-радиатор; 4,8,9-клапандар; 5-кран; 7-насос;
11-манометр; ... ... ... ... 14-таратқыш білік;
15-күйенте ось; 16-деңгей өлшегіш; 17-картер тығыны.
Майда сүзгі есебінде ... ... ... ... Оның ... ... ... тепкіш күшке негізделген. Сол үшін оның айналатын бөлігі болады. Оны ... деп ... Сол ... ... ... бағытта екі шашқыш тесік қойылған. Оларды сопло деп атайды. Насостан қысыммен келген май сол соплолар арқылы қысылып ... да кері ... ... күш ... Осы пайда болған күштер бір - ... ... - ... ... ... моментін жасап, роторды айналуға мәжбүр етеді. Ротоор айналмалы қозғалысқа келгендіктен, оның ішіндегі майда айналып, ондағы лас кесектер ауыр ... ... ... ... көп ... итеріледі де ротордың ішкі қабырғасына жабысып қалады.Ал тазаланған май қайтадан картерге құйылады. Осылайша біртіндеп майды тазалай береді. ... ... ... ... кезде, роторды бөлшектеп, оның ішкі қабырғасында жиналған лас ... ... ... ... орнына бекітеді.
Май суытатын радиаторлар әртүрлі двигательдерде әрқалай жүйеге жалғасады. 2.10 - ... ... ... ... ... ... ... кран (5) арқылы жалғасады. Ол кранды көбінесе жазда ашып, қыс мезгілінде жауып ұстайды. Оған ... ... ... (4) ... Кейбір двигательдерде осылай радиаторды жүйеге қосып ажырату қызметін арнаулы клапан атқарады. Жүйедегі май суық кезінде оның ... көп ... ... ... ... ... да май ... бармай қайтадан картерге құқйылады.
Жүйедегі май қысымы мен темперетурасын көрсететін құралдар(11, 2) жүргізушінің ... ... ... орынға бекітілген. Жұмыс кезінде оларды үнемі бақылап отыру қажет.Оның үстіне күнделікті картедегі май деңгейін де тексеріп ... ... ... жұмыс істеген кезде цлиндр ішінде жанған жанармай және осыдан 1800 - 3000 градусқа дейін қызған газ цилиндрлер кенересін, ... мен блок ... ... Суыту жүйесі қызған бөлшектерді суыту үшін қажет. Іштен жанатын двигательдерде артық жылуын шығаруды сұйықпен немесе сыртқы ауаның көмегімен жасанды ... ... ... ... ... ... ... қызметі, ол двигательдің қызған бөлшектеріндегі артық жылуды сыртқа шығарып, қоршаған ортаға таратып жіберу ... ... яғни ... ... ... сыртқа жылу тасымалдайтын қондырғы болуы қажет. Осы тұрғыдан қарағанда двигательдердің суыту жүйесі осы ... ... ... ... қарай екі түрге бөлінеді. Оның біріншісі ауа болса, екіншісі сұйық болады. Олай болса двигательдер ауамен суытылатын ненмесе сйықпен ... ... екі ... ... және ... ... да ... болады.
Ауамен салқындатылатын двигательдерде (2.11 - ... ... ... ... үшін ... және оның ... ... желдеткіш ауа үрлейді. Желдеткіш ротордан тұрады, оның көп санды қалақшасы мен қозғалмайтын ... бар. ... ... ... ... ... арқылы жылу режимін автоматты реттейді. Осы мақсатта ... ... ... ... және ... ... ... жеткіліксіз болғанда золотник майлау жүйесіндегі майды гидромуфтаға жібермейді, соның нәтижесінде турбиналы дөңгелек желдеткішпен қоса айналмайды. Двигатель ... ... ... ... реттеуіштің сезімтал сезгісі золотникті ығыстырып, майдың гидромуфтаға өтуіне жол ашады.
Ауамен суытылатын двигательдерде двигательдің қызатын негізгі бөлшегі ... ... мен оның ... ... аралықтарынан ауа жүретін етіп қабырғалар жасалады. Ол қабырғалар әрі ... ... ... ... ... ... Енді сол ... аралықтарынан сыртқы қоршаған ортадан арнаулы желдеткіш арқылы ауа үрлейді. Үрленген ауа сол қабырғаларды аралап өткен кезде ... ... ... өзіне қабылдап, әрі қарай сыртқы қоршаған ортаға ... ... ... ... жүйесі құрылысы жағынан өте қарапайым бола тұрса да, оның негізгі кемшілігі сырттағы қоршаған ортаға тәуелді жұмыс істейді. ... ... ... ... ... қалыпты жағдайға дейін суыта алмайды. Сондықтанда мұндай суыту жүйенлері , қуаты аз кішігірім двигательдерде қолданылады.
Автомобильдердің двигательдерінде көпшілік жағдайда ... ... жүйе ... ... да ... қызметі жоғарғыдай бірақ жылу тасымалдау үшін арнаулы сұйық (су, ... ... ... ... ... мен жұмыс схемасы 2.12 - суретте көрсетілген.
2.12.-сурет. Сұықпен суыту жүйесінің схемасы.
1-тогу ... ... ... ... 4-бу түтігі; 5-радиатор қақпағы; 6-желдеткіш; 7-шкив; 8,9,15-жеңшелер; 10-термостат; 11,12-су көйлегі;
13-термометр; 14-су насосы.
Двигательдердің суыту жүйесі мынандай негзгі құрылғылардан тұрады: радиатор (2), ... (6), су ... (14), ... (10), су ... (11), жалғастырғыш жеңшелер (8,15) және термометр (13). Осылайша құрылған суыту жүйесі мына ретпен өз қызметін атқарады. Двигатель қызып тұрған ... су ... (14) ... (2) ... ... ... су ... (11) айдап кіргізеді. Ол сұйық қатты қызатын негізгі бөлшектер цилиндрдің ... ... ... (12) ... ... (10) ... Бұл кезде термостаттың клапаны ашық тұрғандықтан сұйық ... ... ... (8) ... ... ... ... құйылады. Одан әрі қарай сұйық жіңішке түтікшелер арқылы оның төменгі жағына ағады. Осы кезде желдеткішпен радиатор арқылы сорылған ауа ... ... ... ... сұйықты суытады. Енді суыған сұйық төменгі жалғастырғыш жнңше (15) арқылы су насосына сорылып, жоғарғыдағы ... ... ... ... ... ... двигательдердіің қоректендіру жүйесі жану қоспасын дайындау қызметін атқарады. Ал жану қоспасы деп жанар май мен ауаның араласқан қоспасын ... ... ... ... ... жұмыс істеу жағдайына байланысты әртүрлі болуға тиіс. Қоректендіру жүйесі осындай талаптарға сай келетін жану қоспасын дайындайды.
Қоршаған ... ... ... ... ... ... ... заттарды азайту көбіне қоректендіру жүйесінің жұмыс істеуіне байланысты. Мысалы: Европалық стандартқа сай дүние жүзінде карбюраторлы бензинді ... ... ... ... Қазіргі автомобиль двигательдеріенде орталық және тікелей бүрку бензинді қоректендіру жүйелері пайдаланылады.
Карбюраторлы двигательдердің қоректендіру жүйесін шартты түрде үш ... ... ... ... ... ... жанар маймен, екіншісі ауамен, ал үшіншісі жанған газды сыртқа шығаратын бөліктер. Осылайша құрылған. Қоректендіру жүйесінің принципиалдық жұмыс схемасы 2.14 - ... Енді сол ... ... ... мен жұмысын талдаймыз.
Двигательде жанатын жанар май қоры арнаулы ыдысқа (8) құйылады (2.14 - сурет).
Карбюраторлы двигательдерде жанар май үшін ... ... ... ең жеңіл және тез буланатын қоспаларынан жасалған бензин қолданылады. Сол ыдыстағы бензин майда сүзгі (14) арқылы бензин насосымен (19) ... ... ... ... ... ... алады. Ол үшін арнаулы білікте экцентрик орнатылған. Ол айналған
Кезде насостың тұтқасын әрі - бері қозғайды да насос ... ... (2.15 - ... сорылған бензин енді карбюраторға (3) (2.14 - сурет) беріледі. ... ... ... ... ... бар қуыс ... Қалқыма осы қуыстағы (4) бензин деңғгейіне байланысты жоғары - төмен қозғалып тұрады. Оның осы ... ... ... ... клапанға әсер етеді.
Бензин насосының құрылысы 2.15 - суретте ... Газ - 53 ... ... ... Қорап (2) үстіне қосалқы қорап (7) орналасады және ол қақпақпен (6) жабылады. Негізгі қорап (2) пен қосалқы қорап аралығында ... (3) ... Ол ... ... (10) ... ... осьтің екінші ұшы рычагқа (13) киіліп тұрады. Мембрананы жоғары қарай серіппе (9) итереді, ал рычаг (13) арнаулы жетекке ... ... ... эксцентрикпен қозғалысқа келгенде, мембрананы төмен итереді.
Ауа мен жанар майды араластыру процесін "карбюрациялық" процесс деп атайды, ал осындай жұмысты іске ... ... ... деп атайды. Карбюраторлы двигательдердегі қоректендіру жүйесіндегі негізгі ... осы ... ... ... ... қоректендіру жүйесінің принципилдық схемасын қарағанда тек қарапайым карбюратордың жұмысы көрсетілген. Ал двигательдерге орнатылған ... ... өте ... ... Себебі ол жанар май мен ауаны араластырып қана тұрмайды, осыған қосымша двигательдің ... ... ... сол ... жасалынған жану қоспасының сапасын да әртүрлі етіп өзгертіп отырады. Жану қоспасын сапасына қарай бірнеше ... ... Оның ... белгісі ауа мен жанар майдың өзара қатынасы болып табылады. Жалпы 1 кг жанар май толық жануы үшін 15 кг ауа ... ... Егер жану ... осы мөлшерде жаслса, онда оныв қалыпты жану қоспасы деп ... Ал ... ... ... аз болса, онда байытылған, керісінше болса кедейлетілген қоспа деп атайды. Осы қажетті ауа мен ... ... ... ... ... - деп ... онда ... жану қоспасының бұл коэффициенті 1,0. Егер 1,0 ден болса, онда ... ал 1,0 ден ... онда ... ... деп атайды. Ондай байытылған немесе кедейлетілген қоспалар бірнеше түрге бөлінеді. Егер 0,80,9 ... ... онда ... ... ... ... ... ал 0,8 ден аз болса өте байытылған қоспа дейді. Сол сияқты 1,01 шамасына дейін аздап кедейлетілген, ал 1,1 болса өте ... ... ... ... жұмыс істеу кезінде карбюратор осы аталғандай қоспа жасап бере алатын қабілеті болуға тиіс.Сол үшін оның ... ... ... қондырғылар жасалады. Олар двигательдің мынандай жұмыс жағдайына байланысты төмендегідей қоспамен қамтамасыз етуге тиіс: ... ... ... ... ... ... болғандықтан өте байытылған (0,6 - 0,8) жану қоспасы; бос айналыспен немесе аз қуатпен жұмыс істеген ... ... ... жану қоспасы; толық қуатпен істеген кезде аздап байытылған (0,80,9) жану ... ... ... ... бір ... ... екінші жұмыс жағдайына тез ауыса қалған кезде де байытылған жану қоспасы жасалуға тиіс.
Осындай двигательдің жұмыс жасау жағдайына ... ... жану ... сапасын өзгертіп тұру үшін карбюратор мынандай қондырғылармен жабдықталады: іске қосатын қондырғы; бос айналыс жүйесі; басты мөлшерлегіш ... ... ... ... ғана карбюраторларда); тездеткіш насос.
Бензин мен ауа қоспасы ... ... өте тез ... ... ... ... ... жағдайда жұмыс істеуіне болмайды, өйткені поршеньге, поршень саусақтарына, ... және ... ... ... күшпен, бөлшектердің жергілікті қызуымен, поршеньдердің және клапандардың жануымен, түтін шығуымен, двигатель ... ... және ... шығынының артуымен қабаттаса жүреді. Оның пайда болуына поршень мен цлиндрдің қалпақшасында күйеніңғ қалыңдауы, ерте от алу әсер ... ... саны деп ... ... ... ... жанармаймен бірдей болатын қоспадағы изооктан мен гептанның ппроценттік құрамын айтады. ... егер 93 ... және 7 ... ... ... ... ... сыналатын бензинге сәәйкес келсе, онда мұндай бензиннің октан саны 93 - ке тең ... ... ... саны ... ... ... оның детонацияға қарсы беріктілігі соғұрлым артығыраұқ болады.
ГОСТ - қа ... ... ... ... ... А-66, А- 72, А - 90, А - 95, АИ - 93 және АИ - 98. А әрпі - ... бензині екендігін, ал цифры - бензиннің октан санын көрсетеді.
2. АВТОМОБИЛЬ ТРАНСМИССИЯСЫ
Автомобиль трансмиссиясының негізгі ... ... ... білігіндегі айналдыру моментін жетекші дөңгелектерге көбейтіп жеткізу болып табылады. Себебі иінді біліктен алынған айналдыру моментінің шамасы ... ... ... ... ... иінді білік моментін көбейтуге тура келеді, ал оны көбейткенде айналыс ... ... ... ... ... заңы бойынша күштен ұтсақ, жылдамдықтан ұтыламыз немесе ... ... ... ... ғана ... кем ... екеу ... одан да көп болуы мүмкін. Трансмиссия сол жетекші дөңгелектерге айналдыру моментін таратып бөліп беруге тиіс. Осыларға қосымша, автомобиль орнында ... ... ... ... ... ... ... қозғалыс бермеуге тиіс, яғни трасмиссия двигательге тұрақты жалғанып тұрмай, оны ажыратып тастайтын мүмкіндігі болуы қажет.
Сонымен автомобиль трансмиссиясы иінді ... ... ... ... жетекші дөңгелектерге көбейтіп, бөліп таратып берумен қатар, жұмыс кезінде берілетін моменттің мәнін өзгертіп отырады. Әрі трансмиссияны двигательге ... ... мен ... қызметін атқарады.
Жалпы қозғалатын машиналардың трансмиссияларын үш түрге бөледі. Олар механикалық, электромеханикалық және гидромеханикалық. Механикалық трансмиссияның барлық ... ... ... яғни ... ... ... берілістер, белдікті берілістер, фрикционды берілістерден құралады.
Электромеханикалық ... ... ... ... қуаты электр өткізгіш сымдармен жеткізіледі. Ол үшін іштен жанатын двигательден ... ... ... ... ... ... ... қойылады. Осы электромеханикалық трансмиссия берілісті сатысыз өзгерткенменімен, пайдалы әсер ... аз ... және ... ... ... ... жасалатындықтан өзіндік құны артық болады. Сол себепті қазіргі автомобильдерде қолданылмайды.
Гидромеханикалық трансмиссияның негізін гидротроансформатор құрайды. Ол сұйық майдың ... ... ... ... ... дөңгелектеріне жеткізіп, айналдыру моментін аздап көбейтеді. Сондықтанда онда гидротрансформатормен қоса механикалық редуктор қолданылады. Бұл трансмиссия да берілісті сатысыз ... ПӘК аз ... ... онша көп ... тапқан жоқ.
Сонымен, қазіргі автомобильдерде көп қолданылатын трансмиссияда ... ... ... Оның ... ... ПӘК ... қуат мөлшеріне тәуелді емес. Яғни автомобиль қандай жағдайда жұмыс атқарса да трансмиссияның ПӘК тұрақты болады.
Механикалық трансмиссияның жалпы құрылысы.Механикалық трансмиссияның ... ... ... схемасына байланысты әртүрлі болуы мүмкін. Оның үстіне двигатель мен жетекші дөңгелектің өзара орналасу жағдайы да трансмиссияның ... ... ... тигізеді. Дегенмен осылардың ішіндегі ең қарапайым, көп ... ... ... 3,1 - ... ... ... ... дөңгелек схемасы 4х2, двигателі алдында, ал жетекші дөңгелектері артқы осьте ... ... ... Сол ... ... ... ... негізгі тораптардан құралған: ілінісу муфтасы (2), беріліс қорабы (3), ... ... (4), ... беріліс (6), дифференциал (7). Сонда двигательдің (1) айналдыру моменті (Ме) жетекші дөңгелектерге (8) осы тораптар ... ... (Мп, Мл) ... Сол моменттің көбею схемасы 3.1 суретте көрсетілген.
Ілінісу муфтасы (2) моментті өзгертпей беріліс қорабына (3) береді. Тек ол трансмиссия тоаптарын двигательмен ... ... ... ... ... (3) автомобильдің жүріс жағдайына байланысты айналдыру моментін әртүрлі мөлшерге өзгертуге арналған. Сондықтанда беріліс қорабында бірнеше саты жасалады. Беріліс сатысының ... ... ... ... ... азайып, жүріс жылдамдығы арта береді. Суретте үш сатылы беріліс қорабының моментті өзгерту схемасы көрсетілген. Сонда ... ( I ... ... ең көп ... ... ... (III) ... аз ғана мөлшерге, тіпті кейбір автомобильдерде ешбір ... ... ... ... ... ... ... жол бетімен байланыстыратын торап болып табылады. Олар атқаратын қызметтеріне қарай жетекші және басқару дөңгелектері болып бөліңнеді. Осы екі түрі де ... ... жол ... ... ... ... ... дөңгелектер двигательден трансмиссия арқылы келген моментті автомобильді тарту күшіне айналдырады, ал басқару дөңгелектері машинаның жүріс ... ... Егер ... ... дөңгелек алдыңғы дөңгелектер болатын болса, онда алдыңғы дөңгелектер әрі жетекші әрі басқарушы дөңгелектердің қызметін атқарады. Ол ... ... ... әрі жетекші, әрі басқарушы дөңгелектердің қызметін атқарады. Ол кезде артқы дөңгелектер тек ұстап тұрушы дөңгелектер ғана болады.
Автомобильдердің жүріс дөңгелектері үшін ... ... ... Оның ... ... ... ... аралығын жалғастыратын дискіден және пневматикалық шинадан тұрады.Мұндағы пневматикалық шинадан басқа бөлшектері қатты металлдан жасалып, машина белдемесіне бекітіледі. Ал пневматикалық шина ... ауа ... қуыс ... Олар ... немесе камерасыз болып екі түрлі жасалады. Камералы шиналарда ауа арнаулы бітеу жасалған камера ішіне қысыммен үрленеді де ол ... ... етіп ... ... Ал камерасыз шиналарда ол өзі дөңгелек құрсауымен тығыз беттесіп, ішіндегі қысыммен айдалған ауаны ұстап тұрады.
Пневматикалық шинаның негізгі ... жол ... ... ойлы - ... жерлердің әсерінен пайда болатын күштерді автомобиль тұғырына жұмсартып беру ... ... Яғни ол өзі сол ... ... ... ... ... азайтады. Пневматикалық шиналардың құрылыстары өте күрделі болады және қолданылатын автомобиль түрлеріне ... ... ... ... жасалады.
Автомобидь жүріс дөңгелектерінің жұмысы олардың орналасу жағдайларына тікелей байланысты. Егер орналасу жағдайларына тікелей байланысты. Егер орналасу жағдайлары ... ... ... ... ... ... кететін болса, онда олардың жүріске көп зияны тиюі мүмкін. Сондықтанда, әрбір техникалық күтім ... сол ... ... ... ... отырады.
Дөңгелек аспалары.Дөңгелек аспаларының негізгі қызметі жер бетінен жүріс дөңгелектері арқылы келетін күштерді жұмсартып, сол күштердің әсерінен автомобильдің тербелісін азайту ... ... ... олар негізінен екі түрлі элеменгттен тұрады: серпімді және ... ... ... жол ... ... әсер күштерін өздеріне жинап алып, ол күштер әсерін тоқтатқан кезде ... ... Ал осы ... серіппеге берілерде онымен қатар жұмыс істейтін жұмсартқыштар да ... ... яғни оның ... ... ... ... осы екі элементі, машина түрлеріне қарай әртүрлді жағдайларда жұмыс ... және ... ... ... ... түрлері 4.2 - суретте көрсетілген.
Дөңгелек аспалары жұмыс істеу принциптеріне қарай негізінен екі түрге бөлінеді: тәуелді және ... ... ... ... (4.2 а - сурет) бір дөңгелектің жүріс жағдай өзгеруіне байланысты ... ... де ... өзгереді. Әрине бұл құбылыс машина жүрісіне жағымсыз әсер етеді. Сондықтан мұндай тәуелді аспалар жүріс жылдамдықтары онша ... емес жүк ... ... ... ... ... басқару қызметін атқармайтын белдемелерде пайдаланылады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
* П. Жүнісбеков, М. Жетпейісов - Автомобильдерді жөндеу және техникалық қызмет. ... ... 2007.
* ... Б - ... мен ... құрлысы. Алматы: Наз 2005.
* Жүнісбеков П. Ж - Автомобильдің құрлысы және пайдалануы - ... ... ... Родичев В - Тракторлар мен автомобильдер - ... ... - 1986

Пән: Транспорт
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 2 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Автомобильдердің жалпы құрылысы36 бет
Mercedes E 55 автокөлігі27 бет
АлЭС-1 ЖЭО 6/110 кВ кернеулі генератор-трансформатор блогының релелік қорғанысы және автоматикасы57 бет
Жолаушыларды автомобильдік транспортпен тасымалдау қызметін сертификаттау. сәйкестік белгісі4 бет
Трансформаторлар және автотрансформаторлар. Холл эффектісі5 бет
«Ленгір-Баянауыл» автомобиль жолының технико-экономикалық негіздеу58 бет
Автокөлік жолдарына жөндеуді ұйымдастыру туралы66 бет
Қазақстан Республикасы көлік логистикасының маңыздылығы мен техникалық сенімділігінің теориялық негіздер және даму жолдарыі81 бет
«Бек-сервис» ЖШС жылжымалы құрамына ТҚК мен жөндеу жұмыстарын ұйымдастыру және басқару37 бет
«ОҚ Қазавтосервис» ЖШС жылжымалы құрамының агрегаттарды жөндеу учаскесінің технологиясын жетілдіру34 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь