Ұлттық экономиканы жоспарлаудағы қазіргі көзқарастар мен басым бағыттары

Жоспар

КІРІСПЕ

I.ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЭКОНОМИКАСЫНЫҢ ДАМУЫ ЖӘНЕ ДАМУ ЖОСПАРЛАРЫНЫҢ ІСКЕ АСУ БАРЫСЫ

1.1 Қ.Р.да жүргізілген реформалар және жоспарлар негізіндегі даму барысы
1.2 Қазақсатан экономикасының бүгінгі таңдағы жалпы жағдайы

II.ТАРАУ. ҰЛТТЫҚ ЭКОНОМИКАНЫ ЖОСПАРЛАУДАҒЫ ҚАЗІРГІ КӨЗҚАРАСТАР МЕН БАСЫМ БАҒЫТТАРЫ

2.1 Бүгінгі таңда қабылданған стратегиялар мен Президент Жолдауының маңыздылығы
2.2 2003.2015 жылдарға арналған Индустриялы.инновациялы даму бағдарламысының ұлттық экономиканың тиімді дамуындағы орны

ҚОРЫТЫНДЫ

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
КІРІСПЕ

Ұлттық экономиканың жоспарлы экономикадан нарықтық қатынастар негізіндегі экономикаға өтуіне байланысты еліміздің қысқа мерзімді кезеңде әлем тамыған дамыған елдер қатарына қосылуы үшін ұзақ мерзімді стратегиялармен жақсы жасалған мемлекеттік бағдарламалардың алатын орны, жалпы экономиканы жоспарлауда еліміз үшін қажет басым салаларды дамыту бүгіндегі маңызды қызметтің бірі.
Экономика ұлттың дамуының басты басымдығы, ал экономикалық өсiмнiң тұрақты дамуы және мемлекеттiң әлемдiк рыноктағы орны бүгiнгi жаһандану заманында ел экономикасының бәсекеге қабiлеттiлiгi арқылы анықталады. Сондықтан ендiгi жерде Қазақстан Республикасының және ұлттық экономика салаларының алдындағы негiзгi мiндетi бәсекеге қабiлеттi экономиканың қалыптастыру болып табылады. Мемлекеттiң бәсекелестiк қабiлетi елдiң халықаралық аренадағы ролi мен беделiнiң артуынан, мемлекеттiң өз азаматтарының өзектi проблемаларын шешу қабiлетiнен, мемлекет ұсынатын қызметтер мен өнеркәсiп өнiмдерiнiң сапасының әлемдiк деңгейде артуымен көрiнiс табады.
Сондықтан мен курстық жұмысымның тақырыбын бүгінгі таңда өзекті мәсселеге айналып отырған ұлттық экономиканың болашақ дамуына байланысты болып отырған «Қазақстан Республикасының қалыптасу және даму стратегиясы » деп алдым. Бұл тақырыпты орындаудағы негізгі мақсатым Қазақсатан экономикасын экономикалық-әлеуметтік және саяси тұрақты әрі қарқынды дамуын қамтамасыз ететін ұлттық экономиканы жоспарлап, атқарылып жатқан бағдарламалардың өзектілігіне
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. Н.Ә. Назарбаев. «Қазақстан – 2030» Қазақстан халқына Жолдауы.
2. Н.Ә.Назарбаев. “Бәсеке қабiлеттi Қазақстан”, “Бәсекеқабiлеттi экономика” және “Бәсекеқабiлеттi халық” деген Қазақстан халқына Жолдауы. // Егемен Қазақстан, 19 наурыз, 2004 ж.
3. Н.Ә.Назарбаев. «Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында» Жолдау, Астана, 2005 жылғы 18 ақпан. – Егемен Қазақстан, 1 наурыз.
4. Кенжеғали Сағадиев “Бәсекеге қабiлеттiлiктi өзiмiз жасауымыз керек” // Егемен Қазақстан, 2004 ж.
5. Стратегия / “Қазақстан Республикасының Индустриялы-инновациялы дамуының 2003-2015 жылдарға арналған ұзақ мерзiмдi стратегиясы” – Алматы, 2003 ж.
6. Әбдiжапар Сапарбаев “Инновация – негiзгi қозғаушы күш” // Егемен Қазсқстан, 24 наурыз, 2004 ж.
7. Қазақстан Республикасының Ұлттық банкi № 004 баспасөз релизi 205 13 қаңтар // Банки Казахстана №1 2005г.
8. К.Б. Блеутаева «Кәсiпкерлiктiң жаңа формаларын ынталандырудағы мемлекеттiң ролi» //Аль-Пари, 2003, №3-4.
9. 2004 жылдың алдын ала қорытындылары туралы статистикалық мәлiметтер // Банки Казахстана, №1, - 2005 г.
10. Статистика 1991-2001, десят лет независима Казахстана. Алматы. - 2002г.
        
        Жоспар
КІРІСПЕ
I-ТАРАУ. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЭКОНОМИКАСЫНЫҢ ДАМУЫ ЖӘНЕ ... ІСКЕ АСУ ... ... ... ... және ... ... даму
барысы
2. Қазақсатан экономикасының бүгінгі таңдағы жалпы жағдайы
II-ТАРАУ. ҰЛТТЫҚ ЭКОНОМИКАНЫ ЖОСПАРЛАУДАҒЫ ҚАЗІРГІ КӨЗҚАРАСТАР МЕН ... ... ... қабылданған стратегиялар мен Президент Жолдауының
маңыздылығы
2.2 2003-2015 ... ... ... ... ... ... тиімді дамуындағы орны
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
КІРІСПЕ
Ұлттық экономиканың жоспарлы ... ... ... ... ... ... ... қысқа мерзімді кезеңде
әлем тамыған дамыған елдер қатарына ... үшін ұзақ ... ... ... мемлекеттік бағдарламалардың алатын орны,
жалпы экономиканы жоспарлауда еліміз үшін қажет басым ... ... ... ... ... ұлттың дамуының басты басымдығы, ал экономикалық өсiмнiң
тұрақты дамуы және ... ... ... орны бүгiнгi жаһандану
заманында ел экономикасының бәсекеге қабiлеттiлiгi ... ... ... ... Қазақстан Республикасының және ұлттық экономика
салаларының алдындағы негiзгi мiндетi ... ... ... ... ... Мемлекеттiң бәсекелестiк қабiлетi елдiң
халықаралық аренадағы ролi мен ... ... ... ... ... ... шешу ... мемлекет ұсынатын
қызметтер мен өнеркәсiп өнiмдерiнiң сапасының ... ... ... табады.
Сондықтан мен курстық жұмысымның тақырыбын бүгінгі таңда өзекті
мәсселеге айналып отырған ... ... ... ... ... отырған «Қазақстан Республикасының қалыптасу және даму стратегиясы »
деп ... Бұл ... ... ... мақсатым Қазақсатан
экономикасын экономикалық-әлеуметтік және саяси тұрақты әрі ... ... ... ... ... жоспарлап, атқарылып жатқан
бағдарламалардың өзектілігіне ... ... ... ... РСЕПУБЛИКАСЫ ЭКОНОМИКАСЫНЫҢ ДАМУЫ ЖӘНЕ ДАМУ
ЖОСПАРЛАРЫНЫҢ ІСКЕ АСУ ... ... ... реформалар және жоспарлар негізіндегі даму барысы
Тарихтан берi келе жатқан қазақ елiмiз ... әр қилы ... ... ... ... ... 70 жыл социалистiк құрылыста болып
келiп, 1991 жылы өз ... ... ... мүлдем басқа, адамдар
психологиясына жат көрiнетiн нарықтық экономикаға өттiк. Яғни бұл ... ... ... үшiн ұлттық экономикаға ... ... ... ... ... заңдар және қысқа немесе ұзақ
мерзiмдi стратегиалар шығару, сондай-ақ оны iске ... ... ... ... ... ... кезде даму жоспарларын даярлап, оны іске қосу қажеттігі
туындады.
Елiмiздегi ... ... ... ... ... ... құлдырау және соңында 1994-1995 жылдары дағдарыстың ... ... Ал 1996 ... ... елiмiз экономиканың жандануы, инфляцияның
төмендеуi, ... өсуi ... ... оң ... өсiп ... және өсу сатысындамыз.
Республикадағы экономикалық дағдарыстар ең алдымен оның терең тамыр
жайып, қоғамдық ... ... ... әсер ... сипатталады. Мұның
өзi өндiрiс құлдырауының қаусап-күйреу ... оның ... ... көрiнедi.
Жалпы елiмiздегi экономикалық дағдарыс 1991 жылдан басталған жоқ, ол
сонау Кеңес ... ... ... ... ... ... сол кезден бастап бұрған едi. Әуелi кәсiпорындар,
сонан кейiн аймақтар қалыптасқан шаруашылық ... үзе ... ... ... ... тапсырыс бойынша өнiм
өткiзудi тоқтатты, барлық таза пайданы тұтыну ... ... ... ... мен ... өсе бастады, ақша жүйесi
құнсызданып, экономиканы тиiмдi басқару құлдырап ... 1990 ... ... ... ... 1990 жылы ... ... түрде құлдырап, елiмiз экономикалық дағдарысқа кiрдi. 1991 ... ... ... 8 ... ... ... ... басталды.
Осылайша 70 жыл бойы экономикада ортақ меншiктiк негiзде, ... ... ... ... ... механизмiмiз Кеңес Одағының
ыдырауымен оның құрамындағы ... ... ... тым жат ... ... экономикаға өттiк. Осы уақыттарда барлық буындағы басшылар
нарыққа ... ... ... ұзаққа созылған пайдасы жоқ бос шарушылыққа
көштi. Сыңаржақты жасалған бағдарламалар мен жоспарлар пайда болды.
Қазақстан Республикасы өз ... ... ... қатынастарға өтуде
ең алғашқы мiндет – ол ... ... ... ... негiзделген, инфляцияны тежеуге бағытталған қатаң қаржы
– ақша ... ... ... ... жүргiзу болатын.
Сондай-ақ бұрыннан берi қызмет етiп келе жатқан экономикалық жүйе,
елдердiң экономикалық қарым – ... ... ... ... одан ... өрши түстi. Нарықтық жағдай бiрден халыққа ұғынықсыз
түнек болып көрiндi, яғни нарықтық экономикаға ... ... ... ал бұл мәселе ендi ғана халықтың сенiмiне ие болып отырғаны
баршамызға белгiлi.
Осылайша елiмiздiң тәуелсiздiк алған оншақты жыл ... ... ... Ол дағдарыстарды былай жiктеуге болады:
• экономикалық өсудегi дағдарыс;
• инфляциялық дағдарыс;
... ... ... ... дағдарыс;
• әлеуметтiк саладағы дағдарыс;
Экономикалық өсудегi дағдарыс: себептерi мен жалпы көрiнiсi.
Елiмiздiң нарықтық қатынастарға өтуi барысында жалпы экономика өтпелi
кезеңде болып ... ... ... дағдарыс елдегi 1991-1998 жылдар
аралығындағы ... ... ... ... ... ... дағдарысы , яғни ЖIӨ көлемi үш жылда 9%-дан асып кетсе
экономикалық өсудегi дағдарыс деп аталады. Ал ... ... ... 1998 жылы 1991 ... ... ... ... аралықта. экономикалық өсуде ЖIӨ-нiң 1996 жылы – 0,5%, 1997 жылы
... ... өсу ... ... ... 1998 жылы ... ЖIӨ-нiң
1,9%-ға төмендеуi байқалды, яғни ол жылы әлемнiң бiрнеше елдерiнде қаржы
дағдарыстары болып едi. Бұдан ... ... ... ... ... ... ол ... экономикалық өзгерiстерге тәуелдi. Оның
басты себебi бiздiң ... ... ... ... яғни ... ... ... бiздiң экономикаға зор ықпал жасайды. Осыған
байланысты елiмiздiң басты саясаты ұлттық экономиканы ... ... ... ол үшiн ... ... ... жайлап өңдеушi
индустриялы-инновациялы дамуға өту болып отыр.
1991-1995 жылдардағы экономикалық өсудегi дағдарыстың ... ... ... болып табылады. Өйткенi 1992-1994 жылдарда ... ... тым ... ... ... деңгейi 2000%-дан асып кетiп,
гиперинфляцияны құрады.
Омыған байланысты 1993 жылы ... ... ... ... тура
келдi. Алайда соның өзiнде инфляция белең алып отырды. Осы мәселе туралы
ұлттық валюта енгiзiлгеннен бастап елдегi банк ... ... ... ... ... ... Осының нәтижесiнде экономикада 1995 жылдан
бастап инфляция деңгейi төмендей ... ал ол өз ... ... жол ... ... ... 1990 ... салыстырғанда ЖIӨ көлемi 38,6%-
ға төмендедi, яғни жылына шамамен 8%-ды ... ... 2000 ... ... ... өсу қарқыны байқалғандығымен 1990 жылмен салыстырғанда 69,3%
-құрады. Ал ... ... ... аралығында ЖIӨ-нiң жиынтық өсiмi 30%-дан
астам болды.
1995 жылы ЖIӨ-нiң 0,5%-ға өсуiмен жалпы экономикада экономикалық ... ... ала ... Яғни елдегi экономикалық өсу параболалы
түрде болып, оның көлемi бұрынғы 1990 жылғы ... мiне осы 2003 ... ... Қазiргi уақытта елiмiз ... ... ... шықты деп айта аламыз.
Инвестициялық дағдарыс Қазақстанда Республикасында инвестициялық
қызметтiң дереу тоқталуымен белең алды. 1991-1996 ... ... ... ... ... ... түрде кемiп отырды. Осы аралықта негiзгi
капиталға салынған инвестицияның жалпы ... 10 есе ... ... ... ... ... қатар жоғарыда көргенiмiздей
экономикалық өсуде дағдарысқа ... ... ... ... ... банкротқа ұшырады. Сондай-ақ бұрынғы құралдардың жаппай
тозуы басталды. Осының салдарынан әлеуметтiк ... ... ... өсе ... осы ... тiкелей араласа бастады. Ол ... ... ... ... жүргiздi, шетлдiң ... ... ... ... ... ... iшкi ... тартуды дамытты. Осылайша 1997 жылдан бастап елiмiзде
инвестициялық қызмет өсу ... бет ... Оның өсiмi 1997 жылы ... жылы – 41,9%, 1999 жылы – 3,8%, 2000 жылы – 29,4%, 2001 жылы – ... келеген шетелдiк инвестициялардың үлсi жылдан –жылға артып келе
жатыр. 1996 жылы оның ... ... 1997 жылы – 22% және ... ... 40%-ға өстi. ... 1993-2000 жылдар аралығында шетелдiк инвестицияның
көлемi 12,5 млрд. долларды құрады. ... ... ... ... ... де ... ... көрсеттi. Сонымен
инвестициядағы дағдарыс экономикалық өсудегi дағдарыстың бiрден-бiр басты
себебi деп айтсақ болады.
Елiмiзде инфляциялық дағдарыстың орны ... деп те ... ... 1990 ... бастап өндiрiстiң құлдырауы, ... ... ... ... ... ... ... саясаты жойылып,
экономика нарықтық қатынастарға бет алғанда ... ... ... ... Осының салдарынан Қазақстанда 1992-1994 жылдары ... ... ... 2000%-дан асып кеттi. Өндiрiс пен инфлияцияның
дағдарысқа ұшырауы әлеуметтiк саланың күрт құлдырауына алып келдi. ... ... кеми ... еңбек ақы төмендедi, жалпы елде кедейлiктiң
деңгейi өсе ... ... ... ... деп екi жыл аралығында
инфляция деңгейi 40%-дан төмендесе айтады. Ал ... ... ... ... ... мемлекетiмiз әр түрлi саясаттарды iске асыра бастады.
Бiрақ ... ... ... ұлттық валютамыз болмауы себебiнен қаржы
жүйемiз ақша-несие және валюталық саясатты тоық түрде ... ... 1993 жылы 15 ... ... валютамыз теңгенi енгiзуiмiзге тура
келдi. Осыдан бастап елiмiз экономиканы ақша-несиелiк және валюталық ... ... ... ... тұрақтандыру саясатын жүргiзудi ... және ... ... ... ... сяасаты, яғни
кәсiпкерлiктi дамыту реформалары жүргiзiлдi. Бұл ... ... iске ... ... ... ... ... болды.
Сөйтiп 1995 жылдан бастап экономикада жүргiзiлген реформалардың
нәтижесiнде және қаржылық ... ... ... қарқынының
төмендеуi байқалды, ал оның ... ... ... экономикалық өсудiң
белең алуына әкелдi.
Осылайша 1995 жылы ... ... ... 60,3%, 1996 жылы – ... жылы – 11,2%, 1998 жылы – ... өткен 2003 жыл инфляция деңгейi
жоспарланған 4-6%-дан ауытқымай жалпы 5,8%-ды құрады. Елiмiз келесi ... ... 3-5% ... ... ... ... ... қарқынын жоспарлап отырғаны жалпы жүргiзiлген реформалардың және
саясаттардың оң нәтиже бере ... деп ... ... ... ... ... төмен және тұрақты деңгейiнде болып отыруы
жалпы өндiрiстердi дамытуға басты себеп болып табылады.
Әлеуметтiк ... ... ... күнi ... ... ... ... шешiлмеген мәселе болып келдi. Елiмiзде 1990 жылдан
бастап жаппай өндiрiстiң құлдырауымен байланысты өнеркәсiп орындары жаппай
банкротқа ұшырауы және ... ... ... ... ... ... ... табысы, еңбекақысы төмендеп, қоғамда кедейлiктiң өсуi
орын алды. Сондай-ақ бұрынғы ... ... ... ... ... ... құрылымға бiрден ене алмады. Тiптi ... ... ... ... ... деп ... ... бұрынғысынша жұмыс iстемесем
де ақша табуға болады деп ойлады. Ал нарықтық экономика мүлдем мұндай емес
едi, онда ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы осы аталған экономикалық дағдарысты
шешу мақсатында сол кездердің өзінде бүгінге дейін ... келе ... даму ... және ... ... ... ... ең алғашқысы Қазақстан Республикасын әлемдік ... әрі ... ... ел ретінде құру болды. ... ... ... және ... жүргізілуі нәтижесінде бүгінгі таңда еліміз
экономикасы ... ... ... ... дамушы ел ретінде
танылуда.
Бұл реформалардың елiмiз үшiн ең ... және ел ... ... ... ... жоспарлы экономикадан рыноктық қатынастағы
экономикаға толық қанды ауыстырып, экономиканы ... ... Бұл ... ел ... ... 1985 жылдардан бастап Кеңес
Одағы ыдырамай тұрған кезден бастап өзiнiң қызмет етуiн көрсете бастаған.
Ал елiмiз экономикасының толықтай ... ... ... өтуi
1991 жылдан бастап iске аса бастады. Осы кездерде рыноктық ... ... ... ... ... жеке меншiктi қалыптастыру үшiн
экономиканы жекешелендiру қажеттiгi туындады. Яғни, ... ... iске ... Ал бұл өз ... бүгiнде жемiсiн берiп,
ұлттық экономикамыз рыноктық қатынастары дамыған, кәсiпкерлiк қызметтiң
үлесi толықтай экономиканы қамтып, ... ... даму ... ... ... ... ... нарықтық қатынастар
күрделенiп, олардың қызметтерiнiң сан-салалы бағыттары пайда бола бастады.
Әлемдiк ... ... ... ... ... нарықтық
экономиканың механизмi бұзылып отырады, ал оны реттеп, бiр жүйеге келтiрiп
отыратын мемлекеттiң саясаттары мен ... ... ... ... ... қызметтi дамыту жоспарының
қалыптасуы және оның ... ... ... ... ... ... бүгiнге дейiн жалғасуда. Кәсiпкерлiк қызметтi дамытудың алғашқы
реформаларға ... ... ... ... ... ... жүйесiн ыдыратып, меншiктiк қатынастарды дамыту болып ... ... ... мемлекеттiк меншiктi ... яғни ... ... ... ... ... ... кәсiпорындар мен экономикалық құрылымдарды жаппай
жекешелендiру 1998 жылға дейiн ... ... ... Ал одан ... ... ... тұрақты экономикалық өсудi қамтамасыз ету
үшiн ... ... ... орта ... ... ... қабiлеттiлiгiн арттыру, кәсiпкерлiктiң өнеркәсiп саласындағы ... ... ... жасау, кәсiпкерлiктi инновациялық ... ... ... ... дамыту сияқты басты мiндеттердi
шешуде. Оның бiрден-бiр мысалы соңғы жылы қабылданған 2003-2015 ... ... даму ... мысал бола алады. Ол
стратегияның негiзгi мақсаты отандық өндiрiстiң шикiзат бағытынан қол үзiп,
экономикалық өсудiң ... жолы ... ... ... ... өтiп, ... ... дамыту болып табылады. Ал
мұны iске асырудың негiзi рыноктық экономиканың негiзi болып ... ... ... ... белгiлi.
Сондай-ақ елiмiздегi кәсiпорындардың басым көпшiлiгi бүгiнде
экономиканың сауда-саттық, делдалдық және автакөлiк ... ... ... ... ... ... 2004 жылғы кәсiпкерлiк құрылымы
| |Барлық |Мемлекеттiк|Жеке ... ... ... |
| |кәсiпорындар|кәсiпорын |меншiк |араласуымен |кәсiпорын |кәсiпорын|
|ҚР |182796 |25661 |149473 |1133 |5089 |7662 ... |163534 |18204 |144381 |708 |4812 |7523 ... |10674 |6607 |3975 |266 |198 |92 ... |2014 |850 |1117 |159 |79 |47 ... еiмiздегi қызмет етiп отырған жалпы кәсiпкерлiктiң қызмет ету
формасына байланысты олардың үлес салмағын келесi ... және ... ... кәсiпкерлiктiң барлық түрi бойыншағы ... ... ... экономикасының бүгінгі таңдағы жалпы жағдайы
Жалпы елiмiзде нарықтық экономиканың даму жағдайында келесiдей
мәселелер орын ... ... ... ... ... ... ... бәсекеге қабiлетiнiң өте төмендiгi;
3) Негiзгi өндiрiс құралдарының 80% тозуы;
4) Әлеуметтiк мәселелердiң әлi де болса кейбiр ... ... ... ... Ресурстардың тиiмдi бөлiнбеуi және қолданылмауы (елiмiздегi мұнай және
газ ... ... ... мен ... және ... ... арасында алшақтықтың көп болуы).
Осы мәселлердi өтпелi кезеңде мемлекет өз мойнына алып және ... ... ... ... оны әр ... саясаттар мен реформалар
жүргiзу арқылы шешудi қолға алып келедi. Әрине ол ... бiр ... ... олда уақыт талабына байланысты. Осы елiмiздiң рыноктық
қатынасқа өтуiмен және ... ... ... өсуiн қамтамасыз ету үшiн
келесi реформалар жүргiзiлдi және жүргiзiлу үстiнде. Ол реформаларға:
1) Экономиканы жекешелендiру;
2) Ұлттық ... ... ... ... ... ... арттыру, осының негiзiнде елде
индустриялық-инновациялық ... ... ... ... ... ... ... жақсарту, жұмыссыздық мәселесiн шешу.
5) Экономиканың шикiзат бағытынан құтылатын индустриялық-инновациялық
саясатты жүргiзу;
6) Ауыл шаруашылығын реформалау;
7) ... беру ... ... ... ... ... аталған реформалар бүгiнгi ... өз ... ... соңғы жылдары экономкалық өсуi байқалып, әлеуметтiк саланың
жағдайы азда болса ... ... ... жанданып келе жатыр.
Тiптi сонғы жылдары ЖIӨ-нiң өсу ... 10% ... ... отыр. Бұл
дегенiмiз елiмiз үшiн ... деп те ... ... Осы ... өсу динамикасын келесi суреттен көре аламыз:
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | |
| | | | | | | | ...... ... жылдар аралығындағы ЖIӨ-нiң өсу
динамикасы
Дегенмен, осы бiзде iстелiп жатқан шаралар баршылық, ал шешуiн ... ... одан ... бiз ... ... насихаттап қана емес, оны жан-жақты
дамытып жатқан елмiз. Ал бәсеке рынок экономикасының негiзгi ... ... ... ... ... ... ... асырып жатырмыз. Бұл ауыл экономикасының бәсекеге қабiлеттiлiгiн
күшейтедi деген сөз. Үшiншiден, 2003-2015 жылдарға арналған ... ... ... оны ... ... ... ... үшiн маңызы зор, себебi ... ... ... ... болатын бiрден бiр сала - өндiрiс.
Төртiншiден, тас және ... ... ... байланыс жүйесiн жаңартып
немесе күрделi жөндеуден өткiзiп жатырмыз.
Осындай маңызды шаралар соңғы үш-төрт жылда елiмiзде ... ... ... дәлелi соңғы жылдары iшкi ұлттық өнiм жылдан жылға ... ... ... әлi де болса шикiзат бағытында болып отыр. Ал
әлем тәжiрибесi көрсеткенiндей дамыған және жаңа индустриялы ... ... ... шикiзаттық бағытынан сервистiк-технологиялық өндiрiске
көшiп кеткен.
Экономиканың негiзгi секторы ... ... ... ... ... ... уақыт талабы болып отыр. Себебi, өнеркәсiп кез-
келген мемлекет экономикасының түп қазығын ... ... оны ... ... үшiн ... ресурстармен қамтамасыз ету
бәсекеге қабiлеттi тауар өндiруге мүмкiндiк берерi сөзсiз. ... ... ... ... ... ... ... де орын алуда. Атап өтсек жетiлген бәсекелi рынок және монополистер
мен олигополистер ... ... ... ... ... ... олар ... сипат алады:
Нарықта өнiм ұсынатын тәуелсiз сатушылар саны елiмiзде көп және
өнiмдерi ... ... ... рыноктарға азық-түлiк рыноктары,
коммуналдық қызмет рыногы және т.б. рыноктар жатады;
• Iр фирманың жалпы нарықтық ... сату ... ... ... ... ... ... салаларында, елде телекоммуникация
саласында “Қаазқтелеком ААҚ” ... ... ... ... ... ... өнiм ... туралы өндiрiстiк шешiмдерi мемлекет ... ... ... ... бұл ... ... ұсынысқа ықпал етпейдi, соған орай фирмалар нарықтар
бағасына да әсер ете алмайды;
• Елiмiзде ... ... ... бағалар, техологиялық
жаңалықтар, ықтимал болатын пайда жөнiндегi ақпараттар ағымы дамуда;
• Жаңа фирмалардың ... ... ... одан шығуына тосқауылдар
көптеген салалар бойынша жоқ, яғни еркiн рыноктық бәсеке қалыптасқан.
Бүгiнгi ... ... ... ... қайта құру
жолында оның негiзi болып табылатын кәсiпкерлiк ... ... ... және ... мемлекеттiк қолдау күн ... ... ... ... ... ... ... айтарлықтай
тәуелдi болады. Әсiресе, шағын кәсiпкерлiк нарықтық экономиканың қайнар
көзi болып табылады. Осы ... ... ... ... ... ... мәселелердi шешуге болады. Осы шағын кәсiпкерлiктi ... ... ... ... ... ... ету, ... негiзгi
бөлiгiң жұмыспен қамту, яғни жұмыссыздық мәселесiн шешу, қоғамда орта
тапты қалыптастыру ... ... ... өтiп ... 14 ... ... ... құрды. Экономиканы түпкiлiктi реформалауға бағыт ұстап, бiз
қысқа мерзiмнiң iшiнде рыноктық фреформаларды ... ... ... ... ... қол ... ... он жыл бұрын жан басына шаққандағы ЖIӨ 700$-дан сәл ғана
асса, ал 2004 жылы бұл шама ... ... Ал ... ... ... жылы жан ... шаққандағы ЖIӨ көлемi 5800$-дан асып түседi. Яғни,
қазiргi Чехия, Польша, ... ... ... ... ... ... 2015 жылы ЖIӨ-нiң жан басына ... ... ... ... ... ... ЭКОНОМИКАНЫ ЖОСПАРЛАУДАҒЫ ҚАЗІРГІ КӨЗҚАРАСТАР МЕН БАСЫМ
БАҒЫТТАРЫ
2.1 Бүгінгі таңда қабылданған стратегиялар мен Президент Жолдауының
маңыздылығы
Қазақстан Президенті өзінің «Бәсекеге ... ... ... ... және бәсекеге қабілетті халық» деген Жолдауында атап
өткендей «экономика біздің дамуымыздың басты басымдығы, ал ... ... ... ... қол ...... міндетіміз болып
табылады. Біз бұған экономикамыздың бәсекелестік қабілетін арттыру ... ... 2010 ... ... ... ... қол жеткіземіз. Мен
бұл ретте мемлекттік қолдаудың оңтайлы ролі, бір жағынан, ... ... оның ... қол жеткізуде, екінші жағынан –
инфрақұрылымды жасау және басым салаларды ... ... ... жеке меншік секторды тарту жөнінде белсене жұмыс жүргізуде деп
білемін» деген еді. ... 2005 жылы ... ... ... ... жатқызды:
• Экономиканы одан әрі ырықтандыру және жүйелі реформаларды жалғастыру
арқылы ... ... мен ... ... ... ашықтығын күшейту;
• Индустриялық-инновациялық даму стратегиясын жүзеге асыру;
• Ауылды дамыту бағдарламасын жүзеге асыру;
• Инфрақұрылымды дамытуды ... атап ... ... ... ... мен ... ... салаларын:
телекомуникацияларды, элект энергиясын, темір ... ... ... ... ... ... ұлттық экономикамыздың бәсекеге қабілеттігіне оны әлемдік
экономикаға интеграцияланған жағдайда ғана қол жеткізе аламыз. Сондықтан ... ... ... ... ... және оның ... сай ... Өйткені сауда ұйымына кірісімен біздің отандық өндіріс салалары
бәсекеге төтеп бере алмай жаппай құлдырауға ұшырауы ... ... ... ... ... ... қабілетін арттыру қажеттігі туындап
отыр, ол үшін өнеркіптің өңдеуші ... ... ... ... ... ... қажет ететін мәселенің бірі екені бәрімізге белгілі. Ал
мұны шешудің бірден бір жолы ... ... ... ... ... отандық өнеркәсіп ... ... ... жол ашу ... ... ... еліміздегі әлеуметтік сала мемлекетіміз үшін басымдықтар
қатарында болып келді, оны шешуді соңғы жылдары жаппай қолға ала ... ... ... ... ... жылғы 18 ақпандағы кезекті
«Қазақстан экономикалық, әлеуметттік және ... ... ... ... ... ... «Қазақстан өз азаматтары үшін өмір ... ... ... отырып, әлемнің тиімді дамып келе жатқан елдерінің
қатарына қосылуға ... Біз бұны ... бен ... ... ... ... ғана ... аламыз». Осы Жолдау негізінде
еліміздің әлеуметтік саласына, атап ... XXI ... ... ... ... технологиялық және ғылыми негізде өндіріс үшін кадрлар қорын
жасақтауды, әрбір ... ... ... алуға нақтылы мүмкіндік
жасауға, білім беруге гранттардың ... 50 % ... ... ... ... 2008 ... ... 12 жылдық білім
беруге көшуге ұсыныс жасалды.
Сонымен қатар Жолдауда ана, бала, аға ... ... ... ... балалардың және аналардың өмірінің ... ... ... жасауды атап өтті.
Еліміздегі тұрғын үй мәселесі бойынша Елбасымыз биылғы ... ... үй ... ... ... ... тұрғын үй құрылысы
біздің экономикамызды алға сүйрейтін қуатты күшке айналдыратынын ... ... ... ... іс жүзінде әрбір отбасының мүддесіне
игі ықпалын ... ... ... ... ... ... әрі тереңдету бағдарламасын іске асыра бастады. Биылғы жылы 1 шілдеден
бастап бюджет саласының қызметкерлерінің жалықысын орта ... 32 ... ал 2007 ... ... орта ... 30 пайыз көтеру, сонымен қатар
1 шілдеден ... ең ... ... ... 9200 ... ... степендияларын екі жарым еседей көтеретіндігін баса айтты.
Осыдан көретініміз ұлттық экономикамыздың ... ... ... даму үстінде болып келетіндігінде.
Егер осыдан он жыл бұрын жан басына шаққандағы жалпы ішкі өнім ... ... ғана ... 2004 жылы бұл ... ... жетті, ендеше
2005 жылы жан басына шаққандағы ЖІӨ көлемі ... ... ... шама ... ... даму ... ... болып отырса, онда 2010 жылы жан
басына шаққандағы ЖІӨ 5800$-ға ... ол ... ... ... Польша
елдерінің бүгінгі деңгейіне жетер еді. Осылайша 2015 жылы шамамен ЖІӨ 9000$-
ға жеткізуге шамамыз бар деп атап көрсетті ... даму ... 2000 жылы ЖІӨ ... 2010 жылы екі ... ... ... ал ... тұрақты дамуы бұл шамаға
жоспардан бұрын 2008 жылы жету ... бар. ... бұл жас ... үшін зор ... болып табылады.
Бүгінгі ТМД елдері ішінде Қазақстанның Қаржы жүйесінің дамуы және
жалпы экономикалық белсенділігі жағынан ... ... ... Бұл ... ... ... ... реформалардың, экономикалық
жүргізілген саясаттардың, Қаржы жүйесін реформалаудың тиімді жүргізіліп, өз
жемісін берудің ... деп ... ақша ... ... одан ары ... таба үстінде.
1998 жылы теңгенi еркiн қалқымалы рынокқа жiбердiк. Әрине бұл ... ... ... ... ... кездер едi. Сондай-ақ
айналыста iрi ... ... ... байланысты соңғы жылдары
айналысқа 5000 және 10000 теңгелiк ақшалар да шыға ... ... ... есеп ... ... ... ... бастағанынан және
халықтың табысының өскендiгiнен болып ... ... ... ... ... 6-7%-ды құрап келедi. Әрине бұл да болса бiздiң ұлттық
валютамыздың күннен-күнге нығайған белгiсi деп ... ... ... ... валютасы теңге соңғы жылдары тұрақты төлем
құралы ғана болып қалмай, еркiн алмастырылатын ... ... және ... ... теңгемiздiң тұрақтылығы, сондай-ақ АҚШ
долларына қарағанда нығаюда көрiнiп отыр. Әрине бұл ... ... және ақша ... ... ... ТМД елдерi деңгейiнде
елiмiздiң қаржы секторының ең қолайлы реформаланғанын көрсетiп ... ... ... өзге де ... ... ... ... барлық жағдайлардың және мүмкiншiлiктердiң
бар екендiгi белгiлi. Оларды атап өтсек: шикiзат қорларының ... ... мен ... және ... мамандардың жеткiлiктiгi, жаңа
өндiрiстер құру үшiн аймақтардың кеңдiгi, ... ... ... ... мен ... ... ретiнде болу), iшкi және сыртқы нарыққа
шығудағы бiрқатар артықшылықтары – мұның бәрi өнеркәсiп салаларын, ... ... ... кәсiпорындардың алдында жаңа мүмкiндiктер
ашады. Әрине, жас отандық өнеркәсiптiң қарқынды ... ... ... мәседлелерде жоқ емес. Бүгiнде елiмiзде осы ... шешу ... ... iске асуда. ... ... ... ... ... ... мәселелердi атап өтсек болады:
• Отандық өнеркәсiп кәсiпорындарының сыртқы және iшкi инвестицияларға
мұқтаждығы, мемлекет бюджетiне ... даму үшiн өз ... ... ... ... даму ... құра
алмай отырғандығы; сондай-ақ шетелдiк тiкелей инвестициялардың 80% тек
қана шикiзат өндiру ... ... ал ... ... ... өңдеушi салаға және ғылыми зерттеу жұмыстарына бар жоғы 15%
инвестиция тартылуда;
• Елiмiздiң өтпелi ... ... ... мен мемлекет
иелiгiнен алуда жiберiлген қателiктер осы кезге дейiн ... керi ... ... ... кәсiпорындардағы өндiрiс құрал –жабдықтарының табиғи және
моралдық ... ... ... ... қорлардың үлес салмағының 80%
көлемiнде болуы;
• Жаңа ... мен ... ... пен ... ... өндiрiс шығындарының артуына әсерiн тигiзедi, соның
салдарынан өнiм ... ... ... ... бәсекеге шыдай алмай
отыр;
• Өнеркәсiп салалары арасындағы салааралық, салаiшiлiк компаниялар мен
фирмалардың аздығы, кластерлiк жүйенiң толық қанды дамымауы;
• Өндiрiстiк ... ... ... бiрге, өнеркәсiпте
қызмет көрсетушi әр түрлi инжинирингтiк, инновациялық, маркетингтiк,
консалтингтiк құрылымдардың жай ғана ... аса ... ... ... өнеркәсiптердi және ауыл шаруашылығының бәсеке
қабiлеттiлiгiн ... ... ... кәсiпорындарды
қаржыландырудың толық жетiлмеуi, соның iшiнде лизингтiк несиелеудiң
ауылшаруашылығында дамымай отыруы.
Мiне осы мәселелердi ... ... ... жолы ... ... ... қалыптастыру бүгiнде елiмiз алдындағы басты қызметтiң
бiрi екенi дау тудырмайды. Осы ... ... ... жолы ... ... ... болып табылады. Енді осыған келесі ... ... ... ... ... Индустриялы-нновациялы даму
бағдарламысының ұлттық экономиканың тиімді дамуындағы орны
Қазақстан Республикасында бүгiнгi таңда экономикалық дамуында ғылымды
көп қажет ... ... ... ... ... ... ... бағдарланған жаңа ақпараттық технологияларды әзiрлеу мен игеру және
республиканың өнеркәсiп пен ғылыми-техникадағы әлеуетiн сақтау мен ... ... ... ... ... ... ... экономикасының өзектi стратегиялық мiндеттерi болып табылады.
Қазақстанның ғылыми-техникалық саясаты ... ... жаңа ... құрылымдарды енгiзуге, өңдеушi
өнеркәсiптегi жаңа ... ... ... ... ғылыми-техникалық
әлеуеттi жандандыруға, ғылым мен өндiрiс арасындағы алшақтықты ... ... ... озық шетел технологиясының нақты
трансфертi мен халықаралық стандарттарды ... ... ... ... ... ... ... қалыптастырмай
инновациялық қызметтi дамыту мүмкiн емес. ... ... ... ... көлемiнде және жұмыспен қамтылу санында шағын бизнес секторының
үлесi өзгерiсi шамалы болып отыр және тиiсiнше өнеркәсiпте ... ... ... ... -ды ... ... Бұл ... шамалар
индустриясы дамыған елдердегiден бiрнеше есе аз.
Яғни елiмiз осы мәселелердi шешiп ... ... ... ... ... ... үшiн, ... экономикалық өсудi және
экологиялық ... ... ... ету ... ... Индустриялы-инновациялы дамуының 2003-2015 жылдарға
арналған ұзақ мерзiмдi ... ... және ол ... ... бастап
оң нәтижелер бере бастады. Сондай-ақ Елбасымыз биылғы жылы ... ... ... экономика” және “Бәсекеқабiлеттi
халық” деген Қазақстан халқына Жолдауында, елiмiз үшiн өзектi мәселелердiң
бiрi Индустриалды-инновациялық ... ... ... атап
көрсеттi.
Стратегияның негiзгi мақсаты – ... ... ... және ... бағытталған тауар шығаратын өнеркәсiптер құрып,
қызмет көрсету саласын ... даму ... ... бiз ... ... ... Қазақстанның индустрияландыруының тездетуге,
машина жасау мен өнеркөсiп жабдықтарын шығаруды жолға қоюға тиiспiз. ...... ... күш болмақ.
Ендi осы тұрақты экономикалық өсудiң бүгiнгi таңдағы ең негiзгi
қозғаушы факторы болып отырған ... даму ... мен ... туралы ... ... ... ... ... ... қол ... ықпал ететiн
экономика салаларын әртараптандыру жолымен ... ... ... ... ұзақ ... жоспарда сервистiк-технологиялық экономикаға өту
үшiн жағдай жасау болып табылады.
Өңдеушi өнеркiсiпте және қызмет ... ... ... ... және экспортқа негiзделген тауарларды , ... және ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Дүниежүзiлiк экономиканың ғаламдануы аясында Қазақстанның қазiргi
таңдағы экономикасының ... ... ... орын ... экономиканың бiр жақты шикiзат бағыттылығы;
• әлемдiк экономикаға ықпалдасудың әлсiздiгi;
• ел iшiндегi ... және ... ... ықпалдасудың
босаңдығы;
• iшкi рынокта тауарлар мен қызметтерге тұтыну сұранысының ... ... ... және әлеуметтiк инфрақұрылымның жеткiлiктi дәрежеде дамымауы;
• кластерлiк желiлердiң дамымауы, яғни ... бiр ... ... және ... кешенге жатпайтын экономика саларында
негiзгi қорлардың тез тозуы;
• кәсiпорындардың жалпы ... және ... ... қалушылығы;
• ғылыми зерттеу және тәжiрибелiк-констукторлық жұмыстарға (ҒЗТКЖ) қаржының
аз ... ... мен ... ... ... ... ... және жұмысшы кадрларды даярлау мен қайта даярлаудың қазiргi
заманғы жүйесiнiң болмауы;
• экономиканың өңдеушi ... ... ... ... қаржы
институттары үшiн ынталандыру көздерiнiң болмауы;
• ЖIӨ-нiң 1 долларына электр энергиясының жұмсалу деңгейi ... ... ... ... ... ... ... кейбiр индустриялдық
дамыған елдерден 7-10 еседен астам артта қалып ... ... ... ... ... ... алдында, 2001
жылдың басында негiзгi құралдардың тозу дәрежесi орта есеппен ... Ал бұл ел ... ... түсу ... ... ... Егер ... ЖIӨ-нiң 1 долларын өндiруге 2,8 киловатт
сағат жұмсалатын болса, Ұлыбритания, Германия, Италия және Жапония ... бұл ... 0,22 – 0,3; АҚШ, ... Түркия, Кореяда – 0,4-0,6;
Канада мен Қытайда – 0,8-1,2 киловатт сағатты құрайды.
Осы мәселелердi шешу ... ... ... келесi
мiндеттерiн атап өтсе болады:
Стратегияның мiндеттерi:
• өңдеушi өнеркәсiпте орташа жылдық өсу ... 8-8,4% ... ету, 2000 ... салыстырғанда 2015 жылы еңбек өнiмдiлiгiн
кемiнде 3 есе арттыру және ЖIӨ ... ... 2 есе ... ... ... ... ... өнiмдiлiгiн арттыру;
• кәсiпкерлiк құрылымды қалыптастыру; бәсекелестiк ... ... ... ... ... ... барынша қол
жеткiзе отырып, нақты өндiрестерде қосылған құн тiзбегiндегi элементтердi
итеру;
• ғылымды көп қажет ететiн және жоғары ... ... ... ... ... ... ... стандартына көшу;
• дүниежүзiлiк ғылыми – техникалық және инновациялық процестерге қосыла
отырып, өңiрлiк және дүниежүзiлiк экономикамен ықпалдасуды күшейту.
Осы ... iске ... ... 2003-2015 жылдарды қамтиды және
ол даму ... ... ... тұрады:
1-шi кезең – 2003-2005 жылдар, басты түрде дайындық сипатындағы
iс-шараларды жүзеге асыруға байланысты болады. Стратегияны ... ... ... ... ... ... ... өзгерiстер мен
толықтырулар енгiзу, инвестициялық және инновациялық жобаларға мемлекеттiң
қатысуын қамтамасыз ететiн мемлекеттiк институттар құру.
2-шi кезең – ... ... ... ... барлық салаларында белсендi iске асыру кезеңi болады. Ғылыми-
инновациялық ... ... ... ... ...... ... стратегияны iске асыру бөлiгiнде
аса өнiмдi болады. Осы кезеңде iске қосылған қуаттарды және жаңа ... ... ҚҚТ ... ... ... болады. Тауарлар мен ... және ... өсу ... мұнай мен газ өндiрудiң өсiмiнен
асып түседi. Экономика салалары мен экспорт ... ... ... ... ... ... ... өсу қарқынын жылына 8,8-9,2% қамтамасыз
етедi. Бұл 2000 жылмен салыстырғанда 2015 жылы ЖIӨ ... 3,5-3,8% ... ... ... ... ... ... өнеркәсiпте орташа жылдық
өсу қарқынын ... ... ... 2000 ... салыстырғанда 2015 жылы
еңбек өнiмдiлiгiн кемiнде 3 есе арттыруға және ЖIӨ энергия ... ... ... ... ... ЖIӨ құрылымында ғылыми және ғылыми
инновациялық қызметтiң үлестiк салмағын 2000 ... ... 2015 жылы ... ... ... беру.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорыта келгенде, елiмiзде жүргiзiлген барлық экономикалық шаралар өз
өнiмiн берiп, мығым экономикалық өсуге қол жеткiздiк. Ендi ... ... ... ... ел ... ... үшiн әлем жүрiп өткен жолдарды
саралап, ұлттық экономикаға тиiмдi жағын таңдап алу және соған жету ... ... ... ... ету ... саралап оларды
ұлттық экономика дамуына қолдана бiлсек, бұл ... ... келе ... үшiн ... ... табылады.
Елiмiздiң рыноктық экономикаға өтуне байланысты ... ... ... ... iшiнде ұлттық экономикамызда атап өтетiн ... он төрт ... ... жекешелендiру толық қанды жүргiзiлдi, соның
нәтижесiнде рынокта қызмет ... ... ... даму ... ... ... және ... дамуын қамтамасыз ететiн шағын бизнестiң
дамуы да жаман емес. Сонымен ... ... ... ... ... рыногы өте
жақсы дамып, ол ТМД елдерi арасында ең ... ... және ... ... ... ... ... табылады.
Тағы да елiмiз экономикасында ауыл шаруашылығын реформалау, олард
қолдау шаралары, еңбек рыногының ... ... ... ... ... тиiмдi даму үстiнде. Сондай-ақ ұлттық экономиканың тұрақты
дамуына және елiмiздiң әлем ... ... ... ... ... ең басты қажеттi саясат ұлттық шаруашлық ... ... ... ... ... табылады.
Экономиканың негiзгi секторы болып саналатын өнеркәсiптi қайта және
жанама индустрияландыру уақыт талабы болып отыр. Себебi, ... ... ... ... түп ... құрайды десек, оны жоғары
деңгейге ... үшiн ... ... ... ету
бәсекеге қабiлеттi тауар өндiруге мүмкiндiк берерi сөзсiз.
Осындай инновациялық-идустриялық жоғары бәсекеқабiлеттi алдынғы
қатарлы елдер ... ... үшiн, ... ... ... ... ... өндiрiстi қамтамасыз ету ... ... ... ... 2003-2015 жылдарға
арналған ұзақ мерзiмдi стратегиясын ... ... ... мақсаты
– бәсекелестiкке шыдайтын, импорт алмастырушы және экспортқа ... ... ... ... ... ... саласын мығымдау.
Осылайша бүгiнгi таңда экономиканың жан-жақты және ... ... ол ... экономикамыздың қаншалықты рыноктық қатынастарды
тиiмдi ұйымдастыруына байланысты болып табылады. ... бiз ... ... ... ... толық меңгерiп, ондағы жалпы
экономиканың қызмет етуi мен рыноктық ... ... ... оларды отандық экономиканың дамуына үлес ретiнде қосуға ұмтылуымыз
керек.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. Н.Ә. Назарбаев. «Қазақстан – 2030» Қазақстан халқына ... ... ... қабiлеттi Қазақстан”, ... және ... ... ... ... халқына Жолдауы.
// Егемен Қазақстан, 19 наурыз, 2004 ... ... ... экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел
жаңару жолында» Жолдау, Астана, 2005 жылғы 18 ақпан. – ... ... ... ... ... “Бәсекеге қабiлеттiлiктi өзiмiз жасауымыз керек” //
Егемен Қазақстан, 2004 ж.
5. ... / ... ... ... ... жылдарға арналған ұзақ мерзiмдi стратегиясы” – Алматы, 2003 ж.
6. Әбдiжапар ... ...... ... ... // Егемен
Қазсқстан, 24 наурыз, 2004 ... ... ... Ұлттық банкi № 004 баспасөз релизi 205 13
қаңтар // Банки Казахстана №1 ... К.Б. ... ... жаңа ... ... ... ... 2003, №3-4.
9. 2004 жылдың алдын ала қорытындылары туралы ... ... ... ... №1, - 2005 ... ... 1991-2001, десят лет независима Казахстана. Алматы. -
2002г.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасының қалыптасу және даму стратегиясы36 бет
Бизнесті модельдеу мен стратегеясы3 бет
Бизнесті модельдеу мен стратегиясы4 бет
Бюджеттік жоспарлау мен болжау75 бет
Кәсіпорындағы сервистік қызметті ұйымдастыру және дамыту болашағы15 бет
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ 2020 ЖЫЛҒА ДЕЙІНГІ СТРАТЕГИЯЛЫҚ ДАМУ ЖОСПАРЫ52 бет
XVI-XVIII ғасыр лингвистикасы. в.ф.гумбольдтың лингвистикалық көзқарастары12 бет
«Жергілікті өзін-өзі басқару органдары: жағдайы және даму басымдылықтары»73 бет
«Әл-Ғазалидің діни философиялық көзқарастары»90 бет
А. Байтұрсыновтың педагогикалық көзқарастары32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь