Абай өмірбаяны


Абай Ибрахим Құнанбаев (1845-1904) қазақтың ұлы ақыны композитор филосов қазақ жазба классигі. Шын аты – Ибрахим. Туған жері – бұрынғы Қарқаралы ауданына қарасты Шыңғыс тауының баурайы. Орта жүздің Арғын тайпасының Тобықты руынан шыққан билер әулиетінен. Ақынның арғы бабасы – Олжай батыр. Олжайдан Айдос, Қайдос, Жігітек есімді 3 ұрпақ тарайды. Айдостың Айнара деген әйелінен Ырғызбай, Көтібақ, Топай, Торғай туады. Бұлардың әкесі момын шаруа адамы, ал шешесі өткір тілді, ор мінезді әйел болған. Сол Айнара ана балаларына:

«Шынжыр балақ, шұбар төс Ырғызбайым,
Торнақ жалды торайғыр Көтібағым,
Әріде кетпес, беріде кетпес Тонайым,
Сірә да еңбас Төрғаным» - деген сипаттама берген (Әуезов М. Жиырма томдық шығармалар жинағы. А., 1985, 26-б). Анасы айтқанындай, Ырғызбай ортасынан оза шауын, ел басқарған. Ырғызбайдан Үркер, Мырзатай, Жортар, Өскенбай тарайды. Өскенбайдың әйелі – Зереден құнынбай туады. Құнынбай мен Ұлжаннан-Абай туған. Болашақ ақын сабырлы мінезіне, кең пейіліне сай ел анасы атанған «кәрі әжесі» Зеренің мол қазынадай аңыз ертегілерін естіп, абысын – ажынға жайды, әзіл-қалжыңға шебер, жөн-жобаға жетік өз анасы Ұлжанның тәрбиесінде өсті.
Осындаай текті ортадан шыққан Құнанбай мен Ұлжаннан туған төрт ұлдың бірі Абай жастайынан-ақ ерекше қабілетімен, ақылдылығымен көзге түседі. Балаға сыншы әкесі осы баласынан қатты үміт етеді. Сондықтан да ол Абайды медреседе төрт жыл оқығанынан кейін, оқудан шығарып алып, қасында ұстап, ел басқару ісіне баули бастайды. Әкесінің төңірегіндегі ел жақсыларымен араласып өз халқының рухани мәдениет жүйелерімен жеке танысады. Билікке араласып біраз тәжірибе жинақтағаннан кейін ол халық тұрмысындағы ындағы көлеңкелі жақтарға сәуле түсіруге күш салып бағады.
Әдебиеттер:

1. Абай Екі томдық шығармалар жиынтығы. – Алматы Жазушысы.
Т.1. Өлеңдер мен поэмалар – 1986-302б
2. Абай. Қалың елім қазағым: Шығармалары; Алматы Жалын 1995-383б.
3. Абай және қазіргі заман: өмірі мен әдебиеті мұраларының жаңа қырлары. Алматы ғылым 1994-336бет.
4. Әлімбаев М. Халық ғажап тәлімгер: қазақ халқының мақал мәтердеріндегі, қара өлеңдеріндегі, халықтық педогогика және поэзиясындағы азаматтық тағылым хақында Алматы Рауан 1994-144б.
5. Мырзахметов М. Абайдың адамгершілік мұраттары. – Алматы: Рауан, 1993. – 279б.
6. Абетаева Е. Абайдың педогогикалық және психологиялық көзқарастары // Ұлағат, - 2003. - №3 – Б. 49-55.
7. Керейбаев К. Абай жырларындағы адамгершілік тәрбиесі // Қазақстан мұғалімі. – 2000 – 12 сәуір (№11-12). Б.3
8. Рақымжанов Т. Халық позиясы және Абай // Ақиқат. – 2001. №8 –Б. 64-69
9. Сабыр А. Өсиетті – ұрпаққа өнеге // Қазақстан мектебі. – 2000 - №7 – Б. 71.

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге








Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Абай Құнанбаев өмірбаяны және шығармалары18 бет
Абай Құнанбаевтың өмірбаяны, ақындық жолы17 бет
Абай Құнанбайұлы өмірбаяны8 бет
Абайдың өмірі мен шығармашылығы, шығармашылық өмірбаяны, Абай өлеңдеріндегі ғылым тақырыбы. Абайдың эстетикалық тағлымы16 бет
Абайдың өмірбаяны7 бет
«Абайтану» пәні бойынша лекция тезистері44 бет
«қайым және алаш» сценарий6 бет
Абай (Ибрагим) Құнанбаев30 бет
Абай (Ибрахим) Құнанбайұлы Өскенбайұлы28 бет
Абай - дана, Абай – дара тұлға13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь