Қазақстанның экологиялық проблемалары. Экологиялық зардап аймағы

Жоспар
Кіріспе
Қазақстан Республикасының экологиялық проблемалары
Пайдалы қазбалар
Экологиялық зардап аймағы
Өсімдіктер мен жануарларды қорғау.
Қорықтар
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер:
Кіріспе
Халқымыз табиғатты анаға теңеген. Өйткені табиғатта тіршілік өсіп-өнеді. Өзіндегі барды адамға, жан-жануарға, өсімдікке берген. Табиғатта басы артық ештеңе жоқ. Табиғат сырын терең білмей, оған немқұрайлы қарау үлкен апатқа соқтырады. Бір кездерде табиғатты бағындыруды мақсат тұтып, ормандар аяусыз балталанды, аң-құстар шамадан тыс ауланды, жер жөн-жосықсыз жыртылып, топырақта эрозия пайда болды. Соның салдарынан бүгінгі таңда адам баласына ядролық апаттан гөрі экологиялық апат аса үлкен қауіп төндіріп отыр.
Бізді экологиялық апатқа душар еткен адам санасының эрозиясының нәтижесі.
Экология деген сөз "тіршілік ету мекені, өмір сүретін орта" туралы ғылым дегенді білдіреді. Алғаш рет 1886 жылы "экология" терминін атақты неміс биологы Эрнест Геккель ғылымға енгізген және "Экология - табиғат пен тірі ағзалардың өзара қарым-қатынасын зерттейтін ғылым" деген анықтама берген. Бүгінде тәуелсіз Қазақстанда ғана емес, бүкіл әлем алдында экология мәселелері тұр. Адам ақыл-ойының нәтижесі алып ракеталар, атом станциялары, зауыттар, т.б. ғылыми прогресс жетістіктері өмірімізді байыта, жеңілдете түсумен қатар қауіп-қатер туғызуда. Осының бәрі экологиялық сананың жеткіліксіздігінен, адамдардың болашақ ұрпақ алдындағы жауапкершілігін жете сезінбеуінен. Адам өміріне экологиялық зардаптардың әсер ете бастауы олардың қоршаған ортаға жыртқыштықпен қарауының салдары.
Пайдаланған әдебиеттер:

1. Ж.Ж. Жатқанбаев «Экология негіздері». Алматы 2003 ж
2. В.И. Вернадский «Биосфера», М. 1967 ж
3. А.А. Горелов «Концепции современного естествознания» М. 2002 ж
4. М.С. Панин «Химическая экология» М. 2002 ж
        
        Жоспар
Кіріспе
Қазақстан Республикасының экологиялық проблемалары
Пайдалы қазбалар
Экологиялық зардап аймағы
Өсімдіктер мен жануарларды қорғау.
Қорықтар
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер:
 
Кіріспе
Халқымыз ... ... ... ... табиғатта тіршілік өсіп-
өнеді. Өзіндегі барды ... ... ... ... ... ... ... жоқ. Табиғат сырын терең білмей, оған немқұрайлы қарау
үлкен апатқа соқтырады. Бір кездерде табиғатты ... ... ... аяусыз балталанды, аң-құстар шамадан тыс ауланды, жер жөн-жосықсыз
жыртылып, топырақта ... ... ... Соның салдарынан бүгінгі таңда адам
баласына ядролық апаттан гөрі экологиялық апат аса ... ... ... ... ... ... еткен адам санасының эрозиясының
нәтижесі.
Экология деген сөз "тіршілік ету мекені, өмір сүретін ... ... ... ... Алғаш рет 1886 жылы "экология" терминін атақты
неміс биологы Эрнест Геккель ғылымға енгізген және ... - ... ... ... ... ... ... ғылым" деген анықтама
берген. Бүгінде ... ... ғана ... ... әлем ... ... тұр. Адам ... нәтижесі алып ракеталар, атом станциялары,
зауыттар, т.б. ғылыми прогресс жетістіктері өмірімізді ... ... ... ... ... Осының бәрі экологиялық сананың
жеткіліксіздігінен, адамдардың ... ... ... ... жете
сезінбеуінен. Адам өміріне экологиялық зардаптардың әсер ете ... ... ... ... ... салдары.
Қазақстан Республикасының экологиялық проблемалары
Халқымыз табиғатты анаға теңеген. Өйткені табиғатта тіршілік өсіп-
өнеді. ... ... ... ... ... ... ... артық ештеңе жоқ. Табиғат сырын терең білмей, оған немқұрайлы қарау
үлкен ... ... Бір ... ... ... ... ... аяусыз балталанды, аң-құстар шамадан тыс ауланды, жер жөн-жосықсыз
жыртылып, топырақта эрозия пайда болды. Соның салдарынан бүгінгі таңда ... ... ... гөрі экологиялық апат аса үлкен қауіп төндіріп
отыр.
Бізді экологиялық ... ... ... адам ... эрозиясының
нәтижесі.
Экология деген сөз "тіршілік ету мекені, өмір сүретін орта" туралы
ғылым дегенді білдіреді. ... рет 1886 жылы ... ... ... ... ... Геккель ғылымға енгізген және "Экология - табиғат пен
тірі ағзалардың өзара қарым-қатынасын зерттейтін ғылым" ... ... ... ... ... ғана емес, бүкіл әлем алдында экология
мәселелері тұр. Адам ақыл-ойының нәтижесі алып ракеталар, атом ... т.б. ... ... ... ... байыта, жеңілдете
түсумен қатар қауіп-қатер туғызуда. ... бәрі ... ... ... болашақ ұрпақ алдындағы жауапкершілігін жете
сезінбеуінен. Адам ... ... ... әсер ете ... қоршаған ортаға жыртқыштықпен қарауының салдары.
Бүгінде санасында сәулесі бар әрбір адамды туған жердің табиғатының
тағдыры ... ... ... ... ... ... ... нашарлауы салдарынан жұқпалы аурулар көбейіп отыр.
Адамдар ядролық жарылыстардың зардабын әлі де ... рак, ... ... қант диабеті, қан қысымының жоғары болуы, жүрек, психикалық аурумен
ауыратындар көп.
Радиациялық заттар қоршаған ортаға ядролық ... ... ... ... сынау кезінде таралады. Радиацияның шамадан артық мөлшері
ағзада қатерлі ісіктің, генетикалық өзгерістердің пайда болуына әсер ... ... ... 700 мың га радиациямен зақымданған жер бар. Оның адам
денсаулығына тигізетін әсері үлкен. Сонымен бірге, ... ... ... ... күн ... ... ... жасанды жолмен-
флюорография, теледидар экраны, сағаттардың шағылыс циферблаттарынан т.с.с.
туындайтын сәулелер де адамға әсер етеді.
Өсімдік - ... ... ... ... ... ауа қабатына
400 млн. тонна оттегін бөліп шығарады. ... бір адам ... алу үшін ... литр ... ... ... ... желектер ауаны улы газ бен
шаңнан тазартады. Өсімдіктер ауада ауру ... ... ... зат ... ... алатын орны үшан-теңіз. Сондықтан
әсімдіктің қызметін бірде-бір жетілген механизм атқара алмайды.
1989 жылы ақпан айында ... ... ... ... ... ... бұл қозғалыс әлемді ұйқысынан оятып, адамдардың бейбіт
өмір сүру құқығын талап етуіне жол ашты. ... ... ... ... ... ... бітеу үшін көтерген "Невада-Семей" козғалысын ... адам жоқ. 1991 жылы 29 ... ... ... Ә. ... ... ... жабу туралы жарлыққа қол қойды.
Бүгінгі таңда Қазақстандағы ... ... ... ... Арал мен ... Бұл ... тек қана ... емес
әлем халқын алаңдатып отыр. Аралды құтқару ... тек ... ... емес, елім дейтін барша азаматтар атсалысуда. Елбасы Н. ... ... ... ... ... тұр. ... ағалар
арқасында «Ароал-Балқаш» қоры құрылды. Дүние жүзіндегі ең ... ... ... ... ... ... өтті. ОғанӨзбекстан,
Қырғызстан, Тәжікстан, Түркменстан Республикаларынан ... ... ... Егер ... шара ... барынан, байлығынан
айырылған өлі көлге ... ... ... қағылды.
Қоршаған ортаның зиянды заттармен, техногенді қалдықтарымен ... мына ... ... зиян ... ... ... кен орындары, Өскемен қорғасын - мырыш комбинаты,
Зыряновск полиметалл комбинаты, Жамбыл ... ... ... ... Балқаш тау-кен комбинаты, Жезқазған тау-кен комбинаты, Павлодар
алюминий заводы, ... ... ... ... металлургия
заводы, "Фосфор" Шымкент өндірістік бірлестігі, Шымкент қорғасын заводы,
т.б.
Республикадағы жұмыс ... ... ... ... ... мен ... ... аспайды. Өндіріс сарқынды
суларының әсерінен ... Орал т.б. ... суы ... ... ... әлдеқайда асып түседі.
Пайдалы қазбалар
Пайдалы қазбалардың ішінен республикаға ең максимальды экономикалық,
экологиялық, және әлеуметтік зиян шектіріп ... ... ... ... ал ... ... хром ... марганец
және уран. Олардың басым көпшілігі, шикізат күйінде, басқа елдерге жө-
нелтіліп, ... өнім мен ... ... тиімділігін солар көріп отыр.
Біздің маңдайымызға әзірше жазғаны шикізат өндіретін ... ... мен ... су, ауа, ... ортаның республикамыздағы халықтың науқастануына тигізер
әсері 60% ... Ол ... ... ... орналасқан қалаларда
жоғары. Қалаларда экологиялык, ахуал соматикалық ауру ... ... ... Арал өңірінің экологиясы, Арал қасіреті республика аумағынан
асып, ... ... бас ... ... ... Оны сауықтыру бағытында
Орталық Азиядағы бес ... ... ... ... ... бірнеше рет кездесті. ... ... Арал ... ... ... ... қолдау білдіру түралы
шаралар айқындалды.
Арал теңізіне ... суды ... ... ... ... 60 ... басында 60 текше шақырым су берсе, 1980 жылдан бастап
жылына орта есеппен 4 ... ... су ... ... Ал теңізге
қажетті ылғалды беру үшін кемінде ... 40-45 ... ... су ... ... 66000 шаршы шақырым су айдынынан, қазір не ... 25 ... ... жуық су ... ... ... Бір
кездері арнасынан асып - тасып жатқан алып теңіз, бүгінде жыламсырап ағады.
Теңіз ұлтанынан ... ... шаң ... ... жетіп жатқаны
туралы суық хабарлар барған сайын қатерлі де қорқынышты сипат алып ... апат ... ... ел ең ... ауыз су тапшылығын
көріп отыр. Теңізбен қоса Арал төңірегіндегі жергілікті тұрғындарды да
құтқару ... ... елді ... тек ... ғана таза су ішіп
отыр, ал қалған тұрғындар мемлекеттік стандартқа мүлдем ... ... ... ... ... ... ауылдық жерде су бір адамға бір шелектен
келеді, ал ... ... оның ... 200-400 ... ... ... Мұның
өзі түрлі жұқпалы аурулардың өршуіне, өңір ... ... ... тигізуде. Олар бір жағынан Арал теңізінен көтерілген тұзды тозаңның
астында жатса, екінші жағынан Байқоңыр ғарыш ... ... ... ... ... тұрғындар арасында жүрек, өкпе, қан ... ... және ... қауіпті аурулардың көрсеткіші республикада жоғары
болып тұр. Мысалы, Арал аймағы орналасқан ... ... ... ... ... ... ... адамдардың жалпы саны 19,5 мың.
Осыған байланысты кейінге сыруға болмайтын ... шара осы ... ... ... асты ... кеңінен пайдалану
арқылы тұщы ауыз су жіберу, су ... ... ... ... ... аяқтап, кіші Аралды сумен толтыру. Теңіздің
тартылу салдарынан ауаның ... ... 18%-ға ... жылы ... бір айға ... ... Бұл ... бұрынғы 3000-
дай көлден қазіргі таңда 85-і ... Егер ... ... ... суы үлкен теңіз тереңдіктеріне ағып барып үлкен айдынға жайылып
бостан -босқа ... ... ... еді. Кіші теңізге Сырдария суын көбірек
жеткізу мәселесін түбегейлі шешу ... ... ... ... аймағына айналған тағы бір өлке ол - ... ... ... ... ... ... қай түкпіріне үңілсеңіз
де, әртүрлі зымырандардың сынығынан аяқ алып жүру ... ... ... ұшу ... ... ... құлаған бөлшектері. Зымырандардың
отын құрамында хлорлы қосылыстар жиі ... ... от ... ... қалдықтар 3-4 гектар аумақты улап, өртеп, ... ... ұзақ ... ... қу ... ... бұл жерлерде ештеңе
өспейді. Байқоңыр ғарыш аймағының аумағында зымыран бөлшектері құлайтын ... ... және ол 105 мың ... км-ден асады. Олар төмен құлдилап келе
жатқанда, сұйық отын ретінде қолданылатын дептил төгіліп, ... ... мен суды ... Одан тараған уландырғыш заттар, сол төңіректе 130 ... ... ... өтеді. Зерттеулер анықтағандай ... ... ... ластануы 100 мың автомобильден будақтаған түтінге тең. Белгілі
мәліметтер бойынша бір зымыран ұшқан кезде оның ... ... ... зат ... 300 ... жетеді. Мұның бәрі ең алдымен адамдар
денсаулығына әсер ... ... ... ... ... әсіресе Ұлытау
ауданының тұрғындары арасында жүйке, қатерлі ісік аурулары, қан ағару, қан
қысымының көтерілуі, ... бала туу, ... ... ... ... өнеркәсібін тиімді дамытпау әсерінен табиғи ортаға орасан зор зиян
келіп ... Ең ... ... АҚ ... бір ... ... бұрғылау қондырғысын көшіру кезінде 100 га жер ... ... 18 мың ... артық улы зат жібермейміз" деген "Шеврон"
фирмасы Үкімет ... ... 80 мың ... улы зат ... ... ... Бұл ... халық арасында түрлі аурулардың көбеюінің
басты себебі ... ... ... ... ... ... терең
түсінігі керек. Елімізде тұрақты экономикалық қатынас ... ... ... ... ... ... заттарды мүмкіндігінше өзімізде
өндірсек, біріншіден, елге жұмыс табылады, екіншіден, экологиялық таза ... ... және ... ... зиян келмейтін мүмкіндіктер іздеген
болар едік.
Өсімдіктер мен жануарларды қорғау.
«Қызыл кітап» Қорықтар мен қорықшалар
Жүздеген жылдар бойы ... ... үшін ... ... ... балықтарды жыртқыштықпен аулауға шек қойылмады.
Мұндай жағдай жер бетіндегі өсімдіктер түрлерін, кәсіптік жануарлар санын
күрт азайтты. Кейбір ... ... ... ... ... ... мен жануарлардың табиғаттағы, адам
өміріндегі қадір-қасиетін, пайда-маңызын жақсы ... Жас ... ... ... ... қорғауға баулып, тәрбиелеген.
«Ер - елдің көркі, орман-тоғай ... ... «Бір тал ... он ... ... - ... шығады, дана - көптен шығады». «Қорада малың болсын,
көшеңде талың болсын». «Тау ... ... ... ... ... ... — мал, өзен ... - тал». «Нар - түйеден, тұлпар — биеден».
«Мал өсірсең - қой ... ... оның ... ... ... мақал-мәтелдер
бұған толық дәлел.
Қазакстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңбасында бидай масағы мен
қанаттанған пырақ ... Бұл - ... ... ... терең
сүйіспеншілік. Өсімдіктер мен жануарлар әлемін ... ... өз ... ... ... ... тәрбиелейтін алуан
түрлі кұралдары бар. Солардың бірі - тыйым ... ... «Көк ... таптама», «Көктемде жан-жануарға тиіспе», «Үйге ... ... ... ... т.б.
«Қызыл кітап» сирек кездесетін және жойылып кету қаупі бар ... ... ... ... ... ... Қазақстанда «Қызыл
кітап» тұңғыш рет 1978 жылы шықты. Онда омыртқалы ... ... ... ... ... Екінші басылымы 1991 жылы, үшінші басылымы 1996
жылы шығарылды. ... ... 16 ... ... 3 ... 40 түрі ... ... арналған Қазакстанның
«Қызыл кітабы» 1981 жылы жарық көрді. Бұл кітапта гүлді өсімдіктердің 304
түрі сипатталған.
Қорықтар
Елімізде өсімдіктері мен ... әр ... ... қорғалатын тұтас
табиғи аймақтар - қорықтар ұйымдастырылған:
1. Алматы мемлекеттік қорығы (Іле Алатауы).
2. Ақсу - ... ... ... (Талас Алатауы).
3. Барсакелмес мемлекеттік қорығы (Арал теңізінің солтүстік батыс
бөлігіндегі Барсакелмес ... ... ... ... ... ор ... Қапшағай аңшылық-корық шаруашылығына және Үстірт
қорығына көшірілген.
4. Қорғалжын ... ... ... ... ... ... мемлекеттік қорығы (Қостанай далалы аймағы).
6. ... ... ... ... ... ... корығы (Маңғыстау).
8. Батыс Алтай корығы (Шы-ғыс ... ... ... ... ... ... баска өсімдіктер мен жануарлардың жекелеген түрлерін қорғау
мақсатында 62 қорыкша, 5 ұлттық саябақ (Алтынемел, Баянауыл, ... ... ... және табиғат ескерткіштері ұйымдастырылған. Табиғат
қазынасы сарқылмас кор емес. Адам игілігіне ... ... ... ісі ... ... ... жүзеге асады.
Қорытынды
Бүгінде санасында сәулесі бар әрбір адамды ... ... ... ... ... ... жерлердегі экологиялық, санитарлық,
эпидемиялық жағдайдың нашарлауы салдарынан ... ... ... ... ... ... зардабын әлі де тартуда, рак, өкпе, қан
аздығы, қант диабеті, қан қысымының жоғары ... ... ... ... көп.
Радиациялық заттар қоршаған ортаға ядролық отындар өндірісінде, атом
құралдарын жасап сынау кезінде таралады. Радиацияның шамадан ... ... ... ... генетикалық өзгерістердің пайда болуына әсер етуде,
Семей аумағында ... 700 мың га ... ... жер бар. Оның ... ... ... ... Сонымен бірге, табиғи ортаға ғарыштық
сәулелер, топырақтан, күн сәулесінен ... ... ... жолмен-
флюорография, теледидар экраны, сағаттардың шағылыс циферблаттарынан т.с.с.
туындайтын сәулелер де ... әсер ... ... Жатқанбаев «Экология негіздері». Алматы 2003 ж
2.      В.И. Вернадский «Биосфера», М. 1967 ж
3.      А.А. Горелов «Концепции современного естествознания» М. 2002 ж
4.      М.С. ... ... ... М. 2002 ж

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Экологиялық қолайсыз аймақтардың құқықтық режимі»25 бет
Қазақстандағы тұрақты даму концепциясы11 бет
1.санитарлық көрсеткіш микроорганизмдердің сипаттамасы. оларға қойылатын талаптар. 2. Санитарлық микробиологиялық зерттеудің әдістері мен принциптері5 бет
Tаудағы күтпеген жағдайдың сипаты және оқу әдістемесі.15 бет
XX-XXI ғасырдың суда, әуеде, жер бетінде болған ірі зілзалалары14 бет
Авариялық және тосын жағдай кезіндегі алғашқы медициналық көмек6 бет
Авариялық-құтқару қызметi мен құрамаларының мiндеттерi4 бет
Автокөлік апаттары6 бет
Адамдарға зақым алу күю және үсік шалған жағдайда көмек көрсету7 бет
Алматы қаласы «құтқару қызметінің» төтенше жағдайлар кезінде құтқару жұмыстарын ұйымдастыруы және өткізуі40 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь