Бастауыш сынып оқулықтарында берілген жаттығулардың тәрбиелік мәнін ашу жолдары

Жоспар

І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Бастауыш сыныптардағы жаттығу жұмыстарының маңызы
2.2. Сын есім
ІІІ. Тәжірибелік бөлім
3.1. Мәтіннің түрлері
3.2. Жалқы есім мен жалпы есім
IV. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
І. Кіріспе

Қазақстан Республикасының Білім беру туралы Заңы — республика азаматтарының білім алуға конституциялық құқын қамтамасыз етуге арналған заң. 1999 жылы маусымның 7-нде қабылданды. Бұл Заңда мемлекеттік саясаттың негізгі принциптері, орталық және түрлі деңгейдегі жергілікті атқарушы органдар арасының білім беру саласындағы құзыретін шектеу белгіленген. Заңда білім беру саласындағықоғамдық қарым-қатынастарды реттейтін, білім процесі субъектілерінің құқылары мен міндеттері, өкілеттілігі мен жауапкершілігі белгіленген. Білім беру жүйесінің міндеттері көрсетіліп, осы сала ұйымдарының ережелері, бағдарламалары мен білім деңгейлері айқындалған. Сондай-ақ, білім беру жүйесін басқару мен оның экономикасы, білім беру саласындағы халықар. қызмет көрсетілген. ҚР-ның білім беру саласында мұнан басқа да жекелеген нормативті актілері бар.
«Білім туралы Заңның» негізгі ережелері
Бұл заңға сәйкес ҚР-сы Үкіметінің білімді дамыту туралы ұсыныстарын жүзеге асырудың жолдары белгіленген.
Заңдағы ережелер білімнің дамуына жағдай жасайды.
Білім жүйесінің орталық білігі – жалпы орта білім. Оны жалпы білім беретін орта мектептер, жекелеген түрдегі тереңдетіп оқытатын мектептер, гимназия, лицейлер, кешкі мектептер, интернаттар, денесі мен психикасында кемшілігі бар балаларды тәрбиелеп, оқытатын мектептер береді.
Жалпы білім беретін оқу орындарының алдында тұрған басты міндеттер «Білім туралы» Заңның 8-бабында белгіленген. Олар:
1) Жеке адамды дамытуға, қалыптастыруға жағдай жасау.
2) Оқушының білім беру бағдарламаларын меңгеруіне жағдай жасау.
3) Оқушының шығармашылығын дамыту.
4) Адамгершілік тәрбиесін беру.
5) Салауатты өмір салтының негізін жасау.
6) Баланың дамуына жағдай жасап, оған ақыл-ой тәрбиесін беру.
7) Елжандылыққа тәрбиелеу.
8) Құқықтық тәрбие беру.
9) Саналы тәртіпке тәрбиелеу.
10) Қазақ халқы мен республиканың басқа халықтарының тарихын, әдет-ғұрпы, дәстүрлерін, мемлекеттік,орыс және шетел тілдерін оқыту.
11) Оқытудың жаңа технологияларын енгізу.
12) Білім беруді ақпараттандыру.
13) Ғылыми дүниетанымды қалыптастыру.
«Білім заңына» сәйкес бұрынғы кәсіптік-техникалық және орта арнаулы оқу орындары деген атау кәсіптік оның орнына бастауыш кәсіптік, орта кәсіптік, т.б. атаулар алынды.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:

1. Ш.Әуелбаев. Бастауыш сынып қазақ тілін оқыту методикасы, Алматы мектеп 1987
2. С.Рахметова «Ана тілі» қазақ тілін оқыту әдістемесі, Алматы 1991
3. Ғ.Ж.Турдалиев, Бастауыш сыныптарда қазақ тілін оқыту әдістемесі, Фолиант баспасы, Астана 2007
4. «Бастауыш сынып» Республикалық әдістемелік-педагогикалық журнал №10 (42), №11 (43) 2013
5. «Бастауыш сыныпта оқыту» Республикалық әдістемелік журнал 2. 2011.
6. Жалпы білім беретін мектептің 3 сыныбына арналған оқулық Г.И.Уайсова, Ә.Е.Жұмабаева Алматы, «Атамұра» 2014
7. «Тәрбие сағаты» журналы №1 2012 (30 бет)
8. «Бастауыш білім» журналы №3 2013 (3,4,5 беттер)
9. Қазақстан мектебі. №11 2009 (8-9 беттер)
10. «Бастауыш мектеп» журналы №4 2006
11. «Бастауыш білім» №2 2011 (3-4 беттер)
12. «Бастауыш мектеп» №10 2010 (3,4,5,14,15 беттер)
13. Қазақ тілі оқушы анықтамалығы (1-4 сыныптар) Э.Б.Бапиева, П.Е.Мұқашева
14. «Бастауыш мектеп» №10 2006 (5 бет)
15. «Бастауыш білім» №6 2010
16. «Бастауыш білім» №3 2013 (16-17 бет)
17. 2 сыныпқа арналған қазақ тілі оқулығы
        
        Жоспар 
І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Бастауыш сыныптардағы жаттығу жұмыстарының маңызы
2.2. Сын есім
ІІІ. Тәжірибелік бөлім
3.1. Мәтіннің түрлері
3.2. Жалқы есім мен жалпы ... ... ... ... ... Республикасының Білім беру туралы Заңы -- республика азаматтарының білім алуға конституциялық құқын қамтамасыз етуге арналған заң. 1999 жылы ... 7-нде ... Бұл ... ... ... ... ... орталық және түрлі деңгейдегі жергілікті атқарушы органдар арасының ... беру ... ... ... ... Заңда білім беру саласындағықоғамдық қарым-қатынастарды реттейтін, білім процесі субъектілерінің құқылары мен міндеттері, өкілеттілігі мен жауапкершілігі белгіленген. Білім беру ... ... ... осы сала ... ... ... мен ... деңгейлері айқындалған. Сондай-ақ, білім беру жүйесін басқару мен оның экономикасы, білім беру саласындағы халықар. ... ... ... білім беру саласында мұнан басқа да жекелеген нормативті актілері бар.
негізгі ережелері
Бұл заңға сәйкес ҚР-сы Үкіметінің білімді дамыту ... ... ... ... жолдары белгіленген.
Заңдағы ережелер білімнің дамуына жағдай жасайды.
Білім жүйесінің орталық білігі - жалпы орта білім. Оны ... ... ... орта ... ... ... тереңдетіп оқытатын мектептер, гимназия, лицейлер, кешкі мектептер, интернаттар, денесі мен психикасында кемшілігі бар балаларды тәрбиелеп, оқытатын ... ... ... ... беретін оқу орындарының алдында тұрған басты міндеттер ... ... ... ...
1) Жеке ... ... қалыптастыруға жағдай жасау.
2) Оқушының білім беру бағдарламаларын меңгеруіне жағдай жасау.
3) Оқушының шығармашылығын дамыту.
4) ... ... ...
5) ... өмір салтының негізін жасау.
6) Баланың дамуына жағдай жасап, оған ақыл-ой тәрбиесін ...
7) ... ...
8) ... ... беру.
9) Саналы тәртіпке тәрбиелеу.
10) Қазақ халқы мен республиканың басқа халықтарының тарихын, әдет-ғұрпы, ... ... және ... ... ...
11) ... жаңа ... енгізу.
12) Білім беруді ақпараттандыру.
13) Ғылыми дүниетанымды қалыптастыру.
сәйкес бұрынғы кәсіптік-техникалық және орта арнаулы оқу орындары ... атау ... оның ... бастауыш кәсіптік, орта кәсіптік, т.б. атаулар алынды.
жас ұрпаққа берілетін ... ... ... стандарттауын талап етеді. Онда оқушы меңгеруі тиіс негізгі білімдер, іскерлік дағдылар көрсетіледі.
1989 жыл, 22 қыркүйек: Заңы ... ... ... ... ... ...
1997 жыл, 11 шілде: Заңы Парламентте қайтадан ... ол ҚР ... ... бекітілді. Бұл Заң бойынша, қазақ тілі Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... тілі ... есептеледі.
Заңында 6 тарау бар:
1-тарау. Жалпы ережелер (1-7 баптар).
2-тарау. Тіл - ... және ... емес ... мен ... ... ... ... (8-15 баптар).
3-тарау. Тіл - білім беру, ғылым, мәдениет және бұқаралық ақпарат құралдары саласында (16-18 ... ... Тіл - елді ... ... ... есімдерде, көрнекті ақпаратта (19-22 баптар).
5-тарау. Тілдік құқықтық қорғау (23-26 баптар).
6-тарау. Тілді шетелдермен және халықаралық ұйымдармен қатынастарда ... (27 бап). ... ...
Бұл стандарт ҚР БМЖМС 2.003-2002 негізінде дайындалды және пәні бойынша білім ... ... ... ... оқу ... ... ... деңгейіне қойылатын талаптарды тағайындайды.
Стандарт ережелері:
- Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... олардың білім беруді ұйымдастыруының меншіктік формасына, типіне және түріне қарамастан, пәні бойынша оқушылардың ... ... ... асыру кезінде,
- орта кәсіптік және жоғары оқу орындарында берілген пән бойынша педагог мамандарды даярлауға ... оқу ... ... ...
- білім беру саласындағы ғылыми-зерттеу институттарында пән ... оқу ... ... мен ... кешендер дайындау барысында,
- білім беру жүйесі қызметкерлерінің кәсіптік біліктілігін жетілдіру және қайта даярлау институттарында пәні бойынша ... ... ... ... және ... ... ... жасау барысында,
- білім саласындағы орталық және жергілікті атқару органдарында пәні бойынша ... ... ... ... жүзеге асыруда қолданылуы және сақталынуы міндетті.
Сонымен бірге стандарт республиканың мемлекеттік басқару органдары мен ұйымдарында ... ... ... ... беру ... ... ... оқу жоспарлары мен оқу бағдарламаларын дайындау, олардың жүзеге асырылуын бақылау кезінде ... ...
пәні ... осы стандарт мектептің бастауыш сатысындағы базистік оқу жоспарымен, білім беру ұйымдарының типтік оқу ... және ... оқу ... оқу ... ... ... қолданылады.
2 Нормативтік сілтемелер
Осы стандартта:
- ҚР БМЖМС 2.003-2002 ,
- ҚР ЕР. 40.1.01-2000 ҚР МЖС-нің ... ...
3 ... мен қысқартулар
Осы стандартта Қазақстан Республикасы Заңына және ҚР БМЖМС 2.003-2002 сәйкес ... ... және ... ... ... ... осы стандартта келесі анықтамалар және қысқартулар келтірілген.
пәні бойынша білім беру стандарты - ... ... ... ... беретін мектептің бастауыш сатысының барлық типтеріне ортақ қазақ тілінен оқушылардың алатын міндетті (минимум) білім деңгейін тағайындайтын ...
... ... ... - ... міндетті түрде оқытулуы тиіс және үздіксіз білім берудің келесі сатылары мен деңгейлерінде оқуды жалғастыру үшін ... ... оқу пәні ... ... мен ... ...
БМЖМС - Білім берудің мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты.
БОЖ - ... оқу ...
4 ... ... ... ... ... басты мақсаты
Бастауыш мектепте қазақ тілін оқытудың басты мақсаты - оқушыларды оқуға, сауатты жазуға үйрету, негізгі тілдік ... ... өз ойы мен ... ... жеткізе алатын жеке тұлғаны тәрбиелеу.
4.2. пәнін ... ... ... ... ... ... ... төмендегідей болып белгіленді:
- сөйлеу туралы қарапайым ұғым беру, ауызекі және жазба тілде қарым-қатынас жасауға қажетті ... ... ...
- ... ... талдап, олардың мәнін ажырата білу дағдыларын қалыптастыру, оларды өзара салыстыра, топтай және жинақтай білуге үйрету;
- ... ... ... және ... ... практикалық түрде меңгерту;
- оқушылардың сауатты, көркем жазу дағдыларын жетілдіру;
- ауызша және ... ... ... ... мәдениетін дамыту;
Оқушылардың адамгершілік, эстетикалық сезімдерін тәрбиелеу.
4.3 пәнін зерттеу объектілері
пәнінің мазмұны қазіргі тіл біліміне негізделеді. Мектептің ... ... ... басты оқыту объектісі - тілдік дыбыстық, ... ... сөз және ... ...
4.4 пәні ... даму болашағы
Бастауыш мектептегі пәнінің мазмұны негізгі мектептегі пәнінің мазмұнында дамытылады.
4.5 пәнінің ... оқу ... орны ... пәні ... ... кіретін, бастауыш мектепте міндетті түрде оқытылатын пән ретінде берілген.
Қазақ тілін оқытуға бөлінетін сағат бастауыш сатының ... ... ... (таңдау пәндері) бөлінген сағаттар есебінен көбейтілуі мүмкін.
5 пәні бойынша оқу ... ...
пәні ... ... ... бағдарламасы негізінде жүзеге асырылады.
пәнінің оқу бағдарламасы мына ... ...
- тіл және ...
- ...
- ...
- сөзжасам;
- морфология;
- синтаксис;
- мәтін;
- пунктуация.
6 пәні бойынша оқу жүктемесінің көлемі
пәні ... ... 4 ... ... оқу ... ... 136 сағат;
3-сыныпта 136 сағат;
4-сыныпта 136 сағат.
7 пәнінің ... ... ... ... және ... ... және сөйлеу туралы түсінік. Сөйлеудің түрлері. Сөйлеу мәнері. Сөйлеудің адам сезіміне, іс-әрекетіне ықпалы.
Фонетика
Дыбыс және ... ... ... оның жуан және жіңішке түрлері. Дауыссыз дыбыс. Қатаң, ұяң, үнді ... ... ... ... және ... Буын және буын ... ... Қазақ алфавиті.
Лексика
Сөз туралы түсінік. Сөз мағынасы және оның түрлері. Тұрақты сөз ... ... ... және ... ... түрлері. Қосымшаның емлесі. Түбір сөз және туынды сөз. Күрделі сөз және оның түрлері.
Морфология
Сөз таптары. Зат ... оның ... ... ... және ... зат ... ... оның дара және күрделі түрлері. Болымды, болымсыз етістіктер. Негізгі және туынды етістік. Етістіктің жіклетуі. Етістіктің шақтары. Сын ... оның дара және ... ... ... Негізгі және туынды сын есім. Сын есімнің салыстырмалы шырайы. Сан есім, оның дара және күрделі болып бөлінетіні. Есептік және ... сан ... ... Жіктеу есімдігі. Үстеу, оның түрлері. Шылау. Одағай.
Синтаксис
Сөйлем, оның айтылу мақсатына ... ... ... Сөйлемдегі сөздердің байланысы. Сөйлем мүшелері. Тұрлаулы, тұрлаусыз ... ... дара және ... ... ... ... мүшелері. Жай сөйлем, оның жалаң және жайылма түрлері. Құрмалас сөйлем. Қаратпа сөз. Қыстырма сөз.
Мәтін
Мәтін туралы түсінік. Оның ... ... ... ... ... ... ... мәдениеті.
Пунктуация
Сөйлем соңында қойылатын тыныс белгілері. Бірыңғай мүшелердің тыныс белгісі. Қаратпа және ... ... ... ... ... пен ... арасына қойылатын сызықша. Құрмалас сөйлемнің тыныс белгісі.
Каллиграфия
Таза, әдемі жазу. ... ... ... ... ... ... ... қосып жазу. Жылдам және сауатты жазу дағдыларын қалыптастыру.
8 пәні бойынша ... ... ... ... ... (минимум) дайындық деңгейіне қойылатын талаптар
8.1. пәні бойынша оқушылардың білімі мен біліктілігіне қойылатын талаптар
Білімі:
- әріп ... ... ... ...
- ... және оның ... дауыссыз болып бөлінетінін білу;
- дауысты дыбыстар, оның жуан және жіңішке түрлерін білу;
- дауыссыз дыбыстар, оның қатаң, ұяң, үнді ... және ... ... ...
- буын мен ... ...
- сөз ... өтілген түрлерін білу;
- түбір мен қосымшаны білу;
- ... пен ... ... ... ... білу;
- өтілген сөз таптары және олардың түрлену жүйесін ...
- ... ... ... қарай бөлінетін түрлерін білу;
- жай сөйлем, оның жалаң және жайылма түрлерін ...
- ... ... ...
- ... ... ... білу;
- сөйлемнің тұрлаулы (бастауыш, баяндауыш), тұрлаусыз мүшелерін білу ... ...
- ... ... ...
- сөз ... оның сөйлемнен өзгешеліктерін білу;
- мәтіннің жеке сөйлемдерден ... ...
- ... түрлерін білу.
Біліктілігі:
- дыбыс түрлерін айыра алу;
- ... бөле алу және ... ... алу;
- ... ... ... алу;
- ... мен қосымшаны ажырата алу;
- жұрнақ пен жалғауды ажырата алу;
- сөз ... ... алу;
- ... сөз ... ... алу және ... алу;
- сөйлем түрлерін ажырата алу;
- сөйлемдегі сөздердің байланысын ... алу;
- ... ... айыра алу;
- сөйлем соңында келетін тыныс белгілерін дұрыс қоя алу;
- ... ... ... сай ... жаза алу;
- ... түрлерін айыру және ондағы негізгі ойды анықтай алу;
- мәтінге ат қоя алу және оны бөлікке бөле алу.
8.2 пәні ... ... ... ... ... деңгейіне жетуін тексеру
Мемлекеттік стандарт талабы бойынша оқушылардың білімін тексеруге ерекше мән беріледі. Бастауыш сыныпта оқушылардың білім, біліктерін тексеру ... екі ... ... ... ...
1) ауызша сұрау;
2) жазба жұмыстары;
Тест арқылы ... түрі де ... ... ... ... ... өлшемдер негізге алынады: 1) жауаптың толық және дұрыс болуы; 2) білімді саналы түрде меңгеру дәрежесі; 3) ... ... және ... ... ... жазба жұмыстарын тексеруге мыналар жатады:
1) көшіріп жазу;
2) диктант;
3) грамматикалық талдау.
Бақылау ... ... ... ... және ... алынған мәтін бойынша кемінде екі грамматикалық тапсырма беріледі.
Жазба бақылау жұмыстарының саны негізгі бағдарламалық материалдар мен жеке ... ... ... ... білімін, біліктілігін тексеру қажеттілігіне қарай анықталады.
Қорытынды бақылау жұмыстары көлемді бағдарламалық материалдар өтіліп болған соң және ... ... ... оқу ... І ... ... соң және оқу жылының соңында жүргізіледі.
Тестілік бақылау жүргізуге қойылатын талаптар:
- тапсырмалар Мемлекеттік білім стандарты деңгейіне ... ... ...
- пәні ... ... ... ... оқу пәндері бойынша жүргізілетін тестілік бақылаулардан оқшау жүзеге асырылуы тиіс.
- тест сұрақтары сипатынан аулақ болуы тиіс.
8.3 ... ... ... ... ... деңгейін тексеру
пәнінен оқушылардың міндетті (минимум) дайындық деңгейін тексеру осы стандарттың 8.1 пунктінде келтірілген талаптарға сәйкес жүзеге асырылады. ... ... ... ... оқу ... ... кезеңінде, яғни оқытудың бастауыш сатысының соңында - 4-сыныпта жүзеге асырылуы тиіс.
пәні бойынша бастауыш білім беру ... ... ... ... тиіс міндетті, минимумды белгілейді.
Міндетті (минимум) дайындық деңгейінің нәтижесі оқушылар білімінің стандартта көрсетілген міндетті талаптарға сәйкестігі туралы қорытынды ... ... ... ... ... ... деген белгілердің көмегімен бағаланады.
Оқушылардың күнделікті оқу процесіндегі білім мазмұнының базалық деңгейі ауқымындағы ... бес ... жүйе ... ... олардың қорытынды бағасы мектептің бастауыш сатысының құжатына қойылады.
9 пәні бойынша білім беру ... ... және оны ... ... ... ... ...
9.1 пәнін оқыту процесін мамандармен қамтамасыз етуге қойылатын талаптар
Бастауыш жалпы білім беру ... ... ... және ... педагогикалық білімі бар квалификациясы берілген маман жүзеге асырады.
9.2 пәнін оқыту процесін оқу-әдістемелік жағынан қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... беру саласындағы орталық атқару органдары жыл сайын шығаратын ... ... ... оқу ... ... ... нормативтік құжатқа сәйкес жүзеге асырылады.
пәнінен оқулықтар мен оқу-әдістемелік кешендер тізімі:
1 оқулығы (2-4-сыныптар).
2 ... ... ... ... (2-4-сыныптар).
3 Қазақ тілінен үлестірмелі дидактикалық материалдар (2-4-сыныптар).
4 Диктанттар жинағы (2-4-сыныптар).
9.3 пәні бойынша қажетті оқу-материалдық ... ... ...
пәні ... ... ... құралдар тізімі:
1) Қазақ тіліне арналған кестелер (2-4-сыныптар).
2) Сюжетті суреттер.
3) Грамматикалық ойындар мен тапсырмалар.
4) Сөздіктер.
5) Техникалық ...
пәні ... оқу ... ... және ... ... қамтамасыз етуді мектеп әкімшілігі және жергілікті білім беруді басқару органдары (департаменттері) ... ... ... беруді дамыту тұжырымдамасында көтерілген өзекті мәселелер - нәтижеге бағытталған білім моделін құру және 12 ... орта ... ... өту. Бұл, ... ... орта ... тек ... тұрғыда ғана емес, мазмұндық жағынан да түбегейлі өзгеруін талап ететіні белгілі.
Еліміз оқытудың жаңа моделіне көшкелі отыр. Модель "Нәтижеге бағытталған ... ... деп ... Нәтиже дегеніміз - жеке тұлғаның құзырлылығы. Ал нәтижеге бағытталған білім беру дегеніміз - жеке тұлғаның құзырлылығын ... ... - ел ... ... зор міндет.
Еліміздің болашағы - бүгінгі мектеп қабырғасындағы ұрпақтардың қолында ... ... ... ... ... бару жолындағы үлкен стратегиялық қоры - білім. Білім беру жүйесін заман талабына қарай өзгерту, дамыту, жаңа талаптарға қарай ... - ... мәні ... мәселе. Қазақстандық білім беру жүйесі тарихының жаңа кезеңі оқытудың жаңа жүйелері мен жаңа технологияларын зерттеуді, тиімділігін анықтап, оқу ... ... ... ... ұлттық білім беру жүйесінің даму бағыттарын айқындап, оны жаңа сапаға жеткізу қажеттілігін міндеттейді. Сондықтан да білім мазмұнын байыту, оқыту ... ... ... ... ... ... жан-жақты дамыған, рухани бай, өз елін, халқын жанымен сүйетін тұлға қалыптастыру өз шешімін қажет ететін, іс жүзінде асыратын ... ... ... ... ... ... ... мәселелері тек әлеуметтік қана емес, елдің экономикалық та ... ... ... ... Білім беру жүйесінің ең маңызды да күрделі сатысы - ... ... ... ... ... жетуде ерекше орын алады.
Бұл сатыда білім берудің басты ерекшеліктері [4] ... ... ... ... ... ашу ... ... қауымына тың міндеттер жүктеп, оларға әрбір пәннің мақсатын ... ... ... ...
12 жылдық жалпы орта білім берудің мақсаты: қоғам мақсаты мен өз мақсатын ұштастырып байланыстыра алатын, ... ... ... ... ... өз бетімен шешім қабылдай алатын, іскер, ой-өрісі дамыған ... ... ... ... ... жеке ... ... тәрбиелеп шығару.
12 жылдық мектептің басты ерекшелігі - ұлттық құндылықтардың баланың бойына сіңіру арқылы оның ... ... өз ойы мен ... ашық ... ... ... ... толық іске асыруына ықпал ету болып отыр.
Қазақстан Республикасындағы 12 жылдық жалпы орта білім беру Тұжырымдамасында: , - деп ... ... ... ... бойына коммуникативтік білім, біліктілік, дағдыларды қалыптастыру керек. Менің ойымша: оқушы бойына коммуникативтік құзыреттілікті қалыптастыру үшін мынадай біліктілік пен ... ... ...
- ... ортада өзіне қойылған және бөгде біреуге қойылған ... ... ... ... даяр ...
- қарым-қатынаста сөз байлығын кеңіне қолдана алу, оның ішінде көркемдегіш, бейнелеуіш сөздерді қолдана алу;
- айтылған ойды ары ... ... айта ... ...
- ... ... қарым-қатынасты сынай білу және бағалау;
- тұлғааралық конфликт орнаған жағдайда дұрыс шешім ... ... ... тіл ... білу ... т.б.
12 ... ... моделіне көшу - бастауыш сынып мұғалімдерінің мектепішілік шығармашылық топтар, ... және ... ... ... ... әр ... деңгейдегі семинарларға қатысу, біліктілікті арттыру институтындағы курсқа бару, кәсіби сайыстарға және басылымдарға жазу және т.б. арқылы жүзеге асады.
12 ... ... беру ... көшу барысында педагогикалық құзыреттілікті дамыту жолдары:
- педагогтардың ... ... ... шығармашылықпен жұмыс істеу;
- 12 жылдық білім беруге көшуді ақпараттық әдістемелік ... ... озық ... тәжірибені, жаңа педагогикалық технологияларды қолдану;
Озық тәжірибелі мұғалімдердің қызметінің негізгі бағыттары:
- ... ... ... ... және ... ... оқу;
- ең озық тәжірибелі мұғалімдердің жұмысымен ... ... және оны ...
- ... озық тәжірибесімен танысу;
- шебер мұғалімдер жұмысымен танысу.
12 жылдық білім беруге көшумен байланысты жаңа технологияларды оқу-тәрбие процесіне ... және ... жаңа буын ... ... ... кәсіптік біліктіліктерін дамыту, пәнді оқытудың деңгейін көтеруде себебін тигізеді.
Бастауыш сынып мұғалімдерінің аудандық ... ... ... құзыреттілікті дамыту, кәсіби біліктілігін қалыптастыру арқылы оқушылардың білім деңгейін арттыру мақсатында ... сай ... ... ... жылы ... ... ... Жарлығымен Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың 2005-2010 жылдарға арналған Мемлекеттік бағдарламасы ... Бұл ... ... рет ... ... беру ... ... реформа жүргізу, 11 жылдық орта білімнен 12 жылдық орта білімге көшу ... ... ... 12 ... ... ... ... даму үстіндегі ортада өмір сүруге бейім, өз мүддесі үшін де, қоғамдық мүдде үшін де өзін-өзі толық ... ... ... ... ... және бәсекеге қабілетті тұлға қалыптастыру және дамыту деп атап ... ... ... ... асыру үшін білім беруге бағдарланған оқыту жүйесінен дүниежүзілік үрдіске сәйкес білім берумен бірге, тұлғаны әлеуметтендіру мен оқушылардың проблемаларын шешу, ақпараттық және ... (іс ... ... қалыптастыруға бағытталған, яғни нәтижеге бағдарланған білім беру жүйесіне көшу керектігі негізделген.
Барлық дамыған елдердің 12 жылдық мектептері жоғарыда ... ... ... ... ... ал Қазақстанда 4-6+2 моделі арқылы жұмыс жүргізетін болады.
Жастарға саналы тәрбие мен ... ... беру ... ... ... Орта ... жүйесіне жаңа білім беру мазмұнын енгізу - елімізде бұрын-соңды іске ... аса ... ... ... Оны іске ... үшін ... ... жұмыстары жүргізіліп, бір жағынан 12 жылдық мектеп тұжырымдамасы жазылып, эксперименттік оқу құралдары әзірленіп, оларға теориялық және тәжірибелік мониторнг жүргізіліп, ... ... 12 ... мұғалімдерін даярлаудың тұжырымдамасы, педагогикалық оқу орындарының жаңа білім стандарттары мен оқу құралдары дайындалып, 12 жылдық мектеп мұғалімдерін ... ... ... керек еді.
Қазіргі уақытта 12 жылдық мектеп талабына жауап беретін бірде-бір ... жоқ. Оған ... көз ... ... ... оқулықтар - тек пәндік білім беру әдіс-тәсілдеріне негізделген оқулықтар.
Білім ... ... үшін ... сапасы қаншалықты маңызды рөл атқаратыны белгілі жайт. Қазіргі жағдайда оқулықтар сапасы жыл ... ... ... Яғни 12 ... ... ... ... тәжірибе қалыптасты деуге болады.
12 жылдық мектеп оқулықтарын сапалы дайындау үшін жұмыстар төрт бағытта атқарылуы қажет. ... 12 ... ... ... дайындаудың негізін жасау; оқулық авторларын дайындау; оқулықтарға теориялық және тәжірибелік мониторнг жүргізу жүйесін толықтырып, олармен жұмыс жасайтын эксперттер ... ... ... ... ... ...
Осындай жұмыстар атқарылған жағдайда сапалы оқу құралдары ... ... жылы ... ... ... 2008 жылы 12 жылдық мектепке өту қажеттігі жазылған болатын. Бұл шешім өзгертіліп, 12 жылдық ... өту 2010 ... ...
Өйткені әр пән бойынша оқушылардың түйінді құзыреттіліктерін қалыптастырудың ... ... ... ... тәсілді жүзеге асыру жағдайларында білім беру үрдісін ұйымдастыруды теориялық-әдіснамалық негіздеу; оқу пәндерінің мазмұны арқылы оқушыларды әлеуметтендірудің ғылыми-әдіснамалық негіздерін жасау; ... жаңа ... ... ... ... оқу ... ... ғылыми-әдістемелік негіздерін құру және т.б. көптеген қажетті зерттеулер ... ... ...
Жүргізілген көптеген педагогикалық зерттеулер аясында теориялық тұжырымдамалар ... ... ... ұсыныстар және т.б.) мен тәжірибелік ұсыныстар (алгоритм, жіктеу, ұсыныс, әдістемелік жүйе және т.б.) ... ... мен ... да ... ... ... мен ... тәжірибесі зерттеліп, еліміздің көрнекті ғалым-педагогтері мен қайраткерлерінің педагогикалық идеялары негізделген.
Қазақстанда ... ... көбі ... ... ... ... сынып оқушылары бір бөлмеде оқитын мектептерде оқу тәрбие үрдісін ... аса ... ... ... ... тұр. ... ұрпақ тәрбиесі - қашан да аса маңызды мемлекеттік проблема. Ғаламдану заманында ... ... ... ... ... терең білудің қажеттігі туындайды. Әсіресе, 12 жылдық мектепке өту кезеңінде ... ... ... ... ... қандай жұмыстар атқарылып жатқанын зерттеп, білген дұрыс.
1. Ойлай біл, өз бетіңше шешім қабылда, проблемаларды ... ең ... ... іздеп, таба біл.
2. Әдемілікті түсін, өзіңде әдемілік сезімді ... ... ... жүрегің мейірімді болсын, тілектес бола біл.
3. Денің сау, төзімді, күшті бола біл.
Тәрбие жүйесі, халықтың ... ... мен ... ... ... ... жағдайда ғана тиімді болмақ.
Қазақ халқының жас ұрпаққа тәрбие берудің ертеден қалыптасқан бай дәстүрі бар. Біз ... ... ... ... ... әдебін, руханияттылықты, мәдениетті, дүниетанымды зерттеп, содан үлгі алып, оларды заман талабына сай жаңғыртып, бала тәрбиесінде кеңінен пайдалануымыз қажет. Бұл 2,5 мың жыл бойы ... ... ... рөл ... тұтас бір өркениет екенін естен шығаруға болмайды.
Ата-баба өнегесі негізінде рухани адамгершілік тәрбие беру жүйесін жасап, оны білім беру ... іске ... ... онда білім сапасы мүлде жаңа жүйеге көтерілген болар еді. Себебі, өміршең тәрбие негізінде берілген білім - ... ... ... Н.Ә.Назарбаевтың мақсатты бағдарламасы, жыл сайын жалпыға жария ететін ... ... ... ... ... ... маңызды тұғырлы міндеттер екені баршаға айқын.
Бұл жоба жеке тұлғаны жан-жақты дамытуға, рухани және ... ... бай, ... мықты, шындықты жақсы көретін, ар-ождан сақтау заңдылығымен өмір сүретін, сүйетін, және ... ... ... ... бар ... ... ...
Ұлттық доктриналар еліміздің білім беру жүйесін дамытудың негізгі ұлттық идеясын, тұжырымдамасын, білім беру жүйесінің ... ... ... мен ... және оларға жету жолдарын, стратегиялық ұзақ мерзімдік іс-жоспарларды жүзеге асыруға қажетті біртұтас басқару жүйесін ... ...
... ... ... беру жүйесін дамытудың мақсат-міндеттері айқындалған жағдайда білім беру саласында жүргізілетін реформалар ғылыми негізде, жоспарлы түрде нәтижелі жүргізілетін болады деп ... ... беру ... дамытуға қажетті ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізу де тұрақты назарда болуы тиіс.
Н.Назарбаев атап өткендей Мемлекеттік білім беру саясаты ... ... беру ... ену мақсатын алдыға қойып отыр. Өркениетті елдер қатарына қосылу үшін рухани байлық та аса қажет. Ұрпақ бойына ... ... егу - ... ... ... қойылуына, оның инновациялық жолдарынан ізденуіне де тікелей байланысты.
Тәрбие үрдісі - ... ... тер ... ... ... ... үрдіс. Білім беруді ұйымдастырудың дүние жүзілік тәжірибелерінде өзін ақтаған жаңа білім түрлері дамуда. Технологияның үздіксіз өзгерістеріне, ... ... ... рухы ... жан ... бай, ... жетілген жеке тұлға қалыптастыру.
Баланы қоршаған орта, оның интеллектуалды деңгейін, алған білімін өмірде қолдана білуіне, ... ... ... жасауға, баланың тілінің дамуына көмегін тигізеді. Дамыту ойын материалдары баланың қолының майда бұлшық еттерінің үйлесімді және жылдам қимылдауына, яғни саусақ ... әсер ... ... ... ... ... Өз ... жас ұрпақтың дарындылығын ашу, шығармашылық қабілетін оятып, ... ... ... деген сенімін нығайту, адамгершілік, имандылық, салауаттылық қасиеттерін қалыптастыру бағытында, оқу-тәрбие ... ... ... ... ... ақпараттандыру үрдісі мұғалімнің дайындық деңгейі мен мамандық сапасына үлкен ... ... ... дамуына, өзіндік білім алуына және шығармашылық түрде өздігінен қызметтерін іске асыруға мүмкіндік береді.
Ақпараттық технологиялар дегеніміз - білім беру ... ... ... оны білім алушыға беру үрдісі. Ақпараттық технологияны оқу-тәрбие ... ... ... мүмкіндіктерді жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Оқушының дайындық деңгейін, ынтасын және қабылдау жылдамдығын ескеру арқылы жаңа ... ... ... ... ... және оқыту үрдісіне жаңа ақпараттық технологияның мүмкіндіктерін пайдалану. Жаңа ақпараттық технология ... ... ... оқу ... ... техникалық базасын жетілдіру.
Қазіргі таңда білім беру жүйесіне қойылатын талап тәуелсіз еліміздің азаматын тәрбиелеу, жастардың ... ... ... ... ... деген сүйіспеншілік көзқарастарын қалыптастыру. Қандай да ұлт болмасын ұрпағының дені сау, білімді, ... ... ... ... ... саналы болып өскенін қалайды. Бойында отансүйгіштік, адамгершілік ізгі қасиеттері қалыптасқан жас ... ... ... ... ... болатынына еш күмәнім жоқ.
Адам баласы ұрпағымен ұлы, еңбегімен ерен, келешегімен ... ... ... ... бастауы, тамыры тәрбиеде жатыр. Халық кемеліне келіп, өркендеуі үшін ең ... ... пен ... керек деп ұлы Шоқан Уәлиханов өте орынды айтқан. Жас ұрпақты ешкімнен кем етпей, ел тарихын жетік білетін, заман талабына сай ... - ... ... ... үшін бұлжымас заң, қасиетті парыз.
Еліміздің дамуына үлес қосатын білімді де мәдениетті, парасатты азамат тәрбиелеп шығару ұстаздардың негізгі міндеті болып ... Осы ... ... ... - ... сөздерін жадымыздан шығармауымыз керек. Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаев - деп атап ... ... Олай ... ... ... - жаңа ... ... сәйкес қажыр-қайрат көрсете білетін, ғылымның мол жетістіктерімен қаруланған, ұлттықхалық педагогикасының асыл ... ... оны ... білу алда тұр. Сол ... ... 2003 ... халыққа Жолдауында халқымыздың ең қымбат қадірмен келешегі - жастарымыздың бойына ... ... мен ... ... ... ... ... көрсеткен болатын.
Бұл мақсатты жүзеге асыру үшін денсаулығы мықты, тазалықты сүйетін, адал, шыншыл оқушы ... ... ... ... ... ақын-жыраулардың, педагог-ағартушылардың тәрбиелік мұралары арқылы қалыптастыру қажеттігі туындады.
Білім беру жүйесінде ... ... ол - ... жүзі елдерінде жастарды бейбітшілік рухта ынтымақтастыққа, руханилыққа тәрбиелеу және әлемдік мәдениет пен әр ... ... ... ... ... ... ... адами құндылықтарды, қайырымдылықты, сүйіспеншілікті дамыту, сөйтіп тәрбиелей отырып оқыту.
Үшіншіден, білім беру жүйесінің бұрынгы ағартушылық бағытын сақтай отырып, басым бағдарын жеке ... ... ... ... ... аудару.
Ендеше, жеке тұлғаның адамды адам ете түсетін қасиетін ашьш көрсе - ту, яғни руханилығын дамыту - ... ... ... бірқатар ғалымдардың - философия, социология, пси - хология, ... ... ... ... ... философия тұлғаны таным мен творчествоның, іс-әрекеттің субъектісі ретінде қарастырса, психо - логия оны психикалық қасиеттер мен процестердің мінез-құлық, темпера - ... ... ... ... ... зерттейді.
Тұлғаның анықтамасы сияқты оның құрылымында да біртұтас көзқарастар жоқ.
JI.C.Выготский пікірі бойынша, адамның тұлғасы өзінің енген қарым- қатынастарының ... ... ... дамиды.
Тұлға - бұл қоғамдық- тарихи дамудың өнімі. ... ... ... жүйесінде алатын орны, оның орындайтын іс-әрекеті - бұл оның тұлғасының қалыптасуын анықтайын жағдайлар. Тұлғаның қалыптасуы адамның ... үшін ... орын ... яғни оның мінез-құлық пен іс- әрекетінің жоғары саналы формаларын қамтамасыз етіп, оның ақиқатқа байланысты барлық ... ... ... қалыптасуы биологиялық және әлеуметтік факторларға байланысты екені мәлім. Сонымен қатар тұлғаның дамуында негізгі болып - ... ... орта ... ... ... ... - ... құрастыратын көптеген ішкі және сыртқы факторларға тәуелді болып келеді.
Жеке тұлғаның құндылық бағдарының әлеуметтік-адамгершілік аспектісі мен ұлттық мәдениеттің жеке ... ... ... ... ... халық ағартушылары Ш.Уәлиханов, Ы.Алтынсарин, А.Құнанбаев, Ж.Аймауытов, Ш.Әлжанов, А.Байтұрсынов, М.Жұмабаевтардың еңбектерінен көрініс ... жеке ... ... ... ... баса көрсетіп, оның еңбегі мен тәрбиесін ерекше айтады. Адам мен оның еңбегі, тәрбиесі қоғам үшін, орта, айналасы үшін аса маңызды іс ... ... ... ... кестесі төменде көрсетілген: (1-Кесте)
Құндылықтардың әлеуметтік-адамгершілік маңызы туралы идеялардың дамуы Қ.Б.Бержанов, Қ Б Жарықбаев, Н.И.Ильминский, Б.Р.Айтмамбетова, Қ.Қ.Құнантаева, МА.Құдайқұлов, ... ... ... ... Г.М.Храпченковтардың тарихи-педагогикалық ой- пікірлерімен тығыз байланысты.
Оқушылардың тұлғалық қасиеттерін қальптастырудың жолдары соңғы жылдары қазақстандық педагог-ғалымдар: С.Қалиев, Ш.Майғаранова, А.Л.Бейсенбаева, К.Оразбекова, Р.К.Төлеубекова, ... ... жеке ... ... ... мен адамның тұлғалық ерекшеліктерін айқындаудың ме - тодологиялық ... ... ... даму заңдылықтарына ұлттық мәдениет пен әлемдік мәдениеттің кірігу заңдылықтарына негіздей отырып, ... ... ... қолы жеткен рухани мәдени байлықтарды еркін меңгерген азамат тәрбиелеудің жолдарын ашып ... ... ... жеке ... ... ... ... аспектіде қарастырады. .
Жеке тұлғаны жан-жакты қалыптастыруда тән тәрбиесі және жан тәрбиесі ерекше орын алады. Олай ... ... ... ... сан ғасырлардан бері рухани және материалдық байлықты игеру, оны үстемелеп дамытып отыру, тәні, жаны таза, дені сау азаматтың ғана қолынан ... ... ... әсер ... ... әлеуметтік жағдайларға - тәрбиеге, білімге, қоршаған әлеуметтік және биологиялық ортаға, тегіне тиесілі екендігін атап өту ... ... бос ... емес, ұжымда, қоғамда әрекет ететіндіктен ол белгілі ... ... ... ... ... рөлі тұлғаның пайда болуына және оның мүмкіндіктерін жүзеге асыруға қажетті ... ... ... осы ... ... ... көрінеді. Қоғам ербір адамға өзінің ақыл-ойын, физикалық қабілеттерін іске асыру үшін білім ... ... ... ету мен ... ... ... айтылғандарды саралай келе, оқушы тұлғасын дамытуға бағытталған ... ... ... ... өзін-өзі дамыту мақсатын қояды. Өзін-өзі дамьпу - ... ... ... ... ... сыртқы және ішкі өміріне белсенді әсер ету процесін қалыптастыру.
Тұлға негізі ең алдымен отбасында қаланады. Сондықтан да ... мен ... ... ... ... ... Ата-анамен бірлесе отырып, біз - мұғалімдер баланың табиғи қасиетін ашып, оны дамытуымыз қажет.
Тұлғаның маңызды сипаттамасының бірі - оның ... ... ... мазмұнының және бағалануының маңызды компоненті ретінде оның санасының дүниетаным, адамгершілік және жауапкершілік деңгейімен сипатталатын тұлғалық ... ... ... ... ... ... ... рухани әлеміне бағынышты. Адамның бойындағы интеллектуалдылық - адамгершілік және еріктік касиеттері неғұрлым айшықты ... ... оның ... ... ... ... ... келеді, тұлғаның өзі де маңызы артып, бұл ... ... мен ... оң ықпалымен әсер етеді. Бұл тұрғыда ол өз рухы, еркіндігі, шығармашылығы мен қайырымдылығы жақтарымен сииатталады.
Ұлттық психологияның кұрылымы үш бөліктен тұрады: ол - ... ... ... және ... ... Осы үш бөлік ұлттық мәдени ерекшеліктін шартты белгілері болып табылады.
Ұлттық салт-дәстүрлерге ана тіліне деген сүйіспеншілікті, ... өнер ... ... ... ... ... ... ұлттық ойын мен спорттың түрлерін, ұлттық тағамды, ... ... ... ... ... ... Дәстүрге ғасырлар бойы қалыптасып, сұрыпталған әдет-ғұрыптар, жол-жоралар, көзқарас-түсініктер жатады.
Сондықтан да қазіргі кезде білім беру ісіңде, жеке тұлғаның жан-жақты жетілдіріп, ... ... мен ... дамытып, қалыптастыруда білім берудің ұлттық, педагогикалық, психологиялық ... ... - ... ... ... ... ... ұлттық-тарихи дәстүрі бар. Қазіргі қоғамда болып жатқан әлеуметтік, экономикалық, экологиялық, саяси, мәдени өзгерістер оқу-тәрбие үрдісін ұлттық ... ... ... ... Оның адамзаттық білім берудегі мәдениеті мен диалектикалық білімі осы оқу-тәрбие үрдісіне тікелей байланысты.
Қазіргі жаңа ... ... ... ... ... ... жоғалтпаймыз десек, оқу-тәрбие үрдісінде қолданылатын бағдарлмалар, оқулықтар, дидактикалық материалдар, ұлттық психологиялық ерекшеліктер ескеріле отырылып, ... ... - бала ... негізгі түрі. Бала ойынында қоғамдық ұжымдық сипат болады. Ойын арқылы адам ... ... бір ... ... тәжірибені меңгереді. Баланың түрлі қасиеттері дамиды. Ойын жайында А.С.Макаренко былай деп көрсетті: . Баланың таным қабілеттері ойын ... ... ... мектеп жасына дейінгі кезеңде ойындарды жиі қолданудың маңызы ерекше.
Қазақтың ұлттық ойындары мазмұнына қарай тақырыптарға бөліп қолданар болсақ, мынадай ... ... ... ... ... дене ... ... ойындары;
* ойлау арқылы болатын ойындар.
, ойындарының далада із ... ... ... ... білу ... ... болғандығы байқалады.
Ойындардың енді бір тобы көшпелі тайпалардың жаугершілік дәуіріндегі бітімін, рулық қауымның ... ... ... ... ... , , сияқты ойындарды жатқызуға болады.
Өз халқының тілін, дінін, тарихын, рухани мәдениетін біліп өскен адам ... ... ... де ... Олай ... ... қазынасының озығын ақылды да әдепті, жан-жақты жетілген, адамгершілігі мол азамат ... ... ... ... ... ... қателеспейтініміз анық. Ендеше, бұл қасиеттер бесік тербеткен ана әлдиімен, ақ жаулықты әже ... ... ... ... ... дарытылып, сіңірілуі керек.
"XXI ғасырдағы бастауыш мектеп" идеясынын, негізінде оқушының жеке тұлғасын барынша ... ... орын ... ал мұны ... ... баланы құрметгеу, оған сенім арту, әділ болу, оның өзіндік мүдделері мен мүмкіндіктеріне көңіл аудару арқылы ғана орындалады.
А.Құнанбаев өзінің ... қара ... ... ... . Біздің шәкірттеріміз де білуге ынталы жан құмарының иелері.
Ендеше, мұғалім оқытудың неғұрлым дұрыс әдістемесін пайдаланып, тиімді жолдарын іздестірсе, бала соғұрлым тез ... ... ... ... ... ... ... маңызы
Грамматиканы оқытуда жаттығу жұмысының мәні зор. Оқушылар грамматикалық материалды ... пен ... сай ... (терминдерді меңгереді, анықтамаларды индуктивтік жолмен есте қалдырады), жаттығу жұмыстары жүрігзілмесе, ол ұзаққа бармайды, ұмытылып қалады. Сондықтан да мұғалім оқушыларға грамматикадан ... да ... ... да ... ... бергісі келсе, жаттығу дағдыларын қалыптастыратын және қалыптасқан дағдыны тілдің басқа да кездескен ... ... ... жаңа ... ... ... жаттығу әдістерін білуге тиіс. Жаттығу нәтижесінде оқушылар алған теориялық білімдерін практикада тез де дәл қолдана алу дағдысына ие болады. Жаттығу ... ... ... білімдері нығайтылып, нақтыланып қана қоймайды, сонымен қатар өз беттерімен жұмыс жасауға, ойлау қызметіне ... ... ... ... ... үздіксіз анализ-синтез жасайды, бір тұлғаны екінші тұлғамен салыстырады, жалпылайды, сөйтіп ... ... ... ... Бастауыш сыныпта жаттығулар әр түрлі көркем мәтіндерден тұрады. ... ... тілі ... ... жақсарып, әр түрлі формадағы жаттығулармен толықтырылады.
Қорыта келгенде, оқушылардың алған білімін бекіту мақсатында жүргізілетін жаттығуларға жалпы мына ... ... ...
1. ... бір ... орындау үшін оқушылардың сол жаттығуды орындарлық білімі болуы ...
2. ... ... не үшін ... оның қандай пайдасы барлығын түсінсе ғана, оны саналы орындайды. ... ... ... ғана ... бір ... қалыптасады.
3. Жаттығу оқушының қызығуын, ынтасын, ықыласын арттыруға тиіс. Ол үшін жаттығу түрлендіріліп берілу шарт, өйткені бір сарынды жаттығу ... ... ... ... нашарлатады.
4. Жаттығулар кездейсоқ болмай, белгілі бір жүйемен орындалып ... ...
5. ... ... тек ... ғана ... материалдарға негізделмей, бұрын өтілген кейбір материалдарды да қамтуы керек.
6. Бір ... ұзақ ... ... ... Әсіресе балалардың жасы неғұрлым кіші болған сайын жаттығу да қысқа болып, жиі-жиі ... ...
7. ... ... ... ... қажет.
8. Әр жаттығу оқушы еңбегінің нәтижесін көрсетіп отыруға тиіс.
9. Жаттығулар оқушы ойына әсер етуі ... ... ... жөн: яғни, грамматикалық талдау, сөздер, сөз тіркестері, сөйлемдер мен мәтіндер құрастыру; ... ... ... пен ... ... ... өз ... дәлелдей алып, білгендерінен жалпы қорытынды шығара білу, т.б.
10. Жаттығу жұмысының барысында оқушылардың оқудан алған білімдері бекіп, өз беттерімен жұмыс ... ... ... ... ... ... ... білу, жатқа жаза білу, белгілері бір жоспар ... ... ... сөз ... ... ... сұрақ қоя білу, қажетті деректерді оқулықтан, сөздіктен қарап таба білу.
Тіл сабақтарын оқытудың дидактикалық материалдары ана ... ... ... ... ... Сондықтан қазақ тілінен мектепте сабақ оқытудың аса жауапты кезеңі оқушыға жаттығу, талғау материалдарын ... ... ... ... ... ... ... таңдауға үш түрлі талап қойылады.
Біріншіден, жаттығу материалдары мазмұнды болуға тиіс. Материалдарға жеке дыбыстар, әріптер, буындар сөз ... ... сөз ... сөйлем ішінде алып талданады. Осы мақсатпен алынған мысалдар мен ... ... ... ... ... мүмкін болғанынша, көркем әдебиеттен алынған сөз, сөз тіркестері, сөйлем, үзінділер болуға тиіс. Алдымен солардың тиімді, мазмұны ... болу ... ... ... ... олар ... ... тәрбие беру нысанасын бағдарлауы керек. Оқу материалдарына қойылатын басты талғам-тілек - оның ... мәні ... болу ... ... ... ... ... Отанды сүюге, еңбек етуге, еңбекті қадірлеуге, табиғатты тануға, мәдениеттілікке, коллектившілдікке, үлкенді сыйлауға ... ... ... ... әрбір мысал, үзінді, әңгіме, өлең, сөз, сөйлем тіл (стиль) жағынан мүлтіксіз, әдеби ... ... ... ... олар ... ... ... жүйесін меңгеруге, өз тілін дамытуға көмекші бола ... ... ... ... - ... ... ... ... білім беру кезінде оның тіл мәдениетін де арттыруды көздеуі тиіс. Сол үшін ... ... ... ... ... аулақ болып, әдеби тілдің жақсы үлгілері бойынша, әдеби тілге тән басқа да мысалдар бойынша ... ... ... ... тағы ... ... құрамынан керекті сөздер, дыбыстар, әріптер, грамматикалық тұлғалар, сөйлемдер... жиі кездесетін болсын.
Қазақ ... ... ... тек ... ... ашу, ана тілі ... ғылыми негізін білдіру ғана емес, сондай-ақ оларды Отанның патриоты етіп тәрбиелеуге, еңбек сүйгіштікке, мәдениеттілікке, достыққа, ел адамдарының ... да ... игі ... ... ... ... ... - оқушылардың білімін бекіту, біліктері мен дағдыларын дамыту мақсатына қызмет ететін әдістемелік тәсілдер немесе машықтандыру тапсырмаларының ... ... ... ... ... ... түрлерін орындатуға болады: фонетикалық, морфологиялық, синтаксистік және сөздік (лексикалық) жаттығулар. Мұндай жаттығулардың басты мақсаты - оқушылардың ой ... ... ... ... қатесіз жазуға баулу.
Жаттығу мақсаттарына қойылатын басты талаптарға мыналар ... олар ... жас ... түсіну қабілетіне сай балаларға қызықты, тартымды, оларға ой салатындай болуы тиіс.
Сондай-ақ оқушылардың ой-өрісін кеңейту саналы ... беру ... ... ... Ол үшін дайын ережелерді, жеке тұлғаларды жаттатып, соларды еске түсіретіндей ғана жұмыс ... ... ... ... ... орфографиялық қағидаларды айқындауға оқушыларды белсене қатыстыру, талдау, қорыту ... ... ... ... арқылы баланы ойлындыратын, өз бетімен жұмыс істейтін талап, сұрақтар қойып айтылуға тиісті қорынды, ережелерді дұрыс, тез ... ... ... бастауыш сынып оқушыларында берілген жаттығуларға ауыз әдебиеті ... ... ... мақал-мәтелдерді - жаттығу жұмыстарына қолдану ана тілімізді құрметтеуге, салт-дәстүрімізді сақтауға, отанды ... ... ... ... ... тілінде таза жазуға және сөйлеуге тәрбиелік мәні зор.
Жәнеде ойын жаттығулар ... ... ... ... ... ... қабілетін жетілдіру, оқушылардың ізденімпаздыққа, ойлау қабілетін жетілдіру, олардың сөздік орын молайтып, дұрыс сөйлеуге, жазуға ... ... ... ... үйде ... жаттығу жұмыстарын жоспарлағанда жазбаша орындалатын жаттығу тапсырмаларды мұқият тексерді. Ол үшін екі ... ... ... ... ... ... орындалатын жаттығу-тапсырманың мағына жағынан тұжырымды, мәнді әрі өтілген ережеге лайықты, сабақтың ... ... ... ... ... жағы ... ... жаттығу-тапсырмалардың көлемі шағын болуы, оқушыларды жалықтырмайтындай етіліп берілуіне көңіл бөлінеді. Оның себебі класта жүргізілетін жазбаша жаттығу-тапсырмаларбіріңғай оқулықтан көшірілу ... ол ... ... ... ... ... кемітеді. Сондықтан оқулықтан көшіру, тақтадан жатқа жазу, диктант түрлерін ... ... ... ... ... отырылуы тиіс.
Қазақ тілі сабағында түрлі жаттығулар орындау арқылы тиісті ережені дәлелдеу, тұжырымдау жұмысы жүргізіледі.
Сөйтіп, ... ... ... бірге оны өздігінен мысал келтіріп дәлелдеуге үйренеді. Бұл үшін мұғалім оқушылардың өз ... ... ... қабілетін дамытып, өтілген тақырыптан өздіктерінен қырытынды шығара алатындай етіп қарастыру керек.
Бұл жөніндегі К.Д.Ушинскийдің , - деген пікірі өз ... ... ... тіл сабақтарында оқушылар сөйлемді сөзге, сөзді буынға, дыбысқа ажыратуды үйренеді, сөйлем құрамындағы сөздерді синтаксистәк қызметіне қарай ... ... ... ... ... сөз ... ажырата алатын болады; сөз құрамы жайында түсінік алады; өз ... ... ... жазуға, өз ойын ауызша да, жазбаша дұрыс айтып жеткізіге ... ... Сын ... ... ... ... сын есім туралы теориялық білім беру, сөйлем ішінде сын есімді тауып, сұрақ қоюға, сын есімдерді зат есімдермен тіркестіре білуге ... ... сөз ... ... ... ... ... көңіл бөлуге, заттың әр түрлі белгілерін анықтап байқап, заттарды сипаттай білуге, сөз ... ... ... ... ...
Оқушыларды жаттығулар мен тапсырмаларды орындату арқылы олардың ... есте ... ... өз ... ... істеуге үйрету.
Тәрбиелілігі: халық ауыз әдебиетіне деген сүйіспеншіліктерін арттыру оқушыларды ұйымшылдыққа, ауызбірлікке, Отанын, туған жерді сүюге, қадірлей білуге, ... ... ... ... тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: аралас сабақ.
Сабақтың әдісі: сұрақ-жауап, ауызша және жазбаша жаттығулар, түсіндіру. ... ... ... мақал-мәтелдер, жаңылтпаштар, сын есімге байланысты әр түрлі суреттер.
Сабақтың барысы:
І. Ұйымдастыру бөлімі:
1. Сәлемдесу.
2. Психологиялық дайындық.
Ана ... - арың ... боп тұр ...
Өзге тілдің бәрін біл,
Өз тіліңді құрметте, - деп Қадыр Мырза Әли ... ... ... тілін бастаймыз.
Сыныбымыз тап-таза,
Бор да дайын тақтада.
Ойымызды жинақтап,
Отырайық партаға.
ІІ. Үй тапсырмасын сұрау
ойыны ... ... ...
1. ... ... не?
2. ... ... түрлері бар?
3. Туынды етістік қалай жасалады?
4. ... ... ... ...
5. ... ... ... жасалады?
ІІІ. Жаңа сабақ
- Енді, балалар, ... ... ... жадын жазып, бүгінгі жаңа тақырыпты жазып қойыңдар. (тақтаға тақырыпты жазамын).
IV. Жаңа сабаққа дайындық.
- Балалар, ... ... қай ... Күз.
- ... ауа райы ...
- (Салқын, бұлтты, жылы, ашық) (сол кездегі ауа-райына байланысты балалардың жауабы).
- ... ... ... ... ... - сын ...
V. ... жұмыс
- Балалар, енді міне, қолымдағы суретте нені көріп тұрсыңдар?
- Алма.
- Неше ...
- Екі ...
- ... қандай?
- Қызыл және сары.
- Ал, енді нені көріп тұрсыңдар?
- Бағдаршам.
- Бағдаршамның неше көзі бар?
- Үш.
- ...
- ... ... ...
- Олар нені ...
- ... бағыт-бағдар береді.
- Біз бүгінгі жаңа тақырыбымызды үйрену арқылы, жолда жүруді, бағдаршам көздерінің ерекшеліктерін, түр-түсін ажыратамыз.
- Енді мына ... ... ... Олар ...
- Біреуі қалың, біреуі жұқа.
- Бұлар нені білдіреді?
- Заттың сынын білдіреді.
- Ал мынадан нені ... ...
- Жуа мен ...
- Жуа ...
- Сары.
- Тағы қандай?
- Ащы.
- Ал, алма қандай?
- ... және ...
- ... ... ащы ... нені ...
- Дәмін.
VІ. Ережемен жұмыс
- Яғни, заттардың дәмін, тағамдардың дәмін білдіреді екен.
Балалар, қызыл, сары заттардың түсін білдірсе, қалың-жұқа, биік-аласа, ... ... ... ... ... ащы-тәтті дәмін білдіреді екен. Осы заттың түрін, түсін, сапасын, салмағын, көлемін білдіретін және қандай, қай деген сұраққа ... ... ... сын есім ...
- Осы ережені кітабымыздан іздеп тауып оқиық.
Тақтадағы көрнекілікпен жұмыс.
1. Дүкенде
Доп көп бопты
Ақ доп көп бопты
Ақ доптан ... доп көп ...
2. ... бал ...
Қандай аралар?
Сары аралар ма?
Сары ала аралар ма?
- Ал, енді бәріміз тақтаға қарайық.
Тақтадағы жаңылтпаштарды ... Кәне кім ... ... ... ... Ал, ... енді осы ... сын есімдерді табу керек. Ал табайық, ол қандай сөздер ... ... ... ... ... Кім маған сын есімдерді атайды?
- Ақ, көп, көк, сары, сары ала.
- Бұл заттың қандай сынын білдіреді?
- Түсін.
- ... не ... ...
- Ал енді мына ... ...
- ... ... арлы бала,
Әдепсіз бала, сорлы бала.
(бір оқушы оқиды)
- Осы мақалдың мағынасын түсініп алайық.
Бұл мақалада, ... бала ... ... ол бала арлы болады дейді. Ол баланың адамгершілігі, ұяты бар, болашағы зор бала дейді.
Әдепті деген - ... ... ... сыйлайтын, сабағын жақсы оқитын бала дегенді білдіреді.
Әдепсіз бала дегені - тәрбиесіз, тыңдамайтын ... ... ... көп ... ... ... ... - яғни, теріс қылықтарға салынып, бұзылып кетуі мүмкін дейді.
Ал, балалар, осы ... ... ...
- ... бала? Әдепті, әдепсіз.
- Осы мақаладан сын есімді табайық.
- Әдепті, әдепсіз.
- Балалар, бұл адам ... ... ... ... ... мінез-құлқын білдіреді екен. Яғни, сын есім адамның ішкі жан-дүниесін, мінез-құлқын да білдіреді екен?
(Бұл жазбаша және ауызша жаттығу, ... ... мәні ... ... жақсылыққа баулып, жамандықтан аулақ болуға үйрететін өнегелі сөз. Сондықтан әр мақалдың мағынасы талданып, соған қарай белгілі бір қорытынды жасалады. ... ... ... ... мақал-мәтел үйретудің пайдасын айта келіп, оның қысқа да және ата-бабамыздың байырғы ... ... да ... ... ... адам ... шындық құбылысын сипаттайтынын көрсетеді.
Мақал-мәтелдер мен жұмбақ, бір жағынан, балалардың өмірге көзқарасын кеңейтсе, екінші жағынан, сөздік қорын байытады).
(Бұл ... ... ... ... ... бұрмаламай айтуға, ойын ашық, дәлелді жеткізуге жаттықтырады. Бала тілі ... ... ... Таза ... ... ... мүдірмей сөйлеуге үйрету үшін қиын дыбыстары бар сөздерді балаға неғұрлым жиі қайталатса, онда ойын дұрыс жеткізуге дағдыланады. Балалардың көңіл-күйінің көтерілуіне әсер ... ... ... ... ... Ауызша орындалады.
Жұмбақты оқып, шешуін табу, жұмбақтың шешуін табуға қандай сөздер көмектесті? Олар заттың несін ... тұр? ... ... ...
Іші қызыл, тәп-тәтті.
(қарбыз)
(Бұл жұмбақ жаттығу балаларды ана тілінің нәрлі, ... ... ... халық поэзиясы әлеміне баурап, оған эстетикалық ләззат береді. Баланың ойлау қабілетін дамытып, танымдық ой-өрісін кеңітеді.
2-жаттығу. Суретке қарап, керекті сөздерді ... ... ... жаз. ... Күн ... ... Аспан қандай?
ІІІ-топ. Жапырақтар қандай?
Керекті сөздер: көңілді, ашық, көк, ... ... ... ... ... ... ... заттың сынын көрсету әдісі қолданылады. Онда балалардың зейін қою, ойлау, есте сақтау белсенділігі артады. Бұндай ... ... ... өзіне тартып, өз ойының барысын байқауға, бақылауға, салыстыруға, бірі мен ... ... ... айырмашылықтарды табуға, қорытынды жасауға үйретеді және де мұғалім ... ... ... қорғауға аялауға шақырады. Табиғат әдемілігін суреттеуге үйренеді. ... ... ... ... таза ұстауға үйретеді.
VІІІ. Шығармашылық тапсырма
3-жаттығу. Қияр ... ... ... Ол үшін ... ... ... түсі, дәмі) ата.
1. Әр желінің асты толған көк қоян,
Жаз болғанда, ... ... жеп ... ...
2. Түсі ... ... ... сүйір, әдемі-ақ.
Өсіп тұрса бақшада,
Жегің келіп тұрады-ақ.
(Қияр)
(Бұл жаттығу балаларды ... ... ... ізденуге шақырады. Бұл тапсырма баланың жеке қабілетін дамытып, олардың өмірден өз ... ... ... ... жеке ... ... өз ... ойланып жұмыс істеуге талаптандырады.
Себебі, жұмбақ құрастыру кезінде, бала затты бейнелеп, ... ... ... ... заттардың қасиеттерімен түріне, аумағына, көлеміне зер салуға танымдық ұғымдар мен түсініктерді ой-қиял елегінен ... ... ... ... ... дағдыланады.
IХ. Сергіту сәті
Ұзын құлақ сұр қоян
Естіп қалып сыбдырды.
Ойлы-қилы ... ... ...
4-жаттығу.
Өлеңді мәнерлеп оқы. Өлеңнен сын есімдерді тап.
Олар қай заттың сынын ... ... айт. ... тау, ... дала, зеңгір аспан,
Күміс көл, ерке өзен алып қашқан.
Құмартып келем саған бала жастан,
Дариға, жер бар ма екен сенен ... ... ... ... ... ... Құлпырған қазақ жерінің табиғатын, кең даланы сезіндіру, туған жерді сүюге, қастерлеуге шақырады. Қ.Аманжоловты тану, үлгі ету. ... бала ... жер, Отан ... сын ... ... ... ... құрау)
5-жаттығу.
Суретке қара, әрқайсысының мазмұнына лайық сөйлемдерді төмендегі мәтіннен таңдап ал. ... ... ... қайықтар тұр. Балалар қайыққа мініп серуендеп жүр.
Оқушылар демалыс үйіне келді. Демалыс үйі қалың қарағайдың ... ... ... ... көл бар. ... ... көшіріп жаз. Сын есімдердің астын сыз.
Х. Сабақты бекіту
І-қатар-Сын есім дегеніміз не?
ІІ - ... Сын ... ... ... ...
ІІІ - қатар - Мысалдар айту.
Қорытындылау
(Әр қатар сын есімдері бар жұмбақтар, ... ... ... ... ... ... ...
Қара сиырым қарап тұр,
Қызыл сиырым жалап тұр.
(От пен қазан)
Қалың киім ұнатады,
Шешіндірсең жылатады. ... ... ...
6-жаттығу
Әткеншекке жасырынған жидек аттарын тап. Оларға қатысты қандай сын есімдер айта ... ... ...
Бүлдірген
(Бұл үйге берілген жаттығу балаларды ізденуге, жидектерді ажыратуға, олардың түрін-түсін ажырата білуге, ... ... ... ... ... ... ... алады)
ІІІ. Тәжірибелік бөлім
3.1. Мәтіннің түрлері
1. Білімділік мақсаты: оқушыларға мәтіннің түрлерін түсіндіру, оларды айыра білуге, дұрыс жүйелі құрастыруға үйрету. Жеке ... бере ... ... құрату. Мәтінге тақырып қойдырту. Ауызша және жазбаша сөйлеудің не екенін, олардың ерекшеліктері мен айырмашылықтарын ұғындыру. Әңгімелеу, сипаттау, пайымдау мәтіндерінің ... ... ... ... ... құрауға дағдыландыру.
2. Дамытушылық мақсаты: оқушылардың ойын дамыту, ойы арқылы тілдік қарым-қатынасқа жетелеу, яғни, сөйлеуге, тілдесуге жетелеу. ... ойын ... ... ... құрату. Мәтіннің түрлерін ажырату қабілеттерін дамыту.
3. Тәрбиелік мақсаты: оқушыларды ... ... ... ... ... ... дағдыларын қалыптастыру. Өзге адамның сөзін бөлмеуге тәрбиелеу. Сөйлеуші бар жерде, тыңдаушының болуы керектігін меңгерту.
Көрнекіліктер: тақырыптық суреттер, үлестірмелер, сызбалар, презентация. ... ... ... ... ... ... ... қазақ тілі.
Сабақтың түрі: аралас сабақ
Сабақтың барысы:
Ұйымдастыру кезеңі (3 минут)
Өсірген ой, білімді,
Сүйем туған ... ... етем әр ...
Мәнін терең білуді.
Аптаның нешінші, қай күні екенін ... ... ... ашып ... оның ... ... ету.
- ... біз, берілген суреттер бойынша сөйлемдер құрауымыз керек. Екі не одан көп ... ... ... құрастыруымыз керек.
Үй тапсырмасын тексеру. Бағалау. (5 минут)
Презентация арқылы ережелерді еске түсіру. Жылқы малы туралы жазған ... ... ... №1 ... ... №2 жазу дәптерлерін тарату.
- Ауызша сөйлеу дегеніміз не?
- Ауызша сөйлеуде бір-бірімізді естиміз және айтамыз.
- Жазбаша сөйлеу ... не?
- ... ... ... және ...
- Жаңа ... әзірлік (8 минут)
Ойлан, тап.
Оқушылар қоржыннан үлестірмелер алады. Алған суреті бойынша сөйлем құрастырады. Ауызша тіл байлықтарын дамыту. Дәптерге көшіріледі.
- ... енді біз жаңа ... әзір ... деп ...
- ... ... ... құрауға дайынсыңдар ма?
- Ауызша сөйлеуді қалай түсінеміз?
- Жазбаша сөйлеуге нелер жатады?
, ... ... ...
- ... сөйлеуге мысал келтіріңдер.
- Әңгіме айту, өлең айту, ертегі айту, әңгімелесу, жұмбақ жасыру т.б.
- ... ... ... ...
- ... жазу, ата-анаға хат жазу, достармен хат алмасу, оқулық жазу, газет, журналдар, диктант, ... т.б. ... ... (20 ... ... арқылы жаңа тақырыпты түсіндіру, қызығушылығын оятып, есте сақтау қабілеттерін дамыту. Жаңа ... ... ... ... ...
- ... ... не?
- Мәтін екі не одан да көп сөйлемдерден тұрады. Мәтінге ... ... ...
- ... неше ... ... ... Мәтіннің басы, негізгі бөлім, соңы болады.
- Мәтіннің қандай түрлері бар?
- Мәтіннің үш түрі болады: ... ... ... ... - ... ... ... мезгілін, мекенін көрсете отырып мазмұндау. Оған ... ... ... ... ...
Оқушыларға мысалдар келтіре отырып, әңгімелеу мәтінін сұрағына байланысты, дұрыс жүйелі сөйлемдер құрғызып, тексеріп, түзету жұмыстарын жүргізу.
Сипаттау - ... мен ... ... ... ретін сақтап суреттеп беру: түрін, түсін, дәмін, көлемін, пішінін т.б. қандай? деген сұрақ қоятындай сөйлемдер құрғыздырту.
Пайымдау - бұл ... , - ... ... ... ... ... Белгілі бір іс-әрекетті не деректі түсіндіру, себебін көрсете дәлілдеу. Пайымдау мәтініне сұрақтары қойылады. ... ... ... ілінеді.
- Ал, балалар, нелердің суреттерін көріп тұрсыңдар?
- Алма, алмұрт, өрік, анар т.б.
- Бұларды біз неге ...
- ...
- ... ... өседі?
Есімізге түсірейік, дүниетану сабағында тақырыбын өткенде, өсімдіктер неше түрге бөлінуші еді.
Қандай? (Ата) Үш ... ... ... ... ағаштар. Әңгіме құрмас бұрын, мәтінге тақырып қойып алайық. Жеміс-жидектер.
1) Әңгімелеу мәтінін құрып көрелік.
Ағаштар орман, тоғайларда, бақшаларда өседі. Жеміс ... ... ... ... ... Күз ... ... піседі. Біз оларды жуып жейміз. Жинап қысқа сақтаймыз. Жемістерден тосап жасаймыз.
2) Сипаттау мәтінін құру. (Оқушыларға жанама сұрақтар қойып, ... ... Ал ... ... үшін ... ... қоямыз? Қандай?
Алма ағашы гүлдегенде, иісі аңқып, жұпар иісі ... ... ... болып, жайқалып кетеді. Жаздық алмалар қып-қызыл болып ерте піседі. Дәмі қандай тәтті. ... әр ... ... Кіші ... тас ... ... ... апорты қып-қызыл, көлемі үлкен болады.
3) Пайымдау мәтіні.
Алманың пайдасы өте көп. Алмада көптеген дәрумендер бар. ... ... ... ... соң, біздің қаламыз осы алманың атымен аталып кеткен.
Ребусты шеш.
Бекіту кезеңі. (5 ...
- ... біз ... ... ... ...
- ... сипаттау, пайымдау.
- Осыған сүйене отырып, біз мәтін құруымыз керек ... ... ... жоспар құрған кезде осыған сүйенуіміз керек.
Түсінгенін тексеру кезеңі. (3 минут)
Ережені жатқа сұрау.
Сабақты қорыту (2 минут)
- Бүгін ... не ... ... ... ...
- ... несімен ұнады?
Үйге тапсырма беру кезеңі.
Білімді бағалау кезеңі. (2 минут)
... ... ... ... ... есім мен ... есім
Білімділік мақсаты: оқушылардың зат есім туралы білімін ... ... есім мен ... ... таба ... қатыстырып сөйлем құрауға үйрету;
Дамытушылық мақсаты: қисынды ойлау қабілетін дамыту, сөйлеу ... ... ... ... молайту;
Тәрбиелік мақсаты: оқушыларды оқуға, сауатты жазуға дағдыландыру, өз ойын еркін жеткізе алатын дара тұлға тәрбиелеу.
Сабақтың көрнекілігі: интерактивті ... ... ... қызығушылықты ояту.
Сабақтың түрі: жетілдіру сабағы.
Сабақтың барысы:
І. Мотивациялық кезең.
Тату-тәтті достармыз біз,
Ынталы да талапты. ... ... ... біз, ... оқимыз сабақты.
Психологиялық дайындық.
Мақсатымыз - білім алу, ... - ... ... 5-ке ... ...
- ... өрге ... не?
- Арман.
- Арман адамды қандай биікке жетелейді?
- ...
- ... ... мен ... ... ... ұраны: .
1-баспалдақ. Қайталау - білім анасы.
Сөз жұмбақ
Зат есім.
Суреттегі заттардың атын пайдаланып, сөзжұмбақты шеш. Сол ... ... қой. ... ... ...
Ой жинақтау.
2-баспалдақ.
Жаңа сабақ.
Жалқы есім мен жалпы есім.
7-жаттығу. Сөйлемдерді оқы.
Сөйлемдерден дыбысталуы ... ... тап. ... олардың біреуі бас әріптен, екіншісі кіші әріптен басталып ... ... ... есім мен ... есімнің ережесін оқыту.
3-баспалдақ.
Дәптермен жұмыс.
Көркем жазу сәті.
Көп білсең шыңға жетерсің.
8-жаттығу. Суретке ... ... ат ... сурет бойынша үш сөйлем құрап жаз.
9-жаттығу. Көп нүктенің орнына жалқы есімдерді қойып жаз. ... ... ... ... аттары:...
Сергіту сәті.
10-жаттығу. Суреттегі үй жануарлары мен үй хайуанаттарына ат қой.
Әрқайсысымен сөйлем құрап жаз.
4-баспалдақ. Биік шың. Сәйкестендір. ... ... ... есім Өзен ... есім ... ... ...
Шабытты шәкірт.
1-топ. тақырыбына шағын әңгіме жазу.
2-топ.
... даламыз.
... баламыз.
... шанамыз.
... боламыз. ... ... 1 ... өлең ... ... ... ...
Баспалдақ ойыны
Адам аттары
Жер-су аттары
Қорытынды.
Сызбаға ... ... және ... есім ... ... ... ... есім
Жалпы есім
күйші
Дина
Құрманғазы
Дәулеткерей
көше
Абай
Әйтеке би
А. ... ... ... ... ... ... тапсырма:
12-жаттығу. Баспалдақ бейнесі:
Арманы биіктің, алмағы биік. ... ... ... ... ... - білім анасы.
IV. Қорытынды
. Шәкәрім ... ... күні біз - әлем ... бір кісідей жаңа дәуір, жаңа ғасыр, жаңа мыңжылдыққа аяқ басып отырмыз.
, деп жазды қорының Президенті Сара Алпысқызы ... атты ... ... ... ісі ... ... ғана шектелмейді. Бұл баланың сезіміне әсер ету арқылы ішкі дүниесін оятудың нәтижесін, оның дүниетанымын қалыптастырады.
Әрбір баланың өмірінде өз ... мен ... ... ... ол ... ... да, ... мазасызданады. Ал, ол неге қуанды немесе неге ... бұл ... ... ойлана бермейді. Бала өзінің саналы өмірінің алғашқы күндерінен бастап-ақ ... ... алаң ... ... ... ... оны да ... тағдыры алаңдатуы тиіс.
Өзімшілдіктің негізі - адамгершілік сезімдердің тәрбиесіздігін көрсетеді. Балалық ... ... ... бұл - ... ... сәл ғана жол ... ... Тәрбиелеу ісіндегі барлық қиындықтар мен жеңілдіктер мектеп пен отбасының бақылауындағы байқалмай жіберіп алған уақыттан басталады. Адам ... ... ... ... балдырған жарығы мол жаңа өмірде адамдық асыл қасиеттерді қастерлеп, өмір заңдылықтарын үйренеді. Оқушылар ... алып қана ... ... асыл да, ... ... сан ғасырларда қалыптасқан салт-дәстүрін, әдет-ғұрыптарын, адамдық құндылықтарды бойына сіңіреді. , деген аталы сөздерге сүйенсек, бала тәрбиесі отбасы, ошақ ... ... Ал ... ... ... ... баға жетпес көмек көрсетеді. Отбасында баланың ұлтын сүюге тәрбиелеу, ана ... ... ... ... қалыптастыру, салт-дәстүрлерді үйрету, ұлттық өнерге баулу, шыққан тегін білуге, еңбек етуге тәрбиелеу жүзеге асса, ... ғана өсе келе ... осы ... бүтінделіп, біліммен қатар саналы тәрбие жалғасын табады. ... Ш. ... бұл ... ... ... мәні өте зор. ... ... сынып мұғалімінің күнделікті ұранына айналуы тиіс сөздер.
Өйткені, оқушыларға өмір сүру үшін ең ... ... - жылы ... жақсы тілек, мейрімділік, еңбек, білім, асыл қасиеттері туралы түсінік беріп, оған қалай қол жеткізу ... ... ... адамгершілікке тәрбиелеу, әр бір мұғалімнің басты міндеті деп ойлаймын.
Ақылды адам терең ойлап, дұрыс шешім қабылдай біледі. ... болу үшін оқу, ... ... қажет.Адам еңбекпен өседі. Еңбек адамды жақсылыққа жеткізеді. Адал еңбектің нәтижесі ... ... ... Адам өз ... ерінбей еңбек еткенде ғана қол жеткізе алады. Адал еңбектің жемісі тәтті болады. Сондықтан, Ш. Құдайбрдіұлының талай ... ... ... ... мол ... өлеңдерін өсиет сөздерін оқып, санасына құйып өскен балалардың, жүректерінің жылы, қайырымды, ... ... ... ... ұрпақ болып өсетіндеріне мен сенемін.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1. Ш.Әуелбаев. Бастауыш сынып қазақ ... ... ... ... ... 1987
2. ... ... тілін оқыту әдістемесі, Алматы 1991
3. Ғ.Ж.Турдалиев, Бастауыш сыныптарда қазақ тілін оқыту ... ... ... ... ... Республикалық әдістемелік-педагогикалық журнал №10 (42), №11 (43) 2013
5. Республикалық ... ... 2. 2011.
6. ... ... беретін мектептің 3 сыныбына арналған оқулық Г.И.Уайсова, ... ... 2014
7. ... №1 2012 (30 бет)
8. ... №3 2013 (3,4,5 ...
9. Қазақстан мектебі. №11 2009 (8-9 беттер)
10. ... №4 2006
11. №2 2011 (3-4 ...
12. №10 2010 ... ...
13. ... тілі оқушы анықтамалығы (1-4 сыныптар) Э.Б.Бапиева, П.Е.Мұқашева
14. №10 2006 (5 бет)
15. №6 2010
16. №3 2013 (16-17 ... 2 ... ... ... тілі ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 35 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 2 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ана тілі сабақтарында Абай шығармаларын оқушыларды адамгершілікке тәрбиелеу құралы ретінде пайдаланудың әдіс-тәсілдері54 бет
Экологиялық білімін қалыптастыру және тәрбие беру теориялық негізі59 бет
Бастауыш сынып оқулықтарының лексикалық қорын анықтау62 бет
Дене тәрбиесінің жаттығуларын талдау6 бет
"Бейсик тілінде берілген есепке программа құру."20 бет
2 – сынып математика сабақтарында оқытудың тәрбиелік функциясын жүзеге асыру64 бет
Access-ті бқ құру, сақтау және ашу7 бет
Delphi-де берілгендер қорын басқару жүйелері13 бет
Абай шығармаларының тәрбиелік мәні30 бет
Абай қарасөздерінің тәрбиелік мәні6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь