Ет және ет өнімдеріне токсикологиялық баға беру.

І. Кіріспе.
ІІ. Негізгі бөлім.
1. Еттің морфологиялық және химиялық құрамы.
2. Ет және ет өнімдерінің токсикалылығы жөнінде теориялық тұжырым:
3. Ет және ет өнімдерінің сапасын сараптау.
4. Жануардың улану кезіндегі клиникалық белгілері:
5. Улану кезіндегі ет және өт өнімдерінің токсико.санитарлық бағасы:
6. Еттегі улардың қасиеттері:
7. Еттегі улы заттарды анықтау жолы:
ІІІ. Қортынды бөлім.
У туралы аңықтамалар өте көп. Академик С.Н. Голиковтың пікірі бойынша, «у» деген –бұл организмге енген бөтен химиялық қосылыс, ол биохимиялық процестерді бұзып, организмнің физиологиялық қызметтерін өзгерту нәтижесінде әлсіз уланудан өлімге дейін әкеп соғады.
С.В. Аничковтың айтуы бойынша, улар - тірі организмге әсер еткен кезде қалыпты тіршілігінің бұзылуын тудыратын заттар, яғни улануды (токсикалық эффект) немесе тіршілігін тоқтатуды, немесе өлімді тудырады (летальды эффект). Бірақ мұндай және басқа да көптеген анықтамаларды қазіргі кездегі у туралы түсініктемеге толығымен жауап береді деуге болмайды. Анықтама берудің күрделілігі организмге жаратылысы табиғи немесе синтетикалық көптеген химиялық заттардың екі түрдегі сипатта әсер етуінде, улы заттардың мөлшеріне байланысты. Мысалы: натрий хлорид ө адамдар мен жануарлардың азық рациондағы қажетті компонент, сонымен қатар оның көп мөлшерде болуы уландырып, өлімге келтіруі мүмкін. Көптеген дәрілік препараттар жоғары мөлшерде адамдар мен жануарлардың улануына себеп болады. Осыған дәлел ретінде АҚШ-тағы дәріханаларда рецептсіз сатылатын ацетилсалицил қышқылымен (аспиринмен) көптеген адамдардың улану жағдайлары тіркелген. Антибиотиктерді терапевтикалық мөлшерде енгізген кездегі адамдардың улануы немесе өлімі сирек емес. Қазіргі кезде пайдаланылатын көптеген медициналық препараттар, бір ағзаға немесе жүйеге емдік әсерін тигізуімен қатар физиологиялық үрдістердің ағымын бұзуы мүмкін.
Қазіргі кезде медицина мен ветеринарияда өте қажет антибиотиктер мен басқа да дәрілік препараттарды «У» деп атау әділ болмас еді. Сонымен қатар бұл дәрілік заттардың тигізетін кері әсерін де жасыруға болмайды. Осының бәрі токсикологиялық зерттеу мәселесі, осыларды адамдар мен жануарларға препараттарды тағайындаған кезде ескерген жөн. Сондықтан да «у» деп санауға болатын көптеген химиялық заттардың екі түрлі әсер етуін ескере отырып, уға нақты анықтама беруге күш жұмсау қажеті
1. В.Н.Жуленко, М.И.Рабинович, Г.А.Таланов «Ветеринарная токсикология» Москва, 2004 ж
2. А.М.Вильнер «Кормовие отравления сельскохозяйственных животных» Ленинград.1966ж
3. Г.А. Хмельницский, В.Н. Локтинов , Д.Д.Полоз «Ветеринарная токсикология» Москва 1987ж.
4. С.В.Баженов «Ветеринарная токсикология» Ленинград, 1964ж
5. Қазақстан Республикасының ветеринариялық заңнамасы III том.Астана-2005.
6. Л.В. Антипова И.А. Глотова И.А. Рогов. «Методы исследования мяса и мясных продуктов» Колос,Москва, 2001. стр. 507-510
        
        Ет және ет өнімдеріне токсикологиялық баға беру.
Курстық жұмыстың жоспары:
І. Кіріспе.
ІІ. Негізгі бөлім.
* Еттің морфологиялық және химиялық ... Ет және ет ... ... жөнінде теориялық тұжырым:
* Ет және ет өнімдерінің сапасын сараптау.
* Жануардың улану кезіндегі ... ...
* ... кезіндегі ет және өт өнімдерінің токсико-санитарлық бағасы:
* Еттегі улардың қасиеттері:
* Еттегі улы заттарды анықтау жолы:
ІІІ. Қортынды бөлім.
У туралы аңықтамалар өте көп. ... С.Н. ... ... ... ... - бұл ... ... бөтен химиялық қосылыс, ол биохимиялық процестерді бұзып, организмнің физиологиялық қызметтерін өзгерту нәтижесінде әлсіз уланудан өлімге дейін әкеп ... ... ... бойынша, улар - тірі организмге әсер еткен кезде қалыпты тіршілігінің бұзылуын ... ... яғни ... ... ... ... ... тоқтатуды, немесе өлімді тудырады (летальды эффект). Бірақ мұндай және басқа да көптеген анықтамаларды қазіргі кездегі у ... ... ... жауап береді деуге болмайды. Анықтама берудің күрделілігі ... ... ... ... ... көптеген химиялық заттардың екі түрдегі сипатта әсер етуінде, улы заттардың мөлшеріне байланысты. Мысалы: натрий хлорид ө ... мен ... азық ... қажетті компонент, сонымен қатар оның көп мөлшерде болуы уландырып, өлімге ... ... ... ... ... жоғары мөлшерде адамдар мен жануарлардың улануына себеп болады. Осыған дәлел ретінде АҚШ-тағы ... ... ... ... ... (аспиринмен) көптеген адамдардың улану жағдайлары тіркелген. Антибиотиктерді терапевтикалық мөлшерде енгізген кездегі адамдардың улануы немесе өлімі ... ... ... ... пайдаланылатын көптеген медициналық препараттар, бір ағзаға немесе жүйеге емдік әсерін тигізуімен қатар физиологиялық үрдістердің ... ... ... ... ... мен ветеринарияда өте қажет антибиотиктер мен басқа да дәрілік ... деп атау әділ ... еді. ... қатар бұл дәрілік заттардың тигізетін кері әсерін де жасыруға болмайды. Осының бәрі токсикологиялық зерттеу мәселесі, ... ... мен ... ... тағайындаған кезде ескерген жөн. Сондықтан да деп санауға болатын көптеген ... ... екі ... әсер ... ... ... уға ... анықтама беруге күш жұмсау қажеті шамалы. Одан да ... ... ... ... ... туралы айту дұрысырақ болады. Сондықтан Парацельстің анықтамасы нақтылау: .
Еттің морфологиялық және химиялық ... ... - ... ... кейінгі ұша құрамына кіретін ұлпалар жиынтығы. Оған мынадай ұлпалар жатады: ... ет, ... ... және экстракт заттардың қосындысы болып табылады.
Еттің химиялық құрамы оның ... ... әрі ... тән ... оның құрамына кіретін ұлпаларға тікелей байланысты. Сонымен қоса еттегі ұлпалардың мөлшерлік ара ... ... түрі мен мал ... жынысына, жасы, қоңдылығы қалай қоректендірілгені, күтімі және басқа да жағдайлары әсер етеді.
Бұлшық ет ұлпасы - ... ... құны аса зор ... Мал ... ... болса, оның етінің тағамдық қасиеті мол болады. Мәселен жылқы ұшасын 60 - 65%, ірі қара мал 40 - 52% - і ... ет ... ... ... мал ... бұлшық ет ұлпасы майда болады. Мұндай еттің тағамдық қасиеті мол әрі ол адам ... оңай ... ... ... түсі ... түріне, қанның қалай сорғытылуына байланысты болады. Ол еттің құрамындағы миолглобиннің мөлшеріне ... ... ... - ақ ... ... ... ... тән түсі болады. Айталық, сиыр еті - ... қой еті - ... ... еті - ашық қызыл, жылқы еті - қоңыр түсті болады.
Бордақыланған мал ... түсі ... ... - ашық ... ... ... қышқылдың аз екенін білеміз.
Ет талшығының химиялық құрамы өте ... Онда ... 70 - 75% су, 18 - 22% ... 2 -3% май, 1,5 - 2% экстракт және 1 - 1,5% минерал ... ... ... ... витаминдер, ферменттер мен басқада да заттар бар. Еттегі судың мөлшері түрлі жағдайларға ... Мал ... жас ... ... суы да ... мол ... ... малдың денесінде су көп болады.
Белоктар ет талшығында ең құнды зат болып табылады.
Сиыр мен шоқа ... 85% - і, ал құс ... 93% -і ... ... ... ... 40% - і лизин белогынан құралады. Ол оңай қорытылады, 40 - 50С дейін етті ысытқанда ұйиды, оның ... 5 ... ... амин қышқылының қалдықтары болады. Бүлшық ет ұлпасының 15% жуығы актининнен тұрады. Ол оңай ... 50 °С ... суда ... түсін жояды. Миоген саркоплазманың жұғымды белогы болып саналады, бұлшық ет ұлпасының барлық белоктарның бестен бірі осы ... ... ... ... ... ет талшығында белоктық заттардың 20% - не жуығы осы белоктың үлесіне тиеді.Миоглобумин құнды белок, бұлшық ет ұлпасында оның ... 1 - 2% - тен ... ... ... амин ... мөлшері азаяды. Етте триптофан неғұрлым мол болса, аксипромин аз болса, еттегі белоктың ... да ... ... ... ... қоса 3% ... май және май ... заттар да болады, олар денеге әр беретін қосымша күшпен икемділік қызметін атқарады. Бұлшық етке күш түссе денедегі майдың мөлшері кемиді, сол ... ... ... - ... ... жағдайларына т.б себептерге байланысты майы төмендеуі мүмкін.
Еттің тағамдық қасиетіне баға беру үшін ... ... ... ... зор. Атап ... ... ... ет пен сорпаның дәмін келтіреді. Ет құрамындағы шырынды заттардың мөлшері 1,8 - 2,2%, олардың 1,0 - 1,6% ... 0,6 - 1,2% ... ... ... ... кариозин, холин, карнитин, креотин, пурин, еркін нуклеидтер. Карнозин мен ансерин ... ... ... жамин ішектерінің жиырылуына септігін тигізеді, сонымен бірге ол құнды ... ... ... ... ... ... ... мен одан пайда болатын заттар жатады. Шырынды заттардың аз - көп ... ... ... ... ... олар жас мал ... ... ересек малдың етінде молырақ болады.
Бұлшық ет ұлпасындағы минерал заттардың мөлшері шамамен 1,0 - 1,5% тен аспайды. Олардың ... етте жиі ... ... калий, кальций, магний, темір, мырыш т.б элементер.
Дәнекер ұлпасы. Ірі қара малдың ұлпасында дәнекер ұлпасының ... 11 - 14%, қой ... ... 6 - 8% ... ... Мал ... ... ұлпасы елеулі қызмет атқарады.
Етке біте қайнасып біткен дәнекер ұлпа оның тағамдық құнын, сінімділігін кемітеді, еттің қоректік ... де ... ... ... ... көп ... олардың бөлшектері сапасыз болып саналады. Оның жұғымдылығы нашар, асқазанда қорытылуы да қиын, ... ... ет ... сорттарға жатқызылады.
Еттегі дәнекер ұлпасының мөлшері түліктің түріне, малдың жасына, қоңдылығына, сондай - ақ жұмыс малының аз - көп ... ... ... ... ұлпа ... жерде бірдей емес болады. Мәселен, ұшаның алдыңғы жағында ол 18 - 25% ке тең ... ... ... 9 - 13% - тен аспайды.
Май ұлпасы. Малдың майы қыртыстанып біткен бейтарап клеткалардан құралады. Мал организміндегі май ұлпасының мөлшері 1% - тен - 40% - ке ... ... ... ... ... ... ... тұқымына жасына, жынысына, бордақылануына - күтімін байланысты. Етті мал тұқымында май көбіне етке жиналады, бірі ет, бірі май ... ... майы ... шел май және іш май ретінде болады, жас малдың еті мен майы араласып бітеді.
Май ұлпасы - ... үшін құт көзі ... ... Бұл мал етінің сапасын анықтауға басты көрсеткіштердің бірі болып табылады. Майдың құрамында биологиялық жағынан құнды май қышқылдары мен ... ... ... витаминдері болады.
Мал майының қандай екенін оның сапасының түр - ... ... ... ... ... сиыр ... майы - ... сарғылт. Ірі қара етінің майы 40 - 50 °С ериді.
Еттің құрамды бөлігі ... май ... оның ... ... Май аз немесе майсыз бірыңғай қара ет, әрі дәмсіз, қасаң болады. Екінші жағынан өте ... ... ... ... ... ... ауырлық келтіреді, ал асқазаннан шырыш бөлінуін тежейді.
1-Кесте. Мал етінің химиялық құрамы және калориялығы %
Көрсеткіштер
Сиыр еті
Химиялық ... %
* ... ... ... - ... - ... - ... ккал
* 100грамда
Минералдық заттары%
* кальций
* фосфор
* темір
* В1 витамині
* В1 ... - ... ... - Ет ... ... мөлшері, %
Витаминдер
Ірі қара мал еті.
Тиамин
0,07 - ... - ... ... - 6,7
Пантотен қышқылы
0,41 - 1,0
Фоли қышқылы
0,013 - 0,26
Биотин
3,4 - ... - ... - ... және ет ... токсикалылығы жөнінде теориялық тұжырым:
Жануарлар минералды улармен (фосфор, мышьяк, фтор, қорғасын тұзы және т.б), улы өсімдіктермен, қатты әсер ... ... ... және улы ... ... ... мүмкін. Қазіргі кезде ауыл шаруашылығында улы дәрімек инсекцит, фунгицид қолдану әсерінен уланған жануарлар көп. Бір кездері ... ... ... еті адамдарға зиянды және шығарылмауы тиіс деп есептелінген. Кейінірек көптеген зерттеулерден кейін әртүрлі алколоидтер мен минералды умен уланған жануарлардың етінің ... жоқ ... ... енді. Содан Френер мен Кнудсен жас иттерді стрихниннің 800 г дозасымен уланған, эзерин, вератрин және пилкрашинмен уланған қойдың етін ... ... ... ... уланған ауру байқалмады. Ғалымдар өздеріде 200 г етті қайнатылған ... жеп еді, ... ... ... ... ... ... уланған құстардың етін жегізіп, анологиялық нәтижесін анықтады. ... ... өте жіті және ... тұрақты әр түрлi алколоидтары мен минералды улары жануардың ауызы арқылы және парентералді енгізді, бiрақ ... ... етін ... ... ... ... байқалмады. Көп зерттеушiлерiнiң жиналған бақылауларын бақылауларына сүйенсек, мынандай пікір айтылды, амалсызда өлтірілген, уланған жануарлар еті, уланғыш затқа қарамастан адамдарға қолданысқа ... ... ... ... ... зиянсыздығын авторлар ол улы заттардың еттен тазартуымен ... ... ... ... ... ... улағыш заттан тазарады немесе адамға зияны жоқ мөлшерде ғана болады. Улы заттың организмге қандай жолмен енгізілгеніне қарамастан, әсірісе, ... ... ... iшек, ... бауыр, желiн, бүйрек. Ең ақырғы қауіпті орында уы толық жоййылмаған дәрі ... ... ... мүмкін. Рейхе және Рохлитц бірнеше жылдар ... ... ... ... жоқ ... жануарлар еттерін қолданысқа шығарғанын айтқан.
Уланған жануарлар етінің зиянсыздығы совет авторларымен дәлелденген. К.Г.Аверьянова (1960) жануарларға ... ... мен ... ... ... ... мышьяк натрийі, мыс қосылыстары және хлор калийімен уланған, амалсызда өлтірілген жануарлар еті улы емес және қолданысқа жарамды ... ... ... ... және ... ... уланған амалсыз өлтірілген қойдың еті жануарларға улы емес. Алайда бұндай ет қолдануға жарамсыз себебі қайнатылған кезде одан көгерген жағымсыз иіс ... ... (1956) ... майы мен етін сынай отырып, гексохлормен уланғаннан ешқандай улағыш зат жоқ ... ... ... көп ... ... ... ет пен майда ешқандай көгергіштік, жағымсыз иіс ұзақ сақталмайтынын ... ... (1962) және ... ... ... ... ... ірі қараның еті мен майы қатты қайнатылса бір жыл ... ... ... дәлелдеді. Алайда, жиналған материалдарға қарамастан, уланған жануар еттерінің зиянсыздығын дәлелдегенмен оны барлық уланған еттерге ортақ деп айта алмаймыз әр уға ... ... ... ұстаным қажет. Совет және шетелдік зерттеушілер уланған еттердің барлығы қолданысқа жарамды емес екендігін айтады. Сонымен қатар М. ... ... ... қоянның бұлшықеттерінде 3,2-12 мг/кг мышьяк тапқан, ол әр жануарда әрқалай болады. Автор бұндай еттің қолданыста ... не ... ... ... ... ... қиналады. А. Н. Кособрюхов жануарлардың органдары мен бұлшықеттерін ... ... М. ... ... қосылған. Автордың зерттеулері бойынша мышьяктың бұлшықетте 28мг/кг, бүйректе 65мг/кг, бауырда 172 ... ... ... ... ... ... Автор өзінің биологиялық іс-тәжірибиелеріне сүйене отырып адамдарға 1-2 мг/кг аспаған мышьягы бар еттерді 10-15 кун ... ғана ... ... ... ... да минералды улағыш заттармен уланған жануарлар еті ... ... ... ... Ал ... басқа улы заттармен уланған жануарлар етінің қауіптілік дәрежесін А.Н.Кособрюхов өзінің тәжірибиелерінде зерттеген. Жануарлар фосформен уланған ... оны ... ... қарапайым фосфор немесе төменгі оксилмен ретінде табуға болады, және бұндай жағдайда ет өнімге шығарылмауы тиіс. Жануар сынап тұзымен уланған ... оның ... ... ... ... ... және совет үкіметінде сынабы бар еттерді қойылымға шығармаған. Жануарлар қорғасын тұзымен уланған жағдайда ол ... ... ... көп ... ... ... ... ондай етті азық ретінде қолдануға рұқсат етіледі егер оның құрамында тек 1 мг/кг қорғасын болса ғана және 5-10 күн ... ... фтор ... уланған жануарлар етін жоғарыда айтып өткендей ешқандай қарсылықсыз азыққа шығаруға болады.
Өлген ... ішкі ... мен сөл ... көп ... минералды у қалып қалғандықтан ол техникалық кәдеге жаратуға ... ... ... улы ... уланған амалсыз өлтірілген жануарлар етінің аламға қауіптілігін дифференциалды тәсілмен анықтау ... ... ... ... ... заттар болуы мүмкін (алколоид, токсикалық глюкоза, циандық қосылулар, белгісіз токсикалық азықтар және т.б )
Улы өсімдікпен уланған, амалсыз ... ... ... ... көп жағдайда зиянсыз екенін айтып өткен жөн. Біршама улы ... ... ... ... организіміне түсе салысымен тез арада бөлгіш ағза арқылы шығарылады. Ал етте қалып қалатын улы зат ... ... ... ... жетпейді.
Жоғарыда айтылғандай, шетелдік авторлардың көптеген зерттеулері бойынша, ... еті, ... ... ... ... уланған, барлық кезде зиянсыз болып шаққан. Совет авторлары ақырғы кездегі тәжірибиелерінде бөлек улы ... ... көп ... ... ... бар, ... жануарлар еті ешқандай зияны жоқ екенін дәлелдеді.
Сондай-ақ, Г.С.Зеленко 1948ж иттерге құрамында өте жоғары деңгейдегі алкалоид-цикутотоксины бар амалсыз ... ірі ... етін және ... ... алайда иттерде ешқандай ауру байқалмады. Н.Г.Кожемякин 1954 тәжірбиеге қолданылған жануарлар еті адамдарға зияны жоқ. Осындай етті ... ... және ... өзі де тек қана етін емес ... да ... ... бір ай бойы ешқандай зиянды жағдайлар болмады. М.И.Зелинский 1964 ... мен ақ ... бір ... ... ... өлтірілген, уланған жануардың етін берген, бірақ ешқандай уланған белгі болмады.
Кейбір мал дәрігерлері ... ... ... собық және жүгерінің сабақтарымен балауызда піскен кезеңінде уланған жануарларды синил қышқылымен уланған деп түсіндіреді. Бірақ совет ... ... ... (И.Н.Гладенко, П.Н.Шмидов, С.М.Бакай, П.Е.Радкевич) жүгеріде синил қышқылының жоқ екені және де жүгерімен уланып амалсызда өлтірілген жануарлар етінің ешқандай қатері жоқ ... ... ... ... ... бір ет комбинатында жүгерімен уланып өлтірілген 80 жуық жануарлар етінде химиялық зерттеулерден кейін ешқандай у жоқ екені ... ... ... ... ... ... нәтижесі шыққан соң ол өнімдер жартылай қақталған шұжық ретінде, ал субазықтар - ливерлы шұжық ... ... ... ... ең ... ... ешқандай ауытқулар таппаған.
Қайнатылған қызылшадағы азот қышқылы мен азот оксилінің қосылу барысында шошқаларды арты өлімге әкеліп соқтыратындай дәрежеде улай ... ... ... ... мен Конышев, Лукин авторларының зерттеулері бойынша қайнатылған қазалшамен уланған шошқа еті адамдарға зиянсыз екенін айтқан, егер оның етінде ... ... ... Бірақ сол бақылаулырға қарамастан, жануар қандай да ... умен ... да оның ... ... ... жоқ деп айта алмаймыз. Б.Я.Копельман сирек кездесетін у түрін ашқан, оның ... ... ... табылған томар дәрісі. Тергеу барысында ол жануардың өліміне дейін 75 г томар дәрісі емдік мақсатында пайдаланылса, оның 15 г өлім ... ... Етте ... ... киыр ... ... ... сондықтан мал дәрігерлік заңнама бұл жайында ешқандай нұсқау ... ... ... ... еті ... ... ... және де тәжірибиеден өтуі тиіс. Тек қана етті емес ... ... да ... ... ... кейбір улар майда адам денсаулығына қауіпті болып сақталып қалады.
Қандай түсініксіз жағдай болмасын уланған амалсыз өлтірілген жануар етін ... ... ... ... отырып шешу керек. Барлық жағдайда уланған амалсыз өлтірілген жануардың қатты уланған ағзалары (бауыр, ... ... ... ми) сөл ... ... дәрілік препарат өолданылған аймақ жойылуы тиіс.
Улы заттардан басқа, өлер алдында ұзақ ... ... ... және ... ... білгеніміз жөн. Сондықтан даондай еттерді тек қана бактериалық сараптамалар мен зерттеулерден кейін ғана өнімге шығаруға болады. Уланған жануарды ... ... ... тез ... өлтіріп тастау керек. Амалсыз өлтірілген уланған жануар еті тез арада бұзылып кететінін ескерген жөн, сондақтан оны ... тез ... жөн. ... ... (улы ... және жәндіктер) уланған, амалсыз өлтірілген жануарлар тек ... удан ... ... ғана ... ... деп ...
Ет және ет өнімдерінің сапасын сараптау.
Нарыққа түсірілген ет және ет өнімдерін ... ... ... ... ... ... еттің тексерілген, тексерілмегенін оған тәуелсіз сараптау жүргізу арқылы ... ... ... ... өтіп ... ... ет және ет ... фирмалық дүкендерге таратылуға жіберіле береді. Нарықта ет және субөнімдері таратылғанда, тек дені сау малдардан таратылады. Ет және ет ... ... ... ветеринарлық тәжірибесі бар немесе инспекторлық тәжірибесі бар дәрігер ғана тексереді.Нарықтың территориясына сатуға түскен ет және ет ... ... ... ... ... ... вет-санитарлық бақылаудан өтеді.
Жеке тұлғалармен немесе кәсіпорын сатушыларымен сонымен қатар, ... ... ... ... ет және ет өнімдерін қайта сараптаудан өткізуге жіберіледі. Мемлекеттік ветеринарлық қызмет құжаттары және сәйкес таңбасы бар ет ... ... ... ет және ет ... ... ... бақылаудан өткізілмейді.
Мемлекеттік қадағалау органдары мұндай жағдайда сауда гигиенасы ... ... және ... ... ... Ал сауда ережелері бұзылған жағдайда немесе өнімнің сапасына күдік туған кезде, сонымен қатар таңба дұрыс басылмаған жағдайда жалпы ... ... ... қайта сараптауды жүргізеді.
Нарықта сараптау үшін таңбасы бар бүтін, жартылай, ширек ұшалар ұсынылады (паринхиматозды органдарымен), ал шошқа, ... сиыр еті ... ... ... ... керек. Төртбұрышты таңбасы бар ет нарыққа түскен кезде жалпы негіздерге сүйене отырып, ұшаларының ішкі органдары және ... ... ... ... ... бар ет түскен кезде оның балғындығына және жарамдылық мерзіміне аса мән береді. Органолептикалық көрсеткіші бойынша күдікті ет зертханалық ... ... Ет ... ... ... ет ... және ... жартылай фабрикаттары, нарыққа сатуға, тек қана өнімнің қауіпсіздігін дәлелдейтін құжаттары болған ... ғана ... ... бір күн бойы сатылмаған және базардан тыс мұздатқышта сақталмаған ет және ет өнімдері келесі күні ... ... ... ... ... және ... бөлшектенген, кептірілген еттер, ет фарштары және жартылай фабрикаттар сатылуға жіберілмейді. Сатуға әкелінген ет және субөнімдерінің иесі, бекітілген талапқа сәйкес ветеринарлы ... ... ... ... ... ... Ветеринарлы куәліктер және ветеринарлы анықтама берілген уақыттан бастап, ет және ет өнімдерін 3 тәулік бойы ғана жарамды деп есептейді. Бұл ... әр ... ... ... ... және мөрі ... немесе мөрі анық қойылмаса, қол қойылмаған болса, ветеринарлық дәрігердің аты-жөні толық жазылмаған болса, бұл құжат жарамсыз болып табылады. Егер ... ... ... жоқ ет және ет ... ... ... ... көрсетілмегенше оларды санитарлы камераға қойып қояды. Егер ... ... ... ... анықтама көрсетілмесе, ет және ет өнімдері ... ... ... ... ... ... беріледі. Ұшаларға және ішкі органдарына санитарлы бағалауды және сараптауды ережеге сәйкес жүргізеді.Сараптау және зертханалық тексеру жүргізу үшін үлгі алуды ... ... ... бойынша норма
Нақты нәтижелер
Сынау әдістерін бекітетін НҚ
1.Улы элементтер
Қорғасын
0.5 ... 26927, ГОСТ 26930, ГОСТ 26932, ГОСТ ... ... ... ... ... Радионуклидттер:
Цезий - 137
180 Бк/кг
Табылмады
Стронций - 90
80 Бк/кг
Табылмады
3.Микробиологиялық ... ... ... 1х10 көп емес
4.2х10
ИСО 3822-79, ИСО 3665-75, ИСО 7218-96, СанЕжН 4.01.047.03
Патогенді салмонеллалар
25 грамда жіберілмейді
Табылмады
Өлген ... етін ... ... ... ... ... Ет және ет ... нақтылы баға берілу керек. Егер ол ет тағам ретінде пайдаланылса, у тағамдық интоксикация ... ... ... удың ... ... ... ... мөлшеріне, биохимиялық процестеріне, еттің морфологиялық өзгерістеріне, бактериалды ластануына баса назар аудару керек. Ветеринариялық санитарлық сараптау:
1) ... ...
3) ... удың ... кумуляциясына байланысты 3 топқа бөледі:
І-топқа: Құрамында цианид, сынап және ФОҚ препараттары, дитиофосфор туындылары жоқ ет жатады. Егер осы ... бірі етте ... ... ... ... ... ет утилдеуге жіберіледі.
ІІ-топқа: Құрамында белгіленген нормадан аспайтын улары бар ет ... Бұл ... ... ... мыс, ... ... сурьма улары.
ІІІ-топқа: Құрамында тағамдық өңдеуде оңай бұзылатын аз көлемдегі улары бар ет жатады. Бұл улар: фтор, хлорлы натрий не ... ... ... ... ... ... ... бұл жіктеуге жататын етті пайдалануға болады деген қате пікір.
Жануардың улану кезіндегі клиникалық белгілері: ... ... ... (сынап, қорғасын, мыс, мышьяк) жалпы клиникадан өзге малдың арықтауы, тәбет төмендеуі, бұлшықеттің дірілі, ... ... ... ... бұзылуы. Сондай-ақ спецификалық белгілерге мән беру керек. Мысалы: қорғасын немесе сынап уларымен уланған малдың ... не ... көзі ... ... ... ... ... қабықтар улануы, қан аралас іш өту; Мыспен уланса кілегей қабықтың сарғаюы, гемоглобинурия ... ... ... ... жалпы жағдайы әлсірейді, асқазан - ішектерінің жұмысы бұзылады.
Пестицидтермен уланудың клиникалық белгілері әр түрлі және удың ... ... ... ... да ... Бұл ... нейротропты әсер етеді. Қысқы аралықтағы қозу тежелуге немесе ... ... ... ... ... байқалады, сілекей бөлінеді, қаңқа бұлшық етінің тартылуы (тремор) паралич, жүріс бұзылады. Сондай-ақ көру, есту аппараттарының қызметі ... ... ... ... қан ... іш өту, ... ... улану кезінде температура көтерілу.
Созылмалы улану кезінде көзге көрінер клиникалық көріністер байқалмайды. Әлсіздік, кілегей ... ... ... ... ішек-қарын жұмысы бұзылады.
Жануарды сойғаннан кейінгі диагностика.
Ауру мал мен уланған малдың пат анатомиялық өзгерістері көпшілік жағдайда біркелкі болады. Сондықтан мына ... мән беру ... орын ... Сау ... етін ... ... тілінген жер жиегі тегіс болмайды, әрі қан ... Ал ауру және жіті ... мал етін ... ... ... ... ... тегіс, түзу, өзінің түсін- өзгертпейді. Уланған мал еті қошқыл-қызыл түсті, кесілген жерде ұсақ ... ... май ... ... ... ... кеуде қуысынан сұйықтық (тран) табылады.
Қан құйылу: Уланған малдың ішек жұмысы бұзылып, қанға әртүрлі инфекция өтуінен дененің әр ... қан ... мен ... ... ... бұл көрініс ауру малда да жиі байқалады.
Лимфа ... ... ... ... ... ... Кесіп қарағанда көкшіл- қызғылт түсті қанталау, қабыну ошақтары көрінеді.
Сондай-ақ удың түрі мен дозасына қарай, ішкі органдарда өзгеріс байқалады. Бауыр ісінеді, ... ... ... ... ... түске енеді. Майлану дистрофиясы дамиды. Өт қабы ... өтке ... өт ... ... ... ... ... өкпе, ми мен жұлында гиперамия мен қан құйылулар көруге болады.
Жіті улануда, ателектаз ошақтары бар өкпе домбығады. Бүйрек , тығыз консистенциялы, ... және мила ... ... ... ... ... ... өзгерістер, цианид, нитрит, нитратпен уланған мал қаны бұлшық еті алқызыл түсті болады. Акридин, пикрин азот ... ... мал ... ... ... ... ... уланған мал буын қаптары сарғаяды, кілегей қабықтарында гиперемия байқалады.
Мышьякпен уланса кілегей қабық сарғаяды, мыс препараты бүйрекке әсер ... түсі ... ... ... ... бүйрек капсуласы бүрісіп қалады.
Улану кезіндегі ет және өт ... ... ... ... токсикалық қасиеті мен кумуляция әсеріне назар аудару керек. Осыған орай улы ... 3 ... ... Әр ... шығу тегі әр түрлі, химиялық құрылымы бір-біріне ұқсамайтын улы заттар біріктіріледі. Еттің құрамындағы удың тегіне қарамастан санитарлық бағасына орай былай ... Удың ... ... қарамастан техникалық утилдеуге жіберілетін ет.
* Удың босатылатын шекті мөлшеріне байланысты техникалық утилдеуге немесе ... ... ... ет.
* Тағамдық өңдеуге жіберілетін ет.
Еттегі улардың қасиеттері:
Фосфорорганикалық қосылыстар:
1. ... улы ... ... ... оңай бұзады, пайдаланғанда аса қауіптілік тудырмайды.
2. Хлорофос, тиофос, метафос, карбафос. Бұлар организмде бірнеше күн ... ... ... улы ... Егер етте 0,0005 ... мөлшерінен көп болса, ет жарамсыз деп танылу керек.
3. Дитиофосфор туындылары: өте тұрақты, паренхиматозды, бұлшықет, сүйек ұлпаларында жинақталды, әрі ұзақ уақыт ... ... ... ... өте улы ... ... ауысады.
Хлорорганикалық қосылыстар - уыттылығы төмен, бірақ физика-химиялық тұрақты қасиет көрсетеді.
Мышьяк- сиыр етінде 0,25-0,65 мг/кг, ... ... 0,1-1,1 ... ... болу ... ... - етте 3 мг/кг мөлшерден аспау керек.
Қорғасын - 1мг/кг мөлшерде ( лимфа түйіндері мен ішкі ... ... ... - ... бар ет жарамсыз.
Нитрат- р-0,1% -тен аспау керек.
Нитриттер - етте 20 ... ... ... ... рұқсат етілмейді.
Еттегі улы заттарды анықтау жолы:
ҚОРҒАСЫННЫҢ АНЫҚТАЛУЫ.
Жабдықтар, ... мен ... ... фильтр, микроскоп, спирт, колба, пробиркалар, заттық шыны, ... ... ... ацетаты ерітіндісі, молярлық концентрациясы 0,81 моль/дм3 күкірт қышқылы ерітіндісі, массалық үлесі 0,01% болатын ... ... ... ... 30%, сірке қышқылының ерітіндісі, цезий хлориді, калий йодиді, калий ... ... ... 1% ... мыс ацетатының ерітіндісі.
Анализ жүргізу реті: Минерализатты фильтрден өткізгеннен кейін алынған тұнбасы бар қағаз фильтрді молярлық концентрациясы 0,1 моль/дм3 H2SO4 ті ... ... ... одан ... 10см3 суды ... ... жинамайды). Қорғасын сульфаты ериді сосын фильтратқа өтеді, ол пробиркада ... ... ... ... шайқау арқылы 1-2 см3 фильтратты массалық үлесі 0,01% хлороформдағы дитизон ерітіндісімен араластырады. Құрамында қорғасын бар ... (pH 7-10) ... ... ... қою қара-қызыл түске боялады.
Микрокристалдық реакция: 2 заттық шыныға мөлшері 0,5см3 болатындай етіп фильтратты ... және ... ... ... ... ... 30% ... сірке суының 2-3 тамшысын қосады. Тамшының бір ... 2-3 ... ... ... ... ал ... жағынан калий йодидінің бірнеше кристаллын қосады. Қорғасын бар ... ... ... ... ... ... ұлғайту арқылы сары - жасыл ине ... ... ... ... ... ... ... 1% болатын мыс ацетатының ерітіндісінен 1-2 тамшы қосады, құрғағанша буландырады, сосын массалық үлесі 30% ... ... ... 2-3 ... ... жағады. Тамшы шетіне бірнеше калий нитридінің кристаллдарын қосады. ... бар ... ... ... соң ... куб тәрізді қоңыр кристаллдар пайда болады.
МЫСТЫҢ АНЫҚТАЛУЫ.
Жабдықтар, реактивтер мен құралдар: Минерализатты фильтрат (Барий және цинк сульфатын бөліп алғаннан кейін ), ... ... ... ... ... пробиркалар, массалық үлесі 25% болатын аммоний гидроксидінің NH4OH ерітіндісі, аммоний тетрароданомеркураты (6см3 суда 5г ... ... және 5г ... ... ... ... ... үлесі 1% 2,4- динитрофенол (индикатор); массалық үлесі 5%, ... ... ... массалық үлесі 2%кадмия хлоридінің ерітіндісі, молярлық концентрациясы 6 моль/дм3тұз қышқылының ерітіндісі, массалық үлесі 1% ... ... ... HgCI2 , ... хлороформды диэтилдитиокарбаматы Pb(ДДТК)2 ерітіндісі, хлороформ, цинк сульфаты.
Реактивтерді дайындау. Диэтилдитикарбаматты қорғасынның хлороформды ... ... 0,5г ... ацетатын суда ерітеді, массалық үлесі 10% болатын 25см3 калий нитратын және суда еріген 0,5г Na(ДДТК)2 қосады. Пайда болған ақ ... ... ] ... ... ... хлороформ қабатын фильтрлейді, сосын оған көлемі 250см3-қа жеткенге дейін хлороформ қосады.
Анализ ... ... ... воронкаға 10см3 минерализатты салады, массалық үлесі 1% болатын 2,4- динитрофенол спиртінің ерітіндісінен бірнеше тамшы ... және ... ... 25% ... ... сары ... боялғанша тамшылатып титрлейді; үстінен қорғасын диэтилдитикарбаматты ерітіндісінің 5см3 хлороформын құяды және қатты ... ... ... сары түстен қоңыр түске дейін боялады.Хлороформды тұзқышқылымен шаяды, оның молярлық концентрациясы 6 моль/дм3 ... ... ... ... ... шаяды. Оған массалық үлесі 1% болатын сынап хлоридін түссізденгенгенше тамшылатып қосады. Оған ... су ... ... сосын су қабатын бөліп алады. Оны тура 2 ... ... ... ... ... ... екі ... жүргізеді.
Бірінші пробиркаға 0,2 г цинк сульфатын және бірнеше тамшы аммоний тетрародамеркурат ерітіндісін ... ... мыс ... ... қою ... ал-қызыл түске боялады.
Екінші пробиркаға массалық үлесі 2% болатын кадмий ... ... 10 ... және ... үлесі 5% калий ферроцианидінің ерітіндісінен 1-2 тамшы құяды. Мыс болса тұнба ал-қызыл түске боялады.
ЦИНКТЫҢ АНЫҚТАЛУЫ.
Жабдықтар, ... мен ... ... ... ... ... тиомочевина ерітіндісі немесе натрий тиосульфатының қаныққан ерітіндісі, ацетат буфері, хлороформдағы дитизон ерітіндісі, ... ... 0,01% ... ... ... калий гидроксидінің ерітіндісі (немесе натрий)
Анализ жүргізу реті:. Пробиркаға 0,5см3 минерализатты салады, кадмий ионын біріктіру үшін үстіне 0,25см3 ... ... 10% ... ... ... ... құяды, pH қоспасы 5,0-5,5ке жеткенше калий гидроксид ерітіндісімен титрлейді. ... ... 1см3 ... ... үлесі 0,01% хлороформдағы дитизон ерітіндісінен 2-3 тамшы және 1см3 хлороформ қосады. Қоспаны қатты шайқайды. Цинк ... ... ... ... ... ... түсі, ал қызыл немесе қызыл күрең түске ауысады.
МЫШЬЯКТЫҢ ЗАНГЕР-БЛЕК БОЙЫНША САПАЛЫ ЖӘНЕ САНДЫҚ АНЫҚТАЛУЫ.
Жабдықтар, реактивтер мен ... ... ... ... ... 50см3 ... 6 ... массалық үлесі 10% болатын қалайы хлоридінің ерітінді, ол молярлық концентрациясы 7,5моль/дм3 болатын күкірт қышқылында немесе ... ... ... тұз қышқылында болады, массалық үлесі 20% болатын күкірт қышқылының ерітіндісі, ... куб ... ... ... ... ... ... қағаз, мақта, ацетат ерітіндісінде ұсталып массалық үлесі 5% болатын қорғасын және ауада кептірілген мышьяктың тұрақты ерітіндісі.
Мышьяктың тұрақты ... ... ... ... ... тектес ангидраны массалық үлесі 10% мөлшері неғұрлым аз натрий гидроксидінің ерітіндісінде ерітеді, алынған ерітіндіні сыйымдылығы 100см3 ... ... ... ... ... ... ... әлсіздендіреді және көлемін дистилденген сумен 10см3 дейін жеткізеді. Сыйымдылығы 100см3 болатын өлшемді колбаға одан 1см3 ... ... су ... ... ... ... Екінші алынған көлемі 0,1см3 ерітіндінің құрамында 0,001мг мышьяк бар. Зангер-Блека приборының 6 колбасына 0,1; 0,3; 0,5; 0,7; 1 және 2,5см3 ... ... ... ... соң бірін салады.
Анализ жасау реті: Зангер-Блека приборының соңғы колбасына 2см3 минерализатты немесе 5г ... ... ... ... 20% ... көлемі 10см3 күкірт қышқылының ерітіндісін, 5см3 дистилденген суды қалайы хлоридінің массалық үлесі 10% болатын көлемі 1см3 ерітіндісін куб ... ...... цинкті саламыз. Колбаның аузын массалық үлесі 5% болатын ацетон ерітіндісінде мақтаның бір бөлігін шайқалған және ... ... ... ... қылып жабады. Үстіңгі жағына бром немесе хлорлы ... ... ... ... аузы ... ... ... қоядыда, одан кейін реактивті қағазды алып қарайды. Егер ... ... ... ... сары ... ... ... боялады.
Мышьяктың сандық мөлшерін анықтау үшін анализ минерализаттың орнында көлемі әртүрлі ... ... бар ... ... Боялып алынған реактивті қағаздардан тұрақты шкала құрастырылады, олардың көлеміне байланысты өсіп отырады. Дайындалған тұрақты ... 5-6 ай ... ... ... да оны ұзақ ... бойы ... болады. Зерттеулерден кейін пайда болған өнімді стандартты шкаламен салыстырады, мышьякпен байланысқан санын анықтап, одан кейін мал өлігіне ... ... 100г ... есеп ... ... ... М.И.Рабинович, Г.А.Таланов Москва, 2004 ж
* А.М.Вильнер Ленинград.1966ж
* Г.А. Хмельницский, В.Н. ... , ... ... 1987ж.
* С.В.Баженов Ленинград, ... ... ... ... ... III том.Астана-2005.
* Л.В. Антипова И.А. Глотова И.А. Рогов. Колос,Москва, 2001. стр. 507-510

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 600 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алматы қаласына физикалық-географиялық сипаттама58 бет
Модель ( үлгі ) жасау үшін қажетті материалдар9 бет
Наноматериалдар өндірісінде қауіпсіздікті қамтамасыздандыру және бақылау46 бет
Пурин туындыларының алкалоидтары5 бет
Тағамдық өнім түрлерін ветеринариялық – санитариялық токсикологиялық бағалау9 бет
Тағамдық өнімдердегі токсиндік затты анықтауда қолданылатын заманауи әдістермен техникалық аппаратуралар6 бет
Химиялық-токсикологиялық зерттеулерге сынама алу қағидасы4 бет
Химиялық-токсикологиялық зерттеулерге сынама алу қағидасы және оны жеткізу талабы жайлы4 бет
12 жылдық білім беру мақсаты6 бет
Ақпараттық жүйе құру арқылы білім беру процесінің тиімділігін арттыру98 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь