Тасымалдау шарты туралы жалпы ережелер.

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
1. Тасымалдау шарты туралы жалпы ережелер ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
2. Тараптардың құқықтары мен мiндеттерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
3. Жолаушылар мен теңдеме жүктi тасымалдау шарты және тасымалдау шартының басқа да түрлерi ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15
4. Тасымалдау шарттары бойынша жауапкершiк ... ... ... ... ... ... ..19
5. Көлiк экспедициясы шарты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..28
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29
КІРІСПЕ
Тасымалдауды ұйымдастыру мен жүзеге асыру және оны басқа тұрғыдан да қамтамасыз етумен байланысты шарттық мiндеттемелер Қазақстан Республикасының, сондай-ақ басқа да мемлекеттердiң шарттық құқығының жеке бiр саласын құрайды.
Көлiк – бұл жоғары дәрежелi техногендiкпен, техникалық жабдықталумен, қоғам мен мемлекеттiң тiршiлiк әрекетiн қамтамасыз ету үшiн стратегиялық маңызбен сипатталатын салалардың бiрi. Сол себептi тасымалдау қатынастары дәстүрлi түрде көлiк құқығы аясында қарастырылады және ол техникалық сипаттағы нормалардың көптiгiмен сипатталады.
Сонымен қатар, сақтандыру қатынастары мен есептiк несиелiк қатынастарындағыдай, азаматтық құқықтық реттеу аясына көлiк қызметiнiң, мiндеттемелiк (тауарлы-ақша) қасиетi бар қатынастар тобы жатқызылған. Ертеректе олар екi жақты қасиетке, яғни азаматтық-құқықтықпен қатар, қазiргi терминологиямен айтатын болсақ, жария-құқықтық қасиетке ие екенi мойындалғанын атап өту қажет.
Олар әкiмшiлiк актiден (яғни тасымалдауды жоспарлау актiлерi) және шарттардан туындай алатын. Соның салдарынан көлiк мiндеттемелерi туралы сөз болатын. Қазiргi таңда жоспар тасымалдауды жүзеге асыратын ұйымдардың iшкi, шаруашылық қызметi үшiн ғана маңызды, сондықтан ойымызды, тасымалдауға қатысты шарттар – тасымалдау шарттары туралы өрбiткен дұрыс болар.
Бұл айтылған сөз көлiктiң экономиканың ерекше саласы ретiнде, жоғары қауiп ретiнде, техникалық жағынан күрделi және тәртiпке салынған жүйе ретiнде қызмет етуiне қатысты ерекшелiктерiн ескермеуге болады дегендi бiлдiрмейдi. Сол себептi тасымалдаудың шарттық мiндеттемелерi көлiк түсiнiгiнiң өзiн анықтайтын, оның қызметiнiң стандарттары мен ұйымдастырушылық алғышарттарын (мысалы, көлiктi мемлекеттiк реттеуге қатысты) белгiлейтiн нормалар арқылы қарастырылады.
Қазiргi уақытта көлiктi мемлекеттiк басқару төмендегi мiндеттердi шешуге бағытталған:
- көлiк аясындағы Қазақстан Республикасының мүдделерiн қорғауға;
- көлiк аясындағы мемлекетаралық және халықаралық ынтымақтастықты жүзеге асыруға;
- меншiк нысанына қарамастан көлiктiң барлық түрлерiнiң құқықтық және нормативтi мәртебесiн анықтайтын заңдық және өзге де актiлердiң, стандарттардың, нормалардың жобаларын жасауға;
- көлiктiң барлық түрлерiн дамытудың тұжырымдамалары мен мемлекеттiк (ұлттық) бағдарламаларын жасауға; инвестициялық, ғылыми-техникалық және әлеуметтiк саясатты қалыптастыру мен жүргiзуге, сондай-ақ кадрларды оқыту мен дайындауға;
- көлiк қызметтерiн тұтынушылардың құқықтарының сақталуын бақылауға;
- болжамдарды жасауға және тасымалдауға деген республика мен тұрғындардың мемлекеттiк мұқтаждарының қажеттiлiктерiн уақытысында сапалы түрде қамтамасыз етуге;
- Қазақстан Республикасы көлiк кешенi қызметiнiң жұмысын үйлестiру мен мемлекеттiк реттеу функциясын жүзеге асыруға.
Мемлекет, осыған сүйене отырып, тасымалдау шарттарын бекiту үшiн ұйымдастырушылық алғы шарттар мен көлiк инфрақұрылымын құратын болады және басқа шараларды да жүзеге асырады. Халыққа көлiктiк қызмет көрсету бойынша вокзалдар, порттар, кемежайлар, аэропорттар, жаяу жүрiс көпiрлерi мен тоннелдер, жолаушылар платформалары мен өзге де объектiлер құрылысын жүргiзу оны жеке кәсiпкерлер тарапынан қаржыландырумен қатар республикалық және жергiлiктi бюджет есебiнен жүзеге асырылады. Мұндай қызмет тасымалдауды жүзеге асыру үшiн айтарлықтай қосымша маңызға ие болады.
Мемлекеттiң әртүрлi аймақтарына, елдi мекендердiң iшiнде, мемлекет аумағынан тыс жерлерге жүктер мен адамдарды үздiксiз жеткiзудi қамтамасыз ету болып табылатын көлiктiң қызмет етуiнiң тiкелей мақсаттарына тасымалдау шартының көмегiмен жетуге болады, оның өз кезегiнде тасымалдау процесiн қамтамасыз ететiн өзiмен тығыз байланысты бiрқатар түрлерi бар. Осыған байланысты шарт тасымалдау қатынастарының пайда болуы мен жүзеге асуын, олардың қатысушыларының тиiстi тәртiбiн және т.б. қамтамасыз ететiн құқықтық құралдардың бiрi болып табылады.
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТ
Арнайы әдебиеттер:
1. Жайлин Ғ. «Азаматтық құқық (ерекше бөлім) ІІ том. 204 бет
Нормативті акт:
1. Гражданский кодекс Республики Казахстан (Особенная часть). Комментарий / Отв. ред. М. К. Сулейменов, Ю. Г. Басин.— Алматы: Жеті жарғы, 2000.—300 б.1
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.........................................................................................................3
* Тасымалдау шарты туралы жалпы ережелер.....................................5
* Тараптардың құқықтары мен ... ... мен ... ... тасымалдау шарты және тасымалдау шартының басқа да түрлерi...........................................15
* Тасымалдау ... ... ... ... ... ... ... ӘДЕБИЕТ...................................................................29
КІРІСПЕ
Тасымалдауды ұйымдастыру мен жүзеге асыру және оны басқа тұрғыдан да қамтамасыз етумен байланысты шарттық мiндеттемелер ... ... ... ... да мемлекеттердiң шарттық құқығының жеке бiр саласын құрайды.
Көлiк - бұл жоғары дәрежелi техногендiкпен, техникалық жабдықталумен, ... мен ... ... ... ... ету үшiн ... маңызбен сипатталатын салалардың бiрi. Сол себептi тасымалдау қатынастары дәстүрлi түрде көлiк құқығы аясында қарастырылады және ол техникалық ... ... ... ... ... ... қатынастары мен есептiк несиелiк қатынастарындағыдай, азаматтық құқықтық реттеу аясына көлiк қызметiнiң, мiндеттемелiк (тауарлы-ақша) қасиетi бар қатынастар тобы жатқызылған. ... олар екi ... ... яғни азаматтық-құқықтықпен қатар, қазiргi терминологиямен айтатын болсақ, жария-құқықтық қасиетке ие екенi мойындалғанын атап өту қажет.
Олар әкiмшiлiк актiден (яғни ... ... ... және шарттардан туындай алатын. Соның салдарынан көлiк мiндеттемелерi туралы сөз болатын. Қазiргi ... ... ... жүзеге асыратын ұйымдардың iшкi, шаруашылық қызметi үшiн ғана маңызды, сондықтан ойымызды, тасымалдауға қатысты ... - ... ... ... ... дұрыс болар.
Бұл айтылған сөз көлiктiң экономиканың ерекше саласы ретiнде, жоғары қауiп ретiнде, техникалық жағынан ... және ... ... жүйе ретiнде қызмет етуiне қатысты ерекшелiктерiн ескермеуге болады дегендi ... Сол ... ... шарттық мiндеттемелерi көлiк түсiнiгiнiң өзiн анықтайтын, оның қызметiнiң стандарттары мен ұйымдастырушылық алғышарттарын (мысалы, көлiктi мемлекеттiк реттеуге қатысты) белгiлейтiн нормалар арқылы ... ... ... ... ... ... ... шешуге бағытталған:
* көлiк аясындағы Қазақстан Республикасының мүдделерiн қорғауға;
* көлiк ... ... және ... ынтымақтастықты жүзеге асыруға;
* меншiк нысанына қарамастан көлiктiң барлық түрлерiнiң құқықтық және ... ... ... заңдық және өзге де актiлердiң, стандарттардың, нормалардың жобаларын жасауға;
* көлiктiң барлық ... ... ... мен ... ... ... ... инвестициялық, ғылыми-техникалық және әлеуметтiк саясатты қалыптастыру мен жүргiзуге, ... ... ... мен ... ... ... ... құқықтарының сақталуын бақылауға;
* болжамдарды жасауға және тасымалдауға деген республика мен ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге;
* Қазақстан Республикасы көлiк кешенi қызметiнiң жұмысын ... мен ... ... ... ... асыруға.
Мемлекет, осыған сүйене отырып, тасымалдау шарттарын бекiту үшiн ... алғы ... мен ... ... құратын болады және басқа шараларды да ... ... ... ... қызмет көрсету бойынша вокзалдар, порттар, кемежайлар, аэропорттар, жаяу жүрiс көпiрлерi мен тоннелдер, жолаушылар ... мен өзге де ... ... ... оны жеке кәсiпкерлер тарапынан қаржыландырумен қатар республикалық және жергiлiктi бюджет есебiнен жүзеге асырылады. Мұндай қызмет тасымалдауды жүзеге ... үшiн ... ... ... ие ... ... ... елдi мекендердiң iшiнде, мемлекет аумағынан тыс жерлерге жүктер мен ... ... ... қамтамасыз ету болып табылатын көлiктiң қызмет етуiнiң тiкелей мақсаттарына тасымалдау шартының көмегiмен жетуге болады, оның өз кезегiнде тасымалдау процесiн қамтамасыз ... ... ... ... ... ... бар. ... байланысты шарт тасымалдау қатынастарының пайда болуы мен жүзеге асуын, олардың қатысушыларының тиiстi тәртiбiн және т.б. қамтамасыз ететiн құқықтық құралдардың бiрi ... ... ... ... туралы жалпы ережелер
Тасымалдау шартының сипаттамасы. Тасымалдау шартына тән ерекше белгiлер ... ... ... неғұрлым айқын көрiнедi. Өзiнiң құқықтық табиғаты жағынан ол ... шарт ... ... ... ... сенiп тапсырылған жүктi белгiленген мекенге жеткiзуге мiндеттенедi. Осылайша, тасымалдау ... ... ... ... шартының алғышарттары ретiнде бағалауға болатын, белгiлi бiр әрекеттердi жүзеге ... ... ... ... ... тасымалдауға мүдделi жүк жөнелтушi мәлiмдеме (тапсырыс) жасайды. Тасымалдаушы сертификаты бар көлiк құралдарын, яғни олар дұрыс болуға тиiс ... ... Жүк ... жүктi тасымалдауға беруге тиiс. Темiр жолдар мен жүк жөнелтушiлер (жүк ... ... ... қысқа мерзiмдi және ұзақ мерзiмдi шарттар (келiсiм-шарттар) бекiте алады. Ұзақ мерзiмдi тасымалдау ... ... ... өте даулы болып табылады. Сөз, ҚР Азаматтық кодексi 692-бабымен және ҚР ... жол ... ... ... ... ... тасымалдауды ұйымдастыру туралы шарт жайында болып отыр. Ол ұзақ мерзiмдi жүйелi тасымалдаулар орын алғанда қолданылады. Тасымалдауды ұйымдастыру ... ... ... ... ... тасымалдаушы белгiленген мерзiмдерде жүктi қабылдауға, ал жүк жөнелтушi жүктi келiсiлген көлемде тасымалдауға беруге мiндеттенедi. Сөз ... ала ... ... бiр түрi ... ... отыр. Заң шығарушы екi мағыналы тұжырымды қолданған. Ұзақ мерзiмдi шарт мәнiсi ... ... ала ... ... ... ... негiзгi шарттарын (болашақта) бекiту туралы келiсiм болып табылады (ҚР АК 390-б.). Оның ... ала шарт ... ... ... мен жүк ... мүдделерiнiң маңыздылығын ескере отырып, тараптар үшiн оның мiндеттемелiк дәрежесi жоғары болуға тиiс.
Осы айтылғанмен байланысты барлық өзектi мәселелердi оқу ... ... ... ... ... ... тек тасымалдауды ұйымдастыру туралы шарт қазiргi жағдайларда жоспарлаудың ... ... ... ... ... атап ... жөн. ... қатар ол тасымалдау шартында тiкелей бекiтiлетiн тараптардың құқықтары мен мiндеттерiн анықтау үшiн аса зор ... ие. ... ... ... ... тасымалдаудың көлемi, мерзiмдерi, сапасы және тасымалдау үшiн көлiк құралдары мен жүктердi берудiң басқа да жағдайлары анықталады.
Тасымалдау шарты - екi ... және ... ... оның бұл сипаттамалары оның элементтерiн, соның iшiнде ерекше тұрғын жүктердi тасымалдау шартының мазмұнын, одан әрi ... ... ... ... ... (жүктердi) тасымалдау шартына қатаң талаптар қояды. Ол көлiк накладнойын, коносаменттi, тауарлы-көлiк накладнойын немесе көлiк туралы заңды актiлермен көзделген, жүкке деген ... да ... ... ... Тауарлы-көлiк жүкқұжаты (жүкқұжат пен коносаментте) шарттың негiзгi ... ... ... ... Оның ... да тасымалдаудың құжаттарының) нысаны Қазақстан Республикасының Көлiк және коммуникация министрлiгiмен жасалады. Осылайша тасымалдау шарттары ерекше формулярлы жазбаша нысанда бекiтiлетiндiгi ... ... ... Тасымалдау шартының ерекшелiгi - оның қатысушыларының құқықтары мен мiндеттерiнiң көпшiлiгi тiкелей нормативтiк актiлермен реттелгендiгiнде. Жалпы ... ... ... ... ... ие. ... ... "Көлiк туралы" Заңының 11-бабына сәйкес тасымалдаушы, Қазақстан Республикасының көлiк кодекстерiмен (жарғыларымен) көзделген жағдайлардан басқа. Жеке және заңды тұлғаларға ... бас ... ... ... ... ... ... тасымалдау шартының бiр тарабы болып тасымалдаушы - ... ... жеке ... ... ... Тасымалдаушы - заңды тұлға ретiнде негiзiнен (мамандандырылған) көлiк кәсiпорны болады, оның орнында басқа да ... ... ... ... кәсiпорындары жүктердi жолаушыларды тасымалдау бойынша көлiк құралдарын сақтау, оларға техникалық қызмет көрсету мен жөндеу жүргiзу бойынша шаруашылық коммерциялық ... ... ... ... ... асыру үшiн қызметтiң аталған түрлерiнiң барлығы да маңызды ... ... ... ... құқығы немесе басқа да заңдық негiздер бойынша көлiк құралын иеленетiн, ақы үшiн немесе жалдау бойынша жолаушыларды, ... ... ... және ... ... жөнiнде қызмет көрсететiн және оған белгiленген тәртiпте берiлген рұқсаты немесе лицензиясы бар тұлға ретiнде анықталады. 17 сәуiр 1995 ... ... ... ... ... Заңының 9-бабына сәйкес жолаушылар мен жүктердi темiр жол теңiз, өзен, әуе және автомобиль ... ... ... ... (жүк жөнелтушi, жүк алушы) яғни көлiк қызметтерiн ... - бұл жеке ... ... ... Мемлекет те клиент болуы мүмкiн. Жүк жөнелтушi ретiнде жүктiң иесi және ол жөнелтiлу үшiн сенiп тапсырылған ... да ... ... ... ... жүк ... мен жүк ... бiр тұлға болуы мүмкiн. Көп жағдайларда жүк алушылар болып жеткiзудiң ... ... ... ... ... ... бөлу әкiмшiлiк актiсiне сәйкес мүлiк алатын субъектiлер табылады. Жолаушыларды тасымалдау шарты бойынша клиент ретiнде, әр ... ... ... түрiне билет алған немесе ауызша тасымалдау шартын бекiткен жеке ... ... ... пәнi. ... шартының пәнi болып тасымалдаушы көрсететiн қызмет табылады. Тасымалдау шартының өзi мәнiсi жағынан ... ... ... ... ... ... оны ... кезiнде, белгiлi бiр шамада өтелмелi қызмет көрсету туралы жалпы нормаларды да ескеру қажет. Көлiкте көрсетiлетiн қызмет (қызметтер) қандай да бiр ... ... ие ... және ... тұтыну дер кезiнде жүзеге асады. Көлiк қызметi - бұл ... ... ... ... ... табылады және осы қасиетiне орай ол тауарлық сипатқа ие жалпы мiндеттеменiң жеке пәнi бар және бұл ... ... ... ... ... негiзi де бар.
Тасымалдау ақысы. Жүктердi жолаушылар мен көтерме жүктi тасымалдағаны үшiн тараптардың ... ... ... ақысы төленедi. Автомобиль, әуе, су көлiктерiмен тасымалдау кезiнде еркiн шарттық баға ... ... бұл ... өздерiнiң бағалары мен тарифтерiн басшылыққа алады.
Орталықтандырыла белгiленген тарифтер жүктердi, жолаушылар мен қол ... ... ... ... ... қолданылады. Бұрын орталықтандырыла белгiленген бағалар темiр жол тасымалдаулары үшiн де көзделген болатын. Ендi Қазақстан Республикасының "Темiр жол көлiгi ... ... ... сәйкес тасымалдаушының қызметiне бағалар, соның iшiнде тариф (тасымалдау ақысы) тасымалдаушымен ... ... ... бұл ... реттелiнiп тұрады.
Қазақстан Республикасының "Көлiк туралы" Заңы тасымалдаушы мен клиенттiң өзара қарым-қатынасының жалпы негiздерiн анықтайды.
Жүктердi жолаушылар мен ... ... ... ... және ... ... жүзеге асыру кезiнде тасымалдаушы сертификаты бар көлiк құралдарын ғана қолдануға мiндеттi. Мұндай талап тасымалдау ... ... ... тиiстi түрде орындаудың маңызды алғышарттарының бiрi болып табылатыны сөзсiз ... пен ... ... ... зиянды, соның iшiнде ақшалай эквиваленттегi уақыт шығынын, өтеу ... ... ... немесе оның денсаулығын жарақаттауға алып келген зиянды өтеу ерекше орында тұрады. Жолаушы тасымалдауын жүзеге асыру кезiнде жолаушының қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету, оған ... ... ... ... мен жағдайларды қалыптастыру, ал жолаушы көтерме жүктi тапсырған жағдайда - оны уақытында тасымалдау мен сақтау талап етiледi.
Тасымалдау ... ... ... ... ... етiлуге тиiс. Клиенттiң көлiк қызметi нарығында көлiк таңдау еркiндiгi ... тиiс. ... ... ... өз ... ... куәландыратын құжаттарды алуға, әлеуметтiк маңызды және қорғаныс тасымалдарын жү-зеге асыруға мемлекеттiк және жергiлiктi өкiлдi және атқарушы ... ... ... ... (Егер осындай тасымалдаудың бағалары көлiк шығындарын өтемесе, онда ... ... ... ... ... ... Реттелетiн тасымалдаулардан басқа, тасымалдаушы баға қалыптастыру ережелерiне сәйкес ... ... ... ... ... барлық түрлерi бойынша клиенттiң құқықтық жағдайы оған оның және тасымалдаушының арасында бекiтiлген шартты ... ... ету, ... ... ... ... ... даулау, келтiрiлген зиянды, соның iшiнде ақша эквивалентiндегi уақыт шығынын, өтеудi талап ету ... ... ... ... ... өзi де тасымалдаушымен бекiткен шарт жағдайларын сақтауға мiндеттi. Ол сондай-ақ жүктiң өз сертификатына сәйкестiгiн куәландыратын құжатты тасымалдаушыға ... ... ... ... ... мен ... ... тасымалдауға дайын күйiнде беруге тиiс.
* Тараптардың құқықтары мен мiндеттерi
Тараптардың құқықтары мен мiндеттерiн (жүктердi тасымалдау ... ... ... отырып) қарастырайық. Жүктердi тасымалдау шартын орындау кезiнде тасымалдаушы тиiстi жүктi тасымалдау үшiн жарамды күйдегi көлiк құралын беруге мiндеттi. Яғни, ... ... да бiр ... қажеттi көлiк құралының түрiн өзi анықтайды. Ол жүк пен қыл-қыбырдың қалдықтарынан таза, реквизиттерi алынған ... ... ... жағдайларда жуылған, дезинфекцияланған күйiнде бередi. Жүк жөнелтушi жүктi жөнелтпеуге ... ... ... ... ... бередi. Олардың бiр бөлiгi жалпы сипатқа ие және тасымалдаудың ... ... ... ... талаптар жүктiң саны мен атауына, оның салмағын, салатын ыдысы мен буып ... ... ... ... олар маркировка мен бағалығын хабарлауға қатысты. Арнайы талаптар тасымалдауға қабылданатын жүктiң ерекше сипатымен немесе қайсыбiр талаптар ... ... ... ... ... ... тез ... радиактивтi, улы және басқа да қауiптi жүктердi жөнелтетiн және алатын жүк жөнелтушiлер мен жүк алушылар және темiр жолдар, олардың қауiпсiз ... ... ... бұл жүктердi тасымалдау кезiнде авариялық жағдайлар мен олардың салдарын, олар ... ... ... ... ... ... мен ... бөлiмшелердi иеленуге мiндеттi.
Қазақстанда темiр жолмен тасымалдау кеңiнен қолданылатындықтан оларға қатысты ... ... беру мен ... ... ... ... құқықтары мен мiндеттерiн қарастырып өтейiк.
Тасымалдаушы жүк ... ... ... дайын екендiгi туралы алдын ала ескертедi. Мысалы, жүк жөнелтушiнiң құралдарымен тиеу үшiн ... мен ... ... ... ... станция жұмысшысы жүк жөнелтушiнi вагондар берiлгенге дейiн екi сағаттан кем емес мерзiмде хабарландыруға тиiс. Мұнай ... ... ... ... үшiн ... мен бункерлiк жартылай вагондарды дайындау жол есебiнен шарт ... ... ... ... жүк жөнелтушiмен жүзеге асырылады, ал мамандандырылған (жалпы тармақтағы парк цистерналарынан басқа) жалға алынған, өз цистерналарын - жүк жөнелтушiнiң өзi ... ... ... ... және ... ... ... жүктi тасымалдауға дайындауды жүзеге асыру:
* вагондар жүк жөнелтушiмен, егер тиеу оның ... ... ... ... ... ... тиеу ... жолдың құралдарымен жүзеге
асырылса;
* контейнерлер, цистерналар мен бункерлiк жартылай вагондар - жүк ... ... жол кiрiс ... ... ... өткiзу кезiнде жүктердiң белгiлi бiр түрiн тиеуге олардың техникалық жарамдылығын қосарланған операциялар тәртiбiмен анықтайды.
Жүктердi ... мен ... ... ... оларды одан түсiру мыналармен жүзеге асырылады: а) жалпы пайдаланыс орындарында темiр жолмен, жүктердi тиегенi мен түсiргенi үшiн ... жол жүк ... жүк ... ... ... ... алым алады; б) жалпы пайдаланыстағы емес орындарда жүк жөнелтушi мен жүк ... ... ... ... ... ... және тез ... заттарды, iшкi жануар өнiмдерiн, ауыр (бiр орында 0,5 тоннадан артық) және габариттi емес жүктердi. Құю үйiндi және төгу арқылы мамандандырылған ... ... ... ... және жүк ... мен жүк ... ... жөнелтiлетiн жүктердi де. Осылайша, аталған жүктердiң түрлерiн дұрыс тиеумен байланысты тәуекел қауiптерi тiкелей жүк ... мен жүк ... ... ... бекiту мен тасымалдау үшiн қажет құрылғылар мен материалдарды жүк ... ... ... ... ... (нан және ... қалқандары) және буып-түю құралдары (тұғырықтар, арқандар, қысқыштар) шарттық жағдайларда, тиiстi алымдарды ала отырып, темiр жолмен де берiлуi мүмкiн. Бұл құрылғылар мен ... тиеу ... ... мен ... ... алу, тиеу мен түсiру кiмнiң құралдарымен жүзеге асырылатынына қарай, жүк ... жүк ... ... ... ... ... асырылады. Орнатылған қондырғылар туралы жүк жөнелтушi жүкқағазда көрсетедi, бұл кейiн (дау туындаған жағдайларда) жүк жөнелтушi тараптың тиеу ... өз ... ... ... ... дәрежесiн бағалауға мүмкiндiк бередi. Қондырғылардың техникалық жай күйi үшiн ... ... ... берiлгендерiнен басқа) жүк жөнелтушiлерге жүктеледi.
Механизацияланған және механизацияланбаған әдiстермен ... ... тиеу ... ... аяқталуға тиiс. Бұл мерзiмдерден асып кеткен жағдайда тиеу ... ... ... ... өткiзiп алғаны үшiн жауапты болады.
Жоғарыда айтылғандай, жүтердi ... ... де ... асырылады. Жүктердi тасымалдау үшiн стандарттар талаптарына сай келетiн және темiр жолдарға, соның iшiнде шетелдiк кәсiпорындарға, ұйымдарға, теңiз және өзен кеме ... ... ... ... ... ... тасымалдауға тиым салынатын жүктердiң тiзiмi жүктердi тасымалдау ережелерiмен белгiленедi.
Контейнерлер әмбебап және ... ... ... ... ... ... ... тасымалдауға болады. Бiрақ, оларда сасық иiстi жүктердi және контейнердiң қабырғалары мен еденiн, ... қара және ... ... ... мен сынықтарын қатты ластайтын жүктердi тасымалдауға тыйым салынады. Тасымалдауға берiлетiн жеке жүк орындарының салмағы 120 кг-нан аспауға тиiс. Бұл шектеу үй ... ... ... контейнерлер тасымал кезiнде ерекше жағдайларды талап ететiн өнеркәсiптiк және азық-түлiктiк жүктердiң белгiлi бiр ... ... ... ... ... жүктер және т.б.) тасымалдауға арналады. Жүктердi тасымалдау шартының тараптары (ең ... жүк ... ... ... тиеу ... ... жүзеге асырылады) контейнерлердiң неге арналғандығын ескеруге тиiс.
Жүктердi тасымалдауға беру кезiнде темiр жол құжатының ... ... ... ... ... жолы ... ... салмағы анықталуға тиiс. Салмақты есептеу жолымен, шартты түрде және жылжымалы составтың толық ... ... тиеу оның жол ... жүк көтерiмдiлiгiнен асып кетуiне алып келмейтiн жүктердi өлшеу бойынша анықтауға жол ... Тиеу ... ... ... жүзеге асырылған кезде темiр жол жүктiң салмағын анықтайды. Тиеу жүк жөнелтушiмен жүзеге асырылатын барлық жағдайларда жүктiң салмағын сол анықтайды. Тиеудi кiм ... ... ... ... ... ... ... бойынша, есептеу жолымен, өлшеу бойынша немесе шартты түрде анықтау жүк ... ... ... ... ... вагондар мен контейнерлерге темiр жолдың пломбаларымен, егер жүк темiр жолмен тиелген болса, мөр басылуға тиiс. Егер жүк жүк ... ... ... ... ... онда ... ... жүк жөнелтушiнiң, порттың немесе кеме жайдың пломбасымен мөр қойылады. Кейбiр жүктердi пломбасы, соның iшiнде ақтара тиеу, ... ... ... ... жол ... жүк ... жүзеге асырылатынына қарамастан, жүк жөнелтушiлердi (жүк алушыларды) пломбылармен пломбылау қысқыштарымен бекiту ... ... шешу ... ... вагондар мен контей-нерлердi пломбылау үшiн сым темiрлермен жабдықтауды ақы үшiн ... жол ... ... ... жүктi тасымалдауға ұсынған кезде тасымалдаушыға жүктердiң әр жөнелтiлуiне темiр жол жүкқұжатынын, ал Қазақстан ... ... ... қажет жағдайларда өзге де құжаттарды (сертификат, лицензия, мал ... ... ... ... беруге тиiс.
Жүк жөнелтушi немесе оның атынан әрекет ететiн тұлға жүкқұжатқа енгiзiлген мәлiметтердiң дұрыстығы үшiн, сонымен қатар, өздерi ... ... ... қателiгi, нақты болмауы немесе толық болмауының барлық салдары үшiн жауапты болады. Темiр жол бұл мәлiметтердiң дұрыстығын тексеруге, сондай-ақ жүк жөнелтушi ... ... ... ... ... ... тексеруге құқылы.
Заңнамамен тасымалдаушы, жүкке қойылатын барлық талаптар сақталған кезде, жүктердi тасымалдауға ... бас ... ... ... негiздердiң түпкiлiктi тiзiмi белгiленген. Тасымалдау бұл кезде шарт тараптары үшiн объективтi себептер бойынша ... ... ... Белгiлi бiр бағыттар бойынша жөнелту үшiн жүктердi тиеуге ерекше жағдайларда темiр жол бағытының ұсынысы негiзiнде ... және ... ... ... ... ... ... мүмкiн. Бұл туралы Қазақстан Республикасының Үкiметiне хабарланады. Стихиялық сипаттағы құбылыстар, ... ... ... коммуникацияларын қасақана қоршап тастау орын алғанда, сондай-ақ, карантин жарияланғанда жүктердi тиеу темiр жол бастығының ұйғарымымен уақытша шектелуi немесе тоқтатылуы ... Бұл ... ... және коммуникация министрi хабарландырылады, ол тиеу және темiр ... ... бiр ... ... ... ... немесе тоқтатылатын мерзiмдi белгiлейдi. Аталған мерзiм темiр жолдардың барлық бастықтарына хабарландырылады. Мұндай ... орын алуы ... ... ... ... ... немесе тиiстi түрде орындалмағаны үшiн жауапкершiлiктен босатуға негiз болып ... ... тиым ... ... оны ... ... ... қалған тиеу келесi кезеңдерде жүзеге асырылады.
Жүктердi тасымалдағаны үшiн есе айырысу тәртiбi. Шартқа сәйкес жүк жөнелтушi немесе жүк алушы ... ... ақы ... ... ... төлмдердi төлеушiлер қолма-қол ақшамен, чектер негiзiнде қолма-қол ақшасыз есептеу жолымен, төлем тапсырыстары ... ... ... ... бiр жүк жөнелтушiлер мен жүк қабылдаушылар үшiн есеп айырысудың өзге тәртiбi көзделуi мүмкiн. Бұл кезде есеп айырысу тәртiбiн ... және ... ... бекiтуi мүмкiн, ол өз кезегiнде несиелiк және есеп ... ... ... заңнаманы басшылыққа алады. Әдетте, төлеушiлер тасымалдау төлемдерiн жүк станциядан ... ... ... ... ... ... ... жеткiлiксiз бөлiгiн төлету жүк баратын жерге жеткеннен кейiн жүзеге асырылады. Сондай-ақ, артық төленген сомалар да қайтарылуы мүмкiн. Қазақстан ... ... жол ... ... Заңының 74-бабының 2-тармағына сәйкес тасымалдаушыға тиесiлi төлемдердi төлеу мерзiмiн өткiзiп алғаны үшiн ... ... ... ... үшiн ... ... Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексiнде белгiленген айыппұл алынады. Тасымалдаушыға төлем жүзеге асырылғанға дейiн ... ... ... ... ... ... қолдану құқығы берiледi.
Жүктi жөнелткенге дейiн есеп айырысу кезiнде төлемдердi енгiзу мерзiмi тасымалдауға қабылдау күнiмен анықталады, ал жүк ... ... есеп ... ... ... ... ... жүктi жүк қабылдаушыға беру күнiмен анықталады. Тасымалдау төлемдерiн кем төлеу және артық төлеу бойынша есеп айырысу мерзiмдерi қайсыбiр ... ... ... сәттен бастап анықталады.
Заңнамамен (ҚР АК 699-бап) жүк жөнелтушiнiң (басқа тұлғаның) жүкке билiк ету ... ... Жүк ... немесе жүкке билiк ету құжатының иесi тасымалдаушыға тасымалдауды тоқтатуды немесе жүктi ... ... ете ... не ... да өкiм бере ... Бұл ... ... жасалған тасымалға ақы төлеудi, сондай-ақ жасалған өкiмге байланысты келтiрген шығындарды өтеуiн ... ... ... Жүк ... жерiне жеткеннен кейiн жүк алушыға жүктi берген кезде жүк жөнелтушi аталған ... ... ... жол тасымалдаулары кезiнде жүктердi жаңа адреске жолдау мүмкiндiгi көзделедi. Жаңа адреске жолдау дегенiмiз жүк алушыны немесе ... ... ... ... ... ... Темiр жол жаңа адреске жолдауды жүк жөнелтушiнiң немесе жүк алушының мәлiмдемесi ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылған ұйым бастапқы адресат алдында сол өзгерiстiң ... үшiн ... ... және ол жүк ... ... және ... жүк алушылар арасында есеп айырысуды реттеуге мiндеттi.
Теңiз тасымалдау шарты бойынша, егер ... ... ... да ... өтемесе, ал жүк жөнелтушi немесе кеме жалдаушы кеме кеткенге дейiн ... ... ... енгiзбесе не қосымша қамтамасыз етудi жүзеге асырмаса, тасымалдаушы шарттан бас тарта алады. Бұл жағдайда жүк ... ... ... ... ... ... ... бiрiн ал, бос тұрып қалу орын алған жағдайда бос ... үшiн ақы ... және ... өзге де шығындарын өтеуге тиiс. Бұл жағдайда жүктi қайта түсiру де жүк ... ... кеме ... есебiнен жүзеге асырылады. (Теңiз саудасы туралы заңның 90-бабы). Аталған заңның 89-бабында екi тараптың жүктi теңiзде тасымалдау шартын орындаудан бас ... ... ... ... ... теңiзде тасымалдау шартынан жүк жөнелтушiнiң бас тарту негiздерi мен ... ... ... - ... ... ... ... мерзiмде жеткiзiп беру. Жүктердi темiр жолмен тасымалдау шарты бойынша жүктi жеткiзiп беру мерзiмдегi басқа шарттардағыдай ерiктi түрде белгiленбейдi, ол ... ... ... ... жүктi жеткiзiп беру бойынша өз мiндетiн орындауы тек тараптардың еркiне ғана емес, сонымен қатар тасымалдау жүзеге асырылатын жағдай-ларға да байланысты ... ... ... ... ... ... ... жолдағы аялдамалардың саны мен уақытына және т.б.). Егер жеткiзу мерзiмi өткенге дейiн жүк ... ... ... ... станцияда түсiрiлiп қойса немесе жүк тиелген вагон, контейнер жүк алушының құралдарымен түсiрiлуге берiлсе жүк мерзiмiнде жеткiзiлдi деп ... ... ... басқа түрлерi бойынша мерзiм заңнамамен белгiленбеуi де мүмкiн, мұндай жағдайларда тараптар оны шартта көздеуге ... Егер ... ... мерзiмi заңнамада және шартта анықталмаса жеткiзу қисынды. Егер жүктi жеткiзу мерзiмi заңнамада және шартта анықталмаса, жеткiзу қисынды мерзiмде жүргiзiлуге тиiс (ҚР АК ... ... ... ... беру ... бос ... ... немесе жүк алушыға немесе оның атынан әрекет етiп жатқан көлiк-экспедициялық кәсiпорынға тәуелдi басқа да ... ... ... жатса және бұған қатысты жалпы нысандағы акт рәсiмделiп қойса, жүк мерзiмiнде жеткiзiлдi деп есептеледi егер ол ... ... ... ... мерзiмi өткенге дейiн келсе. Жүктiң келгендiгi туралы темiр жол жүк алушыны жүк ... ... ... 12 ... кем емес мерзiм iшiнде хабарландыруға мiндеттi. Сондай-ақ, жүк ... ... ... жүк ... ... ... беру ... туралы оларды бергенге дейiн екi сағаттан кем емес уақыт iшiнде хабарландырылады. Кейбiр жағдайларда темiр жол жүк алушыны хабарландыруды шарт ... ... ... жол жүк алушыны жүктiң келгендiгi туралы хабарландырмаған жағдайда жүк алушыға вагондар мен контейнерлердiң тұрып қалғандығы үшiн ... ... және ол ... ... туралы хабарландыру жiберiлгенге дейiн жүктердi сақтау үшiн алынатын алымды төлеуден босатылады.
Тасымалдаушы тасымалдау құжатында көрсетiлген жүк ... ... ... мiндеттi, ал соңғысы өз кезегiнде, тиiстi тасымал бойынша ... ... ... ... алушы оны алу барысында бұл туралы жол ... қол ... ... жүк ... ... ... да ... болады.
Егер алушының атына жеткiзуi шартпен, келiсiм-шартпен көзделмеген, сондай-ақ атауы темiр жол накладнойына сәйкес келмейтiн жүк келсе, жүк алушы оны ... ... ... ... ... ... ... орындарында алынған кезде жүк алушы өз атына келген жүктi қабылдауға және ... алып ... ... ... ... ... ... зақымдану салдарынан оны пайдалану мүмкiндiгi толығымен немесе ... ... ... ... ... ғана жүк ... жүктi қабылдаудан бас тартуға құқылы. Баратын станцияға келген жүктер 24 сағат iшiнде тегiн сақталады. Бұл ... ... оның ... жүк ... ... ... ... құралдарымен түсiрiлген күннiң немесе жүк жүк алушының құралдарымен ... ... ... 24 ... ... Егер жүк ... ... артық сақталатын болса онда темiр жол еркiн тарифтер бойынша алым ... ... ... ... күш жағдайларының орын алды нәтижесiнде жүктi жеткiзуге немесе жүктi сақтаудың шектi мерзiмдерi iшiнде оны ... ... жүк ... ... ... ... кезде темiр жол жүкке қатысты жүк жөнелтушiнiң нұсқауы бойынша шара қолданады. Жүк жөнелтушi мұндай нұсқауды ... ... ... күннен бастап бiр тәулiк iшiнде беруге мiндеттi.
Әдетте жүк темiр жолмен оның ... ... ... ... ... ... жай-күйiн, салмағы мен санын тексеруге заңнамада көзделген негiздер болған кезде ғана жол берiледi. Яғни бұл жерде болжамды түрде жүктiң жеткiлiксiз ... ... ... ... ... сөз ... отыр. Мысалы, жүк бұзылған вагонда, контейнерде немесе пломбасы зақымданған вагонмен, контейнермен не жол бойындағы ... ... ... жүк ашық ... ... ... пломбасыз жабық вагондарда жетiспеушiлiк, бүлiну немесе зақымдану белгiлерiмен келсе. Егер тез ... жүк ... ... немесе тоңазытқыш вагондардың температура режимiн сақтамаумен келсе онда жүктi бүлiндi деп болжауға ... ... ... Темiр жол жүктi ортақ пайдалану орындарында түсiрген кезде, жүк ... ... ... ... ... ... алдын алудың белгiлi бiр шарасы ретiнде, жүктiң санын тексеру қолданылады. Бұл жағ-дайда тексеру жүктi қабылдау мен берудi еске ... ... сол ... ... жүк ... ... тәуелдi емес негiздер бойынша жүктiң түсiрiлу жерiнде жойылу немесе бүлiну қаупiмен, жүктi шығару үшiн өзiне тәуелдi барлық шараларды қолдануға тиiс. ... ... ... ... ... бiрақ айырмашылық қалыпты азаю нормасынан және таза салмағын анықтауда шектi (жол берiлетiн) айырмашылықтан аспайтын кезде жүктiң салмағы тасымалдау құжаттарында ... ... ... деп есептеледi. Артық салмақ анықталған кезде, таза салмақты анықтауда жол берiлетiн ... ... ... ... салмағын оны беру кезiнде тексеру әдiсi осы жүктi тиеу кезiнде қолданылған әдiспен жүзеге асырылады. Яғни, салмағын ... ... ... ... ... ... егер жүк баратын станцияда темiр жол мен жүк алушыда таразы болмаса, онда бос тиеу ... ... ... тасымалданатын жүктер салмағын тексерместен берiледi.
Жүктi тексеру темiр жолдың мiндетi болып табылмайтын ... ол ... ... ... ... оның жай-күйiн анықтауға шарттық негiзде қатыса алады. Онда еркiн тарифтер бойынша алым алынады.
Жүктi беру сәтiнде немесе оның жол ... ... ... немесе зақымдануын анықтаудан келесi қадамы болып (коммерциялық актiмен белгiленген) жүктiң iс жүзiндегi кемiс-тiгi, бүлiну немесе ... ... ... ... Егер сараптама жүргiзу қажеттiлiгi туындаса темiр жол өз бастамасы бойынша немесе жүк алушының талап етуi ... ... ... ... ... ... Жүк алушы жүктi дер кезiнде түсiрмеген немесе алып кетпеген жағдайда ... ... жол) ... бiр ... ... ... ... жол бөлiмi бастығының шешiмi бойынша түсiрiлген жүктердi сақтау үшiн алынатын ақы ұлғаюы ... ... ... жүк алушыға жүк жөнелтушiге байланысты себептер бойынша вагондарды кiрiс жолына өткiзуге ... ... ... кiрiс жолдарында немесе станция жолдарында белгiленген мерзiмдерден асыра 24 сағаттан артық кiдiртiлген вагондардың, контейнерлердiң тұрып қалуы үшiн айыппұл төленуi немесе ... ... үшiн ақы екi есе ... дейiн ұлғайтылуы мүмкiн.
Жүк алушы босатылған вагондарды (контейнерлердi) темiр жолға тапсыруға мiндеттi. Тараптар арасында вагондарды қабылдау ... ... ... бөлiнедi. Вагондардың iшкi және сыртқы беттерi тазартылуға тиiс, жылжымайтын ин-вентарлық бекiту құралдары ... ... ... дұрыс техникалық жағдайға келтiрiлуге тиiс. Бұл жүктi түсiрудi жүзеге асыратын ұйымға жүктеледi. Вагондарды тазалау мен реквизит-тердi алып ... жүк ... ... болып табылатын жағдайларда темiр жол тиiстi түрде тазартылмаған вагондарды ... ... ... мен ... жүктi тасымалдау шарты және тасымалдау шартының басқа да түрлерi
Жолаушы тасымалдау ... ... ... жолаушыны баратын мекенiне, ал жолаушы теңдеме жүктi тапсырған жағдайда теңдеме жүктi де апаратын мекенге жеткiзудi және оны ... ... ... ... ... ... ... мiндеттенедi; жолаушы жолына, ал теңдеме жүгiн тапсырған кезде - ... ... алып ... ақы ... мiндеттенедi. Жолаушы тасымалдау шарты - екi жақты, ақылы және ... ... ... ... ... мен ... ... тасымалдау шартының нысаны жазбаша, ол тиiсiнше жол жүру билетiмен және теңдеме жүк түбiртегiмен рәсiмделедi. ... ... ... ... бiржолғы болып табылады, яғни белгiлi бiр көлiкпен бiр рет жол жүру мақсатында бекiтiледi. Жолаушыларды ... және қала маңы ... ... ... сөз болғанда белгiлi бiр (әдетте бiр айлық) мерзiмге бекiтiлетiн тасымалдау шарттары да қолданылады, бұл ... ... ... ұйым ... ... мiндеттенедi. Мұндай шарттар жеке сипатқа ие болуы мүмкiн, мысалы, ... ... ... тұлғалардың белгiлi бiр категориясын тасымал-дауды жүзеге асырғанда. Бiржолғы жолаушылар билетi жеке ... да, ... ... ... ... берiлуi мүмкiн, осындай жолмен бекiтiлген тасымалдау шарты жеке ... ие ... ... ... басталғаннан кейiн ол тек билет бойынша жол жүрудi бастаған тұлғаға, тұлғалар тобына қатысты ғана жарамды ... Жол жүру ... жол жүру ... ... ... қайта сатуға тиым салынады. Ал, әуе тасымалдауы кезiнде шарт жеке сипатқа ие, билеттi ... ... ... сату мен беруге тиым салынады. Қайта сату немесе беру фактiсi анықталған жағдайда билеттiң күшi жойылады және оның бағасы ... Шарт ... ... ... ... жеке басын куәландыратын құжат негiзiнде жүзеге асады.
Әрбiр жолаушы жол жүру ... ... ... ... оның сатылуын жолаушы көрсеткен мекенге жеткенге дейiн қамтамасыз етуге мiндеттi ... сол ... ... ... ... болған кезде ғана). Егер жолаушы жол жүру құжаттарын жоғалтса немесе ... онда олар ... ... ... ... төленген ақша да қайтарылуға жатпайды.
Жолаушыларды темiр жолмен тасымалдау үшiн пайдала-нылатын поезд түрi маңызды болып табылады. ... ... ... ... ... және ... ... (тиiсiнше тасымалдаулар) ажыратылады. Поездар жол жүру қашықтығына қарай алысқа қатынайтын, жергiлiктi және қала маңына қатынайтын болып бөлiнедi. Жоғары сапалы ... ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ жолаушы орналасатын вагонның, орынның түрi де маңызға ие. Су көлiгiмен тасымалдау кезiнде берiлетiн ... ... (не ... ... тасымалдау көзделуi мүмкiн) маңыздылыққа ие. Жолаушыларды әуемен тасымалдау кезiнде жолаушы орналасатын салонның класына (қызмет көрсету деңгейiне) қарай градация көзделуi ... ... мен ... ... ... Азаматтық кодексте анықталады, ал толығырақ олар ҚР-ң "Көлiк туралы" Заңында көрсетiлген, көлiктiң ... ... ... тасымалдау бойынша олар жолаушыларды тасы-малдаудың сол немесе өзге бiр түрiн реттейтiн нормативтiк актiлерде нақтыланады, бiрақ негiзгi тұстары бойынша ... ... ... ... ... сәйкес келедi.
Тасымалдау шартының жария сипаты жолаушыны тасымалдау шарты үшiн айрықша нақтыланады. Оған кез ... ... ... және ... ... үшiн ашық ... кез келген бағыт бойынша билет алу құқығы берiледi. Бекiтiлген шарт бойынша жолаушы көлiк құралында билiкке сәйкес орын-ды ... ... Бұл ... ... орын ... да, нақты орынға да қатысты.
Жолаушылардың қажеттiлiктерiн қамтамасыз ету үшiн ... ... ... өзi ғана ... сонымен қатар қажеттi инфрақұрылымның, тиiстi қосымша сервистiк болуы маңызды болып табылады.
Жолаушылар мен ... ... ... ... ... орындау үшiн ашық болатын станциялар осы операциялардың орындалуын қамтамасыз ететiн талаптарға сай ... тиiс. ... ... ... ... теңдеме жүктi қабылдау мен беру бөлмелерi, қол жүгiн сақтау камералары, күту залдары, анықтама бюролары, транзиттiк жолаушылардың, ана мен баланың ... ... ... мен ... ... мәдени-тұрмыстық және санитарлы-гигиеналық қызмет көрсететiн үй-жайлар (почта, телеграф, радиожелiлер, шаштараздар, дәрiгерлiк көмек ... және т.б.) ... ... ыңғайлы болу үшiн және олардың жол жүру, түсу және өту қауiпсiздiгiн арттыру үшiн станцияларда төбесi ... ... бар ... өту ... ... көпiрлер салынады. Вокзал маңындағы алаңдар жақсы жабдықталуға және жаяу жүретiндер мен қала көлiгiнiң ... және ... ... ... сай ... ... билеттi өзiнiң жол жүруi үшiн, сондай-ақ өзiмен бiрге 7 жасқа дейiнгi, ал халықаралық ... ... 5 ... дейiнгi, бiр баланы (жеке орын берiлмейтiн) тегiн алып жүруге пайдалана алады. Яғни, мұндай жағдайларда ... жеке ... ... ... етiлмейдi. Мұндай мүмкiндiк жолаушыға көлiктiң таксимен жүзеге асырылатын тасымалдан басқа барлық түрiмен тасымалдау ... ... iшкi ... ... 7-ден 15 ... дейiнгi және халықаралық тасымалдар кезiнде 5-тен 12 жасқа дейiнгi балаларға ... ... ... құнын 50% мөлшерiнде төлеумен жеңiлдiк жағдайларында бекiтуге құқық берiледi. Бұл ... ... ... бала ... ... ... ... бөлек жол жүретiндiгi маңызды болып табылмайды.
Тасымалдау әртүрлi мемлекеттердiң бiрнеше тасымалдаушыларымен жүзеге асырылатын және оған солармен бiрге ... ... ... ... ... бұл жеңiлдiк (құқық) тек Қазақстан Республикасының тасымалдаушысы жүзеге асыратын тасымал жолының бөлiгiнде ғана ... ... ... ... ... ... кезiнде жүрiс барысындағы аялдамада билет күшiн 10 ... ... ... ... және қала ... ... басқа, көлiктiң барлық түрлерiнде ұзартуға құқылы. Жүрiс барысындағы аялдама кезiнде билеттiң әрекет ету күшi ... ... ... Мәселен, темiр жолмен тасы-малдау шарты бойынша жолаушы ауруына байланысты жол жүру ... ... ... ... ... ... ... көрсеткенде билет күшiн ауыру уақытына ұзартуға құқылы. Жолаушыға поезда орын берiлмеген жағдайда билет күшi жолаушыға орын берiлетiн келесi ... ... ... ... ... ... бойынша жолаушы көлiк қызметтерiн көрсететiн тасымалдаушының кез келген мекемесiне тасымал басталғанға дейiн билеттi тапсыруға және ... үшiн ... ... ... ... ... Тасымалдаушымен қайтарылмайтын соманың мөлшерлерi және оларды қайтару тәртiбi көлiк жарғыларымен (тасымалдау ережелерiмен) анықта-латын болады. Темiр жол ... ... ... ... мөлшерi ТЖУЖ-дiң 105-бабының "и" тармағында көрсетiлген. Егер пайдаланылмаған темiр жол билеттерi темiр жол станциясының кассасына поезд жөнелтiлгенге дейiн 24 ... ... ... онда жолдың толық құны қайта алынуы мүмкiн, ал поездың жөнелтiлуiне 24 сағаттан кем, бiрақ 6 сағатқа дейiнгi уақытта қайтарылса ... ... және ... ... 50%-ын ... болады. Егер билет поездың жөнелуiне 6 сағаттан кем уақыт iшiнде қайтарылса тек билет құны қай-тарылады, бұл кезде плацкарт құны қайтарылуға ... ... ... ... тапсы-рыстары бойынша алынған жол жүру құжаттары поезд жөнел-тiлгенге дейiнгi 7 ... кем, ... 3 ... ... ... плацкарт құнының 50%-ы ұсталады, егер олар поезд жөнелтiлгенге дейiнгi үш тәулiктен ... ... ... құны ... ... ... жол жүру билеттерiн қайтару кезiнде өзгеше мерзiмдер мен ұстап қалуды белгiлеу, ең алдымен, тасымалдаушының бұл жағдайларда ұжымдық тапсырыстан бас ... ... ... көп ... ұшырауымен байланысты, өйткенi дәл сол орындарға билеттердi қайта өткiзуге мүмкiндiк ... ... ... ... жол ... бас тарту барлық жағдайларда билет алған тұлғаның құқығы ретiнде қарасты-рылады, және қандай да бiр жауапкершiлiк ... ... ... сөз ... ... жүру билетi алынған поезға (қала маңына қатынайтыннан басқа) үш ... ал ... ... оқыс ... ... - ... ... сәттен бастап үш тәулiкке кешiккен кезде жолаушы сол жол жүру құжатының күшiн плацкарт құнын қайта төлеу арқылы басқа поезға қайта ... ... ... ... ... плацкарт құнын шегерiп тастап, жол жүру құнын қайта алуға құқылы.
Жол жүру бойында (темiр жол тасымалы кезiнде) жүрiсiн ... ... ... ... ... жол ... плацкарт құнын шегерiп тастап қайта алуға құқылы.
Жол жүру барысындағы уақытта жолаушыға бос орындар болған ... ... ... ... орын алуға құқық берiледi.
Жолаушы өзiмен бiрге қол жүгiн (теңдеме жүктi) алып ... ... Әуе ... ... және қала ... ... автобустармен тасымалдағанда салмағы 20 кг аспай-тын қол жүгiн және теңдеме ... ... алып жүру ... ... жол, ... iшкi су көлiгiнде, сондай-ақ халықаралық автобустарда салмағы 35 кг аспайтын қол жүгiн және теңдеме жүктi тегiн алып жүру ... ... өз ... бойынша көлiктiң барлық түрлерiнде тегiн тасымалданатын теңдеме жүктiң салмағын ұлғайтуға құқылы. Темiр жол тасы-малы кезiнде жолаушы жол жүру ... ... ұсақ ... ... ... 36 кг болатын теңдеме жүктi тегiн алып жүру үшiн тапсыруға құқылы, белгiленген тарифтер бойынша алып жүру ақысын төлей отырып ол ... 100 ... ... теңдеме жүктi алып жүре алады.
Тасымалдауды жалғастырудан тасымалдаушы бас ... ол ... ... ... өз ... ... немесе шартты бұзу салдарынан жолаушыға келтiрген барлық шығындарды өтеуге ... ... жол ... кезiнде жолаушыға cатып алынған билетке сәйкес орын берiлмесе, онда темiр жол жолаушыға оның ... ... ... орын ... ... мiндеттi, ал вагонның категориясы жоғарырақ болса, ол үшiн қосымша ақы алынбайды.
Жолаушыға өзi сатып алған жол жүру құжатының құнынан ... ... орын ... оған жол жүру ... ... да ... ... жүктi тасымалдау жөнiндегi мiндеттеме - тасымалдаушының жолаушы көрсеткен бағытта теңдеме жүктi алып жүру мен оны ... ... ... ... ... ... ... дейiн оның сақталуын қамтамасыз ету мiндеттемесi болып табылады. ... мен ... ... автомобиль көлiгiмен тасымалдаған кезде теңдеме жүк әдетте оны ... ... жүк ... ... үшiн қабылданады. Дәл осылай теңдеме жүк су, әуе ... де ... ... мен ... ... ... ... тасымалдау да жоққа шығарылмайды. Темiр жол тасымалдауы кезiнде теңдеме жүктi тасымалдауға қабылдауға және оны сол немесе ... жүк ... бар ... ... келесi поезбен жiберуге мiндеттi. Егер жолаушының мәлiмдеуi болса, онда теңдеме жүк жол жүру құжатында көрсетiлмеген ... ... ... жөнелтiлуi мүмкiн. Көлiктiң барлық түрлерiнде теңдеме жүктi тасымалдауға алуды куәландыратын теңдеме жүк түбiртегi ... ... ... ... ... ... ... тарифке сәйкес алымды төлей отырып оның құндылығын жария ете алады.
Жолаушыдан теңдеме жүк ... ... ... ... буып ... мен қасиеттерi бойынша еш қиындықсыз теңдеме жүк вагонына тиелiп орналастырыла алатын және басқа жолаушылардың теңдеме ... зиян ... ... мен ... ... ... ... мерзiмi баратын жерiне дейiн теңдеме жүк бiрге жөнелтiлген көлiк құралының жүру ... ... Егер ... жүк жол ... ... тиеу ... бойынша жөнелтiлсе, онда оны жеткiзу мерзiмi қайта тиеуге кеткен уақыт шығынын ескере отырып жол жүру ... ... ... жол ... ... ... қайта тиеуге бiр тәулiктен қосылады. Егер теңдеме жүк оны жеткiзу мерзiмi аяқталғаннан кейiн 7 ... ... ... ... ... онда ... теңдеме жүктi жоғалтылды деп есептеуге және оның құнын талап етуге құқылы ТЖУЖ-ға ... ... жол ... кезiнде 60 күн iшiнде талап етiлмеген теңдеме жүк iске асырылу үшiн жергiлiктi сауда ұйымдарына берiлуге жатады. Жолаушылардың ұмытып ... және ... ... ... да iске асырылуға жатады.
Кеме жалдау (чартер) шарты бойынша бiр тарап (кемемен жалданушы) басқа тарапқа (кеме жалдаушы) жолаушыларды, теңдеме жүктi және ... ... үшiн бiр ... ... ... ... ... немесе оның сыйымдылығының бiр бөлiгiн бiр немесе бiрнеше рейске ақы төлеттiрiп беруге мiндеттенедi.
Чартер ... ... ... ... теңдеме жүктi тасымалдау шартынан жалпы ерекшелiгi оның сөзсiз консенсуалды екендiгiнде. Өз кезегiнде бұл тасымалдау көлемiнiң айырмашылығымен байланысты, өйткенi ... ... ... ... ... ... сыйымдылығының барлық немесе көп бөлiгiн алуын көздейдi, соған байланысты тасымалдаушы көлiк құралының сиымдылығы толтырылмаған кезде елеулi шығындар қаупiнсiз тасымалдауды ... ... ... шарттары бойынша жауапкершiлiк
Жүктердi тасымалдау бойынша мiндеттемелердi бұзғаны үшiн ... ... ... ... басқа да шарттары сияқты Қазақстан Республикасы Азаматтық ... ... ... ... ... ... ... орындамаған немесе тиiстi түрде орындамаған кезде басқа да шарттық мiндеттемелердi бұзғаны үшiн тараптар Азаматтық ... ... ... ... ... өзге де заңды актiлермен, сондай-ақ тiкелей жүктердi тасымалдау шартымен ... ... ... тартылады.
Тасымалдау шарттары жөнiндегi жалпы ереже бойынша заңды актiлермен белгiленген жауапкершiлiктi шектеу немесе жоюға бағытталған келiсiмдер де ... деп ... ... ... үшiн ... ... негiзгi ережелер Қазақстан Республикасының "Темiр жол көлiгi туралы" Заңында қалыптастырылған. Аталған заңның 73-бабының ... ... ... ... тарапты жауапқа тарту тек қана құқық бұзылған тараптың талабы бойынша жүзеге асырылады. Осы норманы енгiзу ... ... ... мен ... ... тағы да бiр ... нығая түскендiгiн куәландырады. Тасымалдау шарты бойынша тараптар өзара келiсiм бойынша жауапкершiлiк мөлшерiн ұлғайта алады, сондай-ақ қосымша жауапкершiлiк ... ... ... сол ... өзге бiр ... ... ... бойынша жауапкершiлiктiң жекелеген негiздерiн және жауапкершiлiк мөлшерiн анықтау).
Тасымалдауды бiрнеше ... ... ... ... олар ... ... ... жоғалтқаны, олардың жеткiлiксiздiгi, бүлiнуi (зақымдануы), сондай-ақ жеткiзу мерзiмiн өткiзiп алғаны үшiн ... (жүк ... ... (жүк ... алдында ортақ жауапкершiлiкте болады. Егер тасымалдаушы басқа ... жүк ... жүк ... ... ... экспедитордың кiнәсi бойынша туындаған жауапкершiлiкке тартылса, онда ол кiнәлiлерге регресстiк (керi) талап қоюға құқылы.
74-бапта ... ... ... айып төлеу қолда-нудың белгiлерi анықталған. Темiр жол көлiгiмен тасымалдау шартымен айып төлеу ... ... ... ие екенiн атап өткен жөн (ертеректе тек ерекше алынатын айып төлеу ғана басым болатын). Айып төлеу ... ... ... ... заңнамамен немесе тiкелей тасымалдау шарттарымен анықталады. Тасымалдаушы тиесiлi ... ... ... ... ... үшiн, ... Республикасының Азаматтық кодексiмен белгiленгендей, бөтеннiң ақша қаражаттарын заңсыз пайдаланғаны үшiн жауапкершiлiк ... айып ... Егер ... шартының тараптарында өзге келiсiм болмаса жалпы азаматтық құқықтағыдай, жүзеге асырылған төлем сомасынан ең алдымен айып төленедi, ал қалған бөлiгiмен ... ... ... ... ... ... үшiн де жауапкер-шiлiк туындауы мүмкiн (мұнда, тасымалды ұйымдастыру туралы шартқа негiзделген ... ойға ... ... ... ... тек ... жол тасымалдары үшiн ғана көзделедi. Тасымалдауды реттейтiн басқа нормативтiк актiлер бойынша жауапкершiлiк тасымалдау шарттарының немесе тасымалдауды ұйымдастыру туралы шарттардың өзiнде ... ... ... ... "Темiр жол көлiгi туралы" Заңының 77-бабында шарттың екi тарабымен тасымалдау жоспарын орындамағаны үшiн айыппұл түрiндегi мүлiктiк жауапкершiлiк ... ... ... ... ... бұзу ... құралдарын бермеу немесе уақытысында бермеуден көрiнiс табады.
Жүк жөнелтушi төмендегi жағдайларда тасымалдау жоспарын орындамағаны үшiн ... ... тиеу үшiн ... ... мен ... пайдаланбау;
* жоспар бойынша көзделген вагондар мен контейнерлерден бас тарту;
* жүк жөнелтушiнiң кiнәсi бойынша станцияда тиеу мен түсiруге ... үшiн ... бос ... ... мен контейнерлердi пайдаланбау.
Бұл жағдайларда жүк жөнелтушiнiң жауап-кершiлiгi жалпы түрде тасымалдау жоспары орындалмағанына қарамастан туындайды. Жүк ... мен ... ... артық және жоспардан тыс мiндеттемелердi орындамаған үшiн де, егер оларға қатысты жүк ... ... ... ... ... болса, жауапкершiлiкке тартылады.
Егер мiндеттемелердi орындауға стихиялы сипаттағы құбылыстар (су ... жер ... ... ... және ... ... келтiрсе, онда тараптар темiр жол тасымалының жоспарын орындамағаны үшiн жауапкершiлiктен босатылады. Тасымалдау бойынша мiндеттемелердi орындауға ... салу да ... ... ... негiзi болып табылады.
Жүк жөнелтушi өзiнiң алдын ала келiсiмiнсiз тиеудi арттыру тәртiбiмен жоспардағы нормадан артық ... ... ... ... үшiн жауапкершiлiкке тартылмайды. Сондай-ақ егер жүк жөнелтушi күнтiзбелiк он күндiктiң жекелеген күндерi жол берiлген жүк толмаушылықтың орнын сол ... он ... ... ... жауапкершiлiкке тартылмайды. Мұнай немесе мұнай өнiмдерiн тасымалдау туралы сөз болатын сондай ұқсас жағдайларда жүк ... ... ... егер ол жүк ... орнын сол жүк толмаушылық орын алған айдың жартысында толтырса. Бiрақ бұл жағдайда олардың түсiрiлуi мұнай өнiмде-рiнiң құю станцияларынан немесе қайта құю ... ... ... ... жол ... ... бұзғаны үшiн жауапкершiлiктен жоғарыда аталған негiздерден басқа мына жағдайларда босатылады.
* Түсiру мен ... жүк ... ... ... ... кезде. Бiрақ бұл кезде темiр жол осы жүк жөнелтушiге ... ... ... ұстап қалынған және iс жүзiнде тиеуге берiле алмайтын вагондар контейнерлер санын бермегенi үшiн ғана ... ... егер ... жол ... он ... ... күндерi жол берiлген вагондардың, контейнерлердiң берiлмеуiнiң орнын сол он күндiк iшiнде толтырса.
Мұнай мен мұнай өнiмдерiн ... ... ... ... ... ... ... мерзiмi тиiсiнше жарты айды құрайды (жүк жөнелтушiнiң жауапкершiлiгiн болдырмайтын дәл сол жағдайларда).
Тасымалдаушы жүктiң мүлтiксiз сақталуын оны тасымалдауға алған ... ... ... жүк алушыға, оның уәкiлдi тұлғасына берген сәтке дейiн қамтамасыз етуге мiндеттi.
Тасымалдаушының ... ... ... Бiрақ, азаматтық құқықтағы басқа да шарттар (мiндеттемелер) бойынша мiндеттеменi орындамаған ... ... ... ... ... оның ... ... болады. Осының салдарынан ол жүктiң жоғалтылуы үшiн, егер жүктiң неме-се теңдеме жүктiң жоғалтылуы, жетiспеушiлiгi немесе зақымдануы (бүлiнуi) өз кiнәсiнен болмағанын ... ... ... жауапкершiлiгi туындамауы керек, егер тасымалдауға қабылданған жүктiң жоғалтылуы, бүлiнуi, жетiспеушiлiгi ... ... ... аталған жағдайларда орын алса:
а) жүк жөнелтушi немесе жүк алушының кiнәсiнен;
ә) жүктiң ... ... ... ... сондай-ақ тасымалдау немесе сақтау кезiнде жүктiң сақталуы үшiн ерекше жағдайларды немесе сақтық шараларын талап ететiн оның ... ... ... ... жүктi тасымалдауға беру салдарынан;
б) егер тиеу немесе түсiру жөнелтушiнiң немесе алушының құралдарымен жүзеге асырылса, ... ... ... вагондарға, контейнерлерге тиеу немесе түсiрумен байланысты себептер бойынша;
в) жүктердi ашық жылжымалы составта тасымалдаумен байланысты кәдiмгi ... ... жүк ... ... жүк ... жол ... бiрге тасымалдау кезiнде;
ғ) жүктердi тасымалдауға қабылдау кезiнде сырттай ... ... да ... ... ... ... немесе буып-түйiлуiнiң кемшiлiктерi салдарынан немесе ыдыста зақымдау iздерiнiң жол ... ... ... жүктiң қасиеттерiне немесе белгiленген стандарттарға сай келмейтiн ыдысты қолданудан;
д)жүк жөнелтушi жүуқағазда көрсеткен мәлiметтердiң қателiгi, нақты болмауы немесе ... ... ... норма шектерiнде жүк салмағының орынды түрде азаюы салдарынан;
ж) тасымалдау кезiнде тасымалдану мерзiмдерi мен температуралық режим ... тез ... ... ... ... ... ... сырттай белгiлерi болған кезде жалпы ереже бойынша жауапкершiлiктен ... ... Оны ... ... ... жүк ... темiр жолдың сақталмаусыз тасымалдағандығының кiнәсiн дәлелдеуге тиiс.
Тасымалдау шарттары бойынша мүлiктiк жауапкершiлiктiң ерекшелiгi - оның ... ... ... ... ... Жүктiң жоғалтылуы немесе жетiспеушiлiгi орын алғанда оны өтеу ... ... ... ... жүк ... ... тең болуға тиiс. Егер жүктiң зақымдануы (бүлiнуi) орын алса, зиян мөлшерi жүктiң құны төмендетiлген сомадан есептеледi, ал бүлiнген жүктi қайта ... ... ... болмаған кезде оның толық құны мөлшерiнде өтеледi. Құндылығы жариялана отырып тасымалдауға берiлген жүктi жоғалту ... зиян ... ... құны ... ... құны ... ... шартта көзделген есепте көрсетiлген баға негiзiнде анықталады. Егер есеп немесе бағаны ... ... ... онда ол ... ... әдетте, соған ұқсас тауарлар үшiн алынатын бағаға сүйене отырып анықталады. Жүктiң жоғалтылуы, жетiспеушiлiгi немесе ... ... ... ... ... ... ... өтеумен қатар тасымалдаушы осы жүктi тасымалдау үшiн алынған жол жүру ақысын жүк ... ... жүк ... егер ... ақысы жүктiң құнына енгiзiлмеген болса, қайтаруға тиiс.
Қазақстан Республикасының "Сауда мақсатында теңiзде жүзу" Заңының ... ... ... ... жауапкершiлiктi шектеу құқығынан айырылу мүмкiндiгi көзделген. Тасымалдауға ... ... ... оның жетiспеуi немесе зақымдануы (бүлiнуi) не оны жеткiзу мерзiмiн өткiзiп алу оның қасақана немесе өрескел абайсыздығымен жасалған әрекетiнiң (әрекетсiздiгiнiң) нәтижесi ... ... ... ... ... ... ... жол тасымалы үшiн теңдеме жүктi, қол жүгiн жеткiзу мерзiмiнен кейiн жетi күн ... соң ... деп ... ... Яғни ... көзделген жауапкершiлiк үшiн сияқты негiз пайда болады. Теңдеме жүк, жүк қол жүгi ... ... ... кейiн келген жағдайда қабылдаушы өз бiлгенiнше жүктi (теңдеме жүктi) қабылдауды және тасымалдаушы төлеген ... ... ... ... мүмкiн.
Жүктi тасымалдаушы тиегенде темiр жол накладнойында көрсетiлген мәлiметтерге сәйкес, келмейтiн жүктi берген жағдайда тасымалдаушы жүк алушы алдында жүктiң темiр жол ... ... ... құны мөлшерiнде оны жоғалтқаны үшiн жауапты болады.
Аталған жағдайларда сол ... ... ... ... немесе кiнәсiздiк презумпциясын iс жүзiнде қолдану мүмкiндiгi үшiн және соның салдарынан тиiсiнше жауапкершiлiк туралы мәселенi шешу үшiн ... ... өз ... жағынан өте маңызды норма (705-б. 3 т.) енгiзiлген. Ол жүк жөнелтушiлерге, жүк алушыларға қатысты бұрын болған кемсiтушiлiктi жояды, оларға тасымалдаушы өз ... ... ... оны керi ... өте ... соғатын. Өз кезегiнде оның себебi жалпы алғанда борышқордың мiндеттеменi бұзғандығының азаматтық құқықта жарияланған кiнәлiлiк презумпциясы тасымалдау қаты-настарына қатысты iс ... ... ... ... жаңа ... сәйкес жүктiң сақталмауының себептерi туралы (коммерциялық акт, ... ... ... ... ... ... ... құжаттар дау туған жағдайда тасымалдаушының не шарт бойынша қарама-қарсы ... ... үшiн ... бола ... ... орын ... немесе орын алмағандығы туралы қорытынды жасауға ... к ... ... да ... ... ... ... жатады.
Темiр жол тасымалдары бойынша жауапкершiлiктiң жекелеген санкциялары, тiкелей аралас байланыстар ... қоса ... жол ... ... ... ... ... жеткiзу мерзiмiн өткiзiп алу үшiн көзделген. Темiр жол, егер ... ... алу үшiн ... Темiр жол, егер мерзiмдi өткiзiп алу өз кiнәсiнен болмағандығын дәлелдемесе, жүк алушыға мерзiмдi өткiзiп алудың әрбiр тәулiгi үшiн тасымалдау ... 5%, ... ... ... 50% пен ... емес мөлшерде айыппұл төлеуге тиiс. Темiржолдан осындай мөлшерде жүк жөнелтушiге, жүк алушыға тиесiлi немесе олар ... ... бос ... ... мерзiмiн өткiзiп алғаны үшiн айыппұл өндiрiлiп алынуы мүмкiн. Әуе тасымалдаушысы жүктi ... ... ... жүк жөнелтушiде немесе алушыда туындаған шығындар үшiн жауапкершiлiкке тартылатын болады.
Тасымалдауға тиым салынған жүктi немесе ... ... ... ... ... талап ететiн жүктiң отауын немесе қасиетiн темiр жол жүкқағазында дұрыс көрсетпей тасымалдауға бергенi үшiн жүк ... ... ... ... шығындарды өндiруден басқа тасымалдаудың барлық қашықтығы үшiн ең жоғарғы ... ... ... ... бес ... ... ... өндiрiледi. Бұдан басқа жоғарыда аталған жағдайлармен келтiрiлген шығындар да өндiрiлiп ... ... ... ... жол көлiгi туралы" Заңының 78-бабы бойынша вагондарды немесе контейнерлердi өз бетiнше ... алу, ... ... ... үшiн ... ... Егер бұл тиiстi шарттармен көзделмесе, тасымалдаушы, жүк жөнелтушi, жүк ... ... ... да ... ... тиесiлi емес вагондарды, контейнерлердi жеке өздерiнiң тасымалдаулары үшiн, жүктердi сақтану үшiн, сондай-ақ оларды иелерiнiң рұқсатынсыз тиеу үшiн ... ... ... Осы талаптарды сақталмағаны үшiн кiнәлi тарап, вагондарды контейнерлердi пайдаланғаны үшiн төлемнен ... ... ... ... вагондарды, контейнерлердi пайдаланғаны үшiн ақы мөлшерiндегi айыппұл түрiнде мүлiктiк жауапкершiлiкке тартылады. Айыппұлды төлеу бұзушыны жәбiрленген ... ... ... ... шығынды өтеуден босатпайды. Заңнамамен басқа да бұзушылықтар үшiн жауапкершiлiк анықталады. Мәселен, тасымалдаушы жүк жөнелтушiнi вагондарды контейнерлердi түсiргеннен кейiн ... үшiн ... ... ... (ҚР "Темiр жол көлiгi туралы" Заңының 83-бабы). Аталған заңның 84 және 85-баптарымен жылжымалы составты, ... ... ... ... ... ... жоғалтқаны үшiн жүктердi тасымалдау шартының тараптарының жауапкершiлiгi және кiру ... ... ... алып ... кешiктiргенi үшiн тасымалдаушының жауапкершiлiгi көзделген.
Жүк жөнелтушi вагонды, контейнердi жоя берiлетiн нормалардан артық тиеудiң кесiрiнен авариялық жағдай туындағанда да темiр жол ... ... ... ... ... ... ... үшiн шығындарды өтеумен қатар тасымалдаушы пайдасына тасымалдау ақысының елу пайызы мөлшерiнде айыппұл өндiрiледi. Жүк жөнелтушiнiң келiсiмi ... ... ... ... ... және контейнердi тиеуге беруге жол берiледi. Бiрақ бұл кезде ... жол ... ... мөлшерде жүк жөнелтушi пайдасына айыппұл төлейтiн болады.
Жолаушылар мен ... ... ... ... ... жауапкершiлiк. Жолаушы мен теңдеме жүктi тасымалдау бойынша мiндеттемелердi орындамаған кезде ... ... ... ... тартылады. Заңнамамен белгi-ленген жауапкершiлiктiң ерекшелiгi болып көлiктiң барлық түрлерiмен тасымалдауға қатысты қолданылатын ... ... ... ... ... ... көлiк құралын жөнелтудi кiдiрткенi немесе мұндай көлiк құралының баратын жерiне кешiгiп барғаны үшiн ... және қала маңы ... ... ... тасымалдаушы, егер кiдiрту немесе кешiгу дүлей күштiң салдарынан орын алғанын дәлелдемесе, жолаушыға көлiк туралы ... заң ... ... ... ... ... ... жолаушы тасымалдаудан бас тартуға құқылы, онда ... ... кiре ... ... көлемiнде қайтаруға, сондай-ақ жолаушыға осындай кiдiртуге байланысты ол шеккен залалдың ... ... ... Республикасының "Көлiк туралы" Заңының 18-бабының 2-тармағына сәйкес, тасымалдаушының кiнәсi ... ... ... ... ... жағдай да) жолаушыны тасымалдау кiдiртiлген кезде, егер олар орын алса жолаушыға залалды өтеумен ... ... ... ... ... үшiн билет құнынан 3% мөлшерiнде айыппұл төлеуге тиiс. Жолаушыға төлеуге тиiс ... ... ... ... ... аса ... ... сұрауы бойынша оған тасымалдаудың кiдiрту себебi туралы ресми құжат берiлетiн болады немесе оның билетiнде белгi қойылуы тиiс.
Тасымалдауға ... ... ... жоғалғаны кем шыққаны және зақымданғаны (бүлiнгенi) үшiн жауапкершi-лiктiң мөлшерi тасымалдауға ... ... ... кем шыққаны, зақымданғаны үшiн сияқты болып табылады. ... ... ... жеткiзу мерзiмiн өткiзiп алғаны үшiн теңдеме жүктi алушыға өткiзiп алынған әрбiр тәулiк үшiн тасымалдау ақысының 10% ... ... ... тиiс. Бұл ... да ... ... ... тасымалдау ақысының 50%-нан аспауға тиiс. Тараптардың келiсiмi бойын-ша, егер ... ... ... ... ... ... не ... жүктi алушының шығындарын өтеуге заңнамамен көзделген, аталған жауапкершiлiк мөлшерi ұлғайтылу жағына қарай өзгертiлуi мүмкiн. ... ... ... ... ... мен теңдеме жүктi тасымалдау шарттарын тасымалдаушымен бұзғаны үшiн жауап-кершiлiктiң төменгi мөлшерi ретiнде қарастырған жөн.
Егер тасымалдау кезiнде жолаушының денсаулығына немесе ... зиян ... ... мүлiктiк жауапкершiлiкке тартылады. Барлық көлiк құралдарын жоғары қауiп ... ... ... ... қатар, тасымалдаушы әдеттегiдей, кәсiпкерлiк қызмет субъектiсi. Осыған байланысты тасымалдау-шының кiнәсiз жауапкершiлiгi көзделедi және ол жолаушының денсаулығы мен өмiрiне ... ... ... егер ол зиян ... ... ... ... бой алдырмайтын күштiң әрекет етуiмен келтiрiлгенiн дәлелдесе босатылуы мүмкiн.
Қазақстан Республикасының ... жол ... ... Заңының 75-бабының 2-тармағына сәйкес жолаушының өмiрi мен денсаулығына зиян ... үшiн ... ... ... ... және ... кiру (шығу) кезiнде вокзал аумағында болған кезеңде туындайды.
* Тараптардың құқықтары мен мiндеттерi.
Кез келген өзге шарттық мiндеттемеге ... ... ... осы тұстағы экспедитор, экспедициялық қызмет көрсетулер бойынша өзiне жүктелген мiндеттемелердi тиiстi ... ... ... ... ... көрсетiлген қызметтерге ақы төлеу және шартпен сондай-ақ, тiкелей заңнама нормаларымен көзделген өзге де мiндеттерге қатысты экспедитор алдында борышқор болып табылады.
Құқықтар мен ... ... ... ... ... ... кодексте сiлтемелiк реттеудiң қолданылатынына сүйене отырып, олардың кеңiнен талқылауы мүмкiн екенiн ескерген жөн. Мәселен, егер экспедитор ... ... ... ... ... болса, онда 35-тарау нормаларымен реттелмеген бөлiгiнде олардың арасында сенiм берушi мен сенiмдердi шоқты құқықтар мен мiндеттер ... Ал, ... ... ... өз ойынан бекiтетiн жағдайларда, оның клиентпен түсетiн қатынастарына, 35-тармақпен реттелмеген бөлiгiнде, комиссия шарты туралы нормалар ... ... ... ... нұсқауларына сәйкес бекiтуге тиiс. Жүк жөнелтушiнiң келiсiмiмен экспедитор жөнелтушiнiң мүддесiн, тарифтер деңгейiн және ... ... ... ... ... ... көлiктiң қай түрiмен тасымалдауды өзi белгiлей алады.
Экспедитор тасымалдау шартын тиiстi түрде бекiте алу үшiн жүк жөнелтушi (алушы) ... ... ... оны ... жағдайлары туралы құжаттар мен өзге де ақпаратты, сондай-ақ экспедитордың өз мiндеттерiн орындауына қажет өзге де ақпаратты беруге ... жүк ... ... ақпараттың анықталған кемшiлiктерi туралы хабарлауға, ал ақпарат толық болмаған жағдайда, жүк жөнелтушiден (алушыдан) қажеттi қосымша деректердi сұрауға тиiс.
Егер жүк ... ... ... ... ... ... ... ақпарат берiлгенге дейiн өзiнiң тиiстi мiндеттерiн атқаруға кiрiспеуге құқылы.
Егер экспедиция шартынан экспедитордың өз мiндеттерiн жеке өзiнiң атқару ... ... ... өз ... ... басқа тұлғаларды тартуға құқылы. Мiндеттеменiң орындалуын үшiншi тұлғаға жүктеу экспедиторды шарттың орындалуы үшiн клиенттiң алдындағы ... ... ... ... шарттардағы несие берушiлер сияқты экспедиторлар да ұстап қалу құқығын пайдаланады ол ... ... ... ... ... және ... қамтамасыз етiлетiн экспедитордың жүктi тек оның экспедициялық қызмет көрсетулерi үшiн алуы тиiс сыйақының төленбеуiне ... ғана ... қалу ... ... (ҚР АК ... Осы ... сөз - экспедитор клиенттi өзiнiң алдында мiндеттеменi орындауға мәжбүрлеу үшiн мүлiктi ұстап қалуға тиiстi (құқылы) емес дегендi бiлдiредi. ... ... ... ... ... алумен шатастырмаған жөн.
Көлiк экспедициясы шартының әрбiр тарабы бұл туралы басқа ... ... ... ... ... шарттан (оны орындаудан) бас тартуға құқылы. Шартты орындаудан бiржақты бас тартқан тарап осы кезде екiншi тарапқа ... ... ... ... ... ... ... экспедициясы шарты бойынша жауапкершiлiк мiндеттемелердi орындамағаны немесе тиiстi түрде орындамағаны үшiн жауапкершiлiк туралы ҚР АК-ң 20-тарауымен көзделген жалпы ... ... ... 713-бабында тасымалдау және экспедиция қатынастарының өзара тығыз байланысы ескерiлген.
Экспедитор ... ... ... ... ... ... ол ... алдында, бой алдырмайтын күш немесе форс-мажорлық жағдайлар салдарынан өз ... ... үшiн ... босатыла отырып, кiнәсiз жауапкершiлiкте болады. Эскпедицияның тасымалдау қатынастарымен аталған өзара байланыстылығын жауапкершiлiкке қа-тысты ескерудiң көрiнiсi, кейбiр жағдайларды ... ... бұзу ... ... ... әрекеттерiнiң салдарынан болу мүмкiн екендiгi де есепке алынатынымен сипатталады.
Экспедитордың клиент алдындағы жауапкершiлiгiнiң мөл-шерi мұндай жағдайларда клиентке ... ... ... ... ... ... ... мөлшерiнен (АК 713-бап 2-т) аспауға тиiс, бiрақ клиент алдында ... ... ... бәрiбiр экспедитор қалады. Тасымалдаушының кiнәлi әрекеттерiнiң салдарынан жауапқа тартылған экспедитор оған керi талап қою құқығын иеленетiн болады. ... ... ... ... ... ... мен жүзеге асыру өте күрделі процесс болып табылады.Тасымалдау шарты екі жақты, ақылы және ... ... Оның ... ... жүк жөнелтуші (жүк алушы) және жүк тасымалдаушыны айтуымызға болады. Жүкті тасымалдау Қазақстан Республикасы Азаматтық Кодексі мен ... ... ... ... ... Бұл шарт бойынша екі тараптың да белгілі бір құқықтары мен міндеттері бар.Жалпы тасымалдау шарты негізінде ... бір ... ... негізде белгіленген мезгілде белгіленген орынға жеткізу жатыр.Тараптардың біреуінің ... ... ... ... ... ... ... арқылы қамтамасыз етуді қолдану мүмкін.Бұл қатынастардыкөлік экспедициясы шарты реттейді.Тасымалдаудың заңды ... ... ... Азаматтық кодексінің 14-35 тарауларында, сәйкесінше 688-714 баптарында қарастырылады (көлік экспедициясы шарты 15 тарауда(708-714 баптар) қарастырылады).Шарттарда жүкті тасымалдау уақыты, құралары, егер жүк ... ... ... ... ... оған кім жауапты екені, есеп айырысу жолдары көрсетіледі.
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТ
Арнайы әдебиеттер:
* Жайлин Ғ.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Тасымалдаудың шарттық мiндеттемелерi және оларды құқықтық реттеу45 бет
Шарттардың жеке түрлері41 бет
Тасымалдау шарты47 бет
Автокөлік логистикасының техникалық сенімділігін тиімдендірілуінің жетілдіру жолдары104 бет
Автокөлік тасымалдаудың техникалық сенімділігін қамтамасыздандыру48 бет
Автокөлікпен тасымалдау жүйесі54 бет
Аймақтарда автокөлікпен тасымалдауды ұйымдастыру мен басқаруды жетілдірудің тәжірибелік негіздері133 бет
Дәрістер жинағы туралы101 бет
Есептеу жүйелері86 бет
Жергілікті есептеу желілерін жобалау35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь