Жартылай өткізгіштердегі электр тогы

Жоспар
Әр түрлі ортадағы электр тогы
Металдардың электрондық өткізгіштігі
Электрондардың металдағы қозғалысы
Өткізгіш кедергісінің температураға тәуелділігі
Асқын өткізгіштік

Жартылай өткізгіштердегі электр тогы
Қоспалары бар жартылай өткізгіштердің
электр өткізгіштігі
Алаған (акцепторлық) қоспалар.
Қорытынды:
Пайдаланған әдебиеттер:
Электр тогын қатты, сұйық газ тәрізді денелер өткізеді.
Электр энергиясын ток көзінен тұтынушыға жеткі-зуде металл өткізгіштер кеңінен қолданылады, соны-мен қатар бұл өткізгіштер электр двигательдерінде және генераторларда, электр қыздырғыш приборларда т.б. қолданылады.
Металдармен қатар, жақсы өткізгіштер болып табылатын, яғни көп мөлшерде еркін зарядталған бөлшектері бар заттар болып саналатын электро-литтердің судағы ерітінділері немесе балқымалары және ионданған газ - плазма. Өткізгіштердің бұл түрі техникада кеңінен қолданылады.
Вакумдық электрондық приборлардағы электр то-гын түзетін - электрондардың ағыны.
Өткізгіштер мен диэликтриктерден басқа (аз мөл-шерде еркін зарядталған бөлшектері бар заттар) электр өткізгіштігі өткізгіштер мен диэлектриктің аралығында жататын, заттардың бір тобы бар. Бұл заттар өткізгіштер дейтіндей электрді жақсы өткізбейді, ал оларды диэлектриктерге жатқызатын-дай соншалықты нашар да өткізбейді. Сондықтан олар жартылай өткізгіштер деп аталады.
Соңғы уақытқа дейін жартылай өткізгіштер прак-тикада айтарлықтай роль атқарған жоқ. Әрине, электр энергиясын сым арқылы жеткізу үшін бұ-рынғыша өткізгіштер қолданылады. Жартылай өткіз-гіштер радиоқабылдағыштардағы, есептеу машина-ларындағы және т.б. токты түрлендіруші элемент-тер ретінде қолданылады.
Пайдаланған әдебиеттер:
1.Физика - 10 сынып « Атамұра»
        
        Жоспар
Әр түрлі ортадағы ... ... ... өткізгіштігі
Электрондардың металдағы ... ... ... ... ... ... ... тогы
Қоспалары бар жартылай ... ... ... ... әдебиеттер:
Әр түрлі ортадағы ... ... ... ... ... өткізгіштігі
Электр тогын ... ... газ ... денелер
өткізеді.
Электр энергиясын ток ... ... ... өткізгіштер ... ... ... ... ... ... ... және генераторларда,
электр қыздырғыш приборларда т.б. ... ... ... ... ... ... көп мөлшерде еркін ... ... ... ... саналатын электро-литтердің ... ... ... және ... газ - ... бұл түрі ... кеңінен қолданылады.
Вакумдық электрондық ... ... ... - ... ... мен ... ... (аз мөл-шерде
еркін зарядталған ... бар ... ... ... мен ... ... заттардың бір тобы бар. Бұл ... ... ... ... өткізбейді, ал ... ... ... ... да
өткізбейді. ... олар ... ... деп ... ... ... жартылай ... ... роль ... жоқ. ... ... энергиясын
сым ... ... үшін ... ... ... ... ... машина-ларындағы және т.б. ... ... ... ... ... ... еркін заряд тасушылар электрондар ... ... ... өте ... 1028 1/м3 шамасында.
Бұл электрондар ... ... ... ... ... ... олар 10-4 м/с ... ... ... ... орын ... ... ... электрондардың бар ... ... ... ... ... ... ... бола-тындығын тәжірбие
жүзінде Л. И. ... мен Н.Д. ... ... ... пен Р. ... ... берген.
Бұл ... ... ... ... ... да, оның екі ұшын бір - ... ... екі
металл дискіге ... ... ... сырғымалы контактілердің жәрдемімен
гальванаметрді қосады.
Катушканы ... ... да ... тоқтата ды. Катушканың
зарядталған еркін ... ... ... ... ... ... ... болады, катушкада ... ... ... ... ... ... ... тежеледі де, ток ... ... ... ... ... оның ... зарядталған бөлшек-тердің
қозғалысынан ... ... ... ... ... ток ... ... ... ... ... ІqІ /m қатынасына пропорционал. ... ... ... ... ... ... зарядты өлшеу
арқылы осы ... ... ... Ол 1,8·1011 Кл/кг
тең екен.
Электрондардың металдағы ... ... ... болатын тұрақты күш әсерінен
электрондар ... ... ... бір жылдамдық
алады. Бұл ... әрі ... ... ... ... ... кристал-дық тордың иондарының тарапынан
электрондарға ... бір ... күш әсер ... ... ... ... орташа
жылдамдығы өткізгіштегі электр өрісінің ... v ~ Е олай ... ... ... ... да ... болғаны, себебі
Е=U/l, мұндағы l өткізгіштің ... ... ... ... ... ... дәлелденген. Электр өрісінің ... ... ... ... ... ... ... орташа жылдамдықпен қозғалады. Реттелген
қозғалыстың ... ... өріс ... тура
пропорцианал.
Өткізгіш кедергісінің температураға тәуелділігі
Болат ... ... алып ток ... ... оны жанарғының ... ... ... ... ... ... Бұл ... өткізгіштің ке-дергісінің деп өзгергенін ... 0 С-де ... ... R-ге тең, ал ... R ... онда кедергінің салыстыр-малы
өзгеруі, ... ... ... t тем-ператураның
өзгерісіне тура ... – R0 = ... а ... ... ... ... деп ... Ол зат ... ... ... ... ... сан ... өткізгіштігі ... ... ... өзгерісіне тең.
Барлық ... ... үшін a>0 және ... ... ... ... Егер ... аралықта-ғы онша ... ... онда ... ... және оны ... сол
аралықтағы орта ... тең деп ... ... ... ерітінділерінде температура ... ... ... шығатын қорытынды:
Температураның өзгерісінде а аз ... ... ... ... тәуелді деп есептеуге болады.
Металдар ... ... ... ... ... ... ... термометрдің
негізгі жұмыстық ... ... ... сым алынады,
оның кедергісі тем-ператураға ... Сым ... ... ... ... ... ... болады. Сұйықты термометрлер ... ... ... термометрлер өте төмен және өте ... ... ... ... ... кедергісі температура артқанда
сызықтық түрде ... ... ... ... ... кемейді.
Асқын өткізгіштік
1911 жылы Голландия физигі ... - ... ... - асқын өткізгіштікті ашты. Ол ... ... ... мұздатқанда оның кедергісі әуелі біртіндеп
өзгеріп, ал ... 4,1 К ... ... ... дейін
төмендейтінін ашқан. Осы құбылыс асқын өткізгіштік ... ... ... ... да асқын өткізгіштер
ашылды.
Асқын ... өте ... ... 25К маңында
байқалады. Егер асқын өткізгіштік ... ... ... ток ... ... ... ток ... алып
тастаса, ұзақ ... ... күші ... ... ... жақын температура-да асқын
өткізгіш болатын ... ... ... ... онда техникалық ... ... - ... ... ... ... ... болар еді.
Асқын ... ... ... негізінде ғана
түсіндіруге болады. Ол ... ... 1957ж ... Дж. Бардин, Л. Купер, Дж. ... және ... ... Н. Н ... ... жылы жоғары температурадағы ... ... ... ... ... ауысу температурасы 100К ... ... ... және ... элементтердің (керамиканың)
күрделі ... ... ... ... ... өткізгіштік бола-шақта
бүкіл электротехника, радиотехника және ... жаңа ... ... ... ... ... бұл саладағы прогресті тежеп тұрған
қымбат ... газ - ... ... температурасына дейін
мұздатудың қажеттілігі.
Көптеген ... мен ... 25 ... төмен
температурада кедергісінен толық айырылады-асқын ... ... ... электр тогы
Жартылай өткізгіштердің ... ... ... ... ... ... ... Өлшеу нәтижелеріне қарағанда бірсыпыра
элементтердің ... ... ... т.б.) ... CdS және т.б.) ... ... жоғарылаған сайын ... ... ... ... ... байқалады. Міне, сондай
заттар ... ... деп ... ... ... кезде валенттік электрондардың
кинетикалық ... ... да, ... ... ... Олар ... ... тор ... ... ... ... ... ... өткізгіштік
Байланыстың үзілуінен ... ... ... ... болады. Оны кемтік деп ... ... күй ... ... ... ... ... электрондар-дың біреуі ... ... ... ... де, сол ... ұшып ... жаңа кемтік ... ... ... үлгідегі ... ... ... тең ... онда оң ... орын ... кемтіктің орын ... ... ... электр тогын туғызбайды.
Сонымен жартылай ... ... ... екі
түрі бар: ... және ... ... ... ... ... тек электрондық
ғана ... әрі ... ... ... ... жоқ ... жартылай ... ... ... ... Бұл жағдайда
өткізгіштік ... ... ... ... аталады.
Қоспалары бар жартылай ... ... ... ... ... барын-ша
тәуелді. Жартылай өткізгіштердің ... ... ... ... ... еркін электрон-дардың саны
аз. Мысалыбөлме ... ... ... ... ... еркін ... ... ... ... санының он миллиардтан бір ... ... ... ... ... - олар-дың
құрамында қоспа болған кезде ... ... ... ... ... пайда болуында.
Береген (донорлық) ... бар ... ... ... ... ... ... шоғыры өте аз ... ... ... ... саны көп есе ... ... Себебі
мышьяк атомының валенттілік электроны ... Оның ... ... ... жасауға қатысады. Ал
бесінші ... ... ... әлсіз байланыста
болып қалады. Ол ... ... оңай ... ... еркін электронға айналады.
Өз ... беру ... ... ... санын
көбейтетін қоспалар береген қоспалар деп ... ... ... ... саны ... ... ... болса, онда ... ... түрі ... ... ... ... өздерінің артық валенттік элек-
трондарын ... ... ... ... өткізгіш
құралады. Алаған қоспалар кемтіктер ... ... ... ... ... ... ... мен қорытпалар 25 К-нен төмен
температурада ... ... ... - ... ... ... меншікті ... ... ... ... артады.
Жартылай өткізгіштерде радиоқабылдағыштардағы, ... және т.б. ... ... ... ... жартылай өткізгіштерде ... ... ... бар: ... және ... жартылай өткізгіштердің өткізгіштігі (меншікті
өткізгіштік) еркін ... орын ... ... және қос ... ... бос ... ауыстыруы-мен (қемтіктік
өткізгіштікпен) іске асырылады.
Сонымен, ... ... ... ... емес
екен: тура бағыттағы ауысудың ... кері ... ... ... - 10 ... « ...

Пән: Физика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
72 пәтерлі тұрғын үй, дүкені мен офис және шаштараз жобасы60 бет
Орта мектепте жаңа оқыту технологиялар көмегімен оқушылардың физика сабағына қызығушылығын арттыру47 бет
Тоқ көзі5 бет
Тұрақты ток заңдары5 бет
Қатты денелердегі “электр өткізгіштік” бөлімін компьютердің қолдануымен орта мектепте оқыту46 бет
«Радиотехника және антенна негіздері» пәні бойынша емтихан сұрақтары14 бет
Биполяр транзистор22 бет
Биполяр транзисторлар20 бет
Триггерлер. Триггерлердің топталуы.21 бет
Тұрақты ток тізбектері15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь