Қазақстан Республикасы қаржы жүйесінің құрылымы мен ұйымдастыру ерекшеліктері

Мазмұны
Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 Қаржы жүйесінің мәні және қажеттілігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.1 Қаржы жүйесінің ұғымы және оның құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.2 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесін дамытудың алғышарттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
1.3 Қаржы жүйесін ұйымдастырудың шетелдік тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... 8

2 Қаржы жүйесінің құрылымы немесе 2010 . 2011 жылдардағы қызметін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13
2.1 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің құрылымын сипаттау ... 13
2.2 Жалпы мемлекеттік қаржылар . қаржы жүйесінің негізгі буыны ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .15
2.3 2010.2011 жылдардағы қаржы жүйесінің даму тенденциясын талдау ... ...19

3 Қазақстан республикасының қаржы жүйесін дамыту мәселелері және жетілдіру бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...23
3.1 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесін жетілдіру мәселелері мен оларды шешу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..23
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..25
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...27
Қосымша
Мемлекет экономикасында қаржы жүйесінің атқаратын қызметтері өте маңызды болып табылады. Қаржы жүйесінің жағдайына қарап экономиканың жағдайын болжауға болады. Қаржы жүйесінің қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын туғызып, ақша қаражатын ұлғаймалы ұдайы өндірісте құру, пайдалануды жүзеге асырады және басқа да қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыруға жұмсалады.
Президенттің Қазақстан халқына жолдауында қойған біздің мемлекеттің кең ауқымды мақсаты – тәуелсіз гүлденген және саяси тұрақты Қазақстанды орнату үшін шекті ұзақ мерзімді басымдылықтарды жүзеге асыру керек: ұлттық қауіпсіздік, ішкі саяси тұрақтылық және қоғамның үйлесімі, шетелдік инвестициялар мен ішкі жиналымдардың жоғарғы деңгейімен бірге ашық нарықтық экономикаға негізделген экономикалық өркендеу, республика азаматтарының денсаулығы, білімі мен әл - ауқаты, инфрақұрылымы, әсіресе көлік пен байланыс, кәсіби мемлекет. Осы басымдылықтарды іске асыру мемлекеттен орасан зор қаржылық ресурстарды жұмылдыру мен тиімді қолдануды талап етеді. Яғни қаржы экономиканың даму процесін қамтамасыз етуге бағытталады.
Экономикалық өмірде қаржының сыртқы көрінісі қоғамдық өндірістегі әр түрлі қатысушылар қаражаттарының қозғалысы түрінде болып жатады. Құбылыстар бетінде бұл қозғалыс ақшалай соманы шаруашылық жүргізуші субъектілердің бір-бірімен қолма-қол ақшасыз жасасатын есеп айырысулары; табысты бөлу және кәсіпорындарда, фирмаларда ішкі шаруашылық арналымының қорларын қалыптастыру; мемлекеттік бюджеттің кірістеріне салық төлемдерін аудару; қайырымдылық қорларына қаражаттар төлеу және тағы басқа операциялар қолма-қол ақшасыз немесе қолма-қол ақшамен есеп айырысу түрінде бір иеленушіден басқа иеленушіге беруі болып табылады.
Мемлекеттік қаржылар ұлттық табысты қайта бөлуде, қоғамдық ұдайы өндірісті дамытуда, қоғамның экономикалық құрылымын қалыптастыруда, өндіргіш күштерді жетілдіруде маңызды рөл атқарады. Мемлекеттік қаржылар әлеуметтік бағдарламаны жүзеге асыруға, мемлекеттік басқару аппараты мен қорғанысқа, тәртіп сақтау күштерін қаржыландыруға, сыртқы экономикалық қызметті атқаруға жұмсалады.
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысы материалдық және материалдық емес игіліктер жасалатын және елдің қаржы ресурстарының негізгі бөлігі қалыптасатын қоғамдық өндірістің басты буынына қызмет көрсетеді. Экономикалық заңдардың талаптарына сәйкес бұл қаржылар ұлттық шаруашылықты одан әрі дамытуға қажетті ақшалай табыстар мен қорланымдарды бөлу және пайдалану үшін қолданылады. Ал халықтың қаржысы шаруашылық, еңбек қызметтерінің (жалақы, акция дивиденті, банк салымының проценті және тағы басқалар) негізінде, коммерциялық және халықтық банктегі сақталған қаржылардың, зейнеткерлік қорды мемлекеттің іске қосуының нәтижесінде ақшалай қаражатты құрайды. Бұл құрылымдардың қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын туғызып,
Пайдаланылған әдебиеттер

1. «Қазақстан Республикасының Бюджет кодексі» Ресми газет №21,22 Алматы 2008ж.
2. 2010 жылға арналған Республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының 2011 жылғы 22 қарашадағы № 88-III Заңы .
3. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы
4. Р.Аимкулов, А.Оспанов «Мемлекеттік бюджет» дәріс конспектілері. Семей 2010 жыл .
5. С.Әкімбеков, А. Баймұхаметова, У.Жанайдаров «Экономикалық теория» оқу құралы Астана 2009 жыл .
6. Я.Әубәкіров, К.Нәрібаев, М. Есқалиев, Е.Жатқанбаев, С.Досқалиев «Экономикалық теория негіздері» оқулық Алматы 2011 жыл .
7. Н.Әпсәләмов, Қ.Исабеков, Ө.Сұлтанов «Экономикалық теория негіз- дері» оқу құралы Алматы 2010 жыл .
8. Е.Баянов «Мемлекет және құқық негіздері» Алматы 2010 жыл .
9. Б.Жүнісов, Ұ.Мәмбетов, Ү.Байжомартов «Нарықтық экономика негіз- дері» Алматы 2012 жыл . б.75
10. Қ.Ілиясов, С.Құлпыбаев «Қаржы» оқулық Алматы 2011 жыл .
11. К.Бердалиев «Қазақстан экономикасын басқару негіздері» Алматы 2010 жыл .
12. А.Сахариева, С.Сахариев «Жаңа кезең экономикалық теориясы» оқулық Алматы 2009 жыл .
13. «Аль Пари» журналы «Мемлекеттік қаржы жүйесіндегі бюджеттік процедураның орны мен рөлі» Л.У.Мырзабай 2010 ж. №1 б.64-67
14. «Аль Пари» журналы «Бюджет аралық қатынас – бюджет процесін дамытудың бірден-бір қайнар көзі» Л.У.Мырзабай 2011 ж. №4 б.100-102
15. «Қаржы-Қаражат» журналы «Мемлекеттік бюджет – Қазақстанның стратегиялық басымдылықтарын жүзеге асырудың негізі» А.Павлов 2010 ж. №9
16. «Қаржы-Қаражат» журналы «Бюджеттік жоспарлауды жетілдірудің мәселелері» А.Орманбаев , Б.Есенгелдин 2012 ж. № 6
17. «Қаржы-Қаражат» журналы «Мемлекеттің әлеуметтік дамуына әсер ету тұрғысындағы Қазақстанның қазіргі кездегі салық жүйесінің ерекшеліктері» Исаева А. 2011 ж. №6
18. «Қаржы-Қаражат» журналы «Қазақстанның қаржылық жүйесінің мықтылығы және оның факторлары» Искакова З. 2010 ж. №5
19. «Қаржы-Қаражат» журналы «Қазақстанның ұлттық экономикасының дамуының қаржылық аспектілері » Нурумов А. 2009ж. №2
20. «Семей таңы» газеті «Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында» Президенттің халыққа жолдауынан үзінді 2009 ж. №8
21. Қазақстан Республикасының және оның аймақтарының статистикалық көрсеткіштері. 2010 ж. №12 ,2005 ж. №12,2006 ж. №12
        
        >Мазмұны
Кіріспе......................................................................................................................3
1 Қаржы жүйесінің мәні және қажеттілігі .......................................................5
1.1 Қаржы жүйесінің ... және оның ... ... ... ... ... ... дамытудың алғышарттары..........................................................................................................7
1.3 Қаржы жүйесін ұйымдастырудың ... ... ... ... ... немесе 2010 - 2011 жылдардағы қызметін талдау...................................................................................................13
2.1 Қазақстан ... ... ... ... ... ... мемлекеттік қаржылар - қаржы жүйесінің негізгі буыны ретінде.....................................................................................................................15
2.3 2010-2011 ... ... ... даму ... талдау.......19
3 Қазақстан республикасының қаржы жүйесін дамыту мәселелері және жетілдіру бағыттары...........................................................................................23
3.1 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесін жетілдіру мәселелері мен ... шешу ... ... ... ... ... ... атқаратын қызметтері өте маңызды болып табылады. Қаржы жүйесінің жағдайына қарап экономиканың жағдайын болжауға болады. Қаржы жүйесінің қызметі ... ... ... ... ақша қаражатын ұлғаймалы ұдайы өндірісте құру, пайдалануды ... ... және ... да ... ... ... ... Қазақстан халқына жолдауында қойған біздің мемлекеттің кең ауқымды мақсаты - тәуелсіз гүлденген және саяси тұрақты ... ... үшін ... ұзақ ... басымдылықтарды жүзеге асыру керек: ұлттық қауіпсіздік, ішкі саяси тұрақтылық және қоғамның үйлесімі, шетелдік инвестициялар мен ішкі ... ... ... бірге ашық нарықтық экономикаға негізделген экономикалық өркендеу, республика азаматтарының денсаулығы, білімі мен әл - ауқаты, ... ... ... пен ... кәсіби мемлекет. Осы басымдылықтарды іске асыру мемлекеттен орасан зор қаржылық ресурстарды жұмылдыру мен тиімді қолдануды талап етеді. Яғни ... ... даму ... ... ... ... ... қаржының сыртқы көрінісі қоғамдық өндірістегі әр түрлі қатысушылар қаражаттарының қозғалысы түрінде болып жатады. Құбылыстар бетінде бұл ... ... ... ... ... субъектілердің бір-бірімен қолма-қол ақшасыз жасасатын есеп айырысулары; табысты бөлу және кәсіпорындарда, фирмаларда ішкі ... ... ... ... ... ... ... салық төлемдерін аудару; қайырымдылық қорларына қаражаттар төлеу және тағы басқа операциялар қолма-қол ақшасыз немесе қолма-қол ... есеп ... ... бір иеленушіден басқа иеленушіге беруі болып табылады.
Мемлекеттік қаржылар ұлттық табысты қайта бөлуде, қоғамдық ұдайы өндірісті дамытуда, қоғамның экономикалық ... ... ... ... ... ... рөл ... Мемлекеттік қаржылар әлеуметтік бағдарламаны жүзеге асыруға, мемлекеттік басқару аппараты мен ... ... ... күштерін қаржыландыруға, сыртқы экономикалық қызметті атқаруға жұмсалады.
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысы материалдық және ... емес ... ... және елдің қаржы ресурстарының негізгі бөлігі қалыптасатын ... ... ... ... ... көрсетеді. Экономикалық заңдардың талаптарына сәйкес бұл қаржылар ұлттық шаруашылықты одан әрі дамытуға қажетті ақшалай табыстар мен қорланымдарды бөлу және пайдалану үшін ... Ал ... ... ... еңбек қызметтерінің (жалақы, акция дивиденті, банк салымының проценті және тағы ... ... ... және халықтық банктегі сақталған қаржылардың, зейнеткерлік қорды мемлекеттің іске қосуының нәтижесінде ақшалай қаражатты құрайды. Бұл құрылымдардың қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын ... ақша ... ... ... ... құру, бөлу, пайдалануды жүзеге асырады және басқа да қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыруға жұмсалады.
Тақырыптың өзектілігі - ... ең ... ... ... ... ... жүйеден нарыққа өту болды. Қаржы ең алдымен бюджет жүйесінің дамуына айтарлықтай ықпал жасайды және қаржы ... ... ... ... ... болады. Егемендігі жарасқан тәуелсіз еліміздің қаржы жүйесінің дамуы шаңдалып, дамыған елдер қатарында болуы мақсатқа алынды.
Курстық жұмыстың мақсаты - ... ... мәні мен ... ашу, Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің негізгі буындарымен таныстыру, сонымен қатар шет ... ... ... ... ... қаржы жүйесімен салыстыра отырып, оның негізгі мәселелері мен осы мәселелердің шешу жолымен таныстыру.
Курстық жұмыстың мақсатына сәйкес, осы ... ... ... міндеттер қойылады:
* Қаржы жүйесінің ұғымын ашу және Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің ... ... ... ... ... және басқа экономикалық категориялармен байланысын ашу;
* Дамыған шет ... ... ... ... мен ... таныстыру;
* Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің негізгі элементтерінің маңызын ашу;
* 2010-2011 жылдардағы қаржы жүйесінің даму тенденциясын талдау;
* Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... Республикасының қаржы жүйесін дамытудың алғы шарттарының маңызын ашу.
Қалыпты ... ... ... ... ... ... бірінші бөлімде мен қаржының мән-мағынасын, экономикалық мазмұнын, оның атқаратын қызметтері ... ... және шет ... ... ... дәлірек айтсақ, АҚШ мемлекетінің қаржы жүйесін қарастырамын. Екінші бөлімде қаржы жүйесінің құрылымын қарастырамын, ... ... ... ... ... және соңғы үшінші бөлімде Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің даму мәселелерін және жетілдірудің бағыттарын ...
1 ... ... мәні және ... Қаржы жүйесінің ұғымы және оның ... ... ... ... ... ... пайда болған , деген ұғымды білдіреді) қоғамда өмір сүретін, объективті сипаты мен айрықша қоғамдық ... бар ... ... ... ... ... ... мен қорларды жасау және пайдалану процесіндегі экономикалық қатынастарды қамтып көрсететін ... ... аса ... ... ... бірі болып табылады. Қаржы әрқашанда мемлекеттің өсіп дамуымен тығыз байланысты және мемлекеттермен бір уақытта пайда ... ... ... атрибуты болып табылады және мемлекеттің материалдық тірегі ретінде көрініс табады. Негізінде қаржылар ақша түріндегі қоғамдық өнімді бөлуге ... ... ... ... ... ... қамтиды және ақшалай сипатта болады. Қаржылар өте мол ақша қаражаттары қорлары ретінде әрқашанда ... ... ... және ... ... ... ... процесінде басты рөл атқарады. Қаржылар мемлекеттің өсіп дамуының материалдық негізі және оның өзіне тән ... мен ... ... ... ... қайнар көзі болып есептелінеді. Бұл терминнің авторын 1577 жылы деген еңбегін жазған француз ғалымы Ж.Боден деп ... ... . [8. ... мәні оның даму ... ... ... ... сферасы мен қоғамдық ұдайы өндіріс процесіндегі рөлі қоғамның экономикалық құрылысымен, мемлекеттің функцияларымен айқындалады. Қаржының пайда болуынын бастапқы ... ақша ... ... ... ... болып есептеледі. Тауар өндірісінің негізі тауар өндірушілердің экономикалық оқшауланушылығын шарттастыратын қоғамдық еңбек ... ... ... ... екі мағынадан тұрады: материалдық мағынада және экономикалық категория ретінде.
Материалдық (ақшалай) мағынада ... деп ... өз ... ... ақша қаражаттары қорларының жиынтығын айтады. Бұл жерде айта кететін бір жәйт, азаматтар көбінесе қаржыны ақша деп ... ... өте мол ақша ... ... ... тек ... қолында болады және ешқандай айырбас процесіне араласпайды. Ал азаматтардың қолында күнделікті өмірде жұмсалатын жалпыға бірдей құндылық баламасы - ... ... ... Ал ... ... ретінде қаржы деп мемлекеттің ақшалай ресурстарын жоспарлы түрде қалыптастыратын және бөлетін, сондай-ақ олардың пайдалануын ұйымдастыратын экономикалық қатынастардың жүйесін айтады. Қаржының ... ... ... да ... ... да айырмашылығы бар. Ақша - бұл ең алдымен өндірушілердің еңбек шығындары өлшенетін жалпыға ортақ ... ал ... - ... ішкі өнім мен ... ... ... және ... бөлудің экономикалық тетігі, ақша қорларын жасау мен пайдалануға бақылау жасаудың құралы. Ол ... ... және ... ... ... және объективті сипатта болады. Қаржының мәні ақша нысанындағы құн қозғалысынан туындайды. Мұндай ... ... ... ақша ... ... және ... ... іс-әрекеті болып табылады. Қаржының қажеттігі объективті мән-жайдан тауар-ақша қатынастарының болуынан және қоғамдық дамудың қажеттіліктерінен туындайды .
ұғымы қаржы ... одан әрі ... және ... ... ... ... ақша ... қорларын құру және пайдалану негізіндегі қатынастардың жиынтығын және де осы қатынастарды үйымдыстыратын органдарды қамтиды. Өзінің тарихи ... ... ... ұзақ ... өтті. Қаржы қатынастарының пайда болуы кезінде қаржы жүйесі тек бір ғана буынмен мемлекеттік бюджетпен шектелді. Классикалық капитализм ... ... ... ... ... ... ішінде КСРО-ның қаржы жүйесін екі негізгі буын - мемлекеттік бюджет пен жергілікті қаржылар ... Олар ақша ... ... ... ... бұл буындардың көмегімен мемлекет өзінің саяси және экономикалық функцияларын орындап отырды. Қаржының мәнділік сипаттамасын, оның қоғамдық-экономикалық процестегі орнын ... ... ... ... сыныптаудың қағидалы үлгісі қойылған. Осы критерийге сәйкес қаржы жүйесі мынандай үш ... ... ... ... ... ақша қорларының жиынтығы және басқарудың қаржы аппараты. [7. 52-б]
Ақша қорларының қозғалысына ... ... ... ... субъектілер, аймақтар және жеке азаматтар арасында пайда болатын экономикалық, ақша қатынастарының жиынтығы ... ... ... ... ... ... екі сфераны қамтиды: мемлекеттік бюджетке жинақталатын мемлекеттің орталықтандырылған ақша қорларын қалыптастырып, пайдаланумен байланысты болатын экономикалық ақша қатынастары және кәсіпорындардың ... ақша ... ... ... ... экономикалық ақша қатынастары.
Қаржы жүйесі оған кіретін элементтердің тығыз байланысымен және оның қосалқы жүйелерінің бірде-бірі өзінше өмір сүре ... ... ... бір ... ... ... бір бөлігін білдіреді және осы қатынастар жүйесінің ... ... ... екінші жағынан өзінің функциялық өзіндік ерекшелігі бар өзара байланысты ... ... жүйе ... ... ... ... сәйкес қаржыларды функциялық қосалқы жүйелер ретінде мыналарды жатқызады: ... ... ... ... ... жоспарлаудың, қаржылық бақылаудың және басқа қосалқы жүйелер. Сонымен қаржылар ақшалай құралдар қорының қалыптасу, бөлу және ... ... ... ... Қазақстан Республикасының қаржы жүйесін ... ... ... және ... өмірін демократияландыру, экономикалық реформа шаруашылық қызметті мемлекеттік құқықтық реттеуге көзқараста түбегейлі өзгертулерді ... ... Бұл ... ... ... ... жаңа кезеңді ашуға, өндірістік қатынастарды түбірлі өзгерту үшін негіз ... ... ... ... ... актілер сай келеді: меншік туралы, мемлекет иелігінен алу және жекешелендіру туралы, кәсіпорындар туралы, бюджет және салық жүйесі туралы, шаруашылқ қызмет ... және ... ... ... сыртқы экономикалық қызметті ұйымдастыру туралы, банктер және банктік қызмет туралы, сақтық ... ... ... ... ... ... туралы, азаматтарды зейнетақымен қамтамасыз ету туралы заңдар және басқалар.
Аталған заңдардың қаржы қатынастарын да қоса, қоғамдағы ... ... ... реттеуді жасау үшін база болып табылады. өзінің табиғаты бойынша бұл заңдар нарықтық экономиканың жаңа ... ... ... ... ұзақ ... және тұрақты факторлар ретіндегі қаржы қатынастарын дамытуға ... ... ... ... өзара қатынастар, қаржылық қызметі аймақ кәсіпорындар мен ұйымдардың және шаруашылық жүргізуші субъектілердің нақтылы дербестігін қамтамасыз ететін жаңа заңнамалық негізбен ... ... ... ... ... қаржы жүйесі терең өзгерістерге ұшырап, қайта құрылуда. ... ... ... ... басты міндеті - оның Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуын тұрақтандырып, одан әрі тездетуге ... ... ... ... ... үздіксіз өсуін қамтамасыз ету, өндірістің барлық буындарында шаруашылық-коммерциялық есепті нығайту болып табылады.
Нарықтық қатынастарға көшу барысында қаржы жүйесінің рөлі мен ... ... ... ... ... механизмдердің неғұрлым тиімді жұмыс істейтін секторлардың біріне айналуы тиіс.
Қаржы және ең алдымен бюджет ... ... ішкі ... ... және оның ... ... - ұлттық табысқа, макроэкономика және ... ... ... және ... дамуына және халықтың көптеген жігінің хал-ахуалына айтарлықтай ықпал жасайды.
Қоғамда істің жайы ... ... ... ... ... мен дамудың бағдарламасы бірінші кезекте экономиканың тиімділігін арттыру жөніндегі жалпы экономикалық шараларды іске асыруды қарастыруы тиіс.
Бұл шаралардың қатарында - ... ... ... ... әлеуметтік қайта бағдарлау, ұлттық шаруашылықтың құрылымын жаңғырту, ғылыми-техникалық прогресті тездету.
Сыртқы экономикалық қызметті жандандыру, ішкі ... ... ... ... толықтыру проблемасын шешу шаралары тұрақты қаржы шараларының ішінде инвестицияларды оңтайластыру, басқару ... ... ... ... ... ... жүргізудің барлық деңгейінде үнемдеу режимін қатаңдандыру қажет; экономиканың төменгі деңгейінде - ... ... ... ... ... ... ... барлық буындарында қаржылық өзара қарым-қатынастарды индикативтік реттеу қажет.
Қорытындылай келе, Қазақстан нарықтық және демократиялық реформаларды жүзеге асырды, саяси-әлеуметтік тұрақтылығын сақтады, әр ... ... ... ... жетті - осындай қиын жодардан өтті.
Республикадағы макроэкономикалық тұрақтылыққа жеттік, құрылымдық реформалар өткізілді.
Ақырғы бес жылда ... Орта Азия ... ... ... ішкі ... өсуі бойынша алдыңғы қатарда және де Еуропа мен Азия арасындағы көпірге айналды. Енді, Қазақстан ... ... ... болып табылады.
Негізгі инвестициялар пайдалы қазбалар, ауыл шаруашылығы, инфрақұрылым, әлеуметтік сферадағы объектілердің ... және ... ... ... Қазақстан өзінің тиімді географиялық орналысуына байланысты ірі ... ... ... яғни ... ... ноу-хау және қажетті қаржыларды өзіне қарата алады.
Таяудағы 25 жыл ішінде шетел ... 100 млн АҚШ ... ... ... келісім шартқа отырды.
Қазақстан әлі де еуропалық мемлекеттермен ... ... ... [19. ... - деп ... Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаев айтқан.
H 4>1.3 ... ... ... ... ... ... ... құрылым АҚШ Конституциясымен қабылданды. Бұл құжат бойынша штаттар федеративті одаққа басқа ... қоса ... ... ... ... тапсырды. ХХ ғасырда АҚШ-тың бюджетік құрылымы және федеративті бюджет көптеген өзгерістерге ... ... ... ... мөлшері өсті, сонымен бірге мемлекеттің жалпы ішкі өнім, табыстар мен шығыстардың құрылымы, қаржылардың қатынасы да өзгерістерге ұшырады.
Басқа дамыған ... ... ... де үш негізгі функцияларды орындайды:
* мемлекеттік құралдарды ұстау (басқару аппараты, әскер, соттар және тағы ... ... ... ету ... ... топтардағы тұрғындар мен территориялар арасындағы табыстарды қайта бөлу;
* экономикалық өсуге жағдай жасау, кәсіпкерлікті ... ... ... үшін бюджетті құрал ретінде қолдану.
АҚШ-тың бюджеттік құрылымы федеративті болып саналады және үш деңгейден тұрады:
* федеративті бюджет;
* 50 штаттардың ... - ... ... ... ... ... және ... бөлімшелердің 12,7 мың бюджеттері.
АҚШ-тағы федеральды бюджет - бұл негізгі бағыттар және ... сай ... ... ... ... ... табыстар мен шығыстардың сметасы. Бюджеттік табыстар негізін салықтық және салықтық емес түсімдер құралады, сондағы ... ... ... ... ... бюджеттің табыстар мен шығыстар құрылымы негізінен мемлекеттің бюджеттік-қаржылық саясатына байланысты жыл сайын өзгеріп отырады. АҚШ-тың ... ... ... ... оқиғалар күшті әсер етеді. Сондықтан мемлекеттің қаржылық стратегиясын президенттің әкімшілігі анықтайды.
Әлеуметтік бағдарламалар маңызды екі функцияны орындайды:
* адамның капиталына инвестициялардың ... ... ... ... ... тұрақтылыққа кепілдік ретінде болады.
2002 жылғы бюджетте аса маңызды мән ... ... ... ... ... ... Бұл ... бойынша қаржы-қаражатты үш еседей бөлу, яғни 5 жылға 5 млрд ... ... ... ... ... 4,8%-ке ұлғайтуды ұсынды. АҚШ-тың 2004 жылға бюджеті 2 трлн 230 млрд долларды құрады және ... ... ... ... ... ...
Федеральды үкіметтің бюджеттік жылы 1 қазаннан басталып, келесі жылдың 30 қыркүйегінде аяқталады, көптеген штаттарда - 1 ... ... ... 30 ... ... ... жартысынан көбі бюджетті екі жылға тәжірибелейді.
АҚШ-тағы штаттардың және жергілікті ... ... ... ... ... ... деп айтуға болады. Оларды әкімшілік бірліктердің басқару органдары құрастырады, қабылдайды және орындайды. Федеральды өкімет штаттардың бюджеттерін бақыламайды. ... ... ... және ... ... ... алдында жауап бермейді. Шығыстардың сметасын бюджеттік және қаржылық бюролар құрастырады, ал табыстар сметасын - салықтық әне басқа органдар. ... ... ... заңнамалық органдарға тапсырылады.
Штаттардың ең ірі шығыстары: ағарту (35% бюджеттің шығыстық бөлігі), әлеуметтік қамтамасыз ету (13%), денсаулық ... (9%), ... ... ... үй ... бюджеттер мемлекеттік игіліктерді қаржыландыру мақсатында жұмсалады: тауарлар мен қызмет көрсетулерді ... алу, ... ... мен ... ... мен қызметкерлерге жалақыны төлеу.
Жергілікті өкімет органдарының бюджеттері бөлектенген және әрбір мемлекеттік басқару бөлімшесі өзінің бюджеті өзі ... ... және ... қаржылар жүйесінде маңызды орынды дербес қаржылық мекемелер ретінде ... ... ... ... Олар ... мағынасы бар аұшалай ресурстардың жиынтығын көрсетеді. Табыстары салықтық және салықтық емес түсімдер, ... ... ... бюджеттің қаражаттары есебінен қалыптасады. Арнайы қорларға жатқызылады:
* ... ... ... - ... денсаулығын жоғалтқан жағдайда және басқалар;
* шаруашылық өмірді реттеуге бағытталған экономикалық қорлар;
* ғылыми-зерттеушілік қорлар;
* әскери-саяси қорлар - ... ... ... ... ... ... бюджеттің табыстық бөлігі анықтайды. Сондықтан АҚШ-тың салықтық жүйесі өзінің құрылымы жағынан бюджеттік жүйеге ұқсас және федеральды бюджеттің, штаттар мен ... ... ... ... басты көзі болып есептеледі. Федеральды үкімет барлық ... ... 70% ... ... ... - 20%, жергілікті өкімет - 10%. [17. 4-б]
Қазіргі федеральды салықтар құрылымына сегіз бағыттар (түрлер) кіреді:
* жеке табыс салығы (2001 жылы ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету қорларына салықтық аударымдар (34%);
* корпоративті табыс салығы (10%);
* акциздік жиналымдар (4%);
* ... және ... ... ... кеден баждары;
* тұтыну тауарларының көтермелік сатудан салығы;
* жылжитын және жылжымайтын мүлікке салық.
Соңғы үш ... ... ... 2001 ... федеральды бюджеттің 4% құрайды.
Тура салықтар американдық салық жүйесінде маңызды орынға ие, яғни олар: өзіндік табысқа салық (жеке ... ... ... ... ету ... мақсатты аударымдар, корпоративті табыс салығы.
АҚШ-та жеке табысқа салық ... ... ... танылады:
* салық салудың прогресивті мәні;
* салықтық аударымдардың дискреттығы - әрбір үлкен ставка тек қана ... ... ... ... ... ... салу ... заңдылық тәртібіндегі үздіксіз өзгерістер;
* салық салудың әмбебаптығы - табыстың теңдік сомасында әдетте бірдей салықтық ставкалар болады;
* ... ... ... ... ... қамтамасыз ету қорларына салықтық жиналымдардың ерекшеленуі;
* салық салуға түспейтін жеке табыстардың ... ... ... ... салу ... өзінің көлемі жағынан екінші орындағы - әлеуметтік қамтамасыз ету қорларына жарналар - бірнеше компоненттерден тұрады. Оған ... ... ... үшін ... медициналық қызмет көрсетуді қамтамасыз ету үшін салық; жұмыссыздыққа жеке салық ретінде федеральды жәрдемақы ... ... ... үш негізгі топтарға бөлінеді.
Бірінші топ - жергілікті ооргандардың тура және жанама салықтары. Тура салықтарға: ... және ... ... ... және ... ... ... жатады, жанама салықтарға - сату үшін, жанармайға, темекі және ішімдік заттарына салынатын салықтар.
Жергілікті ... ... тобы ... ... ... қосымшалар ретінде қарастырылады. Бұндай салықтарға жеке табыс және ... ... ... ... ... ... тобы - ... құралдарына, иттерді ұстауға, қонақүйлерге, коммуналды жиналымдарға және басқаларға салынатын салықтар. Көлікке салынатын салық ставкасы көлік түріне байланысты болады. Негізінен, бұл ... ... ... және ... ... үшін аса ... ... жоқ.
Жергілікті салықтар:
* мүліктік;
* сатудан және айналымнан жалпы салық;
* жеке табыс салығы;
* сатуға жалпы салық;
* корпоративті;
* ... және ... ... ... ... ... ... (ҚОСЫМША А)
АҚШ-тың салықтық қызметі келесі түрде қалыптасқан. ... ... ... институционалды бірлігі федеральды ұйым - ішкі табыстар қызметтілігі болып табылады, оның ішінде орталық аппарат, 7 ... және 62 ... ... ... ... ... штатта өзінің салықтық қызметі бар. Ол әдетте табыстар департаменті деп аталады. Үш штатта салықтық қызметтің басшысын ... ... ... ал ... штаттарда салықтық қызметті комиссия басқарады.
h4> 2 2010 - 2011 ... ... ... ... ... ... ... Қазақсатан Республикасының қаржы жүйесінің құрылымын сипаттау
ұғымы тиісті акша қаражаттарының қорын құру және пайдалану негізіндегі қатынастардың жиынтығын, ... осы ... ... ... ... Кейде бұл ұғым тар мағынада мемлекеттің қаржы мекемелерінің ... ... ... ... бұл анық ... көрсетілген ұғымның анықтамасына қаржының мәндік сипаттамасынан туындайтын ... ... ... ... ... оның қоғамдық-экономикалық үрдістегі орны берілген. Осы критерийге сәйкес қаржы жүйесі үш бөлімнен тұрады:1)қаржы қатынастарының жиынтығы;
2)ақша-қаражат қорларының жиынтығы;
3)басқарудың қаржылық аппараты.
Қаржыдағы ... ... ... ... ... ... экономикалық қатынастар, қаржыны жоспарлау, бақылау және басқаларды функционалдық жүйеастылар деп атауға болады.Қаржы жүйесінің сыныптамасында функционалдық критерийден басқа қаржы ... ... ... ... ... ... қаржы субъектілерінің нышаны бойынша мемлекет қаржысы, шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысы, халық қаржысы деп жіктеуге болады. ... ... ... ... ... ... қатынастары, қаржы қорлары, басқару аппараты тәрізді элементтерден тұрады. Қасиеттерін осылай жүйелендіру қаржы жүйесіне ... ... ... ... жекелеген құрамдас бөліктерінің орны мен рөлі әрқилы болып келеді. Бастапқы ... ... ... ... жетекші орынға ие болып келеді. өйткені оның ролі звенолар мен элементтер жүйесінде басты орында болып келеді. Бұл - ең ... ... ... ... ... мемлекеттік қаржылар.Материалдық өндіріс саласындағы шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржылары қаржының негізін құрайды және олар ... ... ... ... ... ... өйткені материалдық өндірісте нақты өнім қоғаның қаржы ... ... ... ... емес ... қржының қаржы жүйесіндегі орны мен ролі оның ұлттық табысының қолдануы мен ... ... ... Бұл ... ... ... оның ... құрылымы мен оның қаржылық жүйенің буындарымен, сонымен қатар баға, несие, т.б. ... ... ... ... ... ... Халықтың қаржылары ... ... ... бір ... көрсетеді. Халық өзінің қаражаттарымен жалпы мемлекеттік қаржылық жүйесімен және ... ... ... материалдық өндіріс пен өндірістік емес салалардағы шаруашылық ... ... ... ... - бұл мемлекет, занды және жекс тұлғалардың арасында ақша құраллары қорларының қалыптасуы, бөлу және пайдалану ... ... ... ... ... ... ақша ... қорының қалыптасуы мен пайдалануының бақылау жэне ЖҰӨ-нің бөлінуі мен қайта бөлінуінің экономикалык құралы. Қаржының мәні оның қызметтері арқылы ... ... ... ... ... бөлу ... шаруашылық субъектілерін қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету, олар мақсатты бағытталған ақша ... ... ... ... ... ... бюджетте қаржы құралдары шоғырландырылып, өндірістік, әлеуметтік, халық ... ... ... жұмсалынады. Салық арқылы мемлекет кәсіпорындардың, фирмалардың, азаматтардын табыстарының бөлігін қайта бөліп, оларды ... және ... ... ... ... ... мерзімде өтейтін қор және салаларға инвестиция түрінде жұмсайды. Ақша формасында қоғамдық өнімнің құнының қозғалысымен байланысты қаржылар ұдайы өндіріс ... ... және ... ... сан ... ... қоғамда қалыптасатын экономикалық пропорцияларды үнемі бақылап отыруға мүмкіндік береді.Қаржының ынталандырушы кызметі: салық ставкаларын, жеңілдік-терді, салық салу ... ... ... ... ... ... мен ... тез дамуына жағдайлар жасайды және қоғамның өзекті проблемаларын ... ... ... ... ... ... мемлекет техниқалық прогресті, жұмыс орындарының көбеюіне, өндірістің ұлғаюына ... ... ... ынталандырады.Қаржының фискалдық қызметі ол салық көмегімен кәсіпорындар мен ... ... бір ... ... мемлекеттік қызметті жетілдіру үшін өндірістік емес сфераны дамытуға жұмсайды.Ұлттық экономика шеңберіндегі каржы катынастарының жиынтығы мемлекеттің қаржы жүйесін құрайды. Қаржы жүйесі ... ... ... мен үй ... ... ... ... - ол мемлекеттік бюджеттік жүйе, мемлекеттік несие, мүліктік және өзіндік сақтандыру қорлары, арнайы ... ... ... ... ... реттеудің, маңызды әлеуметтік, экономикалық мәселелерді шешудің құралдары ... ... ... ... ... ... ... кэсіпорындар мен фирмалардыц каржылары. Бұл заішы тұлғалар арасындағы, занды тұлгалар мсн мемлекет арасындағы және заңды түлғалар мен жеке ... ... ... ... ... мен салалар қаржылары қаржы жүйесінің негізін кұрайды. Мұнда қаржы ресурстарыныц маңызды бөлігі калыптасады. Әртүрлі меншік формасындағы кәсіпорындардың қаржы жағдайынан елдің ... ... ... тәуелді болады.
2.2 Жалпы мемлекеттік қаржылар - қаржы жүйесінің ... ... ... ... ... ... жеке ... құрылымын зерттеу оның қаржы жүйесін талдаусыз мүмкін емес. Бұл жүйе қаржы қатынастары жиынтығынан және оны реттейтін институттардан тұрады. Қаржы ... - кез ... ... ... орын ... ... экономикалық қатынастардың құрамды бөлігі.
Мемлекет қаржы жүйесі арқылы саяси, экономикалық және әлеуметтік салалардың алуан түрлі қызметтеріне қажетті қаражаттарды жинақтап, пайдаланады. ... ... ... ... ... ... ... нысаны бойынша төмендегідей жіктейді:
* мемлекет қаржысы
* шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысы
* халық ... (үй ... ... ... ... ... жеке - жеке ... өтемін.
Мемлекеттің қаржысы мемлекеттің экономикалық, әлеуметтік, саяси функцияларын орындау үшін оны қажетті ақша ресурстарымен қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ...
Экономикалық мәні жағынан мемлекет қаржысы мемлекеттің, оның кәсіпорындарының қаржы ресурстарын қалыптастырып, алынған қаражаттарды мемлекет пен оның ... ... ... пайдалану үшін қоғамдық өнімнің құны мен ұлттық байлықтың бір бөлігін бөлумен байланысты болатын ақша ... ... ... ... ... ... ... бөлуде, қоғамдық ұдайы өндірісті дамытуда маңызды рөл атқарады. Мемлекеттік қаржылар әлеуметтік бағдарламаны жүзеге асыруға, мемлекеттік басқару аппараттары мен қорғанысқа, ... ... ... ... ... ... және басқа қызметтердіі атқаруға жұмсалады. [10. 105-б]
Мемлекеттік қаржылардың құрамына мыналар кіреді:
* мемлекеттік бюджет;
* бюджеттен тыс қорлар;
* мемлекеттік несие.
Мемлекеттік ... - ... ... ... пен мемлекеттік басқару қажеттіктерін қаржыландыруға бағытталған елдің орталықтандырылған ... ... құру және ... байланысты мемлекет пен заңды және жеке тұлғалар арасында ұлттық табысты бөлу және қайта бөлуге қатысты туындайтын ақша ... ... ... ... ... Қазақстанның ғалами жалпы шаруашылық байланыстар жүйесіне толық кіруіне, қазіргі таңдағы өтпелі ... ... ... ... ... керек. Қазақстан Республикасының Бюджет кодексіне сәйкес, бюджет мемлекетттің және ... ... ... ... мен ... қаржылармен қамтамасыз ету үшін, ақша қаражаттар қорларының ... және ... ... ... ... ... бюджет процесінің өзі мемлекеттік макроэкономикалық саясаттың мақсатына жетуге бағытталған.
Бюджеттен тыс қорлар дегеніміз - мемлекеттік органдардың қол астындағы және ... ... ... ... ... ...
Мемлекеттік бюджеттен тыс ақша қорлары еліміздің нарықтық қатынастарға көшуіне байланысты мемлекеттік қаржылардың ... ... ... ретінде көрініс тауып отыр. Осы қорлардың құрылуы еліміздегі ... ... даму ... ... ... ... ... тапшылықтардың орын алуына байланысты мемлекет қармағындағы қаржылық ресурстардың бір бөлігін бюджеттен тыс қорлар ретінде қалыптастыру бір жағынан бюджеттен жұмсалатын ... ... ... ... айтарлықтай мөлшерде бюджет тапшылығын жоюға ат салысатын болды.
Бюджеттен тыс мақсатты қорлардың басты сипаттамасы өтпелі ... ... ... ... және ... сай ... ... табылады. Бюджеттен тыс қорлар тікелей пайдалануға қолайлы қаржылар болғандықтан, мемлекеттегі әлеуметтік-экономикалық инфрақұрылымға тигізер ықпалына қарай бірінші кезекте ... ... ... етуге бағытталған. Бюджеттен тыс қорлар мақсатты қолданылуына байланысты экономикалық және әлеуметтік, ал басқару деңгейіне байланысты мемлекеттік және ... ... ... ... ... ... даму ... шешуге арналған қорлар жатады. Әлеуметтік қорларға қоғамның әлеуметтік мәселелерін шешуге арналған қорлар жатады.
Мемлекеттік қорларға мемлекеттік ... ... ... ал ... ... аймақтық деңгейде құрылған қорлар жатады.
Бюджеттен тыс қорлар өзінің мәні ... ... ... ... ... ... үшін ... және жедел түрде кешенді жұмсалатын қаржылық ресурстарды пайдалану және ... бөлу ... ... ...
Оның негізгі қалыптасу көздері мыналар:
* арнаулы мақсатты салықтар, қарыздар
* бюджеттен берілетін субсидиялар
* қосымша табыстар мен үнемделген қаржы ...
* ... және жеке ... ... ... [5.346-б]
Бюджеттен тыс қорларға түсетін қаражаттар шығындалуының ... ... ... ... экономикалық жағдайлармен және өткізілетін бағдарламалардың мазмұнымен түсіндіріледі. Қаражаттың бір ... ... ... жұмсалады, сондай-ақ бағалы қағаздарға салынады. Бюджеттен тыс қорлар ақша қаражаттардың қолданылуы көбіне олардың қалыптасу уақытымен сәйкес келмейтіндіктен, ... ... ... ... ... ... қаржыландырудың қосымша көздері болып табылатындықтан инвестор және қаржылық нарықтың қатысушысы ретінде көріне алады.
1990 жылдардан бастап ... әр ... ... ... тыс ... жұмыс істеді. Бірақ 1999 жылдан бастап мемлекеттің қаржы ресурстарын орталықтандыру саясатын өткізуге байланысты ... ... ... бюджетке жинақталды.
Қазақстанда медициналық сақтандыру қоры, халықты жұмыспен қамтамасыз ету қоры, жол қоры, экономиканы тұрақтандыру қоры, экономиканы қайта құру ... ... ... және бәсекелестікті дамыту қоры жұмыс жасады. Сонымен бюджеттен тыс қорлар Қазақстан Республикасы қаржы жүйесінің құрамдас бөлігі ... ... ... ... Үкіметінің немесе жергілікті құзыретті органдардың бюджет қармағына жатпайтын ақша қорлары нысанында қалыптасып, қатаң мақсатқа ... ... ... ... - ... билік органдарының қарамағына уақытша бос ақша қаражаттарын жұмылдырумен ... ... ... және жеке ... соның ішінде шетелдіктермен және оларды мемлекеттің шығындарын қаржыландыруға пайдаланумен байланысты ... ... ... ... ... Мемлекеттік несиенің рөлі халықтың, кәсіпорындардың, ұйымдардың уақытша бос қаражаттарын шоғырландыру және оны мемлекеттің бірінші кезекті ... ... ... ... ... несие мынандай түрлерге жіктеледі: ішкі, сыртқы (халықаралық) және шартты.
Ішкі несиеде ... ... ... органдары, кәсіпорындар, ұйымдар және халық арасында жан-жақты мемлекеттік-несиелік қатынастар туындайды займ ... ... және ... беруші ретінде.
Халықаралық несиеде бір жағынан үкімет, жергілікті билік органдары, ... ... ... ... банктері, компаниялары және де халықаралық қаржы банк ұйымдары қатынасады. ... ... жақ ... - ... ал несие алушы жақ мемлекет - реципиент деп аталады.
Мемлекеттік несие ақша-несие қаражаттарын қайтару шарты негізінде қайта бөлу ... ... Бұл ... мемлекеттік несие жинақтарды ұйымдастырудың бір нысаны болып табылады.
Несие көмегімен орташа жинақтар мемлекетте жинақталады және оның ... ... ... Бұл ... займ облигацияларын шығарып, оны тұрғындар, шаруашылық жүргізуші субъектілер арасында орналастыру арқылы жүзеге асырылады. Сонымен қатар мемлекеттік бағалы қағаздар шығару ... да ... ... ... несиенің тағы бір қызметі - ... ... ... ... ақша ағымдарын реттейді, осылайша мемлекет нарықтағы бәсекеге түсіп, жеке меншік инвесторларды ығыстырады. Бұл ... бір ... ... ... ... шектейді. Бір уақытта мемлекеттің бағалы қағаздарын сатып алу нәтижесінде ақша азаяды. Бұл ақша эмиссиясының салдарын жою ... ... ... ... ... үшін ...
* бюджет тапшылығын қаржыландыру;
* ұлттандырылған және ... ... ... қаржы салымдарын қаржыландыру;
* жергілікті билік органдарының шаруашылықтарын қаржыландыру;
* елдің ақша айналымын реттеу. [8. 370-б]
Мемлекет ... ... ... ... болып келеді, бұл бөлу мен бақылау функциялары.
Бөлгіштік функциядағы мемлекеттің қаржысы мына ... ... ... ... ... ... ... функциялары.
Орналастыру функциясы мемлекеттің тауарлар мен игіліктерді өндіру және халықты қамтамасыз ету үшін ресурстарды бөлуі және ... ... ... көрінеді. Мәселе шектеулі экономикалық ресурстарды және ... ... ... бөлуде және олардың құрылымын, мөлшерін таңдауда болып ... ... ... ... ... ... есебінен қалыптасатындықтан, жекеше, рыноктық тауарларды өндірудің мүмкіндіктері шектелінеді, оңтайландыру проблемалары ... ... үшін қиын ... ... мүмкін.
Фискалдық құралдар арасында бөлініс мыналар арқылы орындалады:
* табысы төмен үй шаруашылығын қаражаттандыруды жоғары табыстарға үдемелі ... ... ... ... - ... ... арқылы;
* баламалы түрде бөлініс жолдаушылардан төмен табыс болатын тұрғын үй сияқты қоғамдық шаруашылықты қаржыландыру үшін пайдаланылатын прогрессивті ... ... ... ...
* ... ... табысы төмен тұтынушылар пайдаланатын басқа тауарларды қаражаттандыруды көбінесе жоғары табысты тұтынушылар сатып алатын тауарларға салынатын салықтармен ... ... жету ... ... ... ... ... сыртқы сауда мен төлем балансының жай-күйінің нәтижелерін ескере отырып бағаны тұрақтандыру мен экономикалық өсудің қолайлы дәрежесін қамтамасыз етуге ... ... ... мемлекеттік бюджеттің шығындары мен салық салудағы өзгерістерге сәйкес ... не ... ... ... отырып мемлекет жиынтық сұранымға ықпал жасайды.
>2.3 2010-20011 жылдардағы қаржы жүйесінің даму тенденциясын талдау
Өткен уақыттағы ... ... және ... ... ... әр түрлі этаптарын кезеңдерін анықтауға болады, сондағы ... ... ... ... оның ... және ... ... өзгерту шаралары шешілген. Өткізілген қаржылық саясаттың ішіндегі ең ірісі 1993 жылдың аяғында жүргізілген ақшалай реформа болып табылады.
Дүние жүзінің барлық ... ... ... ... мемлекеттік бюджет болып табылады. Оны жасаудың керектігі мемлекеттің ақша ресурстарының көздері мен ауқымын анықтаудың және жалпы мемлекеттік қажеттіліктерді қанағаттандыру үшін ... ... ... ... ... [10. 101-б]
Қазақстан Республикасы Заңының атқарылуы бөлігінде республикалық бюджеттің атқарылуына, Заң баптарын атқарудың бюджет жүйесінің ... ... баға ... ... ... аясын қоса алғанда, салықтық және кедендік әкімшілік етудің; мемлекеттік органдардың ... ... ... ... және салалық бағдарламаларды іске асырудың; нысаналы трансферттерді, ... ... ... ... ... іске ... берілген трансферттерді, мемлекет активтерін пайдаланудың тиімділігіне бағалау жүргізілді. Талдаудың және тиімділікті бағалаудың негізінде ... ... және ... ... ... ... ... арттыру жөніндегі тиісті тұжырымдар мен ұсынымдар қалыптастырылды.
2010 жылға арналған республикалық бюджетті Қазақстан Республикасының Үкіметі (бұдан әрі - ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған болжамы негізінде әзірледі. Үкімет макроэкономикалық көрсеткіштер мен республикалық бюджет параметрлерін екі мәрте (2010 ... ... және ... ... ... 16 рет ... Макроэкономикалық көрсеткіштерді түзету кезінде ел экономикасының даму үрдістері, әлемдік экономиканың жандануы, сұраныстың қалпына келгені және сыртқы баға ... ... ... ... ... ... ... қаражаттың мультипликативтік әсері назарға алынбаған. ЖІӨ-нің 2010 жылы іс жүзінде қалыптасқан ... ... ... ... ... 4113,4 ... (ЖІӨ-ге шаққанда 19,6%), қыркүйектегі нақтыланған көрсеткіштен 2344,1 млрд.теңгеге (ЖІӨ-ге шаққанда 10,8%) ... ... бәрі ... ... ... ... әсер ... оның мөлшері жоспардағы 3 413,7 млрд.теңгенің орнына 3 626,2 млрд.теңгені құрады. 2010 жылы ... ... ... және ... ... ... ... үлесі 2008 жылғы 8,7%-дан 14,9%-ға дейін көбейген, яғни 1,7 есе өсіп отыр. Бұл ретте сыртқы мемлекеттік борыш 2008 ... ... 2,3 ... ... 598,7 ... ... Республикада жалпы сыртқы борыштың өсу үрдісі сақталуда, 2010 жылы оның ... 119,2 ... ... құрап, ЖІӨ-ге шаққандағы оның үлесі 81,2% болды, бұл ретте оның шекті мөлшері халықаралық стандарттарда ... ... ... асып ... ... сыртқы борыш құрылымында басқа секторлардың қарызы басым болып отыр. 2010 жылдың аяғында олардың көлемі 94,4 млрд. долларды немесе жалпы ... ... ... ... ... ... ... оның кірістері елеулі өзгерістерге ұшырап, 338,4 млрд.теңгеге немесе 11%-ға және ... - ... ... ... ... ... ... активтерін сатып алуға жұмсалған шығыстар 206,1 млрд.теңгені құрап, 3,6 есеге көбейген. 2010 жылы шығындар бойынша жоспарлы тағайындаулар 36,7 млрд.теңгеге ... 1,2 ... ... ... ... Кірістердің салықтық түсімдері 2 083,5 млрд.теңгені, немесе 2010 жылғы кірістердің ... ... ... ... ... емес ... - 71,4 ... негізгі капиталды сатудан түскен кірістердің түсімдері - 23,7 млрд.теңгені, трансферттердің түсімдері - 1 447,5 ... ... ... 2%-ды, 0,6%-ды және 39,9%-ды құрады. 2010 жылы кірістердің ... ... ... ... ... (бұдан әрі - КТС), қосылған құн салығының (бұдан әрі - ҚҚС) және ... ... ... ... ... ... түскен түсімдер 1 866,8 млрд.теңге немесе барлық салықтық түсімдердің 89,6%-ы ... ... ... ... атқарылуын бағалау бюджет жүйесі принциптерінің сәйкестігіне, салықтық және кедендік әкімшілік ету шараларының тиімділігіне, сондай-ақ мемлекеттік бағдарламаларды іске ... ... ... ... ... ... және ... органдардың стратегиялық жоспарларының орындалуына жүргізілген бақылау және талдау іс-шараларының қорытындысы негізінде жүзеге асырылды. Есеп ... ... ... ... бойынша анықталған бұзушылықтардың жалпы сомасы 159,7 млрд.теңгені, соның ішінде 2010 жылы бөлінген республикалық бюджет қаражаты бойынша 80 млрд.теңгені құрады. Үш ... ... ... ... ... ... жыл бойы ... ұшырап отырады, бұл ретте ағымдағы қаржы жылының бюджеттік ... ғана ... ... ... екі ... ... осы ... болжанған экономикалық жағдайды ескеретін тиісті түзетулер енгізілмеуде. Мысалы, 2009-2011 ... ... ... ... ... түзету кезінде тек 2009 жылдың параметрлері ғана өзгеріске ұшыраған, ал 2010-2011 жылдардың параметрлері өзгеріссіз күйінде қалған. Бұл ретте, ... ... ... ... ... және ... ... параметрлері 2010-2012 жылдардың, сондай-ақ
2011-2013 жылдардың бюджеттерін нақтылап түзету кезінде айтарлықтай өзгерістерге ұшырайды. [21. 7-б] ... ... ... ... ... ақша жүйесі, банктер, салықтар, бюджет, инвестициялар, жекешелендіру. Бұлардың барлығы Қазақстан Республикасының қаржы ... ... ... ... ... жаңа ... келтірді. [6. 123-б]
Салықтық тексерулердің нәтижесі бойынша 2010 жылы 495,6 млрд.теңгеге қосымша салықтар мен ... ... ... 2010 жылы енгізілген салық тексерулерін жоспарлау және жүргізу кезіндегі тәуекелдерді басқару жүйесі қосымша ... ... ... ... ... ... әсер ете алмады. Мәселен, анықталған бұзушылықтар ... ... 28,7 ... ... оның ... мөлшерінің 5,8%-ы ғана өндіріп алынған, яғни бұрынғы үш жылдың деңгейінен асқан жоқ, атап ... 2009 жылы - 5,7%, 2008 жылы - 5,4%, 2007 жылы - 5,8% ... ... ... ... 218 ... ... жалған кәсіпкерлік қызметпен айналысқан деп танылған. Жалған кәсіпорындардың шот-фактураларында көрсетіліп, контрагенттердің - сатып ... ... ... ҚҚС ... 42,4 ... ... салықтық тексерудің нәтижесінде сол соманың 8,5 млрд.теңгесі немесе 19,9%-ы ... ... ... ... ... ... жасаған мәмілелері бойынша шығыстарды шегерімге жатқызып, КТС шығындарының есепті сомасы 70,6 млрд.теңгені құраған, бақылау іс-шаралары ... сол ... 13,5 ... ... 19,1%-ы ... тасталған. Есеп комитеті салық төлеушілердің банкрот кәсіпорындарға салықтық әкімшілік етудің тиімсіздігіне байланысты, банкрот деп танылған салық ... ... ... ... ҚҚС ... ... және КТС бойынша шегерімге жатқызу жолымен өздерінің салықтық міндеттемелерін азайту жөніндегі схемаларды пайдаланып отырғанын анықтады, бұл ... ... ... ... Бұл ... Салық кодексінде банкроттыққа ұшырауына байланысты таратылған салық төлеушілермен мәмілелерді жүзеге асырған контрагент - сатып алушыларға шығындарын түзету ... ... ... ... ... деп ... 159 ... төлеуші 46 млрд.теңгеден астам сомаға жоғарыда келтірілген мәмілелерді жасаған, сөйтіп, бюджет 14,6 млрд.теңгеге зиян ... 2010 жылы 2,3 мың ... ... ... деп танылған. Олардың салық берешегі - 80,1 млрд.теңге. 2010 жылдан бастап енгізілген тәуекелдерді ... ... ... ... ... тексеру жүргізу рәсімінде бірқатар кемшіліктер бар. 2010 жылға арналған жоспарда 4640 тексеру қарастырылған, алайда тіркеу мекенжайлары бойынша салық төлеушілердің ... ... 1315 ... ... ... салықтық тексеру жүргізілмеген. Олардың 80%-ы ықтималды бұзушылықтардың тәуекел деңгейі жоғары санаттарына жатады. Бұған Қаржы министрлігінің ... ... ... ... байланысты жоспарланған тексерулер туралы салық төлеушілердің хабардарлығы себеп болған. 2011 жылғы 1 ... ... ... ... 2010 ... бас кезімен салыстырғанда 98,7 млрд.теңгеге немесе 2 есеге өсіп, 199 млрд.теңгеге жеткен. Салық берешегінің жалпы ... оның ... ... өсімпұлдарды қоса есептегенде, 2009 жылмен салыстырғанда 1,8 есе ұлғайып, 361,0 млрд.теңгені ... ... ... ... республикалық бюджет кірісіне 41,9 млрд.теңге мөлшерінде дивидендтер түскен, бұл бөлінген жалпы қаражат ... бар ... ... ... Есеп ... ... емес қызметтен табыс алу үрдісінің сақталып келе жатқанын анықтады. Аталған проблеманы шешу үшін Есеп ... ... ... деңгейдегі банктерде депозиттік шоттарда орналастырылып, белгілі бір уақыт кезеңі аралығында мақсаты бойынша ... ... ... ... тетігін заң жүзінде реттеуді ұсынды.
3 Қазақстан республикасының қаржы ... ... ... және ... бағыттары
3.1 Қазақстан Республикасының қаржы жүйесін жетілдіру мәселелері
Жиырма бір жыл тәуелсіздігіміздің ең басты ... ... ... ... ... нарыққа өту болды. Сол жылдары нарықты тиімді қалыптастыру үшін институционалды және ... алғы ... ... ... жолдың әрбір этаптарында көзделген шараларға сәйкес бір стратегиялық мақсатқа бағытталған нақты, басты мәселелер шешіліп отырды.
Қазақстан экономикасын ... ... ... ... ... ... ... Себебі оның құрылымдық өзгерісіне қаражат пен жабдық қажет ... ... ... ... олар ... ...
Тағы бір ескере кететін жайт, бұл өтпелі кезеңде және қазіргі кездегі мемлекеттің экономикалық өсуі үшін ... ... ...
Республиканың тәуелсіздік жылдарының ішінде олардың көлемі 40 млрд АҚШ долларына дейін ... ... ... дейін қазақстандық экономикаға инвестициялардың көлемі бойынша лидерлік орынға АҚШ ие, бұл барлық капитал салымдардың 1/3 ... тең. ... ... ... Одақтың мемлекеттері, соның ішіндегі біріншілері - Ұлыбритания және Италия.
Мемлекеттің әлеуметтік қызметі тек қана, ... ... ... ие, тікелей шараларды (ақшалай төлемдер және тегін әлеуметтік қызметтерді ұйымдастыру) ... қана ... ... ... жанама реттеу арқылы да жүзеге асырылып отыруы ... Ал, ... ... оңтайлы түрі салық саясаты.
Мемлекет тарапынан жүргізілетін әлеуметтік бағдарлама мен экономикалық саясаттың түрлі элементтері ... ... ... нақты байланыс бар. Сондықтан, мемлекеттің қаржы ресурстарын қалыптастырудың негізгі көзі - салық жүйесі және оның ... ... бірі ... ... ... саясаттың өзара байланыстылығын және халыққа салық салудың ... ... ... ... мәселелердің бірі болып табылады.
Қазақстан Республикасының салық жүйесінің әлеуметтік тұрғыдағы мәселелеріне төмендегілер жатады:
* жеке табыс салығы бойынша шегерімнің ... ... ... ... ... корпорациялық табыс салығы бойынша ставканың салыстырмалы түрде жоғары болуы;
* степендия және зейнетақыға салық салынуы;
* өндірістік кәсіпорындарға арнайы ... ... ... ... келе, Қазасқтандық салық жүйесінің ерекшеліктері туралы айтатын болсақ, нарықтық экономикасы дамыған елдерге қарағанда бізде әлеуметтік-экономикалық даму жағдайының дамудың ... ... тұр, ... ... ... бағытталған, қоғамға батыс елдеріне қарағанда терең әлеуметтік мәселелер тән. Осыған орай ... ... ... өзгертулер енгізген кезде, оның әлеуметтік жағдайға сәйкес келуіне баса назар аудару қажет. [17. ... ... ... ... ... қаржы жоспарлары болады және қаржы жоспарының нысаны, оның ... ... ... жүйесінің тиісті буынының өзгешелігін бейнелейді.
Сөйтіп, нарықтық ортада қаржылық жоспарлау анағұрлым жоғары сапалық деңгейде жүзеге асырылады және ғылыми әдістерді, қазіргі заманғы ... ... ... ... ақпараттық базаны пайдалана отырып, бұл процесті жүргізуге мүмкіндік беретін жаңа нысандармен және әдістермен молаяды.
Мемлекеттің қаржылық ... оның ақша ... ... бөлу және ... сияқты үш жалпы бағытта іс-әрекет ететін толып жатқан және сан қырлы функцияларда білінеді. Бұлардың әрқайсысындағы ... ... ... ... ... табылады.
Мемлекеттің қаржылық қызметінің сан алуандылығы қаржы жүйесін құрудың ерекшеліктерімен анықталады. Мемлекет әр түрлі орталықтандырылған және ... ... ... ... ... ... ... жүргізуші субъектілердің ақша қаражаттарына өзінің ықпалын жоя отырып, бюджет ресурстарын, мемлекеттік кәсіпорындардың қаржы-қаражаттарын жасау, бөлу және пайдалану жөніндегі функцияларын жүзеге ... ... ... ... ... ... мемлекеттік органдар өзінің өкілеттікті шегінде қаржы ресурстарын жұмылдыру, бөлу, ... ... ... ... ... ... жоспарларын және мемлекет алдындағы қаржылық міндеттерді орындау ... ... ... ... ... бірге бұл қатынастардың қатысушыларына басшылық ететін белгілі бір қаржы-құқықтық актілерді қабылдайды.

Қорытынды
Осы курстық жұмысты қорытындылай келе қаржы, қаржы жүйесі ... ... ... мәнін, атқаратын қызметтеріне, құрылымына, даму, жетілдіру және тағы басқа мәселелерге тоқталып өттім. Қаржы жүйесі ұғымы тиісті ақша қаражаттарының қорын құру және ... ... ... ... және осы ... ... ... қамтиды. Қаржылық жүйе қызметі ел экономикасының дамуына тікелей әсер етеді.
Президенттің Қазақстан халқына жолдауында ... ... ... кең ... ... - ... ... және саяси тұрақты Қазақстанды орнату үшін шекті ұзақ ... ... ... ... ... ... ... ішкі саяси тұрақтылық және қоғамның үйлесімі, шетелдік инвестициялар мен ішкі жиналымдардың жоғарғы деңгейімен бірге ашық нарықтық экономикаға негізделген экономикалық өркендеу, ... ... ... білімі мен әл - ауқаты, инфрақұрылымы, әсіресе көлік пен байланыс, кәсіби мемлекет. Осы басымдылықтарды іске асыру мемлекеттен орасан зор ... ... ... мен тиімді қолдануды талап етеді. Яғни қаржы экономиканың даму процесін қамтамасыз етуге бағытталады.
Мемлекет экономикасында қаржы жүйесінің ... ... өте ... ... ... ... жүйесінің жағдайына қарап экономиканың жағдайын болжауға болады. Қаржы жүйесінің қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын туғызып, ақша қаражатын ... ... ... ... ... ... ... және басқа да қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыруға жұмсалады.
Курстық жұмысымның бірінші бөлімінде ... ... ... ... оның ... ... ... сұрақтарды қарастырдым. Экономикалық өмірде қаржының сыртқы көрінісі қоғамдық өндірістегі әр түрлі қатысушылар қаражаттарының қозғалысы ... ... ... ... ... бұл ... ... соманы шаруашылық жүргізуші субъектілердің бір-бірімен қолма-қол ақшасыз жасасатын есеп айырысулары; табысты бөлу және кәсіпорындарда, фирмаларда ішкі ... ... ... қалыптастыру; мемлекеттік бюджеттің кірістеріне салық төлемдерін аудару; қайырымдылық ... ... ... және тағы ... ... ... ... немесе қолма-қол ақшамен есеп айырысу түрінде бір иеленушіден басқа иеленушіге ... ... ... ... ... ... жүйесінің құрылымын қарастырдым, олардың әрбіреуіне жеке-жеке тоқталып өттім. Мысалы мемлекеттік қаржылар ұлттық табысты қайта ... ... ... ... дамытуда, қоғамның экономикалық құрылымын қалыптастыруда, өндіргіш күштерді жетілдіруде маңызды рөл атқарады. ... ... ... бағдарламаны жүзеге асыруға, мемлекеттік басқару аппараты мен қорғанысқа, тәртіп сақтау күштерін қаржыландыруға, сыртқы экономикалық қызметті ... ... ... ... субъектілердің қаржысы материалдық және материалдық емес игіліктер жасалатын және ... ... ... ... ... ... ... өндірістің басты буынына қызмет көрсетеді. Экономикалық заңдардың талаптарына сәйкес бұл қаржылар ұлттық шаруашылықты одан әрі дамытуға қажетті ақшалай ... мен ... бөлу және ... үшін ... Ал халықтың қаржысы шаруашылық, еңбек қызметтерінің (жалақы, акция дивиденті, банк ... ... және тағы ... ... ... және ... банктегі сақталған қаржылардың, зейнеткерлік қорды мемлекеттің іске қосуының нәтижесінде ақшалай қаражатты құрайды. Бұл құрылымдардың қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын ... ақша ... ... ұдайы өндірісте құру, бөлу, пайдалануды жүзеге асырады және басқа да қоғамдық қажеттіліктерді қанағаттандыруға жұмсалады. ... ... ... ... ... ... ... жасалды.
Үшінші бөлімде Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің жетілдіру мәселелері қарастырылып, дамытудың алғышарттары ... ... ... ... ... жағдайы бағаланды, яғни мемлекеттің салық жүйесіне, бюджет жүйесіне талдау жасалды және инвестициялардың мемлекетке қалай әсер ... ... ... ... ... мәні мен ... ашылды, Қазақстан Республикасының қаржы жүйесінің негізгі буындарымен таныстырылды, сонымен қатар шет ... ... ... ... еліміздің қаржы жүйесімен салыстыра отырып, оның негізгі мәселелері мен осы мәселелердің шешу жолы таныстырылды.
Қорытындылай келе қаржы жүйесінің жағдайына қарап ... ... ... ... Қаржы жүйесінің қызметі экономикалық қатынастар жиынтығын туғызып, ақша қаражатын ұлғаймалы ұдайы өндірісте құру, пайдалануды жүзеге ... және ... да ... ... ... ... ... байланысты ұсыныстар тізімі:
1.Қаржы жүйесінің экономикалық категория ретінде зерттеп әр түрлі ... ... ашу ... ... дамуына байланысты жағдайларды қарастыру қажет.
3.Қаржы жүйесінің дамуына байланысты кадрлерді ... ... ... ... ... ... газет №21,22 Алматы 2008ж.
* 2010 жылға арналған Республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының 2011 жылғы 22 ... № 88-III Заңы .
* ... ... ... ... ... халқына жолдауы
* Р.Аимкулов, А.Оспанов дәріс конспектілері. Семей 2010 жыл .
* С.Әкімбеков, А. Баймұхаметова, У.Жанайдаров оқу ... ... 2009 жыл .
* ... ... М. ... Е.Жатқанбаев, С.Досқалиев оқулық Алматы 2011 жыл .
* Н.Әпсәләмов, Қ.Исабеков, Ө.Сұлтанов оқу құралы Алматы 2010 жыл .
* Е.Баянов ... 2010 жыл .
* ... ... Ү.Байжомартов Алматы 2012 жыл . б.75
* Қ.Ілиясов, С.Құлпыбаев оқулық Алматы 2011 жыл .
* ... ... 2010 жыл .
* ... С.Сахариев оқулық Алматы 2009 жыл .
* журналы Л.У.Мырзабай 2010 ж. №1 б.64-67
* ... ... 2011 ж. №4 ... ... ... 2010 ж. №9
* журналы А.Орманбаев , Б.Есенгелдин 2012 ж. № 6
* журналы Исаева А. 2011 ж. ... ... ... З. 2010 ж. №5
* журналы Нурумов А. 2009ж. №2
* газеті ... ... ... үзінді 2009 ж. №8
* Қазақстан Республикасының және оның аймақтарының статистикалық көрсеткіштері. 2010 ж. №12 ,2005 ж. ... ж. №12 ... ... салықтар (барлық түсімдердің 70%):
жеке табыс салығы;
әлеуметтік қамтамасыз ету қорларына аударымдар;
корпорацияның пайда салығы;
акциздер;
басқалар
Штаттардың салықтары (20%):
сатудан жалпы салық;
жеке тұлғалардан ... ... ... ... ... ... ... және айналымнан жалпы салық;
жеке табыс салығы;
сатуға таңдамалы салықтар;
корпоративті салық;
мұрагерлікке және ... ... ... ... 1. ... ... ... Б
Қазақстан Республикасының қаржы жүйесі
Жалпы мемлекеттік қаржы
Шаруашылық ... ... ... шаруашылығы-ның қаржысы
Мемле-кеттік бюджет
Арнаулы бюджет-тен тыс қорлар
Мемле-кеттік несие
Өндірістік емес сфераның қаржысы
Материал-дық өндіріс сферасы-ның қаржысы
Республи-калық бюджет
Жергілікті бюджет
Облыстардың,қалалардың, аудандың бюджеттері
Өнеркәсіп, ауыл ... ... ... жүк көлігі, бай-ланыс, геология-лық барлау, сау-да дайындау, жабдықтау, мем-лекеттік ұйым-дардың қаржы-лары
Тұрғын үй-ком-муналдық шаруа-шылықтың, ха-лыққа тұрмыстық қызмет көрсету-дің, жолаушылар ... ... ... ... ... ... ... сақтық, коммерциялық және делдалдық ұйымдардың,
мемлекеттік емес және тағы басқа субъектілердің қаржысы
Орталықтандырылған қаржылар
Орталықтандырылмаған қаржылар
Сурет 2. Қазақстан Республикасының қаржы жүйесі

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасының қаржылық жүйесінің құрылымы8 бет
Электрондық оқу басылымдарын ендіру және қолдану62 бет
Қазақстан Республикасының несие жүйесінің құрылымы және дамуының ерекшеліктері31 бет
Қаржы жүйесі жайлы31 бет
Қаржы жүйесінің құрылымы немесе 2004 - 2006 жылдардағы қызметін талдау26 бет
Қаржы министрлігі мен Қазақстан Республикасы ұлттық банкінің құрылымы6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь