Қаржылық дағдарыс жағдайындағы қаржы жүйесін дамытудын негізгі бағыттары

Жоспар

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

I Мемлекеттің қаржы жүйесі ретіндегі мемлекеттік бюджеттің теориялық негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5

1.1 Мемлекеттік қаржы жүйесінің мәні, маңызы және қызметі ... ... ... ... ...5
1.2 Шетелдік қаржы жүйесі және олардың тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 8
1.3 Нарықтық экономиканы реттеу жүйесіндегі қаржы жүйесінің маңызы...11

II Қазақстан Республикасының қаржы жүйесі бүкіләлемдік қаржы дағдарыс жағдайында ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...18

2.1 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің қалыптасу ерекшелігі ... ..18
2.2 Әлемдегі қаржы дағдарысы кезіндегі Қазақстан Республикасының экономикасын дамыту жолдарын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...20
2.3 Дағдарыстан кейiн кәсiпорындардың қаржы жүйесін қалпына келтiру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..25

III Қазақстан Республикасының қаржы жүйесімен тиімді күресу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .31

3.1 Қазақстан Республикасында қаржы жүйесін жетілдіру жолдары ... ... ...31
3.2Қазақстан Республикасының қаржы саясатын жүргізудегі басты мәселелер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 33
Қорытыңды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..38
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 40
Қосымша
Кіріспе

«Қаржы жүйесінің» ұғымы қаржы ұғымының одан әрі дамуы және нақтылана түсуі болып табылады.
Біртұтас қаржы жүйесі - өзінің мәні жағынан мынадай түрлі ұғымдарды білдіру үшін қолданылатын термин:
а) бір-бірімен өзара байланысты қаржы қатынастарының сфералары мен буындарының жиынтығы;
ә)елдің қаржы мекемелері мен салық службаларының барлық құрылымдық бөлімдері жатады.
Қазақстан Республикасында макро және микроэкономиканың қаржы жүйесінің реттеліп отыратын қаржы қатынастары мен ақша ресурстарының жиынтығы және оларды жұмылдыруды, ұлттық шаруашылықты қаржыландыру мен несиелендіруге байланысты бөлуді жүзеге асыратын қаржы мекемелері құрайды.Қаржы жүйесінің ұғымы кейде тар мағынада , тек мемлекеттің қаржы мекемелерінің жиынтығы ретінде қолданылады, бұл жеткіліксіз.
Өзінің тарихи дамуында қаржы жүйесі ұзақ эволюциядан өтті. Қаржы қатынастарының пайда болуы кезінде қаржы жүйесі, жалпыға мәлім, әдетте, тек бір ғана буынмен – мемлекеттік бюджетпен шектелді. Классикалық капитализм жағдайында батыстың көптеген өркениетті елдерінің, сның ішінде бұрынғы КСРО-ның қаржы жүйесінің екі негізгі буын – мемлекеттік бюджетпен жергілікті қаржылар құрады. Олар ақша қорларын қалыптастыруға мүмкіндік береді, бұл буындардың көмегімен мемлекет өзінің саяси және экономикалық функцияларын орындап отырды.
Қаржы жүйесі интеграциялық тұрпатты жүйе болып табылады, оған кіретің элементтердің тығыз байланысымен және оның қосалқы жүйелерінің бірде – бірі әзірше өмір сүре алмайтығымен сипатталады:қаржы, бір жағынан, өңдірістік қатынастардың бір бөлігін білдіреді және осы қатынастар жүйесінің элементі болып келеді. Қаржылырда функционалдық қосалқы жүйе ретінде мыналарды атауға болады: салық, бюджет, сыртқы экономикалық, қаржы жоспарларының қаржылық бақылыудың заннамалық қамтамасыз етілуінің және басқа қосалқы жүйелері.
Бұл курстық жұмысты жазудағы басты мақсатым – бүкіләлемдік қаржы дағдарысы жағдайындағы қаржы жүйесін дамыту бағыттарын қарастыру.
Курстық жұмыс негізінен 3 бөлімнен тұрады. Олардың әрқайсысы жеке тармақшалармен кеңейтіледі.
Бірінші бөлімде Мемлекеттің қаржы жүйесі ретіндегі мемлекеттік бюджеттің теориялық негізі, яғни Мемлекеттік қаржы жүйесінің мәні, маңызы және қызметі, құрылымы зерттеледі. Сонымен қатар нарықтық экономиканы реттеу жүйесіндегі қаржы жүйесінің маңызы да анықталады.
Ал екінші бөлімде әлемдегі қаржы дағдарысы кезіндегі Қазақстан Республикасының экономикасын дамыту жолдарын талдау туралы аталып өтілінеді.
Үшінші бөлімде Қазақстан Республикасындағы қаржы жүйесінде кездесетін негізгі мәселелерді айқындап, оларды тиімді шешудің жолдары іздестіріледі.
Курстық жұмысты жазу барысында қолданылған мәліметтер Сейтқасымов Ғ.С. «Ақша, несие, банктер», М.С. Саниев «Ақша, Несие, Банктер», Ілиясов қ.қ., Құлпыбаев С. «Қаржы» оқулықтарынан алынды.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1.Парламент Мәжілісінің жалпы отырысында палата депутаттары «2009-2011 жылдарға арналған экономикалық бюджет туралы» ҚР Заңына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасы
2.Ілиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы. Алматы 2011.
3.Сейтқасымов Ғ.С. Ақша, несие, банктер. Оқулық. Алматы «Экономика», 2012.
4.Әубәкіров Я., Нәрібаев К., Есқалиев М., Жатқанбаев Е., Байжумаев Е., Досқалиев С. Экономикалық теория негіздері. Оқулық. Алматы, «Санат», 2010.
5.М.С. Саниев. Ақша, Несие, Банктер, Алматы-2011ж
6.“Қазақстан Респудликасының Банк құқығы” Алматы, “Жеті Жарғы”, 2012ж
7. Г.С.Сейтқасымов. Ақша, Несие, Банктер. Алматы 2010 ж
8. Блеутаева К.Б. Ақша және банктер. Оқу құралы. Алматы «Қазақ университеті», 2011.
9. Сейітқасымов Ғ.С. Ақша. Несие. Банктер. Алматы – 2001
10.Мақыш С.Б. Валюталық операциялар және валюталық мәмілелер.Хабаршы – N 1-2009, 19 б.
11. Найманбаева С. Валюталық құқықтың жүйесі. Заң және заман, N 9- 2010
12. Қаржы министрі Болат Жәмішовтің «Айқын» газетіне берген сұхбаты//«Айқын» 06.05.2011
13. «ҚР Парламенті Сенатының жалпы отырысында ҚР Ұлттық банк төрағасының орынбасары Д. Ақышев ақша реформасына қатысты ел арасында айтылып жүрген әңгімеге орай білдірген пікір» //ҚазАқпарат//
14. Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі стратегиялық даму жоспары. «Елорда». 2012 ж.
15. www.govervment.kz
16.«Қаржы-Қаражат» журналы «Бюджеттік жоспарлауды жетілдірудің мәселелері» А.Орманбаев , Б.Есенгелдин 2011 ж. №8
17. «Қаржы-Қаражат» журналы «Мемлекеттің әлеуметтік дамуына әсер ету тұрғысындағы Қазақстанның қазіргі кездегі салық жүйесінің ерекшеліктері» Исаева А. 2012ж. №6
18. «Қаржы-Қаражат» журналы «Қазақстанның қаржылық жүйесінің мықтылығы және оның факторлары» Искакова З. 2010 ж. №5
19. «Қаржы-Қаражат» журналы «Қазақстанның ұлттық экономикасының дамуының қаржылық аспектілері » Нурумов А. 2010ж. №2
20.«Семей таңы» газеті «Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында» Президенттің халыққа жолдауынан үзінді 2010ж. №8
21.Қазақстан Республикасының және оның аймақтарының статистикалық көрсеткіштері. 2010ж. №12 ,2011 ж. №12,2012 ж. №12
        
        «5B050900»  «Қаржы» мамандығының 2 курс студенті  Картпағанбетова
Данагүлдің ... ... ... қаржы жүйесін дамытудын негізгі
бағыттары» тақырыбына арналған курстық жұмысына
РЕЦЕНЗИЯ
Біртұтас қаржы жүйесі - ... ... ... ... ... мен ... жиынтығы.
Өзінің тарихи дамуында қаржы жүйесі ұзақ эволюциядан өтті. Қаржы
қатынастарының пайда болуы кезінде қаржы жүйесі, ... ... ... ... ғана ...... бюджетпен шектелді. Классикалық капитализм
жағдайында батыстың көптеген өркениетті елдерінің, сның ішінде бұрынғы КСРО-
ның қаржы жүйесінің екі ... буын – ... ... пен ... ... Олар ақша ... қалыптастыруға мүмкіндік береді, бұл
буындардың көмегімен ... ... ... және ... ... ... ... интеграциялық тұрпатты жүйе болып табылады, ... ... ... байланысымен және оның қосалқы жүйелерінің
бірде-бірі әзірше өмір сүре ... ... ... ... өңдірістік қатынастардың бір бөлігін білдіреді және осы қатынастар
жүйесінің элементі болып келеді. Қаржыларда функционалдық ... ... ... атауға болады: салық, бюджет, сыртқы экономикалық, қаржы
жоспарларының қаржылық бақылаудың ... ... ... ... ... ... Қаржы жүйесі жалпы ішкі өнімнің өсуіне және ... ...... ... ... және микроэкономика кәсіпорындарының,
фирмаларының және салаларының дамуына және ... ... ... ... ... ... ... да курстық жұмыстың бірінші
тарауында қаржы жүйесінің мәні, қызметі, оның қоғамда алатын орны мен ... Ал ... ... ... ... қаржы
дағдарысы жағдайындағы қаржы жүйесіне терең ... ... ... мәселелерді талдай отырып, үшінші ... ... ... ... ... ... ... шешу жолдары қарастырылады.
Бұл курстық жұмыс ... ... ... ... және « ... ... ... мүмкіндік бар.
Рецензент:
Есеп және қаржы
кафедрасының доценті
э.ғ.к., Бұхарбаев Ш.М.
Кіріспе
«Қаржы ... ... ... ... одан әрі ... ... түсуі болып табылады.
Біртұтас қаржы жүйесі - өзінің мәні жағынан мынадай ... ... үшін ... термин:
а) бір-бірімен өзара байланысты қаржы қатынастарының сфералары мен
буындарының жиынтығы;
ә)елдің қаржы мекемелері мен ... ... ... ... ... ... макро және микроэкономиканың ... ... ... ... қатынастары мен ақша ... және ... ... ... ... ... мен
несиелендіруге байланысты бөлуді жүзеге ... ... ... ... ... ... тар мағынада , тек мемлекеттің қаржы
мекемелерінің жиынтығы ретінде қолданылады, бұл жеткіліксіз.
Өзінің тарихи дамуында қаржы ... ұзақ ... ... ... ... болуы кезінде қаржы жүйесі, жалпыға мәлім, әдетте, тек
бір ғана буынмен – мемлекеттік бюджетпен ... ... ... ... көптеген өркениетті елдерінің, сның ішінде бұрынғы КСРО-
ның қаржы ... екі ... буын – ... бюджетпен жергілікті
қаржылар құрады. Олар ақша қорларын қалыптастыруға мүмкіндік береді, ... ... ... ... ... және ... ... отырды.
Қаржы жүйесі интеграциялық тұрпатты жүйе болып табылады, оған
кіретің элементтердің тығыз ... және оның ... ... – бірі ... өмір сүре ... ... бір ... қатынастардың бір бөлігін білдіреді және осы ... ... ... келеді. Қаржылырда функционалдық қосалқы жүйе
ретінде мыналарды ... ... ... ... сыртқы экономикалық, қаржы
жоспарларының қаржылық бақылыудың заннамалық қамтамасыз ... ... ... ... курстық жұмысты жазудағы басты мақсатым – бүкіләлемдік қаржы
дағдарысы жағдайындағы қаржы жүйесін ... ... ... жұмыс негізінен 3 бөлімнен тұрады. Олардың әрқайсысы жеке
тармақшалармен кеңейтіледі.
Бірінші ... ... ... ... ... мемлекеттік
бюджеттің теориялық негізі, яғни Мемлекеттік қаржы жүйесінің мәні, маңызы
және қызметі, ... ... ... ... ... ... ... да анықталады.
Ал екінші бөлімде әлемдегі ... ... ... ... ... ... ... талдау туралы аталып
өтілінеді.
Үшінші бөлімде ... ... ... ... ... ... ... оларды тиімді шешудің жолдары
іздестіріледі.
Курстық жұмысты жазу барысында қолданылған ... ... ... ... ... М.С. ... «Ақша, Несие, Банктер», Ілиясов
қ.қ., Құлпыбаев С. «Қаржы» оқулықтарынан алынды.
1 Мемлекеттің қаржы жүйесі ретіндегі мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... және қызметі
Заңгерлерге «қаржы» терминінің нақты мәнін ... жөн, ... ... ... саласын анықтау үшін, екіншіден құқық саласынан
іпгелес ақшалық қатынастарын құрайтын заттар саласын бөлу үшін ... ... ... ... ... ... тұрғыдан
бұйрықты, ал әлеуметтік тұрғыдан – қаталдықпен ... бұл ... ... ... ... ... ... пайдасына түсіреді, жарлық шығарады, қалай ақша ... ... ... ... үш ... көрсетіп айтады.
Кең мағынада «қаржы» ... ... ... ... ... ... ... «менде қаржы жағы нашарлау» десе, бәрінің түсінуі
бойынша ол адам ақшалық қиыншылыққа ұшыраған. Кейбір ... де ... ... ... мынандай айтылымдарды кездестіруге болады.
Олардың түсінігінше қаржылар азаматтар қаржылары, заңды тұлға қаржылары,
мемлекеттік-аймақтық ... ... және ... ... яғни еліміздегі айналымдағы барлық ақшалай көпшілік.
Бірақ «қаржылық құқық» деген категорияның ... ... ... шыққандықтан оны ақшамен бірдейлеу күмәншілікке әкеліп соғады.
Осының күшімен бір ... ... ... ... барлық
мемлекеттің және заңды тұлғалардың ақшалай құралдарын ... ... ... ... ... екі критерийді пайдалануға
негізделген:
1) ақшалық операциялардың субъектілері мемлекет және ... ... ... ...... сатысы заңдылы тұлғалар мемлекеттік те,
мемлекеттік емес те болғандықтан, ақшалық қорлар – ... ... ... және ... ... да жеке ... ... қылып бөлу қалыптасты.
«Жеке меншік қаржысы» категориясы жеке меншік нысаны бар ақшалармен,
ал «мемлекеттік қаржылар» мемлекеттің ... ... ... ... ... ... деп
(материалдық мағынада) тұтас қоғамдық өнімді бөлуде ақша құралдарының
қорында жинақталған мемлекеттік ... ... Мари ... (Франция) жорамалдауы бойынша, қаржы құқығының
саласына тек мемлекеттік қаржыларды ... Ал жеке ... ... «бұл ... оған ... ... тек жеке меншік құқығы нормаларын
сәйкес жүргізіледі». Ол санымен қатар мынаған ... ... ... және жеке ... ... арасындағы түбегейлі
айырмашылық бар екен ұмытпау керек. Бұл айырмашылық мына фактілерге себепші
болған: жеке меншік қаржы ... және жеке ... ... ... ... ... байланысты, ал мемлекеттік қаржының жағдайы
мен қозғалысы мемлекеттің шешімдерімен және ашық билік ... ... ... ... және жеке ... ... ... мәжбүрлі тәртіппен салық салу жүйесінің арқасында ... ... ете ... ... ... ... өзіне қатысты
мәжбүрлеп орындау жөң.Ал жеке меншік тұлғаларға келсек, онда ... ол ... ... ... ... ете алмайды, олар
өздерінің міндеттемелерін орындауға жағдайы жетпей қалуы ... ... ... ... ... ... жеке меншік
еркінен тәуелсіз ақшалай жүйесі мемлекет пен не көп, не аз ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік қаржылар,
керісінше – жалпы мүдде деп аталатын құралдарды ... ... ... жеке ... ... ... қаржылардан гөрі әжәптәуір көп.
Жеке меншік қаржылар өздеріне келесі басты институттарды енгізеді:
1. ұйым қаржылары (сауда және сауда емес);
2. сақтандыру ... ... ... қаржылары;
4. мемлекеттік емес арнайы қорлар қаржылары (мысалы: мемлекеттік емес
зейнетқорлар қорлары).
Мемлекеттің қаржы ... ... ... ... ... инфрақұрылым құру және олардың ... ... ... ету;
2) Өзінді-өзің қамтамасыз етуге және өз қызметімді жұмыс істету үшін
ақшалай құралдарды табу;
3) ... ... ... ... ... ... ақшалық
рычак жолымен ықпал жасау.
Бұдан, мемлекеттің басты мақсаты қоғамның әлеуметтік-экономикалық
құрылымдарының бірқалыпты жұмыс істеуіне қолайлы ... ... ... - ... ... ... жиынтығы.
Қаржы жүйесі мына институттарды енгізеді:
4) Бюджеттік система;
5) ... тыс ... және ... ... ... ... ... халық шаруашылық салаларын;
7) Мүлікті және жеке сақтандыру;
8) Несие ... және ... ... ... ... тұтасымен алғанда бірлік
принципіне негізделген және қаржылық орталықтандыру қиынға түсуде, бірақта
белгілі ... ...... ... ... жергілікті бюджеттердің) іс жүзінде бар екенін айтқан жөн.
Орталықтандырылған мемлекеттік ... ... ... сипаттағы
қажеттілікті қамтамасыз етуге шақырылған және мемлекеттік биліктің орталық
органдарының қарамағындағы ақшалай құралдарының қорлары болып табылады.
Орталықтандырылмаған қаржылар жеке ... ... ... мен ... ... ... қарамағында
болады.
Жалпы мемлекеттік қаржылар жалпы мемлекеттік маңызы бар шараларды
қаржыландыру үшін ... ... ... органдарының қызметін
республикалық деңгейде, қорғанысты, қауіпсіздікті, құқық қорғау қызметін,
төтенше жағдайларды ... ... ... ... ... жергілікті маңызды бар шараларды қаржыландыру және
мемлекеттік биліктің жергілікті органдарының қарамағында болып, әкімшілік-
аймақтың ... ... ... ... ... ... және қайтарымсыз ақша құралдарын олардың иелерінен алу
(салықтар);
2.Мәжбүрлеп және қайтарымды ақша құралдарын ... алу ... ... ... жұмылдыру (игілік істеу
қызметі);
4.Еркін-қайтарымды ақшалық құралдарды жұмылдыру (еркін қарыз);
5.Мемлекеттік қызмет көрсетулерді іске ... ... ... ... (мемлекеттік алымдар);
6.Мемлекеттік мүліктерді пайдаланған және өткізгеннен алынған ақшалық
құралдарды мемлекет ... ... ... ... ... ... реттелмейтін қаржы қызметінің процессінде пайда болған
қаржы қатынастары туралы айтқанда, бір ... ... ... ... ... және ... ... қызметін жүргізу барысында пайда
болушылық ретінде жіктейтінін ұмытпаған дұрыс. Бұл аталған ... ... ... ... ... ... қатынастарды санына
мемлекеттік ақшалық қорларды пайдалануға байланысты тауар-ақшалы бола тура,
не қаржылық, не мемлекеттің ... ... ... ... ... ... жатады. Сондықтан, бұл қатынастар бұл ... ... жоқ, ол тек ... ... (көбінесе кәсіпкерлік)
қызметтің өнімі болып табылады. Мемлекеттің қаржы қызметінің процессінде
пайда болушылықты ... және ... ... ... шектеуге
кейде заңгерлік құқықтық реттеу тәсілі түрінде критерий енгізеді. Бұндай
қатынастардың санына шарттармен орталанған қатынастар жатады. Яғни ... ... ... ... ... ... қолданылады. Барлық
мемлекеттік қаржылық қатынастар бұл қатынастарды құқықты реттеу тәсіліне
байланыссыз ... ... ... пәні ... атап айтқан дұрыс.
Сонымен, қаржы құқығының саласы толық ... ... ... сай ... және ... ... ... процессінде қаржылық қатынастардың екі
тобы пайда болады: материалдық және ұйымдастырушылдық.
Материалдық қаржылық ... ... ақша ... бөлу ... ... білдіре отырып, ақшалық құралдардың ... ... ... қатынастар келесілермен сипатталады:
1. ақшалық болады;
2. тауарлық түрде құнның қарама-қарсы қозғалысымен қобыспаған ... ... ... ... орталандырады;
3. таратулық сипат алады;
4. экономикалық қатынастардың бір түрі болып табылады;
5. мемлекеттің қаржы қызметінің процессінде пайда болады;
6. тек құқықтық ... ... ... қаржы жүйесі және олардың тәжірибесі
Американдық федерациясында бюджеттік құрылым АҚШ Конституциясымен
қабылданды. Бұл ... ... ... ... ... ... қоса ... шығындарды шығаруға құқықты тапсырды. ХХ
ғасырда АҚШ-тың бюджетік ... және ... ... ... ұшырады. Негізінен, мемлекеттік бюджеттің мөлшері ... ... ... ... ішкі ... табыстар мен шығыстардың
құрылымы, қаржылардың қатынасы да өзгерістерге ұшырады.
Басқа дамыған мемлекеттердегідей ... ... де үш ... ... ... құралдарды ұстау (басқару аппараты, әскер, соттар
және тағы басқалар);
– әлеуметтік қамтамасыз ету ... ... ... мен ... ... табыстарды қайта бөлу;
– экономикалық өсуге жағдай ... ... ... ... үшін ... ... ... қолдану.
АҚШ-тың бюджеттік құрылымы федеративті болып саналады және үш деңгейден
тұрады:
1. федеративті бюджет;
2.таттардың бюджеттері – федерация мүшелері;
3.әкімшілік, шаруашылық-кәсіпкерлік, мәдени және басқа бөлімшелердің ... ... ... ... – бұл ... бағыттар және бағдарламаларға
сай түсімдердің көздері бойынша ... ... ... ... ... ... табыстар негізін салықтық және салықтық емес
түсімдер құралады, сондағы біріншісі үлкен бөлігін ... ... ... мен шығыстар құрылымы негізінен
мемлекеттің ... ... ... жыл ... ... АҚШ-тың феральды бюджеттің құрылымына саяси оқиғалар күшті әсер
етеді. Сондықтан мемлекеттің қаржылық стратегиясын ... ... ... маңызды екі функцияны орындайды:
1.адамның капиталына инвестициялардың түсуін қамтамасыз етеді;
2.қоғамдағы әлеуметік тұрақтылыққа кепілдік ретінде болады.
2002 жылғы бюджетте аса ... мән ... ... ... ... саналды. Бұл бюджет бойынша қаржы-қаражатты үш еседей бөлу, яғни
5 жылға 5 млрд доллар бөлінді. Президент әскери бюджетті ... ... ... 2004 ... ... 2 трлн 230 млрд долларды құрады және
американдық экономиканы ынталандыру бойынша жоспарларды қамтиды.
Федеральды үкіметтің бюджеттік жылы 1 ... ... ... жылдың
30 қыркүйегінде аяқталады, көптеген штаттарда – 1 шілдеден келесі жылдың 30
маусымына ... ... ... көбі бюджетті екі жылға
тәжірибелейді.
АҚШ-тағы штаттардың және ... ... ... ... ... ... деп ... болады. Оларды әкімшілік бірліктердің
басқару органдары құрастырады, қабылдайды және орындайды. ... ... ... ... ... ... ... және бюджет
бойынша федерация алдында жауап бермейді. ... ... ... ... ... ... ал табыстар сметасын – салықтық әне
басқа органдар. Бюджеттің ... ... ... ... ең ірі ... ... (35% бюджеттің шығыстық бөлігі),
әлеуметтік қамтамасыз ету (13%), денсаулық сақтау (9%), ... ... үй ... бюджеттер мемлекеттік игіліктерді қаржыландыру мақсатында
жұмсалады: тауарлар мен қызмет көрсетулерді сатып алу, ... ... ... жұмысшылар мен қызметкерлерге жалақыны төлеу.
Жергілікті өкімет органдарының бюджеттері бөлектенген және ... ... ... ... ... өзі құрастырады, қарастырады
және орындайды.
Мемлекеттік қаржылар жүйесінде ... ... ... ... ... ... ... қорлар атқарады. Олар мақсатты мағынасы ... ... ... көрсетеді. Табыстары салықтық және салықтық
емес түсімдер, сонымен ... ... ... ... ... ... қорларға жатқызылады:
- әлеуметтік сақтандыру қорлары – қартайғанда, денсаулығын ... және ... ... өмірді реттеуге бағытталған экономикалық қорлар;
- ғылыми-зерттеушілік қорлар;
- әскери-саяси қорлар – президенттің қарамағындағы резервтер.
Салықтық төлемдердің жүйесін көбінесе ... ... ... ... ... ... жүйесі өзінің құрылымы жағынан
бюджеттік жүйеге ұқсас және ... ... ... мен ... ... табыстарының басты көзі болып есептеледі.
Федеральды ... ... ... ... 70% ... ... - 20%, ... өкімет - 10%. [17. 4-б]
Қазіргі федеральды салықтар құрылымына сегіз бағыттар (түрлер) кіреді:
1.жеке табыс ... (2001 жылы ... ... ... бөлігінің
48%);
2.әлеуметтік қамтамасыз ету қорларына салықтық аударымдар (34%);
3.корпоративті ... ... ... жиналымдар (4%);
5.мұрагерлікке және сыйға салынатын салық;
6.кеден баждары;
7.тұтыну тауарларының көтермелік сатудан салығы;
8.жылжитын және жылжымайтын мүлікке салық.
Соңғы үш ... ... ... 2001 ... ... ... 4%
құрайды.
Тура салықтар американдық салық жүйесінде маңызды орынға ие, яғни ... ... ... ... табыс салығы), әлеуметтік қамтамасыз ету
қорларына мақсатты аударымдар, корпоративті табыс салығы.
АҚШ-та жеке табысқа ... ... ... ... танылады:
- салық салудың прогресивті мәні;
- салықтық аударымдардың ... - ... ... ставка тек қана
анықталған соманың ... ... ... ... салу ... заңдылық тәртібіндегі үздіксіз өзгерістер;
- салық салудың әмбебаптығы – табыстың теңдік сомасында ... ... ... ... ... ... ... көптігі;
- әлеуметтік қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... жеке ... белгіленген минималды деңгейі.
Федеральды салық салу жүйесіндегі өзінің көлемі жағынан екінші орындағы
- әлеуметтік қамтамасыз ету қорларына жарналар – ... ... Оған ... ... сақтандыру үшін салық; медициналық
қызмет көрсетуді қамтамасыз ету үшін ... ... жеке ... ... ... қорындағы төлемдер.
Жергілікті салықтар үш негізгі топтарға бөлінеді.
Бірінші топ – ... ... тура және ... ... ... ... және кәсіптік салықтар, мұрагерлікке және сыйға
салынатын салықтар жатады, ... ... – сату ... ... және ішімдік заттарына салынатын салықтар.
Жергілікті салықтардың екінші тобы жалпы мемлекеттік ... ... ... ... ... жеке ... ... табыс салықтары жатады.
Жергілікті салықтардың үшінші тобы – көлік ... ... ... ... ... және басқаларға салынатын
салықтар. Көлікке ... ... ... көлік түріне байланысты болады.
Негізінен, бұл салық түрінің ... және ... ... үшін ... ... жоқ.
Жергілікті салықтар:
- мүліктік;
- сатудан және айналымнан жалпы салық;
- жеке табыс салығы;
- сатуға жалпы салық;
- корпоративті;
- ... және ... ... ... ... құрылымы берілген. (ҚОСЫМША А)
АҚШ-тың салықтық қызметі келесі түрде қалыптасқан. Салықтық ... ... ... ... ұйым – ішкі ... қызметтілігі
болып табылады, оның ішінде орталық аппарат, 7 ... және 62 ... ... ... ... ... ... салықтық қызметі
бар. Ол әдетте табыстар департаменті деп ... Үш ... ... ... ... ... ... ал кейбір штаттарда салықтық
қызметті комиссия басқарады.
1.3 Нарықтық  экономиканы реттеу жүйесіндегі қаржы жүйесінің маңызы
Еркін нарық идеясының өкілдері нарық механизмнің ... ... ... ... мен ... ... ... етуі
мүмкін деп есептеді.Олар – өздерінің зерттеулеріне микроталдауды басшылыққа
алады, яғни ... ... ... ... ... істеу себебін
қарастырудан, тауарларға қойылатын бағадан бастайды.Шын ... ... ... ... байланысқа шаруашылық бірліктердіңжиынтығы ... ... ... рөлі ... ... қолайлы жағдайды
жасаумен ... деп ... ... ... ... ... ... қоғамда
болатын «табиғи ,әмбебабты ... ... ... ... ... ... пайдаға салынатын салық
нарық төмендету жолымен ұсынымды(өндірісті) көтермелеу,мемлекетсіздендіру
және ... ... ... жеке ... күшейту шаралары
көзделген.Олар жалпылама ... ... ... ... және ... ... азайтуды жақтайды.Бір жағынан әлеуметтік
мақсаттарға ... ... ... ... олар екінші жағынан
әлеуметтік кепілдіктер тегін қызмет пен  төлем түрінде  болуы дұрыс ... ... ... бұл ... жақтастарының пікірінше
өндірісті ұлғайту мен ... ... ... ... ... дамыту болып табылады.        
 Соңғы  ... ... ... ... отыр.Бұған АҚШ экономисі Пол ... ... ... синтез теориясы барынша ақыл дәлел бола алады.Оның пікірінше
неоклассикалық ... ... ... ... ... ... экономика теориясының жақтастары
сияқты Самуэльсон да ... ... ... мен ... толық қамти
алмайды, тек ғана ... ... ғана ... деп ... ... ... бір ақылға сиымды шекте
бәсекені қорғаудың» ... атап ... ... ... және ... ... де белгілері құрмаласқан
аралас экономика ... ... ... жұмыспен қамту» жағдайында «шекті
пайдалылық », «шекті еңбек өнімділігі» теориялық турінде  көрінетін,сөйтіп
Самуэльсон үшін құн және ... бөлу ... ... болып табылатын
классикалық принцип толықтай «заңды күш» алады.        
 Жалпы  неоклассикалық синтезі жаңа  теория деп есептеуге болмайды,
ол экономиканы реттеулегі мемлекетің ... рөлі ... ... екі бағыттың ... ... ... ... ... ... ... ... ұзақ ... ... ... мән беретін АҚШ экономисіДжон Кеннет Гэлбрейттің(1908ж)
негізгі жағдай ларында ... ... ... әлеуметтік жанжалдарды бәсендету ... ... ... әдістерін кеңінен қолдану.        
 Экономика өміріне  мемлекеттің қатысу себептері, ... ... ... жатады және дәстүрлі түрде 
ғылыми зерттеу пәні болып табылады. Нарықтық экономиканы ... ... ... ... ... ... және саяси тұрақтылықты
ұстап тұруының маңызды шарты болып саналады. Қазіргі заманғы мемлекет
экономикалық ... ... ... ... ... ... мемлекет
елдің шаруашылық-экономикалық өміріне белсенді ... ... және ... кезінде елдің экономикасын тұрақтандыру үшін керекті шараларды да
жүргізеді. П.Самуэльсон барлық елдердің ... ... ... ... ... ... тұрғылары келеді деп атап көрсетеді.
Қазіргі заманғы экономикалық жүйедегі мемлекет нарықтық механизмдегі
іркілістерге көптеген әрекеттер ... ... ... ... ... мен мемлекеттік реттеу үздіксіз өзара байланысты болатын
және бірін бірі ... жүйе ... ... ... - бұл ... ... ... жағдай дегенмен келіспеуге ... ... ... ... даму мүмкін емес. Экономикада
болып жатқан өзгерістер мемлекеттің қазіргі сатыдағы базалық ... ғана ... ... ... ... ... да, ... тұрғысынан да
оны өзекті етуге мәжбүрлейді. Қазіргі кезде мемлекеттің экономикадағы орны
мен ролі ... ... Бұны тек қана ... ішкі өнім қатынасында
мемлекеттік кірістер мен шығындардың өсуі ғана емес, ... ... ... жағдайларды жеңуге бағытталған үкіметтің реттеуші
шараларының мәнінің де өсуі куәландырады. Шаруашылық тәжірибе ... өз ... ... уақытты кезеңдерін кеңейтуге
деген қажеттілігі елдің шаруашылық дамуындағы ... ... ... ... ... ... кәсіпкерліктің өзі де мемлекеттің
қызметтеріне деген сұранысты туындатады, өйткені ол ең ... ... ... немесе әлсіздігіне шартталған тәуекел мен
анықсыздықты жеңуге мүдделі. Экономиканы мемлекеттік реттеудің ... ... ... әртүрлі факторлардың әсерінен болады, олардың
ішінде ерекше орынды қаржылық жахандану, инновациялық дамудың ... ... ... ... алады. Сол себепті мемлекетте
үнемі өзгеріп ... ... ... қызметін тиімді атқаруға қабілетті
сапа мәселесі туындайды. Осы ... ... ... көп ... ... ролі туралы сұрақты мемлекеттік реттеуді
«ұлғайту-азайту» терминінде шешуге бел буу ... ... ... ... сұрақты екінші жоспарға қоюға әкеледі. Тиімді
экономиканы ... ... ... саясат мемлекеттің ықпалын
қысқартуға немесе ұлғайтуға ... ... ... реттеу саясатын инновациялық процестер мен
глобализациялауды есепке ала отырып жүргізу мемлекеттің ... ... ... ... Ұлттық экономиканың бәсекелестік қабілетін ... ... ... ... ... оны шешу үшін ... жаңа ... ... ... ... ... ... өзінің қатысуын бір сфераларда күшейтуі мүмкін және бір мезгілде
оны басқа сфераларда азайтуы немесе жоюы ... ... ... ... ... реттеуші ролінің күшеюі немесе ... ... ... ... ... ... экономикадағы
ұлттық экономиканың бәсекелестік қабілетін қамтамасыз етуге ... ... ... сөз болады. Бірақ та экономиканы мемлекеттік реттеу
нақты шешімдерді қабылдау кезінде кемшіліктерге жол ... ... ... ... ... ешкім де жоққа шығармайды. Осы ... ... ең ... ... ... ... және көп жағдайларда
оның шеңберінен шығып та кетеді. Экономиканы реттеу қызметі мен ... ... ... ... ... ... та ... нарықтық
жүйедегі негізін қалаушы қызметтері өзгеріссіз қалады. Оларсыз қазіргі
заманғы ... ... ... болмайтын, нарықтық жүйенің керекті
конструктивті элементтері болып саналады. Дж. Тобин экономиканы мемлекеттік
реттеудің қажеттілігін төмендегіше негіздеді: « ... қол» ... және ... ... ... тірелетін экстерналийлер мен
қоғамдық игіліктердің бар болуын есепке ала отырып ... ... ... ... негізделген мемлекеттік қызметтің ... ... ... ... ... ... бағыттайтын
институттар болған жағдайда ғана ... ... ... ... ... мен ... ... ынталандырудағы бәсекелес
нарықтардың артықшылығы жалпы мойындалған және мемлекет ... ... ... нәтижеге қол жеткізу, экономикалық өсуді қамтамасыз етуді
қанағаттандыру үшін оларға ... ... ... ... жеңісті қызмет
етулері үшін дұрыс инфрақұрылымдар мен институттар қажет. ... ... ... ... ... ... жасау мемлекеттің құзырындағы іс
әрекет. Осы жағдайлардың ішінде ең алдымен меншіктің анық құқықтарын ... ал ол ... ... заң процедуралары негізінде қызмет ететін
сот билігінің ... ... ... ... ... ... қажеттіліктерін қанағаттандыра алмайды. Қазіргі
заманғы нарықтық ... ... ... ... ... ... ... процестерге «нарықтың жетіспеушілігін» ... ... ... ... ... ... қоғамдық
игіліктер өндірісі, монополияға қарсы мемлекеттік реттеу, ... ... және анық ... тең қол ... ... ... Сондықтан мемлекеттік бюджет жүйесінің қызметінің ... ... ... ... ... ... ... көрінеді.  Классикалық қоғамдық игіліктер мен жеке
игіліктердің ... ... ... бар, ... «толығымен қоғамдық
емес» және «толығымен жеке емес» деп сипаттауға болады. ... ... ... ... ие және ... арқылы да, жеке сектор арқылы да
өндірілуі мүмкін, мысалы, жол ... ... ... ... ... ғылыми зерттеулер.  Қоғамдық игіліктерді ұсыну мемлекеттің
экономикаға қаржы және ... ... ... ... ... алғы ... болып табылады. Қоғамда болып ... ... ... ... мемлекеттің араласуы өте үлкен көлемде
сезіледі. Осы әсер ету шеңберіндегі негізгі мәселе осы ... үшін ... ... ... пен ... ... қатынасын табу болып
есептелінеді. П.Самуэльсон сыртқы әсерлер, яғни экстерналиилер экономикалық
субъектілер өзінің қызметімен байланысты шығындарды ... ... ... ... ... ... ... жағдайда пайда болады деп
атап көрсетеді . 
Басқа ... ... әсер ету ... ... ... оң
және теріс деп бөлуге болады: сыртқа әсерлер, егер де олар сыртқы ... ... пен ... ұлғайтса оң деп есептелінеді және керісінше
теріс сыртқы әсерлер оны төмендетеді. Сыртқы әсерлердің болуы сонымен ... ... ... ... ... ал оң сыртқы әсерлерді ең жоғарғы
дәрежеге жеткізетін, экономиканы ... ... ... ... ... ... жағдайларда теріс сыртқы әсерлер қоғам үшін
қауіпті қорқыныш ... ... ... байланыстырылады.
Мемлекеттік саясаттың стратегиялық мақсаты ... ... ... ... ең ... ... ... қажеттілігі мен қоршаған
ортаны қорғау тапсырмалары арасында қайшылықтар бар.
Экономикалық глобализациялаудың күшеюі жағдайында оның толығымен
жойылуы мүмкін ... ... да осы ... күшін бюджет-салық
механизмдерін белсенді қолдану арқылы азайтуға болады. Қоршаған ... ... ... ... ең ... дәрежеге жеткізу
Қазақстан үшін қазіргі таңда өзекті ... ... оның ... ... металдар өндірісімен, мұнай өңдеумен, химия
өнеркәсібімен байланысты, олар экология үшін өте ... ... ... ... ... қорғауға маңызды салымдарды талап етеді. Бірақ ... ... ... де, жеке ... да ... ... жұмсап отырған шығындар көлемі мардымсыз және олар ... сай ... ... ... ... бюджет саясатының
құралдарын икемді пайдалануды қарастырады, оның ішінде: 
• экологиялық жобаларға «мультипликациялық» әсер ... және ... ... ... ... әсер ... ... тікелей
мемлекеттік инвестициялар; 
• экологиялық жобаларды және осы сферада алғы технологияларды жасауды
қаржыландырудың ... көзі ... ... мүмкін табиғат рентасының
деңгейін көтеру.Білім беру үнемі оң сыртқы әсер әкелетін ... ... ... ... ... үнемі ең жоғарғы деңгейге
жеткізуге және білім берудің мүмкіндіктерін ... жеке оқу ... ... немесе тікелей мемлекеттік оқу орындарын құрумен
қатар кеңейтуге ... ... ... ... ... ... мәні ор болып
табылады. Денсаулық сақтауды дамыту оң экстерналииді екі ... ... ... ... ... қолдау жасау адам факторын
экономикалық өсудің маңызды факторы ретінде ... ... ... ... ... ... көптеген секторлары мен қызмет
сфераларымен байланысты күрделі жоғарғы ... ... бола ... жоғарғы технологиялық салалар үшін оң экстерналииді құруға
қабілетті. Мемлекет ... ... ... ... байланысты
мәселелердің күрделілігі сыртқы әсерлер мен қоғамдық игіліктер түсінігінің
өзара тығыз ... ... ... ... ... ... ... анықтау мүмкін емес.
Мемлекет арқылы қоғамдық ... ... оң, ... қатар теріс
экстерналиилерге де әкелуі мүмкін. Нақты экономикалық жағдайларда барлық
теріс әсерлерді интернализациялайтын идеалды нарық және тек қана оң ... ... ... ... та болмайды. Экономиканы мемлекеттік
қаржылық реттеудің тапсырмасы ... ... ... ... ... әсер ... адекватты жағдайын таба отырып, ... ... ең ... ... және ең ... ең ... деңгейге жеткізу
болып табылады. Бәрімізге белгілі жағдай нарықтық экономикада мемлекеттік
реттеу ... әрі ... ... ... ... Әсер ... тікелей
тәсілдеріне әкімшілік-құқықтық реттеушілер, жанама тәсілдерге - ... ... ... ... ... ... саясатын жүргізу
үшін институциональды фундамент ролін атқарады. 
Мемлекет алдында нарықтық «кемшіліктерін» ... және ... ... ... ... бюджеттік саясатты жүргізу тапсырмасы
тұрады. Сонымен қатар ... әсер етуі ... ... жетуге
әкелмейді, ол мемлекеттің өзінің «кемшіліктері» әсерінен болуы мүмкін, ... ең ... ... ... ... ... ... бюрократияның әсерімен және уақытша лагпен байланысты болуы
мүмкін. Сондықтан бюджеттік саясатты жүргізу оның тиімділігінің мониторингі
мен мүмкін негативті ... жою ... ... ... ...  Экономикасы дамыған елдерде 20 ғасырдың екінші жартысында
жүргізілген экономикалық саясат мемлекет ролінің күшеюін объективті де ... де ... ... Бір ... экономикаға мемлекеттік
әсердің күшеюі мемлекеттің бұрын оның көңіл аудару ... тыс ... ... ... ... ... ... Экспортты мемлекеттік
қолдаудың институттарын құру және дамыту, ... ... ... ресурстарын
қалыптастыру, экономикалық субъектілер үшін ақпараттың қол ... мен ... ... ету - ... ... ... ... субъектілер үшін күнен күнге ... ... ... ... ... ... ... ұлғаюы
бюрократия үшін «тегін» бюджеттік ... алу ... ал ол ... ... шығындардың үлесінің өсуіне және
экономикалық өсуге ... ... ... ... ... әкеледі. Экономикаға мемлекеттің шектен тыс араласуы көптеген
жағдайларда өзін өзі ... ... ... ... ... тыс ... байланысты негативті әсерлерге әкелді, бірақ та
экономиканы мемлекеттік реттеудің қажеттілігі күман келтірмейді. Мемлекетті
нығайту және мемлекеттік ... ... ... ... ... үшін де өте өзекті мәселелердің бірі, ол ... ... ... ... ... ... тұрумен, жеке
кәсіпкерліктің дамуына кедергі болатын шектен тыс ... ... ... ... мемлекеттік бюджеттің қаржы ресурстарын ұтымды
пайдалануды қамтамсыз етумен байланысты. 
Қазақстан экономикасы өзіндік ... ... ... ... одан ... тек қана ... қана ... сонымен қатар осымен байланысты қиыншылықтарды да ... ... ... ... өзгеруіне одан әрі қатысу
қажеттілігін күшейтіп қана ... ... ... ... ... ... ... заманғы глобальды экономика талаптарына сай
тиімділігін көтерудің қажеттіліктерін туындатады. 
2 Қазақстан Республикасының қаржы ... ... ... ... ... ... қаржы жүйесінің қалыптасу ерекшелігі
Қаржы (“қолма – қол ақша”, “табыс” ... ... орта ... ... “financia” сөзiнен пайда болған француздың finance сөзiнен
шыққан) қоғамда нақты өмiр ... ... ... мен ... ... бар ... ... бiлдiре отырып, тарихи қалыптасқан
экономикалық категория ретiнде ... Құн ... ... ... ... пайда, жалақы және т.б.) қаржы белгiлi орын алады және
өзiнiң iшкi ерекшелiктерiмен, сондай-ақ ұдайы өндiрiстегi өзгешiлiк рөлiмен
айшықталады.“Қаржы” ұғымы ... ... бiр ... ... таптарға
жiктелуi кезiнде, мемлекеттiң дамуы мен оның ... ... ... ... жүйелi тауар - ақша айырбасы
жағдайында пайда ... ... және ол ақша ... ... ... ... ... экономикалық қатынастардың кең ауқымын қамтиды.
Тауар – ақша ... ... ... сипатқа ие болып отырған
нарықтық экономика жағдайындағы қаржы нақтылы және үздiксiз болып жататын
ақша айналымын – ақша ... ... ... ... ұғым ... ... қоғамдық өмiрде сан алуан нысандарда
пайда болатын қызметтермен ... және ... ... ақша
қатынастарының қозғалысымен қосарлана жүредi.Бүгiнде қаржы терминiн
күнделiктi қолданысқа енгiзген ... атау ... Бұл ... авторлығын
1577 жылы “Республика туралы алты кiтап” деген жұмысын бастырып шығарған
француз ... ... ... болады.Қаржы туралы жұмыстың (“Афин
республикасының ... ... ... авторы Ксенофонт (б.э.д. 430 –
365 жж.) болды. Аристотельдiң (б.э.д. 384 – 322 жж.) ... ... оның “ ... ... ... ” атты ... мәнi, оның даму заңдылықтары, тауар – ақша ... ... мен ... ұдайы өндiрiс процесiндегi рөлi қоғамның
экономикалық құрылсымен, мемлекеттiң ... және ... ...... ... ... мына себептерге байланысты:
• әр түрлi қоғамдық формацияға қоғамның өзiне меншiктi таптық құрылымы сай
келедi. Сонымен бiрге қаржы ... ... ... ... ... ... отырып, оны бөлудiң қатынастарын есепке алады;
• кезкелген қоғамдық – ... ... ... билеушi таптың
мүдделерiн қорғайтын мелекеттiң мақсаттары мен мiндеттерiне ... ... жаңа әдiсi ... қатынастардың жаңа жүйесiн тудырады.
Мәселен, құл иеленушi және феодалдық формацияларға ... ... ... ... ... ... да көбiнесе натуралдық сипатта
болды. Капиталистiк шаруашылық тауар – ақша ... ... ... мемлекеттiң табысы да ақша нысанында қалыптасады;
• егер мемлекет басқару органы ретiнде қалыптасқан өндiрiстiк қатынастардың
ұдайы өндiрiсi мен таптық құрылыстың ... ... ... ... онда
бұл мiндеттерге қаржы да қызмет етедi.
Экономикалық өмiрде қаржының сыртқы көрiнiсi қоғамдық өндiрiстегi әр
түрлi қатысушылар қозғалысы түрiнде ... ... ... бетiнде бұл
қозғалыс ақшалай соманы қолма – қолсыз немесе қолма – қол ... ... ... бiр ... ... ... беруi болып табылады.
Алайда, кез келген ақша операциясы, мәмiле қаржы ... ... ... ақша ... ... ... ... – бағаның,
еңбекке ақы төлеудiң, қаржының кредиттiң ... ... ... ... ... қозғалысын ортақтастырып, жүзеге асырады. Тiкелей қаржы
операцияларына ... ... ... ... ... бiр – ... ... – қол ақшасыз жасасатын есеп айырысулары;
негiзгi ... ... ... соманы есептеу; табысты
(пайданы) бөлу және кәсiпорындарда, фирмаларда iшкi шаруашылық арналымының
қорларын ... ... ... кiрiстерiне салық төлемдерiн
аудару; қайырымдылық қорларына қаражат төлеу; экспортталатын тауарлар үшiн
кеден баждарын төлеу және ... ... – ақша ... ... ол ... экономикалық жүйе шеңберiндегi қоғамдық ұдайы
өндiрiстiң түрлi субъектiлерi арасындағы бүкiл ақша ... ... ... ақша қатынастарын бiлдiредi, сондықтан оның рөлi мен маңызы
экономикалық қатынастарда ақша ... ... орын ... өнiм мен ... ... ... бөлу және ... бөлу
процесiнде қалыптаса отырып, қаржы қоғамның ... ... ... ресурстар бөлiгiнiң ақшалай көрiнiсi ... ... ақша ... ... ... ... деп ... болмас едi. Ақша қатынастары iшiнен тек олар арқылы мемлекеттiң, оның
аумақтық бөлiмшелерiнiң, сондай – ақ шаруашылық ... ... ақша ... бұл ... ... болып табылады. Ақша
қатынастары жалпы алғанда қаржыдан кең. Қаржы тек ақша ... ... ... мен қорланымдардың қозғалысымен байланысты болатын ақша
қатынастарын ғана қамтиды. Басқа ақша ... ... ... ... ... қатынастарының жиынтығына, мысалы, шығындардың барлық
түрлерiн ақшалай ... алу мен ... ... ... ... ... өлшеу, өзiндiк құнды калькуляциялау және өнiмнiң бағасын анықтау,
ақшалай түсiмдi есепке алу сақтау, ақша ... ... және ... ... жүйесi арқылы тауарларды сатып алу және сату (тiптi
мемлекет бөлше сауда бағаларын реттеп ... ... да) ... ... ақша ... да ... ... болмайды. Себебi мемлекет
бұл жерде ақша қатынастарын азаматтық – құқықтық әдiспен реттеп ... ... ... ... ... ... ... мен мiндеттерiндегi тепе – теңдiк) бұл әдiске тән ... ... ... Сонымен бiрге қалыптасатын ақша қатынастарының өзiндiк
қаржылық емес ... ... ... ... ... да,
функциялары жағынан да ... ... – бұл ең ... ... ... шығындары өлшенетiн жалпыға
ортақ балама, ал ...... iшкi өнiм мен ... табысты бөлудiң және
қайта бөлудiң ... ... ақша ... ... мен пайдалануға
бақылау жасаудың құралы. Ол өндiруге, бөлуге және тұтынуға ықпал ... ... ... ... ... өндiрiстiк қатынастардың белгiлi бiр
сферасын бiлдiредi және ... ... ... ... ... ... бөлiп алу үшiн
қаржы құбылысын қарастырудан оның мәнiн – зат ... ... әр ... ... ... оның iшкi ... ... көшу қажет.
2.2 Әлемдегі қаржы ... ... ... Республикасының
экономикасын дамыту жолдарын талдау
Қазіргі таңда әлемнің ең ірі, алпауыт елдерінің өзі қомақты қаржылық
және өндірістік тоқырауларды ... ... ... ... жүз мыңдаған
адамдар жұмыссыз қалуда, көптеген шарушылық орталықтары ... ... ... Қазақстан да шет қалған жоқ, дегенмен ... ... ... ... лайықты екенін де байқатып үлгерді.
Қазақстанда жаһандық дағдарыстың алғашқы толқыны байқалған болатын. 2008
жылғы Қазақстанның экономикасы ... ... ... бұл ... ... ... белсенділігінің күрт төмендеуіне әкелді, ... ... ... да әсер ... ... салаларының динамикалық
өсуінің бәсеңдеуіне негізгі себеп болды.
Әлемдік нарықта қолданыстағы өнімдердің бағасының лезде қымбаттауы
салдарынан ... ... ... қысым күшейді. Осының
барлығының әсерінен отандық ... ... ... ... тиімді шаралар қолдану керектігін аңғартады.Төрт-бес жыл бұрын
біреу бізден экономикалық ... ... ... да бір ... ... ... бәлкім мардымды ештеңе айта алмас та едік. Ал қазіргі таңда ... бара ... ... ... ... сұрайтын болсаңыз, бұл мәселе
жайлы еш кідірместен айтып бере алады. «Адамды ... де, ... ... ... ... қоғамдағы қалыптасқан жағдай халық
санасын жаулап, соған дағдыландырды. Қазіргі қоғамда орын алған ... ... – оның ... ... ... жүйесінде туындауы және
сол қаржы жүйесінің аталған дағдарыспен күресуге қабілетсіз болуы.АҚШ
федералдық резервтік ... ... ... Алан ... ... әлемдік қаржылық дағдарыс – бұл “жүз жылда бір рет” орын алатын
оқиға, ... да осы ... ... ... ... ... ... әлемдік қаржы дағдарысы барысындағы Қазақстан экономикасы,
яғни ... ... ... ... ... жаңа қаржы жүйесі: ұлттық
бюджет, банк жүйесі сонымен қатар ұлттық ... ... ... әлеуметтік инфрақұрлымға әсерінің деңгейі. Дағдарыстың Қазақстанға
берер перспективалары, оның ұтымды ... және ... ... өлшем бойынша, егер 20% халықтың табыс мөлшері
күнкөріс минимумынан аз, ал ... ... ... ... ... ... 150 ... доллардан кем болса, бұл дегенің ауқымды
экономикалық дағдарыс белгісі болып табылады.
Дамыған елдерде ҰЖӨ кері өсім ... ... ... ... ... ... ... белгілер байқалса, экономикалық дағдарысқа тап
болды деген сөз. Тарихқа үңілетін болсақ, ... ... да ... ... жылы ... ... ... басты экономикаларды қамтыған
классикалық-капиталисттік қалыптағы «қайта өндіру» дағдарысын айта ... ... ... ... әлем ... қамтыған жаһандық дағдарыс есебінде
, Ресей Федерециясының ФСФР бас ... ... ... ... ... қаржы нарығын сараптау зертханасының төрағасы
Юрий Даниловтың Максим Легуенкоға берген сұбатында 1997-1998 жж ... ... Оның ... «Өткен ғасырдың соңғы он жылдығында
дамыған экономикалар қарқындап өсе ... ... ... ... ... ... көбі дағдарысқа тап болып отырды. ... 1998 ... ... ... ... ... бірнеше мемлекет ғана қалды.
Бұдан көретініміз, дағдарыстар жаһандануда және азияттық ... ... ... ... одан бірнеше есе күшті болмақ… Жақындағы дағдарыс
және одан кейін болатын толқындардың барлығы — жай ғана одан ... ... ... яғни ... ... жоғарғы
қарқынды өсім кезеңінің аяқталғандығының белгілері болып табылады». Бұдан
аңғаратынымыз, қазіргі жаһандану заманында тек өркениеттер ... ... ... ... ... де ... Ал ... шаруашылыққа немесе жеке мемлекеттік масштабта қарасақ та, ... мен ... ... қабілеттілігіне кері әсер беруі ... ... ... ... Федерациясының президенті Медведев 2008 жылы 8 қазанда Эвианда
(Франция) ... ... ... ... ... ... себептері мен табиғаты жайлы ойларымен бөлісті. Оның айтуынша,
әлемді экономикалық дағдарысқа жекелеген елдердің тәкәппарлықтары (эгоизм)
кінәлі. Негізінен ... ... ... ... ... басшысы, шешудің
бірнеше жолдарын ұсынады. Соның ішінде дағдарыс жағдайында тек ұлттық ... ... ... ... ... бір ... келтірудің
қажеттілігі.
2007ж экономикалық дағдарыстың басталғанынан бастап, әлем бойынша қаржылық
кәсіпорындардың ... 1 трл. ... ... ... ... ЕО ... ... ұшыратты. Бірақ дағдарыстың бұнымен
тоқтайын деген түрі жоқ. ... ... ... ... ... қаржы мекемелері мен банктердің шығындарының көлемі 1,4 трл
долларға ... ... Бұны ... жаңа ... ... оның ... ... қарапайым ипотекаға, одан тұтынушылық
несиелерге, коммерциялық жылжымайтын ... ... ... ... ... Осы жағдайларға байланысты 2008 жылы жарық көрген
«Дағдарыс жайлы толық ақпарат. Біз ... біз тек ... ... АҚШ ... ... ... ... көптеген адамдардың
жұмыс орындарының және зейнеткерлік шоттардың қысқарылуына негіз болғанына
өкініш білдіріп, ВВС ... ... ... ... ... ... сұраймын. Менің ойымша, осы кезеңнің тарихы жазылғанда халық Уолл-
стритта қабылданған ... көбі мен ... ... ... ... түсінетініне сенемін»,- деп мәлімдеп, және осы жайлы
толығымен ақпарат беріп өткен болатын. Қоғамның әрбір ... ... ... ... болғандықтан ол жайлы көптеген ... ... ... ... ... ... бизнес
экономикасы ассоцияциясы (National Association for Business Economics –
NABE) ... ... ... ... АҚШ-ғы ипотекалық дағдарыс
халықаралық ... гөрі әлде ... ... ... ... ... келді. Сауалнама жүргізілген 258 экономист-ассоцияция мүшелері
ішінде 18 пайызы ... ... ... ... және ипотекамен
айналысатын қаржы ұйымдарының дефольттары деп көрсетсе, 14 ... ... мен ... ... деп көрсетті. Тек 20% ғана
мазалайтыны және ең қорқыныштысы –террористтік шабуылдар деп ... бұл ... АҚШ ... ... ... ... әлде қайда жоғары ... ... ... ... ... ... Буштың кезінде
терроризммен күрес ... ... ... ... ... ... қаржы мөлшерімен де байланысты деп ескереді. ... ... ... ... ... ... келу ... қарқынмен
жүріп жатқанмен, ол көңілге үлкен оптимизм ұялатпайды. АҚШ-ң ... ... ... ... бойынша, АҚШ-ғы комулятивті ЖҰӨ
төмендеуі орта шамамен 4-5% ... ... яғни бұл ... ... ... ... ең нашар рецессия. Осы тұрғыдан кішкене артқа
шегініп, тарихқа зер салсақ, АҚШ ЖҰӨ рецессияға комулятивті төмендеуі ... 0.4% ... 2002- 2003жж 1.3% ... Осыдан, көптеген
экономисттер қазіргі дағдарыстың соғыстан кейінгі ... ... ... ... болатынын, әрі көп уақытқа созылатынын
ескертеді. Экономистердің хабарлауынша, ... ... ... әлі алда және ... ... ... тек 2011 ... мүмкін. Яғни, әлемдік экономикалық алпауыт компаниялар мен ... ... ... ... ұшыратқан бұл дағдарыстың соңы
шексіздік белгісімен берілуінің өзі ... ... ... қатты
әсер етуде.
Бұл өз кезегіне көпшілік арасында «паника» тудыруы мүмкін. Ал ол
тиісінше ... бір ... ... ... ең ... дүние — ауызбіршілікке
ірткі салатыны анық. Әлемдік экономикалық дағдарыс ... ... ... байланысты пайда болды. Жаһандану заманында бұл
дағдарыс әлем түпкір-түпкіріндегі экономикаларға әсері ... ... даму және ... ұйымының (ОЭРС) зерттеулерінің нәтижелері
бойынша, дағдарыс барлық жерде ЖҰӨ төмендеуіне алып келді, яғни 2009 ... АҚШ және ... ... ... ЖҰӨ 2008 ж ... қайда төмен болады. Әсіресе экономикалық өсімнің баяулауы АҚШ-та қатты
байқалатындығын атап өтті. Ұйым 2008 ж АҚШ ЖҰӨ өсімін 1.4% болжаса, 2009 ... ... және 2010 ж 1.6% ... ... ... ... 2008 ж 5.7% -дан 7.3% , 2009 ж 7.5% ... ал импорт көлемі өткен
жылдың қыркүйегінде рекордты 5.6% — 211.9 млрд долл ... ... ... 6% ... , бұл ... 2001 ж ... максималды төмендеу болды
-155.4млрд долл. Тағы бір ... ... көз ... ... көлемі өткен жылдың қазанында соңғы 14 жыл ... ... ... 6.5% ... ... Ал ... ЖҰӨ көлемі осы жылы 0.6%
төмендеуі мүмкін , сол ... ОЭРС ... ... банкті 2009 ж
ортасына қарай негізгі пайыздық өлшемді 3.25% дан 2.00% ... ... ... ... және ... ... 2009 ... 1.5% құрауы, мүмкін инфляция көлемін азайтады. Бұл аймақта да
жұмыссыздар ... ... 2008 ж 7,4% ... 2009 ж 8,6%, 2010 ж ... ... деп болжайды ұйым. Іскерлік ... ... ... ... ... атап ... ... тапсырыс көлемінің
бағалануы, дайын өнім қорлары, өндірістің ... ... ... ... ... өнімдерін күту және экспорттық тапсырыстар. ... күрт ... ... ... ... ... ... мүмкін. Бүгінгі күні көптеген халықаралық немесе мемлекеттік зерттеу
мекемелері, жеке ... ... ... ... ... ... ... Жақында АҚШ-ң Ұлттық экономисттер ассоцияциясының
елуден астам мамандардың арасында ... ... ... ... Ол бойынша, әлемдік қаржылық дағдарыс жуық арада біте қоймайды, ... ... ... орнын мемлекеттер бірнеше жылдар бойы
толтырмақ.
Таяуда Григорий Марченконың өзі ... ... ... болу ... тым аз екенін мәлімдеді. Себебі, Марченконың
пайымынша, қазір ... ... ақша және ... ... ... жағдай
қалыптасқан. Оның басты себебі - әлемдік экономиканың «дирижері» АҚШ-та,
онан да бетер ... ... ... ... ... Еуропада
макроэкономикалық біраз проблемалар туындап отыр. Әдетте ол да алдыңғы ... ... ... ... ... ... әлемді меңдеген
дағдарыс қазір қолданылып жүрген қаржылық ... ... ... ... ... ... айқындап та берді. Ұлттық Банк төрағасының
айтуынша, Қазақстанда ондай кемшілік ... ... ... ... 100-ден астам банкі сарапшылардың қатаң сынына ұшырап
отыр. Олардың арқасында АҚШ пен ... ... ... жел ... ... де бар. Банк ... кінәратына байланысты кейбір
мемлекеттердің Бүкіләлемдік Қаржы Қорынан алған несиені де өтеу ... ... ... Еуропалық ортақ валюта еуроның «етпетінен түсуі».
Еуроодақтағы басы дауға қалып отырған мемлекеттің бірі - ... ... бұл ел осы айда бір ... еуро ... ... ... ... еді. Алайда оған Афинаның әлеуеті жетпейді. Осыған
орай Қаржы Қоры гректерге аса қомақты мөлшерде ... ... ... ... ... ... да ... бар.
Мұндай көмек Афинаның өзін қуантып отырған жоқ. Грекияға берілетін
қаржы көлемі анау-мынау емес. 130 миллиард еуро ... ... ... жеке ... ... 100 ... көлеміндегі қарызын жабу
мәселесі де ... ... ... ... ... Еуроаймаққа енетін алты бірдей
елдің ... ... ... ... болды. Олардың жуан
ортасында Италия мен ... бар. ... мен ... ... да онша
жақсы емес.
Еуроаймаққа енгенімен еуроны ортақ валюта ... ... бір ... ... қаржылық жағдай да оңып тұрған жоқ.
Еуроны ортақ валюта есебінде қабылдамағанымен соңғы үш айда ... ... ... 3 ... ... қаржы жоғалтты деген деректер
алға тартылуда. Елдегі ... банк ... ... ... ... 80 ... астамы үкіметтің үлесінде. Соған қарамастан банк
өткен жылы ғана 1 ... ... ... ... ... ... қолдауындағы банкі осындай жағдайда болса, басқасының қауметін
долбарлап болса да бағалауға болады.
Әлемдік қаржы рыногының бір-біріне тығыз ... ... ... ... Соны ерте ... елдердің бірі ретінде ауызға алдымен
ҚХР аталады. Яғни қытайлар қазіргі ... ... ... ... дербес дамытудың мүмкін емесін түсінеді деген сөз. Ақпан
айында Қытай премьер министрі өз ... ... ... ... ... ... ... Қытай етегіне сүрінген Еуропаға қол
ұшын созбақ тәрізді. Кейбір болжамдарға ... ... қоры ... ... ... елі ... ... бір бөлігін еуропалық қаржы
нарығын толықтыруға жұмсауы да ықтимал. Әдетте мұндай ағайыншылықтың тегін
жасалмайтыны да белгілі.
Ал енді қысылшаң ... ... қол ұшын ... ... ... ... өзін ... дағдарыс жағдайында не күтіп отыр ... ... ... ... деректеріне қарағанда, Қытайдың өзі де ... ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ
мамандар «егер Қытай үкіметі экономикадағы мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... дағдарыстың басты
себепкері болуы мүмкін» екендігін де айтады. ... ... ... ... ... ... араласуды тежеп, ірі
мемлекеттік корпорациялардың әдеттегі коммерциялық кәсіпорындар ... ... қол ... ... ... жыл сайынғы ішкі өнімінің өсімі
10 пайыз болып келді. Алайда биыл бұл көрсеткіш 8 пайызға ... ... бар. Әрі ... ... ... жалғаса да беретін сияқты.
Экономикасы дағдарысқа ұшыраған әлемнің басқа елдері үшін ... ... ... ... ... күні кеше ... Сөйткен аспан асты
елінің де қаржылық дағдарыстан қашып құтылмайтыны белгілі ... ... ... ... ... ... ... айдан анық. Ал
Григорий Марченконың ... ... - ... ... ... ... ... экономикалық жағдай күтіп тұр? Кейбір сарапшылар
теңгенің ... 130 ... ... құлдырайды дейді. Алайда Ұлттық Банк бұл
деңгейді 145 теңгеден төмендетпеуге мүдделі.
Қазақстанның 2015 жылға дейінгі ... ... ... ... ... саласына қолдау көрсетілетініне сәйкес,
қазақ теңгесі алдағы ... ... жапа ... тәрізді.
Қазақстан Республикасы статистика Агенттігі мәліметтеріне қарағанда
үстіміздегі ... ... ... ... ... және сауда
кәсіпорындарының іскерлігі біршама төмендепті. Атап ... 2012 ... ... ... ... ... ... әлсіреген. Алдымен, отандық дайын өнімдерге ... ... ... сәйкес, өндіріс көлемі төмендеп, ол ... ... әсер ... ... ... ... ... сәйкес, кәсіпкерлердің
іскерлігі үстіміздегі жылдың сәуір айынан бастап қайта күшеймек. Себебі
мемлекеттің индустрияландыруға бөліп ... ... мен ... оған ... ... Сол арқылы Қазақстанның қаржы валюталық тұрақтылығы қамтамасыз
етілмек.
Қазақстан экономикасы - жаһандық қаржылық жағдайдың бір буыны. Алдағы
уақытта ... ... ... жаңа ... ... ... мен
болжамдар бұл жолы да оның қазақ ... ... анау ... ... ... ... ... Дағдарыстан кейiн кәсiпорындардың қаржы жүйесін қалпына
келтiру жолдары
Бүгiнде егемендi елiмiздiң мәртебесiн көтерiп, мерейiн ... мен ... ... толағай. Қазақстанның тәуелсiздiк алған
жылдардан берi қарай ... ... мен ел ... үшiн ... ... ... үлгiге алынып отырғанын айтуымыз керек. Болашақтың
еншiсiнде де бағыт-бағдары айқын қыруар iстер бар, бiрақ елiмiз жүрiп ... ... өту ... ... ... қаржы дағдарысының дүниежүзi
мемлекеттерiн шарпыған жалыны Қазақстанды да айналып өткен жоқ. Сондықтан
дағдарыстан кейiнгi экономиканың бас ... нық ... алға ...
негiзгi мiндет. Және мемлекетiмiздiң әлеуетiн арттырып, дамыған ... ... ... ... ... ... ... және Қаржы нарығын қадағалау агенттiгiмен жыл
басында маңызды ... ... алуы ... ... өте ... ... экономикалық сарапшылар мен зерттеушiлер баса айтуда.
Өзара үйлесiмдi ... ... ... ... ... ... ... дағдарыстан кейiнгi даму жолын түбегейлi айқындады.
2011 жылы Үкiмет, ... Банк және ... ... қадағалау
агенттiгiнiң жүргiзетiн экономикалық саясаты ең ... ... ... қабiлеттiлiгiн арттыруға бағытталмақшы.
Сондай-ақ Үдемелi индустриалық-инновациялық даму жөнiндегi мемлекеттiк
бағдарлама шеңберiнде ... ... ... ... ... алынады. 2011 жылы ... iске ... ... ... қайта өңдеу секторларына
және елдiң инфрақұрылымын дамытуға iшкi және ... ... ... ... ... ... Индустрияландыру картасы
шеңберiнде жаңа индустриялық және инновациялық жобалар қосымша ... ... ... экономикалық саясаттың басты ... ... ... және халық табысының өсуiн қамтамасыз ... Мiне, жыл ... алға ... осынау мiндеттер бiртiндеп
жүзеге асуда.
Әлемдiк ... ... ... ... ... ... елеулi бөлiгiнiң болашағына ... ... ... ... ... ... кәсiпорындар облигациялық
қарыздары мен несиенi өтеу және беру бойынша бiршама iркiлiске ұшырады. Ол
өз кезегiнде кредиторлар ... мен ... ... ... кесiрiн тигiзiп отыр. Негiзiнен банк активтерiнiң төмендеуi
нақты өнiм көлемiнiң артып, шығынның ... ... ... ... ... ... экономиканың нақты ... ... ... ... өзi ... ... ... әкеп
соқтырады. Әлемдiк тәжiрибеге жат емес бұл құбылыстар әр мемлекетте қылаң
берiп келедi. Жергiлiктi ... ... ... бәсеңдетiп алмас үшiн
түрлi шараларға барып, түрлi елдерде ... ... ... ... ... алу ... "Нұр ... ХДП-ның ХIII
съезiнде қаржы саласындағы негiзгi проблемалар кеңiнен талқыланды. Съезде
қаржы саласында топтасқан түйткiлдердi ... әрi оң шешу ҚР ... ... ... және ... ... мен қаржылық ұйымдарды бақылау және реттеу
агенттiгiне тапсырылды. Бiрақ бұл жолғы бағдарлама ... бiр ... ... 5 ... ... нәтижесiн көрсететiн болады. ҚР
Үкiметi мәжiлiсiнде Қаржы ... ... ... "2011 ... 2016 ... республикалық бюджет бағдарламаның ... ... ... ... ... көзi ... Бiз 2011 жылға 8,8 млрд.
теңге қажет деп ... ... – деп ... ... ... мен ... ... қатысу елiмiз үшiн
үлкен саяси сынақ болғалы тұр. Бұл мiндеттi шешуге екi қырынан келу ... ... ... ... ... қол ұшын беру керек.
Жаңа бағдарламада қарызы 4,5 ... ... ... ... қолдау қарастырылуы көзделген. Бүгiнде қарызы осы сомадан төмен
кәсiпорындар үшiн ... жол ... ... ... басқа да тетiктерi қарастырылып отыр. Десе де,
бағдарламаға ... ... ... ... деу ... тек 30-50-ге
жуық нысан сауықтыруға тапсырыс бере алады. Ал бағдарламаның нәтижесi ... ... ... ... ... ... ... кемiнде 70 пайызын сақтау басты назарға алынуда.
Ал екiншi саты – ... ... ... ... тұсында
банктердiң кредиттiк портфелiнiң нашарлағаны белгiлi. Сондықтан да Үдемелi
индустриялық-инновациялық даму бағдарламасын ... ... ... және ... кем ... 30 ... құрауға тиiс.
Сонымен қаржылық жүйенi қайта қалпына ... үшiн ... ... бiрi – ... ... ... ... жүйесiн сауықтыру
үшiн кредиттiк портфель сапасын сауықтыруға, Қазақстан экономикасына кредит
берудiң тұрақты өсуiн қамтамасыз ететiн ең ... ... ... меншiктi капиталдың жеткiлiктi болуы жөнiндегi талаптарды жақсартуға
бағытталған шаралар кешенi қабылданатын болады. Яғни ... ... ... үшiн ... ... ... отыр, ол өз
кезегiнде Қазақстан экономикасын ... ... ... өсуiне
жетелейдi. Мемлекет тарапынан қолға алынған қайта ... ... ... ...... iске ... ... Мәселен кәсiпорындар
өсу стратегиясына жеткенге дейiн Үкiметтен көмек алу ... ие. ... ... ... ... ... 2011 жылы тапсырыстар қабылдануы
тиiс. Бұл бағдарламаға қатысып, ... ... ... ... "Өнiмдiлiк – 2020" бағдарламасына және 2010-2014 ... ... ... ... қатыса алады.
Өнiмдiлiгi ақсап тұрған кәсiпорындар үшiн бұл ... ... Сол ... де iрi және орта ... ... өз еркiмен қатыса алады. Десе де ... ... ... ... бiр ... қол ... ... ғана ие
болады. Бiр айта кететiн жайт, ҚР 2006 жылы ... ... ... ... ... ... кен ... мен алкоголь және темекi
өндiретiн кәсiпорындар ... бере ... ... қаржыландыру туралы келiсiм 4 миллиард 500 миллион
теңге шамасында қабылдануы ... ... ... ... орындары қаржылай көмекке мұқтаж
болды. Осы тұста ... қол ұшын ... Атап ... ... ... ... және орта ... сондай-ақ құрылыс саласындағы
компанияларға қаржылай көмек ... ... дәп осы ... ... әл-ауқаты мен мүддесi үшiн қызмет етедi. Дағдарысқа дейiнгi
жағдайды қайта қалыптастыру үшiн республикалық бюджеттен және ... ... ... бөлiнiп отырғаны айқын.
Бүгiнде жаңа жұмыс орнын ашу және қазiргi жұмыс күшiн ... ... емес ... ... кәсiпкерлiктi қолдау мақсатында
"Бизнестiң жол картасы – 2020" бағдарламасы жұмыс ... ... Оған ... сыйақысын тағайындау арқылы шағын және орта кәсiпкерлiкке субсидия
беру мына ... ... ... ... жаңа ... ... ... секторды сауықтыру;
• экспортқа бағдарланған өндiрiстердi қолдау бағыттары бойынша
банктiң сыйақы ставкасын субсидиялау арқылы ... және ... ... ... ... ... банктерге бұрын мемлекет көрсеткен қолдауға
қарамастан ... ... ... сондай-ақ облигациялық қарыздарға
қызмет көрсетуге және салық ... ... ... әсер ... Бұл ... ... Қазақстан экономикасы үшiн маңызды
мәнi бар екенiн, сондай-ақ ... ... ... ... ... жөнiндегi 2010-2014 жылдарға арналған мемлекеттiк
бағдарламаны iске асыруға қатысатынын атап өткен жөн.
Дүниежүзiлiк тәжiрибеге сүйенсек, ... ... ... ... ... қаржы бөлiп, қолдау көрсетуi жиi кездеседi.
Мәселен 2001 жылы ... орын ... ... ... 1990 ... өте ауыр болды. Түркия экономикасын сұлатып түсiрдi десе ... ... ... 21 жеке ... ... ... жасап, 4 iрi
мемлекеттiк банктi қайта құрылымдады. Бұл iстердi атқару үшiн қыруар ... ... ... ... ... ... ... лирасы девальвацияға
ұшырап, шетелдiк валютамен қарызы бар корпорациялар күрделi жағдайға ... ... ... ... ... мемлекетi ерiктi қайта
құрылымдауға жол ... 2001 жылы ... ... ... ... бұл – Стамбұл әдiсi деп аталды. Ол өз ... ... ... Осы ... ... ... дағдарыс салдарын жоюға бағытталғанмен
қазына мен қаржы министрлiгiнiң көмегiн қажетсiнгенiн айта кету керек.
Жоғарыда айтылғандардың негiзiнде ... ... ... ... Қазақстанның орта және iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын
кәсiпорындардың төлем қабiлеттiлiгiн және жұмыс орындарын сақтау ... ... ... ... ... ...... қабiлеттi кәсiпорындардың
төлем қабiлетiн сауықтыру және неғұрлым көп ... ... ... ... ... асыруда кәсiпкерлiк саланы сауықтыруға қолдау көрсету
негiзгi үш тараптан жасалады:
1. кредиторлар жәрдемi;
2. кәсiпорын ... ... ... ... ... ... ... тұлғалар, ұлттық басқару холдингтерi,
ұлттық холдингтер, ұлттық компаниялар және олар ... ... ... сияқты шетелдердiң қатысуындағы заңды тұлғалар бағдарламаға қатысушы
бола алмайды. Аталған критерийлер бойынша iрiктеуден ... ... ... жоспарын әзiрлеу үшiн кредиторлар комитетi ... ... ... ... ... ... ... пайыз мөлшерiн қоса қаржыландыру жүзеге асырылады. Бiрақ ол ... 35 ... ... ... ... ... 2016 жылға дейiн қаржыландыру көзiне айналады.
Бiрақ бағдарламаға қатысушылардың барлығы кiрiстiрiлуi тиiс және ... кем ... 5 ... аяқталуы шарт. Барлық шығын 145,404 миллиард
теңгенi құрауы мүмкiн. ... ... ... ... ... ... ... келтiру – негiзгi мiндет.
Индикаторлардың 2016 ... ... ... көрсеткiштерi кейiннен
Бағдарламаға толықтырулар енгiзе отырып, Бағдарламаның екiншi кезеңiн iске
асыру нәтижелерi бойынша анықталатын ... ... ... ... ... – оның ... экономикасы.
Онсыз қоғамның жай-күйi жараспасы анық. Елiмiздiң осы жолда жиырма жыл бойы
жинақталған күш-жiгерi мен ... ... ... ... мүддесi үшiн
атқарылған еңбектiң нәтижесiнде жалпы iшкi өнiм өсiмi 2010 жылы – 7 ... ... – 10 ... ал ... өнеркәсiбi – 19 пайыз мөлшердi
құрады. Осы тұрғыда мемлекет арқауына айналған экономиканың ... ... ... ... ... атап ... жөн. Ұлттық әл-ауқат деңгейi жөнiнен
әлем ... ... ... өткен жылы 26 ... 110 ел ... ... ... тiредi.
Өнеркәсiп өнiмдiлiгiн арттыру арқылы iшкi нарықпен қатар экспорттық
әлеуеттi де көтеру алға қойған мiндеттердiң маңызды ... ... ... iске қосу ... өткен жылы 24 мың тұрғын тұрақты жұмыспен
қамтылған. Жалпы алғанда 800-ге жуық ... өз ... ... ... ... химиялық және жеңiл өнеркәсiптi қайта қалпына келтiрiп, одан
әрi дөңгелетiп әкету ... ... ... ... Сондай-ақ ауыл
шаруашылығы өнiмдерiн қайта өңдеу ... ... ... ... жасады.
Десе де экономикасы шарықтай дамып келе жатқан ... үшiн ... ... ... өкiнiштi жайт болар едi. Сол себептi ... ... ел ... түбегейлi бетбұрыс жасап, алға қадам басу
бүгiннен бастап басты назарға ... ... ... алға қойған негiзгi
жоспардың бiрi – құны 8,1 ... ... ... 294 инвестициялық
жобаны жүзеге асыру. Бүгiнде жұмысқа кiрiсiп кеткен экономикалық ... ... ... ...... индустриялық
бесжылдықтың жемiсi. Болашақта экономиканың шикiзаттан тыс ... ... және ... ... 30 ... ... деп
жоспарлануда. Қолға алынған осынау маңызды бағдарлама елiмiздегi iрi және
орта кәсiпорындардың ... ... ... ... дамытуда
өз үлесiн қосады. Аталмыш бағдарламалар – әлемдiк дағдарыс қыспағын
еңсерiп, ... ... ... ... ... ... үшiн
қолданылған игi шара. Тәуелсiздiк жемiсi мен бүгiнгi қол жеткiзген ... ету – ... ... ... Республикасының қаржы жүйесімен тиімді күресу жолдары
3.1 Қазақстан Республикасының қаржы саясатын жүргізудегі басты
мәселелер
Ұлттық ... ішкі ... ... қарқынының төмен болуының
сақталуымен, ал сыртқы тұрақтылық – айырбас бағамының тұрақтылығымен
сипатталады. ... ... ... ... ... және сол ... экономикалық өсуге жағдай жасайды. Айырбас
бағамының тұрақтылығы инфляциялық күтулерге және ішкі ... ... оң ... ... ақша ... ... ... артуы бағалардың өсуіне,
яғни инфляцияны тездетуге әсер тигізеді. Сондықтан Ұлттық банк ... ... ... ... , ... ... ... Мысалы, ақша шамадан тыс көп ... ... ... ... ... бағалы қағаздардың бір бөлігін сатып, ақша
ұсынысын азайтады. Ақша ... ... ... кезеңдерде қайталама
рынокта айналыста жүрген мемлекеттік бағалы ... бір ... ... ақша ... ұлғайтады.
Ақша-кредит саясатының негізгі құралдары ашық рынок операциялары –
бағалы қағаздарды сату және ... алу ... ... Олар ең ... ... ноттар шығару және өтеу арқылы жүргізіледі. Сонымен бірге, Ұлттық
банк векселдері қайта есептеу ... ... ... ... ... ... қаржыландыруды, банктердің қысқа мерзімді өтімділігін  қолдау
үшін банктерге қысқа мерзімді кредиттер (күндізгі және ... ... ... ... ... банк ... ... байланысты, екінші
деңгейдегі банктерге кредиттер сирек берілетін болды. ... ... ... ... ... ... және ... банктің қысқы
мерзімді инфляция күтулерін көрсетеді.
Банк жүйесінің ... ... ... ... ... және ... ... жүргізу болып табылады. Болашақта бұл операциялар банк
жүйесінің өтімділігіне ... ... ... құралдар болатыны күтілуде.
«Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы» Заңға енгізілген 1
қаңтардан бастап күшіне енетін ... ... ... Ұлтты банктің
негізгі мақсаты бағалардың тұрақтылығын қамтамасыз ету болып табылады.
Сондықтан алдағы ... ... банк ... ... ... ... болды. Тиісінше, Ұлттық банк теңгенің айырбас ... ... ... және ішкі ... ... ... айырбас
бағамының алыпсатарлық секірістерінің алдын алу қажет болғанда ғана барынша
аз қатысатыны болмаса, оны қалыптастыруға қатыспайды.
Ұлттық банк сыртқы рынокта ... ... баға ... ... үшін ... ... айырбас бағамының режимін сақтау
ниетінде, ол ақшаға сұраныс пен ұсыныстарға ... ... ... ... ... ... банк ... айырбас бағамы бойынша
бағдарларды белгілемейді және ішкі ... ... ... ... ... секірістерінің алдын алу қажет болғанда ғана барынша
аз ... ... оны ... ... ... ... ... реформалау арқасында Қазақстанның
қаржы секторы ТМД елдерінің қаржы жүйесінің ішіндегі жоғары дамыған және
ашық болып табылады. Қазіргі кезде ... ... ... ... жүзеге
асырылып келеді.Оның мақсаты әлемдік, сонымен ... ЕС ... ... ... және тиімді қаржылық қадағалау жүйесі жүзеге
асырылуда, ТМД елдерінің арасында жалғыз Орталық Банк жасалған.Оның жұмысы
Орталық Банктің ... ... ... ... ... ... баға ... қамтамасыз ету.Оған
жету үшін Орталық Банк келесі мәселелерді шешеді: мемлекеттің ақша-несие
саясатын дайындау және ... ... ... мен ... ... ... жұмысын жасауын қамтамасыз ету,  тұрақты қаржы жүйесін қамтамасыз
етуге жағдай ... ... ... ... ... ... ... стандартарға жақындату қарастырылған, бұл үшін Орталық Банк
нарықтық пайыз мөлшерлемесін ... ... ... негізді жетілдіру жұмыстары және ... ... мен ... ... трансмиссиондық механизм моделін
құрастыру және инфляциялық таргеттау ... ... ... саясатының бсқа негізгі мақсаты капитал қозғалысымен
бацланысты тәуекелді реттеуді жаңадан қарауы мен 2007ж 1 ... ... ... толық либерализациясына жету болып келеді.
Валюталық режимін либерализациясын реттеудің негізгі мақсаты 2007ж
бастап валюталық операцияларды жүргізуге шек қою мен ... ... ... ... көшу үшін ... жасау.Бұл үшін келесі
жұмыстарды жасау қажет.Біріншіден, валюталық ... ... ... ... ... қолдану үшін ... ... ... ... мен сыртқы шоктарды
реттеу үшін шетел валютасына сұраныс пен ... ... ... реттеудің халықаралық ... мен ... ... ... ... ... ... банктің төрағасы Григорий Марченконың сөзіне қарағанда,
тұжырымдамада ... ... ... ... ... секторын
дамытудың маңызды төрт бағыты қамтылған. Бірінші бағыт - ел экономикасын
дамытуды қаржыландырудың ... ... ... мемлекет пен жеке меншіктің
әріптестігін пайдалануды көздейді. Екінші бағыт бойынша ... ... ... ... Ұлттық банк басшысының түсіндіруінше,
«экономикалық өсім кезінде қадағалау ... ... ал ... - ... жұмсартылады». Үшінші бағыт - қаржы секторындағы тепе-
теңсіздікті ерте ... және оның ... ... ... ... рыноктарында «көпіршіктер» түзілуінің алдын алудың, сондай-ақ,
жүйелік тәуекелдерді азайтудың оңтайлы тетіктерін әзірлеуді көздейді, ... ... ... ... ... ... ала ... қаржылық
сектордағы қарым-қатынастарды реттейтін заңнама қабылдау қарастырылған.
Атап айтсақ, Г. ... ... ... ... ... Қазақстанға қайтаруды қамтамасыз ету жөніндегі міндеттерді шешу
қажет. ... ... ... заңмен белгіленген тәртіппен заңсыз деп
танылып, Қазақстанның қаржылық секторына айтарлықтай ... ... ... ... ... ... аффилирлік
тұлғалары мен лауазым иелерінің қызметіне қатаң ... ... ... қызметіне толық тыйым салынады
3.2 Қазақстан Республикасында қаржы ... ... ... қаржы дағдарысы жағдайында экономиканы дамытуға қоғамды
басқару мен ... ... ... ... және ... жетілдіру негіз бола алады.
Ғалымдар мен мамандардың көпшілігі жиі қайталанып жатқан экономикалық
дағдарыстар себептерін экономиканы басқару модельдерінен іздейді. ... ... ... ... ... ... ... экономикалық
модельдердің батыстық, исламдық және басқа да түрлерін зерттейді.
Ұлттық экономиканы ... үшін ... ... ... әлемдік
тәжірибеден негізінен екі үлгіні қолданатындығын көруге болады. Олардың
біріншісі — ... ... ... ал ...... ... ... үлгісі. Шын мәнінде, бұл үлгілер бір
экономикалық жүйенің екі жағы ... ... ... ... ... ... ... Кезінде олардың арасындағы
байланыстар өндірістің капиталистік және ... ... ... ... ... ажырап қалған болатын. Басқарудың ұштасқан
екі үлгісінің арасындағы ажырап қалған ... ... ... ... ... ... қолайлы экономикалық басқарудың сапалы жаңа
технологиясы құрылуы мүмкін.
Басқарудың аталған ... екі ... ... ... ... жеке секторды дамытуға негізделіп, ... ... ал ...... ... ... негізделіп, жоспарлық әдістермен басқарылғандығы көрінеді. ... ... ... ... ... ... батыс
елдерінің мемлекеттік басқаруларында ... ... ... ... ... тәжірибесі қалыптасты, ал бұрынғы КСРО-да ... ... ... ... ... үлгісі басым қолданылды
ҚР егемендігін алысымен Елбасы Н.Ә.Назарбаевтың бастауымен ұлттық
экономиканың негізгі ... ... ... ... ... ... өзі ғылыми зерттеулерге тапсырыс жасап,  қаржыландырып,
оларды ... ... іске ... ... енді ... 90% ... ... орай мұндай байланыс
жойылып кетті.
Әлемде орын ... ... ... ... ... - ... ... АҚШ
долларының шектен тыс көп мөлшерде шығарылуы деп баспасөз ... ... ... ... бұл ... ... ... шығу кілті» аты мақаласында  нақты әрі тереңінен ... ... ... ... ... елдер мен континенттерді
тітірентіп тұрған жаһандық әлемдік дағдарыс – бұл ... әлі ... ... құбылыс. Ол әлем тарихында ... жоқ және ... ... экономикалық бастауларды түбегейлі өзгертетін құбылыстар
санатына ... ... ... да оны ... ... ... еңсеруге барлық ескі догмалар мен стереотиптерді ... ... ... ... ... ... ... басқа индустриалды дамыған елдердегімен
салыстырғанда түбегейлі ерекшеліктер тән. ... ... ... және
қолданбалы зерттеулерді қаржыландыруға кететін шығындарға жыл сайынғы өсім,
ғылым мен жекеменшік сектордың интеграциясы арқасында ғылыми ... іске ... ... корпоративтік секторын құру мен дамыту,
экономикалық және ... ... ... ... ... ... айтсақ, 2010 жылы ғылыми ... ... ... ... ... ие: АҚШ – 246 млрд. долл. (ЖІӨ-нің 2,9%),
Жапонияда – 94,2 млрд. ... ... 3,0%), ... – 45,8 ... ... 2,35%), Францияда – 28,0 млрд. долл. (ЖІӨ-нің 2,25%), ал ... 7,6 ... ... ... ... ... соңғы бес жыл ішінде ЖІӨ-нің 0,2%
жұмсалады. Бұл, ... ... ... ... ... ... орай, 2010 жылға дейін кезең-кезеңмен аталған көрсеткішті ЖІӨ-
нің 2% дейін көтеру, ал 2015 жылы 2,5-3,0% ... ... ... қажетті деңгейде қаржыландырмау мен жауып
тастау салдарларынан көптеген жас ғалымдар ... ... ... ... ... ... ... базасы тозып, ескірді.
Қазіргі кезеңде Қазақстан экономикасының өзекті ... ... ... ... өнімдер алуға бағытталған ... ... мол ... ... жаңа ... технологияларды
дайындау мен игеру, сондай-ақ республиканың өндірістік және ... ... ... қалу мен ... ... ... экономикалық
қауіпсіздікті қамтамасыз ету табылады.
Қазақстанның ғылыми-технологиялық саясаты инновациялық үдерістерді
белсенді етуге, жаңа ... ... іске ... ... жаңа ... ... ... ғылыми-техникалық
мүмкіншіліктерді дамытуға, ғылым мен өндіріс арасындағы ажырастықты қалпына
келтіруге, инновация саласындағы ... ... ... ... ... ... нақты трансфертін қамтамасыз етіп, халықаралық
стандарттарды енгізуге бағытталған.
Ғылыми-техникалық салада ... ... ... ... дамыту мүмкін емес. Соңғы жылдар ішінде өнеркәсіптік
өндіріс құрамындағы және ... ... ... ... ... ... ... өзгеріссіз қалып, сәйкесінше 2,8-3,2% және 12,0-
14,0% құрап отыр. Бұл ... ... ... ... ... есе ... ... салыстырғанда шағын инновациялық кәсіпкерліктердің
дамуына олардың бәсекеге қабілетті өнім өндіре ... ... ... ... ... мен ... кәсіпкерліктердің ынтымақтастықтарын қамтамасыз
ету үшін қызмет көрсету бойынша табиғи монополиялардың қызметтерін шағын
бизнестің ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ,
шағын бизнестегі инновациялық және ... ... мол ... ... ... ... мәселен, лизинг бойынша жабдықтар мен
технологиялар алу және франчайзингтік қатынастарды ... ... ... пен ... салалардың өзара
серіктестігі механизмдерін пайдалану ғылыми кәсіпорындардың ұйымдастыру-
құқықтық формаларын өзгерту арқылы оларды акционерлік ... ... ... ... Мемлекет экономиканы тек қана саяси тұрғыда
басқарады, ал ... ... ... ... функциясын жекеменшік
сектор мен ұлттық компаниялар атқарады. ... ... ... да ... ... сол ... ... пайдаланатын тұтынушылармен бірдей
құқыққа ие болуы қажет.
«Парасат» холдингі 2008 ж. 3 ... ҚР ... ... ... ... ... пакетімен құрылған болатын. Холдингтің негізгі
қызметі Қазақстанның ғылыми-технологиялық ... ... ... ... ж. 21 ... ... Н.Ә. ... Қостанай қаласында өткен
мәжілісте «жоғары технологиялық және ... ... мол ... ... ... ... қажеттігі жөнінде айтқан болатын. Сол
себепті де елімізде ... ... ... басты мақсаты болып
серпінді ғылыми және инвестициялық жобаларды іске ... ... ... ... ... ұлттық экономиканың әртүрлі секторларына
енгізу табылады.
Аталған холдингтің компанияларының құрамына бес заңды ... ... ... және байыту туралы ғылыми орталығы», АҚ «Фитохимия ғылыми-
өндірістік орталығы», АҚ «Ғылыми қоры», АҚ ... ... ... АҚ ... ... ... кіреді. Холдинг
ғылыми-инновациялық қызметтің – ақпараттан бастап зерттеулерге дейін және
олардың нәтижелерін өндіріске ендіру ...... ... ... холдингінің құрылуымен қатар жекеменшік ... да ... жаңа ... ... отыр. Бүгінгі күннің өзінде холдинг
«Атамекен одағы» ... ... ... ... ... ... ... Энергияны үнемдеу ... ... ... ... ... іске қосу ... «Қазатомөнеркәсібі» компаниясымен ... ... ... ... Олардың ішінде уранды ... ... ... мен ... ... ... жобасын іске асыру көзделуде.
«Парасат» холдингінің алғашқы көрнекті нәтижелерінің бірі болып тау-
кен кәсіпорындарында пайдалы ... ... ... ... ... ампулалар өндіру табылады.
«Қазақмыс» корпорациясы үшін холдинг институттары кейбір технологиялық
үдерістерді ... ... өнім ... ... қалдықтар
құрамында қалып қоятын құнды құрауыштар көлемін азайтуға ... ... ... ... ... АҚ ... АҚ ... комбинаты» үшін де жүргізілді.
Холдингтің құрылуына аз-ақ уақыт өткеніне қарамастан, қыруар жұмыстар
жасалынып жатыр. Инновациялық салаларда ... ... ... ... бере алатындығын тарихтан көруге болады. Мәселен, ... ... ... ... төтеп бере алған компаниялардың 41%
инновациялық ... ... ... Ал бүгінгі таңда
дүниежүзін ... ... ... ... ... ... ... инновацияны дамытуға үлкен түрткі болады деп пайымдайды.
Бұл дағдарыс ... ... ... ... ... ... бай ... ғылым үшін мемлекет ... ... ... өзара тиімді негізде бизнес үшін қажетті болу
мүмкіндігі туындап отыр.
Әлемнің көптеген дамыған елдері осы жолды ондаған жылдар ... ... ... ... сара жолы ... біздер үшін сабақ болып табылады.
Әсіресе, Елбасының, «отандық ... ... ... ... ... ету керек» деген идеясы тұрғысында
Қазақстан үшін жоғары технологияның отаны саналатын – Жапонияның ... ... ... ... ... ... баса назар аударылып
келді және ол өз жалғасын табуда. 2005 жылғы ҒЗТКЖ үшін ... ... ... ... 3,35 % ... Бұл шығыстар негізінен жаңа идеялар мен
күрделі ... ... ... ... ... 20 жыл ... ... мен технологияны дамытуға жұмсалатын шығыстар 8 есеге
өскен. Бұл Жапонияның әлемдегі инновациялық саланы дамытуға ең көп ... ел ... ...... алу ... ... өтініштер саны ең ... 2000 жылы ... ... алу ... ... 300 ... 50 мыңы — ... компаниялар мен корпорациялар. Корпорацияларға
ҒЗТКЖ-ға қолдау көрсету бойынша жүйе құру құқы ... ... ... бар зерттеулерге қолдау көрсету мен оларды іске қосу
мақсатында арнайы бонустар жариялаған. Мәселен, Sony ... ... ... ... еш шектелмейді, яғни, белгілі бір
технологияны іске қосу ... ... ... ... есептеледі.
Тіпті, бұл елде университеттерге өзіндік лицензиялық фирмаларын құруға
заңмен рұқсат етілді, бұл патент беру ... ... ... ... етері
хақ.
Сондай-ақ,  жапон экономикасының барлық салаларына ҒТП  ... ... ... ... жөн. Ол ең алдымен, ... ... ... ... өсуімен байланысты. Қосымша А.
Ғылыми қызметкерлерінің саны бойынша Жапония сол ... ... ... ... болды. ЖҰӨ-ге ҒЗТКЖ шығындарына қатысты Жапония АҚШ
пен ГФР кейін үшінші орынды иеленді.
Ал келесі Экономикалық ынтымақтастық және даму ... ... ... кестеге көңіл бөлсек, ... ... ... АҚШ пен ... ... ... саны бойынша
әлдеқайда алда. 2006 жылғы көрсеткіш бойынша Жапония ғылыми қызметкерлер
саны бойынша әлемде ... ... ... көруге болады. Дәл осы 2006
жылғы көрсеткішке сәйкес, ... ... ... мен ... ЖІӨ пайызы бойынша Финляндия мен Швециядан кейінгі ... ... ... ... ... ... ... сиымдылығы мол өнімдерді
экспорттаудағы әлемдік үлесі 1988 жылдан бастап АҚШ-ты басып озып, ... ... ... ... өнімдері бойынша дүниежүзіндегі аса ірі
экспорттаушыға айналды. Жоғары технологиялық өнімдер шығару бойынша, атап
айтсақ, электронды ... мен ... ... ... ... АҚШ ... 1970 жж. асып түскен болатын. Ал 2006 жылы – 702
млрд. АҚШ ... ... Олай ... ... ... ... ... аз уақыт ішінде жаңа технологиялар бойынша алпауыт ел  АҚШ-тан
озып кетуі, әрине, Жапонияның озық үлгісіне ... ... Ал ... ... қойып, әлемнің елу бәсекеге қабілетті елдері қатарына
қосыламыз деген міндет Күншығыс елінің тәжірибесін ... ... ... ... ... Экономикалық дағдарыстарды басынан
кешірген елдер ... ... ... ... ... қол жеткізгенін атап айту маңызды. Мұндай жол Қазақстан үшін ... ... ... ең ірі, ... елдерінің өзі қомақты қаржылық
және өндірістік тоқырауларды бастан кешуде, сонымен қатар жүз ... ... ... ... ... ... ... Республикасы статистика Агенттігі мәліметтеріне
қарағанда үстіміздегі жылдың қаңтар ... ... ... және ... ... ... ... Атап айтқанда, 2012 жылдың
қаңтарында ... ... ... ... белсенділік
әжептәуір әлсіреген. Алдымен, отандық дайын ... ... ... ... сәйкес, өндіріс көлемі төмендеп, ол кәсіпкерлердің
белсенділігіне тікелей әсер ... ... ... ... бас ... нық қадаммен алға басуы – ... ... ... әлеуетiн арттырып, дамыған ... иық ... ... ... Ұлттық Банкпен және Қаржы нарығын қадағалау агенттiгiмен жыл
басында маңызды мiндеттердi белгiлеп алуы экономикалық тұрғыдан өте ... ... ... ... мен зерттеушiлер баса айтуда.
Өзара үйлесiмдi жұмыс iстеудiң нәтижесiнде Қазақстан дағдарыс ... ... ... ... даму ... түбегейлi айқындады.
2011 жылы Үкiмет, Ұлттық Банк және ... ... ... ... ... ... ең алдымен Қазақстан
экономикасының бәсекеге қабiлеттiлiгiн арттыруға бағытталмақшы.
Әлемдiк экономикадағы қаржылық дағдарыс ... ... ... ... бөлiгiнiң болашағына балта шапты десек
қателеспеймiз. Бүкiләлемдiк ... ... ... ... мен ... өтеу және беру бойынша бiршама iркiлiске ұшырады. ... ... ... ... мен ... ... ... кесiрiн тигiзiп отыр. Негiзiнен банк ... ... өнiм ... ... ... ... ... сондай-ақ капиталға
қысым артып, нәтижесiнде экономиканың нақты ... ... ... Мұның өзi экономикалық өсiмнiң төмендеуiне әкеп
соқтырады. Әлемдiк ... жат емес бұл ... әр ... қылаң
берiп келедi. Жергiлiктi билiк экономикалық өсiмдi бәсеңдетiп алмас ... ... ... ... ... ... ... жеделдете
қабылдануда.
Қазақстан Республикасында осындай тоқыраулардың алдын алу мақсатында
"Нұр Отан" ХДП-ның ХIII ... ... ... негiзгi проблемалар
кеңiнен талқыланды. Съезде қаржы саласында топтасқан түйткiлдердi жедел,
әрi оң шешу ҚР ... мен ... ... және Қаржы нарығы мен қаржылық
ұйымдарды бақылау және реттеу ... ... Бұл 5 ... ... ... бағдарлама. ҚР Үкiметi мәжiлiсiнде ... ... ... "2011 ... 2016 ... ... республикалық бюджет
бағдарламаның қаржыландыру көзi болады. Бiз 2011 жылға 8,8 ... ... деп ... ... – деп ... ... ... жаңғырту
мен қоғамды жаңартуға қатысу елiмiз үшiн үлкен саяси сынақ болғалы тұр.
Қолға алынған осынау маңызды ... ... iрi және ... ... ... Қазақстан экономикасын дамытуда өз
үлесiн ... ... ...... дағдарыс қыспағын еңсерiп,
елiмiздiң экономикасы берiк, өркендi ... ... үшiн ... ... ... ... мен ... қол жеткiзген табысты баянды ету –
басты мақсат.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН  ӘДЕБИЕТТЕР  ТІЗІМІ
1.Парламент ... ... ... ... депутаттары «2009-
2011 жылдарға арналған экономикалық бюджет туралы» ҚР ... ... ... ... ... заң жобасы
2.Ілиясов Қ.Қ., Құлпыбаев С. Қаржы. Алматы 2011.
3.Сейтқасымов Ғ.С.  Ақша, несие, банктер. ... ... ... Я., ... К., ... М., ... Е., Байжумаев
Е., Досқалиев С.  Экономикалық  теория  негіздері. Оқулық. Алматы, «Санат»,
2010.
5.М.С. ... ... ... ... ... ... Банк ... Алматы, “Жеті Жарғы”, 2012ж
7. Г.С.Сейтқасымов. Ақша, Несие, Банктер. Алматы 2010 ж
8.  Блеутаева К.Б. Ақша  және  банктер. Оқу ... ... ... ... ... Ғ.С. Ақша. Несие. Банктер. Алматы – 2001
10.Мақыш С.Б. Валюталық операциялар және валюталық мәмілелер.Хабаршы –
N 1-2009, 19 ... С. ... ... ... Заң және ... N ... министрі Болат Жәмішовтің «Айқын» ... ... ... ... ... ... ... ҚР Ұлттық банк
төрағасының орынбасары Д. ... ақша ... ... ел арасында
айтылып жүрген әңгімеге орай білдірген пікір» //ҚазАқпарат//
14. Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі ... ... ... 2012 ... ... ... «Бюджеттік жоспарлауды жетілдірудің
мәселелері» А.Орманбаев , ... 2011 ж. ... ... журналы «Мемлекеттің әлеуметтік дамуына әсер
ету тұрғысындағы Қазақстанның қазіргі кездегі салық жүйесінің
ерекшеліктері» Исаева А. 2012ж. ... ... ... ... ... ... және оның ... Искакова З. 2010 ж. №5
19. «Қаржы-Қаражат» журналы «Қазақстанның ұлттық экономикасының
дамуының қаржылық аспектілері » ... А. 2010ж. ... ... ... ... ... әлеуметтік және
саяси жедел жаңару жолында» Президенттің халыққа жолдауынан үзінді 2010ж.
№8
21.Қазақстан Республикасының және оның аймақтарының статистикалық
көрсеткіштері. 2010ж. №12 ,2011 ж. ... ж. №12

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 49 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорындарды қаржылық сауықтыру47 бет
Кәсіпорындарды қаржылық сауықтырудың әдістері мен нысандары87 бет
Бастауыш сыныпта дамыта оқыту технологиясын қолдану42 бет
Бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына Қазақстанның кіру мәселесі33 бет
Дамыта оқытудың ерекшеліктері мен қолдану тәсілдері 25 бет
Дамыта оқытудың теориялық негііздері22 бет
Дамыған елдердегі жергілікті өзін өзі басқаруды тәжірібиесі30 бет
Жоғары оқу орындарының экология бөлім студенттеріне қазақ тілін дамыта оқыту әдістемесі119 бет
Көлік инфрақұрылымы18 бет
Мектеп жасына дейінгі балалардың бейнелеу және құрастыру әрекеттерін дамыту90 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь