Қытай тіліндегі сан есім

Жоспар.
1. Есептік сан есім
2. Реттік сан есім
3. Қытай тілінде сандарды жазу және көрсету
1.Сан есімі қазақ тілінде заттың санын, ретін, мөлшерін, көлемін білдірсе, қытай тілінде де соны білдіреді. Алайда, қазақ тілінде сан есімдер орыс тіліндегідей көптеледі, жіктеледі, тәуелденеді, септеледі. Ал қытай тілінде біздің білуімізше септік жалғаулар болмайды, себебі сөздер септелмейді.
Қытай тілінде сан есімдер (қазақ тіліндегідей) есептік және реттік деп екіге бөлінеді.
Есептік сан есімдер:
Бірден онға (1-10) дейін:
一 – yī – бір
二 – èr – екі
三 – sān – үш
四 – sì – төрт
五 – wǔ – бес
六 – liù – алты
七 – qī – жеті
八 – bā – сегіз
九 – jiǔ – тоғыз
十 – shí – он
Он бірден он тоғызға (11-19) дейін дәл біздің қазақ тіліндегідей, алдымен онды «十» кейін 1-9 аралығындағы сандарды қойып санаймыз. Мысалы:
十一 11 он бір
十二 12 он екі
十三 13 он үш
十四 14 он төрт
十五 15 он бес
十六 16 он алты
十七 17 он жеті
十八 18 он сегіз
十九 19 он тоғыз
Пайдаланған әдебиеттер тізімі:
1. http://www.studychinese.ru
2. http://hunchuncity.ru
        
        Жоспар.
* Есептік сан есім
* Реттік сан есім
* Қытай тілінде сандарды жазу және көрсету
1.Сан есімі қазақ тілінде ... ... ... ... ... білдірсе, қытай тілінде де соны білдіреді. Алайда, ... ... сан ... орыс ... көптеледі, жіктеледі, тәуелденеді, септеледі. Ал қытай тілінде біздің білуімізше септік жалғаулар болмайды, себебі сөздер септелмейді.
Қытай тілінде сан ... ... ... ... және ... деп ... ... сан есімдер:
Бірден онға (1-10) дейін:
一 - yī - ... - èr - ... - sān - үш四 - sì - ... - wǔ - ... - liù - алты七 - qī - ... - bā - ... - jiǔ - ... - shí - ... бірден он тоғызға (11-19) дейін дәл біздің қазақ тіліндегідей, ... онды ... 1-9 ... ... қойып санаймыз. Мысалы:
十一 11 он бір十二 12 он екі十三 13 он үш十四 14 он ... 15 он ... 16 он ... 17 он жеті十八 18 он сегіз十九 19 он тоғыз
Қытай тіліндегі ондық сандар болса, қазақ тіліндегілерден мүлдем ерекше. ... - 二十 ... - 三十 ... - 四十 ... - 五十 елу60 - 六十 алпыс70 - 七十 ... - 八十 ... - 九十 ... ... ... ... 2-9 дейінгі сандарға иероглифінің қосылуымен жасалады.
Қалған 21-99 дейінгі ... ... ... ... (20+3) = ... жиырма үш35 (30+5) = 三十五 отыз бес47 (40+7) = 四十七 қырық жеті52 (50+2) = 五十二 елу екі61 (60+1) = ... ... бір78 (70+8) = ... ... ... (80+6) = ... ... алты99 (90+9) = 九十九 тоқсан тоғыз
Байқағанымыздай Қытай тілінде алдымен ... сан ... ... ... ... сан ... жүздіктер туралы ой жүгіртсек. Жүз қытай тілінде келесідей жазылады:百 - bǎi - 100 жүз, әрі ... дәл ... ... ... (2*100) - 二百 екі ... (5*100) - 五百 бес ... да дәл ... саналады:
2000 - (2*1000) = 二千 екі мың3000 - (3*1000) = 三千 үш мың, яғни 2-9 ... ... , ... ... ... ... ... бір немесе бірнеше нөлдер болса, онда олар мына (〇) белгімен белгіленеді (алайда 〇 сонында келсе жазылмайды). Мысалы:508: ... бес жүз ... ... ... дәстүрлі жазылуын кездестіруге болады. Нөл - ling - ... ... ... ... нөлдер болса олар келесідей жазылады:
50203 - 五万零二百零三
2.Реттік сандар қазақ тілінде - ші, -шы жұрнақтарының жалғануымен жасалады. Ал, ... ... ... ... сөз алды қосымшасы (префикс) dì 第 арқылы жасалады. Мысалы:
第二 - екінші第六百二十五 - 625 - алты жүз ... ... ... ... ... екі түрі кездеседі, ол, әдеттегі, яғни қалыпты, күнделікті өмірде қолданылады, және екінші ... ол, ... бұл түр ... ... ... ... ... чекті толтыру кезінде).
Сан/цифра
Әдеттегі түрі
Формалды түрі
Pīnyīn
0


líng
1



2


èr
3


sān
4



5


wu
6


liù
7



8



9


jiu
10


shí
100


bai
1000


qiān
Қытайлықтар 1-10 аралығындағы сандарды бір қолдың көмегімен ... Бұл ым, ... ... ... түсініксіз болғанда кеңінен қолданылады. Сондықтан да оларды жаттап ... ... тағы ... ... ... әдебиеттер тізімі:
* http://www.studychinese.ru
* http://hunchuncity.ru

Пән: Тілтану, Филология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 2 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ежелгі Қытай мәдениетіндегі қолданылған цифрлар57 бет
Ұлыбританиядағы қазақтар туралы6 бет
Oнoмастика және аударма53 бет
XIV-XV ғасырлардағы қыпшақ антропонимдері30 бет
Алыс, жақын шетелдік қазақтар тілінің зерттелуі63 бет
Антоним, омоним, синоним сөздердің қолданысы. Антоним сөздердің қолданыс ерекшелігі98 бет
Ағылшын грамматикасы55 бет
Біріккен сөздер27 бет
Демеулік шылаулардың қолданылуы (Д.Исабеков «Қарғын» романы негізінде)44 бет
Диуани-хикмет” ескерткіші тілінің грамматикалық ерекшеліктері (тәуелдік, жіктік және көптік жалғауларының қолданылуы)122 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь