Дарынды балалармен жұмыс жасау жолдары

Жоспар
І. Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3
ІІ. Негізгі бөлім. Теориялық бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
2.1. Дарындылық және дарынды балалар туралы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
2.2. Дарынды баланы анықтау, дарындылық түрлері және деңгейі ... ...11
2.3. Дарынды баланы анықтауға қажет әдістер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...13
2.4. Дарындылық түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 16
2.5. Мұғалімнің бағыт . бағдарына қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ...21
ІІІ. Тәжірибелік бөлім ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26
ІV. Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .30
І. Кіріспе

Әр адам балалық, жасөспірім және жастық шағынан бастап, өмірде үлкен жетістіктерге жетуді армандайды. Жасөсіпірімдік шақ- бұл ізденіс, үміт, күмәндану, мазасыздану кезі. Көптеген балалар ерте кезден бастап, әртүрлі іс-әрекет түрлеріне қабілеттілік білдіреді (сурет салады, билейді, музыкалық инструменттерде ойнайды, ән айтады т.б.). Бірақ уақыты келе, бұл қабілеттіліктердің көрінісі бәсеңдеп, жас адамның мамандығының негізіне айналмайды, ол адам жай ғана «орташа» кәсіпкерге айналады.
Қазіргі кездегі жаңа әлеуметтік - экономикалық жағдай бойынша, кәсіпкерлік іс-әрекетте табысқа жалпы және әдейі қабілеттің ең болмағанда аз ғана бөлігімен, білімділікпен, шығармашылықпен қамтамасыз етілгенде ғана жетуге болады. Сондықтан, балалар алдында, сонымен қатар, ата-аналар, мұғалімдер алдында да жаңа міндет тұр, яғни жеке тұлғаның потенциалды мүмкіндіктерін зерттеу, дамыту және осының негізінде баланың болашағын анықтау. Әр түрлі іс-әрекеттерге байланысты адам қандай да қызметті орындауы қажет және сол істің тиімді нәтижесін қамтамасыз етуге жәрдем беретін сапаларға ие болуы тиіс. Мұндай дара психологиялық ерекшеліктер міндетті түрде, бір жағынан, өзіндік психикалық табиғатына ие болудан, екіншіден — әркімде өз алдында, қайталанбас көрінісін жеке адам қабілеті деп атаймыз. Адам қабілетіндегі айырмашылық іс-әрекеттің нәтижесінен, яғни оның сәттілігінен не сәтсіздігінен байқалады.
Қызығушылық — адамда обьективтілікті жан-жақты бейімділік — нақты іс-әрекетті орындауға талпыну, қызығушылық пен бейімділік сапаларының үнемі өзара үйлесім тауып, бір бағытта тоғысып отыруы мүмкін емес. Оған түрлі жағдайлар себепші, мысалы, адам көркемөнер туындыларын тамашалауы ықтимал, бірақ ол осы саладағы өнер түрлерімен шүғылдануға бейімсіз болуы мүмкін. Дегенмен, белгілі бір іс-әрекет түріне қабілеті бар адамдардың қызығушылығы мен бейімділігі бір-бірімен үйлесім таба алады.
Іс-әрекетпен айналысқанда адамның табысқа жетуі үшін қабілет, қызығушылық, бейімділіктен тыс оның мінез-құлқында келесі сапалық көріністер болуы қажет: ең алдымен — еңбек сүйгіштік, табандылық, батылдық. Бірақ, осындай ерекше қабілеті бар адамның өзі де айтарлықтай өнімге қол жеткізе бермейді. Негізі, адам өзінің іс-әрекетін, жеке басына сапаларын айқын ажырата аларлық деңгейде болуы керек.
Адам қабілеттілігінің даралық ерекшеліктеріне дарындылық, шеберлік, талант, данышпандық, шабыт кіреді. Әр түрлі іс-әрекеттер аймағына қажет білім, ептілік- дағдылар бірлігін жеңіл әрі нәтижелі игеруді қамтамасыз етуші жалпы қабілеттер ерекшелігін дарындылық деп атайды. Дарындылық әрбір адамның ақыл-сана, оқу, шығармашылық, көркем-өнер, адам аралық қатынастар түзу және психомоторлық қызметтерінде көрініс береді. Дарынды адамдарға тән қасиеттер: зейінділік, жинақылық, тұрақтылық, әрқашан қызметке дайын болу; мұндай түлғалар, сонымен бірге, мақсатқа жетуде ақылға сай табандылыққа ие, еңбекте шаршап-шалдығуды білмейді, басқалармен салыстырғанда интеллекттік деңгейі анағұрлым жоғары. Өз қызығулары бағытында дарынды адамдар қайтпас қажырлылық таныта алады. Бұл қасиеттің адамдағы көрінісі 2-3 жасар баланың бір іспен үзбей шұғылдана алу уақыты, басқа қатарларымен салыстырғанда әлдеқайда ұзақ болады. Дарынды бала өзін қызықтырған іспен бірнеше сағат шұғылданып, қажет болса, оған бірнеше күндер бойы қайта оралып, көздегеніне жетпейінше, әрекетін тоқтатпайды. Дарындылық дәрежесінің артуы қажетті білімдер мен ептілік, дағдыларды игеріп, жетілдіріп дамытуға тікелей тәуелді. Дарындылықтың өзіндік ерекшелігі ең алдымен қызығушылық бағдарға байланысты. Осыдан, біреу математикаға құмар, екінші -тарихқа және біреулер — қоғамдық жұмыстарға, лидер болуда өз дарындылығын іске қосып, оны нақты іс-әрекетте кейін дамыта түседі.
Пайдаланылған әдебиеттер

1.Жантану атауларының түсіндірме сөздігі. — Алматы: "Сөздік-Словарь", 2006. - 384 бет. ISBN 9965-409-98-6
2.Выготский Л.С. Психология. – М., 2000.
3. Эльконин Д.Б. Избранные педагогические труды. – М, 1989.
        
        КУРСТЫҚ ЖҰМЫС 
Пәні: Педагогика
Тақырыбы: Дарынды балалармен жұмыс жасау ... ... ... ТБ - 31 ... Үмбетова Ж.
2801201459213Ақтау - 2015 ж.
Жоспар
І. ... ... ... ... ... ... және дарынды балалар туралы......................................5
2.2. Дарынды баланы анықтау, ... ... және ... Дарынды баланы анықтауға қажет әдістер.......................................13
2.4. Дарындылық түрлері............................................................................16
2.5. ... ... - ... ... ... Тәжірибелік бөлім...............................................................................26
ІV. Қорытынды..........................................................................................29
Пайдаланылған әдебиеттер.....................................................................30
2850204250663
І. Кіріспе
Әр адам балалық, жасөспірім және ... ... ... ... ... ... жетуді армандайды. Жасөсіпірімдік шақ- бұл ізденіс, үміт, күмәндану, мазасыздану кезі. Көптеген балалар ерте кезден бастап, ... ... ... ... ... ... ... билейді, музыкалық инструменттерде ойнайды, ән айтады т.б.). ... ... ... бұл ... ... бәсеңдеп, жас адамның мамандығының негізіне айналмайды, ол адам жай ғана кәсіпкерге айналады.
Қазіргі кездегі жаңа ... - ... ... ... кәсіпкерлік іс-әрекетте табысқа жалпы және әдейі қабілеттің ең болмағанда аз ғана бөлігімен, білімділікпен, шығармашылықпен қамтамасыз етілгенде ғана жетуге болады. Сондықтан, ... ... ... ... ... ... алдында да жаңа міндет тұр, яғни жеке тұлғаның потенциалды мүмкіндіктерін зерттеу, дамыту және осының ... ... ... анықтау. Әр түрлі іс-әрекеттерге байланысты адам қандай да қызметті орындауы қажет және сол ... ... ... ... ... ... беретін сапаларға ие болуы тиіс. Мұндай дара психологиялық ерекшеліктер міндетті түрде, бір жағынан, өзіндік психикалық табиғатына ие болудан, екіншіден -- ... өз ... ... ... жеке адам ... деп ... Адам ... айырмашылық іс-әрекеттің нәтижесінен, яғни оның сәттілігінен не сәтсіздігінен байқалады.
Қызығушылық -- адамда обьективтілікті жан-жақты бейімділік -- ... ... ... ... ... пен ... сапаларының үнемі өзара үйлесім тауып, бір бағытта тоғысып отыруы мүмкін емес. Оған түрлі жағдайлар себепші, мысалы, адам көркемөнер ... ... ... бірақ ол осы саладағы өнер түрлерімен шүғылдануға бейімсіз болуы мүмкін. Дегенмен, белгілі бір іс-әрекет ... ... бар ... ... мен ... ... үйлесім таба алады.
Іс-әрекетпен айналысқанда адамның табысқа жетуі үшін қабілет, қызығушылық, бейімділіктен тыс оның мінез-құлқында келесі сапалық көріністер болуы қажет: ең ... -- ... ... табандылық, батылдық. Бірақ, осындай ерекше қабілеті бар адамның өзі де ... ... қол ... бермейді. Негізі, адам өзінің іс-әрекетін, жеке басына ... ... ... ... ... болуы керек.
Адам қабілеттілігінің даралық ерекшеліктеріне ... ... ... ... ... ... Әр ... іс-әрекеттер аймағына қажет білім, ептілік- дағдылар бірлігін жеңіл әрі нәтижелі ... ... ... жалпы қабілеттер ерекшелігін дарындылық деп атайды. Дарындылық әрбір адамның ақыл-сана, оқу, шығармашылық, көркем-өнер, адам ... ... түзу және ... қызметтерінде көрініс береді. Дарынды адамдарға тән қасиеттер: зейінділік, жинақылық, тұрақтылық, әрқашан қызметке дайын болу; мұндай ... ... ... ... ... ... сай ... ие, еңбекте шаршап-шалдығуды білмейді, басқалармен салыстырғанда интеллекттік деңгейі анағұрлым жоғары. Өз қызығулары бағытында дарынды адамдар қайтпас қажырлылық ... ... Бұл ... адамдағы көрінісі 2-3 жасар баланың бір іспен үзбей шұғылдана алу уақыты, басқа қатарларымен салыстырғанда әлдеқайда ұзақ болады. Дарынды бала өзін ... ... ... ... ... қажет болса, оған бірнеше күндер бойы қайта ... ... ... әрекетін тоқтатпайды. Дарындылық дәрежесінің артуы қажетті білімдер мен ептілік, ... ... ... ... ... тәуелді. Дарындылықтың өзіндік ерекшелігі ең алдымен қызығушылық бағдарға байланысты. Осыдан, біреу математикаға құмар, екінші -тарихқа және біреулер -- ... ... ... ... өз ... іске ... оны нақты іс-әрекетте кейін дамыта түседі.
ІІ. Негізгі бөлім. Теориялық бөлім
2.1. Дарындылық және дарынды балалар туралы
Дарынды балалар -- жалпы және ... ... ... ... ... т.б.) байқатқан балалар. Дарындылықты ақыл-ой дамуының қарқыны ... ... ... ... болғанда баланың өз құрдастарының озықтық дәрежесі бойынша диагностикалау қабылданған (ақыл-ой дарындылығы тестері осыған негізделген). Мұндай ... ... ... болмайды, өйткені ақылдық шығармашылық жағының бірінші дәрежелі маңызы бар. ... ... ... ... дарындылығын (музыка саласындағы, одан соң сурет салуда) байқауға болады. Ғылым саласында бәрінен гөрі математикаға дарындылық тезірек байқалады. Баланың жалпы ақыл-ой ... мен ... ... ... ... ... ... болатын жағдайлар аз емес. Ақыл-ой қабілеті тым ерте дамыған, ерекше айқын жетістіктерге жеткен балаларды вундеркиндтер деп атайды. Алайда, ... ... ең ... ... жетістіктерінің өзі болашақ таланттың жеткілікті кепілі бола алмайды. Туа біткен бейімділіктер индивидумдық психологиялық ерекшеліктердің қалыптасуының күрделі ... бір ... ... оның бәрі ... ... байланысты. Балада ерекше қабілеттіліктер болуының нышандары оның жасынан ... олар ... ... ... және ... өзгерістерге байланысты. Дарындылықтың бағалануы тестілеуге ғана негізделмеуі керек -оның дәрежесі мен өзіндік ... ... мен ... ... ... белгілі бір мазмұндағы іс-әрекетті атқаруы кезінде байқалады. Ерте бастан мамандандыру күн ілгері және ... тыс ... ... ... ... ... ... мектептер (мысалы, музыка, математика мектептері) факультативтік сабақтар, алуан түрлі үйірмелер, студиялар, мектеп оқушыларының олимпиадаларын, балалардың көркем өнерлерінің ... ... және т.б. ... ... ... ... дамуының теңелуіне жол беруге болмайды. Мұндай балалардың оқу ... ... және ... ... ... ... сай келуі тиіс. Дарынды балалар туралы қамқорлық қабілеттердің дамытылуын жалпы білімдік дайындықпен және тұлғаны кемелдендірумен ... ... ... ... деп -- бірдей өмір шартында, өз құрбыларымен салыстырғанда оқуға қабілеттілік және шығармашылық құбылыстары жоғары болып табылуы түсіндіріледі.
-- бұл ... ... және ол ... аса ... сыртқы алғышарттарын білдіреді. Педагогикалық энциклопедияда бұған келесі түсінік беріледі: -- бұл адамның ... ... ... ерекше табыстарға жетуге көмектесетін, қабілет дамуының жоғары деңгейі. түсінігі ... өте ... сөзі орыс ... кем ... екі ... ... ... талқылау сөздігі бойынша:
-табиғи дарын
- бір нәрсені жасай алу мүмкіндігі
Әдетте біз сын есімінің бірінші ... ... ... , ) ... Осындай жағдайда бұл терминдер, яғни және өте тығыз байланысты, мәндөс, оларды айыра алмай да ... ... ... ... ... ... да мағынасы бар. Ол -жинақталған тәжірибе нәтижесі және ол ... ... ... ... ... ... ... мынадай түсінік берілген: . Қабілеттілік индивидте бар білім, дағды, үйренуге бағытталмайды. Ол кейбір іс-әрекеттерді орындауда басқалардың әдістері мен тәсілдерінен тереңдегі мен ... ... ... және оған ... ... беретін ішкі психологиялық регулятор болып табылады.
Дарындылық -- бұл ... өмір ... ... ... ... мен ... аса жоғары қабылдаулары мен шығармашылықтың ерекше көрініс беруі. Дарындылық -- бұл тек ақыл-ой дамуының ... ... ғана ... ... ... жеке тұлғаның дамуына бағытталған кейбір ішкі талап-мақсаттар. Сонымен қатар, дарындылық -- бұл ... ... ... адамның іс-әрекетінің әлеуметтік сферада жетістіктерге жетуі туралы сөз ... ... ... ... дарындылыққа байланысты жүргізілген әр түрлі зерттеулерінің нәтижесі (әлеуметтік-экономикалық қатынастар, қаржылық қамсыздандыру, әлеуметтік -- ... ... т.б.) әр ... ... ... ... ... жасауға болады: әлеуметтік -экономикалық шарттар дарындылықтың дамуына әсер етеді, өйткені, олар адамның өмір деңгейін анықтайды. Қоғам экономикалық дамыған сайын, ол адам ... үшін ... ... ... ... жанұя өте маңызды жағдай болып келеді, соның ішінде:
:: жанұя құрылымы мен оның ... ... бала мен ... ... ... ... ата-аналардың бала дарындылығына қатынасы.
Жанұя құрылымы мәселесіне жүгіне отырып, балалардың көбі (87%), толық жанұяларда тәрбиеленген деп айтуымызға болады. Жиі, 70% ... ... ... және ... ... ... ... біреулер: әжелер, апалар және ағалар, жиендері тұрады. Зерттелген балалардың ешқайсысында кіші сіңілі -- ... ... ... ... ... ... ... бойынша интеллектуалды дарындылық, жанүядағы балалар санынан тәуелді. Р.Зайонц ... ... іні мен ... ... көп ... ... интеллектуалдылықтың коэффициенті орташа болып келеді.
Жанұя құрылымы, көп жағдайда туыстар арасындағы қатынастар және жанұяның эмоционалды климаты жүйесімен байланысты. Өзара қарым-қатынастың мазмұнды жағы ... айта ... ... ... ... ... жынысты ата-ананың әсері мәнді деп көрсетеді. Көптеген зерттеушілер дарынды балаға жылылық, оны ... сүю және ... ... деп ... Бала мен ата-ананың қарым-қатынас стилі туралы мәселе аса ... ... ... баланы қатты бақылауға алу, күш көрсету, қысым көрсету сияқты стильдер дарынды тұлғаны дамытуға мүмкіндік бермейді деп санайды.
Р.Хесс және ... ... ... ... стильдері императивті және инструктивті деп бөлді. Императивті стиль үшін мынадай бұйрықтар сәйкес келеді: , . Ата-аналар баласының ... ... ... ... Олардың қатынасы ересектің беделіне негізделеді. Мұндай стиль балада пассивтік және тәуелділік пен конформизмді дамытады. Инструктивті стильде ... ... ... ал ... ... ... негізделеді: . Ата-аналар баласымен өзінің теңі ретінде әңгімелеседі. ... ... ... саналы түрде жүреді. Бұл, балада инициативалықты дамыту (бастау) және қаттылықты тәрбиелейді. Ата-аналардың бала дарындылығына деген қатынасы маңызды болып ... Бұл ... -- бала ... іске асыруға әсер ететін негізділердің бірі. Бұл ... ... ... ... ... келеді:
:: теріс
:: ... ... ... ... ... өз-өзін таныту мүмкіндігін, өз баласының қабілеті арқылы ... ... ... орындалмаған потенциалды мүмкіндіктерін іске асыру).
Дарынды балаларда әділеттілік сезімі болады. Адамгершіліктің ерте ... ... мен ... ... ... алға басуымен байланысты.Олар қоршаған ортадағы әділетсіздікке өте сезімтал болады, өздеріне және ... ... ... қояды.Дарынды балалар есептерді шығаруда ойын элементтерін енгізеді, қиялы дамулы болады, шығармашылығы, фантазиясы терең дамыған (ойдан шығарған достары, ... ... ... ... ... өте дамулы, күлкілі, сәйкес келмеушіліктерді, сөздерді жасыру т.б.ойындарды ұнатады.Дарынды балалар эмоционалды баланс жетіспейді, олар балалық ... ... ... балалар энергиясы көп болуымен және олар аз ұйықтауымен ерекшеленеді. Олардың моторлы координациясы мен қолдарын басқару, танымдық қабілеттерінен артта қалады. Оларға ... ... ... ... ... және ... дамуының арасындағы ерекшеліколарды толғандырып, өзбеткейлігінің дамуына әсер етуі мүмкін. Дарынды балалардың көру ... 8 ... ... тұрақсыз, оларға жақын қашықтағы фокусті алыстағыға алмастыру қиынға соғады.
Дарынды бала қарым-қатынас жүйесінде де ерекшеленеді.
Мектепке дейінгі шақта, олардың ... ... -- ... ... ... құрбыларымен жеткілікті түрде айқын және түрақты көрінетін қарым-қатынасқа деген қажеттілік туылады. (М.И.Лисина, Л.Н. Галигузова),
Дарынды балалардың мінез-құлықтары мен жеке ... ... ... оларды құрдастырының түсінбеуіне, олардың өзара қарым-қатынасында дау-жанжал кездесуіне және ... ... ... ... ... ... мүмкін. Оған мыналар себеп болады: серіктесін тыңдай алмау, доминанттылыққа ұмтылу, бірге ойнайтын ойындарда өзіне ұйымдастырушы ролін алу, өз білімін ... ... ... ... ... ... әрекет ету, табысы өзінен төмендеу балаларға қатысты шыдамсыздық таныту, комформсыздық, басқаларды дұрыстау әдетінің болуы Л.Хоменгуерт дарынды балаларды ... тағы бір ... ... ... ... .
Өз құрбыларымен өзара әрекетінде қиындықтар кездескендіктен немесе ... ... ... ... ересектермен және үлкен балалармен достасуға ұмтылады. Бірақ үлкен балалармен ... ... ... ... тууы ... ... ... балалардың дене-физикалық дамуы озық болады, сондықтан дарынды балаларға мұндай қоғамда лидер болу ... ... ... ... ... алға ... үлкен балалар сияқты бір нәрсені жасай алмағандықтан, дарынды бала өздерінің ... ... мен ... ... ... ... қалыптасуына әкелуі мүмкін. Өйткені, олар өздерінің жетістіктеріне өте сыншыл болып келеді. Адамдармен қарым-қатынасында өзінің мүмкіндіктері туралы пікірлері кесірін тигізеді. ... ... ... өз ... іске ... ... ... болып табылады.
Дарынды баланың интеллектуалдық қажеттілігі эмоционалды күйдің күрделілігіне, неврозға және ... ... ... ... Ал невроздар өз кезінде депрессияға әкелуі мүмкін. Бұл кезде бала өзін айнадаланы танып білуге неге ұмтылатынын түсіне алмайды. Ол ... пен ... ... ... шкаланы бұзатын өзінің қиялындағы әлемге кетуі мүмкін.Бала қаншалықты дарынды болса да, оны оқыту керек екенін ұмытпау қажет. Оларды тұрақтылыққа, еңбек ... өз ... ... ... ... ... бала ... шеттетуді, айқай-шуды көтермейді. Баланы мектепке дейінгі уақыттан бастап шығармашылық еңбекке қатыстырып, шығармашылыққа қолайлы жағдай туғызу қажет.Таланттарын дамыту үшін ... ... өз ... ... жүмсап, кеңейтілген оқу жоспарымен оқытылу керек. Бала өз мүғалімі жағынан назар аудару мен индивидуалды қолдау көрсетуді сезуі қажет. Бұл ... нені ... ... ... маңызды болып табылады. Дарынды баланың айтылған ойлар мен болжамдарды талдай алу мүмкіндіктері, табиғи аналитикалық және сыншыл ой-тұжырымның дамулы ... ... ... ... ... ... жұмыс жасаудың түрі -балалар шығармашылық үйлерін құру болып табылады.
2.2. ... ... ... ... ... және ... балалар әр түрлі, бір-біріне ұқсамайды. Дарынды баланы байқамау мүмкін емес, көпшіліктің ... ол ... ... ... қабілеттілігімен бірден көзге түседі. Дарынды балаларды қалай тануға болады? Белгілі зерттеуші Н.С.Лейтес қабілетті балалардың 3 ... ... ... ... ... - ой - өріс ... ерте жастан байқалған оқушылар.
Екінші категория - жеке бір іс-әрекет түрі мен белгілі бір мектептегі ғылым түріне ... ... ... ... ... ... - дарындылық күш - қажырымен ерекшеленетін оқушылар.
Ой - ... ... ерте ... көзге түскен оқушыларға сектептегі оқу кезіндегі қарқындылық тән. Кейбіреулерінің ақыл-ойы табанды түрде дамиды да өзқатарластарын ... ... ... ақыл - ... ... ... - оларды байқамау мүмкін емес. Бала дарындылығының байқалмайтын жақтарыда кездеседі. Кейде тіпті баланың есейген шағында сирек ... ... ... ... ... Бала бойындағы белгілі бір қабілеттің жарқын көрінісі ой - өріс деңгейінің жалпы дамуымен, ғылымның, өнердің арнайы бір саласын бейімделуімен ... ... ... ... ... Оқушы пікірінің ерекшелігі мен дербестігінде, сұрақты әр қырынан қарастыруында. Бұл ... ... ... ... ... тұр, ... бұл ... мектепте дамытуға жағдай жасалмаған. Баланың дарындылығын байқағанда не істеу керек? Бала дарындылығының өзіндік қырларын білген педагог оны оқыту үрдісінде тиімді ... ... ... ... ... ... дарынды балалардың диогностикасы туралы түрлі мағлұматтар бар. Бала дарындылығының негізгі белгілерін ... өз ... ... көрсеткен:
- арнайы психометриялық тест;
- баланы бақылаудың түрлі тәсілдері (оқу және оқудан тыс әрекеттерінде, зертханалық жағдайларды)
- ... ... ... ... сабақтарын өткізу;
- педагог тарапынан оқушының іс - әрекеті мен мінез - ... ... ...
- әр түрлі зияткерлік жарыстар, байқаулар, олимпиадалар т.б. өткізу;
- оқушы шығармасының туындыларын эксперттік бағалау;
- ... ... ... ... - жеке ... өте күрделі, көп аспектілі қыры. Сондықтан оларға тән ... ... ... ... ... ... ... өз еңбекетерінде дарындылықтың бірнеше көрсеткіштерін берген. Олар - психомоторлық, интеллекутуалдық, ... ... және ... ... ... ... сауалнамалары балаланың қабілеттеріне жасалған ұзақ уақыт бойғы бақылаулардың нәтижесін растай түсу үшін, сондай-ақ күшті және әлсіз пстхологиялық ... ... ... мен ... ... ... ... үшін қажет. Психоөлшеу сауалнамалары бала бойындағы қөайсыбір дарынның байқалуы мен ... ... ... ... ... Дарындылық табиғатының ғылыми тұжырымдамаларының ішіндегі ең маңыздысы динамикалық тұжырым болып табылады. Ол қабілетті балалар ... ... ... яғни ... балаларды іріктеу сатысынан оларды жетілдіру мен оқыту жұмыстарын ұйымдастырудың ерекшеліктерін ескере отырып, ұзақ мерзімді диогностикалау сатысына ... ... ... бір ... ... ... өзгертеді. Дарынды балалар диогностикасын ұйымдастырудың маңызды шарттарының бірі - теориялық, ұйымдастырушылық және әдістемелік деңгейлерден тұратын диогностика ... ... ... ... Демек, дарынды балаларды анықтау - арнайы бағдарлама мен білікті мамандардың қатысуын қажет ететін өте ... ... және ... ... ... ... ... кезең болып табылады. Оқушының дамуы мен тәрбиелілік ... ... ... ... ... бала дарынын анықтауда бала оқитын сыныптың сынып жетекшісімен және психологпен ата-ана пікірлерін ескеріп, мүмкіндігінше педагогикалық кеңестер ... ... ... ... ... ... ... әдістер.
арындылықты анықтау әдістемелері баланың қабілеттеріне жасалған ұзақ уақыт ... ... ... растай түсу үшін, сондай-ақ күшті және әлсіз психологиялық сапаларын дәлірек анықтаумен ... ... ... ұйымдастыру үшін қажет. Дарынды баланың психикасын анықтауда кең ауқымды түрлі әдістер қолданылады:
- арнайы психологиялық сұрақнама, әдістемелер;
- баланың ... ... ... ... ... ... ...
- балалардың шығармашылық жұмысының нақты нәтижелерін мамандар тарапынан сараптау;
- түрлі танымдық әрі пәндік олимпиадалар, конференциялар, спорт жарыстарын, шығармашылық байқаулар, ... және т.б, ...
- ... ... ... ... міндеттеріне байланысты түрлі әдістерді пайдалана отырып, психодиогностикалық зерттеу жүргізу.
Бірінші бөлімде, ... ... ... ... ... Олар:
- Джонс креативтілік сұрақнамасы.Мұнда баланың шығармашылық ойлау деңгейін зерттеу қарастырылған;
- ... ... ... ...
- Көру ... есте ...
- Есту арқылы есте сақтау;
- > әдістемесі;
- Зейінді анықтауға арналған > ...
- ... ... ... > ...
- ... ... әдістемесі;
Екінші бөлімде, бала қабілетін анықтауға байланысты алты тапсырма орындау және қосымша тест, тренингтер.
1 - тапсырма: >
2 - ... >
3 - ... >
4 - ... >
5 - ... > ...
6 - ... >
> әдістемесі;
Үшінші бөлімде, іріктеліп шыққан баланың ата - анасына, сынып жетекшісіне психологқа арналған әдістемелер қолданылады. Олар:
- Мұғалімдер мен ... ... ... ... ...
- ... арналған > әдістемесі;
- Психологпен мұғалімге арналған >. ... ... ... ... тез ... оқушылар бұл сөздерді тез айырып, қажетті қатардың астына жазуы қажет. 2 рет оқиды. 1 минут ... ... 5 ... бар:
1)Аңдар
2)Құстар
3)Ағаштар
4)Гүлдер
5)Ыдыстар
32 сөз оқылады:
Аю, Терек, ... ... ... ... ... Қасқар, Қасық, Роза, Қарағай,
Тарелка, Емен, Зорман, Маймыл, Қайың, Үйрек, Сирен, Қаз, Шырша, Жолбарыс, Ожау, Арыстан, Қарлығаш, Қоян, ... ... ... Тауық, Қалақ, Жираф, Стакан.
Оқушылардың жазып үлгерген сөздерін ... Егер ... ... саны 32 ... - ... ... өте ... 31- 29 орташа. 28 төмен болса қабылдай алмайды деген сөз
Джонс креативтілігі сұрақнамасы
Мақсаты: оқушылардың шығармашылық ойлау ... ... ... сипаттамасы:
Креативтілік сұрақнамасы (КС) өзін шығармашылықпен көрсетуге байланысты элементтерге көңіл ... КС - бұл ... ... ... кретивтіліктің байқалуын теңестіру үшін арнайы өңделген сегіз пунктілі шығармашылықпен ойлау мен ... ... ... ... ... ... толықтыруға 5 - 10 минут уақыт бөлінеді.
КС бойынша маман кретивтілікті бағалау үшін ... ... ... ... да бір ... әлеуметтік әсерлесуін бақылауды. Сұрақнаманың әрбір тұжырымы бес деңгейлі шкала бойынша бағалады.
Креативтіліктің жалпы бағасы - сегіз ... ... ... ... ... болып табылады. (ең төменгі 8 ұпай,ең жоғарғысы 40ұпай) Кестеде ұпай санының кретивтілік ... ... ... ... ...
Шығармашыл тұлға мүмкіндігі:
1. Қоршаған ортаның нәзік, белгісіз, күрделі ерекшеліктерін сезіну
2. Нақты жағдайда көптеген түрлі ойларды ұсыну және айта білу
3. ... ... пен ... ... ұсыну
4. Қосымша детальдар, ойлар, баламалар мен шешімдер ұсыну
5. Елестете алу ,әзілқойлық,мүмкіндіктерді тұжырымдап,дамыту
6. Мәселені шешуе тосын, жаңа ... ...
7. ... ... ... ... ... ойлардан бас тартып, түрлі ойлар қарастырып, ұтымдысын таңдай білу
8. Туындаған қиындықтарға қарамастан өз ... ... ... ... мәселені шешуде септігін тигізер қалыптан тыс ой мен бағыты үшін жауапкершілікті сезіну.
Мүмкін болатын бағалау ұпайлары:
1-ешқашан; 2-сирек; ... ... ... ... ... ... ... сыныпификацияға негізінделген критерий бойынша анықталады. Дарындылықта сандық және сапалық аспектіні бөлуге болады.Дарындылықтың сапалық ... ... ... түрлерді адампың психикалық мүмкіндіктерінің спецификасына және оладың қандай да бір іс-әрекетте көрінуіне байланысты бөлуді ұсынады. Дарындылықтың сандық мінездемесін талдау ... ... ... ... сипаттауға мүмкіндік береді.Ғалымдар дарындылық мәселесін зерттей келе, оның жалпы және әдейі немесе арнайы түрін ... ... ... 2 түрі де ... әр түрлілігі мен формасында жалпы кезеңдер болуына байланысты. Осылай, жалпы ақыл-ой дарындылығы іс-әрекеттің барлық түрімен қамтамасыз етілгенде ғана ... ... ... орындалуы үшін белгілі ақыл-ой сапасы, қажет болады.
Арнайы ... өзі ... ... ... ... ... түрлерімен байланысты (математикалық, техникалық, музыкалық, сурет салу өнері, ақындық дарындылық және т.б.).Кәсіптік ... ... ... ... ... ақыл-ой энергиясының жалпы факторы бар екенін көрсетті. Ол фактор түрлі іс-әрекеттің табысты шешілуін анықтайды.Жалпы ақыл-ой дарындылығы ... ... ... ... ... ... болады (жалпы сұрақ-әртүрлі жаттығуда индивидтің ақыл-ой қабілеті мүмкіндігінің бірдей болмауы). Мектептің жалпы білім беру шартындағы оқушылар арасындағы ақыл-ой қатынасы ... ... ... ... ... шығады.Мектепте оқушыны бағалау негізінде бағдарлау өткен уақыттарда қалды. Қазір біздің қоғамның жаңа дамуында қүрбыларын интеллект белгілерін көрсете отырып, озық ... ... ... ... -- мектептің көкейтесті міндетінің бірі болып табылады.
Жалпы ақыл-ой қабілеттілігіне біршама психологтардың ... ... ... ... ... ... жиі ... белгілейді. Психологияда бұл термин аумағында дау-жанжал туылуда: интеллект құрылымының күрделілігі анықталуда, оның әр түрлі сапалы түрлері бөлінуде. ... бұл ... бас ... ... емес ... ... Ол ... және шығармашылық мүмкіндіктердің өзіндік деңгейін белгілеуге арналады (ақыл-ой сферасында), яғни көбіне түсінігінің термині ретінде қолданылады.
Интеллект -- өсіп ... ... ... ... мен ұмтылыстарымен біртұтас дамуы күмәнсіз. Ақыл-ой дарындылығы интеллектке сай келмейді. Дарындылық -- бұл жеке ... ... ... ... арнайы түрлері, яғни философиялық-теоретиялық жаттығуларға, қоғамдық ... ... да бір ... ... ... ... ұйымдастырушылық -практикалық іс-әрекет түрлеріне дарындылық -- Мәселенің маңызды бөлігі болып табылады.
Ақыл-ой дарындылығы -- бұл ... және жеке ... ... ... ... ... бар ... мұғалімдер мен тәрбиешілерді ақыл-ойға байланысты дарынды балалардың 3 ... ... ... ... Бірінші категорияда -- өмірдің бірдей шартында ақыл-ой дамуының ерекше ... ... ... балалар. Олар жиі мектепке дейінгі және төменгі сынып жасындағы балалардың арасында кездеседі. ... ... -- ... ... математика немесе басқа ғылымның қандай да бір аумағында ақыл-ой қабілеттілігінің белгілері бар балалар. Мұндай оқушылар жасөспірім жаста ... ... ... ... -- оқуда табысты болып үлгермеген, бірақ психикасының ... ... ... ... кездесетін ақыл-ой қорымен қамтамасыз етілген балалар енгізілген. Бұл жерде потенциалды немесе дарындылық туралы сөз ... ... ... ... мүмкіндігі бар оқушылар жоғары сыныпқа дейінгі жаста жиі көрінеді.
Балалардың жалпы ... және ... ... ... ... бұл ... ... басқа критерийлер бойынша да болуы мүмкін. Ресейлік психологтар (Ю.А.Бабаева, Д.Богоявленская, ... ... ... ... А.М.Шумакова, А.Н.Панов, И.В.Клиш, М.А.Холодная, В.Д.Шадриков, Н.Б.Шумакова, В.С.Юркевич): деп берілген ... ... ... ... ... мен ... ... психика сферасын қамтамасыз етушілер мен іс-әрекет түрлері
:: дарындылықтың ... ... ... ... беру ... ... әр түрлі іс-әрекет түрінде ... ... ... ... жас ... ... келтірілген негіздеу бойынша қарастырайық. Бірінші критерий бойынша, негізгі іс-әрекет түрлеріне практикалық, теориялық оқушыларда оқу-танымдық, көркемдік-эстетикалық, ойындық, спорттық-сауықтыру, коммуникативті, рухани-бағалық жатады.Іс-әрекетке ... ... ... ... ... ... практикалық іс-әрекетте -- кәсіптік дарындылық, танымдық іс-әрекетте -- ... ... ... ... ... -- эстетикалық, хореографиялық, сценалық, әдеби-ақындық, сурет салу өнері мен ... ... ... дарындылық, рухани -- бағалық іс-әрекетте -- ... ... ету, тағы ... әр түрі ... ... мүмкіндіктерді нақты іс-әрекет түрінде ерекше, маңызды болып табылатын сапалардың басым болуы мен біруақытта қосылуын болжайды.Іс-әрекеттің басым ететін түрі ... ... қай ... анықтасақ та, әр дарындылықта іс-әрекеттің бөтен түрлері де көрінетінін байқауымыз керек. Мысалы: суретші немесе музыкант іс-әрекеттінің ... ... ... -- ... ... ... Бірақ сонымен қатар, онымен танымдық, практикалық, коммуникативті және рухани-бағалық іс-әрекет түрлері қолданылады.
Екінші критерий -- ... ... және ... ... ... көкейтесті дарындылық -- бұл жас ерекшелігі шамасына сай, нақты бір пән ... ... ... ... ... ... баланың қол жеткізген көрсеткіштерімен байланысты болатын психологиялық ерекшелік. Көкейтесті дарынды балалардың ерекше категориясын, талантты балалар ... ... бала ... ... және ... ... ... жауап беретін іс-әрекеттерді орындауда нәтиже береді. Талантты балалар нақты эксперттермен ... ... ... ... ... ... жоғары квалификацияланған кәсіпкер).
Потенциалды дарындылық -- бұл қандай да бір іс-әрекет түрінде жоғары ... жету ... ... ... ... ... ... баланың психологиялық ерекшелігі. Бірақ бала, бұл мүмкіндіктерді тап осы уақытта ... ... ... орындай алмайды. Бұл потенциалды мүмкіндіктің дамуы қолайсыз себептермен ... ... ... ... қиын ... ... мұғалім -- кәсіпкерлердің болмауынан тағы басқа).
Потенциалды дарындылықты ... ... ... ... ... ... ... Өйткені әрі қарай дамуы туралы, тек кейбір ... ... ... ... әлі ... ... ... туралы сөз болып отыр.
Дарындылықтың бұл турлері, бұған дейін айтылып кетілген іс-әрекет түрлерімен сәйкес жүреді. ... ... ... ... белгілі түрінің креативтілігін бөлуде ғалымдар пікірінде айырмашылық байқалады.Бір ғалымдар берілген феномен туралы арнайы айтпай-ақ қоюға болады, өйткені стандартсыз ойлауы бар, жиі ... ... емес ... ... ... бар балалар да кездеседі, -- деп санайды. Шығармашылық дарындылығында ... ... ... болады: кез-келген іс-әрекетте сирек кездесетін шығармашылық қабілеттіліктерді ... ... бар, ... ... мұндай стандартсыз емес елес, жеткілікті түрде тек бір ғана сферада анық көрінеді.
үшінші критерий -- дарындылықтың көрініс беру формасы ... ... және ... ... ... Дарындылықтың бұл түрлерінің мәні көбінесе осыған дейін қарастырылған дарындылықтың түрлеріне ұқсас. Айқын дарындылық -- бала ... ... ... ... да, ... ... ашық немесе айқын түрде көрінеді. Мұғалімге немесе кәсіпкерге баладан осы дарындылықты айқындау және олармен әрі қарай жұмыс ... ... ... ... оңайға түседі.
Жасырынды дарындылық іс-әрекетте аздап білдірілген формада көрінеді. Сондықтан да дарындылықты балалардан анықтау және олармен жұмыс жасауда ... ... ... ... ... ... ... келе жоғары нәтижелерге жетуі мүмкін. Мүндай қателер келтірмеу үшін, балаларға әдістемелерді кешендік-кезеңді қолданумен диагностика жүргізу қажет.
Төртінші критерий -- ... әр түрі ... ... ... ауқымдылығы бойынша, жалпы немесе ақыл-ой дарындылығы және арнайы дарындылықты бөледі. Жалпы дарындылық -- ... әр ... мен ... ... кезеңдер болуына байланысты. Ақыл-ой қабілеті кез-келген істі табысты орындау үшін қажет.
Арнайы дарындылықтың арнайы психикалық қасиеттері ашылатын, белгілі іс-әрекет түрлерімен ... ... ... ... ... ... ... т.б.).
Бесінші критерий -- бойынша ерте және кешеуілдеген дарындылықты бөлуге болады. Өмірлік ... ... ерте ... байқалып жүр. Бұл -- психикалық даму жылдамдығымен байланысты. Ерте ... ... ... ( ... деп ... ... бола ... Мектепке дейінгі немесе мектеп жасындағы оқушылар болып табылатын вундеркиндтер, қандай да бір іс-әрекет түрінде тамаша табыстарға жетеді (музыкада, ... ән ... т.б.). ... ... ... өте ... ақыл-ой қабілеттіліктерін көрініс етеді (ерте әріп танып, оқу, хат, санау т.б.). Атақты музыканттардың өмірбаяндары дәлелдейтіндей, дарындылық музыкада ерте көрінеді. Ал одан ... ... ... көрінеді. Ал математикалық қабілеттілік ерте біліне бастайды. Ғылым жетістігінде мәнді нәтижелерге жету, әдетте кешқұрым өтеді, ол қандай да ... үшін ... және ... ... ... ... керектімен байланысты. Осы келтірілген дарындылық сыныпификациясымен қатар, әдебиеттерде басқа да көзқарастар кездесуде. Шетел ғалымдары дарындылықтың келесі түрлерін ... оның түрі -- ... ... ... ... ... ... психомоторлы немесе спорттық.
2.5. Мұғалімнің бағыт - ... ... ... ... ... талаптар:
-дарынды оқушымен жұмыстың әлеуметтік қажеттілігін сезінуі;
-оқушыны жақсы көруі және қабілетті жоғары оқушылармен жақсы қарым-катынаста болуы;
-дарынды оқушымен ... ... ... ... және нәтижелі әдіс-тәсілдерді талмай іздеуі;
-дарынды оқушының ата-анасымен тығыз байланыс орнатуы;
-дарынды оқушымен жұмыс ... ... ... ... ... ... ... қойылатын талаптар:
-өзінің сабақ беретін пәнін мемлекеттік стандар деңгейінен жоғары деңгейде білуі;
-қызмет нысанын, яғни бірыңғай ... ... ... ... моделін білуі;
-жеке тұлға теориясын, оны қалыптастырудың әдіс-тәсілін білуі;
-дарынды оқушыны анықтаудың психодиагностикалық әдіс-тәсілін білуі;
-қазіргі заманға сай оқытудың жаңа технологияларын білуі;
-дарынды оқушыны ... ... ... ... ғана ... ... оның басқа көрсеткіштермен байланысына да көңіл бөлуі;
-дарынды оқушылардың ерекшелігін ескере отырып, оларға шығармашылықпен жұмыс жасайтын тапсырмалар дайындай білуі.
3. Мұғалімнің ... ... ... ... анықтау әдістермен жұмыс жасай алуы;
-дарынды оқушыларды (жекелей және топпен) оқытуға арналған тереңдетілген бағдарлама құрастырып, сонымен тұрақты жұмыс жасай білуі;
оқушы ... ... ... ... жұмыстарын жүргізе алуы;
-дарынды оқушыны зерттеуге психодиагностикалық күнделік жүргізуі;
-оқытудың ... ... ... ... ... білуі;
-оқушылармен қарым-қатынасын психологиялық тұрғыдан сауатты орната білуі;
-дарынды оқушыны оқытудың нәтижесін нақты бағалай білуі;
-дарынды оқушының ғылыми-ізденіс жұмыстармен айналысуына жетекшілік етуі; ... ... ... мен ... дайындауда жетістікке жете алатындай деңгейде жұмыс жасауы;
-дарынды оқушының ата-анасына әр түрлі педагогикалық-психологиялық кеңестер беруі;
Дарынды балалармен жұмыс жасау жолдары:
* Даралап оқыту;
* ... және ... ... ... ... ... тереңдетілген тапсырмалар дайындау;
* Оқушының шығармашылыққа және мамандыққа қызығушылығынан өнер, әдебиет, техника, ... ... ... ... ... арқылы дамыту;
* Пәндерді таңдауын, практикумдарды, жеке кеңес беруді енгізу.
Оқушылардың өзіндік шығармашылық қабілеттерін іске асыру барысындағы ... ... -- ... ... ... ... ... мақсаты. Бұл үдеріс оқу бағдарламасын тереңдетіп оқыту және оқушының танымдық белсенділігін дамыту арқылы жүзеге асырылады. Әр ... жеке ... ... оны сол ... ... ... ... болса, баланы заманына қарай икемдеп, өз заманының озық ... оның ... ... ... ... ... бағытта жан-жақты дамыту - бүгінгі күннің басты талабы.
Дарындылық мәселесін зерттеушілердің еңбектері көп ... ... ... жөнінде олар ортақ бір пікірге келе қоймады. Сондықтан да, біз ... ... деп, оны өз ... ... ... жағдайда білім игеру деңгейінің шоғырлығымен аса ерекше байқалатын шығармашылық қабілетінің байқалуы деп түсінеміз. Дарындылыққа педагогикалық энциклопедияда төмендегідей ... ... ... ... ... ... еңбектерін атап өту аса маңызды деп ойлаймыз. Бастапқы негізді білу кез -- ... ... ... қолайлы орта ұйымдастыру үшін айқындалуы тиіс. Яғни оқушының негізгі мотивациясының деңгейін, оның ... ... ... ... ... ... қажет. Бұл туралы Эйрде айтып кеткен болатын. Выготский бойынша ... ... ... ... ... ... ... тиімді екендігін баса айтады. Эйр тым күрделі жұмыс балаларға қиын орындалатын және ... ... ... ... ... көрінетіндігін дәлелдеген (2001). Шынымен де мұндай тапсырмалар оқушылардың өздеріне ... ... ... ... ... ... Сол себептен, әр оқушының жеке қабілеттерін зерттей отырып, олардың білім алуына қолайлы ... ... ғана ... ... қол ... ... ... талантты немесе дарынды екенін анықтау мәселесінің шеңберінде жұмыс жүргізгенде бұл ұғымның мазмұндық жағына көңіл бөлуі ... ... бiр ғана ... емес ... ... пәндерден жоғары деңгей көрсетуі мүмкін: мәселен, әртістік, спорттық, музыкалық және басқа ... ... ... ... ... олар бiр салада дарынды болса, басқа салада қиындыққа тап болуы ғажап емес. Дамудың бiр кезеңінде өте қабiлеттi болса, келесі ... ... ... да ... Бұл ... пен қабiлеттiлiктерді мұғалiмдер, ата-аналар, топтың басқа мүшелерi немесе балалардың өздері айқындай ... ... ... біліктілігін, әлеуетті мүмкіндіктерін көрсету үшiн оларға жағдай туғызу қажет және де бұл олардың ерте жасында олар үшін өте ... ... ... ... ... ... ... порталда өткізіліп жатқан форумдарда талантты және дарынды балаларды оқытуда бір ... ... ... ... белгілі болды. Оқушылардың дарындылығы мен таланттылығын тексеру парағында зерттеулерге негізделген және ең ... ... ... ... ... ... қолдануға болады, олар төменде көрсетілген (Montgomery, 1996; Freeman, 1991):
-есте сақтауы және білімі: олардың есте сақтау қабілеттері өте жоғары; олар ... ... қана ... оны ... ... ... ... олар оқыту үдерісінің қалай жүретінін басқалардан гөрі жақсы біліп, өздерінің оқуын реттей алады.
-ойлау қабілетінің жылдамдығы: олар жоспарлауға көп уақыт жұмсауы ... ... ... ... ... тез жетеді;
-мәселені шешуі: олар ақпаратты толықтырып, олардың қайшылықтарын анықтап, мәніне тезірек жетеді;
-икемділігі: басқаларға қарағанда олардың ойлау қабілеттері ... ... ... олар ... және ... шешуде балама шешімдерді көріп, қабылдай алады;
-күрделілікке деген сүйіспеншілігі: қызығушылығын арттыру үшін олар ... ойын мен ... ... ... ... бастап ерекше қабілеттерін ұзақ уақытқа шоғырлау қабілеттері бар;
-ерте символдық белсенділігі: олар ерте жасынан сөйлей, оқи және жаза ... ... ... ... ... ... ... бақылауға алуды анықтау жоғарыдағы белгілер негізінде жүзеге асырылады.Білім сапасы мұғалімдер қызметінің сапасына тікелей байланысты. А.Байтұрсынов: , -- деп ... ... ... негізгі тетігі - ұстазға сипаттама береді. Еліміздің бүгіні мен ертеңі жас ... ... ... сол жас ... жан-жақты, терең білімді етіп қалыптастырудың бірден-бір жолы, білімді игертудің тиімді әдіс-тәсілдерін іздестіру ұстаз шеберлігіне ... ... ... ... ... құрылымын зерттеген еңбегінде: , -- деп тұжырымдайды. ... ... ... Гүл ... ... Гүл композициясына толық түсінік беру.Табиғи материалдардан гүл құрастыру және оның ... ... Гүл ... түрлеріне сипаттама беру.
Дамытушылық: Ойлауды танымдық қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік:Тазалыққа, ұқыптылыққа ... ... ... ... ... ... ... түрі: Жаңа тақырып.
Сабақтың әдісі: СТО технологиясы, сарамандық.
Пән ... ... ... ... ... ... ... орыс тілі.
Көрнекілік: Суреттер жинағы, тақта, дәптер, қалам, карандаш. Гүл түрлері слайд. Үй гүл өсімдіктерінің түрлері. Гүлістан журналы.
Құрал - ... ... ұсақ ... мен гүл ... ... және ... паралон қиындылары, түрлі түсті таспалар(лента). Жасанды гүл түрлері және ... ... мен ... ... ... ... ... түгендеу.
- оқушылардың сабаққа қызығушылығын арттыру.
- оқушыларды топқа бөлу.
- жұмыс орнын дайындау.
- ТҚЕ айтып кету.
ІІ. Үй тапсырмасын ... ... ою ... ... ... ... келу.
( І. Қызығушылықты ояту) Кім жылдам?.
Қандай гүлдердің атауын біледі екенбіз?.
Мына гүлдердің орысша атауын табыңыздар?.
Қазтамақ - герань, ... - ... ... - роза, түймедақ - ромашка.
Қазтабан гүл - гусиные лапки, жасаңшөп - толстянка т. б.
ІІІ. Жаңа тақырып.
Композиция (латын сөзі - ... - ... ... ... - ... ... ... Гүл композициясы дегеніміз - гүлмен көркемдеп құрастыру.
Енді біз әр түрлі гүлдерді корзинаға ... ... ... гүл ... орындалуы
- Корзина дайындап алу.
- Паралонның қиындысын корзина түбіне шақтап орналастыру
- Паралон бетіне ұсақ тастарды салу ... әр ... ... ... да болады).
- Жасанды гүлдерді желіммен паралонға жабыстыру.
- Өз қиялымен әрлеп жасау.(жапырақтар салып, кепкен бұтақтарды қолдану).
(ІІ. ... ашу). ... ... ... әр топ өз ойларын, түсініктерін беру.
І топ.
ІІ топ.
ІV. Сарамандық жұмыс.
Тақырыбы: Гүл ... ... ... ... ... оқушыларға берілген тапсырманың орындалуын қадағалау мен түсіндіру, көрсету.
Сарамандық жұмыстың құрал - жабдықтары: қайшы, ұсақ тастар мен гүл орайтын фальга және ... ... ... түрлі түсті таспалар(лента). Жасанды гүл түрлері және кепкен жапырақтар мен гүлдер.
Гүл композициясын жасау кезіндегі ТҚЕ ... ... 2 ... экранға қараймыз сергіту сәтін жасаймыз.
V. Бекіту.( ІІІ. Ой толғаныс)
Гүлдерді атауына қарай өзіндік сыйлау қағидасы, мәдениеті болады екен айтып ... кім ... ... ... ... ба?.
VI. Сабақты қорытындылау.
Бүгін менің білгенім..... Мен енді жасай аламын.... Менің түсінбегенім...
VI. Үйге ... ... ... ... ... жасаған жұмыстарына қарап бірін - бірі бағалайды.)
ІV. Қорытынды
Адам қабілеттілігінің даралық ... ... ... ... данышпандық, шабыт кіреді. Әр түрлі іс-әрекеттер аймағына қажет білім, ептілік- дағдылар бірлігін ... әрі ... ... ... ... жалпы қабілеттер ерекшелігін дарындылық деп атайды. Дарындылық әрбір адамның ақыл-сана, оқу, шығармашылық, көркем-өнер, адам аралық қатынастар түзу және психомоторлық ... ... ... Дарынды адамдарға тән қасиеттер: зейінділік, жинақылық, тұрақтылық, ... ... ... ... ... ... ... бірге, мақсатқа жетуде ақылға сай табандылыққа ие, еңбекте шаршап-шалдығуды білмейді, басқалармен ... ... ... ... жоғары. Өз қызығулары бағытында дарынды адамдар қайтпас қажырлылық таныта алады.
"... Бізге керегі шын дарындар. Нарық қол-аяғымызды қалай қыспасын, мемлекет өзінің ... ... мен ... ... пен ... жасайтын тарланбоз жүйріктерін қолдауға, қорғауға міндетті."
дарынды балалар жайында Елбасымыз Нұрсұлтан Әбішұлы ... ... ... ... туа ... ... ... біреуге жүре пайда болатын дарындылық болады. Бұл курстық жұмысты алудағы мақсатым дарынды балаларды ... ... ... ... қалай жұмыс жасау керек. Міне, оысның барлығын анықтап курстық жұмыс мақсатыма жеттім деп ойлаймын.
Пайдаланылған әдебиеттер
1.Жантану атауларының ... ... -- ... ... 2006. - 384 бет. ISBN ... Л.С. ... - М., 2000. 3. ... Д.Б. Избранные педагогические труды. - М, 1989.
.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 2 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Семей жолдары» ЖШС-тың жылдық жиынтық табысы30 бет
Биология пәні бойынша есеп шығарудың жолдары59 бет
Дислалия және оны түзету жолдары43 бет
Жылдық жиынтық табыс бойынша тәжірибелік есеп30 бет
Манихей жазба ескерткіштеріндегі есім сөз таптарының жасалуы70 бет
Тауарлы-материалды қорларды түгендеу және оларды есеп беруде ашып көрсету31 бет
Қазіргі электр байланысы11 бет
Әдебиетті оқытудың инновациялық әдістемесі, технологиясы230 бет
AutoCAD жүйесінде көлемді объектілерді жобалау және редакторлау45 бет
Corel Draw графикалық редактор28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь