Жер салығы және жер қатынастарын реттеудегі рөлін ашу

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
I.Салықтардың мәні,мазмұны қағитаттары, қызметтері түрлері
1.1 Салықтардың экономикалық мәні, қағитаттары, қызметтері түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.2 Жер салығының мазмұны, салық салу обьектілері ... ... ... ..18
1.3 Жер салығын салудағы шет елдік тәжірибе ... ... ... ... ... ... 29
II. Алматы облысы, Қаратал ауданы бойынша салық комитеттеріне түскен салықтарға, түсімдерге экономикалық талдау
2.1 Алматы облысы, Қаратал ауданы бойынша салық комитеттерінің қызметіне экономикалық талдау ... ... ... ... ... ..39
2.2 2001.2005 жылдардағы Алматы облысы, Қаратал ауданы бойынша салық комитеттеріне түскен жер салығының түсімдеріне экономикалық талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..47
III. Қазақстан Республикасының жер салығын салудағы кездесетін проблемалар және оны жерілдіру жолдары
3.1 Қазақстан Республикасының жер салығын салудағы кездесетін проблемалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .63
3.2 Жер салығын салуды жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ...68
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...73
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .75
Қазақстан Республикасының Президентінің Қазақстан халқына 2006 жылға арналған жолдауында: “Салық және кеден саясатын реформалау күллі экономикалық жаңару саясатының маңызды құралы болуы керек.
Эканомикамыздың жаңа салаларын әртараптандыру мен дамытуды ынталандыру, бұл салаларға шетел капиталы мен соны ілімді тарту мақсатында икемді салық және бюджет саясатын пайдалану маңызды.
Өндірісті дамыту мен кеңейту мақсатында қосымша құн салығының мөлшерлемесін төмендету қажет деп санаймын.
Ірі салық төлеушілерден түскен салық түсімдерін жинауды тексеру үшін Қаржы министрлігінің Салық комитетінде арнаулы бөлім құруды ойластыру керек. Ол бөлім тексеру ісіне мүдделер қайшылығынан ада халықаралық аудиторлық фирмаларды тартуға тиіс.
Қатаң бюджет және салық тәртібі сақталуға тиіс”. [1]
Салықтар- мемлекет біржақты тәртіппен заң жүзінде белгілеген, белгілі бір мөлшерде жүргізетін, қайтарымсыз және өтеусіз сипатта болатын бюджетке төленетін міндетті ақшалай төлемдер. Салықтар-мемлекеттік бюджетке заңды және жеке тұлғалардан белгілі бір мөлшерде және мерзімде түсетін міндетті төлемдер болып табылады.
Жер салығын енгізудегі ең бастысы жерді және басқада ресурстарды ұтымды пайдалана отырып, ауыл шаруашылық өндірісінің тиімділігін арттыру және шығынға қарсы механизмді құру. Сонымен қатар ол жерде әртүрлі шаруашылықты жүргізуге мүмкіндік беруі қажет. Рентаны төлеу бұл жер үлесін пайдалануға төлем емес, ол жақсы учаскесі барлардың ерекше монополиясы мен артықшылықтарын пайдалануына төлем. Бұл барлық азаматтардың жерге деген құқықтарын теңестіру құралы болып табылады.
Жер салығын енгізу және өндіріп алу жөніндегі мәселелермен шетелдік, ресейлік және қазақстандық ғалым экономистер айналысқан. Қазақстандық авторларды атап өтсек: Ілиясов Қ.Қ., Аубакиров Я.А., Махмудов Ф.О., Алиев Р., Құлпыбаев С., Нұрғалиева Г.К., Мухитдинов М.Т., Ермекбаева Б.Ж.
Қазақстан Республикасында жер салығы 1992 жылы енгізілді. Жерге салынатын салықты енгізу мынандай мақсаттарды көздеген: экономикалық әдістермен жерді ұтымды пайдалану және жерге орналастыру, жердің құнарлығын арттыру, оны қорғау жөніндегі шараларды жүргізу үшін, сонымен бірге аумақтың әлеуметтік-мәдени дамуы үшін бюджет кірістерін қалыптастыру. Жер салығын төлеу барлық жер иелері үшін (бірқатар жағдайларды қоспағанда) міндетті болды.
1. Қазақстан Республикасының Президенті Н. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы “Қазақстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында. Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру стратегиясы” Астана, 2006 жылғы 1 наурыз // Егемен Қазақстан 2 наурыз 2006 ж.
2. Ермекбаева Б.Ж., Құлжабаева М.Т., Бурабаев О.Б. “ Жергілікті салықтар мен алымдар” / Алматы 1998 ж. “Экономика”
3. Ілиясов Қ. Қ., Құлпыбаев С. “Қаржы” / Алматы 2003 ж.
4. Черник Д. Г. “Налоги” / Москва 2003г., “Финансы и статистика”
5. Черник Д.Г. “ Основы налоговой системы” / Москва 2002г., ЮНИТИ
6. ҚР «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» салық Кодексі. / 2002 жыл Алматы.
7. Волкова Н.О. “О налоговых льготах ”// Аль- Пари, №9, 2003 г.
8. Горохов Н.О. “О реформировании налогового законодательства” // Налоговый Вестник, № 9, 2003 г.
9. Есенов Б.М. “Уақыт кәсіпкерлерге тың міндетті жүктейді” // Егемен Қазақстан № 60, 25 наурыз 2005 ж.
10. Серикбаева К. “Экономическое содержание земельного налога и принципы налогообложения земли” // Қаржы- қаражат, 3/ 2003 ж.
11. «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасының Кодексінің негізгі ережелерін түсіндіру жөніндегі жинақ // Астана, 2004 ж.
12. Смагулов Б.Р. “Организация рынка земли в ФРГ” // Экономика и жизнь, № 15, 2001 г.
13. Нургалиева Г.К. “Рынок земли в зарубежных странах” // Аль-Пари, № 4, 2004 г.
14. Ермекбаева Б.Ж., Арзаева М.Ж. “Шет мемлекеттердің салықтары” / Алматы 2001 ж. “Экономика”
15. Джапарова Н. “Реформирование земельного налога как продолжение земельной реформы в Кыргызской Республике ” // Аль-Пари № 2, 2005
16. Сурашев А.А. “Налоговые проблемы” // Қаржы-қаражат № 5, 2005 г.
17.
18. Мустафаиева А.Т. “Проблемы залога земель сельскохозяйственного назначения и основные направления его развития в Республике Казахстан” // Банки Казахстана № 10, 2005 г.
19. Серикбаева К. “Совершенствование системы налогообложения земель” // Қаржы-қаражат № 4, 2003 г.
20. Пягай А.А. “Налогообложение-метод государственного регулирования аграрного сектора Казахстана” // Банки Казахстана № 9, 2004 г.
21. Серикбаева К.А “Финансовые аспекты совершенствования земельных отношений в Казахстане” // Аль-Пари № 2, 2003 г.
22. Есбайев Б. “Иелі жер киелі” // Егемен Қазақстан № 27, 2005 ж.
23. Ким И. “Управление земельными ресурсами” // Саяса № 8, 2005 г.
24. Касымов С. “Роль земельных отношений в углублении процессов экономической трансформации” // Аль-Пари № 2, 2003 г.
25. Назарбаев Н. “Қазақстан-2030” / Білім 1998 ж.
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
..............3
I.Салықтардың мәні,мазмұны ... ... ... ... ... ... ... қызметтері
түрлері.....................................................................
..............5
1.2 Жер салығының мазмұны, салық салу обьектілері..............18
1.3 Жер салығын салудағы шет ... ... ... ... ... ... бойынша салық комитеттеріне түскен
салықтарға, түсімдерге экономикалық талдау
2.1 Алматы облысы, Қаратал ауданы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ауданы бойынша салық
комитеттеріне ... жер ... ... ... ... ... жер ... салудағы кездесетін проблемалар
және оны жерілдіру жолдары
3.1 Қазақстан Республикасының жер ... ... ... Жер ... ... ... жолдары...........................68
Қорытынды...................................................................
........73
Қолданылған ... ... ... ... халқына 2006 жылға
арналған жолдауында: “Салық және ... ... ... ... ... ... маңызды құралы болуы керек.
Эканомикамыздың жаңа салаларын әртараптандыру мен дамытуды ... ... ... ... мен соны ... ... ... икемді салық және
бюджет саясатын пайдалану маңызды.
Өндірісті дамыту мен кеңейту ... ... құн ... төмендету қажет деп санаймын.
Ірі салық төлеушілерден түскен салық түсімдерін жинауды тексеру ... ... ... комитетінде арнаулы бөлім құруды ойластыру
керек. Ол бөлім тексеру ісіне ... ... ада ... ... ... ... бюджет және салық тәртібі сақталуға тиіс”. [1]
Салықтар- мемлекет біржақты тәртіппен заң жүзінде белгілеген, белгілі бір
мөлшерде жүргізетін, ... және ... ... ... ... ... ақшалай төлемдер. Салықтар-мемлекеттік бюджетке заңды
және жеке тұлғалардан белгілі бір мөлшерде және мерзімде түсетін ... ... ... ... ... ең бастысы жерді және басқада ресурстарды ұтымды
пайдалана отырып, ауыл шаруашылық өндірісінің ... ... ... қарсы механизмді құру. Сонымен қатар ол жерде әртүрлі шаруашылықты
жүргізуге мүмкіндік беруі қажет. Рентаны төлеу бұл жер ... ... ... ол ... ... ... ерекше монополиясы мен
артықшылықтарын пайдалануына төлем. Бұл ... ... ... ... ... ... ... табылады.
Жер салығын енгізу және өндіріп алу жөніндегі ... ... және ... ғалым экономистер айналысқан. Қазақстандық
авторларды атап өтсек: ... Қ.Қ., ... Я.А., ... Ф.О., ... ... С., ... Г.К., Мухитдинов М.Т., Ермекбаева Б.Ж.
Қазақстан Республикасында жер ... 1992 жылы ... ... ... ... ... мақсаттарды көздеген: экономикалық әдістермен жерді
ұтымды пайдалану және жерге орналастыру, ... ... ... ... ... ... ... үшін, сонымен бірге аумақтың әлеуметтік-
мәдени дамуы үшін бюджет ... ... Жер ... төлеу барлық
жер иелері үшін (бірқатар жағдайларды қоспағанда) міндетті ... ... ... бері жаңа ... ... жаңа өзгерістер өріс ала бастады. Оның ... жер ... ... ... ... ұтымды пайдалану, жерге орналастыру,
жердің құнарлығын арттыру, оны қорғау шараларын т.б. ары ... ... ... Осы ... ... ... көрсетеді
Дипломдық жұмыстың мақсаты- “Жер салығы және жер қатынастарын реттеудегі
рөлін” ашу, теорияны практикамен ұштастыру.
Дипломдық жұмыстың міндеті- салықтардық мәні мен ... ... ... мен ... ... ашу, Алматы облысы мен Қаратал
ауданын бойынша ... ... ... ... түскен жер салығының
түрленуіне талдау жасау мен оның жергілікті ... ... ... ... ... бекіту мен кеңейту болып табылды. Жалпы жер және
жер ресурстары экономикада өзінің ... ... ... қызмет атқарады.
Жер әр мемлекеттің ... ... ... ... ... қазіргі
жағдайында үлкен рөл атқарады. Міне осы сияқты мәселелерді ... ... ... ... үш ... қорытындыдан, қолданылған
әдебиеттер тізімінен тұрады.
Бірінші ... ... ... ... ... және
қызметтері сонымен қатар жер салығының мазмұны мен салық салу ... жер ... ... шет ... тәжірибесі жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... салық
комитеттерінің негізгі атқаратын қызметтері, 2001-2005 ... ... ... ... ... салық комитеттеріне түскен жер салығының
түсімдеріне ... ... ... бөлімде Қазақстан Республикасының жер салығын салудағы кездесетін
проблемалары мен жер ... ... ... жолдары аталған.
I. Салықтардың мәні, қағитаттары, қызметтері мен жер ... ... ... ... ... ... қағитаттары, түрлері
Салық салу қазіргі кезеңде ең маңызды проблемалардың бірі ... Ол ... ... барлық әлеуметтік- экономикалық сфераларды
қамтиды. Бірде бір мемлекет салықтық түсімдерінсіз бола алмайды. Қоғамдық
категория ... ... ... және адамдардың өмірінің нақты
тарихи- экономикалық жағдайларын бейнелейді.
Салықтарды зерттеу барысында ғалым экономисттер әр ... ... ... Д. ... ... “Салықтар үкіметтің басқаруына
түсетін елдегі өнім мен еңбектің үлесін құрайды ”. [2]
Салықтар-мемлекеттік бюджетке ... және жеке ... ... ... және ... ... міндетті төлемдер болып табылады.
Ұйымдық-құқықтық жағынан салықтар- бұл мемлекет біржақты тәртіппен заң
жүзінде белгілеген, белгілі бір ... және ... ... төленетін
қайтарусыз және өтеусіз сипаттағы міндетті ақшалай ... ... ... субьектілердің, жеке тұлғалардың
мемлекетпен екі арадағы мемлекеттік орталықтандырылған ... ... ... туындайтын қаржылық қатынастарды сипаттайтын экономикалық
категория.
Салықтардың экономикалық мәні ... ... ... ... ... асыру үшін мемлекет жұмылдыратын ұлттық табыстың бір
бөлігі болып табылатындығында.
Салықтар ... ... ... ... және ... өмір ... негізі болып табылады. Адамзат дамуының бүкіл тарихы бойына салық
нысандары мен әдістері өзгерді,игерілді, мемлекеттің қажеттіліктері ... ... ... Салықтар тауар-ақша қатынастарының ахуалына
әсер ете отырып, олардың ... ... ... ... Мемлекет
құрылымының өзгеруі, өркендеуі әрқашан салық ... ... ... ... ... ... елдерде олардың қоғамдық- экономикалық құрылысы мен
саяси іс-бағытына қарамастан ... ... ... негізгі көзі-
ұлттық табысты қайта бөлудің ... ... ... мемлекеттің кірістерін
және бюджеттің кірістерін қалыптастырудың шешуші көзі ... ... ... экономикалық мазмұны нақты ... ... ... әлеуметтік- экономикалық мәні, олардың түрлері мен ... ... ... ... табысымен және
функцияларымен айқындалады. Белгілі философ Фрэнсис Бэкон салықтарды ... ... ... деген еді. [3, 211 б.]
Салықтар- мемлекет біржақты тәртіппен заң ... ... ... мөлшерде жүргізетін, қайтарымсыз және өтеусіз сиппата болатын бюджетке
төленетін міндетті ақшалай төлемдер.
Салықтардың экономикалық мәні:
• салықтар шаруашылық ... ... мен ... ... ... ... бір ... көрсетеді;
• шаруашылық жүргізуші субьектілері мен халық табысының белгілі ... ... ... ... ... ... ... фискалдық, реттеуші және қайта бөлу қызметтері ... ... ... ... тән ... қызмет. Бюджеттің кіріс
бөлімі құрылып, салықтардың қоғамдық міндеті анықталды. Себебі, ... ... ... ... ... әлеуметтік, әскери,
қорғаныс т.б. шаралардың іске асуын қамтамасыз етеді. Мемлекеттік бюджеттің
кіріс көзін ... ... ... көзі салықтар. Қазіргі кезде
еліміздің бюджетінің кіріс көзінің 90 ... ... ... ... дамып, мемлекеттік бюджеттің кіріс көзі ұлғайған сайын салықтық
түсімдердің де өсіп ... ... ... экономикалық
табиғаты өндіріске байланысты, өндіріс бар жерде табыс бар, онан ... бар. ... ... ... ... барынша өз ықпалын
тигізіп, өндірушілердің ... ... ... жасау қажет.
Реттеушілік қызмет-салық механизмі арқылы іске асырылады. Оның ... ... ... ставкалары мен салық жеңілдіктері. Салықтың
реттеушілік тетіктері тек қана өндірістің дамуын реттеп қана ... ... ақша және баға ... ... инвесторларды ынталандыру, шағын
және орта кәсіпкерлікті дамыту ... ... ... ... ... ... тетіктері тиімді қызмет атқару үшін ... ... ... ... ... ... ... Салықтардың
мөлшерлемесін көбейту мақсатында салық ставкасын шектен тыс жоғары ... ... ... ... өз ... деген ынтасын
жоғалтуына әкеліп соғуы мүмкін.
Қайта бөлу қызметі арқылы түрлі субьектілер ... бір ... ... өтеді. Бұл қызметтің іс-әрекетінің ауқымы жалпы ішкі
өнімде салықтардың ... ... ... ... ол ... ... дәрежесін көрсетеді. [3, 213 б.]
Салық жүйесі-бұл мемлекетте өндіріліп алынатын салықтар мен міндетті
төлемдердің, сонымен ... ... ... ... мен ... ... төлену мен өндіріп алулардың жиынтығы.
Салық салудың төмендегідей элементтері болады:
- Салық обьектісі- заң ... ... ... ... ... болатын:
табыс, мүлік, қызмет көрсету, ақшалай операциялар және т.б. тауарлы
материалдық игіліктер.
- Салық субьектісі- бұл ... ... яғни жеке және ... ... ... ... табыстан төленетін салық.
- Салық ставкасы-бір өлшем бірлігінен алынатын салық мөлшері.
- Салық жеңілдігі-салық төлеушіні толығымен немесе ... ... ... төлеу мерзімі-салықтар мен басқада міндетті төлемдердің бюджетке
төлеу уақыты. [2, 65 б.]
Салықтарда ежелден салық жүйесін ... екі ... ... ... ... ... “қайыр көрсету” (төлем қабілеттілігі)
қағидаты.
Салықтық төлемдердің мәнін терең түсіну үшін ең алдымен салық ... ... ... алу ... Адам Смит классикалық қағидаларға
айналған төрт ... ... ... Олар ... Мемлекеттің қол астындағылардың әрқайсысы өз ... ... ... ат ... ... яғни ... ... бола отырып,
мөлшерленген табысына сәйкес. Бұл жағдайды орындау немесе орындамау салық
салу барысында теңдікке немесе теңсіздікке алып ... ... ... адам ... ... ... анықталған болуы қажет. Салықтың
мөлшері, төлеу мерзімі және тәсілі салық төлеушіге түсінікті, әрі ... ... ... ... ... төлеушіге ең ыңғайлы уақытта және тәсілмен өндіріліп
алынуы қажет.
4. Әрбір салық салық төлеушінің ... ... ... түсетін
қаражаттардан әлде қайда аз қаражат алынуы ... [2, 157-158 ... ... ... ... қағидалары:
1. Салық ставкасының деңгейі салық төлеушінің мүмкіндіктерін ескере отырып
бекітілуі қажет, яғни табыс деңгейіне байланысты. Табыстан ... ... ... ... Бұл ... ... қолданылмайды, себебі көптеген
елдерде салықтарды пропорционалды түрде есептейді.
2. Табыстарға салық салу бір ... болу үшін ... күш ... ... ... ... ... көп жақты салық салу мүмкін емес.
3. ... ... ... ... ... ... ... күмән
келтірмеуі керек.
4. Салық төлеу жүйесі мен процедурасы салық төлеушілерге жеңіл, анық ... ... ... Салық жүйесі өзгеріп жатқан қоғамдық-саяси қажеттіліктерге икемді, әрі
жеңіл бейімделе алуы керек.
6. Салық жүйесі қалыптасып ... ... ішкі ... бөле алуы ... экономикалық саясатының тиімді құралы бола алуы қажет.[4, 123-
124 б.]
Салық ... ... ... қағидаларға сүйеніп іске асырылады.
Сондықтан ... ... ... ... ... ісін ... ... жүргізілуін талап етеді:
- міндеттілік қағидасы бойынша салық ... ... ... ... ... ... ... және белгіленген мерзімде
орындауға міндетті;
- ... ... ... ... Республикасындағы бюджетке
төленетін төлемдер мен салықтар айқын, әрі нақты болуы қажет;
- әділеттілік қағидасы бойынша ... ... ... ... бірдей және міндетті болып табылады. Жеке сипаттағы салық
жеңілдіктерін беруге тыйым салынады;
- біртұтастығы қағидасы ... ... ... ... ... Республикасының бүкіл аумағында барлық салық төлеушілерге
қатысты біртұтас болып табылады;
- жариялылығы қағидасы ... ... салу ... ... ... ... ресми басылымдарда міндетті түрде
жариялануға тиіс. [6, 7 ... ... ... ... ... ... әр түрлі қағидаттар
бойынша жіктеледі:
- салық салу обьектілері бойынша;
- салықты ... және ... ... ... ... ... ... пайдалану тәртібі бойынша;
- обьектінің экономикалық белгісі бойынша.
Салықтар негізінен мынадай тәсілдер арқылы алынуы мүмкін:
- Табыс көзінен ұсталынатын- ... ... ... ... ... ... одан салықты табыс алған жерде есептеп,
ұстайды (төлейді). Мәселен жеке тұлғалардың табыс ... ... ... негізінде- салық төлеушінің мағлұмдамада
көрсетілген табыстары, ... мен ... ... ... Олар ... ... бойынша салық мағлұмдамасын
есепті салық кезеңіне сәйкес тапсырып отырады. Мәселен, корпорациялық
табыс салығын, көлік ... ... ... жер ... ... ... ... қолданатын заңды тұлғаларды
қоспағанда) салық органына мағлұмдаманы есепті ... ... ... ... ... ... өткізуі қажет.
- Кадастр бойынша- салық салу обьектісін тіркеу арқылы, одан ... ... ... ... алынады (жер және мүлік
салықтары).
- Патент негізінде- салық кәсіпкерлік қызметтің сан ... ... ... ... ... ... ... салық режимін
қолдану құқығын куәландыратын және ... ... ... ... ... [3, 216-217 б.]
Соңғы жылдары батыс елдерінде бағаның жоғарылауымен және ... ... ... жеңілдіктер қаржы көзі ретінде өз ... ... ... компаниялардың амортизациялық қорларда жинаған
қаражаттары істен ... ... ... ... жаңа ... ... алуға жеткіліксіз болып, амортизацияны жедел түрде
пайдаланғанның өзінде көп ... ... ... ... ... елдерде жеке бизнесті қолдау мақсатымен әртүрлі резервтер ... ... ... ... босата отырып тікелей қаржылық көмек
көрсетеді. Жеке компаниялар өз кезегінде сыртқы қаржыландыру көздеріне ... ... яғни ... ... ссудалар алуда. Амортизациялық
жеңілдіктердің құнсыздануы лизингтің (машиналар мен құрал-жабдықтарды жалға
алу) кең ... ... ... ... көмегімен компаниялар
өздеріне қажетті техникаларды жалға алу ... үшін ... ... жазу (қатаң түрде лимиттелген амортизациялық
аударымдар шеңберінде бұл мүмкін ... және ... ... ... ... ... ... Банктер сияқты көптеген лизингтік
компаниялар сырт көзге қарағанда ғана тәуелсіз болып көрінеді, бірақ оларда
ірі ... ... ... ... ... ... Олар тек
салықтық мақсаттар үшін ғана пайда ... ... ... мемлекет пен заңды және жеке тұлғалар ... ... және осы ... анықтайтын салықтар, салық механизмі, яғни
салық салу әдістері мен ... ... ... ... мен ... ... ... қызметі органдарының жиынтығы ... ... ... ... ... ... ең ... құралы болумен қатар,
ел дамуына және саяси-әлеуметтік ... ... іске ... ... ... ... жүйесінің дамуын төрт кезеңге бөліп қарастыруға
болады:
1. 1992-1995 ... жаңа ... ... ... салық кезеңінің өңделуі
және іске қосылуы.
2. 1996-1998 жылдары нарықтық ... ... сай ... ... ... ... және анықтау.
3. 1998-2000 жылдары барлық қағидалардың ескерілуі арқылы салық жүйесіне
өзгерістер мен толықтыруларды ... ... ... одан әрі жетілдіру.
4. 2001-2002 жылдары жаңа салық Кодексі қабылданып іске қосылды.
Қазақстан ... 1991 жылы 25 ... ... ... ... ... туралы заңы” тәуелсіз салық
жүйесін құрудың ең ... ... ... ... Бұл ... ... күрделі жұмыстардың бірі болып саналды. Осы
кезеңде елде көптеген өзгерістер болды және ... ... ... әсер ... Атап айтсақ: меншіктің көптеген түрлерінің дамуы,
шаруашылық жүргізуші субьектілер мен ел арасындағы қатынастардың ... ... және т.б. ... Осы заң ... ... рет
Қазақстан Республикасында 42 салық түрі ... ... ... ... ... ... болды, атап айтсақ басқа елдерге қарағанда
біздің салық жүйемізде жинақталған ... және ... ... ... ... ... ... салық салу
қағидаттарына сәйкессіздігі, дәлелсіз берілген жеңілдіктердің көптігі және
т.б. Осыдан келіп еліміздің салық жүйесін реформалаудың ... ... ... Үкіметі 1992 жылдың басында салық жүйесін
кезеңді түрде ... ... ... ... ... ... ... кезең болып Қазақстан Республикасының Президентінің
1995 жылдың 24 сәуірінде қабылдаған “Салық және бюджетке төленетін басқа ... ... ... заң күші бар ... ... Ол 1995 жылдың 1
шілдесінен бастап іске қосылды. Нәтижесінде бұрын қызмет еткен 42 салықтың
орнына 11 ... мен ... ... ... 1999 жылы ... жүйесі бес рет
күрделі өзгеріске ұшырады. Осының нәтижесінде 2000 ... 1 ... ... Республикасында 17 салықтар мен алымдар болды. 2001 жылдың
12 маусымында жаңа ... ... ... 2002 ... 1 ... іске қосылды. Қазіргі таңда елімізде 9 салық, 13 алым, 9 төлем, 1
мемлекеттік баж, 4 ... алым ... [9] Атап ... ... ... ... жеке ... салығы;
3. қосылған құн салығы;
4. акциздер;
5. жер қойнауын пайдаланушыларға салық салу;
6. әлеуметтік салық;
7. көлік құралдары салығы;
8. мүлік салығы;
9. жер салығы.
Алымдар:
1. ... ... ... ... үшін ... жеке ... ... тіркегені үшін алым;
3.жылжымайтын мүлікке құқықтарды және олармен ... ... ... үшін ... жылжымалы мүлік кепілін мемлекеттік тіркегені үшін алым;
4.радиоэлектрондық құралдарды және жиілігі ... ... ... үшін ... механикалық көлік құралдары мен тіркемелерді мемлекеттік тіркегені үшін
алым;
6. теңіз, өзен кемелері мен шағын ... ... ... ... ... кеменің немесе жасалып жатқан кеменің ипотекасын мемлекеттік тіркеу
үшін алым;
7. азаматтық әуе кемелерін мемлекеттік тіркегені үшін ... ... ... мемлекеттік тіркегені үшін алым;
9. автокөлік құралдарының Қазақстан Республикасының ... ... ... ... алынатын алым;
11. жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығы үшін лицензиялық алым;
12. телевизия және радио хабарларын тарату ұйымдарына ... ... ... беру үшін ... жер ... ... үшін ... жер үсті көздерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы;
3. қоршаған ортаны ластағаны үшін төлемақы;
4. жануарлар дүниесін пайдаланғаны үшін ... ... ... үшін ... ... ... ... аумақтарды пайдаланғаны үшін төлемақы;
7. радиожиілік спектрін пайдаланғаны үшін төлемақы;
7-1. қалааралық және (немесе) халықаралық телефон байланысын бергені ... кеме ... су ... ... үшін төлемақы;
9. сыртқы (көрнекі) жарнаманы орналастырғаны үшін төлемақы.
Мемлекеттік баж
Кеден ... ... ... кеден алымдары;
3. алдын ала шешім қабылдағаны үшін төлемақы;
4. алымдар. [6, 32-33 б.]
Қазақстан Республикасы Президентінің ... ... 2006 ... жолдауында салық салу мәселелері бойынша Үкіметке төмендегі
тапсырмалалар тапсырылды:
• 2007 жылдан ... ... құн ... ... 1 ... ал 2008-
2009 жылдары қосымша тағыда 1-2 пайызға азайту;
• 2007 жылдан бастап, барлық жеке тұлғалар үшін табыс салығының 10 ... ... ... Еңбекақысы аз жұмысшылар санатының
табыс деңгейін сақтау мақсатында айлық есептік ... ... ... салынатын табысынан ең аз жалақы ... алып ... 2007 ... 1 қаңтарынан бастап шағын бизнес субьектілері үшін салық
салудың кемітілген біріңғай мөлшерлемесі енгізіледі.
Салықтарды салу обьектісі ... олар тура және ... ... ... ... ... төлеушінің кірісі мен мүлкінен тікелей төленген
салықтар. Жанама салықтар- баға немесе тарифке үстеме ... ... ... ... мен ... ... байланысты емес болып
келеді.
1.Корпорациялық табыс салығы- тікелей салыққа жатады және ол
заңды тұлғалардың ... ... ... мемлекеттік салық.
Салық төлеушілерге Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... Қазақстан Республикасының резидент заңды
тұлғалары, сонымен қатар Қазақстан Республикасында ... ... ... ... немесе Қазақстан Республикасындағы көздерден табыс алатын
резидент емес заңды тұлғалар жатады.
Салық салу ... ... ... ... ... жылдық жиынтық табыс және заңға сәйкес
алынатын шегерімдердің айырмасы жатады.
• Төлем көзінен салық салынатын табыс ... ... ... ... ... ұйымдарды реттеу және қадағалау ... ... ... бар ... сыйақы, депозиттер, ұтыстар, купон
бойынша алынатын табыстар.
• Қазақстан Республикасында қызметін тұрақты мекеме ... ... ... емес ... ... таза ... ставкалары:
- Салық төлеушілер салық Кодекссінің 122 бабына сәйкес жүргізілген
түзетулері ескерілген, ... ... ... ... ... ... 30 пайыздық, ал негізгі өндіріс құралдары жер болып
табылатын резиденттер 10 пайыздық ставка бойынша корпорациялық табыс
салығын ... ... ... ... Республикасындағы көздерден алатын
табыстарын қоспағанда төлем көзінен салық салынатын табыстар ... 15 ... ... ... ... ... ... Резидент емес заңды тұлғалардың Қазақстан Республикасында қызметін
тұрақты ... ... ... ... таза ... ... табыс
салығының үстіне салық Кодекссінің 185 бабында белгіленген тәртіппен
15 ... ... ... салық салынады. [6, 66 б.]
2005 жылы Астан ... ... ... және орта ... ... ... атты” Республикалық форумында: “жалпы мемлекеттік бюджетке
түсетін корпорациялық табыс салығының 85 пайызын 100 ірі кәсіпорын төлейді,
ал ... 15 ... 30 ... ... ... және орта ... ... тиеді. Сондықтан шағын және орта ... ... ... ... ... ... ... 30 пайыздан төмендету қажет” деген
ұсыныстарын кәсіпкерлер ұсынған. [9]
2. Салық салу ... бар жеке ... жеке ... ... ... ... ... салу обьектісі төлем көзінен салынатын табыстар ... ... ... ... болып бөлінеді.
Төлем көзінен салық салынатын табыстарға қызметкерлердің табысы, біржолғы
төлемдерден алынған ... ... ... қорларынан берілетін
зейнетақы төлемдері, дивидендтер, сыйақылар, ұтыстар ... ... ... ... ... ... ... мүліктік табыс, жеке
кәсіпкердің салық салынатын табысы, адвокаттар мен ... ... ... ... ... ... мөлшеріне қарай 5 пайыздан 20
пайызға дейінгі мөлшерде белгіленген [2, 27-28 б.].
3. Қосылған құн ... ... ... ... көрсетулерді)
өндіру және олардың айналысы процесінде қосылған, оларды өткізу бойынша
салық салынатын айналым ... бір ... ... ... ... ... аумағындағы тауарлар импорты кезінде аударымды
білдіреді. Салық ... ... ... ... ... тиісті
қосылған құн салынған тауар үшін төленуге тиісті қосылған құн салығының
сомасы арасындағы ... ... ... [2, 30-31 ... салу обьектілері салық салынатын айналым, салық салынатын ... жеке ... ... мекемелерді қоспағанда, заңды
тұлғалар, қызметін Қазақстан Республикасында тұрақты мекеме арқылы жүзеге
асыратын ... ... ... ... 12000 ... есептік көрсеткіштен
асқан жеке кәсіпкерлер немесе заңды тұлғалар қосылған құн салығы ... ... ... ... салығы бағаға қосылатын және сатып алушы төлейтін тауарларға
салынатын салық. ... ... ... де салынуы мүмкін, бұл
орайда салық ... ... ... ... ... аумағында өндірілген және ... ... мына ... ... тауарлар мен қызмет
түріне салынады: спирттің барлық түрлері, алкоголь өнімі, темекі ... ... бар ... өнімдер, бензин (авиациялық ... ... ... жеңіл автомобильдер (арнайы мүгедектерге
арналған, қолмен басқарылатын автомобильдерден басқа), ойын ... ... мен ... ... мөлшерлемесін Үкімет бекітеді және
тауар құнына пайызбен немесе заттық нысандағы ... ... ... ... [6, 137-138 ... ... ... акцизделетін тауарлар шығаратын,
акцизделген тауарларды кедендік аумағына импорттайтын, бензиннің және
дизель отынының ... ... ... ... ... қызметтің
акцизделетін түрлерін жүзеге асыратын жеке және ... ... ... ... болып табылады.
5. Жер қойнауын пайдаланушы үшін белгіленетін ... ... тек ... ... ... ... ... жер қойнауын
пайдалануға жасалатын келісімшартта айқындалады.
Келісімшарттардың негізгі ... ... жер ... ... ... екі үлгісі белгіленген: жер қойнауын пайдаланушының ... ... ... мен ... ... ... барлық
түрлерін төлеуін көздейді; жер қойнауын пайдаланушының өнімді бөлу бойынша
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... мен ... міндетті төлемдердің барлық түрлерін төлеуін
көздейді. [3, 237-240 б.]
Жер қойнауын пайдаланушылардың салықтар мен ... ... ... пайдаға салынатын салық;
- Жер қойнауын пайдаланушылардың арнаулы төлемдері: бонустар ... ... ... ... бөлу ... Қазақстан Республикасының үлесі.
6. Әлеуметтік салық еліміздің салық жүйесіне 1999 жылы енгізілген
тікелей салық. ... ... ... , ... ақ тұрақты
мекеме арқылы Қазақстан Республикасында қызмет ететін резидент емес ... жеке ... жеке ... мен ... ... ... болып табылады.
Салық салу обьектілері- резидент және тұрақты мекеме арқылы жұмыс
жасайтын резидент емес заңды ... үшін ... ... салу обьектісі
жұмыс берушінің қызметкерлерге төлейтін шығындары, ал жеке кәсіпкерлер,
нотариустар мен адвокаттар үшін ... ... ... ... салық
төлеушінің өзін қоса алғанда, қызметкерлердің саны болып табылады. Салық
ставкасы- 20 пайыздан 5 ... ... ... ... құралдарына салынатын салықты меншік ... ... ... бар жеке ... және ... шаруашылық жүргізу немесе оралымды
басқару құқығында салық салу ... бар ... ... ... бөлімшелері төлеушілер болып табылады. Уәкілетті органдарда
мемлекеттік тіркеуге жататын және ... ... ... ... ... салық салу обьектілері болып табылады. ... 40 ... және одан ... ... ... ... ... құралдары салық салу обьектілері болып
табылмайды. ... ... ... ... двигателінің көлеміне қарай,
қуатына немесе жүк көтергіштігіне қарай айлық есептік көрсеткіштерге
белгіленген және ... ... ... ... ... ... Ұлы Отан соғысына қатысушылыр, көп балалы аналар, мүгедектер
жоғары наградалармен ... ... ... салу ... ... бір ... құралдары бойынша), ... ... ауыл ... ... ... біріңғай жер салығын
төлеушілерді қоса ... ауыл ... ... өндірушілер
босатылған.
8. Мүлікке салынатын салық тура нақтылы салыққа жатады. Оның мөлшері
мүліктің ... ... ... ... ... байланысты.
Еліміздің аумағында меншік шаруашылық жүргізу немесе оралымды басқару және
меншік ... ... ... бар заңды тұлғалар мен жеке ... ... ... ... ... ... тұлғалар мен жеке кәсіпкерлер үшін негізгі құралдар мен
материалдық емес ... ... салу ... ... ... ... үшін салық салу обьектісі Қазақстан Республикасының аумағындағы
тұрғын үй жайлар, ... ... ... және т.б. ... ... ... табылады. Жеке тұлғалар үшін мүлік салығының ставкасы ... 1 ... ... ... ... ал заңды тұлғаларға бір
пайыздан жоғары. Коммерциялық емес ұйымдар, әлеуметтік салада қызмет ететін
ұйымдар, негізгі ... ... ... ... табылатын ұйымдар,
ғылыми кадрларды мемлекеттік аттестаттау қызметтерін іске ... ... 51 ... ... ... болып келетін
кәсіпорындар салық салу обьектілерінің орташа жылдық құнына 0,1 ... ... ... ... ... [3, 242-247 ... Жер салығының мақсаты – экономикалық әдістермен ... ... ... ету және ... ... ... ... әлеуметтік – мәдени дамуы үшін қажетті шараларды іске
асыру арқылы бюджетке ... ... ... ... ... салықтарға жатады. Салықтың түпкі мақсаты меншікті
тиімді пайдалануға ынталандару. Салықтардың мөлшері меншіктің ... ... ... ... ірі ... ... ... болуына
кепілдік бермейді, егер салық жоқ болса, ірі ... ... ... ие ... ... ... пайдалануға ұмтылыс еді. Меншік
салықтары қоғам ... ... ... ... ... бағытталған
нақты салықтарға жатады.
Мемлекеттік бюджет түсімдерінің ең басты көзі – салықтар. ... ... ... ... 90% ... ... бюджеті екі жүйеге бөлініп, қазіргі таңда
республикалық және жергілікті бюджетті құрап отыр. ... ... ... ... ... құн салығы, акциздер, бонустар,
роялтилер, ҚР территориясын өткені үшін алым, ... ... ... да салықтық емес түсімдер кіреді. Ал жергілікті бюджетке жеке табыс
салығы, әлеуметтік салық, мүлік салығы, жер ... ... ... ... бірыңғай жер салығы тағы басқа да алым және ... ... ... Жер ... ... ... салу обьектілері
Жеке тұлғалар мен шаруашылық жүргізуші субьектілердің қаржыларының бір
бөлігін жерге төлем ретінде мемлекеттің өзіне алуын жер ... деп ... ғ. ... Н. ... ... ... зерттеулері өз
мәнділігін әлі күнге дейін жоғалтқан жоқ. Ол ... ... ... ... ... екіге бөлінеді: біріншіден, қандай салық түрінде
жер рентасын алуға болады және екіншіден, қандай ... ... ... ... яғни ... оны бөлуге болады және тек жер салығын
салу арқылы ғана белгілі бір топ жер ... ... ... ... ... үшін ... болады”. [10]
1992 жылы жер салығы енгізіліп, оның ... ... ... ... ... арттыру үшін түрлі қажетті шараларды жүзеге
асыруды ... ету ... ... ... көшуге байланысты
Қазақстанда 1995 жылдан бастап жер реформасы іске ... ... ... ... ... жер ... өзгерту, жаңа жер
пайдаланушыларын және жер ... ... Жер ... жер қоры ... ... жерде әртүрлі шаруашылықтың түрлері
қалыптасты. Бұрынғы колхоздар мен ... ... ... ... ... кәсіпорындар, шаруа қожалықтары ретінде
қайта ... ... ...... ... жерді ұтымды
пайдалануды қамтамасыз ету және ... ... ... ... ...... дамуы үшін қажетті шараларды ... ... ... ... табыстарды құрау.
Жер салығы меншікті салықтарға жатады. Салықтың түпкі мақсаты ... ... ... Салықтардың мөлшері меншіктің көлеміне
қарай белгіленеді: меншіктің көлемінің ірі болуы ... ... ... ... егер ... жоқ болса, ірі меншік иелері ... ие ... ... ... пайдалануға ұмтылыс еді. Меншік
салықтары қоғам алдындағы салық жауапкершілігін бірдей көтеруге ... ... ... іске ... ... ... ... сәйкес заңды және жеке
тұлғалардың меншігі жыл сайын салық салуға жатады.
Жер салығын ... ... ... Республикасының азаматтары,
ұйымдар, серіктестіктер, мекемелер, сонымен бірге кәсіпорындар, ... және ... ... ... ... және ... жер
учаскесін пайдаланатын резидент еместер.
Салық салу мақсатында ... ... ... ... ... ... қарай санаттарға бөлді. Жердің ... бір ... ... ... жер ... ... ... салу мақсатындағы барлық жерлер оладың арналған нысанасы мен
тиесілілігіне ... ... ... және салық салу ... ауыл ... ... ... елді ... ... ... көлік, байланыс, қорғаныс және өзге де шаруашылық емес
мақсаттағы жерлерге;
... ... ... ... ... ... ... тарихи-мәдени мақсаттағы жерлерге;
• орман қорының жерлеріне;
• су қорының жерлеріне;
• запастағы жерлерге жатқызылуына қарай қарастырылады.
Салық мөлшерлемелері жердің сапасына, тұрған орнына, ... ... ... ... және жер ... бір ... гектарға, шаршы
метрге белгіленген. ... ... ... жыл ... ... Бюджетке жер салығы жер ... ... ... ... заңмен бекітілді.
Жердің белгілі бір немесе өзге санатқа жататындығы ... жер ... заң ... белгіленеді. Елді мекендер
жерлері салық салу мақсаты үшін мынадай екі ... ... ... үй қоры, соның ішінде олардың жанындағы құрылыстар мен
ғимараттар орналасқан жерлерді қоспағанда елді ... ... ... үй ... ... ... олардың жанындағы құрылыстар мен
ғимараттар орналасқан жерлер. [6, 171 б.]
Мыналар салық салу объектісі болып табылмайды: елді ... ... жер ... ... көшелер, жолдар, өткелдер,
жағалаулар, парктер, скверлер, су ... ... ... ... ... ... арналған өзге де объектілер ... және ... ... жерлер елді мекендердің ортақ пайдалануындағы
жерлерге жатады. Ортақ ... ... ... жолдары желісі
алып жатқан жер учаскелері. Ортақ пайдаланудағы кесіп берілеген белдеудегі
мемлекеттік автомобиль жолдары ... алып ... ... жер алаптары,
көлік жүріп өтетін тарамдар, жол салымдары, жасанды құрылыстар, ... ... мен өзге де жол ... ... ... ... қызметінің қызметтік және тұрғын үй-жайлары, қардан қорғау екпелері ... ... ... ... [2, 70 ... жер ... ... жер пайдалану құқығын, өтеусіз уақытша
жер пайдалану құқығын куәландыратын құжаттар және жер ресурстарын басқару
жөніндегі ... ... әр ... 1 ... ... ... берген
жерлердің мемлекеттік сандық және сапалық есебінің дерекетері негізінде
есептеледі.
Ауыл ... ... ... ... ... ... ... үшін берілген немесе осы мақсаттарға арналған ... ... ... жер деп ... Ауыл шаруашылығы
мақсатындағы жер ... ауыл ... ... мен ... ... ... қажетті ішкі шаруашылық жолдары,
коммуникацилар, тұйық су ... ... ... ... мен
ғимараттар орналасқан жерлер, сондай-ақ басқа да алқаптар (сор, құм, тақыр
және ауыл шаруашылығы алқаптарынының алабына ... ... да ... Ауыл ... ... егістіктер, тыңайған жерлер, көп
жылдық екпелер егілген жер, шабындықтар мен жайлымдар жатады.
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер:
- жеке ...... ... ... ... қосалқы
шаруашылығын, бағбандықты, саяжай құрылысын дамыту үшін;
- жеке меншікке немесе жер пайдалануға – ... ... ... ... ... шаруа (фермер) қожалығын жүргізуге, ... ... ... ... ... ... ... тәжірибе жүргізу және
оқыту мақсатында, қосалқы ауыл шаруашылығын, бақша және мал шаруашылығын
жүргізу үшін;
- ... мен ... жоқ ... 10 ... ... ... ... уақытша жер пайдалануға беріледі.
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы арналмаған жерді ... ... жер ... ... ... 20ақпанынан, 20 мамырынан, 20
тамызынан және 20 ... тең ... ... мен ... ... жер пайдалануға немесе меншікке
берілетін ауыл ... ... ... ... бағалау
мақсатында республикалық бюджет қаражаты ... ... ... ... ... мен ... бағалау
материалдары деректерінің негізінде ауыл ... ... ... паспорты жасалады. Жер учаскелері паспортының нысанын жер
ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті орган ... ... ... ... ... жұмыстарды ұйымдастыру мен
оны беруді жер ресурстарын басқару ... ... ... жүзеге
асырады.
Ауыл шаруашылығы мақсатына арналған жерге салынатын жер ... ...... жеке қосалқы шаруашылық жүргізуіне, бау-
бақша және сая-жай құрылысына арнап берген жерлерін қоспағанда, 1 гектар
есебімен ... ... ... ... белгіленеді. «Салық және
бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Салық кодексінің ... ... ... Ауыл ... ... ... ... базалық
салық ставкасы төмендегі кестеде көрсетілген.
«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер ... ... 329-шы ... ... Ауыл ... ... ... базалық салық ставкасы
Кесте – 1
|Жер салығының ... балы ... ... ... | ... ... ... |1 - ден 10- ға дейін |0,48 – 2,41 ... ... ... 20-ға ... |2,89 – 4,82 ... базалық салық |21-ден 30-ға дейін |5,31 – 9,65 ... ... 40-қа ... |14,47 – 24,12 |
| ... 50-ге дейін |28,95 – 38,60 |
| ... 60-қа ... |43,42 -53,07 |
| ... 70-ке ... |57,90 – 82,02 |
| ... 80-ге ... |86,85 – 110,97 |
| ... 90-ға ... |115,80 – 144,75 |
| ... 100-ге дейін |149,57 – 193,00 |
| ... ... |202,65 ... жер ... ... ауыл ... өнімін өндірушілердің арасында
қайта бөлу мақсатымен ауыл шаруашылығы мақсатындағы жермен ... ... ... жер қоры ... ... ... мен талаптарға сай
келетін ауыл шаруашылығы ... ... ... ... жер учаскелері
арнайы жер қорына енгізілмейді.
Шаруа (фермер) қожалығын жүргізуге арналған жер учаскелері. ... ... ... қожалығын жүргізу үшін Қазақстан Республикасының
азаматтарына жеке меншік құқығымен немесе өтеулі уақытша жер ... 49 ... ... мерзімге, ал шалғайдағы мал шаруашылығын жүргізу
үшін (маусымдық жайылым) уақытша өтеусіз жер ... ... ... және ... ... ... (фермер) қожалығы туралы
заңдарына сәйкес беріледі. Жер учаскесін шаруа (фермер) қожалығын жүргізу
үшін ... ... ... жеке еңбегімен қатысу негізінде шаруашылық
жүргізетін, арнаулы ауыл ... ... мен ... бар, ауыл
шаруашылығында іс жүзінде жұмыс тәжірибесі бар және осы ауданда, қалада,
ауылда, кентте тұратын азаматтар ... ... ... ... ... ... селолар мен басқа
да қоныстарды дамыту үшін берілген жер учаскелері елді ... ... ... Елді ... жері өзге ... ... ... шегі, кенттің шегі, ауылдық елді мекеннің
шегі арқылы шектеледі.
Елді мекендердің ... ... ... ... ... ... алып ... жер учаскесі, оларды ұстауға қажетті учаскелер,
сондай-ақ, егер олар басқа азаматтар мен ұйымдарға берілмеген болса, ... ... ... болмаса, санитарлық-қорғау ... және өзге де ... ... ... ... ... ... шегінде жер учаскесінің орналасқан өңіріне, оның сумен қамтамасыз
етілуіне, шаруашылық ... ... және ... жағдайларына
байланысты жер салығының базалық ставкасын азайтуға немесе көтеруге құқылы,
бірақ 20% артық көтермеуге тиіс.
Жер учаскелерін елді мекендер ... ... ... ... сондай-ақ олардың нысаналы мақсатының өзгеруіне байланысты ... ... ... шығаруды өз құзыретіне сәйкес жергілікті
атқарушы органдар жүзеге асырады.
Ортақ пайдаланудағы ... жер ... жеке ... оларды ортақ
пайдаланудағы жер құрамынан шығарғаннан кейін ғана берілуі ... ... ... ... жері және ауыл ... ... арналған жер.
Азаматтар мен заңды тұлғаларға берілген жер өнеркәсіп, көлік, байланыс,
қорғаныс жері және ауыл ... өзге ... ... жер деп
танылады. Бұндай жерлерді пайдалану ерекшеліктері Қазақстан Республикасының
арнайы заңдарымен белгіленеді.
Өнеркәсіп жеріне өнеркәсіп объектілері ... мен ... ... жер, соның ішінде олардың санитарлық-қорғау және өзге де аймақтар
жатады. Аталған мақсаттарға берілетін жер учаскелерінің мөлшері ... ... ... ... ... құжаттамаларға
сәйкес айқындалады, ал жер учаскелерін бөліп беру оларды игеру ... ... ... ... ... ішкі су, ... жол, әуе және өзге де ... объектілерінің қызметін қамтамасыз ету және оларды пайдалану үшін
берілген жер көлік жері ... ... ... Автомобиль, теңіз, өзен, ішкі су, темір жол, әуе және өзөге
де ... түрі ... ... салу және қайта жаңарту үшін жағдай
жасау ... ... ... көлік туралы заңдарында
көзделген тәртіппен жерді резервте ұстау ... ... ... жол ... ... ... ... және солармен технологиялық байланыстағы құрылыстар
мен ... ... жол ... ... ... ... техникалық- қызметтік үйлер);
- кірме жолдарға;
- энергетика, локоматив, ... жол және жүк ... ... және ... ... ... және бекіту екпелері,
қызметтік және ... жол ... ... ... ... мақсаттағы
өзге де объектілер бар темір жол станцияларына;
- темір жолдарға ... ... мен ... ... бөліп берілген
жер жатады.
Автомобиль көлігінің ... ... ... ... арналған
жерге:
- автомобиль жолдарына, олардың конструкциялық ... мен ... және ... ... ... ... ... автовокзалдар мен автостанцияларды, автомобиль көлігінің басқа
объектілерін және жер беті мен жер асты ... ... ... ... күтіп-ұстау, салу, қайта ... ... үшін ... жол шаруашылығы объектілерін орналастыру үшін;
- автомобиль ... ... ... ... үшін ... жер жатады.
Автомобиль көлігінің қажеттері үшін бөліп берілетін белдеуге арналған
жер учаскелері жолдың санатына байланысты және жобалау ... ... ... ... ... және ішкі су көлігінің жері. Теңіз және ішкі су ... ... ... ... және өзен ... ... ғимараттар, жер беті және жер асты үйлерін, ... ... ... ... салу және ... ... орналастыру үшін бөлініп берілген жер жатады.
Әуе көлігінің жері. Әуе көлігінің қажеттеріне арналған жерге әуежайлар,
әуеайлақтар, аэровокзалдар, ұшып көтерілу-қону белдеулерін және жер ... жер асты ... ... ғимараттарын, құрылғыларын пайдалану,
күтіп-ұстау, салу және басқа да объектілерін ... үшін ... жер, ... ... ... ... ... пен энергетика жері. Байланыс, радио хабарларын тарату,
теледидар, ақпарат ... ... ... ... ... ... байланыстың кабель, радиореле және әуе желілері,
соның ішінде жер астындағы желілер үшін бөлініп берілген жер.
Энергетика жерлері су ... ... атом ... жылу
станциялары мен олардың құрылыстары мен ... ... ... да ... ... ... ... таратудың әуе желілерін,
электр таратудың кабель желілерінің жер бетіндегі ... ... ... ... ... ... да ... мен
объектілерін орналастыру үшін бөлініп берілген жер ... ... ... арналған жерлер. Қарулы ... ... ... ... ... ... мен өзге де ... қорғаныс пен қауіпсіздік саласындағы міндеттерді атқаратын басқа да
әскерлердің объектілері мен ғимараттарын орналастыру және ... ... үшін ... ... Үкіметі берген жер учаскелері
қорғаныс қажеттеріне арналған жер деп танылады.
Өнеркәсіп, байланыс, ... ... және ... ауыл ... ... ... ... өңіріне, коммуникациялар болуына
және басқа факторларға қарай 20% асырмай азайтуға немесе арттыруға құқығы
бар. Сауықтыру және ... ... ... ... ... ... ауыл ... мақсатына пайдаланылатын учаскелер ауыл шаруашылық
мақсатына арналған жерлер үшін көзделген тәртіп пен шарттар негізінде салық
салуға ... қоры ... ... ... және ауыл ... ... учаскелер, ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер ... ... пен ... ... салық салуға жатады.
Жерді ерекше шарттармен ... ... ... ... ... ету және өнеркәсіп, көлік объектілері мен өзге де
объектілерді пайдалану үшін ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарына сай келмейтін қызмет
түрлеріне олардың шегінде шек қойылады немесе ... ... ... ... ... жері, сауықтыру, рекреакциялық
және тарихи-мәдени мақсаттағы жерлер.
Ерекше қорғалатын ... ... ... ... ... ... парктердің, мемлекеттік табиғи резерваттардың, мемлекеттік
табиғат ескерткіштерінің, ... ... ... мемлекеттік
табиғи қорықшалардың, мемлекеттік зоологиялық парктердің және басқа ... ... ... ... ... ... аумақтардың жері мемлекет
меншігінде болады және жекешелендіруге жатпайды. Ерекше қорғалатын табиғи
аумақтардың жерін өзге қажеттерге алып қоюға жол ... ... ... үшін ... ... ... аумақтардың жеріндегі ауыл шаруашылығы алқаптары аталған
мақсаттар үшін ерекше қорғалатын ... ... ... ... ... ... ... азаматтарына Қазақстан
Республикасының заңдарында белгіленген тәртіппен берілуі мүмкін.
Сауықтыру мақсатындағы жерге табиғи ... ... бар ... ... ... алу мен ... ... үшін қолайлы жер
учаскелері жатады. Адам ауруының ... алу мен ... ... ... ... және ... ... сақтау, сауықтыру
мақсатындағы аумақтар жерінде Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... жердің
күзет, санитарлық-қорғау және өзге де қорғау аймақтарының шекарасы мен оны
пайдалану режимін жергілікті өкілді және ... ... ... ... жер. ... ... түрдегі жаппай
демалысы мен туризміне арналған жерлер және сол үшін ... ... ... жер деп ... ... мақсаттағы жер
құрамына демалыс үйлері, пансионаттар, кемпингтер, дене ... ... ... ... ... стационарлық және шатырлы турситік-
сауықтыру лагерьлері және сол ... ... да ... ... ... ... ... мәдени мақсаттағы жерлерге тарихи-мәдени қорықтар, мемориалдық
парктер, қорымдар, ... ... ... ... ... ...... кешендері, жартастағы бейнелер, ғибадат
құрылыстары, шайқас және ұрыс алаңдары болған жер учаскелері тарихи-мәдени
мақсаттағы жер деп ... ... ... орманды, сондай-ақ ағаш өспеген, бірақ ... ... ... жер учаскелері орман қорының жері болып
саналады. Орман қорының жері мемлекеттік және ... ... қоры ... ... ... су ... (өзендер және олармен теңдестірілген
каналдар, көлдер, су қоймалары, тоғандар мен ... да ішкі су ... ... ... батпақтар, су көздерінде орналасқан, ағысты
реттейтін су ... ... алып ... жер, ... ... су аймақтары мен белдеулеріне және ауыз сумен қамтамасыз
етудің бас саға ... ... ... ... бөлінген жер су
қорының жері деп танылады.
Су қоры жерінің құрамына ... және ауыл ... ... учаскелер ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер ... ... пен ... ... салық салуға жатады. Су шаруашылығы
органдарының үйі, ғимараты және ... ... ... су ... ... ... жерлеріне көзделген тәртіп пен шарттар негізінде салық
салуға жатады. [11]
Жер салығын анықтау үшін жер ... ... ... базасы болып
табылады. Қорға деп сақталған жерлер және әдетте, табиғат қорғау мен ... ... және ... ... ... ... ... және су
қорының жерлері, салық салынады деп көрсетілген жерден басқасы, ... ... ... ... Кодексінің 339-бабына сәйкес салықты
есептеу мен ... ... ... ... ... ... әрбір жер учаскесі бойынша жеке салық базасына тиісті
салық ставкасын қолдану арқылы жүргізіледі.
2. Салық Кодексіне ... жер ... ... ... жер учаскесі берілген
айдан кейінгі айдан бастап есептеледі. Жер ... ... ... немесе
пайдалану құқығы тоқтатылған жағдайда жер салығы жер учаскесін іс ... ... үшін ... Бюджетке жер салығын төлеу жер ... ... жері ... ... жылы ішінде елді мекенді қоныстың бір санатынан басқа санатына
ауыстыру кезінде ағымдағы жылғы жер ... ... ... осы ... үшін ... ... ставкалар бойынша, ал келесі жылы ... жаңа ... үшін ... ... ... ... Елді ... таратылған және оның аумағы басқа елді мекеннің құрамына
қосылған кезде, таратылған елді ... ... жаңа ... ... ... жылдан кейінгі жылдан бастап қолданылады.
6. Салық төлеушілер орналасқан жер учаскелері бонитетінің балдарын анықтау
мүмкін болмаған ... жер ... ... шектесіп орналасқан
жерлердің бонитет балы негізге алына отырып ... ... ... ... салық салу объектілері бойынша салық олардың
осы жер учакесіндегі ... ... ... Ауыл ... ... өндіруші заңды тұлғалар үшін бюджетпен есеп
айырысуды арнаулы салық режимінде жүзеге ... ... ... ... ... тәртібі Салық кодексіне сәйкес бекітілген. Қорғаныс қажеті
үшін берілген ... ... ... алу ... ... Үкіметі белгілейді . [6, 181-182 б.]
Жер салығын ... мен ... ... Жер ... есептеу мен
төлеудің негізігі құжаты болып табылатындар:
1. «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті ... ... ... ... ... ... және ... құқы үшін берілген акті немесе басқа құжат;
3. ағымдағы жылдың 1 ... ... ... ... және сапалық
есебінің мемлекеттік мәліметі.
Жаңадан бөлінген жер ... ... ... ... ... ... сәттен бастап бір ай ішінде табыс етіледі.
Жеке ... ... жер ... ... ... ... ... ағымдағы жылдың 1 тамызынан кешіктірмей оларға салық
төлеу туралы төлем хабарламасын тапсырып ... ... ... ... жер ... ... жыл сайын ағымдағы жылдың ... ... ... ... ... және жеке ... ... жер
салығы, оларға жер учаскесі берілген айдан кейінгі айдан бастап ... ... ауыл ... жерін иеленушілер мен жерді пайдаланушылар
және жеке тұлғалар жер ... ... ... жылдың бірінші
қазанынан кешіктірмей төлейді.
Жер салығы түрінде ... ... ... қай ... мәселесі маңызды болып табылады. Теориялық тұрғыдан
қарастырсақ оның екі ... ... ... ... ... ... бюджетке түсуі және ауыл шаруашылығымен байланысы жоқ әртүрлі
мақсаттарға жұмсалуы мүмкін. ... ... жер ... ... ... көп ... жергілікті бюджетте қалуын қарастырған. Берілген
екінші тәсілдің бірнеше себептерге байланысты артықшылықтары бар.
Біріншіден, ренталық ... ... ... ... ... ... ... өзін-өзі басқару процесінің қаржылық
дамуының елеулі тірегі бола алады.
Екіншіден, аймақтық бюджеттерге ... ... ... жер
салығының деңгейін белгілеудің негізі бола алады.
Үшіншіден, жер салығы түрінде жиналған қаржылар ... ... ... ... мәселе, яғни алынған ренталық түсімдер
мемлекеттік қазынада жоғалып кетпей, берілген ... ... ... ... ... түсетін жер салығы түріндегі ... ауыл ... ... ... қажет. Ең бастысы бұларға
жердің өнім беруін арттыру, ... ... ауыл ... және ... ... ... ... жатады.
Жер салығы түрінде алынған қаржылар соңында халықтың тұрмыстық деңгейін
жоғарылатуға, ауыр ... ... ... ... ету қажет.
Қазіргі таңда жер учаскелері бар жеке және заңды тұлғалар, сонымен
қатар жеке кәсіпкерлер ... ... жер ... ... ... жеке ... ... жер пайдалану, алғашқы қайтарымсыз уақытша
жер пайдалану құққытары негізінде.
Сонымен қатар жерді немесе жер учаскесін ... ... үшін ... ... ... ... ... бола алады.
Жергілікті уәкілетті органдарға жер салығының базалық ставкасынан елу
пайыздан ... емес ... жер ... ... ... ұлғайтуға құқық
берілген.
1.3 Жер салығын салудағы шет елдік тәжірибе
Қазақстан Республикасында жер қатынастарын ... ... ... ... Жер нарығының түрлену проблемаларын зерттеу барысында шет
ел жер қатынастары үлкен қызығушылық тудыруда. ... қоса жер ... ... ... ... түрленуі, берілген проблеманың құқықтық,
саяси және экономикалық аспектілері басты назарда.
Әртүрлі елдердің жер салығын салу жолдары мен жер ... ... ... ... анықтауға мүмкіндік берді.
Германияда жеке меншік ... ... ... ... Жер ... ... алу осы ... негізінде реттеледі.
Жерге бағалар тауарға сияқты сұраныс мен ұсыныс ... ... ... ... ... ... ... Герменияның жер
туралы заңдарының бір ерекшелігі жеке ... жер мұра ... ... сатылып жіберіледі. Жерді сатып алған адам 20 жыл ішінде жерді
қайта сатуға құқы жоқ. ... ... жер жеке жене ... ... болып
келеді. Жердің 38 пайызы жалдық жолмен пайдаланылады. Германияда ... ... ... ... 1 ... жер салығының
мөлшері 20 маркадан 650 маркаға дейін құрайды.
Жер ... ауыл және ... ... кәсіпорындардың жер
учаскелеріне салынады. Салық ставкасы 1,2 ... ал ... ... мектеп жасына дейінгі ... ... ... діни ... ... ... ... қолданылатын жерлер
аталмыш салықты төлеуден босатылған. Германияда тұрғын үй ... ... ... салынған тұрғын үйдің иелері 10 жылға дейін
жер салығын төлеуден босатылған. Жер учаскесі бір иеден екінші бір ... ... ... сату ... 2 ... мөлшерінде төленеді.
Салықты өткен кезең үшін аванстық ... ... ... ... ... ... бағаларының нормативтері әрбір екі жыл ... ... ... Бұл жер учаскелерінің бағалары туралы ақпараттар ... ... ... ... ... ... қатар
нормативтердегі жердің бағаларының деңгейі табиғи-климаттық ... ... да ... ... ... төлемді билік
органдары бекітеді және қатаң қадағалайды. [12]
АҚШ-да барлық жерлер ұлттық жер ... ... Онда ... ... жер ... ... ... беріледі. АҚШ-ның
барлық жылжымайтын мүліктерінең құндық бағасының үлкен бөлігі ... ... ... олар ... жер ... 2 пайызын ғана құрайды. АҚШ-
да орталықсыздандыру жоғары дәрежеде және ... ... ... ... ... жер ... кеш ... Басқа елде сияқты
қалалық жерлердің бағалары жедел өсуде. Бұл ... ... ... ... оның ... ақысының да төлемі
жоғарылауда. ... ... ... ... ... ... ... құрайды,
ол барлық қоғамға тән болуы керек. АҚШ-да барлық ... 30 ... ғана ... қалаған 70 пайызы мемлекеттің және коммуналдық меншікте болып
келеді және жердің 66 ... ... ... ... АҚШ-да жалдық
төлем жердің құнарлығына, орналасқан жеріне және басқада ... және ... ... штаттардың заңдарына байланысты реттеліп
отырады. Келісім шарттарда жалға алудың мерзімі, жалға алушының міндеттері,
фермана басқару тәртібі, ... ... ... түрі және жалдық
төлемнің деңгейі анық, әрі толық көрсетіледі. [13]
Францияның ... ... ... ... ... орны ... салықтардың ішінде бізді қызықтыратындары құрылыс ... жер ... және ... ... ... жер салығы
болып келеді. Бұл салықтардың ставкаларын алдағы жылдың бюджетін қарастыру
барысында ... ... ... белгілейді. Салық ставкалары заңмен
белгіленген максимумнан аспауы керек.
Құрылыс салынған учаскелерге жер ... ... ... ... ... ... Салық барлық жылжымайтын ... ... ... резервуарларға, сүрлем мұнараларына және т.б.,
сонымен қатар өндірістік немесе коммерциялық мақсаттарда пайдаланылатын
учаскелерге салынады. ... ... ... ... ауыл ... ... ... қалалардан тысқары жерлерде
орналасқан ғимараттар;
- 75 жастан асқан; мүгедектігі бойынша немесе қоғамдық ұйымдардан жәрдем
ақы ... жеке ... ... ... ... жер салығы егіс жерлерін, ормандарды,
карьерлерді, саз, сор ... ... ... ... және т.б.
қамтыған. Мемлекет меншігіндегі учаскелер аталған салықтан ... ... ... ... екпе ағаштары мен ауыл шаруашылық
өндірісін ... ... жер ... ... ... ... жеке меншіке беру жолы анықталған, бірақ жерді сатуға тиым салынған,
жердің иесі оны тек ... мен ... ... ғана ... бере ... 56 б.]
Италияда жер толығымен мемлекет меншігінде, тек тұрғын үй ... ғана жеке ... ... ... ... ... сатуға 30 жылға
дейін рұқсат етілмеген. Италияда жер меншігінен ... ... ... мен ... ... табыстары жатады және кадастрлық әдіс
бойынша салық салынады. Жер ... ... 1939 жылы ... ... ... кадастрлық тізіммен реттеледі. Кадастрлық ... ... бір рет ... тұрады, осы кезең аралығында Қаржы министрлігі
түзету коэффицентін қолдануға ... ... ... ... салық
салу объектілері бойынша салық мөлшері тариф ... ... ... құрылыстардың салығы жалдық төлем негізінде анықталады. Италияда
жердің 29 пайызы жалдық ... ... ... салу ... ... ... үшін ... төлем 10 пайызға, жекелеген ... ... ... ... ... таулы аудандарында жалға алу
келісімшартының алты жылдық, ал егер шаруа қожалығын ... ... ... онда он бес ... минималды мерзімі бекітілген. [14, 60-61 б.]
Данияда мүлікке салынатын салық ... ... ... ... бес ... бір рет іске ... ... бағалаудың
критерилері- жердің сапасы, пайдалану типі және орналасқан жері болып
табылады. Мұнда жер ... ... жер ... ... ... отырылатын жердің құнына негізделген. Жер ... ... ... яғни егер фермерлердің табыстарына байланыссыз жердің бағасы
өте жоғары қарқынмен өссе, кенет жоғарылауы мүмкін.
Нидерланды елінде жалдық төлемдердің шектері ... ... ... ... ... реттеліп отырылады. Олардың дифференциациясы
ауылшаруашылығында ... ... ... ... ... ... ... жайылым жерлері). Жалдық төлемді және ... ... үш жыл ... ... ... негізделген. Бұл жердің
сапасын қайта бағалау қажеттілігімен байланысты. Жалдық төлемнің ... ... ... ... ... [13]
Қытай Халық Республикасында Конституция бойынша қалалардағы жерлер
мемлекет меншігінде болып келеді. Қытайда жерге жеке ... ... ... түрлері бар.Жер заңында жер «жалпы халықты меншігінде
және еңбек ұжымының меншігінде» болып келеді делінген. ... ... ... ... ... ... ... реквизициялауы мүмкін, яғни өз иелігіне
алуы әбден мүмкін. Жер ұжымдық ... ... ... ... ... ... ... сатып алу қағидасына сай келмейді, ол
мәжбүрлі сипатта болады. Қытайда жерге меншік ету ... бір ... ... яғни тек ... ... қана мемлекеттік меншікке ауыса ... ... ... емес. Қытайда жердің 96 пайызы жалдық жолмен
пайдаланылады. [5, 133-134 б.]
Жапонияда ... ... жер ... ... ... ... бірі ... отыр. 1980 жылдардың екінші жартысында Жапонияда
жердің бағасы күрт өсіп кетті, бұл таңғаларлықтай жағдай емес, егер ... ... ... ... ... ... елдегі ерекше
экономикалық жағдайларда әсер етті. Дәл жоғарыда ... ... ... ... ... байқалды, себебі Токио Нью-Йорк және Лондон сияқты
қалалармен қатар әлемдегі ... ... және ... ... ... ... Банктер мен әртүрлі халықаралық компанияларға арнап
салынады деген офистерге сұраныс ұлғайып, ... ... ... түсті. Осы жылдары Жапония өкіметі 2000 жылдарға ... ... ... ... жоба ... ... ... Осы
жоба бойынша көптеген құрылыстардың салынуы көзделген ... Жоба ... ... ... жерді сатып алулар басталы. Бұл сатып алушылардың
көбісінің көздегені мемлекеттік органдарға қымбат бағаға қайта сату ... ... ... мүліктерге қарағанда жерді сатып ... ... ... ... ... ... ... байланысты
мәмілелерді жүргізуші фирмаларға жылдам әрі жеңілдетілген ... бере ... ... ішінде ұзақ мерзімді несиелер. ... ... ... ... ... ... ... соңғы
жылдары Токиода жердің бағасының өсуі 50-75 пайыздық деңгейді құрады. ... өсуі қала ... ... әсер ... яғни ... үйлер
офистерге қайта жабдықтала бастады. Муниципалистер жоғары бағаның әсеріне
қоғамдық мақсаттарға ... жаңа жер ... қала ... ... ... ... құрылыстарға арналған жерлерді сатып
алу мүмкіншіліктері болмады. Егер ... ... ... ... онда жоғымсыз жағдайлар пайда болар еді. Осы ... ... жер ... байланысты тәртіп енгізілген, яғни ол
бойынша жер салығы соңғы рет жүргізілген қайта бағалаумен ... ... ... ... ... ... ... сатуға рұқсат берілмеген.
[5, 131-132 б.]
Кореяда заңдарға сәйкес ... ... ... ... және ... қоюға болады. Бірақ бірнеше шектеулер қойылған. Мәселен, ауыл
шаруашылық жерлерінің ... ... ... түрде қадағаланады,
сонымен қатар сатқан немесе мұраға ... ... ... ... ... индустриалды, қалалық тұрғын үй және ... ... емес ... ... ... ... ... алуға
сұраныс өте жоғары. Сондықтан 1994 жылдан бастап мұндай жерлерді жалға ... ... ... ... ... ... ... үшін нақты жер
учаскесінің 1 дунамының бағасы алынады. Жерді пайдалану ... ... және ... ... салықтың пайызында ескеріліп
отырады, ал оны мемлекет жер басқармасы ... ... ... ... ... ... ... құқы бар.
Түркияда жер ресурстарына деген жеке меншік ... ... ... және ... ... ... қадағаланып отырылады.
Шығыс Еуропа елдерінде мемлекеттің, ұжымдық және ... ... ... мен ... жеке ... ауысулары қарастырылған. Негізінен
жеке немесе ұжымдық түрде жер ... мен ... ... ... жер ... ... ұтымды пайдалану, жер сапасын ... ... ... көтеру, бюджеттің кіріс көзін толтыру мақсатында
енгізілді. Салықты ... ... ... ... және жеке ... ... алушылар) төлейді.
Салық салу мақсатында жер бірнеше категорияға бөлінеді:
- ауыл ... ... ... елді ... ... ... және су қоры жерлері;
- өнеркәсіп мақсатындағы жерлері;
- көлік, байланыс, қорғаныс мақсатындағы жерлер.
Салық салу обьектісі болып тұлғаның меншігіндегі, ... ... жер ... ... ... жер учаскесінің сапасына, орналасқан жеріне байланысты
анықталады. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер үшін ... ... ... бағасы негізінде анықталады.
Жер салығын төлеуден:
- радиоактивті ластанған жерлер;
- ауылшаруашылығы ... ... ... ... ... ... ... жерлер т.б. босатылады.
Жер салығының ставкасы әр ... ... ... ... Жергілікті билік органдары ол ставканы заңмен бекітілген
мөлшерде өзгерте (жоғарылатады немесе ... ... Бір ... ставкасы өткен жылдың желтоқсан айындағы инфляция деңгейін көрсететін
коэффицент негізінде жыл сайын қайтадан қаралып отырады. Жер ... ... рет ... ... ... есептелген жер салығының 40 пайызы
республикалық, 60 пайызы жергілікті бюджетке ... ... ... ... бойынша есептелген жер салығының 25 пайызы республикалық, 75
пайызы жергілікті бюджетке түседі. [14, 121-122 ... жер ... ... мүлік салықтарының қатарына жатып,
иемдену және пайдалану фактісіне ... ... ... Жер ... ... ... федералдық бюджетке -30 %, РФ
субьектілерінің бюджетіне -20 %, ... ... –50 %. ... төлем: жыл сайынғы жер салығы, жалдық (арендалық) төлем және ... ... ... ... ... ... және пайдалануы бойынша
(жалдық төлемнен басқа) жерге ... ... [4, 204-206 ... ... мемлекет деңгейінде заңмен бекітіліп, елдің барлық аумағында
алынады. ... ... ... заң ... ... ... ... органының шешімімен бекітіледі. Салық тиісті бюджетке
есептеліп, түсу тәртібі жер туралы заңнамалық құжаттармен ... жер ... ... ... актуалды проблемаладың
бірі болып табылады. Қазіргі кезде жер учаскелерінің үлестері ... ... ... жер ... және ... жеңілдіктерді өзгерту
бойынша сұрақтар шешілмеген. 2002-2004 ... ... ... түскен
жер салығына талдау жасау барысында жер салығы ең аз ... ... ... ... ... ішінде жер салығы ең аз ... ... ... 3,4 %, ал ЖІӨ-де 0,4 %. 2002 жылы өткен ... жер ... ... түсімдер 16,8 % төмендеп, 2,2 % болған,
ал 2003 52,4 % өсу ... ... үлес ... 3,0 % құраған, бұл
жоғарылау негізінен азаматтардың жер үлестерін пайдалануға құқық ... ... ... ... ... мен ... болып келеді. 2004
жылы жалпы салықтық түсімдердегі жер салығының үлесі 2,6 % ... 2003 ... ... 0,4 % ... (немесе 6 млн. сомға).
2002-2004 жылдар аралығындағы Қырғызстандағы ЖІӨ-гі және ... ... жер ... ... ... ... арқылы көруге болады.
2002-2004 жылдар аралығындағы Қырғызстандағы ЖІӨ-гі және жалпы салықтық
түсімдердегі жер ... ... ... 2
| |2002 ж. |2003 ж. |2004. ... ... ... жер салығы |2,2 |3,0 |2,6 ... жер ... |0,3 |0,4 |0,4 ... ... ... ... ... жөніндегі Комитетінің |
|мәліметтері ... ... ... ... ... әсер ... ... салық салу базасының жоғарылығы;
төмен жер ставкалары;
республика аймақтары бойынша жер ... ... ... ... төлеу барысындағы жеңілдіктердің жоғарылығы;
жер салығын төлеу барысында жеңілдіктерді пайдаланушыладың саны.
Қырғызстан Республикасында жер салығының ... салу ... ... болып табылады. Олар өз кезегінде үш топқа бөлінеді:
• ауыл шаруашылығы ... ... ... ауыл ... ... ... үй маңайындағы учаскелер. [15]
Өзбекістан Республикасында ұйымдық-шаруашылық құрылымының түрленуінің
негізгі міндеті жерге мемлекеттік ... ... ... және ... ... мен азаматтардың мұраға ала алу құқығы болып табылады.
Мемлекеттен 99 жылдық мерзімге ... ... алу және оны ... ... ... дамыған. Жеке меншік кәсіпорындарды ұйымдастыру үшін аукционда
ғимараттар мен жерлерді сатып алуға мүмкіндік ... Бұл ... ... және ... ... [13]
Дамыған елдер мен ТМД елдерінде қолданылатын жер салығының ... ... Н. ... осы ... нақты әлеуметтік-экономикалық
жағдайларды ескере отырып жер салығының келесідей элементтерін ұсынған:
- жер салығының қызметтері- кәсіпорындар мен ... ... ... ... әсер етуі (фискалдық, реттеушілік);
- салықтың төлеу көздері- салық төленетін шаруашылықтың табысының бір
бөлігі;
- салықтың ... ... ... ... ... ... тәсілдері;
- салық салу обьектісі- салық салуға жататын жерлердің ... ... ... ... ... ... ... бағасы, ренталық мөлшері,
бағаланған балы;
- салықты алушылар- аталған салық қай ... ... ... ... ... байланысы- салық салудың жалпы жүйесінде жер салығы
және басқа ... ... ... ... жер ... төлеушілердің категориялары- кооперативтік кәсіпорындар,
аккционерлік қоғамдар және т.б.
Жоғарыда аталған елдердегі жер ... ... ... ... көруге болады.
Жер салығының жүйелеріне талдау.
Кесте- 3
|Жер салығын сипаттайтын элементтердің сыныптамасы |ТМД ... |
| | ... ... ... ... | | |
|- ... ... ... |+ |- |
|- ... ... ... ... ... жинақтау |+ |- |
|2. Салықты төлеу көздері | | |
|- жер ... |+ |- |
|- жер ... ... байланызсыз барлық табыс |- |+ ... ... ... ... ... | | |
|- ... ... |- |+ |
|- ... мөлшері; жердің бағаланған балы |+ |- ... ... ... ... | | |
|- дара ... |+ |- |
|- ... ... ... ... |- |+ ... “+” ... ... ... ал “-” жоқ ... ... ... байқауға болады. Біріншіден, жер салығының
қызметтері мен оны төлеу көздерінің байланысын. ... ... ... ... барлық елдеріне ерекше тән. Сондықтан жер салығының төлеу көзі жер
рентасы болып табылады. Еуро одақ ... ... ... ... жоқ, ... бұл ... жеке ... жағдайында, көбінесе ауыл
шаруашылық кәсіпкерлігінің отбасылық жүйесінде жемісті орындалуда.
Екіншіден, жер ... ... мен ... салу ... ... ... байланыстың бар болуы. Егер жер салығы дара болған
жағдайда, ол қарлық қызметтерді, ... ... ... ... бөлу ... орындайды. [10]
Үшіншіден, жер салығының базалық ставкасын белгілеу оның қызметтеріне,
сонымен қатар ақылы жер пайдалану жүйесінің дамығандығына да ... ... ... ... ... ... ставкасы не жердің бағаланған
балымен немесе рентаның мөлшеріне байланысты болады.
Әрбір елде ренталық төлемдер мен жер салығы әр түрлі ... ... ... ... ... әр ... ... Жер салыға
фермалардағы табыстарды реттейтін ауыл шаруашылық саясатының құралы ретінде
бола алады. ... бес ... бір рет ... ... ... заңмен
негізделген, бірақ тәжірибе жүзінде бұл интервал әлде ... ... ... ... салық салу жүйесін талдап көрсек, онда оның ... ... ... ... ал оның ... бөліктері жердің сандық
есебі, топырақтың сапалық мінездемесі және құндық ... ... ... ... ... ... елдерінде жеке секторда жерді
сатып алу-сату және пайдалану процесі, ... ... ... ... ... реттеліп отырады, бірақта мемлекеттің қатысуы бірдей
емес. Мәселен Германия, Ұлыбритания, Греция елдерінде ... ... ... құру ... ал ... ... Италия, Испания,
Португалия елдерінде жалға беру қатынастарын реттеуге мемлекет қатаң түрде
араласып ... Бұл ... ... ... ... ... мерзімдері
бекітілген.
Нарықтық экономикасы дамыған елдерде (АҚШ, Ұлыбритания, Франция және
т.б.) ... ... қою ... ... жылжымайтын мүлікті алынған
несиенің орнына кепілге қоюы жатады, яғни ипотека. Ипотекалық жазу ... ... ... ... өз ... ... бере ... қарыз берушіге
өз қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін ... ... өз ... ... ... ... ... негізінде жердің бағасы және
оны пайдаланғаны үшін ренталық төлемдердің ... ... ... ... жер және ... ... ... алу несиелік операцияларымен
қаржы нарығының негізгі субьектілері ... және ... ... банктер, сақтандыру компаниялары, федералды жер банктері,
федералды несиелік агенттіктер, кепілдік трасталық қорлар ... ... ... ... ... дамыған елдерде
жалға алу кең көлемде таралған, сонымен қатар ауыл шаруашылығының тиімді
пайдаланылуы ... жеке ... ... ... ... ... жер
мемлекеттің меншігінде, ал бұл елдің ауыл шаруашылығы әлемдегі ең жоғары
дамыған.
Сонымен қазіргі жағдайда нарықтық ... бар ... ... жер ... ... ... қоса ... мемлекеттерге тән
жағдайлар: ауыл шаруашылығы мақсатында пайдаланылатын жерлерге ... ... ... ... мен ... ал бұл ... сектордың
дамуына бірден бір қолайлы факторлар болып келеді ... ... ... дамыған елдердің салық жүйесінің ұқсастығына ... әр ... ... мәдени дамуына байланысты жер салығы ... ... ... салық жүйесінде жер салығы федералды және жергілікті
салық ... де ... ... бұл ... осы ... ... ... сонымен қатар құқықтық- жер қатынастарыны сипатымен
байланысты.
Қазақстанда жер салығының қолданылуы аз ғана ... ... ... ... даму эволюциясы жалпы әлем процесінің бағытына бет алған.
II. Алматы ... ... ... ... ... ... талдау
2.1 Алматы облысы салық комитетінің қызметіне экономикалық талдау
Алматы облысы бойынша салық комитетінің өндірістік емес ... жер ... ... бюджетке түсетін сомасына және
олардың уақытылы орындалуына бақылау жүргізу. Өндірістік емес төлемдерді
әкімшілендіру бөлімі ... емес ... ... ... ... ... ... бірі болып табылады және өзінің
қызметін Қазақстан Республикасының заңдарына және нормативтік ... ... ... ... ... ... салық Кодексімен
өзінің қызметтерін ұйымдастырады. Бөлім өзінің ... ... ... ... ... ... және Заңдарымен,
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... Министрлігіндегі салық комитетімен және жалпы
Алматы облысы ... ... ... ... ... ... ... Бөлім Облыстық салық Комитетінің құрылымдық
бөлімшелерімен бірге ҚР қаржы Министрлігіндегі салық Комитеттерімен ... ... ... іске ... ... қызметі бөлім басшысының ерекше
қатысуымен ... ... ... емес ... басқа да
бөлімдерімен, Қазақстан Республикасының қаржы Министрлігінің комитеттермен
және Алматы облыстық ... ... ... ... ... ... ... өзінің қызметтерін іске асырады.
Бөлімнің негізгі міндеттері болып:
• өндірістік емес төлемдердің бюджетке толық және ... ... ... ... ... ... орындалуын өндірістік
емес төлемдер сомаын толық және мерзімде бюджетке түсуін тиімді жолмен
жүргізілуін қамтамасыз ету;
• өндірістік емес төлемдерді әкімшілендіру ... ... ... және
оны жан жақты зерттеу болып табылады.
Бөлім жоғарыда аталған міндеттерге сәйкес төмендегі ... ... емес ... ... ... көлемде және дұрыс
есептеліуінің қамтамасыз етілуін бақылау;
• өндірістік емес төлемдерді ... ... ... ... ... ... ... емес төлемдердің түсімдерін болжауының орныдалуына бақылау
және аудандық салық комитетерімен қоса түсімдердің ... ... емес ... ... ... көлемде және дұрыс
есептеліуінің қамтамасыз етілуін бақылау;
• өндірістік емес төлемдерді жинау бойынша аудандық және ... ... ... ... ... ... салық комитеттеріне тәжірибелік және әдістемелік көмек
көрсету;
• өндірістік емес төлемдердің мерзімінде, ... ... және ... ... ... бақылау;
• өндірістік емес төлемдер бойынша аудандық салық комитеттеріне және
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру. Алматы облысы бойынша салық комитетінің
төрағасымен ... ... ... ... ... ... саны
белгіленеді. Бөлімді өндірістік емес төлемдер басқармасының басшысымен және
салық комитетінің басшысымен ... ... емес ... бөлімінің басшысы басқарады. Өндірістік емес ... ... ... ... барлық міндеттер ... ... ... беретін тұлға болып есептеледі. Қызметкерлер
арасындағы шеңберді ... және ... ... олардың
функционалдық міндеттерін таратады. Бөлімнің негізгі ... ... ... ... ... немесе босатылады.
Бөлім қызметі бөлім басшысының ерекше қатысуымен ... ... ... ... ... да ... ... Республикасы қаржы
Министрлігінің комитеттермен және Алматы облыстық салық комитетімен,
Облыстық ұйымдармен, ... ... ... отырып өзінің қызметтерін
іске асырады.
Бөлім қызметкерлерінің құқықтары және міндеттері.
Бөлім ... ... ... көрініс табады:
• Алматы облысы бойынша салық комитетінің тапсырмаларын мерзімінде
орындау;
• бөлімге ... ... ... ... ... ... ... төмендегі органдарға кеңес беру және әдістемелік көмек көрсету;
Бөлім қызметкерлері ... ... ... ... ... ... салық комиетінің құрылымдық бөлімшелерінен қызметтік бапқа сәйкес
материалдар, құжаттар, ақпараттарды талап етуге;
• бөлімге ... бар ... ... орныдалуына салық
комитетінің құрылымдық бөлімшелеріне бақылау ... ... ... бар ... және ... емес ... ... толық құқылы.
Бөлім қызметкерлерінің төмендегілерге жауапты болып табылады:
• қызметтік инструкцияға сәйкес ... ... ... жұмыс
атқаруға;
• Алматы облысы бойынша салық Комитетінің ішкі еңбек ... ... ... ... ... құпияны сақтауға;
• заңнамада көрсетілгендей салық төлеушілердің сұрақтарына дұрыс жауап
дайындау;
• Қазақстан Республикасының Президентінің Жарлығына ... ... ... ... туралы», Қазақстан Республикасының
«Коррупцияға қарсы күрес туралы» Заңына сәйкес анықталған міндеттерді
орындауға жауапты ... ... ... ... Республикасының салық Кодексімен өзінің қызметтерін
ұйымдастырады. Бөлім өзінің ... ... ... Республикасының
Конституциясымен, Президент актілерімен және Заңдарымен, Қазақстан
Республикасының Укіметінің ... ... ... ... салық комитетімен және жалпы Алматы облысы бойынша салық
комитетінің қабылданған бұйрықтарымен байланысты жүзеге асырады. ... ... ... бөлімінің басшысы бөлімдегі барлық міндеттер
мен тапсырмаларға персоналды жауап беретін ... ... ... ... ... жасайды және қызметкерлер арасында олардың
функционалдық міндеттерін таратады.
Өзінің қызметін Қазақстан Республикасының заңдарына және нормативтік
актілеріне ... ... ... ... Қазақстан Республикасы салық
Кодексімен өзінің қызметтерін ұйымдастырады. ... ... ... қарай
бірнеше түрге бөлінеді. Уақытқа байланысты – алдын ала, ағымдағы және ... ... ... бұл ... ... бақылау жүргізетін органдарға
тән және салықтың бюджетке төленуін бақылау үшін, келесі мәліметтерге көңіл
бөлген жөн ... ... ... алу ... ... ... сомасы сатып алу шы бөліп төлеуі ... Жер ... ... мерзімде сатып ... ... ... ... жер ... жөніндегі басқармасына шағымдануға ... бар. ... ... ... ... құқылы, осыдан сатып
алушының алдында төлеген сомалары ... ... ... ... жер ... ... алу сомасын сатып алушы ... ... ... ... тырысады. Мұндай жағдайлар болжамның тым
алыс орындалуына әкеледі.
Жоғарыда атап өтілген салық органдарының міндеттерімен жер санаттарына
салынатын жер ... ... де ... бақыланады.
Ауыл шаруашылық мақсатына арналмаған ... ... ... ... және саяжай түрлерін атауға болады. Атап өткен жер ... әр ... ... ... ... ... ... ауыл
шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелеріне белгіленген ... ... ... ... ... Егер жер ... есептелген сомадан жер
учаскесінің көлемі асып тұрса, онда салық төлеуші жер салығы ... ... ... ... бірге, жергілікті жерде жер ресурстарын басқару жөніндегі
комитеттердің де атқаратын міндеттерінің орны да ... Жер ... ... орталық уәкілетті орган мен оның жергілікті ... ... ... жатады:
Жер ресурстарын басқару мен жер қатынастарын реттеу саласында біртұтас
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... жүзеге асырады, мемлекеттік жер кадастры мен жер мониторингін
жүргізуді ... жер ... ... ... мүддесін
қорғайды, жерді аймақтарға бөлу кезінде оның пайдалануын жоспарлау мен
болжамдауды ... жер ... ... белгілейді, жерге
орналастыру жұмыстарын жүргізуді лицензиялайды, мемлекет жеке ... ... жер ... беретін нақты жер учаскелерінің бағалау
құнын анықтайды, жер ... ... ... ... береді,
жерді аймақтарға бөлу жөніндегі жұмыстарды әдістемелік қамтамасыз ету, жер
учаскелерінің бөлінетіндігін және ... ... ... ... ... ... ... мен оның жергілікті жерлердегі
органдары өз ... ... ... ... ... ... ... асырады.
Жергілікті өкілді органдар өзін - өзі басқару органдарының міндеттері
төмендегідей көрініс табады:
• басқа ... ... ... кешенінде жерді ұтымды пайдалану,
топырақ құнарлығын арттыру, жер ресурстарын қорғау жөніндегі аймақтық
бағдарламаларды бекіту;
• ауылдық атқарушы ... ... ... ауыл шаруашылығы
алқаптарын қоса алғанда, елді ... ... жер ... ... ... жергілікті бюджеттер құрамында жер ресурстарын қорғау және ... ... ... шығыстарды бекіту;
• жергілікті атқарушы органдар мен ұйымдар басшыларының ... ... мен ... ... ... ... ... Республикасының заң актілерінде белгіленген құзыреті шегінде
әкімшілік-аумақтық бірліктер арасындағы шекараны белгілеу туралы
шешімдер ... ... ... органдары жер қатынастарын реттеу саласында
Қазақстан Республикасының заң актілерінде белгіленген өкілеттіктер ... ... ... ... бар ... ... қатысуын
қамтамасыз етеді.
Облыстық атқарушы органдар жер қатынастарын ... ... ... ... яғни ... да ... ... іс-
шаралары кешенінде жерді ұтымды пайдалану, топырақ құнарлығын арттыру, жер
ресурстарын қорғау жөніндегі ... ... ... ... ... ... енгізу және олардың орындалуын қамтамасыз ету
болып ... Жер ... ... ... ... ... ... газ өңдеу объектілерін салу мақсатында жер учаскелерін беру және ... оның ... ... алу арқылы алып қою, аудынаралық маңызы бар ... мал ... ... жер ... ... ... ... оқу және басқа да ауыл шаруашылығы ғылыми ұйымдары мен олардың
тәжірибе шаруашылықтарына, сондай-ақ мемлекеттік тұқым өсіру ... асыл ... мал ... жер учаскелерін беру. Ерекше қорғалатын
табиғи аумақтардың барлық түрлерін құру үшін жерді резервте сақтайды.
Қаратал ауданы бойынша ... ... ... ... қызметі мен
құқықтары
Комитеттің негізгі міндеттері:
• Мемлекеттік бюджетке түсетін ... ... мен ... ... да қаржылық міндеттемелерді, салық заңдары мен басқа
да заң мен ... да ... ... ... және ... ... ... Салықтарды, мемлекет алдындағы басқа да қаржылық міндеттемелерді,
заңды және жеке тұлғалар салықтарының және ... ... ... ... ... ... мемлекетке зиян келтіруге әкеп
соққан, кірістерін жасыру немесе ... ... салу ... мақсатында жасалған әрекеттерін анықтау;
• Салық төлеушілерге олардың құқықтары мен міндеттерін ... ... ... ... мен салық салу бойынша нормативті құқықтық
актілердегі өзгерістерді дер кезінде хабарлап отыру.
Комитет жүктелген міндеттерге сәйкес төмендегі ... ... ... түсетін қарастырылған салықтар мен басқа да міндетті
төлемдердің және мемлекет алдындағы басқа да ... ... ... салық заңдары мен басқа да заң актілерінің сақталуына
бақылауды жүзеге ... ... ... ... ... ... салық төлеушілерге
белгіленген тәртіпке сай салық аудиті мен мониторингін жүзеге асырады;
• Төлемдердің және мемлекет ... ... да ... ... түсуін көздейтін салық заңдары мен басқа да ақпараттарды
тексеруді жүзеге асырады.
• Салық төлеушілердің ... ... және ... ... ... қаржылық міндеттемелердің бюджетке түсуін көздейтін салық ... ... да заң ... ... ... ... ... Салық төлеушілердің келіспеушілік актілері мен арыздарын қарайды;
• Заңдардың бұзылуына баға беріп, талдау жасайды, ... ... ... ... ... ... мен шарттардың алдын алу бойынша
тиісті ұсыныстар енгізеді.
... ... ... ... ... мен ... ... жұмыстардың нәтижесі туралы белгіленген тәртіп бойынша есеп
жасайды.
• Кадрлардың мамандығын арттыру бойынша шаралар өткізеді.
Заң ... ... ... ... ... ... режимі бар заңды тұлғаларды қоса алғанда ) және
жеке тұлғаларда ... ақша ... ... ... сметаларға, қолда бар ақшаға, ... ... ... да ... есеп ... декларацияларға және
салықты, бюджетке төленетін басқа да төлемдерді мемлекет алдындағы
өзге де қаржылық міндеттемелерді ... және ... ... де құжаттарға Қазақстан Республикасының заңдарына ... ... ... ... ... ұйымдардың лауазымды
адамдарынан және басқа да ... ... ... ... ... туындаған мәселелер бойынша
анықтамалар, ауызша және жазбаша түсініктемелер алуға;
• өз өкілеттіліктерін ... ... ... ... мен ... алу үшін ... не салық салу обьектілерін ұстауға
байланысты өндірістік, ... ... және өзге де ... ... қарамастан, қолданылып жүрген ... ... ... ... ... мен ... да лауазымды адамдарына, сондай-ақ
азаматтарға анықталған салық заңдарын бұзушылықтарды жоюды ... ... ... ... және ... орындалуын бақылауға;
• анықталған салық заңдарын ... жою ... ... ... пен ... жібермеген салық комитетіне
есеп айырысуларды, декларацияларды җане ... ... ... ... ... ... және бюджетке төленетін басқа да
төлемдерді және ... ... өзге де ... ... байланысты басқа да құжаттарды ұсынбаған, салық комитетінің
талап етуі бойынша анықталған ... ... ... ... ... ұсынбаған жағдайларда ұйымдар мен ... және банк ... ... түрлерін жүзеге
асыратын өзге де ұйымдардағы шоттары бойынша шығыстық операцияларды
тоқтатуға, ... ... бұзу ... ... кезде салық
комитеті алынған заттардың тізімі көрсетілген актінің көшірмесін тізім
жасаушыға тапсыра отырып, салық заңдарын бұзу ... ... ақша және ... ... ... ... ... заңдарын бұзған ұйымдарға, лауазымды адамдарға және азаматтарға
қолданылып жүрген заңдарда көзделген салық санкциялары мен айып салуды
қолдануға;
• белгіленген мерзімде ... ... және ... ... ... Республикасының заңдарына сәйкес, ұйымдар мен азаматтардың
жылжымалы мүліктерін, ақшаларын ... ... және ... ... жеке ... ... ... жұмыстар мен қызмет көрсетулердің бақылаулық сатып алуларын
жүргізуге;
• қолданылып жүрген заңдарға сәйкес жазбаша сұрау салудың негізінде ... ... ... ... ... ... және банктік
операциялардың жекелеген түрлерін жүзеге асыратын өзге де ... және ... ... ... банк ... және ақша ... жағдайы туралы мәліметтер,
анықтамалар, сондай-ақ құжаттар алуға;
• тексерулер мен ... ... ... білікті мамандарын,
басқа бақылау органдарының қызметкерлерін тартуға;
• қолданылып жүрген заңдарға ... ... мен ... ... және
барлық деңгейдегі бюджетке төленетін басқа да төлемдерді, сондай-ақ
мемлекет алдындағы басқа да қаржылық міндеттемелерді төлеу бойынша
мерзімін ұзартуға және бөліп төлеуге рұқсат ... құқы ... ... ... түскен жер салығының түсімдеріне экономикалық
талдау
Қазақстан Республикасының бюджет ... екі ... ... және ... ... ... көрініс табады. Қазақстан
Республикасының 2005, 2006, ... ... ... ... ... ... ... басқа да міндетті төлемдер ... ... ... ... ... ... ... 2005, 2006, жылдардың республикалық бюджетіне
түскен салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер
түсімдерінің сомасы.
Кесте – 4 (млн. ... ... ... |2005ж |2006ж ... |
| | | | ... |
| | | | |(+;-) |
|1 ... ... сал. |223 944 |252 489 |28 545 |
|2 ... ... ... |65 710 |70 005 |4 296 |
|3 ... ... |111 293 |119 620 |8 327 |
|4 ... ... мүлік сал. |18 731 |21 737 |3 006 |
|5 ... тұл. ... ... |1 013 |1 194 |180 |
|6 |Жер ... |4 396 |4 671 |275 |
|7 ... ... ... сал. |4 666 |5 407 |742 |
|8 ... құн ... |54 145 |56 552 |2 408 |
|9 ... |16 281 |16 308 |27 ... ... да сал/қ түсімдер |3 498 |13 593 |10 095 ... ... емес ... б/ша бар |43 043 |46 472 |3 430 ... |ҚР ... ... ... |1286914 |282235 |
| ... ... | | | |
| ... ... | | | ... жыл ... сапалы орындалуымен ерекшеленеді, яғни міндетті
зейнетақы қорына аударымдар, бюджетке ... ... және ... ... ... бойынша түсімдердің түсімі мен бюджетке қарыздың азаюын
атауға болады. Бюджеттің табыстылық ... ... ... ... ... ішінде салық органдарының бақылау-экономикалық
жұмыстарының ... және ... ... алу, ... арқылы
жасалынған жұмыстары қатаң тәртіппен жүргізіледі.
Мемлекеттік бюджеттің табысы 2006 жылы 1 286 914 млн. теңгені құраған.
Бұл көрсеткіш өткен жылғымен, яғни 2005 ... ... ... ... ... 28,1%) артық. Жылдық орындау жоспары 104,5%.
Республикалық бюджет табысы 895 186,2 млн. теңге, 2005 ... ... млн. ... көп ... 37,9%). ... ... 105,6%.
Жергілікті бюджеттердің түсімі 391 727,8 млн. теңгені құрап отыр.
2005 жылығымен салыстырғанда ... млн. ... ... 10,0%) ... ... ... ... 102,2%.
Атап өткеніміздей жоғарыда көрсетілген кестеде жер салығы 2005 жылы 4
млн. 396 мың теңге ... 2006 жылы 4 млн. 671 мың ... ... отыр. Бір жыл уақыт ішінде 275 мың теңгеге артық орындалған 2002-
2006 жылдар аралығындағы ... ... ... келесі диаграммада
бейнеленген.
2002-2006 жылдар аралығындағы мемлекеттік бюджет табысы
Диаграмма – 1.
Жалпы мемлекеттік бюджет табысы 2002 - 2006 жылдар аралығында ... де, ... ... де ие ... ... – 1 ... бюджет табысының негізгі көздерінің бірі болып есептелетін
корпоративтік табыс салығының ... ... ... ... өсу үстінде
(немесе 27,9% - дан 32,5% - ға дейін ... ... ... ... ... ... күрделі бөлігін алады. Ол жылдан жылға
төмендеп отыр, оның себебі әлеуметтік ... ... ... ... ... ... отырғанымыздай 2002 жылы 16,9% болса, 2006 жылы 11,9%
көрсетіп отыр. Көріп отырғанымыздай мемлекеттік ... ... ... ... 1% ғана ... ... ... бюджетке түскен салықтар
бойынша көрсеткіштерді келесі диаграммадан байқауға болады.
Диаграмма – 2.
Байқап отырғанымыздай өндірістік емес ... ... ... ... ... 2001 жылы 17% болып, 2002 жылы 16,5% –ға, 2003 жылы 13,3
–ға, 2004 жылы 11,1 -ға ... бара ... 2005 жылы 14,8% -ға ... ... болады. Бұл жер салығының ... ... әлі ... ... ... Әлі де жас ... ... бой көтеруіне әкелетіні айқын.
Жергілікті бюджет салықтық және басқа да түсімдер есебінен ... ... ... ... ... органдардың республикалық
маңызы бар қалалық және ... ... ... ... ... мен ... ... қамтамасыз етуге және
тиісті әкімшілік – аумақтық ... ... ... іске ... ... ақша ... Тиісті қаржы жылына арналған, бұл
бюджеттер маслихаттың шешімімен бекітіледі.
Азаматтардан, кәсіпорындардан салық және бюджетке төленетін ... ... ... ... сомасы туралы 2004, 2005, 2006 ... ... ... ... жылы ... ... салық және бюджетке төленетін
басқа да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте – 5 (мың ... ... және ... да ... ... |Нақты |% |Ауытқу |
| ... ... | ... | | |
| | | ... | | |
|1 |З. тұл ... таб сал. ... |633 930 |101 |4 539,4 |
|2 |ҚҚС ... |29 132 |27 550 |94 |- 1582 |
|3 ... да ... емес ... |47 272 |61 657 |105 |14 385 |
|4 ... ... барлығы ... |723 137 |101 |17 342 |
|5 ... ... сал ... ... |2217738 |103 |1 968 |
|6 ... ... |60 977 |67 371 |108 |6 394 |
|7 ... мүлік салығы |65 969 |66 715 |100 |746 |
|8 ... ... ... |119 254 |120 300 |107 |1046 |
|9 |Жер ... |263 455 |276 993 |101 |13 538 ... ... ... құр сал сал. |150 233 |150335 |100 |102 ... ... ... құр сал сал. |201 128 |202 529 |100 |1401 ... ... жер ... |36 456 |37 455 |100 |999 ... ... барлығы |111 525 |115 987 |101 |4 462 ... |Жер уч. ... үшін ... |25 360 |25 550 |100 |190 ... |Қорш.орт.ласт. ү/н төлем |18 125 |18 180 |100 |55 ... ... алым |25 837 |29 254 |104 |3 417 ... |З.тұлғ мем тірк.ү/н алым |310 |335,7 |103 |25,7 ... ... баж |35 567 |39 451 |104 |3 884 ... ... |2 400 |1 289 |92 |-1 110 ... ... ... түс түс/р |170 |178 |102 |8 ... ... да сал. емес ... |69 071 |73 337 |104 |4 266 ... |Жергі/ті бюджетке бар/ғы |1279653 |1402258 |102 |122605 ... ... |1985448 |2125395 |100 |139947 ... ... ... ... бойынша салық комитетінің жылдық есебі бойынша |
|есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... ... да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте – 6 (мың ... ... және ... да ... ... |Нақты |% |Ауытқуы |
| ... ... | ... | | |
| | | ... | | |
| 1 |З. тұл. ... таб. сал ... ... |101 |14 699 |
| 2 |ҚҚС ... |30 610 |31 463 |100 |853 |
| 3 ... төлемдері |601 365 |602 201 |100 |836 |
| 4 ... да сал. емес ... |55 160 |76 263 |111 |21 103 |
| 5 ... бюджетке барлығы |1337235 |1374726 |100 |37 491 |
| 6 ... ... сал ... |235 588 |237 671 |100 |2 083 |
| 7 ... ... ... ... |103 |41 317 |
| 8 ... ... ... |56 367 |57 400 |100 |1 033 |
| 9 ... ... салығы |120 123 |123 147 |102 |3 024 ... |Жер ... |276 900 |289 919 |102 |13 019 ... ... ... ... |151 254 |152 596 |100 |1 342 ... ... ... ... |196 365 |196 400 |100 |35 ... ... жер ... |38 633 |41 150 |102 |2 517 ... |Жер уч. пайд үшін ... |32 147 |32 269 |100 |122 ... ... ү/н ... |20 000 |21 235 |100 |1 235 ... |Жеке кәсіп. тір ү/н алым |65 236 |65 500 |100 |264 ... ... алым |27 300 |27 500 |100 |200 ... ... мем. ... алым |565 |610 |100 |45 ... ... баж |39 923 |44 701 |105 |4 778 ... ... |2 795 |3 342 |100 |547 ... ... ... түс ... |17 650 |18 568 |100 |918 ... ... да сал емес ... |123 439 |147 179 |113 |24 320 |
|23 ... ... ... |1528676 |1624890 |105 |96 214 ... ... |2865911 |2999616 |100 |133 705 ... ... ... ... бойынша салық комитетінің жылдық есебі бойынша |
|есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... ... да ... төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте – 7 (мың ... ... және ... да ... ... ... |% |Ауытқуы |
| ... ... | ... | | |
| | | ... | | |
|1 |З. ... ... таб. сал |341 260 |394 318 |115 |53 058 |
|2 |ҚҚС ... |425 661 |479 758 |112 |54 097 |
|3 ... ... | |5 534 | |5 534 |
|4 ... да сал/қ емес түс/р |85 995 |86 913 |100 |918 |
|5 ... ... ... |852 916 |966 523 |111 |113 607 |
|6 ... ... сал. ... |558 702 |601 042 |107 |43 340 |
|7 ... ... |136 795 |144 186 |106 |83 391 |
|8 ... ... ... |106 463 |115 988 |108 |9 525 |
|9 ... ... салығы |15 850 |19 182 |121 |3 332 ... |Жер ... |322 116 |353 989 |112 |3 873 ... ... көлік құр.сал.сал. |15 800 |16 182 |102 |382 ... ... ... ... |53 484 |55 674 |104 |2 190 ... ... жер ... |42 236 |43 400 |102 |1 164 ... ... ... |27 714 |31 864 |115 |4 150 ... |Жер уч. ... ү/н төлем |10 111 |10 525 |104 |414 ... ... ү/н ... |28 756 |31 028 |107 | 2 272 ... ... кәсіп. тір ү/н алым |4 492 |4 799 |106 |307 ... ... алым |2 569 |3 700 |144 |1 131 ... ... мем тірк. ү/н алым |3 105 |3 754 |120 |649 ... ... баж |36 638 |37 365 |100 |727 ... ... |25 369 |26 400 |100 |31 ... |Мүлі. сату түск түсмдер |18 258 |19 300 |100 |1 042 ... ... да сал. емес түс. |125 236 |126 300 |100 |1 064 ... ... бюд. ... |1198982 |1215524 |103 |16 542 ... |Барлығы: |2051898 |2182047 |100 |130 149 ... ... ... ... ... ... комитетінің жылдық есебі бойынша |
|есептелініп алынды. ... жылы ... ... жер ... түсімінің болжамдалған
сомасы 263 455 теңге болса, нақты түскен сомасы 276 993 теңге ... ... ... тыс ... 13 538 теңге артық ... ... Ал енді ... жылы 2005 жылы 276 900 ... ... ал ... 289 919 теңге болды, 13 019 теңгеге көп түскен. 2006 жылы 322 116
теңгеге ... ... 353 989 ... ... ... құрады. Сол жылы
бюджетке 31 873 теңге артық сомамен ... ... ... 2004-2006
жылдар аралығында жергілікті бюджет есебіне түскен жер ... ... ... деп ... болады. Оны келесі диаграммадан байқауға болады.
Жергілікті бюджет есебіндегі жер салығының 2003-2005 жылдар аралығындағы
өсімі.
Диаграмма ... ... ... жер ... 2004 жылы 37 455 ... 2005 ... теңгені құраған, ал былтырғы жылы, яғни 2006 жылы 43 400 ... ... 2006 жылы 2004 ... ... 2 250 ... көп орындалған.
Ал 2005 жылды 2004 жылмен салыстырғанда 3 695 теңгеге артық орындалған.
Оны біз ... ... ... көрсетеміз.
Жергілікті бюджет есебіндегі біріңғай жер салығының 2004-2006 жылдар
аралығындағы өсімі.
Диаграмма – 4
Жер ... әр ... ... ... жердің орналасқан жеріне
салық салынады. Мысалы, ауыл шаруашылық мақсаттарындағы ... ... жер ... ... мақсаттағы жерлерге, қорғаныс,
байланыс, ... ... ... ... ... жер салығы
салынады.
2005 жылы жалпы жер салығының жергілікті бюджетке түскен сомасы 289 919
теңгені ... ... ... 266 110 теңге болжанса, 23 809 теңгеге
артық орындалған.Соның ... ауыл ... ... жерлерге
салынаты жер салығының сомасы 2004 жылы 3 755 теңге болса, 2005 жылы 1 163
теңге алады. Бір жыл ... -2 592 ... аз ... ... ... жерлерге салынатын жер салығының ... 2004 ... ... ал 2005 жылы 90 746 ... яғни 8 316 ... артық болып
отыр. Ал қорғаныс, байланыс, ... ... ... ... ... ... 2004 жылы 97 473 ... 2005 жылы 76 243 теңгеге,
яғни-21 230 теңгеге кем түсім түсіп отыр.
Қаратал ... ... ... ... және ... да ... ... жоспары жылдан жылға өсіп не болмаса кеміп отырады. Мұндай
көрсеткіштерді Қаратал ауданы ... ... ... ... ... қарап көз жеткізуге болады. (8, 9, 10, 11, 12 – ... ... ... ... және бюджетке төленетін
басқа да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы туралы 2002, 2003, ... 2006 ... ... ... кестелерде көрсетілген.
2002 жылы азаматтардан, кәсіпорындардан салық және бюджетке төленетін
басқа да міндетті төлемдер ... ... ... ... және ... да міндетті |Болжам |Нақты |% ... |
| ... ... | ... | | |
| | | ... | | |
|1 ... ... ... |10252 |10411 |102 |159 |
|2 ... ... ... |1207 |1214,1 |101 |7,1 |
|3 |Жер ... |13497 |14240 |104 |743 |
|4 ... жер ... |300 |300,4 |100 |0,4 |
|5 ... ... ... |3130 |3166,5 |101 |33,5 |
|6 ... ... ... |7706 |7704 |100 |-02 |
|7 ... ... |93840 |98633 |105 |4793 |
|8 ... да салы емес ... |55 |55,3 |101 |0,3 |
|9 ... ... |878 |1642,1 |187 |764,1 ... ... |750 |1118,5 |149 |368,5 ... ... ... төл |78 |550,2 |705 |472,2 ... ... орт. лас ү/н айып |625 |628,8 |101 |3,8 ... ... ... салығы бар/ғы |26580 |29236 |103 |2656 ... ... |1725 |1750,7 |101 |25,7 ... |Жер ... пайд үшін төлем |340 |377,5 |111 |37,5 ... ... үшін ... |2988 |1368 |46 |-1619 ... ... мем. тірк.үшін алым |165 |202,7 |123 |37,7 ... ... ... тір. үшін алым |710 |719,2 |101 |19,2 ... ... алым |541 |384,5 |71 |-156,5 ... ... баж |2236 |2309,9 |103 |73,9 ... |ҚҚС барлығы |28189 |28523 |101 |334,6 ... ... |55 |148 |269 |93 ... |З. ... ... ... сал. |6487 |7932,4 |122 |1445,4 ... ... |202334 |212617 |100 |10288,5 |
| ... ... ... ... ... салық комитетінің жылдық есебі |
|бойынша есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... ... да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте -9 (мың ... ... және ... да ... ... ... |% |Ауытқуы |
| |төлемдер түрлері | ... | | |
| | | ... | | |
|1 ... ... ... |13669 |14794 |108 |1125 |
|2 ... ... салығы |1173 |1348 |115 |175 |
|3 |Жер ... |12394 |13085 |106 |691 |
|4 ... жер ... |212 |366 |173 |154 |
|5 ... ... құр.сал.сал |2438 |2547 |104 |109 |
|6 ... ... ... |5291 |5717 |108 |426 |
|7 ... ... |110310 |115271 |104 |4961 |
|8 ... да ... емес түс. |50 |198 |397 |148 |
|9 ... ... |1353 |1577 |117 |224 ... |Бензин |636 |702,4 |110 |66,4 ... ... ... |180 |238,9 |132 |58,9 ... ... мүл.мем.тірк төл |551 |807 |146 |256 ... ... орт. лас. ү/н ... |50 |58,5 |117 |8,5 ... ... ... салығы бар/ғы |41130 |44122 |112 |2992 ... ... |2170 |2593,1 |119 |423,1 ... |Жер ... ... ү/н ... |310 |983 |317 |628 ... |Қорш.орт. ласта. ү/н төлем |1700 |2134,4 |126 |434,4 ... ... мем. ... алым |100 |112,9 |113 |12,9 ... ... ... ... ү/н алым |873 |1154,6 |132 |281,6 ... ... алым |330 |519 |157 |189 ... ... баж |5347 |7306,1 |137 |1959 ... |ҚҚС барлығы |31578 |33235 |105 |1657 ... ... |275 |295,5 |107 |20,5 ... |Басқа да сал/ық емес түсі/р |32 |104,2 |326 |72,2 ... ... |231822 |249273 |101 |17075 ... көзі: Қаратал ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі бойынша|
|есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... ... да ... төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте -10 ... ... және ... да ... ... ... |% |Ауытқуы |
| ... ... | ... | | |
| | | ... | | |
|1 ... ... ... |14255 |14827,1 |104 |572,1 |
|2 ... ... ... |1354 |1378,2 |102 |24,2 |
|3 |Жер ... |12024 |12691,6 |106 |667,6 |
|4 ... жер ... |535 |591,5 |111 |56,5 |
|5 ... ... ... |2000 |1358,2 |68 |-641,8 |
|6 ... ... ... |5751 |5822 |101 |71 |
|7 ... ... |124255 |129535 |104 |5280 |
|8 ... да сал/қ емес түсім |108 |119,2 |110 |11,2 |
|9 ... ... |3031 |3187,1 |105 |156,1 ... ... |1793 |1944,9 |108 |151,9 ... ... мүл.мем.тір төл |736 |1161,8 |158 |425,8 ... ... орт. лас. ү/н ... |30 |114,4 |381 |84,4 ... ... ... салығы бар |46576 |511817 |106 |5241 ... ... |2140 |2296,3 |107 |156,3 ... |Жер ... ... ү. ... |749 |1333,2 |178 |584,2 ... |Қорш.орт.ласта/ны ү. төл. |2621 |7943,5 |303 |5322 ... ... мем. ... алым |162 |206,9 |128 |44,9 ... |Жеке кәсіп. тірке ү. алым |760 |766,9 |101 |6,9 ... ... алым |670 |761 |114 |91 ... ... баж |6707 |6750,4 |101 |43,4 ... |ҚҚС ... |45100 |45180,7 |100 |80,7 ... ... |170 |618,3 |364 |448,3 ... ... да ... емес түс |109 |165,2 |152 |56,2 ... ... |271636 |750571 |129 |19633 ... көзі: Қаратал ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі |
|бойынша есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... төленетін
басқа да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте -11 ... ... және ... да ... ... ... |% |Ауытқуы |
| |төлемдер түрлері | ... | | |
| | | ... | | |
|1 ... мүлік салығы |17060 |18870 |111 |1810 |
|2 ... ... ... |1093 |1102,5 |101 |9,5 |
|3 |Жер ... |14288 |15351,7 |107 |1063 |
|4 ... жер ... |601 |637,7 |106 |36,7 |
|5 ... ... құр.сал.сал/қ |1532 |1600,9 |104 |68,9 |
|6 ... ... ... |6494 |6653,7 |102 |159,7 |
|7 ... ... |116058 |121812 |105 |5754 |
|8 ... да ... емес түс |181 |202 |112 |21 |
|9 ... ... |7029 |9454 |135 |2425 ... ... пай/ны үшін төлем |5349 |5365,7 |100 |16,7 ... ... ... ү. ... |84 |86,4 |103 |6 ... ... мүл.мем.тірк төл |959 |1098,8 |115 |139,8 ... ... орт. лас. ү/н ... |224 |264 |118 |40 ... ... ... салығы бар |37528 |38343,3 |102 |815,3 ... ... |2474 |2537,9 |103 |63,9 ... |Жер ... ... ү. ... |2100 |2319 |110 |216 ... ... үшін төле |11477 |11721,8 |102 |244,8 ... ... мем. ... алым |242 |244,1 |101 |2,1 ... |Жеке кәсіп. тірке. ү алым |922 |946,1 |103 |24,1 ... ... алым |383 |383,8 |100 |0,8 ... ... баж |4812 |4544,1 |94 |267,9 ... |ҚҚС ... |31739 |32189,4 |101 |450,4 ... ... |312 |693,1 |222 |381,1 ... ... да сал/тық емес түс |67 |69,7 |104 |2,7 ... ... |263008 |276492 |101 |14021 ... ... ... ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі |
|бойынша есептелініп алынды. ... жылы ... ... ... және ... төленетін
басқа да міндетті төлемдер түсімдерінің сомасы.
Кесте -12 (мың ... ... және ... да міндетті |Болжам |Нақты түскен|% |Ауытқуы|
| ... ... | ... | | |
|1 ... мүлік салығы |19170 |22341 |117 |3171 |
|2 ... ... ... |1230 |1404 |114 |174 |
|3 |Жер ... |13910 |14874 |107 |964 |
|4 ... жер салығы |696 |796 |114 |100 |
|5 ... ... ... |1670 |1902,9 |114 |232,9 |
|6 ... ... ... |8275 |8601,7 |104 |326,7 |
|7 ... салық |145556 |146929 |101 |1373 |
|8 ... да ... емес түсі |330 |410 |124 |80 |
|9 ... барлығы |7456 |7842,2 |105 |386,2 ... ... ... үшін ... |5400 |5413,4 |100 |13,4 ... ... ... ү. төлем |141 |179 |127 |38 ... ... ... төл |1229 |1462,6 |119 |233,6 ... ... табыс салығы бар |52743 |53164,9 |101 |411,9 ... ... ... |2192 |2445,5 |112 |253,5 ... |Жер ... ... үшін төл |2257 |2261,5 |100 |4,5 ... ... ү. төл |5790 |5931,8 |102 |141 ... |З.тұлғ мем. тірк.ү/н алым |299 |361,7 |121 |62,7 ... ... ... ... ү. алым |954 |986,5 |103 |32,5 ... |Лицензиялық алым |970 |985,7 |102 |15,7 ... ... баж |817 |1012,8 |124 |195,8 ... |ҚҚС ... |39617 |40718 |103 |1101 ... |Роялти |640 |646,1 |101 |6,1 ... ... |228 |228,9 |100 |0,9 ... ... да ... емес түс |42 |46,6 |111 |4,6 ... ... |311612 |318687 |101 |9325 ... ... ... ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі |
|бойынша есептелініп алынды. ... жылы ... ... жер салығының түсімі болжамдалған сомасы
13 млн. 497 мың теңге болса, нақты ... ... 14 млн. 240 ... Бұл дегеніміз жоспардан тыс бюджетке 743 мың теңге артық түсім
түскенінің белгісі. Ал енді ... жылы 2003 жылы жер ... ... ... 12 млн. 394 мың ... ... нақты түсімі 13 млн. 48,1 мың
теңгені құрап, 691,2 мың ... ... ... ... 2004 жылы 12
млн 024 мың теңге ... ал ... ... 12 млн. 691,6 мың ... 667,6 мың ... көп ... 2005 жылы 14 млн 288 мың ... жасалса, нақты түсімі 15 млн. 351 мың теңгені құрап, 1 млн. ... ... ... ... 2006 жылы жер ... ... ... 13
млн. 910 мың теңге болған, ал нақты түскені 14 млн. 874 мың ... ... ... 964 мың ... ... ... түскенін сипаттайды. Жоғарыда
келтірілген мәліметтерден 2002-2006 жылдар ... ... ... ... жер салығының сомасының бір өсіп, бір кеміп отырғанын байқай
аламыз. Оны төмендегі диаграммадан байқауға ... ... ... ... ... жер салығының сомасы
Диаграмма-5
Соның ішінде бірыңғай жер салығы 2002 жылы 300,4 мың теңге, 2003 ... мың ... 2004 жылы 591,5 мың ... ... 2005 жылы 637,7 ... болса, ал былтырғы жылы, яғни 2006 жылы 796,1 мың теңге болып отыр.
2005 жыл мен 2006 жылдар ... 158,4 мың ... көп ... ... жыл мен 2004 жылдары 225,3 мың теңгеге артық орындалған. Мұны біз ... көре ... ... ... біріңғай жер салығының өсімі
(Қаратал ауданы бойынша)
Диаграмма – 6
Қаратал ауданы бойынша 2002 жылы өндірістік емес ... ... ... ... ... (12,13 ,14 ... бойынша) жалпы жер салығының сомасы
2001 жылы (12- ... 14 млн. 240 мың ... ... 2002 жылы 13 ... болды. Сондағы ауытқу сомасы -1 155 теңгені құраған, яғни –1 ... кем ... ... Сол жылы ... жер ... 2001 жылы 300,4 ... 2002 жылы 366,2 ... яғни 65,8 мың теңгеге көп орындалған.
Қаратал ауданы бойынша 2002 жылғы өндірістік емес төлемдері, соның ішінде
жер салығы сомасының есебі
Кесте -13 (мың ... ... ... |2002 ж |2002ж. ... |2001ж ... |
| | ... ... | ... ... |
| | | ... | ... |(+,-) |
| |Жер ... ... |12 394 |13085,2 |106 |14240 |- 1155 |
|1 ... шаруа/ғы мақсат/ғы|175 |237,2 |136 |709,1 |- 471,9 |
| ... жеке ... | | | | | |
| |жер ... | | | | | |
|2 ... ... |2 949 |3 361,7 |114 |3839,1 |- 477,4 |
| ... жеке тұл. жер | | | | | |
| |сал. | | | | | |
|3 ... ... |9 270 |9 486 |102 |9391,4 |94,6 |
| ... ... | | | | | |
| ... ... жер | | | | | |
| ... | | | | | |
|4 ... жер сал. |212 |366,2 |173 |300,4 |65,8 ... ... ... ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі бойынша |
|есептелініп алынды. ... ... ... 2003 ... ... емес ... соның ішінде
жер салығы сомасының есебі
Кесте -14 (мың ... ... ... |2003ж |2003ж ... |2002ж. ... |
| | ... ... | ... ... |
| | | ... | ... |(+,-) |
| |Жер ... ... |12394 |12691,6 |106 |13085,2 |-393,6 |
|1 ... ... мақс/ғы |140 |6,7 |5 |237,2 |-230,5 |
| |жер жеке тұл. жер сал.| | | | | |
|2 ... ... |2 424 |2 271,5 |94 |3 361,7 |-1090,2 |
| |жер жеке тұл жер сал. | | | | | |
|3 ... ... |2 820 |3 046 |108 |9 486 |-6 440 |
| ... ... ... | | | | |
| ... жер ... | | | | | |
|4 ... шару/ғы мақс/ғы |400 |549,5 |137 |- |- |
| |жер. ... ... | | | | | |
| ... жеке ... түс. | | | | | |
| |жер сал. | | | | | |
|5 ... мақс/ғы |6 240 |6817,9 |109 |- |- |
| ... ... ... | | | | | |
| ... жеке ... | | | | | |
| ... жер сал. | | | | | |
|6 ... жер салығы |535 |591,5 |111 |366,2 |168,8 ... ... ... ... ... салық комитетінің жылдық есебі бойынша|
|есептелініп алынды. ... ... ... 2004 ... өндірістік емес төлемдері, соның ішінде
жер салығы сомасының есебі
Кесте -15 ... ... ... |2004 ж |2004ж. ... |2004 ж ... |
| | ... |нақты | ... ... |
| | | ... | ... |(+,-) |
| |Жер ... барл. |13910 |14 874 |107 |15351,7 |- 477,7 |
|1 ... ... мақ ... |2,9 |- |0 |2,9 |
| |жер ... | | | | | |
|2 ... мақ. |2 070 |2318,3 |112 |2266,8 |51,5 |
| ... жеке тұл. жер | | | | | |
| |сал | | | | | |
|3 ... |230 |575,9 |250 |189,7 |386,2 |
| ... ... | | | | | |
| ... жерге жер | | | | | |
| ... | | | | | |
|4 ... ... ... |307,9 |103 |240 |67,9 |
| ... ... ... | | | | | |
| ... жеке ... | | | | |
| ... жер сал. | | | | | |
|5 ... мақсат/ғы|1 1310 |11667,1 |103 |1 2655 |- 1 345 |
| ... ... | | | | | |
| ... ж/е жеке | | | | | |
| ... ... | | | | | |
| |жер ... | | | | | |
|6 ... жер ... |696 |796,1 |114 |637,7 |158,1 ... ... Қаратал ауданы бойынша салық комитетінің жылдық есебі бойынша|
|есептелініп алынды. ... ... әр ... ... ... ... орналасқан жеріне
салық салынады. Мысалы, ауыл шаруашылық мақсаттарындағы ... ... жер ... ... ... ... қорғаныс ,
байланыс, көлік, кәсіпорын мақсаттарындағы жерлерге салынатын жер салығы
салынады.
Сөйтіп, ауыл ... ... ... жеке ... жер
салығы 2001 жылы 709,1 мың теңге болып, 2002 жылы 237,2 теңге болған, ... - 471,9 мың ... кем . ... ... ... салығының сомасы 2001 жылы 3 839,1 теңге, 2002 жылы 3 361,7 ... Бір жыл ... - ... ... ... ... орындалған
жер салығының түрлерінің бірі 43,7% алады, ал ... ... ... мақсаттарындағы жерлерге салынатын жер салығының сомасы 2001
жылы 9 391,4 теңге ... 2002 жылы 9 486 ... ... көп
түскен. Осы салық бойынша салық түрлерінің ішінде артық ... ... яғни 41,8% ... ... жер салығы 2002 жылғымен
салыстырғанда 2003 жылы 2691,6 теңге, яғни –393,6 мың ... ... ... ... мақсатындағы жерлерге салынатын салық
2002 жылы 237,2 ... ... 2003 жылы 6,7 ... болған,сол сияқты елді-
мекенді жерлерге салынатын салық 2002 жылы 3 361,7 ... ... 2003 жылы ... теңге болып, 1 090,2 теңгеге ұлғайған және қорғаныс, ... ... ... ... ... ... 2002 жылы 9 486
теңге болса, 2003 жылы 3 046 ... яғни –6 440 мың ... ... жылы ... жер ... ... ... түскен сомасы 15 351,7
теңгені құраған. Болжам бойынша 1 4288 теңге болжанса, 1 063 теңгеге ... Осы ... 2003 ... ... (2003 жылы –1 2691,6 ... ... ... 15 351,7 теңге) бір жыл ішінде 2 660,1 теңгеге көп түскен.
Соның ішінде ауыл шаруашылығы мақсатындағы ... ... ... ... 2003 жылы 400 мың теңге болса, 2004 жылы 240 мың теңге
алады. Бір жыл ішінде – 160 мың ... аз ... ... ... ... ... жер салығының сомасы 2003 жылы 2 271,5
теңге, ал 2004 жылы 2 266,8 ... яғни 4,7 мың ... аз ... ... ... байланыс, көлік, кәсіпорын мақсаттарындағы жерлерге салнатын
салық ... 2003 жылы 3 046 ... 2004 жылы 189,7 ... яғни –2 856,3
теңгеге кем түсім түсіп отыр.
2004 жылы жалпы жер салығы әр ... ... ... ... ... ең көп ... түсетін жер салығының түрі ол елді –мекенді
мақсатындағы жерге жеке ... жер ... ... ... ... ол ... мақсаттағы жерге заңды тұлғалардан және жеке
кәсіпкерлерден түсетін жер ... ... ... – 103%, ... ... 114 % алады. 13- кестеден байқауға болады. 2004 жылғы көрсеткіштерге
сәйкес жер санаттары бойынша түскен жер салығының ... ... ... ... ... болады. Елді мекендер жеріне және
бірыңғай жер салығы жергілікті бюджетке басқаларынан қарағанда көп ... ... ... ... ... ... ... ету және
есеп бөлімінің ұсынған мәліметтеріне көңіл аударсақ, көріп ... ... ... үлестері әр түрлі. Мұны 13, 14, 15 – кестелерден ... ... ... ... ... есебінде тұрған салықтар ... ... ... ... қарай орындары бөлек. Соның
ішінде бірыңғай жер салығы 2002 жылы 366,2 мың теңге, 2003 жылы 591,5 ... ... 2004 жылы 637,7 мың, ал ... ... яғни 2005 жылы
796,1 мың теңге болып отыр. 2004 жыл мен 2005 ... ... 158,4 ... көп ... Ал 2002 жыл мен 2003 ... 225,3 мың ... орындалған
III. Қазақстан Республикасының жер салығын салудағы кездесетін проблемалар
және оны жерілдіру жолдары
3.1 Қазақстан Республикасының жер салығын салудағы кездесетін проблемалар
Барлық ... ... ... ... мен парыздарының
бірі заңмен белгіленген салықтарды төлеу болып ... Бұл ... Ата ... ... Бірақ кейбір салық төлеушілер
салық төлеуден жалтарылудың бір амалын тауып төлемеуге тырысады.
Себебі салық төлеушілердің біразы салықтардың мәні мен ... ... ... бар ... ... ... Егер
салықтарды уақытылы әрі толығымен төлеп отырса, онда ... ... ... адамдарға уақытылы зейнетақылар мен жәрдемақылар дер кезінде
төленіп отырылады. Сонымен қатар ... ... ... салықтық
түсімдердің есебінен мектептер, ауруханалар, құқық қорғау органдары мен
армия және т.б. ... Осы ... ... ... өздері
зейнеткер болғанда, зейнетақылары мен жәрдемақыларын өз уақытынсыз алғанда,
онда олар салықтардың мәнін түсінеді. ... ... бұл ... ... ... ... ғана шеше алады. Мәселен басқа мемлекттердің
салық төлеушілері міндеттердің құқықтарға қарағанда басымдылықтарын ... ... ... ... ... ... “Мемлекет сізге не бере
алатынын сұрамаңыз, ал керісінше сіз өз ... не ... ... ... сұраңыз”. Қазақстан тәуелсіздік алғаннан бері адал ... ... ... ... ... ... ... органдары мен салық төлеушілердің арасындағы
келіспеушіліктер және салықтық даудамалар сот тәжірибесінде қазіргі ... ... ... ... ... ... ... толық
білмеуі.Салықтық даудамаларды қарастырған кезде судьялар экономика мен
құқық саласының кез келген ... ... ... ... ал бұл ... сай ... [16].
Қазақстан Республикасының нарықтық экономикаға көшуі және ... ... ... жер ... ... ... ... ауыл шаруашылық жерлеріне жеке меншік институтын
енгізуді, жер нарығын ... ... ... ... жағдайларда еліміздегі
жер нарығын дамытудың басты құралы ретінде ауыл ... ... ... қарастыруға болады. Кепілдердің бір түрі ретінде
ипотекалық ... ... ... ... ... ... ресурстарын
тарту болып табылады. Ипотекалық несиелеу ... ... ... Жер ... күші бар ... ... ... Республикасының Президентінің
Жарлығымен реттеледі.
Ауылшаруашылық тауар өндірушілерінің жерді кепілге қоя ... ... ... ... ... Сагайдак А.Э.
былай көрсеткен жаңа және еңбек етіп ... ауыл ... ... бар жер уаскелерін ... және жаңа ... ... ауыл ... ... ... қаржы ресурстарын
тартуға, ауыл шаруашылығына ұлттық экономиканың басқа салаларынан ... ... ... ... ... ... береді [18].
Қолданыстағы Қазақстан Республикасының Жер Кодексіне сай жер ... бір түрі бола ... ... жер ... ... ... жеке
меншік немесе жер пайдалану құқығы негізінде тән болады. Сонымен қоса ... ... ... жер ... ... қою жөніндегі
мәмілелерге біршама шектеулер қойылған. Мәселен, ... ... ... заңға сай мемлекет меншігінен жеке меншікке жеңілдетілген
бағамен 10 жылдық мерзімге несиеге беруі ... ... ... ... жеңілдетілген бағамен сатып алған кезде (жер учаскесінің кадастрлық
құнының 75 % тең баға) оны ... ... ... ... ... өтеу ... 50 % ... кейін ғана жерді кепілге қоюға болады.
Сонымен қатар заңға сай ... жер ... ... (49 ... дейін
жалға алу) жерлерді кепілге қоюға рұқсат берілген. Бірақ мемлекет ... % ... ... ... ала отырып, шаруа 10 жыл ... ... ... ... ... қолдана алмайды, яғни жерді кепілге қою,
сату, ... беру және т.б. ... ... ауыл ... ... жерлерді жеңілдетілген бағамен сатып алушы азаматтар мен ауыл
шаруашылығы кәсіпорындарының санын шектей отырып, ... ... 40 %-ға ... ... ... қатарына тұрақты, әрі тиімді
ауыл шаруашылығы мақсаттарындағы жерлерді ... ұзақ ... ... етіп ... жер және ... ... жер салығы
бойынша бюджетке қарызы жоқ ауыл шаруашылық кәсіпорындары, шеруа (фермер)
қожалықтары, өздерінің ... ... ... жердің сапасын арттыруға
тырысатын, яғни белгіленген мөлшер шеңберінде миниралды және ... ... ... ... ... ... түрі, әмбебап табиғи ресурс, оны
рационалды пайдаланған ... ол ... ... ... ... ... оның ... мен бағасыүнемі артып отырады. Бірақта тікелей
табиғаттың жағдайына байланысты болғандықтан ... ... ... ... қала ... ... Республикасында ауыл шаруашылығында
жерді ипотекалық несиелеу жүйесінің нақты дамытуға төмендегілер әсер ... жер ... ... дамуы, оның өтімділігінің төмендігі;
- ауыл шаруашылығы тауар өндірушілерінің ... ... жер ... ... ... ... ... төмендеуі және т.б.
Ауыл шаруашылығы мақсатындаға жерлерді ипотекалық ... ... ауыл ... мақсаттарында пайдаланылатын жерлердің сапалық жағдайын
жақсарту;
- жергілікті жерлерде филиалдары бар мемлекеттік ... ... ... ... ауыл шаруашылығына тиімді несиелердің түрлерін беру,
ауыл шаруашылығы мақсатында ... ... қоя ... ... ... жер ... инфрақұрылымын ұйымдастыру. Оның негізгі мақсаты ... ... мен олар ... ... ... жер ... мемлекет
тарапынан қатаң қадағалануы қажет, себебі жер ұлттық игілік болып табылады.
Жер нарығының ... және ... үшін оның ... және ... ... ... және ... ұйымдарды, меншіктің
аралас түрлері болу мүмкін, атап айтсақ жер нотариаты, жер ... ... мен ... ... және т.б. құру қажет. Әрине,
бұған белгілі бір уақыт қажет, бірақ нарықтық қатынастар жағдайында барлық
ресурстар айналымға тартылады, жер де ... ... ... ... ауыл ... ... жерлердің өтімділігін
арттыру, себебі оның өтімділігі қалалық және қала маңайындағы ... әлде ... ... ... ... жер ипотекасы жөніндегі теориялық және ... ... ... ... өндірушілер мен банк жүйесі арасындағы экономикалық
қарым қатынас механизмін құру;
- әділ, ... ... ... ... ... беретін
ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді бағалау (жердің кадастрлік және
нарықтық бағасы). Әлемдік тәжірибе ... жер ... ... ... ... бағаның екі түрі болады: кадастрлік және нарықтық. ... ... ... ... салынған капитал немесе онда өндірілетін
өнімнің құнының негізінде ... ... ... база негізінде
есептелінеді. Жердің нарықтық бағасы сұраныс пен ұсыныс ... ... ауыл ... өндірісінің экономикалық теңдігіне жету
мүмкіндігіне байланысты түрленеді;
- жергілікті бюджет пен ... ... ... ... ... ... түрінде түскен жер салығы, жалдық төлем және ауыл ... ... ... сатудан түскен ақша қаражаттарының 70 %-
ның қайтарымдылығы және мақсатты түрде қолданылуы заң ... ... ... ... қолайлы құнарлы жерлердің жеткіліксіз болуы
салдарынан ауыл шаруашылық ... ... ... ... ... де өңдеуге тәуелді. Осы иегруге қолайлы жерлердің ... жыл ... ... бірте-бірте азаюда. Бұл жағдай осы жерлердің өзіндік
бағасының қымбаттай түсінуіне соқтыруда.
Адам күшімен өңделген ... аса көп ... ... ... өндірістің негізгі құралдары сияқты жер физикалық және ... ... ... ... ... қолданылған жағдайда жердің
құнарлылылғы жылдан-жылға арта түседі. ... орай ... ... ... технологияға сай жүргізілмей отыр. ... ... ... ... ... ... шешілмеген мәселелер бар:
- біріншіден, Қазақстандағы жер ресурстарының ... ... ... ... ... ... жер игеруге жарамды ресурстары бар;
- үшіншіден, сол жер ресурстары негізгі жер игерушілердің арасында қандай
мөлшерде ... ... ... ... ... ауыл ... жағдайы қандай. [20]
Қазақстан Республикасында жер игеруді және ауыл шаруашылық өнімдерді
бақылаудың және ауыл шаруашылығынан ... ... ... ... үш ... ... ... ұсынылады.
Бірінші деңгейі – аймақтың экономикалық дамудың соңғы бес жылғы дамуына
талдау жасау.
Екінші деңгейі – салықтық базаның ... ... ... ... ... ... үрдісін қаржылық бақылау органдарымен
келісімді түрде жүргізу.
Ұсынылып отырған деңгейлік үрдіс Қазақстан ... ... ... ... ... ... жатқанын бақылауға
мүмкіншілік береді.
3.2 Жер салығын салуды жетілдіру жолдары
Көптеген елдерде салықтар ұдайы ... ... ... ... жүйесіне енуде. Қазақстан Республикасында да жер салығы таяу уақытта
экономиканы қаржыландырудың берік ... бірі ... ... Әрбір
есептелген салықтар кәсіпорынның түсімдерінің бір бөлігін алып отырады.
Себебі кәсіпорынның мақсатты таза пайдаға жету, онда ... ... ... ... өсуіне салықтардың әрекеті. ... ... ең ... құрылымдарының бөлігі, сондықтан салықтардың
басты экономикалық қызметі-қолда бар құралдарды ... ... ... ... бас ... Жер ... ставкалары “динамикаға”
емес “статикаға” ғана әсер етуі арқылы бекітілуі ... ... жер ... ... беру үшін ... біршама жоғары
болуы қажет, бірақ олар (ставкалар) өндірісті тоқтатуға әсер етуі арқылы
бекітілуі қажет. Жер ... ... ... ... ... жататын
жерлердің бағалау жөніндегі сұрақтарды ... ... ... ... органдардың жерді жалпы бағалауы, жерге салықтарды есептеудің
басты ... көзі ... ... Сонымен қоса кепілдік операцилар мен
сату-сатып алу мәмілелеріне негіз ... ... ... мен ... ... бағалау үшін лицензияланған фирмалар (ассоциациялар)
жүйесін құруға ... ... үшін жер ... салудың біртұтас
механизмінің мақсаттары үшін ең қолайлысы ... ... ... ... ... салуға арналған бағаны ұйымдастыру болып табылады,
ал оны ... ... ... ... ... ... ... қоныстандырушы органдар іске асыруына
болады.[21]
Жер салын салу жүйесін ... ... үшін оның ... ... ... ... елдерде бұған фискалдық кадастрлар
жатады. Онда жер салығын қажетті ақпараттар ... ... ... ... ... ... ... кадастрдің фискалдық және заңдық
қызметтерінің байланысы жатады. Ал бұл салықтың ... ... ... ... мүмкіндік береді. Қазақстанға осы қызметтердің бір
кадастр шеңберінде қатар қолданған елдердің ... ... ... тәсіл орынды, себебі біздің елімізде кадастр бар ... ... ... құрылсада, салық салуға қажетті ақпараттпен қамтылған.
Бұл әрине ... ... іске ... ... тән ... ұйымдастыруын өзгертуге және ... ... ... ... ... ... және ... қызметтерін бір
жүйеге қосу материалдық құралдар мен ... ... ... ... ақпараттық база үшін жердің ақшалық (кадастрлік) ... ... ... ... ... ... ... арнайы бағалау
карталарын құру қажет. Осыған байланысты жерге төлемдерді ... үшін ... ... көзі ... жер ... рөлі ... ... қатар жер салығынан түскен қаржыны пайдалану ... ... бірі ... отыр. Қолданыстағы заңға сәйкес жер салығы
мақсатсыз салықтарға жатады., яғни ... ... ... ... түседі және төмендегілерді қаржыландыруға жұмсалады:
- жергілікті деңгейдегі білім беруге, жалпы бастауыш, жалпы орта білім беру
және орта мамандандырылған, қосымша ... ... ... ... ... білім бағдарламалары;
- әскер қатарына шақыру мен тізімге алу шараларына;
- жергілікті деңгейдегі төтенше жағдай жұмыстарына;
- жергілікті деңгейдегі ... ... ... ... ... денсаулық сақтау бағдарламаларына;
- жергілікті бюджеттен арнайы мемлекеттік жәрдемақы төлеу шараларына;
- әлеуметтік мекен жай жәрдемақысымен қамтамасыз ету ... ... ... ету ... ... үй ... ... деңгейдегі мәдениет, спорт, ақпарат қызметіне;
- жергілікті деңгейдегі транспорт, құрылыс өнеркәсіп обьектілеріне;
- жергілікті деңгейдегі ізденіс жобаларын жүргізу;
- жол салу және оны ... ... ... ... ... ауыз сумен қамтамасыз ету және арықтарды тазалау шараларына. ... орай ... ... жер ... ... ... заң
негізінде мақсатты сипатта қолдану, ғни жер ... ... ... ... ... егін ... ... азыққа пайдаланатын жерлерді
жақсарту, органикалық қоректерді ... ... ... ... әк ... фосфориттерді өндіруге қаржыландырылуы керек.
Ауыл шаруашылығында пайдаланылатын жерлердің шығындарын осы қор ... ... ... ... және ... ... соның ішінде
агрохимилық сипаттағы топырақты ... ... ... ... ... Орын ... көмегімен жердің құнарлығының оптималды
деңгейіне жету қарқынына ... Бұл ... ... ... әрі ... ... ... ол жерлер ауыл шаруашылық өнімдердің өсуіне
әкелмейді, осыны оптималды деңгей деп ... ... ... үшін жер ... ... ... қажет. Жерді қолдануды тоқтатуда орын толтыру төлемдері ... Орын ... ... ... ... ... мен ... қосқанда
есептелінеді. Орын толтыру төлемін бөлу ... әлі де ... бұл ... заң ... ... ... ... [24]
Жергілікті уәкілеті органдар жұмсалынбаған қаржыны білім беру,
денсаулық ... ... т.б. ... ... ... ... ... төмендеуінің өзектілігіне негізінен жер иелеріне
салынған айыппұлдар болып табылады.
Жер қатынастарын реттеуде ... ... ... ластау және өнімділігін төмендету;
- ауыл шаруашылық айналымынан ... ... ... ... жайылымға айналдыру.
Әлемдік тәжірибеде зиянан арылудың екі түрі бар. ... ... ... табиғатқа (жерге) келтірілген зиянның көлемін ... ... ... ... ... ... сақтау кезінде жоғалту.
Табиғатқа келтірілген зиян (ауаны, жерді, су құбырларын ластау және т.б.),
қоршаған ... ... ... ... ... ... Екіншісінің ерекшелігі, қоршаған ... ... ... ... соның ішінде жерді қоса ... ... зиян ... ... ... ... жағдайды сипаттайтын мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... мөлшері жер учаскелерінің бастапқы экологиялық жағдайын қалпына
келтіруге қажетті ... ... ... ... қоса ... ... нашарлауына байланысты оның нарықтық ... Жер ... ... ең көп ... ... ... ... беретін жерлерге комплексті құрылыстар салуға пайдаланса, пайдалы
қазбаларды ашық түрде өндірсе, ауыл ... ... ... ... кәсіпорындар орналасса.
Кәсіпорындар мен фирмалардың жұмыстарының өнімділігі мен тиімділігі
олардағы мекшік түріне байланысты болады. сол ... ... ... ... үшін меншік түрін өзгертуге және мекшіктік қатынастарды ... Бұл ... ... ... ... басты
себебі.
Жекешелендірудің басты белгілері ретінде келесі ... ... ... ... құқығының жеке адамдарға көшуі немесе - - мемлекеттік
меншіктің жекеменшікке ауысуы;
- мемлекеттік кәсіпорындарға өз иелігіндегі ... ... ... ету ... ... ... толығымен жеке адамдарға сату;
- кәсіпорындардың активтерін бөлшектеп сату.
«Жекешелендіру» деген ұғымдарға әр елдің ресми құжаттарында ... ... ... ол түсініктемелер жекешелендірудің жоғарыда
аталған ерекшеліктерінен алыс кетпейді.
Экономикалық жағдайдың ... орай ... ... ... ... жер меншігі де өзгеруде. Жекешелендіру аталған
ерекшеліктері мен түрлеріне қоса жекешелендірудің жаңа ...... жер ... жеке ... ... ... басты міндеттерді
(өнім өндіру) жекешеленген шаруашылыққа тапсыра отырып, қаржылай басқару
тетігін мемлекет уысынан шығармау ... ... деп ... ... ... ғана ... ... Жекешелендіру экономиканы
мемлекет билігінен босату және жеке азаматтарда ... ... ... ... беру ... ... тиімділендіру үшін әкімшілік
тарапынан қысымды азайтуды да айтуға болады.
Жер меншігін жеке ... беру ... жер ... тиімділігін
арттыру дүниежүзілік тәжірибе арқылы дәлелденіп отырғанын айта кеткен жөн.
Бұған келесі жәйттарды ... ... ... ... ... ... жер ... мемлекет тарапынан шығарылатын шығынның азаюы;
- бюджет қорына түсімнің молаюы;
- сыртқы және ішкі қарыздың азаюы;
- монополизм мен күрестің шыңаюы;
- ... ... ... ... ... ... артуы;
- жұмысшылардың компаниялардың қаржылық үлесіне көптеп тартылуы;
- кәсіподақтар қозғалысының тежелуі;
- жеке ... ... және ... ... ... мешігінде болуы мемлекеттік қаржылық саясаттың
бюджеттік қарызды ... сол ... ... ... бөгет жасауға
мемлекеттің сыртқы қарыздарын төлеуге бағытталған ... ... көзі ... Ал жер ... ... және ... өндірілетін өнім мен
табыстың жекешелендіруге байланысты молаюына ықпал ... ... ... ... ... ... ... тұрғсынан бөлінетін
бюджеттік шығындарды азайтады. Мемлекеттік бюджеттің түсімдерінің молаюы
өндірісті қаржылық қысымнан да ... ... ... пайда
мемлекеттің макроэкономикалық салаларына да жақсы ықпал етеді.
Қазақстан Республикасында ... жуық ... ауыл ... мен ауыл шаруашылық өнімдерін өңдейтін кәсіпорындар бар. Осы
өнідіріс орындары шарашылық ұжымдар түрінде ұйымдастырылады да, ... ... ... ... ... ... ... өнімдерін өңдейтің сектордағы сектордағы мемлекеттік
агросервис мекемлері де жекешелендірудің ұжым мүшелеріне акцияларды теңдей
бөліп беру арқылы жүзеге асырылатын жолымен өзгеруде.
Өндірілетін ... ... ... ... ... ... ... информацияға сәйкес белгіленіп отырады.
Қазақстан Республикасының Президенті Н. Назарбаевтың баса назар
аударған ... ... ... 2030 жылғы стратегиясының
аталған басты шешімдері - жер игерушілер мен жер иелерінің салық салымдарын
төлеу мүмкіншіліктерінің ұзақ ... ... ... – тек қана ... мекшіктен түсетін түсімдер шамасына сай тіршілік етулеріне
жағдай жасалуының керектігі болып табылады. Бұл жағдайда жер салығын ... ел ... ... түрде ат салысуы және ... ... де ... араласуы болады.Қазақстан Республикасының
Президентінің айтуына орай – «Салық төлеу ... ... ... үшін
қалыптағы жағдай болып, олардың патриоттық міндетіне айналады».
Ұсынылып отырған салықтың жақсартылған ... ... ... ... сәйкес болып отыр. Президенттің айтуына «2005 жылдан
бастап, ... ... ... даму жоспары осы стратегиялық 2030
бағдарламаға сай ... ... Міне ... жер меншігіне салық салу
саясаты да аса ... ... ... ... ... ... ... де осы экономикалық дамудың 2030 жылға ... ... ... ... ... [25]
Қорытынды
Қорытындылай келе, бүгінгі таңда ... ... ... қорын жасау және пайдалануымен ... ... ... ... нысандар бюджеттің кірістері мен шығыстары
арқылы атқарылатыны мәлім. Осы екі ... ... және ... ... ... ... міндеттері бар: кірістер мемлекетті
қажетті қаражатпен қамтамасыз етсе, шығыстар орталықтандырылған ... ... ... ... бөледі.
Бүгінгі таңда бюджет жүйесі республикалық және жергілікті бюджеттерден
тұрады.
Республикалық ... ... ... ... салықтар есесбінен
қалыптасатын және Қазақстан Республикасының Үкіметі өзіне Конституциямен,
заңдармен ... ... ... ... ... жүзеге асыру үшін белгілейтін жалпы мемлекеттік бағдарламалар
мен ... ... ... ... ... қоры ... ... ... ... ... ... ... салықтарға ерекше орын берілген. Әр мемлекетте нарықты
дамытуы салық саясаты ... ... өмір ... және ... ... ... ... ретінде қарастырады. Отандық және шетел
тәжірибелері ... ... және ... ... ... ... құралдарының «күшті» құралы болып ... ... ... ... мен шараларды
қаржыландыру қамтамасыз етіледі, және ... ... ... ... ... мен шаралардың бір бөлігін іске ... ... ... ... ... ... маслихат жиналысы) тиісті
әкімшілік аумақтық бөліністер аумағында арнайы экономикалық аймақтардың
жұмыс ... ... ... өз ... ... дербес жасайды және
атқарады. Сонымен жергілікті ... мен ... ... ... толтыруға, бекітіліп берілген және ... ... ... ... жеке ... мен кәсіпорындардың заң
жүзінде белгіленген міндетті төлемдерінен тұратын Қазақстан ... ... бір ... ... ... жер ... ... жүйесінде алатын орны да ерекше болып келеді. Жер ... ... ол жер ... ... ... ... жер ... оны қорғау жөніндегі ... ... ... сол ...... дамуы үшін және мемлекеттік шараларды ұйымдастыру және
жергілікті бюджет кірістерін қалыптастыру үшін белгіленген.
Жер салығы басқа да ... ... мен ... ... ... бүгін де бюджетті түрдегі ... ... екі ... атқаруда: біріншіден, экономиканы тұрақты ұстай ... ... ... үшін ... ... орталықтандырылған
жүйеде бөліп беру болса, екінші жағынан, жергілікті басқару органдарының
қаржы ... кұру және ... ... ... арттыру арқылы
іске асырылуда. Себебі, қазіргі уақытта әр аймақтың әлеуметтік экономикалық
дамуының деңгейі, еліміздің нарықтық ... ... ... ... ... ... дербестігін қолдай отырып басқа да
экономикалық қаржылық, бюджеттік ... ... ... ... және заң ... ... ... экономикалық жағдайдың талабы
болып отыр. Қазақстанның ... Жер ... ... ... деп жария етілген. Жерді пайдалану үшін ақы
төленуі тиіс. Бұл ақы жер ... ... ... қарастырылған.
Негізінен жер салығының мақсаты-экономикалық әдістермен жерді ұтымды
пайдалануды ... ету және ... ... ... ... ... ... үшін қажетті шараларды іске асыру
арқылы ... ... ... ... Негізінен салық баршамыздың
орындайтын міндетіміз болғандықтан оны дер ... ... ... ... ... біздің борышымыз. Салық заңнамалары осы
салықтық қатынастарды реттеп отыратын экономиканың бір ... деп ... ... Жергілікті бюджет кірістерінің уақыттан уақытқа ұлғаюы бюджет
қаржысын ... ... оң ... ... ... ... ... экономикалық дамуының бір өзегі болып
қалмақ.
Қолданылған әдебиеттер тізімі:
1. Қазақстан Республикасының Президенті Н. ... ... ... “Қазақстан өз дамуындағы жаңа ... ... ... ... бәсекеге барынша қабілетті 50
елдің ... кіру ... ... 2006 жылғы 1 наурыз //
Егемен Қазақстан 2 наурыз 2006 ж.
2. Ермекбаева Б.Ж., ... М.Т., ... О.Б. “ ... мен ... / ... 1998 ж. ... Ілиясов Қ. Қ., Құлпыбаев С. “Қаржы” / Алматы 2003 ж.
4. Черник Д. Г. “Налоги” / Москва 2003г., “Финансы и ... ... Д.Г. “ ... ... ... / Москва 2002г., ЮНИТИ
6. ҚР «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер
туралы» салық Кодексі. / 2002 жыл ... ... Н.О. “О ... ... ”// Аль- Пари, №9, 2003 г.
8. Горохов Н.О. “О ... ... ... ... ... № 9, 2003 ... Есенов Б.М. “Уақыт кәсіпкерлерге тың міндетті жүктейді” // Егемен
Қазақстан № 60, 25 наурыз 2005 ж.
10. ... К. ... ... ... ... и
принципы налогообложения земли” // Қаржы- қаражат, 3/ 2003 ж.
11. «Салық және ... ... ... да ... ... ... ... Кодексінің негізгі ережелерін түсіндіру
жөніндегі жинақ // Астана, 2004 ж.
12. Смагулов Б.Р. “Организация рынка земли в ... // ... ... № 15, 2001 г.
13. Нургалиева Г.К. “Рынок ... в ... ... // Аль-Пари, №
4, 2004 г.
14. Ермекбаева Б.Ж., ... М.Ж. ... ... ... /
Алматы 2001 ж. “Экономика”
15. Джапарова Н. “Реформирование земельного налога как продолжение
земельной реформы в ... ... ” // ... № 2, ... Сурашев А.А. “Налоговые проблемы” // Қаржы-қаражат № 5, 2005 г.
17.
18. ... А.Т. ... ... ... ... и ... направления его развития в ... // ... ... № 10, 2005 ... ... К. ... системы налогообложения земель” //
Қаржы-қаражат № 4, 2003 г.
20. Пягай А.А. “Налогообложение-метод ... ... ... ... // ... ... № 9, 2004 ... Серикбаева К.А “Финансовые аспекты совершенствования земельных
отношений в Казахстане” // Аль-Пари № 2, 2003 ... ... Б. ... жер киелі” // Егемен Қазақстан № 27, 2005 ... Ким И. ... ... ресурсами” // Саяса № 8, 2005 г.
24. Касымов С. “Роль земельных отношений в ... ... ... // ... № 2, 2003 г.
25. Назарбаев Н. “Қазақстан-2030” / Білім 1998 ж.

Пән: Салық
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 74 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасының салық жүйесіндегі қосылған құн салығы29 бет
Бағалы қағаздардың қалыптасуы мен даму48 бет
Ақша, банк, несие жүйелері12 бет
Басқарудың теоретикалық және әдістемелік аспектілері4 бет
Қазақстан-2030 стратегиясы3 бет
Қазақстандағы ақшаның пайда болуы5 бет
Қаржыландыру және қаржы менеджменті6 бет
"Қазақстан Республикасында жеке табыс салығын құру және алу қағидалары"48 бет
"Қиянат жасамау" ұғымының адамгершілік құндылығы ретіндегі мәнін ашу10 бет
19-20 басындағы қарақалпақтардың отбасылық некелік қарым-қатынастарына байланысты әдет-ғұрыптары мен салт дәстүрлері жүйесі44 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь