Төменгі сынып оқушыларының білімі мен дағдысын бақылау әдістері

Кіріспе ... ... ... ... 3

І.тарау.
Бастауыш сыныпты оқытудың ғылымилылық принцип.
1.1 Төменгі сынып оқушыларын оқытуда қолданылатын әдістер ... ... ... ... ... 9
1.2 Бастауышта білім берудің мазмұны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...17

ІІ.тарау.
2.1 Төменгі сынып оқушыларының білімі мен дағдысын бақылау әдістері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..21
2.2 Оқушылардың білімін бақылау және бағалау ... ... ...22

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Кіріспе
Қазіргі кезде пайдаланылып жүрген мектеп бағдарламаларын жете зерттеудегі аса бір күрделі міндет педагогикалық жағынан дұрыс деп табылған ғылым негіздерінің әрбір бастауыш курсының қол жетерліктей болуы мен ғылымилылығын үлестіруді іске асыру болып отыр. Оқытудың ғылымилылық принципі нәтижесінде мектеп оқушыларды ғылым, техника және мәдениет дамуының қазіргі заманғы деңгейіне сай біліммен қаруландыруды қолға алып отыр. Алайда, қазір пайдаланып жүрген бағдарлама жасау үстінде барлық пән бойынша комиссия мына пікірді бір ауыздан қолдады, «орта мектеп оқушыларының қолы жеткен дайындық пен даму деңгейі жағдайында, мектепте білім алу мазмұнына, ғылымның, техникалық және мәдениеттің маңызды жетістіктерінің өзін тура енгізуге мүмкін емес». Жаңа бағдарлама жобасының бірінші вариантын талқылау кезінде, оның кемшілігі әлі белгілі дәрежеде орныққан деп немесе мектеп оқушыларының оның меңгеруі қажет деп есептеуге болмайтын, қазіргі заманғы ғылымның осындай бөлімдерінің бағдарламаға енгізгендігі болып табылатындығы атап өтілді. Бастауыш сынып оқушыларының қазіргі ғылым жетістіктері мен танысуын өзін-өзі ақтаған, көкейкесті деп тіпті де қабылдауға болмайды. Мұнымен бірге оқушыларға жеткізілген теориялық мәліметтер, олар оқып үйренетін ереже оның дамуының қазіргі деңгейіндегі ғылыми біліміне қарама-қайшы келмеуін талап ету орынды.
Ғылыми принциптің осы аспектісі бағдарламалар мен оқулықтардың мазмұндарында қатаң сақталған, оны әрбір мұғалім күнделікті тәжірибесінде басшылыққа алуы тиіс.
Оқытуды бұлайша құру мектептің жоғары сыныптарына ауысу дәрежесіне қарай оқушыылардың қайта межеге және қайта оқуының қажеттілігін болдырмайды.
а) Ғылыми негіздерінің мектептік курсының бір мақсатқа бағытталған кұрылымы. Классикалық ғылымның негізгі қағидалары мен қазіргі заманғы ғылыми теориялардың дұрыс арақатынасын белгілеу талап етіледі. Мектепте білім берудің мазмұнында дәстүрлі мәселерді ескермеу, оларды жаңа және ең жаңа ғылыми негіздерінің көптеген курстарын төменгі сынып оқушыларының саналы оқып үйренуіне мүмкіндік жасамағандық және, екіншіден, оқушыларды адамзат баласы жасаған байлықтардан тұратын білімдермен қаруландыруға бағытталған мектептің, білім беру тәрбие қызметіне шек қойғандық болар еді. Пайдаланып жүрген бағдарламаның негізіне алынған, төмендегідей проблеманы шешу неғұрлым дәлелденген болып шықты: «Ғылым негіздерін оқытудың ғылыми-теориялық дәрежесін көтеру әрбір оқу пәнінің жетекші идеясын анықтау жолымен жүзеге асады, мұнан келіп оқытудың нақтылы мазмұны ашылуы тиіс. Сөйтіп педагогикалық міндет осы идеяларын қазіргі заманғы ғылым дамуының негізгі бағыттарымен сәйкес келуінен және мұнымен бірге мектеп оқушыларының, тіпті қарапайым түрде болса да меңгеруіне лайық болуынан тұрады. Білім берудің мазмұнын одан әрі қарай дайындау осы идеяны дұрыс түсінуге тірек болып табылатын, түсініктер мен ұғымдар қалыптасатын, материалды анықтаудан, жаңа идеялар оқып-үйренетін ұғымның номенклатурасын жай ғана кеңейтуге айналмай, ғылым негіздері материалды қазіргі ғылыми көзқарастар мен әдістердің көрінетін идеялармен ұштастыру үшін, тиісті курстардың құрылымы мен мазмұнын өзгертуден тұрады».
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Ақпанбек Г. Қазақтардың дүниетанымы. — Алматы, Қазақ университеті, 1989.
2. Айтмамбетова Б. Жаңашыл педагогтар идеялары мен тәжірибелері. -
А., 1991.
3. Айтмамбетова Б., Бозжанова К., т.б. Балаларды семьяда адамгершілікке
тәрбиелеудің кейбір мәселелері. - Алматы, 1985.
4. Айтмамбетова Б., Бейсенбаева. Тәрбиенің жалпы әдістері. - А.,1991.
5. АйғабыловаН. Бала мінезінің қалыптасуы және оны тәрбиелеу
жолдары. - А., Өнер. 1972.
6. Ахметов Ж. Балаларды мәдениеттілікке тәрбиелеу жолдары. //Қазақстан мұғалімі, А., 1994.
7. Алмаханова X. Жас өспірімдерге әстетикалық тәрбие бері. /Методикалық нұсқау. А., 1990.
8. Ақназаров Б. Класс жетекшісі. - А., Мектеп, 1973.
9. Әбенбаев С. Оқушы жастарға әстетикалық тәрбие беруді жетілдіру. А.,1992.
10. Ю.Әбенбаев С. Мектептегі тәрбие жұмысының әдістемесі. - А., 1999.
        
        Кіріспе	................3
І-тарау.
Бастауыш сыныпты оқытудың ғылымилылық принцип.
1.1 Төменгі сынып оқушыларын оқытуда қолданылатын әдістер....................9
1.2 Бастауышта білім берудің мазмұны...................................................................17
ІІ-тарау.
2.1 Төменгі ... ... ... мен дағдысын бақылау әдістері......................................................................................................................................................21
2.2 Оқушылардың білімін бақылау және ... ... ... пайдаланылып жүрген мектеп бағдарламаларын жете зерттеудегі аса бір күрделі міндет педагогикалық жағынан дұрыс деп ... ... ... әрбір бастауыш курсының қол жетерліктей болуы мен ғылымилылығын үлестіруді іске асыру болып отыр. ... ... ... ... ... ... ғылым, техника және мәдениет дамуының қазіргі заманғы деңгейіне сай біліммен қаруландыруды ... алып ... ... ... пайдаланып жүрген бағдарлама жасау үстінде барлық пән бойынша комиссия мына пікірді бір ауыздан қолдады, . Жаңа бағдарлама жобасының ... ... ... ... оның ... әлі белгілі дәрежеде орныққан деп немесе мектеп оқушыларының оның меңгеруі ... деп ... ... ... ... ғылымның осындай бөлімдерінің бағдарламаға енгізгендігі болып табылатындығы атап өтілді. Бастауыш сынып оқушыларының қазіргі ... ... мен ... ... ... көкейкесті деп тіпті де қабылдауға болмайды. Мұнымен бірге оқушыларға жеткізілген теориялық мәліметтер, олар оқып ... ... оның ... қазіргі деңгейіндегі ғылыми біліміне қарама-қайшы келмеуін талап ету орынды.
Ғылыми принциптің осы аспектісі бағдарламалар мен оқулықтардың ... ... ... оны ... мұғалім күнделікті тәжірибесінде басшылыққа алуы тиіс.
Оқытуды бұлайша құру мектептің жоғары сыныптарына ауысу дәрежесіне ... ... ... ... және қайта оқуының қажеттілігін болдырмайды.
а) Ғылыми негіздерінің мектептік курсының бір ... ... ... ... ғылымның негізгі қағидалары мен қазіргі заманғы ғылыми теориялардың ... ... ... ... ... ... ... берудің мазмұнында дәстүрлі мәселерді ескермеу, оларды жаңа және ең жаңа ғылыми негіздерінің көптеген курстарын төменгі сынып оқушыларының саналы оқып үйренуіне ... ... ... ... оқушыларды адамзат баласы жасаған байлықтардан тұратын білімдермен қаруландыруға бағытталған мектептің, білім беру тәрбие қызметіне шек ... ... еді. ... ... ... ... ... төмендегідей проблеманы шешу неғұрлым дәлелденген болып шықты: .
Оқу материалын жетекші ғылыми идеяның негізінде ұйымдастыру жалпы білім беретін орта мектептің 4-10 ... оқып ... ... ... ... ... курстары праграммаларының негізгі ерекшеліктері болады. Бұл принципті белгілі бір дәрежеде ... ... ... ... ... да іске ... мүмкіндік туды.
Мәселен, орыс тілі бастауыш курсының негізінде тілді жан-жақты дамыту жатады. Бұл міндетке фонетиканы, ... ... ... ... оқып ... ... , 1-3 сыныптардағы орыс тілі программасының түсінік хатында ... ... ... ... ... ... ... сандар мен негізгі шаманың арифметикасы болып табылады. Натуралдық сандар мен ноль ... ... ... ... ... ... негізінде ашылады. Праграмма талап еткендей: . Математиканың бастауыш курсының маңызды идеясы тура және ... ... оның ... мен ... ... байланысты ашудан тұрады.
Ғылым негіздері курсының жетекші ғылыми ... ... ... ... ... ... табиғат тану бойынша бағдарламада біршама дәйекті түрде көрсетілген. ... ... ... ... өлі және тірі табиғаттың, адамдардың табиғаты мен еңбегі құбылысының өзара шарттылығы құрастырылады. Бейнелеу өнері бастауыш курсының басты ... ... ... ... ... көркем бейненің мазмұны мен формасының бірлігінің балалардың түсінуі үшін лайықты формада көрсету болып табылады. Оқушылар бұл ... ... ... ... түрлерінің процесінде де (натурасынан, тақырыптың және декоративтік салу), сондай-ақ ... ... ... ... ... де байқай алады. б) Ұғым жүйесінің қалыптасуы. Жетекші ғылыми идеяның негізінде ғылым ... ... ... ... білім берудің мазмұнында ғылыми принциптің жүзеге асуы жолдарының бірі ғана. Бұл принциптің маңызды ... ... ... барлық курстарының теориялық мәліметтерінің кеңеюі және оқытудың ұғымдық негізінің біршама дәйекті сақталуы болып табылады. Бастауыш ... ... ... ... ... ... өмір шындығын бейнелі түрде қабылдауға байланысты қалыптасатын түсініктердің рөлін ешбір кемітпейді. Табиғат құбылыстары жөнінде, ... ... ... ... кездегі техника туралы, көркемөнер шығармалары туралы берілетін түсініктер ... ... ... материалдың елеулі бөлігін құрады.
Бағдарламалық материалды игеру деңгейі, демек, оқыту ісінің әсерлігі де көрнекіліктің әр алуан құралдарын пайдаланып отыруға көп ... ... ... ... көрсетіп кеткеніміміздей, белгілі бір жағдайларда көрнекі құралдарды пайдаланып отыру оқушылардың абстрактілік ойын ... ... ... бірге оқушылар тарапынан аса маңызды ойлау маңызды операцияларының меңгеруіне ... ... ... ... ... дәрежесін көтеру, бастауыш сыныптарда меңгерілуге тиісті мәліметтер көлемінің өсуі төменгі сынып оқушыларын оқытудың түсініктілік проблемасын айтарлықтай күрделендіріп отыр. Бұл ... ... ... ... ... артық бағалау қандай қауіпті болса, кем бағалауда да соншалықты қауіпті. Бала псхологиясы мен педагогикалық психология ... ... ... ... ... мазмұны мен әдістерін өзгерте отырып, балаларға жекелеген психикалық процестер мен функцияларды дамыту жағынан ... ... қол ... ... ... ... ... сынып оқушылары әдетте анағұрлым ересек жасқа тән деп есептеліп келген психикалық ... ... ие бола ... ... ... ... жасындағыларының өзінде ойлаудың теориялық формаларының пайда болуы). Бұл негіздеме бізге адамның жасына қатысты ұғымды жоққа ... үшін ... ... ... ... , ... жасқа қатысты ұғым жекелеген ерекшеліктердің карапайым қосындысымен емес, баланың жеке ... тән ... ... ... ... айырмашылықтармен және дамудың дәл осы кезеңге лайықты ерекше тенденцияларымен сипатталады. Басқа сөзбен айтқанда, баланың жасына қатысты психиологиялық сипаттама оған тән ... ... ... оның жеке ... ... жас кезеңдегі әр түрлі құрылысымен- оның қажет ету аясымен, оның ақыл - ой ... және оның өмір ... ... ... ... сипатымен айқындалады.
Оқушыларға жоғары теориялық және практикалық дайындығын үйлестіру мектептің ең маңызды міндеті болды және болып қала берді. Оқытудың теориялық деңгейін ... ... ... жетілдірумен қоса жүргізбейінше тиімді деп санауға болмайды. Мұндай жақсартудың орын алғандығын осы зерттеу жұмысында ... ... ... ... ... ... ... оқушылардың білім деңгейі мен дағдыларының арасында белгілі дәрежеде алшақтықтың бар ... ... ... ... ... ... де орын ... Бұған оқушыларға ұсынылатын грамматикалық тапсырмалардың төмен орындалу нәтжелері дәлел бола алады. Ол нәтижелер ұсынылатын тапсырмалар мазмұнының табиғи түрде ... ... ... ... Сынып жоғарылаған сайын нашарлай түсуде.
Егер грамматикалық тапсырмалар ... ... ... емле ... ... ... ... сапалы меңгергендігін тексеруді мақсат етіп қойғандығын еске алсақ, оқушылардың бірер бөлігінің орфографиялық дағдыларды формальды меңгергендігі айқын болады. ... ... ... есте ... ... ... ... орфограммаларға қатысты жіберілген қателер мен сөйлемдердегі сөздерді талдау арқылы теориялық ережелерді қолданылуын еске түсіруге ... ... ... ... қателер арасындағы үлкен айырмашылықтардың да орын алып отырғандығын көреміз. Төменгі ... ... ... ... өте ... ... ... және жазбаша байланыстыра сөйлеу дағдыларының деңгейі болып отыр. Жаңа программа бойынша оқытуда бұл міндеттің шешуі қандай да бір ... ... ... ... ... ... практикалық тапсырмаларды орындаған кезде алынған білімін саналы түрде пайдалана алмауы математикадан бақылау жұмыстарын жүргізген ... де ... Егер ... ... ... ... есте сақтауға негізделген есептерді үшінші сынып оқушыларының аз бөлігі ғана ... ... ... ... орындау тәртібін оқушылардың көпшілігі бұзып отырады. Үшінші сыныптардың оушылары көбіне шамаларды ... ... ... ... ... ... мысалдың нәтижелері бойынша іздестіріп табуда, амалдар компононттері мен нәтижелері арасындағы тәуелділіктерді анықтауда қиналады. Геометриялық фигураларды құрастыру және олардың ... ... ... кезінде ойланбай қолдануды талап ететін практикалық ... ... ... ... ... орындай алмады.
Зерттеу объектісі. Жалпы білім беретін орта мектептердегі бастауыш сыныпты ... және ... - ... беру ... ... мақсаты. Республика экономикасының өркендеуі кезеңіндегі жалпы білім беретін мектептерінің педагогикалық проблемаларын айқындау, жас ... ... және ... ... ... ... көрсету, оны іске асыру.
Зерттеудің міндеттері:
Жалпы және кәсіптік білім берудің ... - ... ... ... ... ... ... және кәсіптік орта, жоғары оқу орындарына түсуге даярлау.
Білім берудің қазіргі кездегі жоғары талаптарға сай жазылған оқу бағдарламалары оқулақтарға ... ... ... беру ... ... ... үш ... циклдері кіреді: ғылыми жаратылыс, гуманитарлық циклдер, еңбек және дене ... ... ... ... ... ... ... принципі.
+ Төменгі сынып оқушыларын оқытуда қолданылатын әдістер
Қазіргі кезде пайдаланылып жүрген мектеп бағдарламаларын жете зерттеудегі аса бір ... ... ... ... ... деп ... ғылым негіздерінің әрбір бастауыш курсының қол жетерліктей болуы мен ғылымилылығын үлестіруді іске асыру болып отыр.
Оқытудың ғылымилылық принципі ... ... ... ... техника және мәдениет дамуының қазіргі заманғы деңгейіне сай біліммен қаруландыруды қолға алып отыр. Алайда, қазір пайдаланып жүрген бағдарлама ... ... ... пән ... ... мына ... бір ... қолдады, . Жаңа бағдарлама жобасының бірінші вариантын талқылау кезінде, оның кемшілігі әлі ... ... ... деп ... ... ... оның меңгеруі қажет деп есептеуге болмайтын, қазіргі заманғы ғылымның осындай бөлімдерінің багдарламаға енгізгендігі болып ... атап ... ... ... ... ... ... жетістіктері мен танысуын өзін-өзі ақтаған, көкейкесті деп тіпті де қабылдауға болмайды. Мұнымен бірге окушыларға жеткізілген теориялық мәліметтер, олар оқып ... ... оның ... қазіргі деңгейіндегі ғылыми біліміне қарама-қайшы келмеуін талап ету ... ... осы ... ... мен ... мазмұндарында қатаң сақталған, оны әрбір мұғалім күнделікті тәжірибесінде басшылыққа алуы тиіс.
Оқытуды бұлайша құру мектептің ... ... ... ... ... оқушылардың қайта межеге және қайта оқуының қажеттілігін болдырмайды. Классикалық ғылымның негізгі қағидалары мен ... ... ... ... ... ... белгілеу талап етіледі. Мектепте білім берудің мазмұнында дәстүрлі мәселерді ескермеу, оларды жаңа және ең жаңа ... ... ... ... ... ... оқушыларының саналы оқып үйренуіне мүмкіндік жасамағандық және екіншіден, оқушыларды адамзат баласы жасаған байлықтардан тұратын ... ... ... ... білім беру тәрбие қызметіне шек қойғандық болар еді. Пайдаланып жүрген бағдарламаның негізіне алынған, төмендегідей проблеманы шешу неғұрлым ... ... ... . Оқу ... ... ... ... негізінде ұйымдастыру жалпы білім беретін орта мектептің 4-10 сыныптарында оқып үйренетін, ғылым негіздерінің бірқатар жүйелі курстары праграммаларының ... ... ... Бұл ... ... бір ... ... мектептің жекелеген праграммалары құрылымында да іске асыруға мүмкіндік туды.
Математиканың бастауыш курсының негізі натуралдық сандар мен негізгі шаманың ... ... ... ... сандар мен ноль арифметикасының теориялық мәселелері соңғы жиынтық әрекеттері негізінде ашылады. Праграмма талап еткендей: , 1-3 сыныптардағы орыс тілі ... ... ... осылай айтылған.
Математиканың бастауыш курсының негізі натуралдық сандар мен негізгі шаманың арифметикасы болып табылады. Натуралдық ... мен ноль ... ... ... ... ... ... негізінде ашылады. Праграмма талап еткендей: . Математиканың бастауыш курсының маңызды идеясы тура және ... ... оның ... мен ... ... ... ашудан тұрады.
Ғылым негіздері курсының жетекші ғылыми идеясының айналасына бүкіл бағдарламалық материалды ұйымдастыру табиғаттану бойынша бағдарламада біршама дәйекті түрде көрсетілген. Бағдарламаның ... ... ... өлі және тірі табиғаттың, адамдардың табиғаты мен еңбегі құбылысының өзара шарттылығы құрастырылады.
Жетекші ғылыми идеяның негізінде ғылым ... ... ... - ... ... ... мазмұнында ғылыми принциптің жүзеге асуы жолдарының бірі ғана. Бұл принциптің маңызды көрінуі ғылым негіздері барлық курстарының теориялық ... ... және ... ... негізінің біршама дәйекті сақталуы болып табылады.
Бастауыш сынып бағдарламасында ... ... ұғым ... ... ... оқу әрекеті процесінде, балалардың соған сәйкес құбылысты тікелей байқауы кезінде қалыптасады. Мұндай әрекетке, мысалы, келесі жұмыс түрлерін жатқызуға ... ... ... ... арифметикалық амалдың мысалдар мен және ішінара әріптік символдардың кіріспесімен,қосындысының орналастырушылық және байланыстырушылыққасиетімен ... ... ... қатысты көбейту және бөлуқасиетімен, көбейтудің орналастырушылық қасиетімен (2-сынып),теңестірумен (1-3 сынып); өзгермелі (2-сынып), теңсіздіпен (2-3сыныптар) шама ... ... ... ... ... және ... танысу.
Төменгі сынып оқушылары практикалық танысу жолымен бірқатар геометриялық ұғымдарды: түзу және қисық сызық, түзу кесінді, кесіндінің ұзындығы, төрт ... ... көп ... ... ... ... Бастауыш сыныптарда ұғымдық негіздерін дәйектілікпен жүзеге асыру өмір шындығын бейнелі түрде қабылдауға байланысты қалыптасатын түсініктердің ролін ... ... ... ... ... ... ... туралы, қазіргі кездегі техника туралы, көркемөнер шығармалары туралы берілетін түсініктер бастауыш сыныптардағы ... ... ... ... құрады. Бағдарламалық материалды игеру деңгейі, демек, оқыту ісінің әсерлігі де көрнекіліктің әр ... ... ... ... көп ... тәуелді келеді. Бұрынынырақта көрсетіп кеткеніміміздей, белгілі бір жағдайларда көрнекі құралдарды пайдаланып отыру ... ... ойын ... емес, сонымен бірге оқушылар тарапынан аса маңызды ойлау маңызды операцияларының меңгеруіне септігін тигізеді.
Көп мәселенің ... сол ... ... ... ... ... Мұғалімнің сабақ үстінде қандай да бір көрнекі құралдарға қандай роль жүктейтіндігінің де едәуір ... бар. Оқу ... әр ... ... ... оның ішінде көрнекі құралдар мен мұғалімнің өз сөзін бір- бірімен дұрыс ұштастырып отырудың мәні зор. Көрнекі кұралдарды оқушылардың оқу ... ... ... екі ... ... ... ... көрнекі құралдармен таңбалы көрнекілікке бөлуге болады. Бірінші топтың көрнекі құралдары (картиналар, фотосуреттер, суреттер, диапазитивтер, диафильмдер, кино үзінділер, кино фильмдер ... ... және т.б.) ... ... мен ... ... кезінде сезімдік қабылдауына оқушылардың арқа сүйеуіне жәрдем беріп отырады. Екінші жағдайдағы көрнекі құралдар (схемалық көлемді модельдер, ... ... ... ... ... объектілердің күрделі байланыстарын, өзара тәуелділігін және қатысын, олардың нақтылы, бейнелі қабылдауға ... ішкі ... ... үшін ... ... ... болсын изоморфизм мен қарапайымдылық ұштастырылып отыруы керек.
Көрнекі құралдардың изомофизмі туралы айтқанымызда оқылып жатқан объектілердің құрылымы және ... ... ... ... ... ... ол ... қандай формада жүзеге асырылмасын, тепе-тең екендігін естен шығармау керек. Кабылдау қарапайымдылығы мәселесіне ... ... ... ... ... оқылатын объектің барлық маңызы шамалы бөлшектері мен ұсақ түйек жақтары керексіз етіліп, ұғымдардың негізгі қасиеттерін немесе түсініктерін басты ... ... тек ең ... ... мен ... ғана ... ... қол жеткізіледі.
Көрнекілітің әр құралы оның жоғары әсерлілігін қамтамасыз ететін оқу ... өзі ... ... өзіне ғана тән ерекше қызметке ие болып отырады.
Көрнекілік құралдарының әр алуан дидактикалық қызметіне және мүмкіншіліктеріне ... ... ... үстінде комплексті түрде оларды қолдану қажет. Тек осы жағдайда ғана сабақ алдына қойылатын әрбір танымдық міндетті шешу бағытында ... ... қол ... болады.
Көрнекіліктің әртүрлі құралдарын комплексті түрде қолдану қажеттігі оның сабақ үстінде әр ... ... ... ... ... ... ете ... да байланысты.
Сонымен бірге көрнекілік құралдарының әлденеше түрін тек оқылып жатқан құбылыстың әртүрлі ... ашып ... ал оның ... ... тек белгілі түрімен сенімді түрде және толық бейнелей алуға болатын ... ғана ... ... Көрнекі құралдарды іріктеу үстінде олардың мүмкіндігін әрбір оқу пәнінің өзіндік ерекшелігімен және әрбір сабақтың мазмұнымен салыстырып алу қажет. Бұл арада ... ... ... ... ... ... ... қолдана білмеудің білім меңгеруге тигізетін кері әсерін Е.Н:Кабанова - Меллер де атап ... ... ... ... пайдалану тиімділігі сабақ үстінде олардың әр түрін педагогикалық жағынан орынды ұштастыра білуге ғана емес, сонымен бірге көрнекілік пен ... да ... ... атап ... ... ... ... байланысты болады.
Көрнекі құралдар мен мұғалім сөзін ұштастыру проблемасы Л.В.Занковтың және деген еңбектерінде анағұрлым толық қолданған. Л.В.Занковтің пікірінше, ... сөзі мен ... ... ұштастырудың алты формасы бар:
1-форма: мұғалім сөздің көмегімен оқушылар жүргізетін бақылауға жетекшілік жасайды, ... ... ... оның ... ... ... мен ... туралы бөлімді оқушылар бақылау процесінде көрнекі объектінің өзінен алады.
2-форма: мұғалім сөздің көмегімен оқушылардың өздері көрнекі объектілерге жасаған бақылаулары негізінде және ... ... ... негізінде балаларды құбылыстар арасындағы қабылдау процесінде көзге көріне қоймайтын байланыстарды саналы түрде ұғынуға және ... ... ... ... ... оның ... ... қасиеттері мен қатынастары туралы мәліметтері оқушылар мұғалімнің сөз мәлімдемесінен алады, ал көрнекі құралдар сөзбен ... ... ... ... ... түсу ... атқарады.
4-форма: мектеп оқушыларының көрнекі объектіге жасаған ... ... ... ... ... ... ... оның тікелей қабылданатын қасиеттері мен қатынастары туралы бөлімді оқушылар бақылау процесінде ... ... ... ... ... ... көрнекі объектіге жасаған бақылауларына сүйене отырып, педагог ... ... ... ... ... ... байланыстар туралы хабарлайды, яки қорытынды жасайды, жекелеген деректерді біріктіреді, жинақтайды.
5-форма: көрнекі түрде көрсете ... ... ... ... бар ... ... істегенде орындауға тиісті іс-әрекеттерге қатысты, сондай-ақ ол іс-әрекеттердің орындалу әдістеріне қатысты нұсқау береді.
6-форма: педагог сөздің жәрдемімен оқушыларға ... бар ... олар ... ... ... орындау әдістері жайында нұсқау береді, мұның өзінде мұгалімнің нұсқауы қолма-қол көрсетіліп отырады.
Эксперименттік жұмыстың нәтижелеріне анализ жасай ... ... ... нәрсенің сыртқы бейнесімен таныстырған кезде мұғалімнің сөзі мен ... ... ... 1- ... аса тиімділігін және 3- форманың басқалардан гөрі тиімділігі болып табылады.
1.2. Бастауышта білім берудің мазмұны
Бастауыш ... ... ... ... көтеру, бастауыш сыныптарда меңгерілуге тиісті мәліметтер көлемінің өсуі төменгі сынып оқушыларын оқытудың түсініктілік проблемасын айтарлықтай күрделендіріп ... Бұл ... ... ... ... мүмкіншіліктерін артық бағалау қандай қауіпті болса, кем бағалауда да соншалықты қауіпті.
. К.Д.Ушинскийдің деген пікірінің ... әлі ... ... ... ... мен ... ... саласындағы соңғы зерттеулер оқыту ісінің мазмүны мен әдістерін өзгерте отырып, балаларға ... ... ... мен ... ... ... ... жетістіктерге қол жеткізуге болады; осының нәтижесінде төменгі сынып оқушылары әдетте анағүрлым ересек жасқа тән деп есептеліп келген психикалық ... ... ие бола ... ... ... ... ... теориялық формаларының пайда болуы).
Бұл негіздеме бізге адамның жасына қатысты үғымды жоққа шығару үшін тіпті дәрменсіз тәрізді көрінеді , ... ... ... ұғым ... ... ... қосындысымен емес, баланың жеке басына тән кейбір түтас қүрылымдық өзіндік айырмашылықтармен және дамудың дәл осы ... ... ... тенденцияларымен сипатталады. Басқа сөзбен айтқанда, баланың жасына қатысты психиологиялық ... оған тән ... ... ... оның жеке ... әрбір жас кезеңдеп әр түрлі құрылысымен- оның ... ету ... оның ақыл ой ... және оның өмір ... ... қатынасының ерекше сипатымен айқындалады.
Н.П.Ерастовтьщ оқу материалының игерімділік белгілерін зерттей қоытындылары атарлықтай көңіл аударарлықтай. Оның пікірінше, мұндай белгілер бесеу :
* ... ... ... ... ... ... ... ісінің тәрбиелік міндеттері талап етеді: ғылымныңнегізгі ... ... ... және ... ... заңдары жөніндегі дұрыстығын анағұрлым айқын дәлелдейді.
* Шолымдылық. Оқу материалынан шолымдылығы оқыту ... ... ... ... қосындысын жүйелеуге,тұтастай қамтуға кедергі жасамайтындай мөлшерімен сипатталады:
* ... Оқу ... ... ... ... ... есте сақтауға және операцияжасауға ыңғайлы етіліп тұжырымдалған жалпыға бірдей міндеттінормалар мен ережелерді ... ... ... Жеңілділік. Оқу материалының ... ... ... маңызды, ... ... және ... ... ... ... негізделгенформаларын таңдап алумен сипатталады;
* Үлестірімділік. Оқу ... ... ... іс ... ... оқу процесінің ... және ... жас ... ... оқу жылдары бойыншаорналастыруы.
Сабақтың ең басты мақсаты оның ... ... ... ... баяндайтын материалдың дәлдігі болып табылады. Бірде-бір сабақ, тіпті әдістемелік түрғыдан алғанда өте тамаша сабақтың өзі де, егер оны ... ... ... ... берілетін білім картинасын бұралмайтындай, оқушыларды өмір шындығы туралы теріс түсініктерді тутызатындай фактіліктілік қателіктер дәлсіздіктер ... ... ... сабақ өтті деуге болмайды.
Балаларды мектепке түсуге дайындау жөніндегі мәселе оқытудың түсініктілігі үлестірмелілігі ... іс ... ... оқу процесінің міндеттеріне және ... ... жас ... ... оқу ... ... орналастыруы. Сабақтың ең басты мақсаты оның теориялық, ғылыми мазмүны, мұғалім баяндайтын материалдың дәлдігі болып табылады. ... ... ... ... ... ... өте тамаша сабақтың өзі де, егер оны баяндау барысында мұғалім фактіден берілетін білім картинасын ... ... өмір ... ... ... ... ... фактіліктілік қателіктер дәлсіздіктер жіберіп отырса, қанағаттанарлық сабақ өтті деуге болмайды.
Балаларды мектепке түсуге дайындау ... ... ... түсініктілігі проблемасына тығыз байланысты.
Жас баланы мектепке дайындау жөніндегі жүмыстың мазмүны ол баланы қазіргі кезде мектеп жасында кәмілеттілік деп ... ... ... ... міндеттері мен белгіленеді.
Бастауыш білімге окудың жаңа мазмүнына көшкен кезде мүғалімдер, мектеп басшылары мен әдіскерлер арасында бү_л бағдарламаларды материалдарды тек мектепке ... ... ... есеп ... және аздап жаза білуге үйренген балалар ғана меңгере алады деген пікір кең өріс алды. Алты жасар балаларды бүған ата-аналар ... ... ... сыныптардың мұғалімдері мұның алдындағы оқу жылы ішінде үйретуі керек деп есептелінді.
Бірте-бірте ерекше түрі-келешектегі бірінші сынып оқушыларының ата-аналарымен әдістемелік сабақтар ... ісі ... ... бірінші сынып оқушылардың ата- аналар жиналыстарында мүғалімдерден: , - деген сөздерді жиі естуге болады. 1- сыныпқа ... ... ... болмауы оның табиғи кемістігі ретінде қарау жағдайлары да кездесіп отырады. Әсіресе мұндай жағдай бірқатар пәндер шетел тілдерінде оқытылатын ... жиі орын ... ... ... ... нәрсе- оқуға үйрету емес, бұл мектеп міндетіне жатады, әр сәбидің білімді бағдарлама талаптарының осы заманғы дәреже-деңгейінде меңгеруін ... ... ... ... ... ... табылады. Бүл істе көп нәрсені ата-ананың қайсысы болсын орындай алады.
Ата-аналар бала мектепке ... көп ... оның ... ... ... ... жұмыс істейтін болса, мүғалімге үлкен көмек көрсетеді. Ашығына келгенде, жетік тіл-жетілген ... аса ... ... бірі ғой. Жас ... дыбыстарды дүрыс айта білуге, айқын дикцияға дүрыс ... ... ... әр ... ... үйретудің маңызы зор. Оны біртіндеп сүрақтарға толық жауап қайтаруға, айтайын дегенін жүйелі, түсінікті етіп баяндауға ... ... ... тілі мен ісін ... әңгімелер мен ертегілер тыңдату және оларды қайта айтқызу, тақпақтар ... ... ... кезінде айналадағы нәрселер туралы балалармен кеңес жүргізу, олпрдың күн бойында көрген-білгендері туралы әңгімелету, суреттер қарау және олардың мазмұны туралы ... ... ... ... ... ... байқағыштық қасиеттерін дамытуға, нақты ситуацияларда дүрыс бағдар жасай білуіне игі ықпал жасайды.
ІІ - тарау
2.1 Төменгі сынып ... ... мен ... ... ... жоғары теориялық және практикалық дайындығын үйлестіру мектептің ең маңызды міндеті ... және ... қала ... ... ... ... ... оқушылардың дағдыларын жетілдірумен қоса жүргізбейінше тиімді деп санауға болмайды. Мүндай жақсартудың орын алғандығын осы ... ... ... ... айқын дәлелдейді. Алайла сөйте түрғанымен оқушылардың білім деңгейі мен ... ... ... дәрежеде алшақтықтың бар екендігі мектептердің едәуір бөлігінде қазірдің өзінде де орын алуда. Бұған оқушыларға ұсынылатын ... ... ... ... ... дәлел бола алады. Ол нәтижелер ұсынылатын тапсырмалар мазмүнының табиғи түрде біртіндеп ... ... ... ... ... ... нашарлай түсуде.
Егер граматикалық тапсырмалар оқушылардың диктанттарды пайдаланылған емле ережелеріне негізделген мәселелерді қаншалықты сапалы меңгергендігін тексеруді мақсат етіп қойғандығын еске ... ... ... бөлігінің орфографиялық дағдыларды формальды меңгергендігі айқын болады.
Сонымен бірге ережелерді есте сақтап отыруды ... ... ... қатысты жіберілген қателер мен сөйлемдердегі сөздерді талдау арқылы теориялық ережелерді қолданылуын еске түсіруге байланысты берілген орфограммаларды жіберілген ... ... ... ... да орын алып ... ... Білім мен дағдыны тексерудің маңызы мен формалары
Әрбір оқушылардың терең де тиянақты білім алуы ... ... ... ... ... ... отыруы жағдайында қамтамасыз етілуі мүмкін. тек осы ... ғана ... ... ... мен ... ол ... дер кезінде жойып отыруға, олардың артта қалуын алдын-ала болдырмауға болады. Оқушылардың бағдарламалық материалды қаншалықты меңгергендігі туралы мұғалімнің негізгі хабар алып ... көзі ... ... мен ... ... әр ... ... екндігі айқын оларды барынша жетілдіре түсу оқу процесінің барлық жағдайын жетілдіру ісіндегі аса маңызды бағдардың бірі ... ... орай ... ... дәрежесін жүйелі, терең және объективті түрде айқындап білу ісі қамтамасыз етуге тапсырушылықпен алмастырылатын; ... ... ... ... ... ... артта қалушылығына профилактика жасау емес, баға қою болып есептелінетін мектептер әлі де ... ... ... бір ... ... егер ол білімнің нақты деңгейін айқындай алатын болса, оқушыларға дайындық беру ісіндегі кемшіліктердің себептеріне немесе жетістіктердің шарттанрына ... ... үшін ... бере ... ... кері ... ... атқарады, өйткені ол білім меңгеру және дағдыларды қалыптастыру процесіне басшылық жасауға мүмкіндік береді. Солай бола тұрса да өте көп ... кері ... ... ... ... тек әр қилы ... түрлері ғана қосылады да оның барлық түрлері формалары есепке алынбай сырт қалады. Міндет оқушылар білімін тексерудің ... ... ... және оларды жақсарта түсу болып табылады.
Ауызша сұрақтың әсерлілігіне ... ... оны ... ... ісін ... ... етіледі. Оны жүргізген кезде оқушылардан олардың нақты материалды білуінде, сондай-ақ үғымдардың, тұжырымдардың, ережелердің анықтамаларын білуінде талап етіп ... ... ... білім тексерудегі ең басты нәрсе қаралып жатқан құбылыстың мәні қаншалықты ұғынылғанын айқындау, оларды дүрыс түсіндіре және дәлелдей білу, теориялық білімді ... да ... ... ... түсу баға ... және ... әрекеттерді орындауға қолдана білуді айқындау болып табылады.
Сонымен бірге ауызша сұрауды тиімді етіп үйымдастыра білу жаппай және дербес сұрау жұмысын ... ... ... мұғалімнің жеке оқушылар мен жүргізетін әңгімесі кезінде ... ... ... ... ... айналысуын қамтамасыз ете білу қажет. Тексеру жүмыстарының сипаты мен мазмұны машықтану жаттығуларын қайталап кетпей, оқушыларға жаңа жағдай ... ... ... практикада белгілі дәрежеде өздігінен пайдалана білуді талап ететіндей болуын ойластыру қажет. Сондықтан практикалық бақылау ... ... ... бұрыналынған білі мен дағдыларды еркін түрде қолданып отыруды талап ететін тапсырмаларды да қосып отыруы керек. Олар өз ... ... ... тәсілдерінің игерілуін тексеретін, оқылып жатқан нақты материал негізінде әр алуан танымдық міндеттерді шешіп ... ... ... ... болуы тиіс.
Бағалаудың бұлжымас төрт ұстанымы бар:
1. Бағалау және баға - оқу үрдісінің ажырамас бір түтас құрамдас ... Бүл үш ... ... ... -- ... әдісі мен құралы, оқыту мен оқудың қозғаушы ... ... ... не сынақ алу - білім сапасын жетілдірудің, оқушының басқа да қасиеттерін ... , ... ... ... ... мен оқушының жан-жақты ынтымақтастық қарым қатынасын қалыптастырады, жағымды ықпал етеді.
2.Бағалау және баға оқушыларды өмірге үйретеді, ... ... Бүл ... да өзара сабақтас үш дәйектемеден түрады: үлгерімді ... ... ... етеді; тәрбиенің маңызды қү_ралы; оқушылардың белсенділігімен ынтасын арттырудың қүралы.
З.Бағалау мен баға барлық оқушылардың ... ... ... ... ... ... болуы керек, сонда ғана оның ғылыми дидактикалық түрғыдан нәтижелілігі қамтымасыз етіледі.
Оқушылардан тиісті жауап алып, олардың білімін тексеруге ... ... ... алу ... ... ... ... тақырыпты еске түсіруде қолданылады. Оқушылар білімін тақырыптық есепке алуды жүргізе отырып, олардың білімдерін нақты бағалауда карточка, перфокарта , ... жүйе ... ... ... деп ... дамытушы маңызы зор болатын ойындар кезінде де осылардың барлығымен танысады. Әсіресе баланы математика сабақтарына дайындау үшін заттарды ... ... ... ... ... ... өте ... Балалар сутет салуды үнатады, ал мүның өзі мектепте оқуға ... ... ... ... Балалар жанұяда интеллектуалдық жағынан дамытудың басқа да рационалды жолдары аз емес.
Ата-аналарды келешекте ... ... ... оқушылармен сабақтар өткізу әдістемесіне үйретуді үйымдастырумен қабат көптеген халық ағарту орындары мектептер жанынан алты жасар балалар топтарын құра ... ... ... бүл үшін ... ... ... да жасалды. Олардың көпшілігіне ортақ бір қате -- ... ... ... ... отырып дайындау ісін мектеп жасына дейінгі балаларды жанүяда оқыту ... ... ... орын ... Балаларды мектепке дайындау міндеттерін былайша теріс түсіну бірсыпыра жерлерде қазірдің өзіндн дн жойылмай отыр.
Мектепке дайындау сабақтарын сонымен бірге балаларды балалар ... ... - ... ... ... ... таныстыру үшін де, оларды мектеп өміріне қажетті нәрселерді пайдалана білуге ... үшін де ... ... Мүның бәрі мүғалімнің бірінші сынып оқушыларымен жүргізуге тиісті жү_мысын жеңілдетеді.
:: Оқытудың ... ... -- оның ... ... ... шарты. Дүрыс үйымдастырылған оқу процесінде оқытудың ғылымилылығымен бірімен-бірі тығыз дайындау ісін мектеп жасына дейінгі балаларды жанүяда оқыту ісімен ауыстыруға ... орын ... ... ... дайындау міндеттерін былайша теріс түсіну бірсыпыра жерлерде қазірдің өзінде де жойылмай отыр.
Қорытынды
Мектепке дайындау сабақтарын сонымен бірге балаларды балалар ... ... ... ... ... ... таныстыру үшін де, оларды мектеп өміріне қажетті нәрселерді пайдалана білуге үйрету үшін де пайдалану керек. Мұның бәрі ... ... ... ... ... ... жұмысын жеңілдетеді.
Қорыта келіп :
* Оқытудың түсініктілігін сақтау -- оның ... ... ... ... ... оқу ... ... бірімен-бірі тығыз ұштасып отырады. Әсіресетөменгі сынып ... ... ... үштасудың маңызы зор.
* Оқытудың ғылымилылығы мен ... ... ... ... ... түрде меңгеруін көтеріпотыратын бағдарламалық материалды іріктеп алу ... ... ... ... оқу ... әр пәнге және әр сабақтыңмазмұнына тән ерекшеліктерді ескере отырып оқытудың ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етіледі.
* Бастауыш білімге оқытудағы игерімділіктің маңызды шарттарының бірі - балаларды мектепке дайындау болып тыбылады. Ол мектеп бағдарламаларын қайталамауы ... оның ... ... - ... балалардың бағдарлама бағдарлама материалын жеңіл жәнебарынша тиімді меңгеруіне мүмкіндік бере дамуын қамтамасыз ету.
Қорыта келе ... ... ... ... ... ең табанды насихатшылары да машиналарды қолданудың белгілі дәрежеде шектемесі барлығын түсінеді . Мәселен, атты кітаптың авторлары оқыту машиналар ... беру ... ... орын ... ... ... олар ... орнына емес, қайта мұғаліммен бірге пайдалануы керек деп мәлімдейді. Оқытатын машиналар ең тәуір дегеннің өзінде пәннің ... ... ... бір ... пен ... қана ... ... Кейбір күрделірек машиналардың мүмкіншіліктері бүдан да зор, бірақ оқушыларды мұғалім ғана рухтандыра алады, оларға әнтузиазм бере алады, толық ... ... ... етілетін әлеуметтік шешімін қамтамасыз ете алады.
Сонымен, біріншіден олардың ең қарапайымдарын кеңінен пайдалауы керек, екіншіден, механикаландырылған бақылау қүралдарын жетілдіре түсу ... ... ... беру ... ... мұндай құралдарды балалардың білімін анықтаудың көптеген тәсілдерімен оқушылар анықтаудың творчестволық сипатта жүргізілуін қалайтын тәсілдерімен қабыстыра пайдалану керек.
Ол ұсыныстар ... ... ... Біз мектептің бірінші кезектегі міндеті оқушылардың сенімділігін тәрбиелеуді - білім берудің барлық ... ... ... ... ... ... Оқушылардың сенімділікке тәрбиелеу ең алдымен төменгі сынып оқушыларынан-ақ бастамасы қалана бастайтын дүниеге диалектикалық -- ... ... ... ... сүйеніп отырады.
Пайдаланылған әдебиеттер
* Ақпанбек Г. Қазақтардың дүниетанымы. -- Алматы, Қазақ университеті, 1989.
* Айтмамбетова Б. Жаңашыл педагогтар идеялары мен ... -А., ... ... Б., ... К., т.б. Балаларды семьяда адамгершіліккетәрбиелеудің кейбір мәселелері. - Алматы, 1985.
* Айтмамбетова Б., Бейсенбаева. Тәрбиенің ... ... - ... ... Бала ... қалыптасуы және оны ... - А., ... ... Ж. ... ... тәрбиелеу жолдары. //Қазақстан ... А., ... ... X. Жас ... әстетикалық тәрбие бері. /Методикалық ... А., ... ... Б. ... ... - А., Мектеп, 1973.
* Әбенбаев С. Оқушы жастарға әстетикалық тәрбие беруді жетілдіру. ... ... С. ... ... жұмысының әдістемесі. - А., 1999.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Информатикадан оқушылардың іс-әрекетін бақылау мен бағалау негіздері58 бет
Бастауыш мектеп оқушыларының сөйлеу дағдысын қалыптастыру әдiстемесi (1-2 сынып)119 бет
"Қазақстандағы және дамыған мемлекеттердегі тұтыну себетін, күнкөріс минимумын, ең төменгі еңбекақыны талдау"4 бет
2-сынып оқушыларының математикадан шығармашылық қабілетін дамыту70 бет
3 - сынып оқушыларының математика сабақтарындағы есептеу дағдыларын дамытуға модульдік оқытудың әсері62 бет
5-сынып оқушыларының қиялын ертегілер арқылы дамыту27 бет
XIX ғасыр тіл біліміндегі лингвистикалық мектептер мен бағыттар4 бет
Xix ғасырдағы салыстырмалы-тарихи тіл біліміне ғалымдардың қосқан үлесі4 бет
XIX ғасырдағы тіл білімі21 бет
XІХ ғасыр тіл біліміндегі лингвистикалық мектептер мен бағыттар туралы6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь