Сезім мүшелері мен анализаторларға жалпы сипаттама. Рецепция механизмі мен рецепторлық жасушалар. көздің қосымша аппараты. дәм сезу мүшесі


Жоспары:

I. Кіріспе.

Сезім мүшелері.

II. Негізгі бөлім.
1.Көру мүшесі:А)Көз, көздің құрылысы.
Б)Көздің жарық сындырғыш аппараттары.
В)Көздің аккомодациялық аппараты
Г)Көздің рецепторлы аппараты.
Д) Көздің қосалқы мүшелері.
Е) Жасқа байланысты өзгерістері
2.А)Дәм сезу.
Б)Сенсорлы эпителиальді (сезімтал) жасушалар.

III. Қорытынды.

IV. Пайдаланған әдебиеттер.
Сезім мүшелері мен анализаторларға жалпы сипаттама.Рецепция механизмі мен рецепторлық жасушалар.Көздің қосымша аппараты.Дәм сезу мүшесі.
Сезім мүшелері.(Organa sensuum)
Дененің барлық мүшелерінде рецепторлар (жүйке ұшта-ры) бар.Рецепторлар ішкі, сыртқы ортаның тітіркеністерін бірден қабылдайды. Дененің кейбір мүшелеріндегі рецептор-лар тітіркеністі тек сыртқы ортадан қабылдайды.Бұл рецеп-торлардың ерекшелігі олар нақты өзіне тән тітіркеністі ғана, мысалы, көздің рецепторлары тек жарық сәулесін, құлақтағы дыбысты қабылдайды.Сыртқы ортаның тек өзіне тән тітірке-ністерін қабылдайтын мүшелер— «сезім мүшелері» деп аталады.Сезім мүшелеріне көру мүшесі (көз), есту, тепе-теңдік (құлақ),иіс (мұрын), дәм сезу (тіл), жанасуды сезу (тері) мүшелері жатады.Теріде ыстықты, суықты, ауырғанды, жанасуды сезетін жүйке ұштары бар.
Ағзадағы сезім мүшелері сыртқы ортаның әртүрлі әсер-лерін қабылдап, нақты бір жүйемен (кодирования) өңдейді де, оны нерв импульсіне айналдырып, өткізгіш жолдары арқылы ми қыртысына, қыртыс астына беріп , одан субъективті сезім түрінде жауап алады. Сонымен қоса , бұл жүйе ішкі және сыртқы ортаның анализаторлары болып, ағзаның белгілі бір жағдайларға бейімделуін де қамтамасыз етеді. Ағзадағы анализаторлар үш бөлікке бөлінеді.Олар шеткі(рецепторлы), аралық және орталық.Шеткі бөлігіне құрамында арнайы рецепторлы жасушалары бармүшелер жатады. Бұлар: механорецепторлар (есту, тепе-теңдік сақтау, тері- сипап сезу, барорецепторлар), хемореццепторлар (дәм сезу, иіс сезу, қан тамырлар құрамындағы интеррецепторлар), Фоторецепторлар (көздің торлы қабығы), жарықты қабылдаса, ал терморецепторлар (тері мен ішкі мүшелердегі), ауырғанды сезетін рецепторлар болып табылады.
Аралық бөлігіне—көптеген қыстырма нейрондар тізбегі жатады.(өткізгіш жолдар)
Орталыққа—сенсорлы жүйенің үлкен ми қыртысында орналасқан бөлігі жатады.Мұнда берілген информация өңделіп, оған жауап беріледі.
Сезу мүшелерінің жіктелуі.
Құрылысы мен қызметіне қарай сезу мүшелерінің рецепторлы бөлігінің үш түрін ажыратады.Бірінші түріне көз-көру, мұрын-иіс сезу мүшелері жатады.Бұлардың құрамында сыртқы энергияны (тітркендіргішті) нерв импульсіне айналдыратын арнайы нейросенсорлы жасушалары болады.
Екінші түріне- есту мүшесі, тепе-теңдік сақтау және дәм сезу мүшелері жатады.Бұлардың рецепторлы бөлігінде эпителииальды немесе сенсоэпителиальды жасушалары бар.Сыртқы ортадан тітіркену реакциясын қабылдап, оны сезімтал нейрондардың дендриттері арқылы орталыққа өткізіп оырады.
Үшінші түріне—нақты мүше емес проприорецептивті терідегі рецепторлар (қаңқалық-ет) мен сезімтал висцеральді жүйе жатады.Бұлардың шеткі бөліктері инкапсулалы және капсуласыз рецепторлардан тұрады.

Көру мүшесі.(Organum visus)
Көз(Opthalmos oculos)- көру мүшесі, көру анализаторла-рының шеткі бөлігі, рецепторлы қызметін атқаратын көздің торлы қабығындағы нейрондар тізбесі.
Дамуы.Көз ұрықтың әртүрлі жапырақшаларынан бастау алады. Көздің торлы қабығы мен көру нерві нерв түтігінен дамыса, көз бұршағы экстродермадан дамиды.Көз бокалын қоршаған мезенхимадан қан тамырлы қабық пен склера дамиды.Склераның алдыңғы бөлігі біртіндеп көп қабатты жалпақ эпителийге ауысып, көздің қасаң қабығына айналады.Көз бокалы ішіндегі мезенхима мен эмбриональді торлы қабықтан көздің шыны тәрізді денесі мен нұрлы қабығы дамиды.Көздің қарашығын(диаметрін)қысатын бұлшық еттері нейральді түрде дамып жетіледі.

Көздің құрылысы.
Көз алмасы(bulbus oculus) үш қабықпен қоршалған.Сыртқы фиброзды қорғаныш қызметін атқаратын жне көз алмасының сыртқы бұлшық еттері бекінген қабығы.Бұл қабығының алдыңғы мөлдір бөлігі қасаң қабық болса, ал артқы бөлігі склера (ақ қабық) болып саналады.Ортаңғы қабығы ең негізгі зат алмасу процесінде маңызды ролі бар қан тамырлы қабық.Бұл қабық үш бөліктен тұрады: нұрлы қабық, цилиарлы дене және қан тамырлы – хориодей бөлігі(choriodea).
Көздің сезімтал ішкі қабығы- торлы қабық, көздің рецепторлы бөлігі, құрамында нейрондары бар. Бұл фоторецепторлы нейрондар арқылы ағзаға,
Пайдаланған әдебиеттер:

 Ю.И. Афанасьев, Н.А. Юрин «Гистология» Москва, 1999 год
 М.Қ.Смағұлова Биология. «Арман-ПВ» баспасы, 2008ж
 Ә .Күзенбаева Адам анатомиясы «Арыс» баспасы,А 2001ж
 Ж.О.Аяпова Гистология А.2005
 М.Нұрышев «Гистология және эмбриология негіздері» Оқулық. Алматы: Қарасай. 2007.
 Ж.О. Аяпова «Цитология, эмбриология және гистология»
(оқу құралы) Алматы, 2007.
 Ә.Кузенбаева, Адам анатомиясы А.2001 жыл
 А.Рақышев Адам анатомиясы А, 2004
 w.w.w.Gistologia.kz

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге




Тақырыбы: Сезім мүшелері мен анализаторларға жалпы сипаттама. Рецепция
механизмі мен рецепторлық жасушалар. Көздің қосымша аппараты. Дәм сезу
мүшесі.

Жоспары:

I. Кіріспе.

Сезім мүшелері.

II. Негізгі бөлім.

1.Көру мүшесі:А)Көз, көздің құрылысы.

Б)Көздің жарық сындырғыш аппараттары.

В)Көздің аккомодациялық аппараты

Г)Көздің рецепторлы аппараты.

Д) Көздің қосалқы мүшелері.

Е) Жасқа байланысты өзгерістері

2.А)Дәм сезу.

Б)Сенсорлы эпителиальді (сезімтал) жасушалар.

III. Қорытынды.

IV. Пайдаланған әдебиеттер.

Сезім мүшелері мен анализаторларға жалпы сипаттама.Рецепция механизмі мен
рецепторлық жасушалар.Көздің қосымша аппараты.Дәм сезу мүшесі.

Сезім мүшелері.(Organa sensuum)

Дененің барлық мүшелерінде рецепторлар (жүйке ұшта-ры)
бар.Рецепторлар ішкі, сыртқы ортаның тітіркеністерін бірден қабылдайды.
Дененің кейбір мүшелеріндегі рецептор-лар тітіркеністі тек сыртқы ортадан
қабылдайды.Бұл рецеп-торлардың ерекшелігі олар нақты өзіне тән тітіркеністі
ғана, мысалы, көздің рецепторлары тек жарық сәулесін, құлақтағы дыбысты
қабылдайды.Сыртқы ортаның тек өзіне тән тітірке-ністерін қабылдайтын
мүшелер— сезім мүшелері деп аталады.Сезім мүшелеріне көру мүшесі
(көз), есту, тепе-теңдік (құлақ),иіс (мұрын), дәм сезу (тіл), жанасуды
сезу (тері) мүшелері жатады.Теріде ыстықты, суықты, ауырғанды, жанасуды
сезетін жүйке ұштары бар.

Ағзадағы сезім мүшелері сыртқы ортаның әртүрлі әсер-лерін қабылдап,
нақты бір жүйемен (кодирования) өңдейді де, оны нерв импульсіне айналдырып,
өткізгіш жолдары арқылы ми қыртысына, қыртыс астына беріп , одан
субъективті сезім түрінде жауап алады. Сонымен қоса , бұл жүйе ішкі және
сыртқы ортаның анализаторлары болып, ағзаның белгілі бір жағдайларға
бейімделуін де қамтамасыз етеді. Ағзадағы анализаторлар үш бөлікке
бөлінеді.Олар шеткі(рецепторлы), аралық және орталық.Шеткі бөлігіне
құрамында арнайы рецепторлы жасушалары бармүшелер жатады. Бұлар:
механорецепторлар (есту, тепе-теңдік сақтау, тері- сипап сезу,
барорецепторлар), хемореццепторлар (дәм сезу, иіс сезу, қан тамырлар
құрамындағы интеррецепторлар), Фоторецепторлар (көздің торлы қабығы),
жарықты қабылдаса, ал терморецепторлар (тері мен ішкі мүшелердегі),
ауырғанды сезетін рецепторлар болып табылады.

Аралық бөлігіне—көптеген қыстырма нейрондар тізбегі жатады.(өткізгіш
жолдар)

Орталыққа—сенсорлы жүйенің үлкен ми қыртысында орналасқан бөлігі
жатады.Мұнда берілген информация өңделіп, оған жауап беріледі.

Сезу мүшелерінің жіктелуі.

Құрылысы мен қызметіне қарай сезу мүшелерінің рецепторлы бөлігінің үш
түрін ажыратады.Бірінші түріне көз-көру, мұрын-иіс сезу мүшелері
жатады.Бұлардың құрамында сыртқы энергияны (тітркендіргішті) нерв
импульсіне айналдыратын арнайы нейросенсорлы жасушалары болады.

Екінші түріне- есту мүшесі, тепе-теңдік сақтау және дәм сезу мүшелері
жатады.Бұлардың рецепторлы бөлігінде эпителииальды немесе сенсоэпителиальды
жасушалары бар.Сыртқы ортадан тітіркену реакциясын қабылдап, оны сезімтал
нейрондардың дендриттері арқылы орталыққа өткізіп оырады.

Үшінші түріне—нақты мүше емес проприорецептивті терідегі рецепторлар
(қаңқалық-ет) мен сезімтал висцеральді жүйе жатады.Бұлардың шеткі бөліктері
инкапсулалы және капсуласыз рецепторлардан тұрады.

Көру мүшесі.(Organum visus)

Көз(Opthalmos oculos)- көру мүшесі, көру анализаторла-рының шеткі
бөлігі, рецепторлы қызметін атқаратын көздің торлы қабығындағы нейрондар
тізбесі.

Дамуы.Көз ұрықтың әртүрлі жапырақшаларынан бастау алады. Көздің торлы
қабығы мен көру нерві нерв түтігінен дамыса, көз бұршағы экстродермадан
дамиды.Көз бокалын қоршаған мезенхимадан қан тамырлы қабық пен склера
дамиды.Склераның алдыңғы бөлігі біртіндеп көп қабатты жалпақ эпителийге
ауысып, көздің қасаң қабығына айналады.Көз бокалы ішіндегі мезенхима мен
эмбриональді торлы қабықтан көздің шыны тәрізді денесі мен нұрлы қабығы
дамиды.Көздің қарашығын(диаметрін)қысатын бұлшық еттері нейральді түрде
дамып жетіледі.

Көздің құрылысы.

Көз алмасы(bulbus oculus) үш қабықпен қоршалған.Сыртқы фиброзды
қорғаныш қызметін атқаратын жне көз алмасының сыртқы бұлшық еттері бекінген
қабығы.Бұл қабығының алдыңғы мөлдір бөлігі қасаң қабық болса, ал артқы
бөлігі склера (ақ қабық) болып саналады.Ортаңғы қабығы ең негізгі зат
алмасу процесінде маңызды ролі бар қан тамырлы қабық.Бұл қабық үш бөліктен
тұрады: нұрлы қабық, цилиарлы дене және қан тамырлы – хориодей
бөлігі(choriodea).

Көздің сезімтал ішкі қабығы- торлы қабық, көздің рецепторлы бөлігі,
құрамында нейрондары бар. Бұл фоторецепторлы нейрондар арқылы ағзаға, ми
қыртысына, қыртыс астындағы көру орталығына информация беріледі. Көз
алмасын қоршаған қабықтары мен олардың туындыларын үш түрлі жарықты
сындыратын немесе диотропикалық қасаң қабық , көз камераларындағы
сұйықтық, көз бұршағы мен шыны тәріздес дене);аккомадациялық (нұрлы қабық,
кірпікшелі дене мен кірпік тәрізді өсінді); рецепторлы (көздің торлы
қабығы) аппараттарға жатқызады.

Көздің сыртқы фиброзды қабығы- склера(sclera) құрамында тығыз
қалыптасқаан талшықты дәнекер тіні мен коллаген талшықтарының жігі бар
қабық.Коллаген талшықтарының жігі біртіндеп жіңішкере келіп көздің қасаң
қабығының меншікті затына айналады.Склера көру нервінің маңында қалыңдайды
(1,2-1,5 мм), алдыңғы бөлігінде (0,6мм), көз экваторында жұқарады (0,3-
0,4мм).Көздің ішіндегі қысым көтерілгенде бұл қабық жұқарып, көптеген
патологиялық өзгерістердің пайда болуына әкеліп соғады.

Көздің жарық сындырғыш аппараттары

Диоптрикалық немесе жарықты сындырғыш, көздің бұл аппараттарына:
қасаң қабық, көз бұршағы, шыны тәріздес дене, көздің алдыңғы және артқы
камераларындағы сұйық жатады.

Қасаң қабық (cornea)- көздің жарықты өткізіп, сындыратын қорғаныш
қызмет атқаратын, фиброзды қабықтың 116 бөлігін құрайтын, өте жоғары
оптикалық гомогенді қасиетке ие қабық.Қалыңдығы ортасында 0,8-0,9 ммкм, ал
шеткі бөлігінде 1,1 мкм.Жарықты сындырғыш көрсеткіші 1,37, сындырғыш күші
40 дптр.Микроскопиялық құрылысында бес қабатын ажыратуға болады.Оларға:
алдыңғы көп қабатты жалпақ эпителиі, алдыңғы шектеушілік мембранасы немесе
Бауменов қабығы, қасаң қабықтың меншікті заты, артқы шектеушілік
мембранасы мен (десцемет қабығы) артқы эпителиі жатады.(ерекшеліктері
практикалық сабақта талданылады).Ең негізгі және қалың қасаң қабықтың
меншікті заты, құрамында көптеген коллаген талшықтары мен өсінділі
фибробласттар бар. Талшықтар мен фибро-бласттар аморфты затта орналасқан,
гликозамингликандарға да бай.Гликозамингликандар (кератинсульфат) қасаң
қабықты мөлдір түске ие етеді, егер түсі өзгеріп кетсе бельмо ауруы
байқалады(көзді ақ басады).

Көз бұршағы (lens), екі бүйірі дөңес, мөлдір дене, пішінді
құбылмалы.Көз аккомациялық кезеңінде алысты жақындатып немесе керісінше,
көптеген жағдайларда пішіні өзгереді.Көз бұршағының радиусы 6-10 мм-дей,
сыртқы қалыңдығы 11-18мкм, сыртқы мөлдір капсуламен қоршалған.Капсула
астында (алдыңғы бөлігінде) бір қабатты көз бұршағының эпителиі орын
алады.Көз бұршағының құрамында мөлдір (түссіз) белок—кристаллин болады.Көз
бұршағының гистофизиологиясын білу клиникада өте маңызды.Себебі, жасанды
көз бұршағын жасап, ауырған көзге жалғау кездері медицинада кеңінен
қолданылады (катаракта).

Шыны тәріздес дене (corpus vitreum) көз бұршағымен торлы қабықтың арасында
орналасқан мөлдір, желатин тәрізді зат.Құрылысы тор тәріздес, құрамында
витреин белогы мен гиалурон қышқылы болады.Жарықты сындыру көрсеткіш 1,33
тең.

Көздің жарық сындырғыш аппараттары

Диоптрикалық немесе жарықты сындырғыш, көздің бұл аппараттарына:
қасаң қабық, көз бұршағы, шыны тәріздес дене, көздің алдыңғы және артқы
камераларындағы сұйық жатады.

Қасаң қабық (cornea)- көздің жарықты өткізіп, сындыратын қорғаныш
қызмет атқаратын,фиброзды қабықтың 1126 бөлігін құрайтын, өте жоғары
оптикалық гомогенді қасиетке ие қабық.Қалыңдығы ортасында 0,8-0,9 ммкм, ал
шеткі бөлігінде 1,1 мкм.Жарықты сындырғыш көрсеткіші 1,37, сындырғыш күші
40 дптр.Микроскопиялық құрылысында бес қабатын ажыратуға болады.Оларға:
алдыңғы көп қабатты жалпақ эпителиі, алдыңғы шектеушілік мембранасы немесе
Бауменов қабығы, қасаң қабықтың меншікті заты, артқы шектеушілік
мембранасы мен (десцемет қабығы) артқы эпителиі жатады.(ерекшеліктері
практикалық сабақта талданылады).Ең негізгі және қалың қасаң қабықтың
меншікті заты, құрамында көптеген коллаген талшықтары мен өсінділі
фибробласттар бар.Талшықтар мен фибробласттар аморфты заттар орналасқан,
гликозамин-гликандарға да бай.Гликозамингликандар (кератинсульфат) қасаң
қабықты мөлдір түске ие етеді, егер түсі өзгеріп кетсе бельмо ауруы
байқалады(көзді ақ басады).

Көз бұршағы (lens), екі бүйірі дөңес, мөлдір дене, пішінді
құбылмалы.Көз аккомациялық кезеңінде алысты жақындатып немесе керісінше,
көптеген жағдайларда пішіні өзгереді.Көз бұршағының радиусы 6-10 мм-дей,
сыртқы қалыңдығы 211-18мкм, сыртқы мөлдір капсуламен қоршалған.Капсула
астында (алдыңғы бөлігінде) бір қабатты көз бұршағының эпителиі орын
алады.Көз бұршағының құрамында мөлдір (түссіз) белок—кристаллин болады.
Көз бұршағының гистофизиологиясын білу клиникада өте маңызды.Себебі,
жасанды көз бұршағын жасап, ауырған көзге жалғау кездері медицинада
кеңінен қолданылады (катаракта).

Шыны тәріздес дене (corpus vitreum) көз бұршағымен торлы қабықтың
арасында орналасқан мөлдір, желатин тәрізді зат.Құрылысы тор тәріздес,
құрамында витреин белогы мен гиалурон қышқылы болады.Жарықты сындыру
көрсеткіш 1,33 тең.

Көздің аккомодациялық аппараты

Бұған көздің нұрлы қабығы, кірпікшелі дене (кірпікшелі белдеу тәрізді
өсінді) жатады.Көздің аккомадацияылық аппараты көз жанары формасының
(пішінінің) өзгеруін және көз бұршағының жарықты сындыру күшін, заттың
бейнесінің торлы қабыққа шоғырланып түсуін, сонымен қатар көздің жарық
күшіне бейімделу қабілеті. Қамтамасыз етеді.

Нұрлы қабық (iris).Дискі тәріздес ортасында құбылмалы тесігі
қарашығы бар қабық.Бұл қабық қан тамырлары қабықпен көздің торлы қабығының
туындысы болып табылады.Нұрлы қабықтың артқы жағы торлы қабықтың пигментті
эпителиімен тысталып, қасаң қабық пен көз бұршағы арасында
орналасқан.Құрамында борпылдақ талшықты дәнекер тіні мен көптеген
пигментоциттері болады.Сонымен қоса, қарашықтың диаметрін кішірейтіп және
кеңейтіп тұратын миоциттер де бар.Жалпы нұрлы қабық бес қабаттан
тұрады.Оларға: алдыңғы эпителиі (нұрлы қабықтың алдыңғы бетін тыстайды),
сыртқы шектеушілік (тарамсыз ) қабат, қан тамырлы қабат, ішкі шектеушілік
қабат және пигментті жасушалар қабаты жатады(құрылысы студенттерге жеке
жұмыс С.Ж.).Бұл қабық көздің диафрагмасы болып саналады.Қарашықтың
диаметрін кеңейтіп, тарылтып өзгертіп отыратын ет тіндері де бар.

Кірпікшелі дене (corpus ciliare).Бұл дене қан тамырлы және көздің
торлы қабықтарының туындысы болып саналады.Көз бұршағының (жанарының)
бағытын реттеп және өзгертушілік міндетін атқара отырып, осы арқылы
аккомадация қызметін атқарады.Құрамында (кесіндіде) цилиарлы дене пішіні үш
бұрыш тәрізді болып келген, екі бөліктен тұратын; ішкі-цилиарлы тәж, ал
сыртқысы- цилиарлы сақина тәрізді құрылым бар.Цилиарлы дененің негізі
кірпікшелі немесе цилиарлы бұлшық еттен тұрады.Бұл бұлшық еттің көздің
аккомадациялық қызметіне қосатын ролі өте зор.

Қан тамырлы қабық.(Choriodea).Көздің қан тамырлары қабығы пигментті
эпителиі мен фоторецепторлы нейрондарға қорек берумен қатар кездегі
қысымды, көз алмасының жалпы tº (жылулығын) реттеп отырады.Бұндлағы тамырлы
тін өте жақсы пигменттелген немесе меланосома түйіршіктеріне бай жасушалар,
қалыңдығы 0,22-0,3 мкм, ал шет жағында 0,1-0,15 мкм.Бұл қабықтың құрамында:
қан тамырлар үсті, қан тамырлар, капиллярлы пластинка және базальді
комплекс деп аталатын қабаттар болады.Базальді комплекс—Бруха мембранасы
өте жұқа (1-4мкм), қан тамырлы қабат пен пигментті қабаттың арасында орын
алады.Құрамында колаген, жіңішке эластин талшықтары бар комплекс.

Көздің бұзылуы әртүрлі болуы мүмкін.Көздің аса кемшілігі алыстан және
жақынннан көре алмау болып табылады.Алыстан немесе жақыннан көре алмаушылық
тума болуы мүмкін.Жақыннан көретін адамның көз алмасы сопақ болып келеді,
сондықтан заттың бейнесі тор қабықшада емес оның алдында пайда
болады.Алыстағы нәрсе бұлдырап көрінеді.Жақыннан көргіштік (близорукость)
мектеп жасындағы балаларда көп кездеседі.Бұған класқа жарықтың дұрыс
түспеуі, оқу мен жазу кезінде оқушының партада отыруының дұрыс отырмауы
себеп болады.

Жақынжітілік.Егер көздің бойлау білігі аса ұзын болса, заттардың
бейнесі ьорлы қабықтың алдында, мөлдір шыны тәріздес денеде пайда
болады.Бұл жағдайда қосарланған сәулелере торлы қабыққа жетпей түйіседі.

Алыстағы нәрселерді дұрыс көру үшін, жақыннан көргіш адам көзінің
алдына екі жағы ойыс әйнек орналастыруы керек, сонда көз бұршағының сәуле
сындыру күші азаяды.Соның арқасында өткен сәуленің бейнесінторлы қабыққа
түсіруге болады.

Алыстан көргіштікке (дальнозорукость) көз бұршағы жазықтанады,
нәрсенің бейнесі көздің торлы қабығының артында түйіседі.Бейне
көмескеленіп көрінеді.Бейнені айқын көру үшін, дөңес шыны көзілдірік қию
қажет.

Алысжітілік—гиперметропия, қырағылық деп атала-ды.Алыстан көргіш
көздің бойлау білігі қысқа болғандықтан алыстағы заттардан шыққан қосарас
сәулелер торлы қабықтың артына жиналады да, оның бетіне заттардың бейнелері
көмескі, бұлдырболып түседі.

Алыстан көргіш адамдардың айқын көрінетін жақын нүктесі көзден қашқтау
орналасады.Сондықтан жақындағы заттарды көру үшін аккомадациялық күш салу
жеткіліксіз болады.Осының нәтижесінен алыстан көретін адамдар оқу үшін екі
жағы дөңес шынысы бар сәуленің сынуын ұлғайтатын көзілдірік киюі қажет.

Қырғалықты (гиперметропияны) қартттардан алыстан көргіштігімен
шатастыруға болмайды.Бұл екі кемістікке ортақ жағдай, екеуі де екі жағы
дөңес шынысы бар көзілдірік пайдаланылуы керек.

Астигматизм. Көздегі сәуленің сыну кемістіктеріне астигматизм де
жатады.Ол әртүрлі бағыттағы сәулелердің бірдей сынбауынан туады.(мысалы,
тура және көлденең ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Сезім мүшелері
Сезім мүшелері туралы түсінік
Иіс сезу мүшелері
Көру мүшесі
Қосмекенділердің жүйке жүйесі мен сезім мүшелерінің дамуы
Жасушалар мен тіндер патологиясы
Жасушалар мен тканьдердің патологиясы
Эмоция мен сезім
Сезім мен эмоция жайлы
Сезім мен эмоция туралы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь