Ұйымдар және оларды тиімді басқару

Жоспар

І.Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

ІІ.Негізгі бөлім.
1. Ұйымдар және оларды тиімді басқару ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
2.Басқаруда қолданылатын негізгі әдістер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
3.Өндірісті.оперативті басқаруда пайдаланылатын
ұйымдық талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...22

ІІІ.Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 30

IV.Әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32
Кіріспе.
Ұйымның мақсаты жан-жақты болуы мумкін. Мысалы, кәсіпорынның басты міндетті белгілі бір мөлшерде өнім өндіру немесе қызмет көрсету болса, ал осы бастапқы міндеттің өзі оның орындалуын қамтамасыз ететін бірнеше мақсатқа бөлінеді. Бұлар: өндірісті жетілдіру және оның тиімділігін арттыру, қаржы көздерімен мүмкіндіктерді іздестіру, сыртқы ортаға бейімделу, ғылыми жетістіктерді пайдалану, ұйым қызметкерлерін әлеуметтік корғау т.б. Яғни, ұйым мақсатына қол жеткізуде сан қилы іс-әрекеттер орындалады және осы мақсаттың өзі әртүрлі ұйымдарға байланысты болып келеді.
Ұйымдардың, негізгі түрлері.
Мақсатты орындауда нәтижеге қол жеткізуде ұйымдар құрылады және олар ресми, бейресми, күрделі болыя жіктеледі.
Ресми ұйымдар дегеніміз — мақсатты орындауда басқару процесін жүйелі үйлестіретін нақтылы құрылымға ие болатын басшылық еркімен құрылған адамдар тобы. Ресми ұйымдарда нақтылы міндет қызметкерлер арақатынасы тағайындалған және ресмиленген басшылық органы орын алады.
Бейресми ұйымдар қызмет барысындағы әлеуметтік катынастарға, ішкі себептерге байланысты ойламаған жерден құрылады. Оларда ресми ұйымдар сияқты ұйымдастырылған иерархия (саты), жетекшілер мен мәселелерге ие болады. Сонымен қатар, ұйымдардағы топтық нормалар, қолдау және жазалау шаралар жүйесі болады.
Күрделі үйымдар құрылым мен мақсаттардың жан-жақты кешенді сипаты жағдайында пайда болады. Ресурстар мен мүмкіндіктер, мақсаттар басымдылығына қарай тиімді уйлестіруді талап етеді.
Үйымдардың жалпы сипаты.
Ұйымдар міндеттерді орындау барысында өздеріне тән бірқатар сипаттамага ие болады. Оларға ресурстардың орын алуы, сыртқы ортадан тәуелділігі, көлденең және тік еңбек бөлінісі және басқарудың қажеттілігі енгізіледі.
1. Ресурстар. Жалпы алғанда кез-келген қызметі - нәтижеге, мақсатқа қол жеткізуде ресурстарды тиімді пайдалану. Үйымдардағы ресурстар; адамдык, қаржылык, материалдық технологиялық және акпараттық болып жіктелінеді.
Адамдық ресурстардың нәтижелілігі — басқару ісініқ сан қилы міндеттерін орындайтын басқарушылар, мамандар, техникалық қызметкерлердіқ кәсіптілігіне байланысты. Қаржылық және материалдық ресурстар бастапқы өндірістік жүйені қолдаушы және мүмкіндіктерін іздестіруші қызметт орындайды.
Технологиялық және ақпараттық ресурстар алдыңғы қатарлы ғылымның жетістіктерін тәжірибеде қолдануды және басқаруға қажетті акпарат тасқынымен тиімді қамтамасыз етуді береді.
2. Сыртқы ортадан тауелділігі. Ұйымның қызметі мен нәтижесі көп жағдайда оның қоршаған ортасындағы экономикалык, саяси, нарықтык, технологиялық, халықаралык, әлеуметтік, мәдени факторларға байланысты болады. Басшылық аталған факторларды талдау арқылы ұйымға төнетін ықтимал қауіп-қатерді орнықты бағалап, мүмкін болар зардаптарын саналы түрде алдын алуы және сыртқы ортаға бейімделуі тиіс. Сыртқы ортаны талдау процесс болып саналады, сол арқылы ұйым стратегиясын ұғынуға, өзгерістерді бағалауға, бәсекелестер қызметін бақылауға және тиімді факторларды бөліп көрсетуте мүмкіндік туындайды.
3. Көлденең және тік еңбек болінісі.
Басқару ісінің тиімділігі сондағы әрекеттердің нақтылы жағдайға қарап ұйымдастырылуы сипатына байланысты болады.
Көлденең еңбек болінісі дегеніміз—баскару процесіндегі әртүрлі қызметтерді икемді орындау мақсатында компонент терге жіктелінуі, яғни, ұйым ішіндегі өндірістік және функционалдық қызметтердің орын алуы. Көлденең еңбек бөлінісі арқылы ұйымда бастапқы өндірістік цехтар мен бөлімдермен қатар, барлық жүйенің қызметін қамтамасыз ететін: жоспарлау, қаржы, жаңалықтар енгізу, қызметкерлерді басқару, маркетинг, жабдықтау т. б. бөлімдер құрылады.
Тік еңбек бөлінісі - баскару ісінің күрделі жүйелік сипатта
Әдебиеттер.
1.Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті қолдау мен да-
мытудың 1994—1996 жылдарға арналған бағдарламасы.-Егемн
Қазақстан , 25 маусым.
2.1996 — 1998 жылдарға арналған реформаларды тереңдету жөніндегі Қазақстан, Республикасы үкіметінің іс-қимыл жоспары.- Егемен Қазакстан 1995,28 желтоқсан.
3.Н.Ә.Назарбаев — Қазакртанның егеменді мемлекет ретінде
қалыпатасуы мен дамуының стратегиясы.- Алматы, Дәуір, 1992 ж.
4.Н. Ә. Назарбаев — "Ғасырлар тоғысында".-Алматы, Өнер,1996ж,
5.Н, Ә. Назарбаев — "Қазақстан -2030 Барлық қазақстандықтардың өсіп-өркендеуі, қауіпсіздігі және әл-ауқатының артуы". Ел Президентінің Қазақстан халқына жо-дауы, Алматы, 1997.
6.Қ.В.Бердалиев, С. Ы Өмірзақов — Менеджмент негіздері-Алматы, ҚазМБА, 1994,
7. К. В. Бердалиев және т. б. — "Басқару негіздері, Алматы, 1995
8. Мескон М. X., Альберт М., Хедоури Ф. — Менеджмент негіздері, М.,1995.
9. Герчикова И. Н, — "Менеджмент"-М. Банки-Биржи, 1994
        
        Жоспар
І.Кіріспе...................................................................
.........................................3
ІІ.Негізгі бөлім.
1. ... және ... ... ... ... ... пайдаланылатын
ұйымдық
талдау......................................................................
.....................22
ІІІ.Қорытынды...............................................................
.................................30
IV.Әдебиеттер
тізімі......................................................................
..................32
Кіріспе.
Ұйымның мақсаты жан-жақты болуы мумкін. Мысалы, кәсіпорынның басты
міндетті белгілі бір мөлшерде өнім ... ... ... көрсету болса, ал
осы бастапқы міндеттің өзі оның орындалуын қамтамасыз ететін ... ... ... өндірісті жетілдіру және оның тиімділігін
арттыру, қаржы ... ... ... ... ортаға
бейімделу, ғылыми жетістіктерді пайдалану, ұйым қызметкерлерін әлеуметтік
корғау т.б. ... ұйым ... қол ... сан қилы ... және осы ... өзі әртүрлі ұйымдарға байланысты болып
келеді.
Ұйымдардың, негізгі түрлері.
Мақсатты орындауда нәтижеге қол жеткізуде ... ... ... ... ... күрделі болыя жіктеледі.
Ресми ұйымдар дегеніміз — мақсатты ... ... ... ... ... ... ие болатын басшылық еркімен құрылған
адамдар тобы. Ресми ұйымдарда нақтылы міндет қызметкерлер ... және ... ... ... орын ... ... қызмет барысындағы әлеуметтік катынастарға, ішкі
себептерге байланысты ойламаған жерден құрылады. ... ... ... ұйымдастырылған иерархия (саты), жетекшілер мен мәселелерге ... ... ... ... ... нормалар, қолдау және жазалау
шаралар жүйесі болады.
Күрделі үйымдар құрылым мен мақсаттардың жан-жақты ... ... ... болады. Ресурстар мен мүмкіндіктер, мақсаттар
басымдылығына қарай тиімді ... ... ... ... ... ... орындау барысында өздеріне тән бірқатар
сипаттамага ие ... ... ... орын ... ... ... көлденең және тік еңбек бөлінісі және басқарудың қажеттілігі
енгізіледі.
1. Ресурстар. ... ... ... қызметі - нәтижеге, мақсатқа
қол жеткізуде ресурстарды тиімді пайдалану. Үйымдардағы ресурстар; ... ... ... және ... ... ... ресурстардың нәтижелілігі — басқару ісініқ сан қилы
міндеттерін орындайтын басқарушылар, мамандар, техникалық қызметкерлердіқ
кәсіптілігіне ... ... және ... ... ... жүйені қолдаушы және мүмкіндіктерін іздестіруші қызметт
орындайды.
Технологиялық және ақпараттық ресурстар алдыңғы қатарлы ... ... ... және басқаруға қажетті акпарат
тасқынымен тиімді қамтамасыз етуді береді.
2. Сыртқы ортадан ... ... ... мен ... ... оның ... ортасындағы экономикалык, саяси, нарықтык,
технологиялық, халықаралык, әлеуметтік, ... ... ... ... ... ... талдау арқылы ұйымға төнетін ықтимал
қауіп-қатерді орнықты ... ... ... ... саналы түрде алдын
алуы және сыртқы ортаға бейімделуі тиіс. Сыртқы ортаны талдау процесс болып
саналады, сол арқылы ұйым ... ... ... бағалауға,
бәсекелестер қызметін бақылауға және тиімді факторларды ... ... ... Көлденең және тік еңбек болінісі.
Басқару ісінің тиімділігі сондағы әрекеттердің нақтылы жағдайға
қарап ұйымдастырылуы сипатына байланысты ... ... ... ... ... әртүрлі
қызметтерді икемді орындау мақсатында компонент терге жіктелінуі, ... ... ... және ... қызметтердің орын алуы.
Көлденең еңбек бөлінісі ... ... ... ... ... ... қатар, барлық жүйенің қызметін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... жабдықтау т.
б. бөлімдер құрылады.
Тік еңбек бөлінісі - баскару ісінің күрделі ... ... ... ... Мақсатқа жетуде басқарушы ұйым қызметін тиімді
уйлестіріп отыруы қажет, осыдан ... ... ... ... және ... деңгейлеріне бөліну жүзеге
асырылады.
Ұйым ішінде басқару ... ... ... ... ... буын ... ұйымның жалпы стратегаясын, бағыт-
бағдарламасын уақыт пен кеңістік бойынша калыптастырып ... және ... ... ... ... ... ... басшыларды (президент,
вице-президент, директор, басқарма) өз ... ... буын ...... буын ... ... жалпы мақсатын
жүзеге асыруда үйлестіру қызметтерін орындайтын өндірістік ... ... ... ... - ... ... және де төмегі ішінара
қызметтерді орындайтын басшы буындар.
4. Басқарудың кажеттілігі.
Нарықтық экономика жағдайында басқару ісі одан әрі күрделене түсіп,
бәсекелестік, меншік ... сан ... , ... ... ... ... ... мен басқаруға қойылатын талаптар арта
түседі. Басқарудың мақсаты — кәсіпорын мумкіндіктерін ... ... алға ... ... қол ... ... американ экономисі
В.В. Леонтьевтің анықтамасы бойьшша, басқару - бұл өнім, технология,
өндірісті ұйымдастыру, басқару ... ... ... саласында
жаңарту, инновациялау мақсатында жүзеге асырылатын қағидалар, тәсілдер мен
әдістердің ... ... ЖӘНЕ ... ... БАСҚАРУ
Қазіргі кездегі басқаруға қойылатын талаптардың негізгі бағыттары
және олардың даму тенденциялары тура лы ... ... ... ... кәсіптілігін дамыту, яғни теориялық білім мен
іскерлікті және тәжірибені ұштастыра білу;
Басқаруды демократияландыру - ... ... ... ... ... ... ... тарта білу және баскарушы
қызметкерлерді тиімді таңдау мүмкіндігі;
Еңбек бөлінісі негізінде басқаруды мамандандмру, сол ... ... ... ... түріне бөліне отырып басқару персоналының
жіктелінуі;
4. Басқаруды шоғырландыру мақсатты орындауға қолданылатын басқару
әдістері мен формаларын өзара сәйкестендіру мен уйлестіру;
Баскаруды орталықтандыру — қазіргі ... ... ... ... өзіндік басқару мен өкілеттілік, басшылықтың бір
органға жинақталуы жөніндегі тиімді аралық карым-қатынастың орнықтырылуы;
Басқару шешімдерінің көп нұсқалылығы - проблемаларда шешудің ең қолайлы
жолын ... ... ... күттірмеген шығындарға басшылықтың жол
бермеуі;
Басқару еңбегінің мәдениетін көтеру, яғни басқару әрекетін орындауға
моральдык, этикалык, ... ... ... ... ... баскарудың сипатты белгілеріне экономикалық,
әлеуметтік-психологиялық; праволық ... және ... ... ... ... ... өз ... өндірістік процесті басқаруды,
көздеген мақсатқа тиімді қол жеткізуді материалдық, қаржылық және ... ... ... тұрғы ұйым алдына қойылған мақсатқа жетуде
сол ұйымннң барлық қызметкерлерін ұйымдастыру мен басқаруда орын ... ... ... ... Бұған басшы мен бағынышты арасында
байланысты реттейтін ... ... ... мәдениеті мен дәстүрін,
бағалылықтарын бейнелейтін әлеуметтік функция енеді№
Праволық (құқықтық) тұрғы ... ... ... ... ... олардың жургізетін багытын, анықтаған,
заңдылықтарын көрсетеді ... ... ... ... ... ... реттеу (монополияға қарсы күрес, ... ... ... ... ... орын ... тұоғы өз құрамына орын алған жағдайды
дұрыс бағалау, міндеттерді тұрақты белгілеу, оған ... ... және ... ресурстарды реттеу, тиімді жобалау мен ұйымдастыру,
бақылау мен ынталандыруды ... ... ... ... бар ... ... негізделген мақсат ерекше маңызды орын алады ... ... ие ... ...... және өлшемді болуы тиіс, яғни оның орындалу
барысын бағалаудың ...... ... шектелуі тиіс, осыған орай мақсаттың: ұзак, орта
және кысқа мерзімде болуы;
Ұйым ... ... ... ... мен ішкі ... ... айқын
және оған қол жеткізуге болатындай
етіп қабылдануы;
Қазақстан Республикасында ұйымдардың құрылуы мен қызмет жасау
тәртібі арнаулы заң құжаттарымен бекітілген. Атап айтқанда, 1995 жылғы
қантар ... ... ... кодексте» ұйымдардық турлері мен
негізгі белгілері занды тулға ұғымында берілген.
Ұйымның заңды тұлға болып есептелуіне меншік, шаруашылық жүргізу
немесе жедел басқару құқығындағы оқшау ... ... және сол ... ... ... ... беруі қажетті шарт болып табылады.
Өз қызметінің негізгі мақсаты пайда келтіру болып табылатын ұйым
коммерциялық ұйым деп ... ... ... ... ... шаруашылық серіктестік, өндірістік кооператив нысандарыңда
құрылады.
Ал мұндай мақсатты көздемейтін және алынған пайдасын қатысушыларына
улестірмейтін ұйым ... емес ұйым деп ... ... заңды тұлға:
мекеме, қоғамдық бірлестік, тұтыну кооперативті қоғамдық қор, діни
бірлестік нысанында құрылуы ... ... өз ... ... ... және ... (уйммның) мулкінен міндеттемелерінің асып
кетуі салдарынан салықты және басқа да міндетті төлемдерді тікелей алмайтын
тұрақты қабілетсіздігі сот шешімімен банкроттық деп ... ... ... (ұйым) таратылып, қызметі тоқтатылады. Тек 1995 жылдың өзінде
Қазақстанда ... ... 500-ге ... ... ... ... ... барып өтпелі кезендегі қиын-қыстау тығырықтан шығуды
басқаруға жоғарғы талаптар қойылады. Осы ... ... ... шығу ... жедел, ағымдағы шаралар мен стратегаялық бағытты
көздейді.
Жедел шаралареа ... ... ... азайту; қорларды
іздестіру; кәсіби мамандарды қатыстыру; кадрлық өзгерістер; төлемдерді
тоқтата тұру мен ... алу; ... ... т. б.
Стратегиялық бағыт әлеует пен ... ... ... ... ... ... ... мен бағалауды
және қаржы, маркетинг, техника, басқару, күрделі қаржы салу ... ... ... ... осының бәрі басқару әрекетіне, тікелей басқарушыға үлкен
талаптар мен жауапкершілік артады. Және ... ... ... ... ... ... қазіргі басқарушы менеджерлер кімдер және олар кандай
болуы тиіс? деген сауалдар қойылады.
Баскарудың ... ... ... бар: ... ... ... тиімді пайдалану арқылы игіліктерге, табысқа қол
жеткізу. Яғни басқарудың тиімділігі мен менеджерлердің іс-әрекетін
экономикалық табыстар мен нәтижелер арқылы бағалауға болады. ... ... ... ... "бір ... ... теңестіру, басшылық ету"
дегенді білдіреді. Менеджердің міндетіне ұйымдағы бірауыздылықты, күш-
жігерді жұмылдыруды және ұйым мұқтажын өтеуді ... ету ... ... менеджерлерге төмендегідей бірқатар талалтар
койылады;
өзіне деген сенімділік және өзін өзі меңгере білу;
жеке басының ... ... мен өзін ... жетілдіру;
бастамаларды іздестіру мен өнертапқыштык;
қызметкерлерді баулу мен байланыс орнатуға қабілеттілік;
баскару әдіс-тәсілдерін білу мен ... ... пен ... жоспарлау және бақылау;
тығырықтан шығу мен тиімді шешім қабылдауға дағдылану
т.б.
Сонымен менеджер басқару саласындағы нақтылы бір міндеттерді
орындайтын жоғарғы қабілетті кәсіби ... ... ... ... ... деңгейі, басқару дағдысы мен тәжірибесіне байланысты.
Осыған орай баскару теориясы мен практикасында қолданылатын басқарушыдар
үлгісін карастырайык.
Басқарушы үлгілері.
Басқарушылар ... ...... ... ... ... арнаулы білімі, мінез-қүлық, белгілері; мақсатқа жету
ережелері, ... ... ... ... ... пен ... ... жіктелінуі. Басқару теориясы мен тәжірбиесінде
осындай төрт үлгі орын алады.
1. Басқарушы-жетекші (лидер) шешімді ... және оны ... ... біліктілігі, қызметкерлермен тығыз қарым-катынас жасауы
жұмыс аймағында еркін ... ... ... мен ... ... үғына және бағалай білуі арқылы маңызды орын алады.
2. Басқарушы-әкім үйымның ... ... ... ... және ... ... ... міндеттер мен жауапкершіліктіқ тығыз
арақатынасын орнатып, басшылық пен өкілеттілікті бір органға
шоғырландырады.
3. Басқаушы-жоспарлаушы нақтылы жағдайды зерттей отырып ... мен ... ... ... ... ... шешімдер көлемді деректерге, осыған дейінгі орын алған
стратегияға және ұйым болашағын дамытуға сүйене отырып орнықтырылады.
4. Басқарушы-кәсіпкер ұйым болашағын жақа бағытта, ... ... ... ... шешімдер арқылы белгілейді. ... ... ... орындауда басқару саласын арттыруда бірегей іс-қимыл
жасауды; кызметті ұйымдастыруда ... ... ... ... пен ... қызметті үсынады, Кәсіпкерлік басқару дегеніміз -
субъектінің шаруашылық әрекет түрін, оны ... ... ... ... табуда ұйымдастыру мен басқару, өнімді өткізуде олардың
жиыңтық бостандығы және толық құқығының болу ... өнім ... ... мен қызықыруда,
бәсекелестік пен қызметкерлерді тиімді жетілдіруде, ресурстардың ... мен ... ... қамтамасыз етуде маңызды орын алады.
2.БАСҚАРУДА ҚОЛДАНЫЛАТЫН НЕГІЗГІ ӘДІСТЕР
Басқару дегеніміз — алға қойылған мақсаттарға жету үшін ... ... ... күрделі де серпінді процесс.
Өндірісті басқаруды жүзеге асыру ісінде басқару әдістері ... ... ... ... ... ыкпал жасау әдістері
басқару әдістері деп тусініледі.
Басқару әдістері дегеніміз — басқару продесінің ... ... ... ... болуы, оларды іс жүзінде шебер пайдалана
білу өндірісті басқару тиымділігінің алғышарты болып ... ... ... ... ... ... олардың
ынтымақты жұмысын қамтамасыз етуге тиіс. Мүның өзі басқару ... ... шешу ... пайдаланылатын басқа да
техникалық және технологиялық әдістерден ерекше етеді.
Басқару ... ... ... ... ... ... техниканы пайдалану және еңбек пен өндірісті ... ... үшін ... жасайды, олардың ... ... ... ... әдістер — басқару қызметінің мәні және негізгі мазмұны
болып табылады, өйткені басқару міндеттері ... ... іске ... ... алғанда, басқару әдістерін мынадай екі ... ... ... ... ... ... ... (жалпы әдістер);
ә) басқару жүйесінің жекеленген бөліктеріне жататындар (шағын
ауқымдағы әдістер);
Басқарудың жалпы әдістері:
... ... ... ... ... қызметінің неғұрлым нақты тәсілдеріне;
—министрліктердің, мемлекеттік комитеттердің қызмет әдістеріне;
түрлі деңгейдегі басшылардың өз қызметінде қолданатын
әдістеріне;
белгілі бір басқару функцияларың іске асыру әдістеріне
бөлінеді.
Нақты ... ... ... ... деп ... бұл ... бәрі
шағын сипатта болады, өйткені олар кайсыбір жекелеген басқару органына,
қызметкерге қатысты.
Басқару теориясы мен ... ... ... үшін ең
алдымен басқару әдісінің проблемасына бүкіл қоғамдық өндірісте қолдануға
болатын ... ... ... ... ... ... басқару әдістерінін;
өзінің мазмұнымен (олар қандай басқару қатынастарын
білдіреді);
мақсатымен (қандай объективті заңдарын іске асырудың
құралы екендігімен);
қызмет мотивтеріне байланысымен (осы мотивтердің
қайсысын ... ... ... ... ... сан ... ... қолданылады.
Осы жуйеде ұжымдарға, жекелеген қызметкерлерге, тұтас экономикалық
жұйелерге белгілі бір басқару ... ... ... ... ... міндеттерді жүзеге асыру үшін
ықпал жасауды мақсат ететін әдістер маңызды орын алады.;
Басқару әдістері оқшау емес, бірге ... ... ... ... өзара байланысты. Сонымен бірге әдістердің әрбір
тобының өзіне тән ... ... ... ... мен ... ... әдістеріне талдау жасау кешенді көзқарасты, әдістің
мазмұнын, оның бағытын және ұйымдық формасын ... ... ... ... ... ... тән объективті заңға сәйкес келген
жағдайда басқару мащгаттарына жетуге мүмкіндік ... ... ... ... - ... ... ... іске асырудың әдісі.
Басқару әдісінің мазмұны объективті заңдардың мазмұнына байланысты.
Сонымен бірге мақсатқа жету үшін ... жай ғана ... ... сай келуі жеткіліксіз. Осы талаптардн ... ... ету ... ... жолдарын табу қажет,
өйткені экономккалық процестер өзінен өзі, өндіріс процесіне қатысушылардың
қызметінен тыс өмір сүрмейді Сондықтан басқару ... оған ... ... ... ғана ... бағытымен де сипатталады.
Басқару әдісі орындау жүйесі арқылы іске асырылады және белгілі бір
ұйымдық форма алмай қоймайды.
Басқару әдісінің елеулі әдісі оны ... ... ... ... Басқаруды праволық жағынан регламентеу өндіріске басшылық етудің
көбінесе мемлекеттік ... ... ... ... өндіріс пен қызметкерге түрліше ықпал етеді.
Нарық ... көшу ... ... мотивация
қызметкердің нақты қажеттері мен мүдделеріне, оның ... ... ... ету сипаты жөнінен барлық басқару әдістерін 3 топқа;
а) материалдық себеп әдістеріне;
ә) әлеуметтік себеп ... ... ету ... ... ... ... ... әрқайсысы:
оңды себепті (ынталандыру);
теріс себепті (жазалау, мәжбүр ету) камтиды.
Бұл әдістер жекеленген қызметкерге де ұжымға да ықпал ету әдістері
болып ... ... таза ... ... ... ... ... қажеттерді қанағаттандыру әлеуметтік себептер үшін ... ... бұл ... ... алып, жеке-жеке қарауға болады.
Материалдық себептер мынадай үш түрде:
қоғамдык;
ұжымдык;
жеке түрде көрінеді.
Материалдық себептерге
материалдық жағынан ынталандыру;
— күштеу шаралары: айып салу, өсім алу және ... да ... ... ... ... құралдарының арсеналы өте зор — кең көлемді
насихат және үгіт ... жеке ... әр ... ... ... Әлеуметтік себептер оңды ... ... және ... ... ... ету ... қызметкерді кез-келген жағдайда қимыл жасауға
мәжбур ету мүмкіндігіне негізделеді. Мұндай мүмкіндік ... ... ... ... және ... ... ... арқылы қамтамасыз
етіледі.
Ықпал ету үлгісі бойынша басқару әдістері мыналарға:
а) тура немесе тікелей ықпал етуге;
ә) міндеттер қоюға;
б) ынталандыратын жағдай ... ... ... ... ... ... ... бермей, егжей-тегжей
нұсқау түрінде өкім беруі тән.
Міндет қою - сан қырлы ... ... ... ... ... ... ... Бұл қазіргі басқарудық негізгі типі.
Ынталандыратын жағдай жасау басшылықтың мақсаттарына сай келетін
жолды орындаушылардың өздері ... ... ... ... ... ... бұл ... мүмкіндіктері шектеулі, ол ұзақ ... ... ... ... ету әдісі болып табылады.
Халық шаруашылығы дамуының қазіргі кезеңінде басқарудың
экономикалық әдістері зор ... алып ... ... әдістерінің мазмұны еңбек және материал
шығындарын мейлінше аз жұмсай отвырып, мейлінше жақсы өндірістік
нәтижелерге жету мақсатында ... ... ... ықпал етуде болып табылады.
Өндірістік ұжымдар мен жекелеген қызметкерлеріге белгілі ... ... ... құн, ... ... ... материалдық
көтермелеу қорлары) пайдалану жолымен ықпал ету экономикалық әдістер деп
тусініледі.
Экономикалық әдістер орындаушыларға олардың экономикалық ... ... ... етуды пайдаланылуын көздейді.
Басқарудың экономикалық әдістерінің негізгі мақсаты – кәсіпорынның
коллективтті мен ... ... ... ... көрсетуге
ұмтылатындай экономикалық жағдайларды қамтамасыз ету.
Экономиканы басқаруды түбірінен қайта құруды жүзеге ... ... ... ... ... процестерін реттеу
мақсатында экономикалық тұтқалардың жиынтығын ... ... ... кіріс) материалдық нәтижелер және интегралдық
көрсеткіштер деп, өндірістік қызметке баға ... ... ... рөлін
тануды, жоспар жасауда, оны мейлінше тиімді іске ... ... ... ... ... шаруашылық бөлімшелеріне жеткілікті дәрежеде
дербестік беруді ... Олар ... ... ... экономикалық
көрсеткіштерді жақсарту ісінде ... ... ... қажет етеді
Экономикалық әдістерінің бірнеше тобын бөліп көрсетуте болады. Олар:
шаруашылық механизмі және оның қүрылымы;
әлеуметтік-экокомикалық дамуды аймақтық ... ... ... ... ... ... реттеудің әдістері.
Осы көрсетілген әдістер тобына қысқаша сипаттама беру қажет.
Шаруашылық механизмі - ... ... ... ... Бұл шаруашылық механизмі үғымы кез ... ... ... істеуінің мәнін ашып көрсетеді. Шаруашылық
механизмі ұғымына мұндай көзқарас кәсіпорындардың заңда ... ... ... үшін жағдай жасауды білдіреді.
Шаруашылық механизмі, басқаша айтқанда, өндірістік ... ... ... және ... ... арасындағы өзара іс-
қимылдарды көрсетеді деген сөз. Яғни ... ... ең ... ... соң ... және ... қоғамның экономикалық
мүдделерін ескере отырып, әртүрлі өндіріс процестеріні ... ... ... өйткені бұл орайда негізгі элемент: біріншісі үшін залал
шекпеу, екіншісі үшін ... ... ... ... үшін ... алу ... ... өлшем болады. Сонымен, шаруашылық механизмі ғылым тұрғысынан
алғанда ... ... өте ... ... ал іс ... ... ... балауга болады.
Сондықтан экономикамыздың нарықтық қатынастарға бет алуы іс жүзінде
ең алдымен жаңа шаруашылық ... ... ... Бұл ... ... ... ... жоқ дотациялардың тоқтатылуына;
басқалармен салыстырғанда, ғылыми-техникалық прогресс нәтижелерін енгізетін
кәсіпорындардық экономикалық айқындамаларын күшейтуғе, яғни ғылыми-
техникалық прогрестің енгзілуін ... ... ... де, ... ... де экономикалық
мудде категорияларының пайдаланылуына;
—мемлекет арқылы қоғамның ... ... ... шын ... ... ... істейтін ұжымдарының
тұрмыс деңгейін күрт көтеруіне және т.б. қол ... ... ... ... пен ... ... етузге бағытталған
шаруашылық механизмі нарықтық (рыноктык) ... ... ... ... ... ... ... нарықтық механизмге көшетін нарық жағдайында
экономиканы басқару дегеніміз — ... ... ... ... зандар арқылы және экономикалық ... ... ... ... ... қондырманың мейлінше ұтымды, экономикалық
жағынан дұрыс ықпал ... ... ... ... ... ғылыми
принциптерге негізделеді, ал олардың болмауы стимулдар жоқ және ... ... емес ... ... өндіруші және қоғам арасындағы өзара іс-қимылды жүзеге
асырудың механизмі ... ... тыс өмір сүре ... Сондықтан
мундай құрылммдар қажет. Басқарудағы ... ... ... ... деп ... ... ал бұл ... басқарудың белгілі бір функцияларға
бөлінуін баянды етеді Бұл ... ... ... ... ... байланыстарымен сипатталады Элементтерғе:
басқару қызметкерлері;
басқару техникасы;
басқару органдары жатады.
Басқару қызметкерлеріне ... ... ... бір ... индивидтер (адамдар) жатады.
Басқару техникасына жататындар — басқару процесі үшін қажетті еңбек
құралдарының жиынтығы.
Басқару орғандарына басқару ... ... ... ... тобы ... ... органдарының жиынтығы бұл ретте
басқару орғандарының жүйесін құрайды.
Мұндай басқару органдары жоғары және төмен түрған, тең ... ... Бұл ... ... ... жағдайына да
байланысты. Басқару құрылымы басқару органдарының арасында бар байланыстар
арқылы сипатталады.
Барлық нарықтық ... кез ... ... ... ... ... атап өту ... Бұл қағидалар басқару
аппараттарына койылатын талаптардан өз көрінісін табады. Бұл — ең ... ... ... ... одан соң — ... ... ... дербестік шеңберінде және шаруашмлық механизмі
анықтайтын жағдайда жұмыс істеудің ... мен ... ... ... ... ... еске ала ... бір жай —
шаруашылық механизмі нарықтағы белгілі бір талаптарға сай ... ... ... ... ... санамыздан тыс әрекет ететін экономикалық заңдардың
қолданылу шеңберінде оның ... ... ... ... ... ... іске асырылуы экономикалық мүдделер негізінде жүрғізілуі тиіс;
қоғамда әлеуметтік-экономикалық кепілділіктер механизмінжасау;
барлық деңгейдегі басқару объектілерінің мүдделерін біріктіру мен
үйлестіру;
шаруашылық механизмін түбірінен өзгертпей-ақ одан әрі ... ете ... ... үғым регінде шаруашылық механизмі ... ... ... ... болады.
Экономиканы дамытудағы индикативтік жоспарлауды пайдалану
басқарудың негізгі функцияларын бірі болып ... Осы ... бір ... жәйт — ... ... ... ... емес деген жалған
пікірлердің ... ... ... бүрынғы тоталитарлық жүйе кезінде
пайдаланылған орталықтандырылған ... ... ... өтті. Ол
түста жоспар әрқашанда директивалық қүжат түрінде болған және заң ... ... ... ... қазіргі кезенде нарықтық
экономикасы дамыған елдердің барлығы ... ... ... ... ... ... сатысында (шағын және орташа
кәсіпорындарда) жоспарлау міндетті түрде енгізіледі.
Жоспарлау — ... ... мен ... де қоса ... дамуының перспективасын және өндіріс жүйесінің болашақтағы жай-
күйін белгілейді.
Жоспарлау - жүйеге ықпал ететін белсенді ... ... ... сол ... белгіленген мақсатқа жету үшін ... ... ... ... ... ... организмді дамытудың
әдістері мен формалары анықталады.
Өндірісті жоспарлау механизмінің ерекшелігі мынада: мұңда жоспарлы
жүмыстың ... ... ... ... қажеттерді
қанағаттандырумен диалектикалық байланысы, нақты қойылуға тиіс. Жоспарлау
жұмысының кеңістік — уақыт ... ... ... бір ... ... ... ... функцияларын атқаруы үшін
лауазымды адам (шебер) қажет, ал осы функцияны бірлестік ... ... ... ... ... ... тұтас құрылады. Алайда
жоспарлаудың мәні мен технологиясы барлық басқару объектілері үшін бірдей.
Өндіріс учаскесінің, цехтың жұмысын ... ... ... жұмысын
жоспарлаудың букіл технологиясын кейбір шағын мөлшерде ғана ...... ... ... және ... ... тұрады,
ол процестер ондірісті дамыту жоспарлары түрінде рәсімдлінеді.
Жоспар — сайып ... неге қол ... ... ғана ... ... мұны ... ... керек екенін, жоспардың негізгі ... және оны ... ... пен кеңістік бойынша қалай өрістетілуге тиіс
екенін көрсетеді.
Басқарудың негізгі функциясы ретінде ... ... ... ... алға ... ... ... жолдары мен
әдістерін; болуы ықтимал зардаптарын көре білуді қамтиды.
Президент Назарбаев Н.Ә. ... ... ... ... ... деп санайды. Ол атап көрсеткендей: «Біз тіпті дамудың үш ... ... ... токсанға, бір жылдан екінші жылға қарай бағытсыз
өте беруімізді тоқтатқанымыз жөн. ... ... ... экономикалық
кеңес 2025-2030 жылға дейінгі ұзақ мерзімді, саясат пен ... ... ... ... ... ... Ал Үкімет дамудың
бес жылдық және жылдық индикативтік жоспарларын әзірлеуіге кірісетін кезі
келді және осы жұмысқа бүкіл ... ... және жеке ... ... ... ... ... біздің
республикамызда жаңадан дамып келе ... ... ... ... Аймақтық басқару келесі сатыға көтерілді Оған ... және ... ... ... ... ... барлық деңгейдегі әкімдердіқ республикалық кеңесі (маусым-1996
ж.).
Бұл кеңесте Президент Назарбаев Н. Ә. реформалардық ... ... ... ... ... байланысты деп, атап корсетті. Аймақ
әкімдерінің алдында экономикадан ең ... ... ...... ... ... ... аяқтау, өндірістегі меншікті ретке келтіру.
Меншіктіқ ... ... ... қол ... алатын, жақсы
менеджментті ұйымдастыра алатын адамдардық қолына көшуі барлық жағдайды
жасау қажет.
3.Өндірісті-оперативті басқаруда пайдаяанылатын ұйымдық ... ... ... алуан түрлі және басқарудың әрбір
нақты функцияларын орындаған кезде олар өз ... ... ... ... ... ... орналастыру және олармен жұмыс істеу
қызметкерлерге баға беруге ... ... ... кестелерін, анықтамалықтар, кадрларды есепке алу, оларды алу
аттестаттау ... ... ... қадрларды тұрақтандыру жөнінде
шаралар дайындау сияқты ... ... ... ... ықпал жасау
әрқашанда кешенді түрде ... ... және ... ... ... өндірісте барлық жүйелер бір-бірімен тығыз байланысты және олардың
біреуіне ықпал ету басқа жүйелерді де өзгертуді ... ... ... ... процесі үздіксіз жүріп жатады, ол кәсіпорынның ұйымдық өзгеріс жасау
қажеттігі кейде учаскелердің ... енді ... ... ... асуы
мүмкін.
Басқаратын және басқарылатын кіші жуйелерге ұйымдық ықпал ұжымдар
мен ... ... ... ... ... ... Бұл
тәптіштеу ұзақ уақыт әрекет ететін әкімшілік ... ... ... ... ... ... Мүндай
әкімшілік актілер барлық кіші жүйелердіқ ұйымдық құрылымын нығайтады және
барлық құрылымдық бөлімшелердің өзара іс-қимылының бағытын, мазмұнын, ... Олар ... ... ... және тиісті бөлімшелер ... ... ... үшін ... ... ... ... қәсіпорынның құрамын, оның
органдары мен қызметкерлерінін, функцияларын айқын белгілеуге мүмкіндік
беретін әдіс. ... ... заң ... кәсіпорын мен оның бөлімшелері
жағдайының өзіндік ерекшеліктерін ескере алмайды, ... ... ... ... ... ұсынысына сүйене отырып, әрбір кәсіпорын
өндірістің ерекшеліктері ескерілетін, өзінің ... ... ... Ұйымдық тәптіштеу болімшелер немесе адамдар қызметінің шектерін,
олардық функцияларын, құқықтарын, өкілеттігін, міндеттерін, ... ... ... тәптіштеу натижесін де сол кәсіпорында:
ұйымдық кұрылым;
басқарудың линиялық және функционалдық буындар туралы жалпы Ережелері;
лауазымды адамдар және қызметтер туралы жеке ережелер жасалуы ... ... мен ... ... ... ... ... бөлімшелердің негізгі міндеттерінің тізбесін ... ... ... ... онда бар ... мен ... ішкі құрылымы
мен құрамын, сол бөлімше функцияларының сипаттамасын, басқару жұйесінің
басқа буындарымен өзара қатынастарын және ... ... ... тиіс. Мұнда бөлімшенің қызметін сипаттайтын көрсеткіштердің дәл
көрсетілуі керек. ... ... ... ... ... ... адамдар (бас инженер, цех, бөлім бастығы) туралы Ереженің
негізгі мазмұны сол адамның ... мен ... ... орнын басу, орнынан алыну тәртібін, оған бағындырылған
бөлімшелер мен адамдардың құрамын ... ... ... ... ... басқа бір, неғурлым икемді формасы нормалау
болып табылады.
Немен айналысу керек екекін ... ... ... бір ... ... қалай орындау керек екенін дәл білу қажет. Осы ... ... ... ... ... ... көп ... мен нормативтер жүмыс істейді оларда мыналар қамтылады:
сапалық-техникалық нормативтер;
технологиялык;
еңбек;
қаржы-несие;
календарлық-динамикалық ... ... ... ... ... ... операциялар бойынша календардан озықтық және т.б.);
құндық-калькуляциялық;
рентабельділік және ... ... ... ... жағынан жабдықтау (шығынды);
— жекелеген бөлімшелер мен адамдардың қызмет тәртібін, олардың
өзара іс-қимылын белгілейтін ұйымдастырушылық-басқарушылық нормалар мен
нормативтер.
Нормативтер ... ... ... ғана ... ... бір ... дамуының шекараларын, шектерін белгілейді
Басқарылатын және басқаратын ... ... ... ... ... алуан турлі топтарын жасап, бекітуді талап етеді ... ... бұл ... ... еқбекті үйымдастыру
нормативтері, эхономикалық нормативтер, техника мен технологаяны пайданалу
нормативтері және басқалар.
Өндірісті ұйымдастыру ... ... ... мен тораптардың
оңтайлы топтары мек ... ... ... ... ... ... (тұрақты сұранымды ... ... ... ... сияқты нормативтер әзірлеуді талап етеді.
Бірлескен еңбекті ... ... өте ... ... керек етеді, онда қызметкерлердің әртүрлі категорияларының
(басшылар, мамандар, техникалық атқарушылар, ... ... ... ... ... ... разрядтарының,
ставкаларының, демалыс көлемінің, ынталандыру қорлары нормативтерінің,
еңбек жұмсау нормативтерінің ... ... ... ... ... ... рентабельділіктің,
қор қайтарымының, финанс қызметінің, кредит жүйесінің және т. б. нормалары
ретінде ... ... ... ... ... бола ... да басқарудың түрлі деңгейлерінде әртүрлі қызметкерлердің ... ... ... уйымдастыруын (әзірлеу бекіту, пайдалану) талап
етеді.
Басқару жүйесінің өз ... ... ... ... ережелері;
ондірістік мәселелерді шешу мерзімдері;
есептер дайындау мерзімдері;
еңбекке ақы төлеу, сан мөлшері, басқару ... ... ... реті мен ... тасқыны, ұйымдық және ақпараттық байланыстар егжей-тегжейлі
белгіленген.
Ақпаратты нормалаудың ерекше маңызы бар, өйткені оның көлемі үнемі
ұлғайып, өндеу мен ... ... ... туседі.
Нормалардық прогресті болуы, кәсіпорындағы жағдайлардың қазіргі жай-
күйін, ... мен ... ... ... маңызды.
Ұйымдық ықпал етудің біршама ұзақ уақыт ... ... ... мен сипатын анықтайтын анағұрлым икемді формасы—ұйымдық-
методикалық нұсқау беру ол ... ... ... ... ... ... ... жәрдемдер, нұсқаулар әзірлеуді
көздеді. Негізінен алғанда, бұлар — жүйенің қажеттері ... ... ... ... ететін қызметтік және методикалық нұсқаулар.
Мысалы, еңбек әдістері, тәсілдері жөніндегі тапсырмаларды әзірлеп, оны
қызметкерлерге жеткізу.
Тәптіштеу ... ... ...... ... ... ... жарлықтың ұсыныстық сипаты болады.
Ұйымдастырушылық талдау — пайдаланылмаған резервтерді анықтау ушін
басқару жүйесін зерттеу процесінде жүрғізіледі және ... мен ... ... ... ... ... ... алғанда ұйымдастырушылық ... ... ... ... іс жүргізудің және құжаттар
айналымының техникасын, ақпарат тасқының талдау ... ... ... баға ... ... ... — сан және ... кезеңіне қарай — жүйелі, мерзімді, жоспарлы;
талдау объектісі бойынша — ... ... ... ... — пәндік немесе операциялық
процедуралық талдау болып ... ... ... ... ... ... ойлау,
ұйымдық), екінші жағдайда жекеленген операциялар мен процедуралар ... ... ... — ішкі ... немесе ведомстволық (министрліқ,
мемлекеттік комитет, бірлестік) және ... тыс ... ... ... болады.
Ұйымдастырушылық талдауды оның өткізілу мақсаттары бойынша топтауға
болады, олар; нақты ... ... ... анықтауға арналған ішкі талдау;
бір деңгейдегі буындардың жұмысын салыстыру үшін ... ... ... немесе бірдей кәсіпорындарда).
Объектіні немесе элементті ... ... ... ... ... ... немесе жуйенің барлық элементтеріне
талдау жасалатын ... ... ... ... мәні - оның ... ... талап
етеді, сондықтан оны жүзеге асыруды төмендегідей ... ... ... ... ... онда ... міндеті, мерзімі, формалары,
әдістері, пайдаланылатын техника және жауапты адамдар айқын көрсетілрді.
Жоспарда мыналар белгіленеді:
талдау ... ... ... ... ... ... объектісі (құрылым,
процесс, техника, технология);
талдау жұмысын жүргізу мерзімі;
— басқару жүйесіне талдау ... ... ... (бір жыл, 3
жыл, тұтас бесжылдық);
талдау нәтижелерін бағалаудың формалары. Мысалы, құжат айналымын,
ақпараттың тасқындарды қысқарту ... ... ... ... ... ... оларды басқару сатыларына суреттеп
сипаттама беру;
талдаудың нәтижелері қайда беріледі және ... ... ... ... қызмет ету тиімділігінің өлшемдерін, мысалы, басқару
процесі операцияларының орындалу реттілігі
Талдау объектісін оның ... ... ... ... және ... білу үшін талдап бөлшектеу,
Заттарды, құбылыстарды, олардың элементтерін топтау мен саралау.
Құбылыстардың және олардың элементтерінің сан және сапа сипаттамаларын,
олардың арасындағы ... ... ... ... ... ... ... ететін факторларға баға
беру.
Анықталған резервтерге сан және сапа жағынан баға беру.
Талдау ... ... ... ... ... ... ... Басқаруды, жоспарлауды, жобалауды үтымды етудің кейінгі
сатыларында пайдалануға арналған қорытындылар мен ұсыныстар айтылған
акықтамалар ... ... ... және перспективалық
жоспарлау — ықпал етудің ... ... ... ... жету үшін ... ... ... бөлімшелер) арасында
нақты бөлуге тиіс. Тапсырмаларды орындаушыларға жеткізу, ресурстардың
жеткілікті ... ... ... ... нормалардық, бағаның,
технологиллық режимдердің, өндірістік, ... және ... ... ... — экономикалық және ұйымдастырушылық ... ... ...... ... ... немесе оның кіші
жүйелерін ұтымды етудін, аса ... ... Ол ... нормативтер
мен ұйымдастырушылың талдау негізінде жүзеге асырылады және ... ... ... ... ... етеді, сөйтіп жұмыстың мынадай
түрлерін қамтиды:
— жаңа өндірістік құрылымды жобалау;
... ... ... ... ... ... ... орындау жөніндегі еңбегін бөлу мен
кооперациялаудың ұтымды жүйесін жобалау;
— шешімдерді жедел қабылдау, өндірісті есепке алып, оның
барысына бақылау жасау үшін ... ... ... істеуге (жинау,
беру, тіркеу, өңдеу, сақтау) арналған әр түрлі техникалық құралдарды
қолдана отырып, өндірісті ... ... ... түрде жобалау.
Басқарудың кешенді жобасы жуйенің аса ірі ... ... ... ... (басқару органдарын, штат кестесін, техникасын)
процестерін, іс жүргізу мен ... ... ... ... ... бұл ... аяқтай келіп, тағы да ... еске ... жөн: ... етудің ұйымдық әдістерін іске қоспайынша, басқарудың кез
келген функциясын орындау ... ... ... ... ... ... мен әзірлеу функциясын нормалар мен нормативтерді, ГОСТ-
тарды, ТУ-ды, мерзімдерді ережелерді, нұсқауларды, ... ... ... ... ... ... негізгі мақсаты — ... ... ... ... ... ... ... басқарушы органдардаң құрылымы атқаратын
функцияларына сәйкес ... ... ... қәзірғі кезеңде орталықпен
аймақтардың қаржы жөніндегі ... ... ... құру ... ... ең ... ... дамыту мәселелерін шешу — көліктік
қатынас жолдары мен коммуникацияны, сауда жолдарын дұрыстап реттеуді және
т. б. талап етеді.
Мемлекеттік ... ... ... ... ... қалыптастырудың алғашқы кезеңдерінде мемлекет ... әсер ... ... Оны ол әз ... ... ... іске ... Мысалы несие беру негізінен алғанда:
жоспарланбайтын, орталықтандырылмаған және ... ... ... ... ... ... қолданылады.
Несие беру күрделі құрылыстың кәсіпорындарының тиімділігін арттыруға
жәрдемдеседі.
Тұғқалардың бір түрі баға ... Бір ... баға ... ... экономика тұсында шарт емес. Дұрыс баға ... ... ... ... онық ... ... және ғылыми-
техникалық прогресті жеделдету мүдделігін ... ... ... ... ел ... оның ... — экономикалық
дамуы, нарықтық қатынастардың қалыптасуы мемлекеттік реттеусіз болмайды.
Әдебиеттер.
1.Қазақстан Республикасында кәсіпкерлікті қолдау мен ... ... ... ... бағдарламасы.-Егемн
Қазақстан , 25 маусым.
2.1996 — 1998 жылдарға арналған реформаларды тереңдету ... ... ... іс-қимыл жоспары.- Егемен ... ...... ... ... ретінде
қалыпатасуы мен дамуының стратегиясы.- Алматы, Дәуір, 1992 ж.
4.Н. Ә. Назарбаев — ... ... ... Ә. ... — "Қазақстан -2030 Барлық қазақстандықтардың өсіп-
өркендеуі, ... және ... ... Ел ... ... жо-дауы, Алматы, 1997.
6.Қ.В.Бердалиев, С. Ы Өмірзақов — Менеджмент негіздері-Алматы, ... К. В. ... және т. б. — ... ... ... 1995
8. Мескон М. X., Альберт М., Хедоури Ф. — Менеджмент негіздері, М.,1995.
9. Герчикова И. Н, — "Менеджмент"-М. Банки-Биржи, 1994

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасында елдің экономикалық мүмкіндіктерін және ұйымдарды тиімді басқарудың шетелдің даму тәжіребиесін ескере отырып, ұйымдарды құрудың және тиімді басқарудың теоретикалық әрі практикалық тиімділігі76 бет
Үкіметтік емес ұйымдардың мемлекеттің халықтың әлеуметтік тұрғыдан қорғалмаған бөлігін зерттеу саласында, ғылыми негізделген әдіснамалық және теориялық жағдайды қалыптастыру және халықты әлеуметтік қорғауды көтеруге бағытталған нақты ұсыныстардың оның тиімділігін көтеру құралы ретінде халықты әлеуметтік қорғауға қосқан үлесі67 бет
Бухгалтерлік есептің мәні мен мазмұны8 бет
Компьютер жұмысының принципi85 бет
Экология және қоршаған ортаны қорғау: жоғары оқу орындарына арналған оқулық106 бет
ҰБТ-ға оқушыларды дайындаудың тиімді әдістері мен тәсілдері4 бет
Сақтандыру компанияларын қайта ұйымдастыру және олардың банкроттығы және Қазақстанда сақтандыру ісінің тиімділігіне олардың әсері44 бет
"Дербес электронды есептеу техникасының архитектурасы."8 бет
"Кәсіпорынның өндірістік қорлары."5 бет
"Ұн сорттарын пішіндеу және бақылау"9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь