Кәсіпорынның негізгі капиталының пайдалануын талдау

Мазмұны:

Кіріспе
Бөлім 1. Кәсіпорынның негізгі қорларының амортизациялық саясаттың қалыптасуының теоретикалық негіздері

1.1. Кәсіпорынның негізгі қорларының мазмұны және құрылымы
1.2 Амортизациялық саясаттың мәні және элементтері

1.3. Амортизациялық саясатты таңдаудың мәні және міндеттері

Бөлім 2. «Ақтаугазсервис» Акционерлік қоғамының негізгі өндірістік қорларының пайдалануын талдау.
2.1. «Ақтаугазсервис» АҚ . ның негізгі өндірістік қорларымен қамтамасыз етілуін және қолданылуын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 2.2. «Ақтаугазсервис» АҚ.ның негізгі қорларын қолдану қарқындылығын және тиімділігін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.3. Зерттелетін ұйым үшін амортизацияны есептеудің оңтайлы әдісін таңдау

Бөлім 3. «Ақтаугазсервис» АҚ . ның амортизациялық саясатының тиімділігін талдау
3.1. Негізгі қорларды тиімді пайдалануды көтеру резервтері
3.2. «Ақтаугазсервис» АҚ . ның 2006.2008 жылдарға арналған негізгі қорларын тиімді пайдалану жолдарын жоғарылату жоспары

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Кіріспе

Нарықтық қатынастарға өтумен байланысты әрбір қоғам даму жолдарын таңдау алдында тұрады. Нарықтық экономикада шынайы экономикалық процестердің қиындығы, олардың қайшылығы және біртекті еместігі қоғамның прогрессивті тенденциялардың дамуына жауап беретін экономикалық саясаттың бағыттарын таңдау үшін айтарлықтай қиындықтар туғызады.
Қазіргі экономика – бұл бір-біріне қайшы келетін топтар қатынасы: нарықтық қатынастар жүйесі және барлық экономиканың саналы реттелуі.
Бұл мәселелерді шешу үшін кәсіпорынды тек қана техникалық потенциалмен қамтамасыз етіп қоймай, сонымен қатар оларды пайдаланудың тиімділігін көтеру қажет.
Өнім өндірісі және қызмет көрсету процесінде келесі экономикалық ресурстардың түрлері пайдаланылады: табиғи ресурстар (жер, сулы және тоғайлы, жер қойнауы); еңбек ресурстары (адамдар және олардың қызмет көрсету және тауарларды шығару мүмкіндігі); өндіріс қорлары (өндірістік ғимараттар, құрылыстар, станоктар, тасымал құралдары, материалдар, шикізат, энергия, запас бөлшектер және т.б.), адамдардың кәсіпкерлік қабілеттілігі.
Өндірістің заттанған құралдары кәсіпорын капиталы деп аталады. Капитал өндіріс құралы ретінде өнімді шығаруға қатысатын, бірақ өндіріс процесінде олардың функциясы бойынша ажыратылатын еңбек құралдары және еңбек заттары болып бөлінеді.
Еңбек құралдары негізгі өндірістік қорлардың заттай мағынасын құрайды, яғни негізгі капиталды, ал еңбек заттары айналым капиталын құрайды.
Негізгі қорлар өндіріс сферасында республиканың ұлттық байлығының басты бөлігін құрайды. Олар республиканың, кәсіпорынның техникалық потенциалын анықтайды, олардың құрамының сапалығынан және жағдайынан өндіріс қарқының өсуі байланысты.
Негізгі қорлар деп өндіріс барысында ұзақ уақыт бойы (1 жылдан артық) пайданылатын өзінің бастапқы түрін, көлемін сақтай отырып, құнын шығаратын өнімге, орындайтын жұмысқа, көрсетілетін қызметке, есептелетін амортизациялық аударым мөлшері ішінде біртіндеп ауысып отыратын еңбек құралдарын айтамыз.
Негізгі қорларға көзделген мүлік, жер учаскелері, үйлер мен ғимараттар, машиналар мен жабдықтар және кітапхана қорлары жатады.
Нарықтық жағдайда кәсіпорын меншік формасына байланыссыз өзінің меншігінің, амортизациясының, пайдасының, несиелерінің есебінен құрал-жабдықтарды алады, цехтар салады. Өндіріс тиімді болу үшін, сонымен қатар негізгі өндірістік қорларды құруға және сатып алуға жұмсалған қаражаттар бекерге жоғалтылмауы үшін негізгі қорлар толық және тиімді пайдалануы қажет. Кәсіпорын негізгі қорларын қалай пайдалануына қарай олардың пайдасы байланысты болады, демек кәсіпорынның ары қарай дамуы да осыған байланысты.
Осыдан дипломдық жұмыс тақырыбы ретінде «Кәсіпорынның негізгі капиталының пайдалануын талдау» таңдалады. Кәсіпорынның негізгі капиталын пайдалануды талдау және негізгі қорлар есебінің мәселесіне келесі экономист ғалымдардың Е.Е. Савицкая, Л.А. Виногоров, Г.В. Снитко және т.б. жұмыстары арналған, олардың еңбектері осы жұмыста тақырыпты ашу үшін пайдаланылған. Осы ғалымдармен негізгі қорлардың есебі және талдауы облысында теориялық және методологиялық сұрақтарға айтарлықтай еңбектер енгізген.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

1. Абдильдина Л. И., Абдильдин С. С. Экономика предприятия. Алматы. 2004 жыл.
2. Әлімбетов Қ. Ә., Мейірбеков А. Қ. Кәсіпорын экономикасы: Оқу құралы – Алматы: Экономика, 2003 жыл.
3. Булатов А. С. Экономика. Москва. 1994 жыл
4. Горфинкель Б. Я., Швандер Б. А. Кәсіпорын экономикасы, Москва, ЮНИТИ-ДАНА, 2000 жыл.
5. Жолдасбаева Г. Ө. Кәсіпорын экономикасы: Оқу құралы –Алматы: Экономика, 2002 жыл.
6. Қалдыбаев О., Темірбаев А. Экономика предприятия. Алматы "Санат" 1997 жыл.
7. Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар Жарлығы " Мемлекеттік кәсіпорын туралы" 19 маусым 1995 жыл.
8. Раицкий К.А. Кәсіпорын экономикасы, Москва 1999 жыл.
9. Радостовец В.К. Бухгалтерлік есеп, Алматы: Бико 1998 ж.
10. Русак Н.А. Қаржылық талдаудың негіздері, Мн: Меркаванне, 1995 ж.
11. Савицкая Г.В. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың шаруашылық қызметін талдау. Жоғарғы оқу орындарына арналған оқулық: 2002 ж.
12. Сейітқазиева А. М., Бекназарова А. Т. Кәсіпорын экономикасы және кәсіпкершілік. Оқу құралы,- Алматы 2001 жыл.
13. Кәсіпорын экономикасы. Под ред. В.М. Семенова, - М., 1998 ж.
14. Статистикалық есептеме, форма 11 «Кәсіпорын негізгі қорларының қозғалысы және бар болуы» 2005-2006 ж.
        
        Дипломдық жұмыс
Тақырыбы: Кәсіпорынның негізгі капиталының пайдалануын талдау.
Мазмұны:
Кіріспе
Бөлім 1. Кәсіпорынның негізгі қорларының ... ... ... негіздері
1. Кәсіпорынның негізгі қорларының мазмұны және құрылымы
1.2 Амортизациялық саясаттың мәні және ... ... ... ... мәні және ... 2. «Ақтаугазсервис» Акционерлік ... ... ... ... ... ... АҚ – ның ... өндірістік қорларымен қамтамасыз
етілуін және қолданылуын
талдау......................................................................
2.2. «Ақтаугазсервис» АҚ-ның ... ... ... қарқындылығын және
тиімділігін
талдау......................................................................
..
2.3. Зерттелетін ұйым үшін амортизацияны есептеудің оңтайлы әдісін таңдау
Бөлім 3. «Ақтаугазсервис» АҚ – ның ... ... ... ... ... тиімді пайдалануды көтеру резервтері
3.2. «Ақтаугазсервис» АҚ – ның 2006-2008 жылдарға арналған негізгі
қорларын тиімді пайдалану ... ... ... ... ... ... өтумен байланысты әрбір қоғам даму жолдарын
таңдау ... ... ... ... ... экономикалық
процестердің қиындығы, олардың қайшылығы және ... ... ... ... дамуына жауап беретін экономикалық саясаттың
бағыттарын ... үшін ... ... ... ... – бұл ... ... келетін топтар қатынасы:
нарықтық қатынастар жүйесі және барлық экономиканың саналы реттелуі.
Бұл ... шешу үшін ... тек қана ... ... етіп қоймай, сонымен қатар ... ... ... ... ... және ... көрсету процесінде келесі экономикалық
ресурстардың түрлері ... ... ... (жер, сулы ... жер қойнауы); еңбек ресурстары ... және ... ... және тауарларды шығару мүмкіндігі); өндіріс қорлары (өндірістік
ғимараттар, құрылыстар, станоктар, тасымал ... ... ... ... ... және т.б.), ... кәсіпкерлік қабілеттілігі.
Өндірістің заттанған құралдары кәсіпорын капиталы деп аталады.
Капитал өндіріс құралы ретінде ... ... ... ... өндіріс
процесінде олардың функциясы бойынша ажыратылатын еңбек ... ... ... ... ... ... негізгі өндірістік қорлардың заттай мағынасын
құрайды, яғни негізгі капиталды, ал ... ... ... ... ... ... сферасында республиканың ұлттық байлығының
басты бөлігін құрайды. Олар ... ... ... ... ... ... ... және жағдайынан
өндіріс қарқының өсуі байланысты.
Негізгі қорлар деп өндіріс барысында ұзақ ... бойы (1 ... ... ... ... ... ... сақтай отырып, құнын шығаратын
өнімге, орындайтын жұмысқа, көрсетілетін ... ... ... ... ішінде біртіндеп ауысып отыратын еңбек
құралдарын айтамыз.
Негізгі ... ... ... жер ... ... мен
ғимараттар, машиналар мен жабдықтар және кітапхана қорлары ... ... ... ... ... ... өзінің
меншігінің, амортизациясының, пайдасының, несиелерінің есебінен құрал-
жабдықтарды алады, цехтар салады. Өндіріс тиімді болу ... ... ... өндірістік қорларды құруға және сатып алуға жұмсалған қаражаттар
бекерге жоғалтылмауы үшін ... ... ... және тиімді пайдалануы
қажет. Кәсіпорын негізгі қорларын қалай пайдалануына қарай олардың пайдасы
байланысты ... ... ... ары қарай дамуы да осыған байланысты.
Осыдан дипломдық жұмыс тақырыбы ... ... ... ... ... ... Кәсіпорынның негізгі капиталын
пайдалануды талдау және ... ... ... ... ... ... Е.Е. ... Л.А. Виногоров, Г.В. Снитко және т.б. жұмыстары
арналған, олардың еңбектері осы жұмыста тақырыпты ашу үшін ... ... ... ... есебі және талдауы облысында теориялық
және ... ... ... ... ... жұмыстың бірінші бөлімінде «Нарықтық жағдайдағы ... мәні және ... ... ... ... ... яғни негізгі қорларға сипаттама беріледі, кәсіпорынның техникалық
потенциалы , негізгі қорлардың ... ... және ... және ... ... ... қорлардың мағынасы және мақсаттары
келтірілген. Негізгі қорлардың амортизациясы оның жәй-жәй қалпына келу
процесі ретінде ... ... ... ... әр ... ... ... екінші бөліміне талдау жасауда база ретінде ... ... ... ... ... ... отырған
кәсіпорын қызметін көрсету үшін екінші бөлімнің кәсіпорынның ... ... ... ... және қолданылуына талдау
жүргізілді. Кәсіпорынның 3 жылдық мәліметтерін пайдаланып олардың абсолютті
өзгеруін, көрсеткіштердің өсу ... ... ... ... жолдары
және резервтерін анықтауға болады. Кәсіпорынның дамуына байланысты ... ... ... тереңірек зерттеу үшін, кәсіпорынның негізгі
қор бойынша құрылымының бөлімшелерін, ... және жеке ... ... ... деңгейін анықтау, олардың ... ... ... ... ... ... ... жақтарын шығару
үшін, негізгі қорлардың қозғалысына, динамикасына , ... ... ... ... ... ... ... көрсеткіштерінің
талдауы, олардың ішінде негізгі қорлардың қор қайтарым және қор ... бар. ... ... себептері, оларды өзгертетін факторлар
зерттеледі.
Дипломдық жұмыстың үшінші бөлімінде кәсіпорынның ... ... ... негізгі жолдары және бағыттары келтірілген. ... ... және ... ... ... ... ... негізгі қорларының активті бөлігін құрайтын және оларды тиімді
пайдалануды арттыру кәсіпорынның экономикалық жағдайын жақсартуға және ... алып ... ... ... үшін газ ... ... және тенденциялары қарастырылады.
Дипломдық жұмыстың методологиялық негізі болып ... ... ... және ... ... ... ... заңдылық,
арнаулы, кезеңдік әдебиеттер табылады. Осы ... ... ... Е.Е.
Савицкая, Любушин, Мейірбеков А.Қ., Әлімбетов Қ.Ә. Кәсіпорын экономикасы,
Жолдасбаева Г.Ө. Кәсіпорын экономикасы және т.б. әдебиеттер мен ... ... 1. ... ... ... ... саясаттың
қалыптасуының теоретикалық негіздері
1. Кәсіпорынның негізгі қорларының мазмұны және құрылымы
Кәсіпорынның негізгі белгісі – оның өз ... ... ... ... бір ... ... басқару. Дәл осы кәсіпорынның
материалдық–техникалық мүмкіндігін бақылауды, ... ... ... ... етеді. Анықталмаған мүлкінсіз үлкен немесе
шағын кәсіпорындар, жеке кәсіпкерлер өз ... ... ... алмайды.
Негізгі қорлар – ұзақ кезең бойына ... ... ... жинтығы. Олар осы кезең бойында өндіріске ... ... ... ... ... сақтайды, сонымен бірге өз құнының бір
бөлігін жаңадан өндірілген өнім мен ... ... ... ... өндірістік қорлар қайта өндіруді кеңейту ... ... ... және ... емес негізгі қорларға
бөлінеді.
Негізгі өндірістік ... ... ... ... соның ішінде өндіріс процесіне бірнеше рет қатысатын, соның
нәтижесінде баяу ... ... ... ... құны ... ... болған
өнім құрамына қолданылуы шегіне қарай көшіріп ... және де ... ... ... ... ... ... емес қорлар – кәсіпорынның балансы болып
есептелінетін ... ... ... арналған және спорттық мекемелер
және де басқа ... ... ... ... табылады.
Негізгі өндірістік қорларға қарағанда негізгі өндірістік емес қорлар,
өндіріс процесіне ... ... ... ... ... ... өнімге
көшірмейді ,немесе ол қалыптаспайды. Ал олардың құны қолдануда ... қоры ... ... орай ... ... ңәтижесінде қайта
өндіріледі.
Осыларға қарамастан негізгі өндірістік емес қорлар өндіріс көлеміне
және еңбектің ... ... әсер ... ... ... ... жұмысшылардың өмір сүруіндегі материалдық ... ... ... мен ... ... жақсаруымен байланысты.
Соңында бұлар кәсіпорынның қызметінің нәтижесіне әсер ... ... ...... ... материалды-техникалық
базасы. Олардың көлемі кәсіпорынның өндіріс қуаттылығы, еңбектің ... ... ... ... қорлардың жинақталуымен ... ... ... жоғарылауы еңбек процесін жетілдіреді,
оған творчестволық қасиет береді және қоғамның ... ... ... ... ... қорлар –болашақтағы ең басты
экономиканың өндіріс қарқындылығы жоғарылауының алғышарты. ... ... ... бір ... ... ол - ... материалдық ресурстары.
Кәсіпорынның негізгі өндірістік қорлары – бұл ... ... олар ... біріңғайлығына қарамастан, өзінің қызмет ету
мерзімімен айырықшаланады.Осыдан ... бір ... ... негізгі
қорлардың қажеттілігі мен әртүрлі өндіріс ... ... ... ... негізгі өндірістік қорлардың қолданылуының түрлері
көрсетілген.Олар топтар бойынша былай бөлінеді:
• кәсіпорынның меншігіндегі жер учаскелері және ... ... (су, жер ... табиғи ресурстар);
• ғимараттар (өндірістік-техникалық, қыметтік және т,б);
• құрылыс ғимараттары ... ... ... ... ... құралдары (электржелілері, жылу жүйелері);
• машиналар және құрал-жабдықтар;
• лабораториялық құралдар , ... және ... ... ... ... ... ... құны, яғни 50 ден жоғары құнды құрайтын құралдар
мен құрал-жабдықтары;
• көлік ... ... және ... ... өндірістік және шаруашылық құралдар;
• ішкі шаруашылық жолдар.;
• жерді және арендаға ... ... ... және ... басқа негізгі құралдар жағдайын жақсартуға
бағытталған капиталдық салымдар.
Жекелеген негізгі қорлар топтарының байланысы ортақ ... ... ... қор ... ... ... қай ... қорлардың
кейбір топтары өз үлесін қаражаттарға қосатыныны бәрібір емес. Ол машина
мен құрал-жабдықтардың ... ... ... ... ... ... ... - активті бөлігін құрайды, сонымен қоса
кәсіпорынның әрбір бұйымдарын жасауда өндірістік ... ... ... ... ие.
Ғимараттар, құрылыс ғимараттары, құралдар негізгі қорлардың активті
элементтері ... ... - ... ... қарағанда қамсыздандырады.
Негізгі өндірістік қорлардың құрал-жабдықтарының құны жоғары болған
сайын, тепе-теңдік жағдайда өнім ... ... қор ... ... ... Сондықтан негізгі қордың құрылымының жақсаруы
өндірістің өсуі жағдайымен, өзіндік құнның төмендеуімен, кәсіпорынның ... ... ... ... ... түрлік құрылымы әртүрлі ... ... ... ... ... ... қордағы
ғимараттардың ортақ құны жеңіл және азық-түлік өндірісі саласында (44%),
құрылыс ғимараты мен ... ... (17%), ... ... мен ... - жабдықтар –машина құрастыратын кешенді
кәсіпорындарда (45% жоғары) салымдарының көбеюімен ... ... ... ... әсер етуші маңызды факторлар
болып:
• шығарылған өнім сапасы;
• шығарылған өнім ... ... және ... ... ... және ... ... кәсіпорынның климаттық және географиялық орналасу жағдайлары табылады.
Алғашқы фактор ғимараттың құны мен оның ... ... әсер ... Өнім шығару көлемі (екінші фактор) ... ... ... ... ... ... мен құрал-жабдықтарының меншікті
салмағыда жоғары болады. Мұндай көрініс мінездемесі үшінші және төртінші
факторлардың қор ... да тән. ... мен ... ғимараттарының
үлесі климаттық жағдайларға да байланысты.
Негізгі өндірістік қорлардың ... ... ... ... - ... ... мен ... ғимараттар мен құрылыс ғимараттарын тиімді ... үшін ... бос ... ... құрылыс жобасын дұрыс жасау мен кәсіпорынның құрылыс жоспарының
жоғарғы ... ... ... және аз қолданылатын құралдар мен оларды орнатуды жою.
Негізгі қорларды есепке алу мен жоспарлау ... және ... ... ... ... натуралды формада ... ... ... ... ... ... ... аумақтың
көлемі және де басқа да ... ... ... Бұл ... мен оның ... саласындағы өндіргіштік қуатын есепке алуда және
өндіргіш программасын жобалауда, құрал-жабдықтар резервтерін жоғарлатуды
орындауда және де балансын ... ... Бұл ... ... құжаттау (паспорттау) мен жабдықтау, оның келуі мен ... алу ... ... негізінде кәсіпорын және оның цехтарын
өнідірістік профилі бойынша: материалды-техникалық мінездемелерді, жұмыстың
техника-экономикалық көрсеткіштерді, құралдардың ... ... ... ... ... ... ... мерзімі, тозу деңгейі,
техникалық аумақтармен, машиналар және құрал-жабдықтардың техникалық
мінездемесі ... ... ... ... ... ... өзіндік құн бойынша бағалау негізгі қорды қайта өндіру кезінде
кеңейтуді ... ... ... ... қалу ... мен ... көлемін анықтау үшін, жекешелендіру көлемін анықтау ... ... ... ... процесіне ұзақ жылдар бойы
қатысып, тозуына ... және осы ... ... қайта өндірудің
жағдайына байланысты бірнеше түрі бар. Олар – ... ... құн ... ... ... құны КҚ және де ... ... Кқал.
Негізгі өндірістік қорлардың бастапқы құны – бұл ... ... ... ... ... ... мен ... кеткен шығындар сомасы.
Ол амортизация нормасын және амортизациялық ... ... ... ... мен ... ... олардың қолданылу
көрсеткіштерін есептеуде қолданылады.
Кәсіпорын тұтынатын барлық негізгі қорлар, бастапқы құн бойынша оның
балансына енеді. Бұл ... ... ... ... өндірістік
қорларды пайдалану кезінде нақты шығындар арқылы көрінеді. Осы әдістің бір
кемшілігі – бірдей (біртектес) негізгі қорлар ... ... ... және ... ... Бұл ... –техникалық прогреспен
байланысты.
Қайта қалпына келтіру құны – ... ... ... ... ... ... құн – негізгі қорлардың ... алып ... ... ... ... құны.
1.2 Амортизациялық саясаттың мәні және элементтері
Амортизациялық саясат мемлекеттің экономикалық саясатының құрамдас
бөлігі.Ол елдегі экономикалық процестерге мемлекеттік әсер ... ... ... қызмет етеді. Ен алдымен амортизациялық саясат негізгі
өндірістік қорлардың жаңару ... ... ... прогресстің
қарқындауына, инвестициялық қызметке әсер етеді, кейін осы ... ... ... әсер ... әдебиеттердің көздерін талдау ... ... ... ... ... ... ... және
микроэкономикалық денгейде тұтас жүйе ретінде түсінуде ... ... жоқ. ... ғылыми техникалық прогресін анықтайтын ... ... ... ... ... ол ... ... тез істен шығаруға, оларды неғұрлым жетілген ... ... ... ... өз ... ... жағынан әлі
тозбаған құрал жабдықтарды істен ... гөрі ... ... ... өндірушілерді жаңа модельдерді өндіріп, шығаруға ынталандырады.
Сатып алушы сатып алынған техниканың жоғары өнімділігі және аз енбек
сыйымдылы сияқты жоғары ... ... ... оның жағымсыз
жағы да бар: істен шыққан ... оның ... ... бар ... ... ... ... схеманы іске асыру үшін белгілі бір шарттар қажет. Біріншіден машина
жасау кешені өндіріс ... ... ... ... ... ... ... сапасының өсу қарқыны амортизация қарқынын озу
керек.Бағалау бойынша жаңа құрал ... ... ... ... әрі ... ... ... шектен төмен болса,реновацияның ешқандай
мағынасы болмайды: жұмыс ... ... ... дәл ... ... үшін оны үш жыл ... істен шығарудың қажеттілігі болмайды.
Амортизациялық саясат бұл ... ... ... ... шарттар туғызу, ғылыми техникалық
прогрессті жеделдету және мемлекеттің экономикалық саясатын іске асыру
мақсатымен, амортизацияланатын ... жай және ... ... ... ... іске асыратын ғылыми негізделген және ... ... ... ... ... ... ... саясаттармен тығыз байланысты, бірақ олардың барлығы да
мемлекеттің ... ... ... ... ... ... саясат мақсаты – ғылыми техникалық ... ... ... белсендендіру, айналымнан тыс активтердің
ұдайы өндіріс және жаңару процестері үшін ... ... ... ... жасау. Амортизациялық саясат экономикалық саясаттың
құрамдас бөлігі болғандықтан, ол өндіріс тиімділігін арттыруға және ... ... ... ... ... бағыттар бойынша міндеттерді шешуге бағытталуы
керек:
• Ғылыми техникалық прогрессті дамыту;
• Негізгі капиталдың ... ... ... және ... ... аттыру;
• Мүліктің пайдалы қолдану мерзімін оңтайландыру;
• Жай және кенейтілген ұдайы өндіріс процесі үшін құралдар ... ... ... ... ... бағалау және қайта бағалау үшін
шарттар жасау.
Амортизациялық саясатты жасаған кезде мемлекет келесі принциптерді ... ... ... қайта бағалауды іске асырудың өз ... ... ... ... шарттарында;
• Негізгі қорлардың жай және кенейтілген ... ... ... ... есебінен қамтамасыз ету;
• Барлық меншіктегі және ұйымдық құқықтық фопмадағы кәсіпорындарда
амортизациялық аударымдардың қолданылуының мақсатты ... ... ... кәсіпорындардың жедел амортизация саясатын өткізу мүмкіндігі;
• Негізгі ... өз ... ... ... және ... прогерессті жеделдету;
• Амортизациялық саясатты өткізу облысында кәсіпорындарға үлкен құқықта
беру.
Амортизациялық саясаттың мәні, мақсаттары және міндеттерінен шыға ... ... ... ... ... ... ... деген нәтиже жасауға болады.
Тиімді амортизациялық саясатты өткізе отырып, мемлекет келесі міндеттердің
шешілуіне ... ... ... техникалық прогресс қарқынының жеделдеуі;
• Елдің ұлттық байлығын арттыру;
• Негізгі қорлардың сапалық жағдайын жақсарту;
• Инвестициялық ... ... ... ... ... қабілеттілігін қамтамасыз ету;
• Ұлттық экономиканы дамыту.
Қазіргі кезде мемлекет амортизацияланатын ... ... ... ... ... қатар амортизациялық аударымдарды есептеудің жаңа
тиімді механизмдерін қолдану бағытында, ... ... жаңа ... ... өткізуде.
Амортизациялық саясаттың негізгі элементтері:
1. Амортизациялық саясаттың инвестициялық және инновациялық саясаттармен
тығыз байланысы. ... ... ... ... бірі және амортизацияланатын активтердің ұдайы
өндірісін қамтамасыз етеді.Амортизациялық аударымдардың ... ... ... ... ... мен жалпы
инвестициялар арасындағы қатынас экономиканың даму ... ... ... ... ... ... экономика жағдайы көтеріледі. Бұл жағдайда тек ... ... ... ... ... ғана ... басқа көздері есебінен, әсіресе пайда есебінен ... ... ... жылдары Қазақстан экономикасы үшін
өндірістің төмендеуі тән болды, амортизациялық аударымдар ... ... ... нәтижесінде өндірістік қорлардың
ескіруіне әкелді. ... ... ... ... ... жай ... өндірісін қамтамасыз ете алмайды. Инвестициялау
бағыттары инвестициялық ресурстардың қалыптасуына әсер етеді. Осыған
байланысты амортизациялық ... ен ... ... ... ... ... нарықтық қатынастар шарттарында
бәсекелестік күшейеді, технологиялық инновациялады игеру нәтижесінде
негізгі қорларға көп ... ... ақ ... өнімділігін, өнім сапасын
көтеруге болады.
2. Амортизацияланатын мүліктің пайдалы ... ... ... ... Пайдалы қызмет мерзімі-компания активтерін қолданудың
күтілетін (есептік) мерзімі немесе активтерді қолдана отырып, компания
өндіретін ... ... ... активтерді эксплуатациялаудан
алынатын тиімділікті максимизациялауға кері әсер ... ... ... ... ... ... мерзімін анықтаған
кезде жоғарда аталған стандартқа сәйкес ... ... ... ... ... ... ... ол қуаттылық немесе активтің
физикалық өнімділігі бойынша бағаланады;
- өндірістік факторлардан тәуелді ,күтілетін ... ... ... ... ... ... ... смена саны,
компаниядағы жөндеу және қызмет ... ... ... ... ... ... ... процесті жетілдіру немесе өзгерту, нарықта берілген өнімге
сұраныс көлемінің өзгеруі ... ... ... ... ... ... ... басқа да шектеулер (мысалы аренда
мерзімі).
3. Амортизациялық аударымдарды есептеудің тиімді механизмін іске ... ... ... ... мемлекет амортизациялық
аударымдарды ... ... ... ... ... ... ... жеделтілген (сызықтық емес) әдіс.(төмендетілген ... ... ... ... амортизациялық
аударымдарды есептеудің жеңілдетілген ... ... ... ... ... амортизацияны қолдануға шектеулі
сипаттағы шаралар ... ... ... бар ... ... ... ... кәсіпорын дамуының нақты мақсаттары
мен міндеттерінен шыға отырып, оңтайлы вариант ... ... ... ... ... ... ... ететін шарттар жасау.Соңғы бірнеше жыл
барысында қазақстандық нарықтағы инвестициялардың ... ... ... қанағаттандырмайды, сондықтан бәсекеге қабілетті
отандық техникалық базаны құру үшін ... ... ... ... ... ... негізгі капиталдың массалық
жаңару мүмкіндігі болмайды, әсіресе меншікті инвестициялық ... ... ... ... ... ... тыс активтердің ұдайы өндірісін қаржыландырудың
жалғыз, әрі тұрақты көзі – амортизациялық аударымдар. Ол үшін мемлекет
амортизациялық аударымдардың олардың функционалды ... ... ... ету үшін ... шаттар жасау керек.
5. Амортизацияланатын мүліктің жаңаруын ... ... ... ... механизмін инвестицияларды және
жаңа техниканы ... ... ... ... , ... ... ... ретінде қарастыруға болады.
6. Амортизациялық саясатты өндеу және іске асыру поцестерін әдістемелік
басқару. ... ... ... басқару нормативті
актілер пакетін дайындау,персоналды оқыту бойынша ... ... ... ... ... ... ... есептеудің
жаңа әдістерін, ережелерін енгізу процестерін басқару, есепке алу,
есептеме ... өз ... ... және ... ... ... ... әдістемелік басқару басқарудың барлық
денгейлерінде жүзеге асырылуы ... ... және ... ... саясаттың тиімділігі бұл процеске қатысатын
қатысушылардың қабылдайтын басқару шешімдерінің сапасынан тәуелді
болады.
7. ... ... іске ... ... және ... ... саясат саласында ,оның іске асуын бақылау
және болжау мақсатымен жүргізілетін ... ... ... : белгілі бір форма бойынша мәліметтер алу, соңғы
мәліметтерді жинақтау және дайындау, амортизациялық ... ... ... ... ... беру,оладың
қолданылуының мақсаттылығын қамтамасыз ету, ... ... ... ... көмегімен алынатын ақпарат инвестиция
көлемін бағалауға, кәсіпорынның ағымдық шаруашылық ... ... ... бағалауға,амортизациялық саясат механизмінің
сапасын және оның даму ... ... ... ... ... ... саясатының нәтижелерін бағалау. Мониторинг
процесінің нәтижесінде алынған ақпарат ... ... ... ... ... ... ... тиімділік көрсеткіштері ретінде мыналарды алуға болады:
- негізгі қорларды енгізу және олардың істен шығу қарқынының қатынасы;
- негізгі ... тозу ... ... аударымдарды функционалды қолданылуына сай қолдану;
- негізгі қорларды орташа жасы;
- айналымнан тыс активтер құрылымында материалды емес активтердің ... жеке өнім ... ... ... ... ... қолданылу
дәрежесі;
- негізгі өндірістік қорлардың құрылымында олардың белсенді бөлігінің
үлесі;
- амортизацияланатын мүлікті ... ... ... ... ... ... , оның ... тиімділігін, оның даму
перспективаларын бағалау, негізгі капиталға инвестицияларды іске асыратын
кәсіпорындар үшін де, ... ... ... ... ... ... ... басқару органдары үшін де маңызды
болып ... ... ... ... мәні және ... амортизациялық саясатын негізгі ... ... ... ... ... бөлігі ретінде,меншікті инвестициялық
ресурстардың қалыптасуының саясатының бөлігі ретінде,операциялық айналым
активтерін басқару саясатының құрамдас ... ... ... ... ... ... ... Амортизацияланатын мүлікті бағалау және қайта бағалау.
Амортизациялық аударымдарды ... ... үшін ... ... және ... бағалау маңызды орын алады. Негізгі қорлар бухгалтерлік
есепке алғашқы құны ... ... өзі ... ... талаптарына сай келеді.Сондықтан ... ... ... ... ала ... ... ... қалыптасу
ерекшеліктерін есепке алу керек.Алғашқы құны бойынша негізгі ... алу ... ... құнынан ерекшеленеді (әсіресе инфляцияның жоғары
қарқынында) және ... ... ... ... ... ... өндірісіне шығындарды жаппайды.Бұл шарттарда оларды қайта
бағалау қажеттілігі туындайды.
Жоспарлы ... ... ... ... ... ... он жылда
бір рет жүргізілген болатын, нарықтық қатынастарға ... ... ... ... ... ... қайта бағалау жиі
жүргізіледі.Негізгі қорларды қайта бағалау екі әдіспен жүргізіледі:
- ... ... бұл ... ... ... ... ... объектілерінің қалпына келтіру құны ҚР –ның ... ... ... ... есептеу әдісі, бұл жағдайда ... ... ... ... баға денгейіне негізделген, эксперттік
нәтиже негізінде жүргізіледі. Негізгі ... ... ... ... тұрғысынан , негізгі қорлардың нақты құнын есептеуге
мүмкіндік беретін халықаралық стандарттарда ... ... ... ... ... және ... емес ... пайдалы қолдану
мерзімін анықтау.Қазақстан экономикасында амортизациялық топтарға ... ... ... ... ... ... ... қолданудың пайдалы мерзімдері айарлықтай болатын, олар
шетелдік стандарттардан 3-4 есе асып ... биік ... ... ... 250 жыл, көп қабатты ғимараттар – 100 жыл, темір
бетонды көпірлер– 100 жыл, қолмен ... ... ... ... – 20
жыл, цемент өндірісінде қолданылатын пештер– 20 жыл, ... ... -9 ... ... ... ... 2002 жылдан бастап
өткізіліп жатқан амортизациялық ... ... ... ... ... есе ... ... беріп, амортизацияны есептеудің
халықаалық тәжірибесін қолдануға мүмкіндік береді." Амортизациялық топтарға
кіретін негізгі қорларды топтастыру" туралы ҚР –сы ... ... , ... салу ... енгізілген берілген топтама бухгалтерлік есеп
мақсаттарына да қолданыла алады.Бухгалтерлік есепте бұл топтаманы қолдану
негізгі қорлардың пайдалы ... ... ... мүмкіндік береді.
Негізгі қорлардың пайдалы қолдану мерзімі келесі жағдайларға байланысты
анықталады:
- күтілетін өнімділік немесе ... ... ... ... ... ... эксплуатация тәртібі (смена саны),табиғи шарттар, агрессивті орта
әсері, жөндеу өткізу жүйесі және ... да ... ... физикалық тозу;
- объектіні қолданудың нормативті – құқықтық және басқа да шектеулері.
3. Амортизация ... ... ... және ... Шетелдік
тәжірибеде амортизациялық аударымдарды ... ... ... Прогрессивті (жеделдетілген) және дигрессивті амортизацияның
оншақты арнай әдістері белгілі.Өнеркәсіптік ... ... ... әдістерінен мыналарды атап көрсетуге болады:
- алғашқы құннан сызықтық амортизация;
- нарықтық құннан сызықтық амортизация;
- объектіні пайдалану ... ... ... анықталған базалық шаманы алып тастағаннан кейінгі амортизация;
- ... ... алып ... ... ... ... ... проценттерді қолдануға негізделген амортизация әдісі;
- функционалды амортизация әдісі;
-пропорционалды рентабельділік әдісі.
Амортизацияны есептеу әдістерінің кен тізімі тек ... ... ... емес , ... қатар белгілі бір кәсіпорындардың қызмет
етуінің жеке шарттарын анықтауға мүмкіндік ... ... ... қолданылатын спектрін шектейді, сонымен бірге заңмен рұқсат
етілген амортизациялық ... ... ... де ... ... ... ... мақсатты қолданылуын қамтамасыз ... ... өнім ... және ... ... ... өнім ... кейін түсім құрамында ұйымның есептік шотына
түседі. Бухгалтерлік есеп ... жаңа ... ... ... ... ақша ... ... және ақшалай құралдардың жеке қоры
ретінде құрылмайды. Нәтижесінде олар функционалды ... ... да ... ... мүмкін (мысалы айналым ... егер ... ... тұрақты ұйымдарда
амортизациялық аударымдар қысқа мерзімді кезенде мақсатты емес ... ... ... аударымдар меншікті ... ... ... тұрақты көзіне ... ұйым ... ... және ... ... ... ... қаматамасыз ете алмайды.Амортизациялық ... емес ... ... ... ... ... ... амортизациялық аударымдар бұл меншікті құралдар,
сондықтан көпшілік пікір бойынша ол тегін болып саналады. Осыған ... ... ... ... ... бұл ... ... орында тұрады.
5. Амортизацияланатын мүліктің шектен тыс физикалық және ... ... ... физикалық тозуы – негізгі қорлардың материалды
тозуы, эксплуатация ... ... ... ... күш әсерінің,төтенше
жағдайлар (жер сілікінісі, су тасқыны,өрт және т.б.) әсерінің нәтижесінде
негізгі ... ... ... ... және ... жоғалтуы.Физикалық тозу
негізгі қорларды жарамсыздыққа ... ... ... жаңа ... қажеттілігі туындайды.Физикалық тозудың абсолютті ... ... ... ... ... тозу – қызмет етіп тұрған негізгі қорлардың ұдайы өндірісінің
арзандауымен ... ... ... жаңа ... түрлерін өндіру,
енгізуге байланысты негізгі қорлардың өз құнын жоғалтуы.
Кәсіпорында амортизацияланатын мүліктің шектен тыс ... және ... ... ... ... негізгі бағыттарына мыналарды жатқызуға
болады:
-жаңа техника мен технологияны енгізу;
- негізгі қорларды енгізу қарқынының олардың істен шығу қарқынынан озуы;
- ... ... ... ... ... тозуға ұшырау дәрежесінен тәуелді ... ... ... ... ... тыс ... ... қажетті көлемін анықтау.
Әрбір ұйым өндіріс процесін қажетті санда және сәйкес сападағы негізгі
қорлармен қамтамасыз ... ... анық ... ... саясат
өткізеді.Негізгі қорлардың ұдайы ... ... ... ... құн ... негізгі қорлардың балансында бейнеленеді.Оны келесі
түрде ... ... ... (1.1 ), ... - жыл ... негізгі қорлардың құны;
Фн- жыл басына негізгі қорлардың құны;
Фв-жыл ішінде енгізілетін негізгі қорлар құны;
Фл - жыл ... ... ... ... құны;
Жай ұдайы өндіріс шарттарында іске қосылатын негізгі қорлар құны, физикалық
және рухани тозу себебінен ... ... ... ... ... негізгі қорлар құнын қамтиды.Осылайша, бұл ... ... ... ... құны ... кезендегі есептелген амортизациялық
аударымдар суммасына ... ... ... ... қорлар құны
физикалық және рухани тозу себебінен ... ... ... ... қамтиды.
Кенейтілген ұдайы өндірісте, амортизациялық аударымдармен ... ... ... ... басқа да көздер қолданылуы мүмкін: таза пайда, неселік
ресурстар, займдар және т.б. ... іске ... ... ... өнім өндірісін кенейтуге арналған негізгі қорлар да ... ... ... ... ... ... келесі формула
бойынша анықтауға болады:
Фвп= Фф+Фм (1.2)
Мұндағы,
Фвп - жай ұдайы ... ... ... ... ... ... - ... тозу себебінен істен шыққан негізгі қорларды алмастыруға
жіберілетін негізгі қорлардың алғашқы (қалпына келтіру) құны.
Фм- ... тозу ... ... ... негізгі қорларды алмастыруға
жіберілетін негізгі қорлардың алғашқы (қалпына келтіру) құны.
Кенейтілген ұдайы ... ... ... ... қажеттілігін келесі
формула бойынша есептеуге болады:
Фвр= Фф+Фм +Фув (1.3)
Мұндағы,
Фвр- кенейтілген ... ... ... ... қорларды жаңартудың
жалпы қажеттілігі.
Фф - физикалық тозу себебінен істен шыққан ... ... ... ... қорлардың алғашқы (қалпына келтіру) құны.
Фув -өнімнің кенейтілген өндірісін қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... алғашқы құны.
7. Негізгі қорлар ұдайы өндірісінің ен тиімді формаларын тандау.Ұйымның
амортизациялық саясатын жасауда ен маңызды сәт, ... ... ... іске асатын форманы таңдай білу, себебі одан жобаларды іскеасыру
тиімділігі тәуелді болады. Негізгі өндірістік ... ... ... ... ... техникалық қайта ... ... және ... Бұл жаңа ... ... аз капитал салымдарын қажет етеді.
8. ... ... ... ... ... құрылымын
жетілдіру.Мұндай жетілдіру күрделі ... ... және ... ... өзгеруіне байланысты. Күрделі салымдардың
технологиялық және ... ... ... ... ... позитивті
өзгерістер тудырады:
- күрделі құрылыстың жалпы цикл ұзақтығының қысқаруы;
- үлестік капитал салымдарының төмендеуі;
- объектіні уақытынан бұрын іске қосу және ... өнім ... ... ... салық төлемдерін оңтайландыру.Дәстүрлі отандық тәжірибеде
амортизация бухгалтерлік категория ретінде және амортизацияланатын мүліктің
жай ұдайы өндіріс көзін ... ... ... ... ... ... ... салық салу тұрғысынан
қарастырылады және негізгі қорлардың дамуы мен жаңаруына салынған қаржылық
ресурстарды ... ... ... ... ... ... жедел амортизация қолданылады.Бұл пайда салығының ынталандырушы
потенциалын белсендендіруге ... ... ... амортизациялық
аударымдардың ұлғаюы салық төлемдерінің төмендеуіне және ... ... ... ... ... 2. «Asia cargo» ЖШС-нің негізгі өндірістік ... ... «Asia cargo» ... ... ... қорларымен қамтамасыз
етілуін және қолданылуын талдау.
В Мангистауской области первооткрывателями в сфере услуг транспортного
комплекса является «Asia cargo» ЖШС. ... ... в 1999 ... и со ... ... ... на рынок автоперевозок местных и
международных маршрутов.
Транспортный комплекс услуг ... «Asia cargo» - ... ... водный авиационный виды перевозок любых
габаритных и негабаритных грузов.
Благодаря высокому качеству организации ... ... «Asia ... ... ... на рынке грузовых перевозок, помимо этого
выполняет ... по ... ... ... и ... ... «Asia cargo» является ... ... ... ... международными перевозками в Мангситауской
области.
Свою деятельность компания «Asia cargo» начинала с перевозки ... на ... Была ... в качестве перевозчика бурового
оборудования с территории Мангситауской области до Карагандинской, ... ... в ... ... ... ... ... месторождениями Тасболат и НПС Жетыбай.
Благодаря хорошо обеспеченной технике и ... ... ... «Asia cargo» в срок и ... исполняет заказы.
Таблица 1
Организации, обслуживаемые компанией «Asia cargo»
по основно видам деятельности за ... с ... ... ... |Наименование организации | |
|1 |2 |3 |4 |5 |
| | |2005 |2006 |2007 |
|1 |ЖШС ... ... ... |13 |13,7 |12,9 |
|2 |ЖШС ... Казахстан» |10 |8 |9,4 |
|3 |ЖШС ... |9,5 |9,8 |10 |
|4 |ЖШС ... ... и ... |9 |9,3 |8,5 |
| ... | | | |
|5 |ЖШС ... |10 |9,9 |10,1 |
|6 |ЖШС ... on 6 ... |8 |7,8 |7,7 |
|7 |ЖШС ... Дриллинг Энд |9 |10,1 |10,4 |
| ... | | | |
|8 |ЖШС «КМК ... |11 |10,3 |9,3 |
|9 |ЖШС ... |8,9 |8,9 |10,3 ... |ЖШС «ICT A/DK ... |6,5 |6,4 |7,2 ... |ЖШС ... ве ... А.Ш.» |5,1 |5,8 |4,2 |
| ... |100 |100 |100 ... ... өнім ... ... ... ең маңызды
факторы болып – оларды қажет мөлшерде негізгі қорлармен және олардың ... ... ... ... ... міндеттері:
• кәсіпорынның қамтамасыз етілуін, негізгі қор бойынша құрылымының
бөлімшелерін, жалпылағыш және жеке ... ... ... ... ... олардың деңгейінің өзгеру себептерін белгілеу;
• өнім өндірісінің көлеміне және басқа да ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның өндірістік қуаттылығымен құрал – жабдықтарды қолдану
деңгейін зерттеу;
• негізгі қорларды қолдану қарқындылығы және ... ... ... ... ... ... қолдағысымен, олардың құрылымын және
динамикасын зерттеуден басталады. Кәсіпорынның негізгі қорлары өнеркәсіптік
және өндірістік емес, басқа салалардың өндірістік қорлары ... ... ... ... өнеркәсіптік - өндірістік құралдар
анықтайды. Сонымен бірге, негізгі қорлардың актив (жұмыс ... ... ... және ... бөлігін бөліп қарастырады. Мұндай бөлшектендіру
оңтайландыру негізінде негізгі ... ... ... ... ... үшін қажет. Актив және пассив бөліктерінің арақатынасына,
күш және ... ... көп мән ... ... ... қор қайтарымы, қор пайдалылығы және кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... көрсеткіштерінің есебін келтірейік.
Абсолютті өсім ΔФ = Ф06 – Ф05 = 99903 – 83046 = ... = Ф07 – Ф06 = 121050 – 99903 = ... ... Тр = ... = ... = 1,203;
Тр = Ф07/Ф06 = 121050/99903 = 1,211;
Өсім қарқыны Тпр. = Тр · 100 – 100 = ... = 20,3 ... = Тр · 100 – 100 = ... = 21,1 ... қорлардың динамика көрсеткіштерінің есебінен ... ... ... абсолютті өсімі 21147 мың тенге, бұл
көрсеткіштің өсуі ... ... ... ... толықтырулар:
кірістің, реконструкцияның және модернизацияның есебінен. Өсім ... ... 2006 ... ... ... ... ... қолдану арқылы көрсеткіштерді есептеу
методикасын қарастырамыз.
Кесте 2.1.1.
Негізгі қорлардың бар болуы мен ... ... (мың ... | ... ... ... ... | ... |Жыл ... |негізгі қор |шыққаны |Жыл ... |
| | ... | | ... | | | | ... |99903 |23857 |2710 |121050 ... ... | | | |
| |5544 |- |- |5787 ... | | | | ... | | | | ... |94359 | | |115263 |
| | | | | ... | | | | ... | | | | ... құны | | | | ... келтірілген кестедегі мәліметтерден біз 2007 жылы ... ЖШС көп ... жаңа ... ... ... алынғанын, яғни ол 23857
мың тенгені құрады, соның ішінде оның көп ... ... ... және ... ... алып отыр.
«Asia cargo» ЖШС-де 2005-2007 жылдарға ... ... ... ... ... ... ... бағалайтын
және кәсіпорынның өтімділік көрсеткіштерін есептейміз:
Нег. қордың қалдық құны
Кн.қор. нақты құны ... ... ... құны 2005 = 77700/124985 = 0,62 ;
Кн.қ.нақты құны 2006 = 94359/155261 = 0,61 ... құны 2007= ... = 0,63 ... ... – бұл қысқа мерзімді міндеттемелерді ағымдағы
активтерді өткізу арқылы орындай алатындығы. ... ... оның ... ... ... анықталады,
активтердiң ақшаға айналу мерзiмi мiндеттемелердi жабу мерзiмiне сәйкес
келедi. Басқаша айтсақ, ... ... - өз ... ... ... үшiн қолда бар құралдар (активтердi) тез
мобилизациялау ... деп ... ... Мәнi ... кәсiпорын
өтiмдiлiгi баланс өтiмдiлiгiн көрсетедi.
Ағымды активтердің құны
Кжалпы өтімділік ... ... ... 2005 = ... = 1,6 ;
Кжалпы өтімділік 2006 = 155261/98030= 1,5 ;
Кжалпы өтімділік 2007= 184853/143126 = 1,3 ... бұл ... ... ... пайдалылық
көрсеткіші. Кәсіпорын өзі өндірген өнімдерін сатқанда жұмсалған шығындарын
өтеумен қатар таза ... ... ... ... ... факторлары: еңбек өнімділігін арттыру, негізгі қорларды пайдалануды
жақсарту, өнімнің өзіндік құнын кеміту, өнім ... ... ... ... ... ... ... өткізуден түскен
табыс
Рентабельділік2004 = 24952/259873 = 0,09 ;
Рентабельділік2005 = 40163/367173 = 0,11 ;
Рентабельділік2006 = 55059/495386 = 0,12 .
Есептеген ... ... ... ... ... cargo» АҚ қаржылық бағалау коэффициенттері
| |2005 ... ... |2007 ... ... | | |+,- | |+,- ... ... ... нақты |0,62 |0,61 |-0,01 |0,63 |0,02 ... ... | | | | | ... Толық өтімділік |1,6 |1,5 |-0,1 |1,3 |-0,2 ... | | | | | ... ... |0,09 |0,11 |0,02 |0,12 |0,01 ... ... ... және ... сипаттайтын
көрсеткіштерден біз 2007 жылы кәсіпорынның ... 12%-ті ... ... 2006 жылға қарағанда 1 %-ке өсті (0,12 – 0,11).
Осылайша, «Asia cargo» ЖШС-де қаржылық жағдайы өтіп ... 3 ... ... ж.ж.) тұрақтылығы байқалады, ары қарайда кәсіпорынның
тиімді қызмет етуі және оның ... ... үшін ... ... ... ... мен ... жағдайын талдауға
көп мән беріледі, ол бухгалтерлік есеп арқылы жүргізіледі. Ол үшін келесі
көрсеткіштер есептелінеді:
• жаңару коэффициенті ... жаңа ... ... ... ... ... жыл ... сипаттайды:
Келіп түскен нег. қорлардың құны
Кжаң = ... ... нег. ... ... 2004 = = 0,2074 ... 2005 = = 0,2087 ... 2006 = = 0,1971 ... ... қорлардың жаңару мерзімі (Тжаң):
Уақыт басындағы нег. қор-дың құны
Тжаң = ... ... нег. ... ... 2004 = = 3,92 ... 2005 = = 3,98 ... 2006 = = 4,18 ... коэффициенті істен шыққан негізгі қорлар құнының, жыл ... ... ... ... ... ... шығу ... (Кш):
Істен шыққан нег. қор-дың құны
Кш = ... ... нег. ... ... 2004 = = 0,024 ... 2005 = = 0,048 ... 2006 = = 0,027 ... өсу коэффициенті (Көсу):
Негізгі қор-дың өсу соммасы
Көсу =
;
Уақыт басындағы олардың құны
15586
Көсу 2004 = = 0,231 ... 2005 = = 0,202 ... 2006 = = 0,211 ... ... тозу ... ... қорлардың толық бастапқы
құнына қатынасымен анықталады, тозу коэффициенті жыл басына және жыл аяғына
есептелінеді.
• тозу коэффициенті (Ктозу):
Негізгі ... тозу ... = ... ... нег. ... ... ... 2004 = = 0,067 ; (жыл ... 2004 = = 0,064 ; (жыл ... 2005 = = 0,064 ; (жыл ... 2005 = = 0,056 ; (жыл ... 2006 = = 0,056 ; (жыл ... 2006 = = 0,048 ; (жыл ... ... ... ... ... қалдық құны
Кж = ... ... ... ... 2004 = = 0,933 ; ... - ... 2004 = = 0,935 ; ... 2005 = = 0,935 ; ... 2005 = = 0,944; ... 2006 = = 0,944 ; (жыл ... 2006 = = 0,952 ; ... және жарамдылық коэффициенті жыл басына және жыл ... ... ... ... ... ... ... төмен болса, жарамдылық коэффициенті жоғары болады
және негізгі қорлардың техникалық ... ... ... ... жаңа ... іске ... ... қорларды
жөндеуден өткізуді жоспарға енгізудің орындалуын тексеріп ... ... ... оның ... саны және ... топ ... мен
құралдар, сонымен қатар автоматтандырылған құралдар арқылы ... ... ... үшін ... ... ... ... құрал – жабдықтың орташа жас шамасы (5 жылға дейін, 5 – 10
жыл, 10-20 жыл, 20 жылдан жоғары) есептеледі.
Кестедегі ... ... ... ... негізгі
қорлардың техникалық жағдайы жылдық қорытындыда, тиімді жаңартудың есебінен
шамалы жақсарғанын көруге болады.
Алынған ... ... 2.1.3. «Asia cargo» ... ... техникалық жағдайы және қозғалысын талдау» кестесіне
кіргізуге болады.
Кесте 2.1.3.
«Asia cargo» ЖШС-де ... ... ... және ... жағдайы
| | ... ... ... |Белгіленуі| |
| | |2004 жыл |2005 жыл |2006 жыл ... ... ... ... |0,2074 |0,2087 |0,1971 ... ... ... жыл |Тжаң |3,92 |3,98 |4,18 ... Шығу ... |Кш |0,024 |0,048 |0,027 ... Өсу ... ... |0,231 |0,202 |0,211 ... Тозу коэффициенті: |Ктозу | | | ... жыл ... ... б. |0,067 |0,064 |0,056 ... жыл ... ... а. |0,064 |0,056 |0,048 ... Жарамдылық коэффициенті: |Кж | | | ... жыл ... |Кж. б. |0,933 |0,935 |0,944 ... жыл аяғына |Кж. а. |0,935 |0,944 |0,952 ... cargo» ... ... ... ... ... ... келе, тиімді пайдаланудың факторы ретінде негізгі қорлардың
техникалық жағдайы ұсынылатын талаптарға сай келеді. Және еңбек өнімділігін
арттыратын, оны ... ... ... ... ... мүмкіндіктер туғызады.
Кәсіпорынның бөлек машина түрлерімен, ... ... ... ... ... ... ... қажет, нақты қолда
бар қажеттілікпен жоспардағы қажеттілікті ... ... ... ... ... құралдармен қамтамасыз етуді сипаттайтын,
жалпылауыш ... ... ... ... және еңбектің
техникамен қаруландырылуы табылады.
Жалпы еңбектің қормен жарақтандырылу ... ... ... ... ... ... ... құнының, жұмысшылардың тізім
бойынша орташа ... ең көп ... ... ... ... ... ... деңгейі өндірістік құрал-жабдықтар
құнының, жұмысшылардың тізім ... ... ... ең көп ауысымына
қатынасы арқылы анықталады. Оның өрлеу қарқыны еңбек өнімділігінің ... ... ... ... өнімділігінің өсу қарқыны, еңбектің
техникамен қаруландырылуының өсу ... озық ... ... ... қор қайтарымы төмендейді.
2.2. Негізгі қорлардың қолданылу қарқындылығын және тиімділігін ... ... ... ... және ... ... ... ресурстарын тиімді
қолдана алатын, сонымен қатар өндірістің ... ... ... ... ғана ... істейді. Негізгі қорларды қолданудың
қарқындылығы және тиімділігіне капитал табыстылығы және көптеген ... ... ... ... ... Негізгі қорларды
қолданудың қарқындылығы мен ... ... ... беру ... көрсеткіштер жатады:
• қор пайдалылық (негізгі қызметтен түскен пайданың, негізгі ... ... ... ... ... ... қор ... (өндірілген өнім құнының, негізгі
қорлардың орташа жылдық ... ... ... ... ... ... қор қайтарымы (өндірілген өнім құнының,
негізгі қордың актив бөлігінің орташа жылдық құнына қатынасы);
• қор ... ... ... ... негізгі қорлардың орташа
жылдық құнының, қорытынды уақыт аралығындағы өндірілген өнімнің құнына
қатынасы);
• негізгі қорларды салыстырмалы үнемдеу.
Өндірістің негізгі қорларының ... ... ... ... ... қорлармен қатар, жалға алынған негізгі қорларда есептеледі, тек
сақтауда тұрған және жалға берілген қорлар кірмейді.
Жеке көрсеткіштер - жеке ... ... ... ... ... ... үшін пайдаланылады.
Негізгі қорларды қолданудың тиімділігінің ең қолайлы жалпылауыш
көрсеткіші болып, негізгі ... ... ... ... Оның ... тек қор қайтарымына емес, сонымен ... ... ... ... яғни жалпы оның ... ... ... ... Бұл көрсеткіштердің өзара байланысын келесі ... ... ... = ФО ӨНҚ х Д РП х R ... ... ... ... динамикасы зерттеледі,
олардың деңгейі бойынша жоспардың орындалуы, шаруашылық аралық салыстырулар
өткізіледі. Осыдан кейін олардың шама өзгерістерінің ... ... ... 2.2.1. Қор қайтарымы және қор пайдалылығының факторлық талдауының
құрылымдық – логикалық моделі.
Кәсіпорынның негізгі қорларын тиімді ... ... ... оны ... ең ... ... ... көзделген. Сондықтан
талдаудың негізгі ерекшеліктері болып мыналар ... ... ... пайдаланудың нұсқаулық шешімдері;
2) Перспективаға мақсатталу.
Перспективалық анализ – бұл инвестицияларды талдаудың негізгі түрі,
оған баланста бар ... ... және ... ... қолдануының
бағалануы барлық ресурстар түріне қолданылатын технологиялық бағалануға
негізделген. Ол қор ... және ... ... ... ... ... ... қатар негізгі қорлардың рентабельділігі
және салыстырмалы үнемдеуіне бағалау жүргізіледі.
Қор рентабельділігі негізгі қызметтен түскен пайданың, ... ... ... құнына қатынасы арқылы есептеледі:
Rөнқ 04 = 24952/73855 = 0,34 тенге
Rөнқ 05 = 40163/87475 = 0,46 тенге
Rөнқ 06 = ... = 0,51 ... cargo» ЖШС ... ... ... қор ... келесідей:
ФО04 = 152617/73855 = 2,066 тенге
ФО05 = 300767/87475 = 3,438 тенге
ФО06 = 453220/ 107766 = 4,205 ... жылы ... ... қорлардың 1 тенгесінен 4,205 тенгеге
өнім көріп отырмыз.
Қор қайтарымының өзгерісін сипаттайтын индекс:
Iфо = ... = ... = 1,66 ... ... 166 ... = ФО06/ФО05 =
4,205/3,438 = 1,22 тенге немесе 122 ... қор ... ... 2007 ... 2006 ... салыстырғанда
1,22 есе өскен.
Қор қайтарылым нәтижелерін ... ... ... ... жылы қор қайтарым көрсеткіштері айтарлықтай ... ... ... 0,767 (4,205 – 3,438) ... 2 негізгі фактордың
әсерінен деп түсіндіреміз. Біріншіден, негізгі қорлардың ... ... ... ... ... ... қорларын пайдалануды
жақсартудан.
Негізгі қорды тиімді пайдаланудың келесі корсеткіші болып ... ... ол ... ... орта ... ... өнім ... арқылы есептеледі:
2004 жылы Фс04 = 73855/152617 = 0,484 тенге
2005 жылы Фс05 = ... = 0,291 ... жылы Фс06 = ... = 0,238 тенге
Келесі кестеде негізгі қорлардың қолдану көрсеткіштері ... ... қор ... және оның өсу қарқынына әсер ететін негізгі
көрсеткіштердің абсолютті өзгерулерін көрсетеміз.
Кесте ... ... ... көрсеткіштері
Мың тенге
| | | ... | | ... жыл |2005 жыл ... |Өсу ... |2006 жыл ... | | | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 ... |74400 |74400 |74379 |74385 |74391 ... |128425 |128425 |128404 |128410 |128416 ... |109902 |109902 |109902 |109902 |109902 ... | | | | | ... | | | | | ... ... | | | | ... |5420 |5441 |5435 |5429 ... | | | | | ... | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... |0,0493 |0,0493 |0,0495 |0,0495 |0,0494 ... | | | | | ... | | | | ... | | | | | ... |0,9507 |0,9507 |0,9505 |0,9505 |0,9506 ... | | | | ... | | | | | ... |1,1685 |1,1685 |1,1683 |1,1684 |1,1685 ... | | | | ... | | | | | ... |0,8558 |0,8558 |0,8559 |0,8559 |0,8558 ... | | | | ... |0,6770 |0,6770 |0,6768 |0,6768 |0,6769 ... | | | | | ... | | | | ... | | | | | ... ұйым шенберінде амортизациялық саясатты жетілдіру әсер ... ... ... қарастырады:
- амортизация есептеудің оңтайлы әдісін таңдау;
- тозған жабдықтарды өз ... ... ... ... ... ... өз ... жөндеу, модернизациялау,
ауыстыру.
Бұдан басқа амортизациялық саясатты жетілдіру тек кәсіпорын ... заң ... ... ... ... амортизация әдістерін таңдау
мәселесінде ұйымдарға еркіндік беру, салық саясатын ... ... ... ... ... ... ... қорлары экономикалық потенциалдық
материалдық ... ... ... ... ... ... ... сапалы жетілдіру, оларды пайдаланудың тиімділігін
жақсарту еңбек өнімділігін көтерудің, ... ... ... ... факторлары болып табылады.
Кәсіпорынның техникалық потенциалын тиімді пайдалануды көтерудің
негізгі ... – бұл ... ... ... ... құрал-жабдықтардың тұрып қалуын резервтік қуаттылықтың
жүктеуін реттеу жолымен ... ... ... ... ... құрал-жабдықтардың ауыстыру коэффициентін көтеру техниканы
автоматтандырылған басқару жүйесімен жабдықтандыру, ... ... ... ... және ... ... қорлардың құрылымына әсер ететін негізгі факторлар
болып ... ... ... өнім ... шығарылатын өнім көлемі;
● механизация және автоматизация деңгейі;
● мамандандыру және кооперирование деңгейі;
● кәсіпорындардың климаттық және географиялық орналасу ... ... ... ... және ... ... және жеткізетін құрылғылар үлесіне әсер ... ... өнім ... ... ... көп ... сонша құрал-жабдықтардың
және арнаулы прогрессивті жұмыс машиндерінің үлес салмағы ... ... ... және ... ... әсер етуі дәл ... сипатта.
Климаттық жағдайлардан ғимараттар мен құрылыстар үлесі байланысты.
Негізгі қорлардың өндірістік ... ... ... және ... ... дамуы әсер етеді,
оған тағы да капиталдық құрылыс әсер етеді. Құрылыстың құнын ... ... ... ғимараттардың, негізгі қорлардың массивті
элементі үлесінің жалпы құнын төмендетуге ... және ... ... ... негізгі қорларына салынған шығындардың тиімділігін ... ... ... ... жақсартуға төмендегілер
мүмкіндік береді:
- құрал-жабдықтарды жаңарту және модернизациялау;
- станок және ... ... ... ... ... құрал-жабдықтардың құрылымын жетілдіру;
- ғимараттарды және үйлерді жақсы қолдану, бос ... ... ... ... ... ... ... арналған уақытты қысқарту оның
смена ішінде пайдалану коэффициентін көтеруге.
Кәсіпорынның негізгі қорларын тиімді пайдалануды ... ... ... ... техникалық дамуының, ... және ... ... ... құралдануының жоспары
табылады.
Техникалық даму және өндірісті ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... келесі тарауларға
топталған:
I. Прогрессивті технологияларды енгізу, ... ... ... ... ... модернизациялау және көнергенін
ауыстыру;
III. Өндірісті басқаруды, жоспарлауды және ұйымдастыруды жетілдіру;
IV. Ғылыми-зерттеулік және тәжірибелі-конструкциялық жұмыстар;
V. Ғылыми еңбекті ұйымдастыруды ... cargo» ЖШС ... ... ... мен ... ... талаптарға сай тұтынушыларға үздіксіз қызмет етуі. Тасымалдау
қызметін тұтынушыларға талапқа сай ... ... ... ... ... дәрежеде қызмет ету. Қоғам өзінің қызмет ету
барысында тұтынушылардың барлық ... ... деп ... ... етуі ... ... ... әдістері мен технологияларын таңдау. Жұмыс жасау
кезінде сапалы технологияларды қолданып тасымалдау қызметін тұтынушыларға
дейін жеткізу, қызмет ету ... ... ... ... білу ... мен кәсіпорынның жетістігі.
Экологиялық және қоғамдық қаупсіздікті сақтау.
Осы ... ... жету үшін «Asia cargo» ЖШС ... ...... цикл ... үздіксіз тасымалдау
қызметімен қамтамасыз етіп отыруы керек.
Қорытынды.
Нарықтық экономикаға ... ... ... ... ... ... етуі ... қорларды тиімді пайдалануында, осыған
байланысты дипломдық жұмыс тақырыбын таңдау және оның ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның негізгі капитал құрамы және құрылымы, кәсіпорынның
негізгі қорлар қозғалысы, ... ... ... есебі, пайдалану
көрсеткіштерінің анализі, жекелегенде негізгі қорлардың қор ... ... қор ... әр ... ... әсер ... ... зерттеу, оларды тиімді пайдалануды жетілдіру ... ... ... ... ... негізгі қорлар
сұрақтарын оперативті шешу үшін ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету, яғни бір ортаға топталып ЭЕМ есеп
жүргізу.
Амортизация нормативтерін және есептеу әдістерін, ... ... ... ... және ... жетілдіру, амортизациялық
аударымдардың экономикалық ынталандыру шараларын және мақсатты ... ... ... ... ... ... түрлеріне
өзгертулер енгізу ұсынылады.
Классификациясын өзгерту – оларды классификациялық топтарға
таратқанда ... ... ... ... дәл анықтауға
мүмкіндік ... ... ... мағынасын өндірістік процесстерде
олардың сипатын өзгертуге мүмкіндік береді.
Жүргізілген талдау нәтижесі ... «Asia cargo» АҚ ... ... пайдалану және жағдайын талдауды жетілдіру ... ... және ... ... ... 2006 жылы ... негізгі қорлардың ортажылдық құны 2005 жылмен салыстырғанда
10,7% өсті, ал жоспарды орындау проценті 102,6% ... ... ... құны ... және ... 2005 жылмен салыстырғанда
46,7% өсті, яғни бұл қозғалысқа жаңа ... ... ... ... ... ... негізгі қорлардың көп
бөлігі жақсы жағдайда екенін көрсетеді. ... ... ... ... 93% құрады, ауыстыру коэффициенті 2005 жылы 20,7 ... ... ... ... ... тозу ... жыл аяғына 0,003
төмендеді және 0,064 немесе 6,4% ... ... ... ... ... ... көрсеткіштері кәсіпорында негізгі қорлардың
техникалық деңгейі өндірістің ... ... ... ... ... ... ... қорларын сапалы пайдалануды сипаттайтын
көрсеткіш – қор қайтарымы ... ... ... ... өнеркәсіпті-
өндірістік және олардың активті бөлігі алдыңғы жылмен салыстырғанда өскен.
Құрал-жабдықтарды пайдаланудың ... 2004 ... ... ... қоры 100,4% құрады. Құрал-жабдықтар жұмысын күнтізбелік
(100%) және номиналды уақыт ... әр ... ... ... ... ... жұмыс күндерінің саны ескергеннен төмен болғанын
куәландырады. 2004 жылмен салыстырғанда есептік жылы (2005 жыл) ... қоры 104,2 % ... ... жылы ... ... 459
маш./сағ. жұмсалған. Есептік жылы құрал-жабдықтарды жөндеу уақыты 97
маш./сағ. ... 362 ... ... Бұл ... ... ... жылы ... қорларды тиімді пайдаланғаны көрінеді. Бұл талдау
пайдаланбаған немесе тиімді ... ... ... ... берді, ол уақыт 1869 маш./сағ. құрады. Тиімсіз ... ... ... ... ... жоспарланбаған 2004 жылғы болған
жоспардан тыс ... ... төрт ... жұмыс аптасы екені анықталады.
Нарықтық экономикада қаржылық талдау басқарудың негізгі бір функциясы
болып табылады. Есеппен ... ол осы ... ... тек қана ... ... алып қана ... ... қатар негізгі қорларды
пайдалану тиімділігіне оң немесе теріс әсер ... ... ... ... етіп ... ... өнеркәсіптік-өндірістік негізгі қорлардың үлкен мөлшері
пайдаланатындықтан ... ... ... жұмыстарды
механикаландыру немесе ... ... шешу ... ... ... жүргізгенде экономико - математикалық әдістерін және ... ... ... ... ... қорларды тиімді пайдаланудың
анализін жетілдірудің басқа бағыты болып негізгі қорлар анализінің ... ... ... ... ... ... негізгі қорлардың жаңарту ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру қиынға соғып
отыр. Құрал-жабдықтарды ауыстыруға және жаңа технологияларды ... ... ... ... ... өзінің қаражаттары жеткіліксіз, сондықтан
бұл жерде инвесторлардың көмегінсіз қиынға ... ... ... ... оперативті басқару жүйесін құру және
кәсіпорында толықтай бәсекеге қабілеттілігін және ... ... ... ... ... ... ... шығару жоспарда.
Жалпы алғанда негізгі капиталды пайдаланудың тиімділігін көтеру
келесі бағыттарды кірістіреді:
1) Өндірістік процестердің ... ... ... және ... ... ... және өндірісті ұйымдастыруды жетілдіру және т.с.с.
Барлық берілген бағыттар кәсіпорынды дамыту ... ... ... ... ... нәтижесінде 3-4 жылдан кейін кәсіпорынның бір
қалыпты өзінің дамуы қамтамасыз етіледі және әр ... ... ... ... ... ... тигізбейді.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. Абдильдина Л. И., Абдильдин С. С. Экономика предприятия. Алматы. 2004
жыл.
2. Әлімбетов Қ. Ә., Мейірбеков А. Қ. Кәсіпорын ... Оқу ... ... ... 2003 ... ... А. С. Экономика. Москва. 1994 жыл
4. Горфинкель Б. Я., Швандер Б. А. Кәсіпорын экономикасы, Москва, ... 2000 ... ... Г. Ө. ... ... Оқу ... ... 2002 жыл.
6. Қалдыбаев О., Темірбаев А. Экономика предприятия. Алматы "Санат" 1997
жыл.
7. Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар ... ... ... туралы" 19 маусым 1995 жыл.
8. Раицкий К.А. Кәсіпорын экономикасы, Москва 1999 жыл.
9. Радостовец В.К. ... ... ... Бико 1998 ... ... Н.А. ... талдаудың негіздері, Мн: ... ... ... Г.В. ... кәсіпорындардың шаруашылық қызметін
талдау. Жоғарғы оқу орындарына арналған оқулық: 2002 ж.
12. Сейітқазиева А. М., ... А. Т. ... ... ... Оқу ... ... 2001 жыл.
13. Кәсіпорын экономикасы. Под ред. В.М. Семенова, - М., 1998 ... ... ... ... 11 «Кәсіпорын негізгі қорларының
қозғалысы және бар болуы» 2005-2006 ж.
-----------------------
Негізгі қорлардың пайдалылығы (Rөнқ)
Негізгі қорлардың қор ... ... ... ... ... ... лылығы (R об)
ӨНҚ актив бөлігінің үлесі (Уда)
ӨНҚ актив бөлігіндегі машина және құралдар үлесі (Удм)
Машина және құрал-жабдықтар қор қайтарымы (ФОм)
Машина және ...... ... ... және құрал-жабдықтардың жұмыс жасау уақытының өзгеруі
Машина және құрал-жабдықтарды өндірудің өзгеруі
Бір күн ішінде жұмысқа қатыспаған негізгі қорлар
Ауыстыру коэффициенті
Бір смена ... ... ... ... ... ... ... – жабдықтарды жаңарту
Құрал – жабдықтардың тозу дәрежесі
Өндірістің технологиясы
Жұмысшылардың мамандығы, еңбектерінің мотивациясы

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның айналым капиталын пайдалануды жақсартудың теориялық мәселелері29 бет
"Dala Group" компаниясының қарыз капиталын тарту саясатын талдау 60 бет
"Меншікті капиталдың есебі."23 бет
«Алматы газ тармағы» жшс-нің жарғылық капиталын қалыптастыру мен есебін ұйымдастыру18 бет
«компания капиталының құрылымын оңтайландыру»140 бет
«Қоныс аударушы» дамыған капиталистік елдер5 бет
А.С.Пушкиннің “ Капитан қызы ” повесінің қазақша нұсқалары10 бет
Адам капиталы теориясы – білім роліне деген сапалық жаңа тәсілдің бастамасы12 бет
Адам капиталы теориясының методологиялық аспектiлерi13 бет
Адам капиталы – ел байлығы, ұлт байлығы11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь