Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технологиясының мазмұны, міндеттері және ерекшеліктері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

І .ҚАРАПАЙЫМ МАТЕМАТИКАЛЫҚ ТҮСІНІКТЕРДІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ ӘДІСТЕМЕСІНДЕ ОЙЫН ТЕХНOЛОГИЯСЫН ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.1 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технологиясының мазмұны, міндеттері және ерекшеліктері ... ... ... .. ... .5
1.2 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технологиясын қолдану және дамыту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... 11

ІІ .ҚАРАПАЙЫМ МАТЕМАТИКАЛЫҚ ТҮСІНІКТЕРДІ ҚАЛЫПТАСТЫРУ ӘДІСТЕМЕСІНДЕ ОЙЫН ТЕХНOЛОГИЯСЫН ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ТӘЖІРИБЕСІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19
2.1 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойналатын ойындардың маңызы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
2.2 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойналатын ойындардың түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..24

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...31

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... 33
КІРІСПЕ

Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Қазақ халқы өзінің қоршаған дүниенің қыры мен сырын егжей-тегжей білуді баланың санасына ойын арқылы жастайынан сіңіре білуді көздеген. Ойын бала табиғатымен егіз. Өйткені, бала отбасымен және қоршаған ортамен тығыз араласа отырып, ана тілін үйренеді.
«Ойын дүниеге қарай ашылған үлкен жарық» деп В.А.Сухомлинский айтқандай, ойынсыз ақыл ойдың қалыпты дамуы жоқ және олай болуы мүмкін емес. Ойын дүниеге ашылған үлкен жарық терезе іспеттес, ол арқылы баланың рухани байлығы жасампаз өмірмен ұштасып айналадағы дүние туралы түсінік алады. Ойын дегеніміз – ұшқын, білуге құмарлық пен еліктеудің маздап жанар оты.
Ойын адамның өмір танымның алғашқы қадам. Ойын процесіде балалардың өздері ойнаушылардың мінез- құлқы мен өзара қарым- қатынастарын анықтайды және реттейтін ереже белгілейді. Баланың танымын алғашқы күннен бастап дамыту құралы да, балада оқу мен білімнің, тәрбиенің негізін қалыптастыратында - ойын әрекеті болып саналады.
Ойын арқылы баланың болашаққа көзқарасы қалыптасады. Кішіге қамқорлық көрсету, әлсізді қорғау, ренжітпеу, жолдастарымен ойын барысында бірлесе шешім қабылдау,үлкенді сыйлау,басқа адамның еңбегін бағалай білу дегенді олар күнделікті ойын негізінде сезінеді.
Қандай ойын түрі болсын, дидактикалық па, шығармашылық па, қимылды ма, сюжетті ме, әлде драмалық болсын баланың ой өрісін дамытады, сөздік қорын молайтады, адамгершілік қасиеттерін қалыптастырады, қиялдау, ойлау, есте сақтау қабілеттерін жетілдіреді. Ал сюжетті рөлді ойынның бір жағымды жағы, оны балалардың өзі жасайды және баланы өз құрбы- құрдастарымен дұрыс қарым қатынас жасай білуге бейімдеп, ұжыммен, яғни көпшілікпен санаса білуге дағдыландырады. Бұл ойындар ұзақ та қысқа да болуы мүмкін. Ойынның дербес әрекеті айқын өнерпаздық және шығармашылық сипатта болады[1].
Орыс педагогы В. А. Сухомлинский: "Ойын баланың алдынан өмір есігін ашып, оның шығармашылық қабілетін дамытады, ойынсыз ақыл - ойдың қалыптасуы мүмкін де емес" десе, ғалым Е. А. Покровский өзінің балалардың ойындарына арналған еңбегінде әрбір халықтың ойын туралы түсінігіне сипаттама береді.Мысалы: ежелгі гректерде "ойын" түсінігі балалардың қимылы деген ұғымды білдіреді, ал еврей халқында "ойын" сөзі қуаныш, шаттық сезімдерін сипаттайды - деп, барлық халқтың ойын түсінігінің түп - тамырының сабақтасып жатқандығы туралы тұжырым жасайды. Ойын - таным процесініңдамытудың негізгі болғандықтан әрбір тәрбиеші ұстаз оқыту мен тәрбие берудің мазмұнын үнемі ойын элементтерімен толықтырып отыру керек.
Сабақта ойынды дұрыс колдану үшін ұстазға ойындардың мазмұны мен өткізілу әдістемесін жете білу, әр бір тақырыпқа байланысты оқу жылының
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:

1. ҚР Білім туралы заңы 2009ж
2. Отбасы және балабақша журналы// Жаймағанбетова С
3. «Балаларға базарлық» - авторы – Әлімбаев М
4. Логика – авторы- Т.Идилова
5. Мясоед Т.А. «Интерактивные технологии обучения. Спец. семинар для учителей» М., 2004
6. Суворова Н. «Интерактивное обучение: Новые подходы» М., 2005.
7. «Қазақтың ұлттық ойындары» кітабы авторы: Базарбек Төтенаев
8. Алматы «Қайнар» баспасы 1994 ж.
9. Леушина A.M. Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесі. - Алматы, 1987.
10. А.А. Формирование элементарных математических представлений у дошкольников. -М., Просвещение 1988.
11. Отбасында және балабақшада баланы мектепке дайындау бағдарламасы. - Алматы, Шартарап, 2000.
12. Ветлугина Н.А. Балалар бақшасында математикалық түсінік беру методикасы. Алматы, «Мектеп» 1981.
13. Қарамолдаева Д. О Қарапайым математиканы оқыту теориясы мен әдістемесі.Алматы, Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті, 2011.
14. Елеуов Б., Жұмашев Ә. Балабақша меңгерушісіне арналған кітап . Алматы, «Мектеп» 1987.
15. Н.В.Мельник. Развитие логического мышления при изучении математики./Начальная шқола. 1997, №5 186.
16. О.Мұсабеков. Логикалық ойлау тәсілдерін қалыптастыпу. /Бастауымі балабақша№7-8. 1996.
17. М.С.Дауметова. Логикалық сұрақ-тапсырмалар. /Бастауыш балабақша. №6 200І, 206.
18. С.Демеусінова. Балалардың ойлау қабілетін логикалық есептер арқылы дамыту. /ИФМ 2000, №3 236.
19. Ә.Кенеш. Балалардың ойлау қабілетін арттыру. /ИФМ 1999, №2 96.
20. Р.Кәріпбаева. Ойлау қабілетін дамыту. /Бастауыш балабақша 1986, №3
21. Т.В.Никулина. Балалардың ойлау қабілетінің даму ерекшеліктері туралы. Бастауыш балабақша 1986, №5 36.
        
        КІРІСПЕ
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Қазақ халқы өзінің қоршаған дүниенің қыры мен ... ... ... баланың санасына ойын арқылы жастайынан сіңіре білуді көздеген. Ойын бала ... ... ... бала ... және қоршаған ортамен тығыз араласа отырып, ана тілін үйренеді.
деп В.А.Сухомлинский айтқандай, ойынсыз ақыл ... ... ... жоқ және олай ... ... емес. Ойын дүниеге ашылған үлкен жарық терезе іспеттес, ол арқылы ... ... ... ... өмірмен ұштасып айналадағы дүние туралы түсінік алады. Ойын ... - ... ... ... пен ... ... ... оты.
Ойын адамның өмір танымның алғашқы қадам. Ойын процесіде балалардың өздері ... ... ... мен ... ... қатынастарын анықтайды және реттейтін ереже белгілейді. Баланың танымын алғашқы күннен бастап дамыту құралы да, ... оқу мен ... ... ... ... - ойын ... болып саналады.
Ойын арқылы баланың болашаққа көзқарасы қалыптасады. Кішіге ... ... ... ... ... ... ойын барысында бірлесе шешім қабылдау,үлкенді сыйлау,басқа адамның еңбегін ... білу ... олар ... ойын ... ... ойын түрі ... ... па, шығармашылық па, қимылды ма, сюжетті ме, әлде драмалық болсын баланың ой өрісін ... ... ... ... ... ... ... қиялдау, ойлау, есте сақтау қабілеттерін жетілдіреді. Ал сюжетті рөлді ойынның бір жағымды жағы, оны балалардың өзі жасайды және ... өз ... ... ... ... ... ... білуге бейімдеп, ұжыммен, яғни көпшілікпен санаса білуге дағдыландырады. Бұл ойындар ұзақ та қысқа да болуы ... ... ... ... айқын өнерпаздық және шығармашылық сипатта болады[1].
Орыс педагогы В. А. ... ... ... ... өмір есігін ашып, оның шығармашылық қабілетін дамытады, ойынсыз ақыл - ойдың қалыптасуы мүмкін де емес" десе, ғалым Е. А. Покровский ... ... ... ... ... әрбір халықтың ойын туралы түсінігіне сипаттама береді.Мысалы: ежелгі гректерде "ойын" түсінігі балалардың қимылы деген ұғымды білдіреді, ал ... ... ... сөзі ... шаттық сезімдерін сипаттайды - деп, барлық халқтың ойын ... түп - ... ... ... ... ... жасайды. Ойын - таным процесініңдамытудың негізгі болғандықтан әрбір тәрбиеші ... ... мен ... ... ... ... ойын ... толықтырып отыру керек.
Сабақта ойынды дұрыс колдану үшін ұстазға ойындардың мазмұны мен өткізілу әдістемесін жете білу, әр бір ... ... оқу ... ... оқу ... ... ойынның тәрбиелік және танымдық мақсатын аша білу, ойын ... ... ... әсер ... даму ... ... зерттеу жүргізу талаптары қойылады.
Ойын тек баланың іс-әрекеті ғана емес, ойын - ... ойын - оқу, ойын - ... ... - ... ... орын алатын әрекет түріне жатады. Педагог және психолог ғалымдар ойын іс - ... жан - ... ... ... ... ... ... қызығушылығын арттырудың негізгі құралы ретінде қарастырып келген. ... ... оқу және ... ... ... ойын бала үшін алғашқы рет қоршаған ортаны тану құралы болып табылады.
Ойын ұғымына анықтама берсек - бұл ... ... - ... өзі ... ... ... ... қалыптастыратын негізгі іс - әрекеттердің түрі. Ойынсыз ешқандай бала дамымайды, қалыптаспайды, ойын арқылы бүлдіршіндер қоршаған ... ... ... баланың өмірінде іскерлік ойындардың орны ерекше[2].
Ойын іс-әрекеті ішінде оқу ісі де ... ... ... ол бала ... басты түріне айналады. Оқу ісің ересек адам енгізеді, бірақ ол тікелей ойыннан пайда болмайды. Бірақ мектеп жасына дейінгі бала ... ... оқи ... Ол ... ... бір ... бар ... ойынның ерекше түрі ретінде қарайды. Әйтсе де осы ережелерді орындап жүріп, қарапайым оқу ... ... ... ... өзі де аңғармайды. Үлкендердің оқуға көзқарасы ойынға ... ... ... Үлкендер баланың оқуға көзқарасын ақырындап байқаусыз қалыптастырады. Балада оқуға деген тілек пен бастапқы іскерліктері қалыптасады.
Зерттеудің мақсаты: Қарапайым математикалық ... ... ... ойын ... ... әдістеріне зерттеу жүргізе отырып, тиімді жолдарын анықтау.
Зерттеу міндеті:
- Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технoлогиясын ұйымдастыруда ғылыми-әдістемелік, ... ... ... ... ... ... ашу;
- Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технoлогиясын ұйымдастыруды жүзеге асырудың жолдарын анықтау.
Зерттеу пәні: Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын ... ... ... ... ... ... түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технoлогиясын ұйымдастыру процесі
Зерттеу әдістері: Қарапайым математикалық ... ... ... ойын ... ... ... ... ғылыми мәліметтер жинау және оларды талдау арқылы тәжірибелік зерттеу амалдарын жүргізу.
Зерттеу болжамы: Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру ... ойын ... ... ... ... нәтижелер байқалады:
- Балалардың ойынға деген қызығушылықтарының артуы ;
- Балалардың бір-біріне деген қарым-қатынастарының нығаюы;
- Қарапайым ... ... ... ... ... өтуі.
Курстық жұмыстың құрылымы: кіріспеден, екі бөлімнен, қорытындыдан, әдебиеттер тізімінен ... ... ... ... ... ... ОЙЫН ... ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ ЖОЛДАРЫ
1.1 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технологиясының мазмұны, міндеттері және ... күн ... - ... ақыл ойын дамыту, ойлау қабілетін жетілдіру, өзіндік іскерлік қасиеттерін қалыптастыру, заман ... сай ойы ... етіп ... да баланың танымын алғашқы күннен бастап дамтыудың, бойында оқыту мен тәрбиелеудің негізін қалыптастырудың құралы - ойын ... ... ойын - ... ... ... Бірақ, ойын тек қана балаларды қызықтырып,уақыт өткізудің құралы болмай, балаға берілетін ... мен ... ... ... ... керек. Яғни, оқыту-тәрбиелеу жұмысын бағдарлама талаптарына сәйкес ойын түрінде ұйымдастыра отырып, баланың логикалық ойлау қабілеттін ... ... ... ... ... Бала ойын ... ... құбылыс сырын танып сезінеді, себеп-салдарлық байланысты және тоәуелділікті анықтауға тырысады. Айналадағы өмір құбылыстарын, ерекшеліктерін ... ... ... ... ... осы сезім оны талпыныстарға жетелейді. Ойын негізінде ойлай отырып, тапсырмалары өзінше зерттеп, орындау, өзінше ... ... өз ... айту жағдайларына мүмкіндік туғызылса ғана бала еркін ... ... ... ... ... ... ... сөйлеу тілі жақсы қалыптасқан, болашаққа қызығушылығы оянған дара тұлға ретінде жан-жақты дами ... ... ... тек ... бір ... көлемін ғана емес, жалпы тәлім-тәрбиелік іс-әрекеттерді игерумен бірге, ойлау, қиялдау, есте сақтау, елестету және т.б. қабілеттерінің; ... ... ... ... ... ... барысында баланың жеке басының қасиеттері қалыптасады. Кіші мектеп жасындағы балаларды көргендерін, байқағандарын, айналасынан естігендерін ойын кезінде қолданалытанын байқау қиын емес. Ойын ... ... ... Ойын ... ... ... тани ... өзінің күш-жігерін жұмсап, сезініп білдіруге мүмкіндік алады, адамдармен араласуға үйренеді[4].
Ойын баланың ішкі әлеміне ... ... мен ... береді. Ойында эмоциональды маңызды тәжірибені ой өрнегі алады. Ойынның негізгі функциясы шын өмірдегі ... ... ... ... ... Бұл ... ... білуге мүмкіндік беретін символикалық репрезентация арқылы жасалады. Ойын бала үшін өз пікірін білдіретін символикалық тіл ... ... ... ... ... ойын ... ... жасайды. Егер ойынды коммуникация құралы екенін мойындасақ, балалар ойының бұдан да ... ... ... ойын ... өздерін жеңіл, еркін сезінетіндіктен өздерін көрсете алады. Балалар үшін өз тәжірибелері мен сезімдерін шығару -- ... ... және ... жақсартушы іс-әрекет.
Балалар ойын арқылы жан - жақты дамыды. Олардың ақыл - ой қабілетінің, зейінінің, ... ... ... ... ... математикалық түсініктерді қалыптастырудағы ойналатын ойындардың маңызы орасан зор. Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру күрделі процесс болғандықтан бұл әдістемеде ойын ... ... өте ... ... ... ... ... оқытушы ойын арқылы жеткізсе, оларға түсінікті, әрі қызықты болады.
Ойын оқушының негізгі ... ... ... ... ... ... зор ... атқарады. Ойын оқушының даму құралы, таным көзі, тәрбиелік дамытушылық мәнге ие бола отырып, адамның жеке ... ... ... ықпал етеді. Ойынның тәрбиелік маңызын жоғары бағалай ... ... ... деп ... . ... келешек қайраткерді тәрбиелеу ең алдымен ойыннан басталады.
Ойын өзінің тек мазмұнымен оқушыларды ... жаңа бір ... ... жаңа ... жағдайға әкеледі. Тәжірибе көрсеткендей, әдеттегі бірсарынды сынып сабағындағы үңдемес оқушылар ойын ... өте ... ... Өйткені ойын кезінде ол тең құқықтыққа ғана қолы жетіп қоймай, алдыңғы қатарлы, әрекетшіл болып басқаларды өзіне тартатын ... ие ... ... ... ерекшеліктерін - мінез, темперамент, ұжымшылдық, тәртіп, ерік т.б. жағдайларын ескеріп ұйымдастыруы қажет және ойынның ... ... ... мен ... ... ... Мұғалім ойынды ұйымдастырушы, ойынның мазмұны жөніндегі ақыл-кеңесшісі, балалардың даулы нәрселерін шешіп беретін әділ төрешісі,сонымен ... ойын ... ... ... бола алады.
Мұғалімнің міндеті- ойын барысында балалар арасында адамгершілік қарым-қатынастарды талдап, зерттеу, оны тиімді әдістермен басқару, балалардың достығын қолдау. ... ... ... ... ... білік, дағдылар жайында түсінік беру, оларды қалыптастыру, тиянақтау және пысықтау немесе тексеру сипатында болып ... ... ... баланың қызығушылығын оятып, белсенділігін арттыру мақсатында іріктеліп алынған нақты мазмұнмен анықталады.Сабақта ... ... ойын ... ... түсіндіріп отырған материалын оқушылардың аса зор ықыласпен тыңдап, жемісті меңгеруіне әсер етеді. Балалар тез сергіп, тапсырманы жылдам, дұрыс ... ... ... ... ... ... технологиясыныңнегізгі ерекшелігі -- ол балалардың қоршаған өмірді, адамдардың қимылын, іс - ... ... ... ... ... бөлме, теңіз, аспан кеңістігі де, темір жол ... да ... ... ... ... ... ... ойлаған түпкі ниеті мен мазмұнына лайықты маңыз береді.
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастырудағы ойын ... тағы бір ... - оның ... сипаты. Балалар ойын шығарушылар, ойынды жасаушылар болып табылады. Олар ойында өздеріне мәлім өмір құбылыстары мен оқиғалары туралы білімдерін ... ... ... ... ... үн - түнсіз ойнамайды. Тіпті жалғыз болғанның өзінде де сөйлесіп жүреді. Ойын барысында сөйлесу қарым - қатынасы үлкен рөл ... ... ... балалар пікірлесіп, әсер алысып, ойынның түпкі ниеті мен мазмұнын анықтайды. Ойынның негізгі құрылымдық элементтері мыналар: ойынның өзінен туатын және балалар ... ... ... ұсынатын ойын ережесі.
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастырупроцесіндегі ойындардың жалпы ерекшіліктері:
1.Ойын оқушылардың қызметіндегі психикалық процесті (сезіну, қабылдау, ... ... ес, ... ... ...
2. Ойын ... ... құрылады.
3. Ойын шығармашылық қабілетті дамыту үшін барынша мүмкін жағдай жасайды.
4.Ойын барысында оқушылар ... ... ... ...
5.Ойын кез келген оқу материалын еліктіретіндей, қызықтыратындай жағдайға әкелуге көмектеседі
Ойындар оқушыларды өз бетінше жұмыс істей білуге дағдыландырады, ойлау қабілеттерін, ... ... ... ... ... ... ... сынып оқушыларының пәнге деген қызығушылығын арттырады, белсенділік танытып, материалды қажетті деңгейде игеруіне ықпал ... ... ... баланы қызықтыра алатындай құнды болуы керек. Ойын әрекеті ... ... ... білік, дағдыға сүйене отырып оқушылардың өзіне және басқаға сын көзбен қарап, тиімді шешім қабылдауына мүмкіндік туғызады. Ең бастысы ... ... ... бірі - ... қарым-қатынас практикасы мен ойынның логикалық үйлесімінің болуы. Ойын ... ... ... алу, оны жүргізу мұғалімнен үлкен шығармашылық ізденісті талап етеді[5].
Ойын - баланың қажетті әрекетінің бірі ойынды кіші жастағы балалардың ... ... ... ... ... оқуы ... басталады. Ойын арқылы оқушы білім алуға, оқуға ... ... ... дамуын қалыптастыруға болады. Жалпы, математика сабағында қолданылатын ойын түрлері оқушылардың математикалық ұғымдарын ... ... ... арттырып, есептеу дағдыларын шыңдай түсетіні белгілі. Қарапайым математикалық түсініктердіқалыптастырудағы ойын ... ... - ... ... ... ... ... меңгерту болса, мұғалімнің міндеті - сол ойын түрлерін пайдалана отырып, оқушыларды өздігімен жұмыс істей ... ой ... мен тіл ... ... ... ... дағды мен шеберлікті меңгертуге қол жеткізу. Оқу үрдісінде ойын түрлерін пайдалану.Бағдарламада анықталған білік, білім және ... ... ... бекіту немесе тексеру болып табылады. Сондай - ақ мұғалім ойын түрлерін балалардың жас және ... ... ... ... отырып, жаңа тақырыпты өткенде, өтілген материалды қайталағанда, білімді тиянақтау және тексеру кезінде, яғни ... кез - ... ... оқыту әдісінің құралы ретінде пайдалануға болады.
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыруда ойын ... ... ... ойын элементтерімен танысу;
-математика бағдарламасына сараптама жасап, ойын сәттерін енгізетін тақырыптарды анықтау;
-оқушылардың теориялық білімін жүйелеуге және практикада ... ... ... ...
-өз ойын, көзқарасын білдіруге, екінші бір адамның жауабын тыңдап, оны толықтыруға, жетістіктері мен ... айта ... ... ... ... деген қызуғушылығының денгейін сезінуге, оны игеруде, өз мүмкіндігін болашақта бағалай білуіне ... ... ... ... ... ... ... математика сабағында
- ойын элементтері жиі және жүйелі пайдаланса;
- ... ... ...
- ... әр ... ... ... берілсе,
онда оқушылар сабаққа белсене қатысады, пәнге деген қызығушылығы, танымдық белсенділігі білім сапасы мен үлгерімі артады[6].
1.2 Қарапайым математикалық түсініктерді ... ... ойын ... ... және дамыту.
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру сабағында балалардың осы оқу іс - ... ... ... ... ... қойылған есеп шешімін өз бетінше табуын жетілдіру, ойлау деңгейін, қабілетін шыңдау тәрбиешілердің басты міндеті.
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру сабағын ... әр ... ... ... ... білу ... ... беруді ізгілендіру, оқыту әдістерін жетілдіруді, дамыта оқыту әдістері мен тәсілдерінің ... ... ... ... ... ... ... үрдісінде бақылаудың алатын орны ерекше. Бақылау - білім, біліктерін ... ... алу, ... ... ... ... мен оны меңгертудің арасында үйлесімділік болмаса, тиісті нәтижеге қол жету мүмкін емес.Білім берудегі шамаға лайықтылық тиісті кедергілер мен қиындықты жеңе ... ... ұғым - ... ... ... ... ... мақсат еткен нәтижеге жеткізеді және одан шәкірт рухани қуат алып, ақыл - ой еңбегінің дағдысын қалыптастырады.Берілетін білімнің беріктігі шәкірттің шамасына ... мен ... ... ... ... әр ... алаңдата бермей, олардың зейінін нақты бір мәселеге тиянақты бағдарласа, математиканы игерту нәтижелі болмақ.Балаларды ... ... ... ... үшін ... жағдайлар туғызу қажеттілігі, оқуға қызықтырудың басты шараларының бірі - нәтижеге жетуге ынталандыру.Математика сабақтарында дидактикалық ойын ... ... ... ... өте ... Ойынсыз ақыл ойдың қалыпты дамуы да жоқ және болуы да ... ... Ойын ... ... ... ... ... терезе іспеттес. Ол арқылы баланың рухани сезімі ... ... ... өзін ... ... ... ... алады.
Математикалық ойын дегеніміз тынысы кең, алысқа меңзейтін, ойдан ойға жетелейтін, адамға қиял қанат бітіретін ғажайып нәрсе, ақыл - ой ... ... ойын ... пайдалану оқушылардың ой - өрісін, танымдық белсенділігін арттырады. Теорияны ... ... жол ... ... ... үнемі оқу процесінде пайдалануға, ұзақ уақыт созуға болмайды. Ойын белгілі бір уақыт аралығында жүзеге асырылып, ... ... де ... келтірмейтіндей жымдасып жатуы тиіс[7].
Ойын оқушылардың қарым - қатынасын орнықтырады, бір - ... ... ... ... Ойын ... оқушыларын тәрбиелеудің тиімді жолы, сабақтың барысын өзгертіп жаңалықтар енгізіп отырсақ, ... ... ... ... ... ... педагог В. Ф. Сухомлинскийдің деген сөзін өз санамызға сіңіріп, бұл ... көп мән ... ... ... ... ... математика пәнін меңгеруде көптеген қиыншылықтарға ұшырайды.
Ойын әлеуметтік қызмет, ол баланың жасына ... өзін ... ... ... ... оны ... ... арттыратын құрал. Онда танымдық және бағдарлық қызмет бар. Ойын ... бала ... ... ... қоғамды құрметтеуге үйренеді, ынтымақтасып жұмыс істеуге дағдыланып, ұтылуға емес, ұтуға тырысады. Ойын баланың психикасында сапалы өзгерістер туғызады, оқу әрекетінің негіздері ... бір ... ... одан осы пән ... сөз ... оны ... ... алмай жүргенін, оған деген құштарлығының жоқтығына көз жеткізуге болады. Әрине, басқа пәндерге қарағанда бұл пәннің ... да бар. ... кез ... пәнді жақсы меңгеру үшін оқушылардың сол пәнге деген қызығушылығын арттыру мұғалімнің шеберлігіне келіп тіреледі.Математикалық ойындар сыныпта ... ... ең ... ... ... түрі ... ... өзіне тартады. Мұның өзі мұғалім үшін өте қажетті жағдай.
Мұғалімде әрбір ойын элементтерін қолдану оқушылар арасында саналы ... ... ... ... ... Мұғалім де әрбір ойын жөнінде терең толғанып, оның оқу және тәрбиелік маңызын түсіне білуі керек. Оқушыларға ... ... ... ... ... шарт. Ойын процесінде мүмкіндігінше ойынның бірнеше түрін кезектестіріп отыруы керек, әйтседе бізде көбіне бағдарламаға байланысты бір сарынды оқыту ... ... ... ... ... ең тиімді ойын технологиясының логикалық есептер және де дидактикалық ойындар болып табылады.
Тек балаларға дидактикалық ойындармен ... қана ... оған ... ... да аса мән ... ... ... қойылатын талаптар:
1.Ойынға берілген уақыт оқушыны жалықтырмайтындай болуы;
2.Тақырып аясынан ... оның ... ашуы ... ... ... ... алдын ала даярлануы;
4.Ойынның оқушыға беретін білімдік және тәрбиелік мәні болуы;
5. ... ... ... танымдық қызметінің артуына әсер етуі керек[8].
1.Тал басында тізіліп, он жапырақ тұр еді.
Жел соқты да үзіліп, ұшып кетті ... оның ... ... тағы ... әлі де ... ... нешеуі? (4)
2.Аулада 3 үйрек,
Қорада 1 үйрек.
1 үйрек тығылды,
1 үйрек жығылды.
Қалғаны неше үйрек? (2)
3. Табақта 5 алам,
Қолымда 2 ... ... неше ... (7)
әдісін қолдана отырып, ой қозғау стратегиясын қолданамын. Кубикті лақтыру арқылы сұрақтарға жауап беріп, балалар сабаққа деген қызығушылығы артады және олар ... қиын ... ойын ... оңай әрі тез ... ... ... ... сан?
17 кейін қандай сан?
11 алдында қандай сан?
4+7 = неше ... 8 неше ... 7= неше ... = неше болады?
Үшбұрыштың неше бұрышы бар?
Төрт бұрыштың неше ... ... ... атап ... неше ... бар?
Тағы сол сияқты көптеген күрделі сұрақтар беру ... ... ... тез ... ... ... екінші жағынан шапшаңдыққа тәрбиелейміз. Әрі балаларға бұл ойын өте қызықты ... күн ... ... Бүгінгі жауапты кезеңде күн талабына сай балаларға жан-жақты білім беру әр ... ең ... ... Елдің ертеңі бүгінгі жас ұрпақ деп білеміз. Ал жас ұрпақтың білімді, ... ... ... ... болып өсуі, ол ұстазға байланысты. Сондықтан да мұғалім әрбір сабақты түрлендіріп, оны балалар ... етіп ... ... ... ... ой туғызып, өз бетімен ізденіп жұмыс жасауына бағыт-бағдар ... ... ... ... ... ... пәні ... ойлау қабілетін дамытуда, өз бетінше ... ... ... роль ... ... ... ... бұл пәнді кейбір балалар тез игеріп кете алмайды. Топтағы балалардың ойлау қабілеті де, ... да әр ... ... ... пәнге деген қызығушылығын арттырып, сабақ бойы ... ... ... ... ... өз ... ... құлшындырып, ынтасын арттыру мақсатында оқытудың тиімді әдістерін іс-тәжірибеде қолдану міндеті мұғалімдерге ... ... ... ... беру ... ... ... жетістіктерінің енуі, заманауи педагогикалық ... ... ... ... математика пәніне деген қызығушылығын арттырудың бір әдісі математика ... ... ... немесе олардың элементтерін қолдану болу ... ... ... ойын ... ... ... ой-өрісін дамытып, танымдық белсенділік қасиеттерін арттырады. Теорияны практикамен ұштастыруға жол ... Сол ... бұл ... ... ... ... ... ретінде ұсынылды. Мұнда тәжірибе негізінде ... ... ... ... ... ... міндеттері, түрлері, құрастыру ережелері, қолдану әдістері келтірілген, кейбір ойындар мен ойын элементтері ендірілген сабақ ... ... ... ойындарды құру принциптері
* Балалардың іс-әрекетіндегі ойын түрлері мен оқуды байланыстыру.
* Ойын ... ... ... ... ... ойындардан оқу-тәрбие міндеттеріне көшу.
* Ойынның шарты мен ойын міндеттерінің біртіндеп күрделенуі.
* Берілген тапсырмаларды шешуде баланың ... ... ...
* Оқу мен ... ... ... ... ойындарды құру ережелері.
1. Ойын ережесі қарапайым, нақты тұжырымдалған болуы шарт.
2. ... ... ... мазмұны балалардың түсінуіне жеңіл, қол жетімді болуы керек.
3.Ойын-ойлау әрекеті үшін қажеттілікті жеткілікті түрде қамтамасыз етуі керек.
4. Ойын ... ... ... ... құрал-жабдықтар қолдануға қолайлы болуы тиіс, олай болмаса ойын тиісті нәтижесін бермейді.
5.Әр бала ... ... ... болу ... Баланың ойынға кірісу кезегін ұзақ күтуі баланың ойынға деген қызығушылығын ...
6. Егер ... ... ойын ... математикалық мазмұны жағынан оңайы мен күрделісі кезектесе жүргізілуі тиіс.
7. ... ... ... ... ойындық сипатының белгілі бір шегі болу керек. Бұл шектен асқан ойынды бала тек қана ойын деп ... ...
8. Бала ойын ... ... ... ой қорытындысын математикалық жағынан сауатты түрде жеткізе алуы керек, қысқа, дұрыс, нақты тілде сөйлеу ... ... ... ... Ойын ... ... ерекше белгілеріне қарап оларды шартты түрде классификациялауға болады.
* Ауызша есептеу дағдыларын қалыптастыру мен жетілдіруге бағытталған ойындар.
* ... ... ... бағытталған ойындар.
* Есептеу дағдылары мен шеберліктерін шыңдауға бағытталған ойындар.
* Бақылау, зерттеу, қорытындылау ойындары.
* ... ... ... ... ... ... ... бағытталған ойындар.
* Есептің шарты мен талаптары жасырылған схема бойынша өз бетінше тұжырымдамалар жасауға бағытталған ойындар.
Сонымен ... ... ... ... ... ... міндеттеріне қарай түрлерге бөлінеді. Олар: ... ... ... ойындары, қорытындылау ойындары.
* Егер бала ойынға қатыса отырып ... ... ... ... жаңа ... ... ... мен іскерліктерді қалыптастырса бұл тек ... ғана емес ... ... ... да ... ... жаңа білімді меңгеру нәтижесі соғұрлым жақсы болады.
* Дидактикалық мақсаты қайталау, бекіту, алынған білімді тексеру ... ... ... ... ... ... Бұл ... қатысу үшін әрбір балаға арнайы ... ... ...
* ... ... ... ... талап етеді. Ондай ойындар пәнаралық байланыстарды таба алуға, ... оқу ... ... ету ... ... ... ... ойындар материалдың мазмұнына, ұйымдастыру әдісіне, ... ... ... ... ... ... әр ... сипат алуы мүмкін. Олар: продуктивті, репродуктивті, шығармашылық, конструктивтік, тәжірибелік, тәрбиелік сипаттар.
Дидактикалық ойындардың түрлері.
Дидактикалық ойындар үш ... ...
* ... ... ойындар:дидактикалық ойыншықтармен және басқа әр ... ойын ... ...
* ... ... ... дидактикалық ойындар: ойынның бұл түріне , , сияқты ойындар ...
* ... ... ... ... ... ойындардың түрлеріне мысал келтірейік. бұл ойын заттық дидактикалық ойын түріне ... Бұл ойын ... ... ... қатар үлкен ұқыптылықты талап етеді. Топ балаларын бала саны бірдей ... етіп 4 ... ... ... ... ... Интерактивті тақтада беті пердемен жабылған ... және ... ... ... ... ... фигуралар бейнеленеді. Перде ашылып барлық балалар бір мезетте 1минут бойы фигураларды ... ... ... соң ... ... да балалар көрген фигураларының аттарын ... ... Оған қоса ... көз ... ... отырып сызып шығады, яғни тез түгендеу басталады. Мұны орындауға барлығы 2-3 минут қана уақыт ... ... ... озып шығу үшін тез ... не сызу ғана жеткіліксіз, оған қоса білім керек, әр фигураның қасиетін көзге нақты түрде елестете ... болу ... Ойын ... әр топ ... ... ... фигураларының санымен есептеп шығарған жөн.
Үстел үстінде ойналатын дидактикалық ойынның бір түрі ... ... ... ... ... 5-10см ... қатты қағаздан жасалған карточка екіге бөлініп ... ... не ... ал ... ... сұрақ не есептің жауабы ... ... ... сол жағы бос ... ал оң ... ... не есеп жазылады. Ал оның жауабы келесі доминоның сол ... ... ең ... ... оң жағы бос ... Әр топқа 3 бірнеше нұсқасын ұсынуға ...
... ... ... ойындар қатарына жатқызуға болады. Бұл ойын үшін мына төмендегі ережеге сай геометриялық терминдер тізбегі ... Әр ... ... ... ... соңғы әрпінен басталады. Мысалы аукционды жүргізуші деген термин айтса әр ... , , т.б ... ... ... ... ... оның ... әрпі болғандықтан , т.с.с. терминдер жалғасады. Егер соңғы қабылданған сөздің соңғы әріпіне сөз табылмаса онда соңғы әріптің ... ... ... әріпіне сөз ізделеді. Терминдер осылай тізбектеліп жалғаса береді. Ең соңында термин табылмай қалса ойын аяқталады. Сөз ... жазу ... ... ... ... ұпай қойылып отырады, сол бойынша жеңіске жеткен топ ... ... ... ... ... ... ... ойынның барлық элементтері өзара байланысқан айқын құрылымы болу керек.
1. Ойынның түпкі ойы-ойынның бірінші құрылымдық компоненті. Ол ойынның ... ... ... ... және оқу ... ... ... тиісті дидактикалық міндет ретінде қойылады. Ойынның түпкі ойы ойын жүрісі кезінде бейнеленетін сұрақ, жұмбақ, есеп түрінде ... ... ... ... да ол ... ... ... беріп тұруы тиіс.
2. Ойынның ережесі- ол ойын әркеттерінің ... ойын ... ... ... мінез-құлқын реттейді. Сонымен бірге ойын ережесі балаларды өз-мінез құлықтарын басқара білуге ұжым талабына бағына ... ... ... ... ойын ... белгілі бір шегін, ұзақтығын бейнелейді.
3. Ойын әрекеті - ... ... ... ... ... Ол ойын ... бағынады. Ол балаларға танымдық белсенділік көрсетуге, өздерінің қабілеттерін, ... ... ... ... ойын ... жету үшін ептіліктері мен дағдыларын көрсете алу мүмкіндігін береді. Ойын әрекеті есепті ауызша шешу кезінде өте жиіжүзеге ...
4. ... ... ... ... ... ... табылатын құрылымдық элементтерінің бірі. Ойындағы қойылған білімділік проблемаларды шешу үшін пайдаланылатын білімдер мен ... ... ... мазмұн болып табылады. Ойын ... ... ... жағы ... орында тұруы керек. Сонда ғана ойын ... ... ... ... ролін атқарып шығады.
5.Мәре(финиш) деп аталатын қорытындысы дидактикалық ойынның аяқталғандығын білдіреді. ... ... ... ... оқу ... шешілгендігін білдіреді, балаларға моральдық, өз жетістіктеріне қанағаттанғандық сезімін сыйлайды. Мұғалім үшін ойын ... ... ... ... ... табылады.
Сондықтан дидактикалық ойын қолданылатын сабаққа дайындалған кезде ойынды жүргізудің қысқаша сипаттамасын жасап алу ... ... ... ... ... ... ... өзара байланысы, ойынның ұйымдастырылу деңгейін көтереді, тиімділігін арттырады, күтілген нәтижеге жеткізеді.
ІІ. ... ... ... ... ... ОЙЫН ТЕХНOЛОГИЯСЫН ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ТӘЖІРИБЕСІ
2.1 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойналатын ойындардың маңызы
Ұстаз ойынға балаларды тек қана ... ... ... ... деп ... ... ... танымның, білім мен тәрбиенің құнды негізгі деп ... ғана ... ... қол ... мақсатына жете алады. Сабақта ойынды дұрыс қолдану үшін ұстазға ойындардың мазмұны мен өткізілу әдістемесін жете ... ... ... ... оқу ... ... оқу жоспарына енгізу, ойынның тәрбиелік және танымдық мақсатын аша білу, ойын арқылы баланың танымына әсер ... даму ... ... ... ... талаптары қойылады. Қорыта келе айтарым, баланың өсіп жетілуіне ықпал ететін басты құралы ойын деп ... ... ... ойнатып қана қоймай, олардың ойларына нақты, сөйлемдерінің мазмұнды ... ... тыс ... керек. Отбасында болсын, әсіресе, балабақшада бүлдіршіндердің ойлыда , өнерлі тіл байлығы мол болып өсуіне ойынның ұшан ... ... аша ... ... ізгі ... ... өрбітуге күш салу игі мақсатымыз[9].
Қазіргі уақытта балаларды оқытуға арналған әдістемелер соның ішінде ойын технологиясы кеңінен пайдалану ... ... ... ... ... жан - ... болуына зор ықпалын тигізеді. Балалардың оқу іс - әрекетін арттыру үшін ойын элементтерін тиімді ... ... Ойын ... бала ... ... ... ... әр сабақ барысында қандай ойын түрлерін қолдануға болатынын сабақтың мазмұнына, мақсатына, жас ... ... ... ... ... назарға алынғаны дұрыс. Яғни, бала тілін дамыту барысында ойын элементтерін қолдана отырып, құзіреттілік тапсырмалар арқылы балалардың өздігінен ... ... ... ... қалыптастыруға арналған бірден - бір таптырмас технология.
Ойын барысында оқушылар өздеріде байқамай әр ... ... ... бастайды. Ойын баланы іздену жолына бағыттайды, жеңіске деген қызығушылығын оятады, ал осыдан шыға келе олар жылдам, ... ... ... ... ойын ... ... ... тапсырмаларды нақты орындауға тырысады.
Ең алдымен таным көзі - ... ... ... бала өз ... ... ... ... тұрады. Сезіну процессі кезінде бала бір нәрсені немесе заттың қасиетін, құрылымын таниды.
Баланың логикалық ... ... ең ... оның сезінуімен байланысты. Баланың математикалық түсініктерді дұрыс меңгеруі, ... ... жас ... ... ... табылады.Балаларға математикалық қарапайым ұғымдарды түсіндіру, бекіту.Сондай-ақ бала ... ... ... салыстыру (көлемін), теңестіру, орналасуын, саны мен сыңарын (белгілеріне қарай) табу тәсілдерін меңгереді.
Мектеп жасына дейінгі балалардың кішігірім математикалық ... ... ... ... (дөңгелек, үшбұрыш, төртбұрыш т.б.) және олардың элементтері (қыры, бұрышы) болатынын, (қосу, алу, тең) ұғымдарын үйренеді. Балалар ... ... ... ... ... ... ... балалардың математикалық білімге деген қызығушылығы артады, берілген есепті шешуге өз күш (ерік) - ... ... ... ... ... индуктивті және дидуктивті ойлау қалыптасады. Бала бір заттың құрылысына, қасиетіне (пішініне, түсі т.б.) қарай талдау, сараптау, салыстыру, кеңістікті ... ... ... ... ... материалдарды бағдарламаның кез келген бөлігінде ( , , т.б.) кезектестіріп 2-5 ... ... ... кейін 2-ші бөлімінде оқытқан жөн.
Тәрбиеші әр түрлі жастағы топтардың бағдарламасының (программалық) құрылымын білуге тиіс. Бұл, тек өз тобының математикалық ... ... ... қана ... ... мектепке дейінгі балаларда математиканың рөлін және әрбір сабақтың құрлымын өз ісінде дамыту арқылы, балаларда қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыруына көмектеседі.
Математикалық ... ... ... ... ... - сабақ. Сабақ барысында бағдарламаның үлкен бөлігі шешімін табады. Балаларда бір ізді жүйе қалыптасады.
Санай білуге үйрету тәсілдері.
Балаларды әрі ... әрі тез ... ... ... түрлі жолдары бар.

Ойын сабағында тәрбиеші фланеллограф бетіне сан ретімен карточкаларды қояды. Сонан соң балаларға карточкалардың қалай ... ... ... ... ... Олар ... ... сол кезде тәрбиеші бір карточканы алып қояды. Балалар көзін ашады да, қай санның жоқ екенін табады. Кім ... жоқ ... ... сол бала ... алады.Ойын бірнеше рет қайталанып ойналады.

атты ойында аталған ... ... ... атау мақсат етіп қойылады. Ең алдымен балалар шеңбер құрып тұрады. Жүргізуші шеңбер ортасында тұрып допты бір балаға лақтыра отырып, ... ... бір ... атайды. Доп ұстаған бала сол саннан кейінгі санды атауы керек. Егер доп ... бала ... ... бермесе, басқалары хормен жауабын айтады.

Мақсаты: Реттік ... ... ... ... ... ... Бұл ойынға түрлі-түсті орамалдар пайдаланылады. Балалар сол орамалдарды бастарына тартып сапқа тұрады. деп дауыстап санайды. Жүргізуші . Жүргізуші дұрыс ... ... ... жүргізушіні өзі тағайындайды.
Балаларды реттік есепке жаттықтыру, затты сипап білушілік қасиетке дағдыландыру үшін ойынын ойнатуға болады. 2-10-ға ... ... ... ... ... ... ... тұрады, қолдарын артқа қояды, олардың алдында он орындық қойылады. Тәрбиеші бәріне карточка үлестіреді. Балалар қолдарымен түймелерді сипап ... ... ... ... соң ... белгі береді . Ойыншылар өз реттік санына сай орындықтардың артына ... Бұл ... ... ойындардың міндеті - балалардың білімін бекітіп, сезімталдық қабілеттерін дамытады[11].
2.2 Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру ... ... ... ... өмірде және сабақта дидактикалық ойындар мен ойын жаттығулар қолданылады. Дидактикалық ойындардың оқу іс-әрекетінен тыс уақытта ұйымдастыру, баланың ... ... ... тереңдетеді, ойын бекітеді. Дидактикалық ойындар негізінен оқыту барысында жан - жақты, бағыт - ... ... ... ... ... ісі жаңа ... жұмыс жасау, қайталау, кезектестіріп оқыту түрлерін қолдану, баланың ... ... ... - көлемі, мазмұны бағдарламаға сай, балалардың жас ерекшеліктеріне сәйкес жоспарланады және үйретіледі.
Мынадай жаңа материалдармен жұмыс жасаудың 3 түрі бар: ... - ... ... жаңа ... ... үлгі ... ... объектіні негіз етіп алады.Балалар педагогтың іс-әрекетін бақылап, оның нұсқауларын тыңдайды, ... ... ... Ақыл ойды ... және ой ... ... ... маңызды рөл атқарады
Мектепке дейінгі балалық шақтың барлық кезеңдерінде сабақтарға арналған ойын әдістеріне үлкен мән беріледі. Оқытудың әдістері мен ... ... ... ... ... үйлестіруде оқытудың көп бейнелі әдістері мен тәсілдерін пайдалану, оларды шебер үйлестіру керек, сонда ... ... ... ... ... ... дидактикалық ойындарға ерекше көңіл бөлемін. Қызықты жаттығулар, шығармашылық тапсырмалар т.б. Өзімнің математика бойынша сабақтарымда жұмбақтарды пайдаланамын, өлеңдер, ... ... ... ... ... ... қанатты сөздерден, ертегілерден және де сергіту сәтінен (физминуттардан) топтама жасаймын. Әртүрлі қызықты ... ... ... үрдістің тиімділігін арттырады, сондай-ақ, олар баланың ақыл - ойының дамуына үлкен ықпал ете ... ... ... есте ... себеп болады. Балаларды ойын үрдісіне оқыта жүріп, ойыннан алған ... оқу ... ... ... ары ... ... дейінгі жастағы балалардың логикалық ойлауын дамыту. ,- деп А.С. ... ... ... ... жастағы балаларға қарапайым математикалық ұғымдарды қалыптастыру геометриялық пішінмен ... ... 20 ... сан туралы түсініктерін дамыту, шартты өлшеуіштің көмегімен өлшемдерді жүргізу, көзбен қабылдау, шамалау қабілетін ... ... ... білу ... ... затты тең екі бөлікке бөлу деген мәселелерге назар аударылады[13].
Мектеп жасына дейінгі балалардың жан-жақты дамуы үшін логикалық ойындардың орны ерекше. Ойын - ... ... ... ... ... адаммен өмір бойы ілесіп жүретін ерекше қызмет түрі. Логикалық ойын - балалардың оқуға, еңбекке деген белсенділігін арттырудағы ... ... ... ... психикасында сапалы өзгерістер тудырады: бала зейінінің, жадының қалыптасуына ойлау, қиялдау қабілетінің дамуына әсер ... ... ... және ... әрекетінің негізі болып табылады.
Логикалық ойлау - адамның интелликтуалдық қабілеттерінің негізін құрайды. Дамытушы ойындар балалардың логикалық ойлау ... ... Сол ... ... ... ... кеңінен және жүйелі пайдаланудың маңызы ерекше[14].
Геометриялық пішіндерге ... ... ... Балаларға біреуі артық немесе кем санды тауып, ... ... ... ... геометриялық пішіндер салынған карточкалар жиынтығы, геометриялық пішіндер.
Барысы: Балалар геометриялық ұшбұрыш, шаршы, дөңгелек және с.с.пайдаланып, ... ... ... ... беруі тиіс.
Тәрбиеші тапсырма береді, балалар оны орындайды дөңгелектерден біреуін артық ... ... ... үш ... ... ... карточканы көрсетеді. Мұндағы дөңгелектерден біреуін кем етіп, шаршыларды қойыңдар /бес дөңгелек салынған сандық ... ... дәл ... пішінді көрсетіңдер дөңгелекті көрсетеді және осыларға сәйкес тапсырмаларды ... ... ... қорытынды шығарылады. Қатені аз жіберген қатар ұтып шығады.Ойынның барысында балалардың ... қол ... ... ... ... ... және ... біреуі артық немесе кем санды тауып, оны атауды үйренеді.
ойыны
Ойынның мақсаты: геометриялық пішіндер жайлы білімдерін бекіту, пішіндерді атауға, ... ... ... ... ... бала саны ... ... суреттері, геометриялық пішіндер.
Ойынның мазмұны: алдарындағы сиқырлы құлыпты ашуды ұсыну. Құлыптың кілттері де ... ... ... ... екенін айту. Әр бала құлыпқа сай келетін кілтті алып, құлыпты ашады. ойыны
Ойынның мақсаты: ... ... ... ... жуан және ... ... ... жаттықтыру. Ойлау қабілетін дамыту.
Ойынның құрал-жабдықтары: үйдің, есіктің суреттері.
Ойынның мазмұны: ... ... ... жоқ ... суретін балаларға тарату. Жуан және жіңішке есіктерді үйдің өлшеміне сай келтіріп ... ...
... ... геометриялық пішіндерді ажыратуға, қасиеттерін білуге жаттықтыру, ойлау қабілетін дамыту.
Ойынның құрал-жабдықтары: қағазға ... ... ... ... ... ... мазмұны: Балалар вагондарға лайық дөңгелектерді әртүрлі пішіндердің ішінен табады.
ойыны
Ойынның мақсаты: ... ... ... қабылдауын дамыту; ойынның ережесін сақтауға үйрету.
Ойынның құрал-жабдықтары: түрлі-түсті дөңгелектер. ... ... ... ... ... ... ... атау. Үйлерін көрсету. Белгі бойынша балалар дөңгелектерінің түсі ... ... ... тұра ... ... ... аз және көп ... ажиратуға, салыстыруға жаттықтыру; ойлау қабілеттерін дамыту.
Ойынның құрал-жабдықтары: әртүрлі ұсақ заттар - моншақтар, түймелер
Ойынның ... ... бір ... ... оң және сол ... көп және аз ... ұстатады. Бала алдымен көз мөлшерімен қай қолда зат көп, қай ... аз зат бар ... ... Одан ... заттарды қатарымен қойып, қай қатарда көп, қай қатарда аз зат ... ...
... ... ... ... биік-аласа ұғымдарын бекіту.
Ойынның құрал-жабдықтары: жануарлардың, құстардың ойыншығы.
Ойынның мазмұны: балалар аю, түлкі, қасқыр, қоянның ойыншықтарын қарастырады. Әр ... ... атын ... ... ... ... шығып кетеді, басқа ойнаушылар ойыншық туралы жұмбақ құрастырады. Жұмбақ құрастырғаннан кейін жұмбақты шешетін баланы шақырады. ойыны
Ойынның мақсаты: көп және біреу ... ... ... ... тең, тең емес ... ... құрал-жабдықтары: көп және бір зат бейнеленген суреттер. Ойынның мазмұны: балалар ... ... ... Көп зат және бір зат ... суреттерді бөліп, екі жаққа қояды.

Ойынның мақсаты: түстерді атауға, салыстыруға жаттықтыру; берілген тапсырманы орындауға ынталандыру; ... ... ... ... құрал-жабдықтары: қағазға желімделген әртүрлі жолақшалар. Ойынның мазмұны: балаларға жолақшаларды ... ... ... ... ... түсі ... ... үстіндегі дәл осындай жолақшаны табу.
ойыны
Ойынның мақсаты: өлшемдердің қасиеттерін қабылдауға үйрету; тапсырманы орындауға жаттықтыру.
Ойынның құрал-жабдықтары: ұзын және ... ... ... ... ... ұзын және қысқа жолақшаны көрсету. Өлшемін анықтау. Жолақшаларды таратып беру. Үстелдің үстіндегі жолақшалардың ішінен ұқсас жолақшаны ... ... ...
Кеңістіктер туралы дидактикалық ойындар
ойыныМақсаты: балаларды кеңістікті бағдарлауға жаттықтыру; ойлау қабілеттерін, қабылдау, зейін процесстерін дамыту.
Құрал-жабдықтары: әртүрлі заттар бейнеленген ... ... ... үлкен бөлменің суреті тұрады. Балаларға суреттерді таратып беру. Суреттерді орындарына орналастыруды ұсыну. Мысалы, балықты аквариумға салу, гүлді үстелдің үстіне, ... ... ілу. Ойын ... жалғаса береді.
ойыныОйынның мақсаты: жоғары - төмен ұғымдарын пысықтау. Байқағыштықты, зейін, қиялды ... ... ... құстардың, жануарлардың суреттері.
Ойынның мазмұны: Бала қораптың ішінен бір ... ... атын ... ... ... ... суретке бекітеді. Мысалы, ұшақ жоғарыда аспанда ұшады, балық төменде су ішінде ... ... ... ... және аз заттарды ажыратуға жаттықтыру.
Ойынның құрал-жабдықтары: үлкендігі әртүрлі ойыншықтар.
Ойынның мазмұны: Бір баланы ортаға шақырып, оң қолына үлкен ойыншықты, сол ... ... ... ал деп тапсырма береді. Ойын осылай жалғаса береді.
Қарапайым ... ... ... ... ... .
Мақсаты: Балаларда сан туралы түсініктерін жетілдіру. Кері санауын дамыту. Балалардың ойын жинақтап, көңіл күйін көтеру, ... бірі ... ... ... ... тәртіптілікке тәрбиелеу.
Әдіс - тәсіл: көрсету, түсіндіру, сұрақ - жауап.
Көрнекілік: сандар, есептер, сабаққа қажетті материалдар
Жүрісі:
- Балалар ... ... ... ... ... Балалар көңіл күйлеріңіз қалай?
балалар жауабы.
* Ал енді барлығымыз бір - біріміздің қолдарымыздан ұстап алақан жылуын ... бір - ... жылы ... ... айтайық.
Балалар тілектерін айтады.
* Балалар бәріміз орнымызға отырайық.
* Балалар көгершінің бізге берген ... бар. Ол деп ... 1-ден 10-ға ... ... ... ... 2бала кері санайды).
* Өте жақсы жарайсыңдар.
* Енді қарлығаштың тапсырмасын қарайық. ... ол ... ... бар, төрт аяғы бар,
Адам деуге болмайды, бірақ сақалы бар. ... ... бар, ... бір ... ... киген тоны бар, үстінде екі тауы бар. (түйе)
Үстінде тауы бар, кішкене ғана бойы бар, (қой)
Сергіту ... ... ... тік ұста ... тұрып тыныста
Жай оң қолды оң жаққа
Жай сол қолды сол ... ... бір ... ... бір адым,
Жоғары төмен қарайық
Орнымызды табайық.
* Енді сендермен бірге ойын ойнаймыз!
Дидактикалық ойын
Мақсаты: 10 көлеміндегі сандарды кері қарай санауды ... ... Доп, ... ... ... ... санды көрсетеді де, бір баланың атын атап: - дейді. Ол : деп ... ... ... ... ... доп ... - дейді. Допты тосып алған бала деп жалғастырады.
А) Доп ... шар ... ... бойы ... кірпінің бойы биік пе?
Б) Жұдырықта неше саусақ бар?
В) 4 қайың ағашы өсіп тұр. 1 алма,2 алмұрт , 3 ... 4 шие ... ... ... ... алып жер едіңдер? ( Қайыңда жеміс өспейді.)
- Тамаша балалар, жауаптарың өте дұрыс,ойлау қабілеттерің шапшаң ... ... ... оқыту барысында оның әртүрлі жақтарын қамтамасыз ететіндей бір мезетте бірнеше технология қолдану керектігіне мұғалім назар аударуы қажет. Нақты өмірде бұл ... ... іске аса ... Неге ... ... бір ... ... оның бір көрнекті элементін ғана практикада қолдануға бейім тұрады. Ал мен ... ... ... ұстаз болсын өзінің әрбір сабағын қызықты да ... ... ... тиіс деп ... ... әр ... ... өздеріне білім алып, әрі қарай дамуына ықпал ету керек.
Мен осы курстық жұмысымды қорыта келе қарапайым математикалық түсініктерді ... ойын ... орны ... екенін айта кеткенді жөн көрдім. Мен өзімнің практикалық тәжірібемнен байқағаным мектеп жасына дейінгі балалардың ең ... ... ойын ... ... оларға күрделі білімді ойын технологиясын арқылы жеткізу тиімді болып келеді. Соның ішінде ... ... ... ... ойын ... ... балалар күрделі білімнің өзін өңай әрі естен шықпайтындай етіп, естеріне сақтап алады. Балаларға ... ... ... ... ... жас ерекшелігін ескерген жөн. Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру әдістемесінде ойын технологиясын ұйымдастырғанда ол ... ... ... назарын аударарлықтай болу керек. Сабаққа жасалған барлық көрнекіліктер жаман талабына сай әрі эстетикалық ... сай болу ... Мен осы ... ... ... ... әдістемесінде ойын технологиясын ұйымдастырғанда өзімнің ұсынысым балаларға берілген тапсырма ойын ... ... ... ... жаңа ... ... желісін ұштастыра отырып бұлдіршіндерген тапсырманы орындатсақ сабақ әрі қызықты, әрі ... жаңа ... ... өз ... тигізген болар еді. Егер бұл айтылғандардың барлығын сабақта орындайтын болсақ біздің ертеңміз болған жас ұрпақ жаман талабына сай, ойы ... ... ... ... ұлт өкілдері қызығарлықтай азамат және азаматшалар болып ер ... ... ... білім нұры тасып, топтан топқа ... ... ... ішкі ... сыртқы ортамен байланысты ... бала ... арта ... ... ... ... шығарудағы мақсат - логикалық жаттығуларды орындау баланың ақыл - ... ... ой ... ... ең ... ... ... оқу-тәрбие процесінде математика негізінде логикалық ойындар, өз бетінше орындауға арналған ... ... ... ... ... зерттеу өзгешелігі бар немесе үйреншікті емес жаттығулар, өзін-өзі бақылауға арналған жаттығулар, тексеріп қатесін табуға ... ... граф ... ... ... енгізу мектептерде жан-жақты өріс аклып келеді.Мектептер мен мектепке дейінгі тәрбие мекемелері ... ... ... мәдениетті, салт-дәстүрлерді үйретудің түрлерін іздестіруде.
Сонымен қатар оқу-тәрбие процесінде математикалық тұрғыдағы жанрларды ... ... ... ... ... ... ... балалардың танымдық қасиетін дамытып, математикаға қызығушылығын ... ... ... шешу үшін ... да ... ... көп ... керек.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:
* ҚР Білім туралы заңы 2009ж
* Отбасы және балабақша журналы// Жаймағанбетова С
* - ... - ... М
* ... - ... ... ... Т.А. М., ... Суворова Н. М., 2005.
* кітабы авторы: Базарбек Төтенаев
* ... ... 1994 ... ... A.M. ... ... түсініктерді қалыптастыру әдістемесі. - Алматы, 1987.
* А.А. Формирование элементарных математических представлений у ... -М., ... 1988.
* ... және ... ... ... дайындау ... - ... ... ... ... Н.А. ... бақшасында математикалық түсінік беру методикасы. Алматы, 1981.
* Қарамолдаева Д. О ... ... ... теориясы мен әдістемесі.Алматы, Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті, 2011.
* Елеуов Б., Жұмашев Ә. ... ... ... ... . Алматы, 1987.
* Н.В.Мельник. Развитие логического мышления при ... ... ... 1997, №5 186.
* О.Мұсабеков. Логикалық ойлау тәсілдерін қалыптастыпу. /Бастауымі балабақша№7-8. 1996.
* ... ... ... ... ... №6 200І, 206.
* ... ... ойлау қабілетін логикалық есептер арқылы дамыту. /ИФМ 2000, №3 ... ... ... ... ... арттыру. /ИФМ 1999, №2 96.
* Р.Кәріпбаева. Ойлау қабілетін дамыту. /Бастауыш балабақша 1986, №3
* Т.В.Никулина. Балалардың ойлау ... даму ... ... ... ... 1986, №5 36.
Қосымша

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бірінші сыныпта қарапайым түсініктерді оқыту әдістемесі19 бет
Ересектер тобындағы балаларға арифметикалық, есептеу туралы түсінік беру24 бет
Математикалық түсініктерді қалыптастыруда көрнекі материал түрлері. Қолдану ережелері33 бет
Мектеп жасына дейінгі балаларды қарапайым математикамен таныстыру12 бет
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыруда кездесетін қиындықтарды шешу жолдары29 бет
Қарапайым түсініктер. Сандар номенклатурасы24 бет
1. қ.р. және тағам өнімдерінің ғылыми мекемелері 2. тағам өнімдерін модельдеудің математикалық әдістерін қолдану5 бет
C/С++ программалау тілінде қарапайым программаларды құру жолдары13 бет
CDMA-450 технологиясының негізінде Жамбыл облысы Қаратау қаласында сымсыз желіні ұйымдастыру51 бет
Delphi-де математикалық есептеуге арналған бағдарлама құру19 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь