Отбасы тәрбиесінің негіздері.

Мазмұны

Кіріспе 3
1 Отбасының тәрбие жұмысын ұйымдастырудың теориялық негіздері 5
2 Отбасы тәрбиесіне негізгі сипаттама 7
3 Мектеп пен отбасының әрекеттестігі 10
4 Баланың үй тапсырмасын орындауын, бос уақытын бақылап еңбекке
дағдыландыру 12
Қорытынды 15
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі 16
Кіріспе

Отбасы, барлық уақытта да, өсіп келе жатқан ұрпақтың тәрбиесі мәселелерін шешуде үлкен мүмкіндіктерге ие болған. Қазіргі заманғы отбасының өсіп келе жатқан ұрпақтың тәрбиесі мәселелерін шешудегі ерекшелігі – ата-ананың білім және жалпы мәдени деңгейінің жоғары болуы.
Балалардың отбасындағы тәрбиесі оның белгілі бір тұрақты әлеуметтік институты ретінде анықталады, ол отбасы мүшелері арасындағы өзара қатынастың қалыптасуы мен дамуына септігін тигізетін адамдардың жақындығы, туыстық қатынастар, өзара үйлесімдік, тұрмыстық өмір. Отбасы тәрбиесінің артықшылығы да осы қатынастарда, оны тәрбиенің ешқандай да түрі алмастыра алмайды.
Отбасы – болашақ азаматтық әлеуметтану жолындағы алғашқы қадамдарын жасайтын бастапқы адым. Ол балаға моральдық қалпы туралы алғашқы түсініктер береді, оны еңбекке баулып, өз-өзіне қызмет ету дағдыларын қалыптастырады. Ата-ананың іс-әрекеті мен мінез-құлқы, өмір сүру салты арқылы балаға дүниетанымдық, адамгершілік, әлеуметтік-саяси құндылықтар беріледі.
Отбасы тәрбиесінің қоғамдық және мемлекеттік тәрбиеге қарағанда артықшылығы басым, алайда қазіргі қоғамдық өмірде болып жатқан әлеуметтік, экономикалық және демографиялық өзгерістер отбасыға белгілі бір қиыншылықтар туғызады.
Өркениетті қоғам дамыған сайын отбасындағы бала саны азайып келеді. аз балалы отбасында, негізінен бір баласы бар отбасында, ішкі отбасылық тәрбиенің ең басты жағдайы жоқ, ол – балалар қарым- қатынасы. Бір баланың тәрбиесі қосымша педагогикалық күш салуды талап етеді. Жалғыз балаға деген ата-ананың, әжесі мен атасының артық көңіл бөлуі оны белсенділігінен айырып, оның эгоистік жақтарының басым болуы.
Толық емес отбасыларда, ата-анасының біреуі жоқ болған жанұяларда тәрбиелік мәселелерді шешуге кейбір адамгершілік-психологиялық ыңғайсыздықтар болуы мүмкін. Мұндай жанұяларда көбінде ана және бала ғана болады.
Отбасы тәрбиесінің проблемасы – ананың жанұя тұрмысынан қолы босамауы. Ананың уақыты жетпеуі көбіне насихат, жазғыру, ұрсу сияқты тәрбиелік ықпалдың нәтижесіз әдістерін пайдалануға мәжбүр болды.
Микроклиматы жағымсыз, отбасы өмірі ұрыс- керіске, ата-ананың бір- біріне, балаларына деген шағымдарына, айқай- шуға, қорлық сөздер мен іс- әрекеттерге толы отбасыларда өте маңызды тәрбие проблемалары туындайды.
Ата-ана құқығынан айрылғалы тұрған ата-аналар әлеуметтік және педагогикалық проблемалар тудырады. Мемлекет олардың ата-аналық құқықтарынан айырғанда балалардың мақсат-мүддесін басшылыққа алады. Алайда бұл ретте олардың өмірі өз мәнін барынша жоғалтады, өйткені өмір сүру мен дамудың маңыздылығы кемиді.
Елдегі түбегейлі әлеуметтік- экономикалық өзгерістерге, жеке меншіктің пайда болуына, жек адамның баю мүмкіндігінің тууына байланысты материалдық жағынан ауқатты отбасы пайда бола бастайды. Мұндай отбасыларда тәрбие белгілі бір проблемаға кездеседі. Көбінесе бұндай отбасындағы бала балалық ұжымдардан алшақ болады, оның ерекшелік сезімі қалыптасып, қоршаған адамдарға деген жөнсіз наразылық эгоизмі тууы мүмкін.
Отбасының жоғары материалдық ауқаттылығы (материалдық жағдайының төмен болуы да) отбасы жұмысын ұйымдастыруда қолаңсыз жағдайлар туғызады. Мектеп отбасы әдістемелерін нақтылап, оның кемшіліктерін түзете отырып, бұл проблемаларды жеңуге тырысу.
Осылайша, демократиялық қоғамда ата- ананың бала тәрбиесіндегі қызметі толығымен қалпына келетінін есте ұстауымыз керек. Алайда, қазіргі заманғы әлеуметтік- экономикалық жағдайлар бала тәрбиесінде қиыншылықтар туғызып отыр.Ата-ана отбасы тәрбиесінің маңыздылығы баланың құндылық бағыттарын, оның моральдық қасиеттерін қалыптастыру.
Пайдаланылған әдебиеттер

1 Жақыпов. Қ. Баланы отбасында тәрбиелеу. – А,Қазақ ССР «Білім» қоғамы, 1987 – 24 бет
2 Абай атындағы Қазақ Ұлттық Педагогикалық Университеті. Педагогика. А,2003
3 Л.С.Выготский. Психология. Адамзат ақыл-ойының қазынасы. І том, “Мәдени мұра”. А,2005
        
        Мазмұны
Кіріспе
3
1 Отбасының тәрбие жұмысын ұйымдастырудың теориялық негіздері
5
2 Отбасы тәрбиесіне негізгі сипаттама
7
3 Мектеп пен отбасының әрекеттестігі
10
4 Баланың үй тапсырмасын орындауын, бос ... ... ... ... ... барлық уақытта да, өсіп келе жатқан ... ... ... ... ... ие болған. Қазіргі ... өсіп келе ... ... ... ... ... – ата-ананың білім және жалпы мәдени деңгейінің жоғары болуы.
Балалардың отбасындағы ... оның ... бір ... әлеуметтік
институты ретінде анықталады, ол отбасы ... ... ... ... мен ... ... тигізетін адамдардың жақындығы,
туыстық қатынастар, өзара ... ... ... ... ... да осы қатынастарда, оны тәрбиенің ешқандай да түрі алмастыра
алмайды.
Отбасы – болашақ азаматтық әлеуметтану жолындағы ... ... ... ... Ол ... ... ... туралы алғашқы түсініктер
береді, оны еңбекке баулып, өз-өзіне қызмет ету дағдыларын қалыптастырады.
Ата-ананың іс-әрекеті мен ... өмір сүру ... ... ... ... әлеуметтік-саяси құндылықтар беріледі.
Отбасы тәрбиесінің қоғамдық және мемлекеттік тәрбиеге қарағанда
артықшылығы басым, алайда қазіргі қоғамдық өмірде ... ... ... және демографиялық өзгерістер отбасыға белгілі ... ... ... ... сайын отбасындағы бала саны азайып келеді.
аз балалы отбасында, негізінен бір баласы бар ... ішкі ... ең ... жағдайы жоқ, ол – балалар қарым- қатынасы. Бір баланың
тәрбиесі қосымша педагогикалық күш салуды талап ... ... ... деген
ата-ананың, әжесі мен атасының артық көңіл бөлуі оны ... оның ... ... басым болуы.
Толық емес отбасыларда, ата-анасының біреуі жоқ болған жанұяларда
тәрбиелік ... ... ... адамгершілік-психологиялық
ыңғайсыздықтар болуы мүмкін. Мұндай ... ... ана және бала ... ... ...... ... тұрмысынан қолы
босамауы. Ананың уақыты жетпеуі көбіне насихат, жазғыру, ұрсу ... ... ... ... ... ... болды.
Микроклиматы жағымсыз, отбасы өмірі ұрыс- керіске, ата-ананың бір-
біріне, балаларына деген шағымдарына, айқай- шуға, қорлық сөздер мен ... толы ... өте ... ... ... туындайды.
Ата-ана құқығынан айрылғалы тұрған ата-аналар әлеуметтік және
педагогикалық проблемалар ... ... ... ... ... ... мақсат-мүддесін басшылыққа алады. Алайда
бұл ретте олардың өмірі өз мәнін барынша жоғалтады, өйткені өмір сүру ... ... ... түбегейлі әлеуметтік- экономикалық ... ... ... ... жек ... баю ... ... байланысты
материалдық жағынан ауқатты отбасы пайда бола бастайды. ... ... ... бір ... ... ... бұндай отбасындағы бала
балалық ұжымдардан алшақ болады, оның ерекшелік сезімі қалыптасып, қоршаған
адамдарға деген ... ... ... тууы ... ... материалдық ауқаттылығы (материалдық жағдайының
төмен болуы да) отбасы ... ... ... ... ... отбасы әдістемелерін нақтылап, оның кемшіліктерін түзете отырып, бұл
проблемаларды жеңуге тырысу.
Осылайша, демократиялық қоғамда ата- ... бала ... ... ... ... есте ұстауымыз керек. Алайда, қазіргі
заманғы әлеуметтік- экономикалық ... бала ... ... ... ... ... ... баланың құндылық
бағыттарын, оның моральдық қасиеттерін қалыптастыру.
1 Жанұяның тәрбие жұмысын ұйымдастырудың теориялық негіздері
Отбасы ... ... ... ... ... мен ... педагогикасында пайда болған. Педагогикалық ғылымның дамуы барысында
жанұя тәрбиесінің ... ... ... және ... ие бола бастады. К.Д.Ушинский, Л.Н.Толстой, П.Ф.Лесгафт және
басқалар балалар тәрбиесін ұйымдастыруда олардың ... ... ... және ... даму ... ... ерекше көңіл ... ... ... бала ... ... атап көрсеткен. Қазіргі
зерттеушілердің еңбектерінде баланың отбасындағы қарым-қатынасындағы ... ... ... ... құру, мектеп пен отбасы ара
қатынасы т.б. мәселелері қамтылған.
Отбасының тәрбие өмір салты, оның барлық құрылымдық ... ... ... ... ... олардың мақсат-міндеттері ортақ іс-
әрекеттерінің жалпы тәсілдері, ... мен ... бар. ... ...... мен бала, әлеуметтік мақсат, міндет,
педагогикалық тәсілдер, әдістер осы элементтерді біріктіретін негіз - ... ... ... асыруда іс-әрекет болмаса, тәрбие де
болмайды Отбасындағы тәрбиенің маңыздылығы ... ... ... ... (оқу, еңбек, ойын, эстетикалық, т.б.)
балаларды араластыру.
Баланың отбасында орындайтын тапсырмалары, оның ... ... ... Бұл ... ... ... ... және
бағыттаушы рөлін; ата-ана мен бала арасындағы қатынастың сипатын; бала
тәрбиесіне әсер ететін отбасының ... ... ... ... ... іс- ... ... түрлілігін; ата-ананың
тәрбие құралдарын, әдістерін, тәсілдерін пайдалана алу қабілеттерін;
баланың белсенділігінің ... ... ... тәрбие жұмысының сапасын оқушының күн тәртібін
ұйымдастыруынан ... ... онда ... тәрбиесінің маңызды
ерекшеліктері ... ... ... әдет-ғұрыптарының бір бөлігі болып
табылады. Күн тәртібі ... ... ... ... тұрады: дене
және еңбек қызметі, ой белсенділігі, бос уақыт, дер кезінде ... ... ... ара ... баланың жасына, оның жеке тұлғасының
психикалық ерекшеліктеріне және тілек-қалауларына ... ... ... бос ... оның күн ... құрамды бөлігі болып
табылады. Оқушының бос уақытын ... оның ... ... ... ... ... көрсеткіші.
Отбасының бос уақыттағы бірлескен іс әрекетінің оқушы үшін маңызы ... ... ... ... ... ... ... сезім
әсерлері негізіндегі бір біріне ... ... ... ... ... тәжірибемен, сезім әсерлері қатар жүреді. ... мен ... ... ... ... ... көрінісі, оның ... ... ... ... ... бос уақыттың
педагогикалық мәні болмайды, ол тек ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекеттің
маңыздылығын, оның жеке тұлғаның өмірлік болашағын анықтаудағы мақсаттылық
сипатын ... ... оның ... ... белсенділік дәрежесі.
Ата-ана арасындағы, ата-ана мен бала арасындағы, балалардың
арасындағы өзара ... ... ... ... ... табылады. Олар жеке тұлғалық мән беріп, көзқарастардың дамуына,
балалардың ... ... ... ... ... әсер ... ... қатынас сипаты әдет-ғұрыптармен, ... ... ... ... тәрбие-нұсқауларымен, темперамент ерекшеліктерімен,
ерлі-зайыптылардың эмоционалдық деңгейімен, олардың ... ... ... ... ... бәрі ... балаға деген
қатынасында орын алады.
2 Отбасы тәрбиесіне негізгі сипаттама
Отбасында бала тәрбиелеу – маңызды мәселенің бірі. Бала тәрбиелеу
тек отбасына ғана ... ... да ... ... ... ... алдында
жауапты.
Тәрбие мәселесі берік отбасының құрылуынан басталады. Отбасы
құруға мән беріп, жауапкершілікпен ... ... ... ... ... ... ... өмірінің
этикасы мен психологиясы» пән ретінде оқытылуы әбден орынды. ... ... ... ... ... ... ұғым ... оқыту мен тәрбиелеу мақсаты нақты, айқын ... ... ... білу ... ... кезінде, оқыту мен тәрбиелеудің мақсатын,
ата-аналардың міндеттерін ... ... ... ... ... ... халыққа білім беру туралы заң негіздерімен таныстыру артық болмайды.
Отбасындағы тәрбие – біржақты емес, ... ... бар, өсу, даму ... бар ... ... ... бірлігі, бірін-бірі құрметтеуі, әдептілігі,
мәдениеттілігі, қандай болмасын мәселені шешуде пікірлерінің үйлесімділігі,
рухани ... ... – бала ... ... ... ... Осындай қасиеттерімен ата-ана баланы әдептілікке, ... ... ... ... – бала ... қажет нәрсе.
Берік отбасы – тәрбиенің ... ... ... ... ... ... бірі – ата-ана мен бала арасындағы бірін-бірі
түсінушілік.
Кейбір ата-аналар «тілімізді алмайды, ... ... не ... ... ... балаларды отбасында тәрбиелеуге бола
ма? Әрине, болады. Н. Қ. Крупская ... ... ... ата-аналарға
жазған жауабында тәртіпсіздіктің себебін анықтап, соған байланысты шара
қолдану ... ... ... ... ... қажет екенін
айтқан болатын.
Мысалы, бес жасар Мая ауырып ... ... ... ... деп әлек ... ... ешбір ашусыз балаға жұмыста екенін,
келгенінше осы болатынын түсіндірді. ... өте ... бала да ... ... ... ... осылай орнады.
Он үш жасар Коля әкесіне: «Менің жолдастарымның бәрінде велосипед
бар. Олар ... ойып ... ... жоқ. ... сұрай беру
ыңғайсыз», - деді бірде.
Әкесі дәл қазір ақшаның жоқтығын, ақша ... ... ... ... де ... Бала ... ... уәделі күні велосипед сатып
әперді. Сол күні баланың қуанышында шек болмады. Демек, сөз бен ... ... ... жөн. Бұл сөз бен іс тің ... ... мен бала ... ... түсінбеушілік осыдан басталады.
Балаға берілген уәдені дер кезінде орындаған ... ... ... оны ... ... ... жол берілмеуі
тиіс. Балаға орынсыз ұрсу, бетін ... ... қол ... ... емес.
Бұлай істеу ата-ана мен бала арасындағы байланысты нашарлатады, ... ... ... ұсақ ... жоқ. ... ... ата-ана бала
тәрбиесіне көңіл қойып, мән беріп, уақыт тауып, бақылауға алғаны дұрыс.
Өмірдің көркі де, сәні де, ... де – ... ... ... Ыбырай Алтынсарин бақша ағаштарын, А.С. Макаренко алма бағын,
ондағы әсем гүлдерді, В.А. Сухомлинский бәйтерекке ... ... ... ... ... ... болу, қорғау қандай қажет ... ... де ... ... ... ... бала ... жетілуі әлеуметтік- педагогикалық
және материалдық сипаттағы көптеген жағдайларға байланысты. Олардың бірі -
оқушы тәрбиесіндегі отбасы мен ... ... ... ... ... отбасының педагогикалық процесінің күйі туралы ақпарат
болған жағдайда ғана жемісті бола ... ... ... отбасының тәрбие
мүмкіндіктерінде жатыр. Оларға байланысты отбасындағы ... ... ... ... ... ... (жоғары,
орташа, төмен).
Жоғары деңгей – барлық негізгі көрсеткіштер толығымен көрініс
тапқан отбасылар. Ата-ананың ... ... мен ... ... ... ... ынта-ықыластары бар. Балалар
белсенді дамыған, ұйымдасқан, алдында белгілі бір мақсаты бар отбасында
оқушының күн ... ... оның ... ... толы ... ара ... ... тұрғыда негізделген. Бұндай отбасында
өзара түсіністік және қамқорлық рухы ... ... ... мен ... ... ... бар, ... қиыншылықтары мен жетістіктерін де
біледі; баланың мектептегі жағдайы да ... ... ... ата-ана
баланы жүйелі оқу іс-әрекетіне үйретеді, күн тәртібін дұрыс ... ... ... ... ... көмек көрсетеді; әкесі ... ... ... тыс ... ... ... баланың бос уақытын
ұйымдастыруға қатысып, оған ... пен ... ... ... бірігіп істелінген еңбек, табиғатқа саяхат, спорттық
шаралар, кітап оқу – күнделікті және жиі ... ... ... ... ... педагогикалық мәдениетке бағыттап оқыту мен ... ... ... ... Ата ... ... түзетулерді керек етпейді. Олар оның мәнін және өздерінің
баланың өмірін ұйымдастырудағы алатын орнын түсінеді.
Орташа ... ... ... ... ... ... күйде, алайда кейбір элементтері, белгілі бір мөлшерде,
түзетуді қажет етеді. Ата-ана бала тәрбиесіне жауапкершілікпен ... ... ... ... ... олар ... тәрбиеде аз
әдістерін қолданады (насихат, әңгімелер т.б.), үй тапсырмасын тексеру ... ғана ... ... ... ... ... ... мақсаттары анық емес. ... ... ... демократиялық
принциптерге негізделген, алайда авторитарлық бедел ... ... ... ...... ... ұйымдастыруда әртүрлі
қиыншылықтардың болуы.
Ата-ана баланың оқу іс-әрекетіне көңіл бөлгенімен, олардың тиісті
педагогикалық мәдениеті жоқ. ... ... ... ... олар
баланы күштеу және қатал бақылау арқылы оқуға мәжбірлеуге тырысады. Баланың
оқуға деген қызығушылығын дамыту, балаға көмек көрсету ата-ана үшін ... Олар ... ... ... тыс ... ... да
қиналады. Бос уақытты бірге өткізу кездейсоқ болады, онда ... ... ... жоқ. ... ... ықпал етудің
педагогикалық негізі жоқ тәсілдерін қолдану, әкесі мен ... ... ... орын ... ... ... ... ала ауыздықпен, ата-ананың нашар
педагогикалық мәдениеті, бала тәрбиесіне деген ... ... ... Балалардың үлгерімі төмен, олар
үшін отбасылық өмірдің қызығы жоқ, балалардың әуестіктері ... ие, ... ... оларға кері әсері өте үлкен. Ата-аналар
өз міндетерін тек қана ... ... ... қамтамасыз ету және бақылаудың
жалпы қызметтерін атқару деп түсінеді. Олар мектеппен жүйелі түрде байланыс
жасамайды, ... ... ... ... ... тәртібіндегі
ақауларды мұғалімдердің жаман жұмыс істеулерімен түсіндіреді. Мұндай ата-
аналардың ... ... ... жоқ ... ең ... шараларға қатысуға ынтасы жоқ.
Отбасының тәрбие жұмысын зеттеуді ұйымдастыру өте маңызды. Ол ... ... ... сынып жұрналы, медициналық карталар)
зерттеу мен ... ... Бұл ... ... ... ... мәселелер бойынша материалдар жинау.
Отбасы туралы алғашқы мәліметтерді «Менің жанұям», ... ... ... ... ... міндеттерім», «Оқушының жанұядағы бір күні»
атты шығармаларды ... ... ... ... ... ... ... төңірегінде ақпараттар алу. Шығармалар ... ... ... отбасының рухани өмірі, оның мүшелерінің ... ... ... қатынасы туралы білуге болады.
Отбасы – іштей тұрақты, тұйық ұжым. Сондықтан оны ... бір ... ... ... ... ... мәліметтер
алу мақсатында отбасыға барған уақыттағы бақылаулар мен әңгіме ... ... ... пен ... әрекеттестігі
Қазіргі уақытта мектеп пен отбасы ынтымақ әрекетінің келесі бағыты
айқындалған: ата-аналармен ұйымдастырушылық-педагогикалық ... ... ... ... ... ата-аналармен баланың оқу
үлгерімі мен тәрбиесін ... үшін ... жеке дара ... ... ... ұйымдастырушылық- педагогикалық жұмыстар
жүйесінде мектеп кеңестерінің қызмет- әрекеті ... орын ... ... сан ... ... ... Олар ... мектеппен байланысын
нығайтуға, олардың педагогикалық сауаттылығын ұйымдастыруға ... ... ... ... ... ... (көп балалы отбасыларға,
жағдайы нашар жанұяларға).
Отбасымен ... ... ... ең ... жеке ... оқушылары ата-аналарының жиналыстары. Мұндай
жиналыстарда ... ... ... ... мен тәртібінің сынып
өмірі жайлы, ұжым міндеттері туралы, т.б. ақпарат береді. Жиналыстар отбасы
мен ... ... ... ... ... ... үшін өте маңызды.
Жиналыстарды оқушылармен бірігіп өткізген тиімді. Ата- аналар жиналысы
әртүрлі болуы ... ... ... практикумдар, қорытынды,
тоқсандық, жылдық, топтық, әңгімелесу- ... т.б. ... бір ... да ... немесе мектеп деңгейінде диагностикалық негізде ата- аналар
жиналысын өткізіп тұру ... яғни бұл ... ... ... ... ... және ... шынайы жайды анықтау үшін
керек.
Отбасында бала тәрбиесінде көмек көрсетудің ықпалды тәсілі – ... ... ... ... ... Мектеп ата- аналардың
педагогикалық сауатын дамытуды ата-аналар ... ... ... ... ... конференцияларын т.б. өткізу арқылы ұйымдастыруға
тырысады. Бұл ... ... ... өз ... ... суреті»
ерекшеліктеріне, оқушылар тәрбиелігіне сәйкес ата- аналардың педагогикалық
сауатын дамытудың нақты жүйесін жасайды. Көбінесе ... ... ... ... ... ... және ... сипатындағы жеке дара жұмыс жиі қолданылады.
Ата-аналарға отбасы тәрбиесін жақсарту ... жеке дара ... ... жасай отырып, мұғалім педагогикалық әдептілік сақтау керек.
Мұғалім ата-аналарға оқушылардың мектептегі «Жаман» ... ... ... ... ие ... ... ... еш нәтижесі
болмайды, керісінше олардың тигізер ... зор. ... ... ... шақыртудан, балалар ... ... «Кей ата- ана ... ... ... ... ... ал
кейбіреулері болса еш нәрсе істемейді де, нәтижесінде барлығы ... ... - деді ... ... ... тартудың нәтижелі формасының бірі «Кіші
педагогикалық кеңестер», ... ... ... ... ... бір ... ... тәрбие процесінің әртүрлі мәселелері
бойынша ерекше кеңестер өткізуі.
Осылайша мектеп пен отбасының ... ... ... ... процестерінің ара қатынасы мұғалім қызметінің диагностикасы
негізінде ... ... ... ... ... мақсаттар мен міндеттер оның оқушылар мен ... әрі ... ... ... да анықтайды.
4 Баланың үй тапсырмасының орындауын, бос уақытын бақылап еңбекке
дағдыландыру
Отбасы ... ... мән ... ... ... ... және
оған сенімділік білдіру болып табылады.
Білім негізі бастауыш мектепте қаланатындығы әркімге аян. Баланың
оқуға ... ... ... ... ... болатын
ерекшеліктер осы жаста мектеп және ... ... ... ... дами ... ... бала ... сыныптас құрбыларымен
дұрыс қарым - қатынас жасаудың орнына, орынсыз ашуланып, ызаға ... ... ... өз ... дараланып, оқшаулана беретінін
баланың өзі де, жолдастары да байқамайды.
Кейбір бала сабақты ықыласымен тыңдайды. Бірақ, ... ... ... ... үй ... жолдастарының арасында да ойын дәл жеткізе
алмайды. Мұндай ... ... ... ... ... ... қажет. Ол
үшін сұрақтар қойып, жауабын тыңдап, не естігенін айтқызған жөн. Бала ... ... ... ... – сөз ... ... де болады.
Сондықтан отбасында баланың тілін дамыту қажеттігін естен шығармаған абзал.
Кейбір бірінші класс оқушысы тексті кітап бойынша оқи ... ... ... Және үйге ... жаттығуды орындамай келеді. Себебі, бала үйде
сабақ орындауға дағдыланбаған. Демек, ... ... ... ... мән ... Ата – ана ... қамқорлық және бақылау
жасау арқылы бірте-бірте өзін-өзі бақылау жасауға ... ... ... ... ... ... ... бақылай ала ма деген қате пікірде
болады. Қайта оларды өзін-өзі бақылауға осы жастан ... ... ... ... істі болмасын ойланып істеуге ... ... ... ... ... ... тарапынан дұрыс жүргізілсе, оның беретін
нәтижесі де көп. Сондай-ақ «Сен ананы істе, мынаны ... - деп ... бала ... кері ... ... -ақ, бала тақпақтарды прозадан үзінділерді жаттағанда,
мазмұнын түсініп жаттады ма, көркемдегіш ... мән ... ме, ... ала ма? Осы ... зер салу ... Әрбір баланың мектепте алған білімін
практикамен ұштастыру жағына көңіл бөлу қажет. ... ... ... ... білімін нығайту үшін үй маңындағы жеміс-жидектердің өсіп
жетілуімен байланыстыруға болады. ... ғана ... ... ... есте
берік сақталады.
Үйде әрбір ата – ана, әсіресе, бастауыш мектеп оқушыларының, оның
ішінде ... ... ... ... ... жиі көңіл аударған
дұрыс. Осы жағдайда ғана бала ... ... ... ... ... ... өзінде-ақ үй тапсырмаларын мүлтіксіз
орындауға дағдыланған бала ... ... өз ... үй ... ... өмір ... айқын көрсетіп отыр. Бұдан, жоғары
сынып оқушыларына бақылау жасаудың қажеті жоқ деген қорытынды тумайды. Ата-
ана ... үй ... ... ... ... пайдалануын үнемі
бақылап, қомқорлық көрсетіп отырғаны ... ... ... ... оңаша бөлмесі болсын. Бұған мүмкіндік болмаса, оған арнаулы
бұрыш бөлу керек. Ондағы үстел, орындық баланың жас ... сай ... ... дұрыс, әрдайым таза тұрғаны жөн. Бала сабаққа ... ... ... ... ... айтқанда, әрбір ата-ана баланың үй
тапсырмасын орындауына жағдай жасап, оның орындалуын ... ... ... - өмір ... ... ... ... арқасында
қоғамымыздың әл-ауқаты өсіп, экономикасы дамып, мәдениеті көркейіп отыр.
Демек, еңбектің алатын орны зор. ... ... ... ... орны ... арқылы белгіленеді.
Еңбек тәрбиесі отбасыда маңызды орын алады. Әрбір ата-ана ... ... ... ... мән ... ... Отбасында еңбек тәрбиесінің
негізгі мақсаты – баланы еңбекті сүюге, еңбек істей ... және ... ... ... ... ... мектепке дейінгі жастан
басталу керек. Мысалы: өзі киіну, киімдерін белгілі бір орынға қою, тамақ
ішкен ыдыстарын ... тағы ... «Әлі жас қой, ... ... істер», -
деген ойдан аулақ болған жөн. Баланың бір істі ... ... ... да ... жол ... ... ... осылай үйрету оны
жинақылыққа, ұқыптылыққа, қандай болмасын істі аяғына дейін орындауға ықпал
етеді. Бұл отбасында жасына, денсаулығына ... әлі ... ... жөн. Балаға ауыр, денсаулығына зиянды, жалықтыратын ... ... ... ... ... ... ақыл-ой және дене еңбегі
қалыптасып дамиды, өсіп ... Қыз ... сәби ... ... оған ... көйлек, бас киім тігуі – еңбекке дағдылана берудің
алғашқы бастамасы. Сондықтан әрбір ата – ана қыз ... ... ... қарсы
шықпай, қолдап отырғаны дұрыс.
Оқуға енжар, тәртібі нашар, отбасы тәрбиесіне көнбейтін, жағымсыз
істермен шұғылданатын оқушыны «қиын» бала ... ... ... баланың
тізімін алып, мектеп онымен жұмыс істейтін тәжірибелі педагогті бөледі.
Мұндай «қиын» баламен ... ... ... де ... алып ... ... жету себептерінің өзі отбасында сол бала
тәрбиесіне әуел бастан – ақ ... ... ... жоқ, ата – ... ... ... арақ ... бейсуат жүруіне әкелетінін өмір
көрсетіп отыр.
Баланың әрбір ісіне мән беру ... Бала ісі ... ... ... ... ... аулақ болған жөн. Баланың жағымсыз ісін айтып,
жөнге салып отырмаса, бала бұзылып, ... ... ... ... ... ... мән бергенде, жақсы ісін ... ісін ... оның ... ... ... ... енді ... іске
жолаттылмау жағын ойластырған жөн.
Отбасында баланың өз ісін өзі ... ... ... ... бала ... ... ... екенін айыра біледі. Әрдайым жақсы іс
істегісі келеді.
Отбасында балаға орынсыз ұзақ, ... ақыл айта беру ... ... сөздерден әдбен қажыған бала отбасы тарапынан айтылған
ешқандай сөзге мән бермейді.
Бала ісіндегі кездейсоқ болған бір ... ... ... жасаса да жеткілікті. Отбасында балаға өрескел қаталдық жасау да
дұрыс емес. Өрескел ... ... бала ... қашып кетуді
дағдыға айналдырады.
Бала уақытының көбін далада өткізсе, ... ... ... ... ... ... ... жүретінін, немен шұғылданатынын біліп
отырған дұрыс.
Сонымен «қиын» балаға айналдыратын негізгі себептер не?
Кейде бала мен ... ... ... туған кезде, ата-ана
баласынан түңіліп, бала не істесе де оған дәрменсіздік ... ... ... бала өз ... ... ... құлдырай береді. Баланы осылай өз
бетімен жіберуге болмайды.
Отбасында ... бос ... ... ... ... үлкен маңызы бар. Бұл іске немқұрайлы қарауға болмайды.
Жасыратыны жоқ, ... ... ... бос ... ... ... Осының салдарынан бала ыңғайсыз жағдайға тап
болады. Ұрлап, жасырып темекі тартуға немесе бос ... ... ... ... ... ... ... барлығы балаға
теріс әсерін тигізеді. Отбасында музыка аспаптарын ... ... ... адам болса, баланың бос уақыттарында осы ... ... ... білуге үйреткен жөн. Яғни, отбасында баланың бос уақыттарында
музыка аспаптарын тарту, сурет салу мен ... ... ... ... модельдерді констукциялау, фото істерімен шұғылдану, отбасы
мүшелері ... ... ... ... және кітап оқу мен жатқа
тақпақтар айтуды ... да ... ... бала ... жеке ... үшін ... ... болуына назар аударған жөн. Ол үшін көршісімен, мектепте парталас
жолдастарымен бірге ... ... бөлу жөн. Бір айта ... жай, бала
өз бетімен жұмыс істесе, бүлдіріп аласың деп отыру, балаға кері ... ... ... ... де – ... бір ... Бала сол сенімді
ақтай ала ма, міне бұл жағын да бақылаған жөн. Егер, бала ... ... мені ... - деп істі аяқсыз қалдырып, тиянақты істемеуі де
мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... бала
тәрбиесінде көбірек орын алады. Сөйтіп бала өз бетімен жұмыс ... ... ... ... ... ... ... тәрбие арқылы бала өз ісіне тыңғылықты, берік, сенімді болып ... ... ... бала тәрбиесінде оған сенімділік білдіру арқылы өз
ісіне жауапты ... ... ... ... ... тек ... ... оқитын балаға ғана емес, жоғарғы сыныпта оқитын оқушыға да
керек. ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелей білсе, сапалы білімді, өз ісіне сенімді, еңбекке қабілетті
адам тәрбиеленетіні сөзсіз.
Қорытынды
Отбасы бүкіл ғасырлар бойы адам ... ... ... болып
келді. Сондықтан ол адам үшін ең жақын әлеуметтік орта.
Отбасы белгілі дәстүрлердің, ... ... ... Онда бала ... рет өмір ... танысады, моральдік нормаларын
игереді. Сондықтан отбасылық өмір жеке ... ... ... өсуінің негізі.
Отбасы оқыту мен тәрбие жұмысындағы мектептің одақтасы. Ол ... ... ... ... байланысты болуды өте жақсы түсінеді.
Отбасы тәрбиесі – бұл ... ... бір ... ... ... ... Өкімет отбасыға үнемі қамқорлық жасауда.
Оған дәлел: балалар ... ... ... ... толық
қанағаттандыру, балалардың еңбек, спорт лагерьлерінің, жас ... ... ... және ... ... үйірмелердің
жұмысын кеңейту; ананы, балалық шақты қорғауға ... ... ... ... ... үшін ... демалыс үйлерінің жүйесін
кеңейту; аналар жағдайын еске алып, әйелдердің ... ... ... ... ... бірі – ... ... әрекетін
ұйымдастыру. Бұған баланың күн ырғағы, міндеттері, қойылатын ... ... ... ... оқу- ... бос ... ұйымдастыру жатады.
Отбасының өзіне тән ерекше функциялары бар. Олар ... ... ... әрі ... ... ... шаруашылық функциясы,
отбасы мүшелерінің өзара және туған-туысқандарымен қатынас жасау функциясы.
Отбасы тәрбиесінде халқымыздың ғасырлар бойы қалыптасқан ... ... ... алу өте ... ... ... жағдайында жас-ұрпақ тәрбиесіндегі жетекші
буын ата мен әже іс-әрекетінің төңірегінде ... ... ... мен шеше негізгі еңбек иелері, отбасы қажеттілігін қамтамасыз етушілер.
Ал ата мен әженің өмір ... өз ... ... ... ... ... ... денсаулық бағбанының, орынды тәртіп пен
мінез-құлықтың мектебі болып табылады.
Қорыта айтқанда, күнделікті ... ... ата ... әже
бауырының жылылығын сезбей өскен бөбектің рухани жан дүниесіне нұқсан келе
береді.
Өскелең жас ұрпақ қазақ шаңырағының ... ... ... ... аға ұрпақ дәстүрінен аттамағаны жөн.
Пайдаланылған әдебиеттер
1 Жақыпов. Қ. Баланы отбасында тәрбиелеу. – А,Қазақ ССР ... 1987 – 24 ... Абай ... ... Ұлттық Педагогикалық Университеті. Педагогика.
А,2003
3 ... ... ... ақыл-ойының қазынасы. І ... ... А,2005

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
IX-XII ғасырлардағы қазақ отбасы тәрбиесінің қалыптасуы мен дамуы53 бет
Отбасы және отбасы тәрбиесінің бала дамуында алатын орны4 бет
Отбасы және отбасы тәрбиесінің бала дамуында алатын орны туралы27 бет
Отбасы тәрбиесінің мазмұны38 бет
Отбасы тәрбиесінің негізі27 бет
Аддиктивті жүріс-тұрыспен психологиялық жұмыс туралы4 бет
Бала тәрбиесіндегі халықтық ұстанымдар (отбасы тәрбиесі)6 бет
Балалар мүсінінің бұзылуы. Сколиоз51 бет
Мағжан жұмабаевтың тәрбие туралы көзқарасы4 бет
Мектеп жасына дейінгі балалармен жұмыста салауатты өмір салтын ұйымдастыру28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь