Басқарудың әлеуметтік - экономикалық әдістері

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
1. Әлеуметтік.психологиялық әдістерінің жіктелуі мен сипаттамалары ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
2. Шаруашылық қызметтің әлеуметтік бағытын күшейту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9
3. Елдің әлеуметтік . экономикалық дамуын жеделдету басқарудың шаруашылық механизмінің тиімділігінің жоғарғы критерийі ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..10

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12

Сілтеме ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .13

Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..14
Басқарудың әлеуметтік-психологиялық әдістері ұжымды қалыптастыру әрі дамыту процесіне, олардың өз араларындағы әлеуметтік процестерге ықпал етудің нақты амалдары мен тәсілдерінбілдіреді.
Бұл әдістердің мақсаты – адамдардың өсе түскен, яғни өскелең әлеуметтік қажеттіліктерін қанағаттандыру, олардың жан-жақты үйлесімді дамуын қамтамасыз ету және осылардың негізінде жеке тұлғаның еңбекке деген құлшынысын, ұжымдардың тиімді еңбек етуін арттыру.
Басқару әдістері ең алдымен ықпал етудің бағытын анықтайтын өзінің уәждемелік (мотивационной – себеп тудыратын) сипаттамасымен ерекшеленеді. Бұл сипаттама адамдардың мінез-құлқын анықтайтын және тиісті әдіс топтарына бағдарланған уәждемелерді (мотивы – себепкерлер) көрсетіп береді.
Әлеуметтік-психологиялық әдістері рухани мүддеге (қажеттілікке) ықпал етудің мүмкіндіктерін пайдаланады. Әлеуметтік уәждеме (мотивация) саяси, моральдық, ұлттық, отбасылық және басқа да әлеуметтік мүдделердің бағдарын қарастырады.
Ұжымның әлеуметтік сипаттамасы мен өндірістің экономикалық және ұйымдастырушылық көрсеткіштері арасында тығыз байланыс болады. Әлеуметтік мәселелерді шешіп алмайынша еібекке деген дұрыс қатынасқа (көзқарасқа) өндірісті тиімді дамытуға қол жеткізу мүмкін емес.
Әлеуметтік-психологиялық аспектіде өндірістік ұжымның рөлін қалай ұғуға болады?
Өндіріс ұжымы – бұл қоғамның пайдасы үшін бірігіп қызметететін, ортақ мақсат, ортақ мүдде бастарын біріктірген, бәрі біреу үшін, біреу бәрі үшін жауап беретін, бір ұйымға жұмыс істейтін адамдардың жиынтығы.
Өндіріс ұжымы – бұл бірігіп еңбек ететін адамдардың тек жай ғана бас қосуын білдірмейді. Ол жекелеген жұмыскерлер мен олардың топтары арасындағы тұрақты әрекет ететін экономикалық, өндірістік-техникалық, өнегелік (нравственных), мәдени,
Басқарудың әлеуметтік әдістері
Әлеуметтік әр қилы әдістердің кең спектірін қамти алады:
- әлеуметтік-саяси;
- әлеуметтік реттеу;
- әлеуметтік бастама;
- моральдік ынталандыру.
Әлеуметтік нормалау әдістері әр түрлі әлеуметтік нормаларды енгізу жолымен ұжым және жеклееген жұмыскерлер арасындағы әлеуметтік қатынасты оңайлатуға мүмкіндік тудырады. Бұл нормаға ішкі тәртіп ережесі, ұйым жарғысы, әр түрлі кодекстер, өндірістік әдеп ережелері, тәртіпке шақыру формалары жатады.
Әлеуметтік –саяси әдіс – бұған қоғамдық ұйымдардың ықпал ету әдістері кіреді.
Әлеуметтік реттеудің әдістері әр түрлі ұжымдардың топтардың, тұлғалардың мүдделері мен мақсаттарын анықтау және реттеу жолымен әлеуметтік қатынастарды ретке келтіріп, үйлестіруде пайдаланылады.
Моральдік ынталандыру әдістерін өз қызметтерінде жоғары нәтижелерге қол жеткізген жеке жұмыскерлерді, ұжымдарды көтермелеу үшін қолданады.
Басқарудың психологиялық тәсілдері адамдар арасындағы қарым-қатынастарды ұжымда үйлесімді ахуал жасау арқылы реттеуге бағытталған.
Басқаруды ұйымдастыру адам психикасының жұмыс істеуі, яғни дүние таным, қиял, ықылас-ілтипат және басқа элементтер негізінде жүзеге асады. Соныдқтан, адамның уақыт сәтіндегі психикалық ахуалы оның жеке іс-қызмет нәтижелеріне тікелей және тура әсер етіп қана қоймайды, барлық ұжымның іс-қызмеи қорытындыларына да әсер етеді.
Басқаруды ұйымдастыру мен жүзеге асыру кезінде адамдардың іс-қызметтегі мінез-құлқының заңдарын ескеру қажет. Бұлар:
- адам әрқашан өзі аз шығарып, көп нәтижелерге жетуге ұмтылады;
әрбір адам нәтижесінде жарамды формада өзіне ең көп шамадағы көтермелеу - мен ең аз шамада жаза болатындай әрекет етуге ұмтылады;
- әрбір адам өзін іс жүзінде көтермелейтін немесе жазалайтын инстанция не айтса, соны істейді;
Басқарудың психологиялық әдістеріне мыналар кіреді:
шағын топтар мен ұжымдарды іріктеп жинақтау;
еңбекті ізгілендіру;
Әлеуметтік-психологиялық әдістері рухани мүддеге (қажеттілікке) ықпал етудің мүмкіндіктерін пайдаланады. Әлеуметтік уәждеме (мотивация) саяси, моральдық, ұлттық, отбасылық және басқа да әлеуметтік мүдделердің бағдарын қарастырады.
1. Мескон Н.Х., Альберт М., Хедоури Ф. – Основы менеджмента. / Н.Х., Мескон М., Альберт, Ф Хедоури Пер. с англ.. - М. : Дело, 2005. – 702 с.
2. Кабушкин Н.И. «Основы менеджмента». / Н.И. Кабушкин. – М. : Дело, 2005.-453 с.
3. Веснин В.Р. Менеджмент в схемах и определениях. / В.Р. Веснин – М.: Проспект, 2008.-125 с.
4. Веснин В.Р. Менеджмент. / В.Р. Веснин– М.: Проспект, 2009.- 502с.
5. Радугин А.С. Основы менеджмента / А.С. Радугин – М. : Кредо 2005.- 412 с.
6. Глушко Е.В. Теория управления. / Е.В. Глушко – М. : 2005.- 341 с.
7. Виханский О.С. Менеджмент. / О.С. Виханский – М. : «Экономика», 2005.- 470с.
8. Поршнева А.Г. Управление организацией: Учебник / под ред. А.Г. Поршнева, З.П. Румянцевой, Н.А. Саломатина. 2-е издание. – М. : ИНФРА – М.: 2006. - 480с.
9. Кнышова Е.Н. Менеджмент. / Е.Н. Кнышова – М. : ФОРУМ-ИНФРА-М, 2005. – 328с.
10. Бердалиев К. Менеджмент: лекциялар курсы. / К. Бердалиев – Алматы : Экономика, 2005.-238 б.
11. Рахимбаев А. Б., Бельгибаев А. К Менеджмент. / А.Б. Рахимбаев, А.К Бельгибаев. – Алматы : Юрид. лит.,2007.-164 с.
12. Пилипенко Н. Н. Основы менеджмента. / Н. Н. Пилипенко. - М. : Дашков и К, 2009. - 141 с.
        
        Жоспар
Кіріспе............................................................................................................................................3
* Әлеуметтік-психологиялық әдістерінің жіктелуі мен сипаттамалары....................................5
* Шаруашылық қызметтің әлеуметтік бағытын күшейту............................................................9
* ... ... - ... ... жеделдету басқарудың шаруашылық механизмінің тиімділігінің жоғарғы критерийі ретінде..........................................................10
Қорытынды................................................................................................................................12
Сілтеме.........................................................................................................................................13
Қолданылған әдебиеттер..........................................................................................................14
Кіріспе
Басқарудың әлеуметтік-психологиялық әдістері ұжымды қалыптастыру әрі ... ... ... өз араларындағы әлеуметтік процестерге ықпал етудің нақты амалдары мен тәсілдерінбілдіреді.
Бұл әдістердің мақсаты - ... өсе ... яғни ... ... қажеттіліктерін қанағаттандыру, олардың жан-жақты үйлесімді дамуын қамтамасыз ету және осылардың негізінде жеке тұлғаның еңбекке деген құлшынысын, ұжымдардың ... ... ... арттыру.
Басқару әдістері ең алдымен ықпал етудің бағытын анықтайтын өзінің уәждемелік (мотивационной - себеп ... ... ... Бұл ... ... мінез-құлқын анықтайтын және тиісті әдіс топтарына бағдарланған уәждемелерді (мотивы - ... ... ... ... ... ... (қажеттілікке) ықпал етудің мүмкіндіктерін пайдаланады. Әлеуметтік уәждеме (мотивация) саяси, моральдық, ұлттық, отбасылық және басқа да әлеуметтік мүдделердің ... ... ... ... мен ... ... және ... көрсеткіштері арасында тығыз байланыс болады. Әлеуметтік мәселелерді шешіп алмайынша ... ... ... ... ... ... ... дамытуға қол жеткізу мүмкін емес.
Әлеуметтік-психологиялық аспектіде өндірістік ұжымның рөлін қалай ұғуға болады?
Өндіріс ... - бұл ... ... үшін ... ... ортақ мақсат, ортақ мүдде бастарын біріктірген, бәрі біреу үшін, біреу бәрі үшін жауап ... бір ... ... ... адамдардың жиынтығы.
Өндіріс ұжымы - бұл бірігіп еңбек ететін адамдардың тек жай ғана бас ... ... Ол ... жұмыскерлер мен олардың топтары арасындағы тұрақты әрекет ететін экономикалық, ... ... ... мәдени,
Басқарудың әлеуметтік әдістері
Әлеуметтік әр қилы әдістердің кең спектірін қамти алады:
- әлеуметтік-саяси;
- әлеуметтік реттеу;
- әлеуметтік бастама;
- ... ... ... әдістері әр түрлі әлеуметтік нормаларды енгізу жолымен ұжым және жеклееген ... ... ... ... ... ... ... Бұл нормаға ішкі тәртіп ережесі, ұйым жарғысы, әр түрлі кодекстер, өндірістік әдеп ережелері, ... ... ... ... - саяси әдіс - бұған қоғамдық ұйымдардың ықпал ету әдістері кіреді.
Әлеуметтік реттеудің әдістері әр түрлі ұжымдардың ... ... ... мен ... ... және ... ... әлеуметтік қатынастарды ретке келтіріп, үйлестіруде пайдаланылады.
Моральдік ынталандыру әдістерін өз қызметтерінде жоғары нәтижелерге қол ... жеке ... ... ... үшін ... ... ... адамдар арасындағы қарым-қатынастарды ұжымда үйлесімді ахуал жасау арқылы реттеуге бағытталған.
Басқаруды ұйымдастыру адам психикасының жұмыс істеуі, яғни дүние таным, қиял, ... және ... ... негізінде жүзеге асады. Соныдқтан, адамның уақыт сәтіндегі психикалық ахуалы оның жеке іс-қызмет ... ... және тура әсер етіп қана ... ... ұжымның іс-қызмеи қорытындыларына да әсер етеді.
Басқаруды ұйымдастыру мен жүзеге асыру кезінде адамдардың іс-қызметтегі мінез-құлқының заңдарын ескеру қажет. Бұлар:
- адам ... өзі аз ... көп ... жетуге ұмтылады;
әрбір адам нәтижесінде жарамды формада өзіне ең көп шамадағы көтермелеу - мен ең аз ... жаза ... ... ... ... ... адам өзін іс жүзінде көтермелейтін немесе жазалайтын инстанция не айтса, соны істейді;
Басқарудың психологиялық әдістеріне мыналар кіреді:
шағын топтар мен ұжымдарды іріктеп ... ... ... рухани мүддеге (қажеттілікке) ықпал етудің мүмкіндіктерін пайдаланады. Әлеуметтік ... ... ... ... ұлттық, отбасылық және басқа да әлеуметтік мүдделердің бағдарын қарастырады.
* Әлеуметтік-психологиялық әдістерінің жіктелуі мен сипаттамалары
Әлеуметтік-экономикалық жүйеде басқарудың әлеуметтік-психологиялық әдістерінің ... ... баға ... Бұл ... ... ... -- адам (басшы, субъект).
Басшының өндірістегі аса маңызды функциясы -- шешім қабылдау, ол шешімдерге жеке стильдер ықпал ... ... ... ... да, оларды тексеруге де бірдей көңіл бөліп отыратын басшылар салиқалы түрдегі шешімдер қабылдайды. Болжамдар жасау процесі оларды ... мен ... ... ... тым басым түсіп жататындарға албырттық шешімдер қабылдау тән. Практикалық жұмыста шешімдердің албырттықпен ... ... ... ... іске ... әкеп соғуы мүмкін.
Енжар шешімнің әзірленуі бақылаушылық іс-қимылдың басым болуымен, ұсынылған болжамды үнемі әсіре тексерумен сипатталады, мұның өзі ... ... ... ... созылуына әкеп соғады, көріп отырғанымыздай, аталған үшеуінің ... ... ... шешімдерге артықшылық беріледі.
Қабылданған шешімдердің тиімділігі олардың, объективті жағдайда қаншалықты сай келетіндігіне ғана емес, сонымен ... ... ... ұйымдастыруға, адамдарды іріктеп алуға, бағыныштылар арасында міндеттерді ... ... ... ... ... ... ... байланысты.
Алайда ең жақсы шешім, мейлінше ойластырып ұйымдастыру және ... ... ... көрсеткен жағдайда ғана тиімді болмақ, Басшы адамның санасына, оның ... әсер ете ... ... ... құлшындыра алады. Бұл құлшыныс физиологиялық, экономикалық, әлеуметтік және рухани факторлардың күрделі ... ... ... ... байланысты. Міне, сондықтан кез келген басқарушылық шешім ең алдымен адам факторының ролін арттыруға байланысты болады.
Товар-ақша қатынастары, ... ... ... ... ... адам факторынық, орындаушының іске көзқарасының рөлі күрт күшейеді. Сондықтан тәртіп орнату, талапшылдық ахуалын жасау, тәртіптілік пен жауапкершілікке тәрбиелеу ... ... ... ... ... ... ... деп қарастырылуға тиіс.
Өкінішке қарай, кептеген басшылар адамға жай ғана жұмыс күші деп, ягни ... ... ... ... ... ... ... орындау құралы деп қарайды, басқаша айтқанда, басшылар негізінен экономикалық көрсеткіштер мея технологиялық процестерге көп көңіл бөледі мұның өзі ... ... ... ... құрал-жабдықтарынан шеттелуіне әкеп соғады.
Адам психологиясын және ұжым ... ... ... ... өз ... ... ашу, жемісті еқбек ету және өндірістік ресурстарды мейлінше тиімді пайдалану мүмкін емес тәрізді. Мұны сонау 1927 жылы Чикагода, Элтон Мэйоның ... 80 мың ... ... ... жабдықтары заводында жүргізілген тәжірибелер дәлелдейді (1880-1949).Олардың нәтижелері оның "адамдық қатынастар" доктринасының негізіне алынды. Жұмысшыларға "энергетикалық ... ... ... Ф. У, ... (1856-1915) салыстырғанда, Э. Мэйо (психолог, дәрігер) өнімділікті арттырып, дау-дамайдан арылу үшін ... ... ... ету, ... ... қою" ... деп санады.Яғни, ол өндірістік проблемадарды шешуге "психологиялық тұрғыдан" қарады.
Жұмысшыларды өз ... ... Ф. У, ... ... -- Э. ... ... жұмысшы әйелдерді іріктеп алу олардық бір-бірін ұнатуына қарай жүргізілді Э. Мэйо жұмысшылар жеткілікті дәрежеде зиялы, ... үшін ... ... мен идеялары бар деген тұжырымға келді.
Тейлор стимулды -- ... және ... ... ... білетін. Мэйо жұмысшыны жай ғана "экономикалық адам" деп ... жоқ, ол ... ... ... ... мақсаттарына сай келеді деп сендірді, ол ақшадан да күштірек стимулдарды: мақтаумен көтермелеуді, өз ... үшін ... ... тәрбиелеуді көре білді. Мэйоның, пікірінше, шебер "адамдық қатынастар" ... ... ... және ... онық ... ... ... бойынша) гөрі, онық адамдарға басшылық ету, олармен қатынас жасай білу қабілеті маңызды,
Еңбек ұжымын басқаруда әлеуметтік-психологиялық факторларды пайдалану және жеке адам ... ... ... ... оның еңбек ұжымын басқаруда әлеуметтік-психологиялық факторларды пайдалана білуімен анықталады. Еқбек коллективінде әлеуметтік-психологиялық қауымдастық -- ... ... ... ... мен ... ... ... оларда еабек өнімділігін арттырудың, шаруашылық есеп принциптерін нығайтудың, ұжымның қоғамдық өмірін демократияландырудың орасан зор ... ... осы ... іске ... үшін басшы:
-- өндіріс пен еңбекті ұйымдастыру шарттарын;
-- материалдық және моральдық ынталандыру жүйесін;
-- ... ... ... ... ... ... негіздердің дамытылуын;
-- өзініқ кызметтік және қоғамдық ... ... ... жеке үлгі ... біліп, пайдалануы қажет.
Басшының моральдық-психологаялық факторларды елемеуі басқару саласында әкімшілік-әміршіл жүйені қалпына келтіруге әкеп соғады. Өндірісті басқаруда ... ... ... қолдану мен пайдалану меншік туралы, аренда туралы, бірыңғай салық жүйесі туралы заңдарының қабылдануына ... ... ... Бұл ... ... ... мен объектісі, централизм мен демократизм мүдде-лерінің сәйкестігін, жүйенің, іс-қимыл бірлігін ... ... ... ... ... ... ұжымдарына және жекелеген қызметкерлерге ықпал жасайдыг сондықтан да ол ... ... ... ... игі ... жасайтынын көре білуге міндетті.
Басқарудың әлеуметтік-психологиялық (тәрбиелік) әдістері еңбек ұжымдарында алда ... ... ... ... ... ... ... жәие тұрақты моральдық-психологиялық ахуал жасауға бағытталған. Ол арға жататын басқарудың әлеуметтік әдістері мыналар:
-- ... ... ... әдістері;
әлеуметтік жоспарлау әдісі (нормалау, ішкі тәртіп ережелері, іскерлік этика ережелері);
-- ... ... ... ... ... ... мен ... жандандыру әдістері;
-- қызметкерлер арасындағы ресми және беиресми қатынастар.
Васкдрудың, психологиялық әдістері:
-- шағын топтарды, коллективтерді комплектілеу ... ... ... ... беру әдістері;
-- іштей құлшындыру әдістері (жеке өнеге);
-- кәсіптік іріктеу және үйрету ... ... ... ... ... үшін ... ... коллективтік әлеуметтік даму жоспрын жасай білуге міндетті, ол ... ... және ... төрт ... ... ... бөлім (әлеуметтік құрылымдағы өзгерістер, қызметкерлердің біліктілігі мен білімін арттыру);
-- екінші бөлім (қызметкерлердің еңбек ... ... мен ... ... ... бөлім (қызметкерлердің әл-ауқатын арттыру және мәдени, тұрғын үй-тұрмыстық жағдайларын жақсарту);
-- төртінші бөлім қызметкерлерді ... ... ... және ... ... дамыту және басқалары,
Басшының моральдық беделі басқару тиімділігінің қажетті шарты болып табылады, ол бедел онық жеке іскерлік қасиеттерін ... ... оның ... ... мен көзқарастарына сенуге негізделеді.
Басшының, шеберлігі оның бағыныштыларымен қарым-қатынасынан ерекше ... ... ... ... ... ... жеке адамның, қадір-қасиетіне құрметпен қараудың өнегесін керсетуте тиіс. Қоғамдық өзін өзі басқарудың демократиялық ... ... адам ... ... ... қызметтің тиімділігін арттарудың сенімді кепілі болып табылады.
Қазіргі уақытта ... ... және онық ... беделі, кәсіптік білгірлігі мен моральдық әдептілігіне ғана ... ... ... ізгі ... ... ... қатынастың еменжарқын жасалуы, тіпті сөйлескенде дауыс ырғағынық жағымды естілуі, киім киіне білу сияқты психологиялық факторларға да ... Ал ... өзі ... ... психологиясы мен этикасы, эстетика, ишарат жасау техникасын, шешендік шеберлік негіздерін білуді талап етеді.
Өндірісті қазіргі барлық ұйымдастырушыларға, әлеуметтік-психологиялық біліммен қаруланып, оны ... ... ... ... ... өзі мейлінше талап отыр.
Жеке адам дегеніміз - ... ... ... ... ұзақ ... бойы ұстанған позициясы тек қарым-қатынастар жүйесіне ғана емес, сонымен қатар, жеке адамның мінез-құлық ерекшеліктеріне де әсер ... оның ... ... ... ... жеке адамның тұрпатынан айнадағыдай көрінеді.
Ерте дүниедегі философ Платон (б,з.б. 428-348 жж.) адамдар өздеріне тағдыр әзірлеп қойған рөлді ойнайтын "өмірдің трагедиясы мен ... ... ... ... ... (1564-1616) былай деп жазған
"Бүкіл дүние -- бір театр,
Әйел, еркек бәрі актер,
Келіп-кетіп жатады олар
Ойнап талай ... ... өз ... ... ... ... немесе немқұрайды болуы мүмкін. Жақсы көзқарас болған жағдайда адам өз рөлін өз басының дарыны, өз мүдделерінің іске асырылуы ... ... және өз ... ... қанағаттандыру) деп қабылдайды. Теріс көзқараста болған жағдайда адам озін рөлді орындауға мәжбүрмін деп сезінеді.
Егер индивидтін, рөл функциясын орындаған кездегі ... ... ... ... ... үйлеспесе, оған әлеуметтік санкциялар (сөгу, күлкі ету, жоламау және сол ... ... ... рөлі мен мінез-құлқын зерттеу үшін оның мінезін, темпераментін, қабілетін білу қажет. Үлкен кеңес энциклопедиясында былай деп ... ... -- ... ... ... және ... дара ... оның, тұрпаты, адамның психикалық өмірінің жекелеген актілері мен ... ... ... ал ... және ... тән ... өмір ... көрінетін
Темперамент -- жеке адамның ... ... ... ... ... ... ойлау, ерік), ИЛ.Павловты сипаттамасы бойынша:
-- Сангвиник (еті тірі), күшті, байсалды, ширақ, белсенді, оңай жұғысады, ұжымда жакры ... ... ... ... -- бір ... ... жол бермеу;
-- Холерик (қызу қанды), күшті, ширақ, қызба, белсенді, адамдарды елітіп, өз соңына ерте ... тез ... ... ... ... ... қарым-қатынас жасау;
-- Флегматик (сабырлы), күшті, байсалды, салқын, салмақты, табанды, бірсарынды жағдайларда жұмысқа қабілетті. Флегматикке -- көзқарас ... ... ... және ... ұзақ мерзімге беру қажет;
-- Меланхолик (әлжуаз), сезімтал, басқаларға жаны ашып, бірге сезіне біледі. Көзқарас -- ... ... ... ... көрсетпеу.
Қабілет деп -- жеке адамның белгілі бір қызмет түрінде табысқа жетуіне мүмкіндік беретін қасиеттері аталады. Қабілет адамның табиғи ... атап ... ... ... байланысты. Мысалы, меланхоликтін, жақсы диспетчер немесе оператор болуы қиын, оның ... ... ... ... ... ... сангвикикке немесе холерикке тапсырған жақсы. Алайда бір ... ... ... болатын жерде меланхолик нәтижелілігі жөнінен өзінің жаратылысы жағынан жігерлі де батыл жолдастарынан әлдеқайда асып түсуі мүмкін.
Адам өз мүмкіндіктерінің ауқымын ... ... ... ... кеңейте алады. Мәселен, сылбыр флегматик онша тез әсер алмауының орнын толтырып, қимылында сақтық, дәлдік, үнемділік дағдысын алса, ... ... ... өнімділікке жете алады. [1].
* Шаруашылық қызметтің әлеуметтік бағытын күшейту
Елімізде өтіп жатқан нарықтық қатынастар тек экономиканы дамыту үшін ғана ... ... ... өмір үшін де орасан зор маңызы бар екендігін республикакамыздың тәуелсіздігінің 20 жыл ішінде атқарылған жұмыстар көз ... ... ... қалыптасқан экономикалық қатынастарға елеулі өзгерістер енгізді және жыл сайын келгенде әрбір еңбекшінің мүддесін қамтыды. ... ... ... ... ... ... сайын әлсіремейтіндігінің, қайта арта түсетіндігін өмір көрсетіп отыр.
Қазіргі Қазақстан экономикасы, соның ішінде несие-ақша және қаржы шаруашылығы: ақша ... ... ... ... ... ... бізде бұрын-соңды болмаған жаңа ақша-несие қатынастары; нарық ... және ... көп ... формасында бейімделген екі буынды банктік жүйенің қалыптасуы; жоғары дәрежеде монополияланған мемелекеттік банктік құрылымдардың әкімшілік- әміршіл басқару жүйесінен - ... ... ... ... қол ... бағытталған жеке және ұжымдық қатар маңызды өзгерістерді жүзеге асыруда.
Елімізде жүргізілген экономикалық реформа банк ісінің дамуында жаңа ... алып ... ... өту ... банктердің және басқа несиелік институттардың даму перспективасы, оның іс-жүзінде іске асуы жайлы сұрақтар ерекше өзекті мәселеге айналып ... ... шешу ... ... ... ... шетел банктердің қызмет етуінің практикалық ұғынуын зерттеу және де іс-жүзінде жұмыстың ең ... ... ... мен ... ендіру негізінде ғана жүзеге асады. Бұл зерттеу тақырыбымның ... ... ... ... - ... ... ... бір нәтижелерге қол жеткізуі үшін басқару объектісіне ықпал етуде қолданатын құралдар мен ... ... ... ... мен ... процесінің әдістері бөліп көрсетіледі. Мұның соңғысы басқару процесін қалыптастыратын жеклеген операцияларды, процедураларды, жұмысты орындаудың тәсілдерін береді. Бұған кіретіңдер:
- ... ... ... ... ... ... мен ... әдістері;
- нақты ұйымдастыру жұмыстарын жүзеге асыру;
- жекелеген міндетті істерді орындау әдістері: болжау және т.б.
Осылайша, тек жекелеген ... ... ... ... ... ... басқару әдістерінің айырмашылығы, ол (басқару әдістері) басқару объектісіне ықпал етудің аяқталған актісін сипаттайды.
Жіктеудің жалпы ... бірі - бұл ... ... және ... ... бар ... олардың білім салаларында қолданылу критерий бойынша бөлу болып табылады.
Менеджмент ... ... ... ... ... ... ... болады. Оған жататыңдар: мәселені анықтаудың ғылыми негізделген тәсілдемесі; толық сипаттау принципі; әрбір ... ... ... ... ... және ... әдістерінің арсеналын ақпаратпен қамтамасыз ету принципі.
Өндірісті басқарудың барлық процесінде әдістер жүйесі аса ... рөл ... Оның ... ... ... ... дамуы және нарықтық экономиканың мақсаттары жүзеге асырылады. Нарықтық экономикаға көшу өндірістің басқару ... ... мен ... ... ... ... әдістерінің өндірістің нақты тәсілдерінің өзіндік ерекшелігі бар белгілерін көруге болады. Оларды ... ... ... асырылады. [2].
* Елдің әлеуметтік - экономикалық дамуын жеделдету ... ... ... ... ... критерийі ретінде
Өндіріс тиімділігін арттырудың объективтік қажеттілігі кеңейтілген ұдайы өндіріс процесінің экономикалық мүддемен тікелей байланыстылығында. Дамудың қозғаушы басым күштерінің ... ... ... ... ... ... ... ынталандырудың ғылыми негізделген жүйесін ұтымды қолдану арқылы әсер етеді. Сонымен қатар, экономикалық мүдделер, ынталандыруды қоғамның заңдылықтарымен байланыстырып тұратын орталық буын ... ... ... ... және орта ... ... негізгі стратегиялық ұстаным - экономикалық өсуді ... ... ... ... ... басымдылығы есебінен қамтамасыз ету. Бұл үшін еңбек уәжі мен оған ... жаңа ... ... ... ... ... қажет. Алайда, экономикалық әдебиетте мәнін ... ... ... ... Ғылыми зерттеулерде , , , , , сияқты ұғымдар кеңінен қолданылады. Олардың мәні мен функционалдық ... да ... ... және ... ғалымдардың еңбектерінде әртүрлі түсіндіріледі. Осыған байланысты, біз, категориясын нақтылауда бүгінгі заманға тән интеграциялық тәсілге сүйенуді, зерттеу ... тек ... ... ... ... тарихи, әлеуметтік-мәдени, құқықтық және саяси алғышарттардың да қамтылуы қажет деп санайтын ... ... ... ... ... ... ең алдымен адам ресурстары. Демек, ынталандыру ұғымы олардың мүддесіне тікелей қатысты түсінік, яғни еңбекке талаптандыру уәжі ... ... Өз ... ... ... ... ... адамдардың іс қабілетін дамытудың күшті құралы. Экономикалық ынталандыру материалдық ынталандыруға қарағанда кең мағыналы категория. Экономикалық ынталандыру - ... ... әрі ... ... қызықтыратын, олардың мүдделік белсенділігін арттырудың әртүрлі үрдістері мен әдістерін қамтиды. ... ... ... ... ... қатынастар субъектілерінің мүмкіндіктерін толығымен пайдалану мақсатында қолданылатын, олардың экономикалық және әлеуметтік жауапкршіліктерін нықтайтын материалдық және материалдық емес тетіктердің жиынтығы. ... ... ... ... тиімді жүргізудің ынталандыру жүйесі өнімді еңбек қызметіне талаптандырудың тағы бір тобын қарастырады, олар әкімшілік және либералды болып жіктеледі. ... ... ... ... жағдайында құндық бағдарлар мен қажеттіліктер, қызметкерлердің еңбек белсенділігінің даму барысындағы оңды өзгерістер ... ... ... ... - ... ынтаны тұлғаның өзі іске асыруы, зияткерлік әлеуетті дамыту, ... ... ... мен ... ... - өнімді еңбек пен мол табыстың кепілі - жұмыскерлердің ... ... мен ... ... - ... көп ... гөрі, өмір сүру мен еңбек қызметінің әлдеқайда жоғары сапасын қамтамасыз етуге бой ұру, қазіргі заманғы жаңа ынталар жүйесіндегі өзін-өзі дамытудың ... ден ... - ... ... өсімге қол жеткізуде еңбек белсенділігін ынталандыру міндеті қызметкердің еңбекке негізделген басым уәждерімен, әлеуметтік қажеттіліктерді қанағаттандырумен сипатталады, ... ... ... ... ... ролі арта ... Қазақстан Республикасының жедел дамуына, сондай-ақ өндірістің өнімділігіне экономиканың ... ... яғни ... ... процесі әсер етіп отыр. Кез келген өтпелі кезеңнің негізгі белгілері: бұрынғы және жаңа жүйе элементтерінің қатар жүруі, қарама-қайшылықтың ерекше көрінісі - бой ... ... және ... ... механизмдер мен тетіктердің арасындағы сәйкессіздіктер, тұрақсыздық. Трансформациялық жағдайдың кері әсері, бір жағынан, қоғамдағы экономикалық және өндірістік күрделі өзгерістерге тәуелді болса, ... ... өз ... қайшылық пен проблемаға толы нарықтық механизмнің қалыптасуымен тікелей байланысты. ... ... ... ... ... ... жүйенің негізі бұзылды, ол жаңа өзгерген жағдайда іске аса алмады. Осыған байланысты, өндіріс тиімділігін ынталандырудың жаңа ... ... ... ... ... ... ... өндіріс тиімділігінің төмендеуіне, экономикалық процестерді реттеуге кері әсерін тигізген құбылыстардың бірі меншіктік қатынастардың өзгеруі. ... ... ... ... ... өндірістің құлдырауын, экономикалық өсім шеңберінің тарылуын тудырады. Меншік иелері мен меншікке ие топтар әлі ешкім иелене ... ... ... ... және меншікті өз пайдаларына қарай бөлісуге ұмтылады. Бұндай жағдайда, өндіріс табыс табатын құрал ретінде емес, иеленуге ... ... ... ... Осының барлығы, өндіріс тиімділігін ынталандыруға ықпал етпейді. Жекешелендіру ... ... ... меншіктік құрылым және меншікті іске қосудың тиімді, заң шығарушылық базасының жетіспеуі, тиімділікті экономикалық ынталандыру механизмінің мүмкіндігін әлсіретеді. Экономикадағы түрлендірулер тек ... ... ... ... ғана ... жеке меншікке негізделген өндірістік қатынастарды қалыптастыру. Шаруашылықты жүргізудің жеке ... ... ... ... ... негізі, оның тиімділігін арттырудың қуатты құралы. Әлеуметтік-экономикалық дамудың қазіргі ... ... ... ... ... құру қажеттілігі кәсіпкерлікті жедел дамыту есебінен нақты іске асырылады. Кәсіпкерлік, дербес, ізденімпаз ... ... мол ... көзіне ұмтылуға қабілетті, іскер адамдар қатарының көбеюін қамтамасыз етеді. ... ... ... ... тұрақты экономикалық өсімге, халықтың барлық топтарының материалдық жағдайын жақсартуға, бәсекеге ... ... ... ... ... ұсталымын орындауға бағытталуы қажет. Өндіріс тиімділігін экономикалық ынталандыруды мынандай ... ... ... - ... ... ... қарқыны, оның сапалық сипаты; - өндірілген тауар сапасының ... және оның ... ... ... ... ... ... - халықтың материалдық жағдайы мен әл-ауқатының жақсаруы; - жаңа технологияларды меңгеру, ғылыми және ... ... ... ... адам ... ... қолдану; - басқару тиімділігін арттыру нәтижесінде өндірістік ресурстарды пайдалануды үнемдеу, еңбек өнімділігін ынталандыру. ... ... ... ... ... - ... ... және саяси жаңару жолында сенімді қадам жасап ілгерілеп келеді. Ел экономикасы 2001 ж. бастап жылына орта ... 10%-ға өсіп ... ... ... ... ... ... құрайтын өнеркәсіп өндірісі де тұрақты даму үстінде. Егер 1995-2005 жж. аралығында өнімнің ... өсуі 5%-ды ... ... 5 жыл ... 11,8%-ға жетті. [3].
Қорытынды
Басқарудың әлеуметтік-психологиялық әдістері ұжымды қалыптастыру әрі ... ... ... өз ... ... ... ықпал етудің нақты амалдары мен тәсілдерінбілдіреді.
Бұл әдістердің мақсаты - ... өсе ... яғни ... ... қажеттіліктерін қанағаттандыру, олардың жан-жақты үйлесімді дамуын қамтамасыз ету және осылардың ... жеке ... ... деген құлшынысын, ұжымдардың тиімді еңбек етуін арттыру.
Басқару әдістері ең алдымен ықпал етудің бағытын анықтайтын ... ... ... - ... ... сипаттамасымен ерекшеленеді. Бұл сипаттама адамдардың мінез-құлқын анықтайтын және ... әдіс ... ... ... ... - себепкерлер) көрсетіп береді.
Әлеуметтік-психологиялық әдістері рухани мүддеге (қажеттілікке) ықпал етудің мүмкіндіктерін пайдаланады. Әлеуметтік уәждеме ... ... ... ұлттық, отбасылық және басқа да әлеуметтік мүдделердің бағдарын қарастырады.
Ұжымның әлеуметтік сипаттамасы мен өндірістің экономикалық және ... ... ... ... ... ... ... мәселелерді шешіп алмайынша еібекке деген дұрыс қатынасқа (көзқарасқа) өндірісті тиімді дамытуға қол жеткізу ... ... ... ... - ... субъектінің белгілі бір нәтижелерге қол жеткізуі үшін басқару объектісіне ықпал ... ... ... мен ... ... Басқару әдістері мен басқару процесінің әдістері бөліп көрсетіледі. Мұның соңғысы басқару процесін қалыптастыратын жеклеген операцияларды, процедураларды, жұмысты ... ... ... ... кіретіңдер:
- мақсаттарды анықтаудың ережесі;
- басқару шешімдерін әзірлеу мен оңтайландыру әдістері;
- нақты ұйымдастыру жұмыстарын жүзеге ... ... ... ... ... әдістері: болжау және т.б.
Осылайша, тек жекелеген жұмыстарды орындауға келетін басқару процесінің әдістерінен басқару әдістерінің айырмашылығы, ол (басқару әдістері) ... ... ... ... аяқталған актісін сипаттайды.
Өндіріс тиімділігін арттырудың объективтік қажеттілігі кеңейтілген ұдайы өндіріс процесінің экономикалық мүддемен тікелей байланыстылығында. Дамудың қозғаушы ... ... ... ... экономикалық мүдделер, өндіріс тиімділігінің артуына ынталандырудың ғылыми негізделген жүйесін ұтымды қолдану арқылы әсер ... ... ... ... ... ынталандыруды қоғамның заңдылықтарымен байланыстырып тұратын орталық буын болып табылады. ... ... және орта ... ... ... ... ұстаным - экономикалық өсуді экстенсивтік емес, интенсивті, индустриалды-инновациялық факторлардың ... ... ... ету. Бұл үшін ... уәжі мен оған ... жаңа жүйесін қалыптастырудың нақты жолдары анықталуы қажет.
Сілтеме
* ... ... ... ... ... Н.Х., ... М., Хедоури Ф. - Основы менеджмента. / Н.Х., Мескон М., ... Ф ... Пер. с ... - М. : ... 2005. - 702 ... ... Н.И. . / Н.И. ... - М. : Дело, 2005.-453 с.
* ... В.Р. ... в ... и ... / В.Р. Веснин - М.: Проспект, 2008.-125 с.
* Веснин В.Р. Менеджмент. / В.Р. ... - М.: ... 2009.- ... Радугин А.С. Основы менеджмента / А.С. Радугин - М. : Кредо 2005.- 412 с.
* Глушко Е.В. ... ... / Е.В. ... - М. : 2005.- 341 ... ... О.С. Менеджмент. / О.С. Виханский - М. : , 2005.- ... ... А.Г. ... ... ... / под ред. А.Г. ... З.П. Румянцевой, Н.А. Саломатина. 2-е издание. - М. : ИНФРА - М.: 2006. - ... ... Е.Н. ... / Е.Н. ... - М. : ... 2005. - 328с.
* Бердалиев К. Менеджмент: лекциялар курсы. / К. Бердалиев - ... : ... ... б.
* ... А. Б., ... А. К ... / А.Б. ... А.К Бельгибаев. - Алматы : Юрид. лит.,2007.-164 с.
* Пилипенко Н. Н. Основы менеджмента. / Н. Н. ... - М. : ... и К, 2009. - 141 ... ... С. В. ... менеджмент. / С. В. Ильдеменов. - М. : ИНФРА-М,2009.-337 с.
* Шеметов П. В. Менеджмент: управление организационными системами. / П. В. ... - М. : ... с.
* ... С. П. ... / С. П. Роббинз. - СПб.; Киев : Вильямс, 2007.-1044 с.
* ... В. Ф. ... ... / В. Ф. ... - ... : ... i ... с.
* Герчикова И. Н. Менеджмент. / И. Н. ... - М. : ... ... с.
* ... В. ... ... / В. В. Володин. - М. : Маркет ДС, 2008.-168 с
* Полукаров В. Л. Основы ... / В. Л. ... - М. : ... 2008. - 239 с.
* ... С.П. ... ... ... для вузов/А.П.Балашов.-М.: вузовский учебник, 2008.-288 с.-( Вузовский учебник), М.: Проспект, 2009.-160 с.

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«БТА Банкі» АҚ-ғы ұйымды басқарудың әдістері мен тәсілдері17 бет
Басқарудың негізгі қағидалары мен әдістері31 бет
Басқарудың танымдық, құқықтық негіздері және қолданылатын әдістері, табиғат қорғауды, пайдалануды жоспарлау, нормалау, ережелер, тәртіптері12 бет
Алымдар29 бет
Аймақтың әлеуметтік-экономикалық дамуын басқару76 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь