«Телефон анықтамасы» мәліметтер қорын жобалау

КІРІСПЕ
1. НЕГІЗГІ БӨЛІМ
1.1 Телефон ұғымы мен пайда болу тарихы.
1.2 Телефоннның қазіргі заманда алатын орны мен қолданылуы.
1.3 Мәліметтер қоры және реляциялық мәліметтер қорын басқару жүйелері ұғымдары.

2. ТӘЖІРИБЕЛІК БӨЛІМ
2.1 Мәліметтер қорының серверлері және онымен жұмыс жасауға арналған негізгі компоненттер.
2.2 DELPHI ортасында мәліметтер қорын құрудың архитектурасы
2.3 InterBase .сервері. Мәліметтер қорын серверде тіркеу, басқару
2.4 «Телефон анықтамасы» мәліметтер қорын жобалау құрылымы

3. ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ
3.1 Еңбек қорғаудың жалпы түсінігі
3.2 Жұмыс жасау кезіңдегі қауіпсіздік техникасы және еңбекті қорғау
3.3 Есептеуіш техникасымен жұмыс істеу кезіндегі қауіпсіздік техникасы ережелері
3.4 Алғашқы медициналық көмек көрсету әдістері
3.5 Адам өмірі үшін электр тогының қауіптілігі туралы түсінік

ҚОРЫТЫНДЫ
ӘДЕБИЕТТЕР ТIЗIМI
ҚОСЫМШАЛАР
Компьютерлік техниканың даму сатысының алғашқы сатысында кез келген қолданбалы программа арнаулы мәліметтерді жинақтаумен қатар жүрді, сондықтан оның көлемі үлкен жұмысты жылдам жүргізуге кері әсерін тигізді. 70-жылдарда ЭЕМ-нің жүйелік дамуына байланысты жағдай жақсара бастады. ЭЕМ-да шешілетін есептердің жалпы ортақ мақсаты болды. Бұл мақсатқа жету үшін алғашқы мәліметтерді жинақтап енгізу қажет. Алғашқы мәліметтерді сипаттау, сақтау, өңдеудің жалпы ережелеріне сәйкестендіріп жүйелі түрге келтірілген, құрылымы дәл анықталған ақпараттық массив құрса, оны мәліметтер қоры немесе мәліметтер базасы деп атайды.
Мәліметтер қоры мәліметтерді ұйымдастыруда сапалы жаңа этап ретінде қабылданды. Мәліметтер қорының технологиясы пайда болғанға дейін әр программада басқа есептерден тәуелсіз тек өзіне ғана қатысты есепті шешуге қажетті элементтерді толассыз енгізу керек еді. Экономикада, кәсіпорындарды басқаруда қажетті ақпаратты бір рет енгізуге уақыт аз кетеді. Кез келген ақпарат бір рет жинақталып, басқа ақпараттық жүйелерге де таралуы, қолданылуы керек. Мәліметтер қорын қолданудың тағы бір артықшылығы мәліметтердің актуальды болуы, яғни - уақыттың жылжуына байланысты мәліметтердің жаңарып отыруы және артықшылықтың 3 негізі бар:
1) глобальды қателердің пайда болуынан қауіптенбей-ақ ақпаратты жаңартуды әр уақытта орындауға болады.
2) Мәліметтер қорымен жұмыс жасайтын қолданбалы пакеттерді модернизациялау мүмкіндігі туады.
3) Мәліметтер қорын қолданбалы программалардан бөлу мүмкіндігі туады, яғни мәліметтер базасын құруда басқа да қосымшаларды қолданып, өңдеуде белгілі бір желілік, локальды мәліметтер қорын басқару жүйесін қолдануға болады.
Егер құрылатын мәліметтер қорын локальды, жеке қолдану керек болса, негізгі талап қолданушыға қойылады, ал көпшілік қолданатын болса мәліметтерді дұрыс жинақтау талабы администраторға жүктеледі. Ол өз кезегінде жаңа мәліметтердің дұрыс енгізілуін бақылайды. Мәліметтер қоры негізінде автоматтандырылған фактографиялық және құжаттық ақпаратты жүйелер болып бөлінеді. Фактографиялық жүйелер форматталған жазуларды қолданады. Мысалы: кадрлардың есебін жүргізу беті. Құжаттық жүйелер құжаттың мазмұнына сәйкес іздеу мүмкіндігін береді.
Мәліметтер қорының жалпы түсінігі - айрықша іріктеліп, ұйымдастырылған жазулар мен файлдардың жиынтығы. Мәліметтер қорының бір типі - құжаттар, олар тақырыптары бойынша іріктеліп, біріктіріліп мәтін редакторы көмегімен теріледі. Мысалы: финанстық мәліметтер, жеке бас қағаздары, басқарма жұмысының іс-қағаздары. Құжаттарды электрондық кестелер көмегімен өңдеуге, сақтауға, жұмыс істеуге, яғни диспетчері болуға болады. Бірақ, электрондық кестелер арқылы
1. Халықова Г.З., Қозбекова Г.Ж. «Delphi ортасында мәліметтер қорымен жұмыс істеу негіздері». Оқу құралы. Абай ат.ҚазҰПУ, 2009.
2. 2006-2007 оқу жылында Қазақстан Республикасының жалпы бiлiм бiлiм беру ұйымдарында ғылым негiздерiн оқыту ерекшелiктерi туралы әдiстемелiк нұсқау хат. –Алматы, 2006.
3. Халықова К.З., Қозбекова Г.Ж. Delphi ортасында мәліметтер қорын құруды оқыту. Вестник КазНПУ им.Абая. N 4 (24 ), 2008.
5. Халықова К.З., Ануарбекова Г.Ж. Object Pascal тілі. Delphi ортасы: Оқу-әдістемелік құралы. - Алматы: Абай ат.ҚазҰПУ, 2008. – 237 бет.
6. Фленов М.Е. Библия Delphi. – СПб.: БХВ-Петербург, 2004. – 880 с.:илл.
7. Хомоненко А.Д. и др. Delphi 7/Под общ. Ред. Хомоненко А.Д. – СПБ.:БХВ-Петербург, 2003. -1216 с.:илл.
8. Бобровский С. Delphi5: Учебный курс. – СПб.: Изд-во «Питер». 2000. –640
9. Епанешников А.М., Епанешников В.А. Delphi5. Базы данных. –М.: Диалог. – МИФИ. 2000. –416с.
10. Культин Н.Н. Самоучитель: Delphi4. Программирование на Object Pascal. –СПб: Санкт-Петербург –1999. –480с.
11. Шумаков П.В., Фаронов В.В. Delphi5 -Руководство разработки баз данных. –СПб.: Изд-во «Питер». –2000.
12. Попов А.А. Проектирование баз данных в среде SQL, Paradox, dBase.Питер.: Рассвет, 2001.
13. Информатика. Базовый курс. Учебник для Вузов. Симонович С. В. – СПб.: Питер, 2000
14. Атре Шарль. Структурный подход к организации DataBase Desktop баз данных/ пер.с англ. Под ред. В. Будзко. М.: Финансы и статистика, 1983
15. Конноли Т, Бегт К., Страчан А. Базы данных: проектирование, реализация и сопрвождение. Теория и практика, 2-ое издание: пер. с англ. –М.: Изд. Дом Вильямс, 2001
16. Ульман Д. Введение в системы баз данных. М., 2000
17. Хомоненко А.Д., Цыганков В.М., Мальцев М.Г. Базы данных.: Учебник для ВУЗ/ под ред. Проф. А.Д. Хомоненко. – СПб.6 КОРОНА принт,2002, - 672 стр
18. Архангельский А.А. Программирование Delphi7. СПб.6 КОРОНА, 2006, -1200стр
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
1. НЕГІЗГІ БӨЛІМ
+ Телефон ұғымы мен пайда болу тарихы.
+ ... ... ... ... орны мен ... Мәліметтер қоры және реляциялық мәліметтер қорын басқару жүйелері ұғымдары.
2. ТӘЖІРИБЕЛІК БӨЛІМ
2.1 Мәліметтер қорының серверлері және онымен ... ... ... ... ... DELPHI ортасында мәліметтер қорын құрудың архитектурасы
2.3 InterBase - сервері. Мәліметтер қорын ... ... ... ... ... ... құрылымы
3. ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУ
3.1 ... ... ... ... ... жасау кезіңдегі қауіпсіздік техникасы және еңбекті қорғау
3.3 Есептеуіш техникасымен жұмыс істеу кезіндегі қауіпсіздік техникасы ережелері
3.4 Алғашқы медициналық көмек ... ... Адам ... үшін ... ... қауіптілігі туралы түсінік
ҚОРЫТЫНДЫ ӘДЕБИЕТТЕР ТIЗIМI ҚОСЫМШАЛАР
КІРІСПЕ
Компьютерлік техниканың даму ... ... ... кез ... қолданбалы программа арнаулы мәліметтерді жинақтаумен қатар жүрді, сондықтан оның көлемі үлкен жұмысты жылдам жүргізуге кері әсерін тигізді. ... ... ... ... байланысты жағдай жақсара бастады. ЭЕМ-да шешілетін есептердің жалпы ортақ мақсаты болды. Бұл ... жету үшін ... ... ... ... ... ... мәліметтерді сипаттау, сақтау, өңдеудің жалпы ережелеріне сәйкестендіріп жүйелі түрге келтірілген, құрылымы дәл анықталған ақпараттық массив құрса, оны ... қоры ... ... ... деп ... ... қоры мәліметтерді ұйымдастыруда сапалы жаңа этап ретінде қабылданды. Мәліметтер қорының ... ... ... ... әр ... ... есептерден тәуелсіз тек өзіне ғана қатысты есепті шешуге қажетті элементтерді толассыз енгізу керек еді. Экономикада, кәсіпорындарды басқаруда қажетті ақпаратты бір рет ... ... аз ... Кез ... ... бір рет жинақталып, басқа ақпараттық жүйелерге де таралуы, қолданылуы керек. Мәліметтер қорын қолданудың тағы бір ... ... ... ... яғни - уақыттың жылжуына байланысты мәліметтердің жаңарып отыруы және артықшылықтың 3 ... ... ... ... ... ... қауіптенбей-ақ ақпаратты жаңартуды әр уақытта орындауға болады.
2) Мәліметтер қорымен жұмыс жасайтын қолданбалы пакеттерді модернизациялау мүмкіндігі ... ... ... ... программалардан бөлу мүмкіндігі туады, яғни мәліметтер базасын құруда басқа да қосымшаларды қолданып, өңдеуде белгілі бір ... ... ... ... басқару жүйесін қолдануға болады.
Егер құрылатын мәліметтер қорын локальды, жеке қолдану керек болса, негізгі талап қолданушыға қойылады, ал көпшілік қолданатын ... ... ... ... ... ... жүктеледі. Ол өз кезегінде жаңа мәліметтердің дұрыс енгізілуін бақылайды. Мәліметтер қоры негізінде автоматтандырылған фактографиялық және құжаттық ... ... ... ... Фактографиялық жүйелер форматталған жазуларды қолданады. Мысалы: кадрлардың есебін жүргізу беті. Құжаттық жүйелер ... ... ... ... мүмкіндігін береді.
Мәліметтер қорының жалпы түсінігі - айрықша іріктеліп, ... ... мен ... ... ... қорының бір типі - құжаттар, олар тақырыптары ... ... ... ... ... көмегімен теріледі. Мысалы: финанстық мәліметтер, жеке бас ... ... ... ... ... ... кестелер көмегімен өңдеуге, сақтауға, жұмыс істеуге, яғни диспетчері болуға болады. Бірақ, ... ... ... ... ... мәліметтер жинағы болуы мүмкін. Әр ... ... ... ... ең ... іздеп табу, бір ақпаратты бірнеше қайтара қолдану қажет болса, ... ... гөрі ... ... ... ... ... - ін қолданған тиімді.
Мәліметтер қоры деп компьютер көмегімен ... ... ... ... ... ... құрылымды (модель) айтады.
Дипломдық жобамның тақырыбы: Delphi бағдарламалау тілінде мәліметтер қорын ... ... - ... ... иесі туралы кез келген ақпаратты енгізу арқылы телефон иесіне байланысты толық мағлұматты алу. Телефон байланысы - сым ... ... ... көмегімен дыбысты ақпараттарды қашықтыққа жеткізуді жүзеге асыратын электрлік байланыс түрі. Ол кез келген қашықтықтағы абоненттердің тікелей сөйлеуін қамтамасыз етеді. Телефон ... 1876 жылы ... ... ... (1847 - 1922) ... тапқан телефон аппараты мен алғашқы телефон стансасының пайда болуынан (1878, АҚШ) басталды. Телефон байланысын жергілікті, ... ... ... мекемелік және жылжымалы деп бөледі. Телефон байланысы жолы күрделі техникалық құрылыстан тұрады. 20 ғасырдың 80-жылдарының ... ... ... ... ... ... ... жүйелері кең дамыды, абоненттердің радиотелефон арқылы байланысуын қамтамасыз ететін қабылдап-таратқыштардың ұжымдық желісі пайда ... Өте алыс ... ... үшін ... ... ... қолданылады.
Әрбір ортаның мәліметтер қоры, интернет-компоненттер, желі сияқты қосымша компоненттермен жұмыс жасау ерекшеліктері әр түрлі. Сол сияқты Delphi-де де ... ... осы ... ... ... ашылатын етіп те жасауға болады. Ол үшін Delphi ортасында көбіне BDE технологиясымен жұмыс жасауға көптеген мүмкіншіліктер бар. Мәліметтер қорымен ... ... үшін аса көп ... ... Ал ... ... MS Jet, Oracle ... технологияларды да қосуға болады, бірақ ол үшін біз компьютерде ... ... ... тура ...
* ... ... ... ұғымы мен пайда болу тарихы
Осы заманда телефонсыз бір күнді елестету ... ... ... ... ... бір-бірімен сөйлесуі үшін шығарылды. Осы бір бұрынғылар үшін ғажайып, ал қазіргілер үшін күнделікті қолданыстағы қарапайым құрылғыны 968 жылы бір ... ... ... ... ... ... ... атты құрылғыны жасап шығарғаны жайлы мағлұмат бар. Телефон (Сымтетік)- (гректің. τῆλε(теле) -- ұзақ и ... -- ... ... дыбысты қабылдау және ұзаққа жіберу құрылғысы. Телефонның негізгі түрлері көп: электрсіз телефон, электрлі телефон, ... ... ... DECT ... ұялы телефон. Электрсіз телефон - бұл ертеректе болған телефон түрі. Пекиндағы газетінің айтуына қарағанда 968 жылы, қытый өнертапқышы ... ... ... ... ... thumtsein-ті ойлап тапты. Электрлі телефон - шамамен 1000 жылдан кейін 1849 -- 1854 жж. ... Шарл ... ... қалыптастырды.
Көне заманда пайда болған "баулы телефон" деп аталатын құрылғының жұмыс істеу принципі мынандай болды: екі диафрагма арасын жіппен керіп, ... ... ... Бұл ... ... бір ... екінші жаққа жіп вибрациясының көмегімен таралатын. Бірақ жоғарыда айтылған құрылғы қарадүрсін болғандықтан, кең қолданыс таппаған. Дыбыстарды электр тоғы ... ... ... ... XIX ... ... ... бастау алады. Алғаш рет телефон сөзін Шарль Бурсель қолданған болатын, ол 1854 жылы телефонның жұмыс істеу принципін айқындайтын диссертация ... іс ... бұл ... ... ... ... жылы АҚШ-та итальяндық Антонио Меуччи желі арқылы ... ... ... ... ойлаптапты және оның аты Telectrophon.1891 жылы неміс физигі Иоганн Филипп Рейс 1861 жылы неміс физигі ... ... Рейс ... ... ... ... бірақ ол құрылғыда мирофон болған еді және ол қуат көзін ... ... ... ... ... (дауыс емес) алысқа тасымалдайтын құрылғыны ойлап тапқан. Бұл ... Telephon ... ат ... ... ... рет толыққанды телефон жасап шығарған өнертапқыш - Александр Белл. Оның аты еді. ... ... ... Ол телеграфтық тізбектерді сығу проблемасын шешу байқауына қатысып, телефония эффектісін ашқан болатын. Белл 1876 ... 14 ... ... беру ... ... құрылғыны заңдастыруды сұраған. Сол күні Чикагодағы патент беру бюросына тура сондай арызбен Э. Грей ... ... ... екі ... ... ... ойлап тапқан Белл болып танылды. Александр ... ... ... ... толы ... Сигналдардың таратылуы мен қабылдауы телефон тұтқасы арқылы жүзеге асып, тарату-қабылдау операциялары кезек-кезек ... ... ... болған жоқ. Байланыс линиясы қысқа болғанымен, Беллдың ойлап тапқан ... ... мен ... ... үлкен үлес қосқан. Кейін келе, қөптеген өнертапқыштар бірінші телефонды ... үйге ... ... ... ... ... ... дамуына Томас Эдисонның 1877-1878 жылы ойлап тапқан көмір микрофоны айтарлықтай үлес қосқан. Оның ... 1980 ... ... ... ... ... ... қазір де қолданылуда.
Қала ішіндегі сөйлесулерді ұйымдастыру үшін телефон станциялары қажет еді. Алғашқы ... ... 1878 жылы ... ... (АҚШ) салынған. Келесі телефон станциясы Парижде салынған, ал 1881 жылы Мәскеу, Петербург, Одесса, Берлин, Рига, Варшава қалаларындағы телефон ... ... ... Осы телефондық станциялардың арқасында сымды телефон құрылғылары бір-бірімен байланысып, өзінің негізгі функцияларын атқара алды: адам ... ... ... ... Алғашқы телефондық станциялар механикалық тәртіпте жұмыс істейтін: екі телефонды байланыстыру үшін станциядағы телефонист маманы байланыстыруды ұйымдастырып отыратын. Бірақ 1879 жылы үш ... ... М.Д. ... Т. Э. ... және Т. И. ... ... теру ... телефондарды байланыстыратын автоматты коммутатор ойлап тапқан. Сол кезден бастап, нөмірлі телефондардың дамуы үлкен қарқын алып, жер-жерде телефон станциялы бой ... ... ... орыс ... да өз ... ... 1878 жылы орыс ... П.М.Голубицкий телефондардың құрылысынына конденсатор орналастырып қана қоймай, тұрақты магниттердің негізінде жұмыс істейтін алғашқы телефонын құрастырған. Кейін келе 1885 жылы ... ... ... қоректену жүйесін құрастырып, микрофондағы ақаулықтардың пайда болу жолдарын жойған.
XIX ғасырдың соңы мен XX ... ... ... жүйесінің дамуы айтарлықтай жетістіктерге жетіп, қалааралық байланыс линиялары мен қалалық телефон станцияларының құрылысы кең етек алған. Арақашықтығы жағынан ең үлкендердің ... ... 660 км, ... 498 км, ... 320 ... ... ... дүниежүзіндегі 10000-нан астам телефон станциялары 10 миллион телефонға қызмет етті. ... ... ... ... ... ... ... жеткен секілді. Әлемдегі әр жанұяда бір сымды, бірнеше сымсыз ұялы телефон бар. Телефондар ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді. Ал 150 жыл бұрын телефон байланысы энтузиастар мен өнертапқыштардың арманы еді. Ұялы ... - ең ... ұялы ... 1946 жылы ... және ... ... Сөйлесу ұзақтығы 20 км. Ал нағыз ұялы ... 1958 ... -- Л. И. ... жағынан дасалды салмағы 500г. Қазіргі телефондар салмағы 80-100г.
+ Телефоннның ... ... ... орны мен ... ... ... ... қарай күннен-күнге дамып келеді. Телефонсыз адамдар арасындағы ... ... ... ... Байланыс түрінің бұл түрі ешуақытта өз маңызын жойған емес. Адамдар бір- бірін көрмесе де ... есту ... ... бұл түрі жаңа ... ... ... ... таптырмайтын байланыс құралына айналды. Әсіресе телефон түрінің ішінде ұялы телефон түрін қолдану пайдалы құрал болып табылады.
Ұялы ... - ... ... ... ... ... ... 1875 жылдың 2 маусымында Бостон университетінің Шешендік өнер ... ... ... Белл ең ... рет байланыстырушы сымдардың көмегімен өз көмекшісінің даусын естиді. Өнертапқыш шотландтықтың бұл ... ... ... ... ... ... қалды. Бір қызығы, өнертапқыштың есімі ағылшын тілінен ... ... ... ... ... бір ... жуық уақыт өткенде ең алғашқы ұялы телефондар пайда болды. Иллинойс технологиялық институтының түлегі Мартин Купердің ... бұл ... ... әлем ... ... жуығы күнделікті қолданып отыр. Ұялы телефонмен жасалған алғашқы нағыз байланыстың ... 1973 ... 3 ... ... Ұялы ... ... қызметкері Мартин Купердің зерттеулер бөлімінің басшысы Белл Лабзға Нью-Йорк көшелерінде серуендеп жүріп соққан қоңырауы ұялы телефонмен ... ... ... ... ... өзі ... ... жіберу хаттамасының негізгі құрастырушысы еді. Ал ол қолданған телефонның салмағы, яғни ең алғашқы ұялы телефон 1,15 килограмм ... Сол ... ... әлемдегі ұялы байланыстың базалық станциялары орнатылған әлемдегі жалғыз нүкте болды, төрт ... соң ... 2000 ... ... ұялы желі ... Ал 1979 жылы бұл ... ... Күншығыс елі зор қызығушылық білдіріп, 88 базалық станциядан тұратын алғашқы ұялы байланыстың қызметін бастады. Қазір ... ұялы ... ... аясы өзінің байланыс орнату шегінен асып кетті. Телефондар өмірдің барлық саласында қолданылуда. Ұялы телефон қазіргі ... ... ... көмекшісіне айналды.
Ұялы телефондарды мынадай түрлерге бөлуге болады:
* Жай ұялы телефон/смартфон;
* Ұялы бейнетелефон
Пішініне қарай: моноблокты, жайылмалы, сырмалы, т.б. Жай ұялы ... ... ... SMS, ... ... ... саз, флеш-жад, Интернет, MMS, Bluetooth, IrDA деген сияқты функциялары бар. Бұл қатар уақыт өткен сайын көбейіп барады. Cмартфон (ағылшынша - ... ... ... ... компьютерге ұқсас болып келеді. Оның ішіндегі функциялар бағдарлама ретінде жасалынған, ал олар ... ... ... ... ... қатар өз бағдарламаларыңызды қосуға болады. Мысалы ойындар, ойнатқыш, шолғыш т.с.с. Сол себепті смартфон жай ұялы телефонға қарағанда күрделі, ... ... ... ... ұялы телефонның бейнекамерасы мен бейнебет арқылы бірін бірі көріп сөйлесуге болады. Телефон құралы арқылы байланыстың тағы бір түрі бүкіл ғаламдық желі - ... ... ... бар. ... ... ... аясы
Анықтамалық құралдардың ішінде телефон анықтамасының қолданылуы - іздеп табу қызметін атқаратын құралдардың бірі болып табылады. Телефон иесі туралы бір мағлұматты білу ... ... ... қол ... ... ... маңыздылығы болып саналады.
Телефон анықтамасын бұрындары тек қағаз жүзінде ғана ... ... ... қазіргі таңда бұл анықтаманы компьютердің көмегімен автоматтандырып, әр түрлі программалардың көмегімен жасап, оны күнделікті өмірде, қолданыста пайдалану ... ... ... ... ... белгілі әр қалада қалалық Қазақтелеком компаниясының операторларының жасалуымен ұсынылған қарапайым офистік программа Excel-де жасалған телефон ... ... ... ... ... болады.
1.3 Мәліметтер қоры және реляциялық мәліметтер ... ... ... ... қоры деп ... ... таратылған объект жағдайын қатынаспен бейнелейтін ақпараттық құрылымды (модель) айтады. Мәліметтер қоры (МҚ) - ақпаратты сақтауды және ... да ... ... ... ... ... Мәліметтер қоры (МҚ) - ақпаратты сақтауды және ыңғайлы да жылдам қатынас құруды ... ... Ол ... бір ... ... ... әр ... сипаттағы мәліметтер жиынтығы болып табылады. МҚ-дағы ақпарат:
* қарама-қайшылықсыз;
* артықшылықсыз;
* бүтіндік қасиеттерге ие болу ... қоры ... ... ... және ... ... ... құрылым. Ең алғаш мәліметтер қоры ұғымы жаңадан қалыптасқан кезде онда шындығында мәліметтер сақталатын. Бірақ қазіргі кездегі көптеген мәліметтер қоры ... ... ... ... тек ... ғана ... ... қатар олардың тұтынушымен және басқа да ақпараттық - программалық ... ... - ... ... де ... ... қорын басқару жүйелері (МҚБЖ) - МҚ-ын құруға, сүйемелдеуге және қолдануға ... ... ... ... ... Қазіргі уақытта кез-келген ұйымға сәтті қызмет жасау үшін мәліметтерді ... ... және ... автоматты түрде жүзеге асыратын дамыған ақпараттық жүйе қажет. Қазіргі заманғы ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... жүйе;
* МҚБЖ;
* Бір немесе бірнеше мәліметтер қоры;
* Қолданбалы бағдарламалар жиынтығы.
МҚБЖ-ін қолдану сипатына қарай дербес және көп ... ... ... Дербес МҚБЖ бір ғана компьютерде жұмыс жасайтын жергілікті ... құру ... ... ... ... Paradox, dBase, FoxPro, Access, және т.б. ... ... толық функционалды МҚБЖ
* МҚ серверлері
* МҚ клиенттері
* МҚ-мен жұмыс істеуге арналған құралдар.
Толық функционалды МҚБЖ ең ... ... бар: ... Access, FoxPro, Paradox. Олардың интерфейсі жақсы жетілдірілген болады, барлық функциялар жеңіл ... ... ... пайдалану рұқсаты бар. Көп қолданылатын МҚБЖ-не Oracle, InterBase, Microsoft SQL, Server, Informix және т.б жатады. МҚБЖ -нің негізгі үш ... ... ... болады:
Мәліметтерді анықтау (data definition) -мәліметтер қорында қандай ақпараттар ... ... ... ... ... және ... сонымен қатар бұл мәліметтер бір-бірімен қалай байланысқанын көрсете аласыз. Кейбір жағдайларда мәліметтерді тексеру форматы мен критериін беруге болады;
Мәліметтерді өңдеу -мәліметтерді ... ... ... ... ... онымен байланысқан басқа бір ақпаратпен байланыстырып, нәтиже мәнін есептеуге болады;
Мәліметтерді басқару -мәліметтерді басқаруда мәліметтермен кім танысуына болатынын көрсетіп, оларды өшіріп ... жаңа ... ... болады. Сонымен қатар мәліметтерді ұжымдық қолдану ережелерін анықтауға болады. Бір базада орналасқан мәліметтер ... ... ... болуы керек. Бұл нақты параметрлері, қасиеттері бойынша, яғни бір - ... ... ... ... ... яғни ... ... жолымен іске асырылады.
Қазіргі заманғы МҚБЖ-ң тілдік құралдар құрамына кіреді:
* мәліметтердің логикалық құрылымын сипаттауға арналған мәліметтерді сипаттау тілі;
* енгізу, ... және ... ... ... ... ... ... орындалуын қамтамасыз ететін мәліметтерді мнипуляциялау тілі;
* МҚ-ң құрылымын басқаруды және мәліметтермен манипуляциялауды қамтамасыз ететін, қашықтағы мәліметтер қорына қатынаудың стандартты ... ... ... ... ... (SQL, Structured Query Language) тілі;
* МҚ-на деген сұраныстарды ... ... ... ... ... ... құрайтын сұраныстар тілі (QBE, Query By Example).
Қолданбалы программалар немесе қолданбалар МҚ-дағы мәліметтерді өңдеу үшін ... ... ... ... ... және оның ... ... жасауды МҚ қолданбалары деп аталатын қолданбалар көмегімен жүзеге асырады.
МҚ қандайда бір ... ... ... ... ... ... Мәліметтер ұйымдастыру түрлеріне қарай қордағы мәліметтердің келесі үлгілерін қарастырады:
* ... ... ... ... ... ... басқару жүйелері
Мәліметтердің реляциялық моделін американдық мәліметтер қоры ... ... ... ... ... қорының бұл түрі қолданушылардың жұмысына көптеген жеңілдіктер туғызды: мысалы - ... ... ... ... ... программалардан тәуелсіз болатын болды, мәліметтер қорының ақпараттарын қолданып программалау жұмысы жеңілдеді т.б. ... ... ... өңдеудің қолданбалы программасын жобалау әдістерінің негізін 1960 жылдары Дж. Мартин, Э. Иордан және Л.Константайн сияқты белгілі ... ... ... қолданбалы программаларды дайындау технологияларының өте мықтылығына қарамастан, егер программаның жобасын жасауға, шешілуге ... ... ... ... ... назар аударып, әбден пысықтамаса, соңында оны жөндеуге көп уақыт ... ... Егер ... құрылымы, жобасы дұрыс келістірілмеген болса, программаға жаңа функция ... ... ... ... ... ... ... шығынына да ұшыратуы мүмкін. Қолданбалы программаларды жобалаудың негізгі кезеңдері бар:
1) Мәселенің қойылымы;
2) Мәселелердің шешілу тәртібін ... ... ... ... ... құрылымын анықтау;
5) Қолданбалы программа дайындау;
6) Программаның дұрыстығын бақылау, жетілдіру.
Дербес компьютерге арналған қазіргі уақыттағы МҚ-ы реляциялық ... ... ... үлгі ... XXғ. 70ж. IBM ... қызметкерлері Эдгар Кодд ұсынған relation (қатынас) ағылшын терминінен пайда болған. Реляциялық МҚ қатынастармен байланысқан ... ... ... ... ... қарапайымдылық, құрылымының иілгіштігі, компьютерде жүзеге асыру жеңілдігі, теориялық сипаттамасының бар болуы.
Реляциялық мәліметтер қорын жобалау ... ... ... ... ... ... жүйелері (РМҚБЖ)-нде қолдану әдістемелеріне сәйкес мәліметтер қорын жобалау, яғни қолданбалы программа дайындау ... ... ... ... негізгі үш бөлімнен тұрады:
1) Концептуалдық информациялық модель
2) Мәліметтердің логикалық моделі
3) Мәліметтердің физикалық моделі
* Концептуалдық жобалау кезеңінде ... ... ... мәселелер мен функциялар анықталып, өңделетін алғашқы информацияны талдау мен оның құрылымын анықтау қарастырылады. Концептуалдық жобалау нәтижесінің бірі ... ... ... ... ER - ... ... табылады.
* Логикалық жобалау барысында ER - моделі ... ... ... ... ... ... ... моделі анықталады: мәліметтер кестелерінің арасындағы көпке-көп, көпке-бір, ... ... ... және кестелердің қалыптастыру тәртібін қанағаттандыратындығы тексеріледі.
* Физикалық ... ... ... ... моделі нақты РМҚБЖ-нде физикалық модельге түрлендіріледі. Бұл ... ... ... қоры ... ... ... қарастырылады. РМҚБЖ-де өңделетін мәліметтер кестелерде сақталады. Кестелердің әр жолы ... ... - ... деп ... ... типтері анықталады: мәтіндік, сандық, даталық, уақыт, дата және уақыт т.б. Атрибуттардың ... ... ... ... ... ... анықталады.
Мәліметтер қорын басқару жүйесінің мәні мәліметтер қорымен жұмыс жасауда операциялық жүйенің мүмкіндігін ... ... ... ... ... ұйымдастырудың 2 жағы бар:
- объектілердің машинадан тыс өзара байланыс логикасын ұйымдастыру;
- объектілерді машина ішілік әрі қарай физикалық тарату.
Бұл ... ... ... құру деп ... Мұндай модельде объектілер - жазу типтерімен, қасиеті - жазу атрибуттарымен, қатынас - типтер және жазу ... ... ... ... ... модельдің 3 түрі бар:
1) мәліметтердің иерархиялық моделі - ... ... ... ... ... ... ... бұтақшалармен көрсетеді.
2) желілік модель - бұл да ... ... ... ... ... ... және оны көп қолданушылық режимде қолдануға мүмкіндік береді.
3) реляциялық модель - кестелік әдіс. Яғни ... ... деп ... Оның әр жолы ... ... - атрибут, атрибуттар жиыны анықталған мәндердің анықталу облысы - домен деп аталады. Атрибуттар саны n болады. Егер n=1 ... ... ... n=2 ... ... ... т.с.с. деп аталады. Бұл модель практикада жиі қолданылады, бұл модельмен құрылған мәліметтерді өңдеу қолданушыға ... ... ... ... ... ... қорына қойылатын талап - атрибуттардың мәндері элементарлы болуы, бөлінбейтін ақпараттық бірлік болуы. ... ... ... құрылғанына қарамастан негізгі талаптарды қанағаттандыруы керек:
· логикалық модельдің мазмұндық мәні сақталуы керек;
· компьютердің сыртқы ... ... ... ... ... басқаруға аз уақыт кетіру керек;
· іздеу операциясын орындағанда, сұраныстарды құрып, ... ... ... ... ... ... ... басқару жүйелері құралдарымен орындалады: мәліметтерді сипаттау тілі (МСТ), мәліметтерді манипуляциялау тілі (ММТ), сақтау және іздеу структурасы. Физикалық ... ... ... ЭЕМ ... ... қоры ... және іздеу структурасы файлдары пайда болады. Іздеу структурасына жатады:
· сызықты ... - ... қоры ... қатаң анықталған жазулар тізімі түрінде қарастырылады, ал іздеу адресті есептеу алгоритмі көмегімен орындалады.
· жалғасқан тізім - ... ... ... ... ... ... ... көшу үшін, таңдауды кез келген ретпен жүргізуге көмектесетін байланыс адресі көрсетіледі.
· инвертирленген файл - ... ... ... басқа өріс бойынша реттелген болса қолданылады.
· индекстелген файл - іздеу операциясын қолданғанда жадыны үнемдеуге көмектеседі, атрибуттардың ішінен кілт ... файл сол ... өріс ... ... де іздеу кілттің мәні бойынша жүргізіледі.
2. ТӘЖІРИБЕЛІК БӨЛІМ
2.1 Мәліметтер ... ... және ... ... ... ... ... компоненттер.
Желідегі деректерді орталықтандырып сақтайтын программа: NerWareSQL, SQL Server, InterBase, SQL Base Server. ... ... ... ... ... МҚБЖ-н, электрондық кестелерді, электрондық пошталарды алуға болады. МҚ-мен ... ... ... ... клиенттік программаларды, МҚ серверларын, қолданушылық қосымшаларды құруға арналған программалар: Clipper, Delphi, VisualBasic, Silverrun. Қолдану түріне қарай МҚБЖ-н персоналды және ... деп ... ... МҚБЖ - ... ... персоналды МҚ-н құруға мүмкіндік беретін программалар, көпқолданушылық МҚБЖ-ң клиенті болады: VisualFoxPro, Paradox, Clipper, dBase, Access.
Көпқолданушылықты МҚБЖ МҚ ... және ... ... ... Олар әртүрлі ОЖ-де жұмыс істей береді: Oracle, Informix.
МҚБЖ МҚ-да сақталған ақпаратпен жұмыс істеу үшін программалар мен қолданушыларға 2 ... тіл ... ... ... тілі - ... ... ... сипаттайды, жоғарғы деңгейлі, процедурасыз тіл.
2. Деректерді басқару тілі - енгізу, жөндеу, сұраныстар бойынша таңдау операцияларын орындау үшін ... ... ... QBE - ... ... ... үлгі ... сұраныстар тілі, SQL - деректерді басқару, сипаттау үшін қолданатын структураланған сұраныстар тілі. МҚБЖ-ң төменгі ... ... ... ... бар: сыртқы жадыдағы деректерді басқару, оперативті жады буферін ... ... ... ... өзгерістерді тіркеу журналын жасау, МҚ-ң қауіпсіздігі мен толықтылығын бақылау. Буфер дегеніміз - оперативті жады (ОпЖ) мен ... жады ... ... алмастыруды жылдамдату үшін қолданатын ОпЖ-ң облысы.
Транзакция дегеніміз - МҚ деректеріне қолданылатын ... ... ... ... ... Оны МҚБЖ ... ... дейін бақылап отырады. МҚБЖ-де өзгерістерді жазып ... ... ... Ол МҚ-ң ... ... оны ... ... мүмкін, онда барлық өзгерістер туралы деректер сақталады.
Локальды ақпараттық жүйе. Бір компьютерде орналасатын МҚ-мен жұмыс ... ... ... онда да бір МҚ-н ... ... бірі бірнеше қолданушы қолдана алады. Локальды МҚ-мен жұмыс істеу үшін МҚБЖ, ... ... ... ядросы керек. Кей жағдайда МҚ-н өңдеуді жылдамдату үшін ... өзін ... ... немесе қосымшаларды қолдануға болады: MS Access Developers Toolkit, FoxRun ... ... ... ... ... ... Толық МҚБЖ-н орнатса ол жадыда көп орын алады. Қосымшалардың орындалуы және оларды құру әдістері. Егер ... ... ... ... интерфейсі жеткілікті түрде жетілдірілмеген, МҚБЖ-ң стандартты функциялары сіздің ойыңыздағы операцияларды орындамайтын болса онда ... ... ... ... құру үшін ... негізінде программалау тілінің функциялары мен процедуралары бар программалық интерфейсі болуы керек.
МҚБЖ-і келесі қосымшаларды құру ... ... ... ... ... ... FoxPro, Paradox);
- генераторлар көмегімен қосымшалар мәтінін құру (FoxPro-да FoxApp, ... Personal ... ... ... ... ... дайын қосымшаны автоматты генерациялау (Delphi, Access, Paradox For Windows).
Қолмен ... ... ... ... өзі ... оны ... ... қолдануда программист толық болмаса да, алдын ала жасалған мәзір, ондағы командалар көмегімен ... ... ... ... ... ... ... қосымшалар мәтінін жасау әдісін одан әрі жетілдіру болып табылады. Аумақталған тиімді ортаның ... ... ... ... ... ... ... кезінде программист өз кодын қосымшаға қоя алады. Аумақталған ортаның қуатты ... ... ... ... ... ... ... көмектеседі.
Құрастырылған қосымша көбіне ОЖ-ң бір немесе бірнеше файлынан тұрады. Егер ... ... ... ... файл ... онда ол ... ... қосымша деп аталады, ол МҚБЖ-сі ортасынан автономды түрде орындалады. Ондай қосымшаны алу ... ... ... ... алынған бастапқы берілген программасын компиляциялау арқылы орындалады: мәтінді қолмен теру, генераторды қолдану, визуалды программалау ... ... ... ... және визуалды программалау ортасын алуға көмектеседі. Delphi көмегімен тәуелсіз қосымшаларды жасауға да немесе жасамауға да болады, ... ... көп ... ... ... сондықтан BDE, ADO ядроларын қолданады. Clipper таза компилятор болып табылады, ол қосымшалар жасауға көмектеседі.
Көп жағдайда қосымшалар МҚБЖ-сіз жұмыс істей алмайды. ... ... ... МҚБЖ ... ... ... ... программасының мәтінін) анализдейді, сосын автоматты түрде қажетті ... ... ... ... яғни ... Бұл ... ... қазіргі заманғы МҚБЖ-де бар. Одан басқа интерпретаторлық және компиляторлық режимдердің аралығындағы псевдокомпиляциялық режиммен жұмыс істейтін МҚБЖ де бар. Онда ... ... ... ... ... ... айналады және дискіге жазылады. Бұл түрінде оны кейбір жүйелер жөндеуге ... ... ... - ... оны ... процесті жылдамдататын түрге келтіру. DOS жүйесіндегі МҚБЖ-і осындай. Ал Windows жүйесінде ... ... ... ... ... тиым салады. Ол кездейсоқ бүлінулерден сақтайды (Paradox for ... ... ... ... ... ... ... программа немесе тәуелсіз қосымша түрінде құралуын таңдауға мүмкіндік береді. Тәуелсіз қосымша түріндегі программа интерпретациялауға ... ... ... ... ... ... ... қолдануға болады және сырт қолдануға жабық болуы керек.
Қосымшаларды құру ... 3 ... ... алу керек:
1. компьютер ресурсын;
2. қосымша ерекшеліктерін (программа функцияларын жөндеу талабы, ... ... ... ... ... қадағалау);
3. құрастыру мақсаты - біреуге берілетін программа ма? әлде өзіңнің күнделікті талаптарыңды шешетін программа ма?
Көп қолданушы МҚБЖ ... ... ... алатын ақпараттық жүйелерді құруға мүмкіндік береді. Кең тараған көпқолданушылы МҚБЖ-не Oracle, Informix, SyBase, Microsoft SQL Server, ... ... МҚ бір ... ... ... ... МҚ серверлері бір бірінен ақпаратты сақтау әдістерімен ерекшеленеді, бірақ барлығы бірігіп SQL-ң құрылымды сұраныстар тілін қолдану арқылы өзара байланыстарды орнатады. Осы ... ... ... ... ... ... серверлерді SQL-серверлер дейді. Бұл серверлерге қосылатын қосымшалар көпднңгейлі деп аталады, себебі ондай қосымшалар әртүрлі ... ... ... ... ... ... SQL-командаларды және басқа да қосымша қызметтерді орындайды. Сондықтан әр сервердің өз диалекті болады.
SQL тілі локальды МҚ-мен де ... ... ... ... ... ... баяу болады, себебі SQL-серверлер SQL-командаларды талдап, тиімді етіп орындайды, ал ... ... ол жоқ. ... ... құрған кезде Paradox, dBase, FoxPro МҚБЖ-н тек басқа қолдануға тұрарлық ... жоқ ... ғана ... ... программалар: InterBase, Oracle, SyBase, Informix, MS SQL Server, DB2.
МҚ типін таңдағанда келесі факторларды ескеру қажет:
- ... ... ... ... саны. SQL-серверлер бірмезгілде көпқолданушылықты ұйымдастырады және транзакция ... ... ... Ал ... МҚ ... жүйенің қолданылуына негізделген блоктау механизмімен жұмыс істейді. Егер ... ... ... ... аз қолданушылық режимде таңдайды.
- Сақталатын деректер көлемі. SQL-серверлер көп деректерді сақтай ... ... ... ... бір ... ... саны 10000-нан аса бастаса кедергілер туындайды.
- Администраторлық қызметтерді қолдану қажеттілігі. Локальды МҚ-да SQL-серверге қарағанда ... аз ... және ... ... ... Ал SQL-серверде МҚ-н администрациялау үшін көп ресурс керек.
- Сенімді қауіпсіздіктің қажеттілігі. МҚ көп ... ... ... ... локальды МҚ-да қауіпсіздік тек қана бір кесте немесе атрибут деңгейінде ... ... МҚ-н ... ... ... бар.
Сонымен локальды МҚ келесі талаптарға сай қолданылады:
- МҚ кестелерінде ... саны ... ... ... МҚ-н қолданатын қолданушылар саны аз болса.
- Күрделі ... ... ... ... ... қоры және қолданбалар.
МҚ мен қолданбаның өзара орналасуына ... ... және ... деп ... ... МҚ ... МҚ-мен операциялар орындау үшін жергілікті МҚ қолданылады; ал қашықтатылған МҚ-мен жұмыс жасау үшін ... ... ... ... ... ... ... құру кезінде МҚ-ң орналасуы анағұрлым әсер етеді. Осыған орай, қолданбаның келесі түрлері жіктеледі:
* жергілікті МҚ қолданатын қолданбалар ... ... деп ... ... ... мен МҚ ... файлдық жүйені құрайды;
* қашықтатылған МҚ қолданатын қолданбаларды екідеңгейлі (екізвенолық) және көпдеңгейлі (көпзвенолық) деп ... ... ... ... дәне ... ... тұрады;
* Көпдеңгейлі (әдетте үшдеңгейлі) клиенттік және серверлік ... ... ... ... де ... ... үшдеңгейлі қолданбаларда клиенттік бөлік, қолданба сервері және МҚ ... ... бір және екі ... ... келесі механизмдерді қолдану арқылы жергілікті және қашықтатылған ... ... ... BDE (Borland Database Engine - Borland фирмасының МҚ процессоры), МҚ-мен өзара әрекет етуге арналған API интерфейсті ... ADO (ActiveX Data Objects - ActiveX ... ... OLE ... Linking and ... Data Base - МҚ ... ... және ендіру) көмегімен ақпаратқа қатынауды жүзеге асыру;
* dbExpress - ... ... ... МҚ-ғы ақпаратқа жылдам қатынауды қамтамасыз етеді;
* InterBase - ... ... ... ... жүзеге асырады.
BDE - мәліметтерге қатынауды қамтамасыз ететін динамикалық кітапханалар мен драйверлер жиынтығынан тұрады. BDE процессоры ... ... ... Delphi қолданбалар орындалатын барлық компьютерлерге орнатылу керек. Қолданба BDE ... ... ... ... қажет мәліметтерді кері қайтарып алады.
ADO механизмі Microsoft фирмасының стандарты болып табылады. Бұл технология ... ... ... ... ADO ... ... көзіндегі ақпаратқа қолданбадан қатынаудың әмбебап механизмімен қамтамасын етеді. Бұл технология Windows-тың жүйелік механизмі болып табылатын стандартты СОМ интерфейстеріне негізделеді. Ол ... ... ... МҚ ... таратуға мүмкіндік береді.
dbExpress қатынау механизмі байланыстарды, транзакцияларды, сұраныстарды, мәліметтер жиынтығы мен ... ... ... мен ... ... ... қарастырады. dbExpress технологиясы бойынша МҚ серверлерімен өзара әрекет етуді қамтамасыз ету үшін арнайы мамандандырылған драйверлерді ... ... алу үшін SQL ... ... ... архитектура нұсқалары.
Жергілікті МҚ осы МҚ-мен жұмыс жасайтын қолданбалармен бірге бір ... ... ... ... АЖ жергілікті архитектуралы д.а. (2-сурет). МҚ-мен жұмыс ... бір ... ... ... ... ... ... бір уақытта осы мәліметтерге қатынас құратын басқа қолданбаны да жүктеуга болады. МҚ-на бар ... ... ... үшін ... мен ... арнайы құралдары қажет. Бұл құралдар әсіресе, мысалы бір қолданба өзгертіп жатқан жазбаға екінші қолданба да өзгеріс ... ... ... жағдайда қажет.
Қолданба
BDE
Мәліметтер қоры
Қолданушы компьютері
2-сурет. Жергілікті архитектура
Жергілікті МҚ-ны қатынау үшін BDE dBase, Paradox, FoxPro МҚ форматтарымен және мәтіндік файлдармен жұмыс ... ... ... стандартты драйверлерді қолданады. Қашықтатылған МҚ желідегі компьютер-серверде орналасса ал осы МҚ-мен жұмыс жасайтын қолданба қолданушы компьютерде орналасады. Мұндай жағдайларда біз ... ... ... ... ... алыс орналасатындықтан оны қашықтатынған сервер деп те ... - ... ... ... алу үшін ... МҚ ... ... срверге сұраныс құрып жібереді. Сұраныс SQL тілінде құрылады. Қашықтатылған сервер сұранысты алғаннан кейін оны SQL ... (МҚ ... ... SQL Server ... МҚ ... және ... ... оның нәтижежін клиентке берілуін қамтамасыз етеді.
архитектурада клиент қажетті мәліметтерді алу үшін сұраныс жібереді және тек өзі талап еткен мәліметтерді ғана ... ... ... ... ... жүзеге асады. Бұл архитектураның жетістіктері төмендегідей:
* желіге түсетін жүктеменің азаюы;
* ақпарат қайіпсіздігінің артуы;
* клиентті қолданбалар ... ... МҚ ... ... ... ... Әр ... бірдей типті объектілер тұралы ақпараттан тұрса, осы кестелер жиынтығы ... МҚ ... ... ... ... көпқолданбалы режимін қолданады. Ол дегеніміз бұл кестелерді бір уақытта бірнеше қолданбалар қолдана алады деген сөз. Бір кесте үшін мәліметтен, ... ... және т.б. ... ... ... құрылады. Олардың ішіндегі бастысы мәліметтер бар файл болып табылады. Бұл файлдың аты оны құру кезінде ... ... ... ... ... ... таңдау кезінде оның басты файлы таңдалады: dBase кестелері үшін ол dbf-кеңейткішті файл, Paradox ... үшін ол db ... ... ... басқа файлдарға атау автоматты түрде беріледі. Барлық файлдың аттары бірдей кеңейткіштері ғана әр түрлі. МҚ-ғы әр кесте ... ... мен ... ... және ақпараттық жүйенің бір типі объектілері туралы мәліметтерді сақтауға арналған. Кестенің жолы - ... деп ... ... өріс деп ... ... ... кесте шекарасында атауы уникалды болу керек.
жазба
МҚ кестесінің сызбасы.
Кестелерді ұйымдастыру ерекшеліктері нақтылы МҚБЖ-не тәуелді. Мысалы, жергілікті dBase кестелері мен ... ... ... ... ... ... ... артуы) өріс жоқ.
dBase кестесінде кілт анықтау мүмкіндігі жоқ. Мұндай ерекшеліктерді кесте типін (форматын) таңдау кезінде ескеру керек. Себебі олар ... ... ғана ... осы мәліметтер қорымен жұмыс жасайтын қолданбаны құруда да әсерін тигізеді. Алайда кестелердің алуан түрлілігіне қарамастан МҚ-ын құру және ... ... ... ... ... негізін өріс сипаттамалары құрайды, және әр кесте кем дегенде бір өрістен тұру ... ... ... ұғымы анағұрлыс кең мағыналы және оған төмендегілер кіреді:
* ... ... ... ... ... мәндеріне шектеулер;
* кестелер арасындағы сілтемелік бүтіндікке шектеулер;
* парольдер.
Кестемен төмендегідей операциялар орындауға болады:
* құру ... ... ... ... ... атын өзгерту;
* жою.
Кестені құру кезінде кесте құрылымы мен аты беріледі. Дискке сақтау кезінде кестеге қатысты барлық қажетті файлдар ... ... ... ... ... ... ... құрылымын өзгерту кезінде оның өрістерінің аттары мен сипаттамалары, кілттері мен индекстері, шектеулердің құрамы мен атаулары өзгеруі мүмкін. Бірақ кесте мен оның ... ... ... ... атын ... кезінде кесте де, оның файлдары да жаңа атқа ие болады. Ол үшін арнайы МҚ кестелерімен жұмыс жасауға ... ... ... қолданылады.
Мысалы, Database Desktop немесе DataPump.
Ескерту: Барлық ... ... жай ғана ... ... ... атын ... болмайды.
Дисктен кестені жою кезінде оның барлық файлдары жойылады.
Кілттер мен ... - ... ... әрбір жазбаны бірмәнді анықтайтын өрістер комбинациясынан тұрады. Қарапайым кілт бір өрістен ... ал ... ... ... ... тұрады. Кестеде бір ғана кілттен өріс болуы мүмкін. Кілт қамтамасыз етеді:
* кесте жазбаларының бір мәнді идентификациясын;
* МҚ- на ... ... ... ;
* МҚ ... ... арасында байланыс орнату;
* Сілтемелік бүтіндік шектеуін қолдану.
Кілтті бастапқы кілт немесе ... ... ... деп ... ... ақпарат және жеке файлда немесе кесте мәліметтерімен бірге сақталуы мүмкін. Мысалы, Paradox МҚ бұл үшін рх - ... жеке файл ... ... ... ... .mub ... бір ... файлда сақтайды. Кілт мәні нақты бір ретпен орналасады. Кілттің әрбір мәні үшін кестедегі ... ... ... ... ... ... болады. Сондықтан жазбаны іздеу кезінде бүкіл кесте жазбаларын қарастырмай, кілттің реттелген мәндері ... ... тура ... Әртүрлі форматта кестелерде кілттік өрістер құрудың өзіне тән ерекшеліктер болғанымен, жалпы ережеге көз ... Кілт ... ... ... ... ... кейбір өрістерінің мәндері қайталануы мүмкін (бірақ барлығынікі бір ... ... Кілт ... және ... ... ... яғни кілт уникалдылығын бұзбай - ақ жоюға болатын өрістер болмауы керек.
* Кілт құрамына ... ... ... ... мысалы, өріс және түсініктеме өрісі.
Индексте кілт сияқты кесте өрістерінен құрылады, бірақ оны құрайтын өрістер мәндері қайталануы мүмкін. Индекстің кілттен ... ... ... ... индекс бір өрістен тұрады. Индексті құру кестені индекстеу болып табылады.
Индексті қолдану қамтамасыз етеді:
* ... ... ... ... ... Жазбаларды сұрыптау;
* МҚ-ның кейбір кестелері арасында байланыс орнату;
* Сілтемелік бүтіндік ... ... ... ... ... жылдамдығын арттырады, яғни қатынау біртіндеп емес, индексті - ... ... ... ... ... ... ... мәндерін өрісі немесе өрістер тобы бойынша кему немесе өсу реті ... ... ... ... индекстік өрісі бойынша сұрыптауда қызмет етеді деп айтуға болады. Delphi-де Table жиынтығының жазбаларын тек индекстік өріс бойынша ғана сұрыптауға болады. Query ... ... ... кез келген өрісі бойынша SQL құралдарын қолдану арқылы сұрыптау жүргізуге мүмкіндік береді. Бірақ бұл жағдайда индекстелген өріс ... ... ... ... жылдамырақ жүзеге асады.
Бір кесте үшін бірнеше индекс құруға болады. Әр уақытта олардың бірін ағымды етуге болады. Кесте бірнеше ... ... да, дәл сол ... оның ағымды индекс болмауы мүмкін (ағымды индекс Table ... ... ... іздеу және сұрыпатау жүргізгенде маңызды).
Кілттік өрістер әдетте автоматты түрде индекстеледі.
Олай болса кілттер мен ... ... ... ... бірмәнді идентификациялауға;
-кілттік өрістердегі мәндердің қайталануын болдырмауға;
-кестелерді сұрыптауға;
-кестелерді іздеу операциясын ... ... ... ... ... байланыс орнатуға;
-сілтемелер бүтіндік шектеулерін қолдануға.
Мәліметтерге қатынау тәсілдері
Кестелермен ... ... ... мәліметтерге қатынаудың келесі тәсілдерінің бірі қолданылады:
-навигациялық;
-реляциялық.
Қатынауудың навигациялық тәсілі кестенің әрбір жазбасын жеке өңдейді. Бұл тәсіл әдетте жергілікті мәліметтер қорын ... ... ... емес ... ... қорында қолданылады. Егер бірнеше жазбаларды өңдеу қажет болса, онда олар кезектесіп өңделеді.
Қатынаудың реляциялық тәсілі жазбалар тобын өңдеуге ... Егер де бір ғана ... ... ... ... онда бір ғана ... ... топ өңделеді. Қатынаудың реляциялық тәсілі SQL-сұраныстарға негізделгендіктен оны SQL-бағытталған деп те атайды. Бұл ... ... ... ... ... ... ... бірақ оны жергілікті мәліметтер қорымен жұмыс жасауда да қолдануға болады.
Мәліметтерге қатынау тәсілі программист өзі таңдайды. Навигациялық тәсілді қолдану үшін Table ... Query ... ал ... үшін Query ... ... ... ... қатынау әдістері мәліметтер қорының құрылымымен анықталса, қатынау тәсілдері қолданба мен анықталады.
Кестелер арасындағы байланыс
Дербес жағдайда мәліметтер қоры тек бір ғана ... ... ... ... ... дербес мәліметтер қоры өзара байланысқан кестелер жиынтығынан ... ... ... ... ... ... ... деп аталады.
Кестелер арасындағы байланысты МҚ-ын құруда да, ... ... ... де ... ... ... МҚ-да бірде бір кестемен байланыспаған кесте де болуы мүмкін. Бірақ ол реляциялық МҚ мағынасын өзгертпейді.
Кестелерді ... үшін ... ... де ... ... ... міндетті түрде индекстелген болуы керек. Бағыныңқы кестені басты кестемен байланыстыру үшін индекс беріледі, оны сыртқы кілт деп те ... Бұл ... ... ... ... ... ... өрістерімен жартылай болса да сәйкес келу керек.
Индекстерді қолдану ерекшеліктері байланыстырушы кестлердің форматына тәуелді. Мысалы, dBase ... үшін ... бір өріс ... құрылады, кілт немесе индекс деп бөліп қарастырмайды. Басты және бағыныңқы кестелер арасында байланыс орнату үшін тип өрістері ... ... ... ... ... ... ... үшін бас кестенің байланыс өрісі үшін кілттік өріс қолданылу керек, ал ... ... үшін ... өрісін қолдану керек. Сонымен қатар, бағыныңқы кестеде міндетті түрде кілт анықталу керек. Келесі 3-суретте Paradox МҚ-ң ... ... ... ... келтірілген.
. . .
M_Code
Кілттік өріс
. . .
. . .
. . ... ... ... ... ... ... кесте
3-сурет. Paradox МҚ-ң кестелері арасындағы байланыс сызбасы
Кестелер арасындағы байланыс бағыныңқылық қатынасты анықтайды. Мұнда бір кесте басты (аталық ... ... - Master), ... - ... ... ... ... - Detail). Байланыстың өзін , және деп атайды. Байланыстың келесі түрлері ... ... ... ... ... ... қатынасы анағұрлым жиі қолданылады. Басты кестедегі бір жазба бағыныңқы ... ... ... ... келуі мүмкін. Кестелер арасында байланыс орнатқаннан кейін басты кестедегі ... да бір ... ... ауыстырғанда бағыныңқы кестедегі жазбаларға автоматты түрде қатынау мүмкіндігі пайда болады. Мұндағы байланыс өрісінің мәні басты кестенің ... ... ... ... ... ... кітапханада кітапты беруді ұйымдастыру. Ол үшін екі кесте құру ... ... ... ... ... ... күні, айы, жылы, мекен-жайы) тұратын оқырмандар карточкаларының кестесі;
* кітапты беру кестесі. Бұл кестеде кітапты оқырманға беру және ... алуы ... ... ... ... ... карточкасының кестесі басты, ал кітаптарды беру кестесі ... ... Бір ... бір ... бірнеше кітап болуы мүмкін, сондықтан басты кестедегі бір ... ... ... бірнеше жазба сәйкес келуі мүмкін. Егер оқырман барлық кітаптарды тапсырып қойып, әлі бірді бір кітап алмаса, онда оған сай бағыныңқы ... ... жоқ. Екі ... ... ... ... таңдағанда кітаптарды беру кестесінде осы оқырман қолында бар жазбаларға ғана қатынау мүмкіндігі болады.
Байланысқан кестелермен жұмыс жасау ... ... ... ... ... ... екі кесте жазбалары арасындағы байланыс бұзылуы мүмкін. Сондықтан басты кестедегі байланыстырушы өрісті өзгерткенде барлық бағыныңқы ... ... ... де ... керек;
- басты кестедегі жазбаны жойған кезде бағыныңқы кестедегі соған сай жазбаларды да жою керек ( ... ... ... ... жазба қосқан кезде оның байланысушы өрісінің мәні басты кестенің байланысушы өрісінің мәніне тең етіп орнатылу керек.
Байланысушы өрістерді ... ... және ... ... ... ... құру ... қарастыруға болады немесе оның программалық жолмен де жүзеге асыруға болады.
Транзакциялар механизмі
МҚ ақпараты кез-келген уақытта бүтіндік және қарама-қайшылықсыз болу ... Мұны ... ... бір жолы транзакциялар механизмін қолдану болып табылады. Транзакция дегеніміз - операциялар ретінің орындалуы. Екі жағдайы ... ...
* ... ... ... ... Бұл ... транзакция сәтті деп есептеледі және осы транзакция аймағында мқ-да жасалған өзгерістер ... ... МҚ бір ... күйден екінші бір бүтіндік күйге өтеді.
* Кем дегенде бір операция сәтсіз аяқталса. Бұл жағдайда бүкіл ... ... ... саналады және барлық орындалған операциялар болдырылмайды (ол операциялар сәтті аяқталғанның ... ) ... мқ ... ... ... ... ...
Транзакциялар механизмін қолдану не үшін қажет:
* МҚ-мен өзара байланысқан ... ... ... үшін;
* МҚ-на көпқолданушылық қатынау кезінде.
Транзакция айқын және айқын емес ... ... ... емес ... ... ... басталып, аяқталған кезде де автоматты түрде қабылданады немесе болдырылмайды. Ал айқын транзакцияны програмист Database компонентін немесе SQL-құралдарын ... ... ... ... ... операциялар (әр түрлі кестелерге бір-бірімен байланысқан өзгерістерді енгізгенде) транзакцияға бірігеді.
Жазбаны бір кестеден екінші бір кестеге көшірсе. Егер ... ... ... ... жойылып одан соң екінші кестеге енгізілсе, онда ақаулар болған жағдайда (мысалы, компоненттердің энергиялық қоры үзім қолданылады) біріншіден ... ... еніп ... ... Ал егер ... ... ... кестеге енгізіп, одан соң бірінші кестеден жоятын болсақ, мұнда да сбой болған жағдайда да мқ-ның бүтіндігі мен ... ... ... ... ... үшін бір кестеден жазбаны жою және оны басқа кестеге енгізу операциясы бір тарнзакцияға бірігеді. Мұндай транзакцияның орындалуы кез ... ... ... ... сақтауға кепіл береді.
Бизнес - ережелер
Бизнес - ережелер МҚ-ын басқару механизмі болып ... және ... ... ... ... ... ...
Ең алдымен бизнес - ережелер МҚ-на келесі шектеулерді қояды:
* ... ... ... ... ... үнсіздік бойынша беру;
* Мәннің уникалдылығын талап ету;
* Бос мәндерді болдырмау;
* Сілтемелік бүтіндікке шектеулер.
Бизнес - ережелер физикалық та, ... та ... ... ... ... ... ... (яғни, физикалық деңгейде) олар кесте құрған кезде беріліп, МҚ құрылымына кіреді. Одан әрі жұмыс жасау ... ... ... берілген шектеулерді бұруға немесе елемеуге болмайды. Екінші жағдайда, ережелер осы жобаның жүзеге асқан ... ғана ... ... ... - ... ... үшін сол ... компо-клиенттерімен құралдары қолданылады. Мұндай тұрғының артықшылығы бизнес - ережелерді өзгерту жеңілдігі және қолданбаның ... ... ... ... МҚ ... ... себебі әр қолданба МҚ басқарудың өз ережелерін орната алады.
Кестелер форматтары
Delphi-дің өзінің ... ... жоқ, ... бұл ... dBase және Paradox ... ... форматтарын өзінікіндей қолдайды. dBase кестелері ДК-ге арналған ең алғашқылардың бірі болып пайда болған кесте форматы болып табылады. Бұл ... ... ... тән ... бар. ... кестесінің негізгі ерекшеліктері: қолдану қарапайымдылығы және көптеген қолданбамен сәйкестендіру мүмкіндігі.
dBase кестелері барынша қарапайым болып табылады және дискте ... ... ... файлдар аз орын алады. Файл кеңейткіштері арқылы оларда ... ... ... ... ...
* Dbf - ... бар кестелер;
* Dbf - үлкен екілік объектілер мәліметтері немесе BLOB - мәліметтер (Binary Large Object). ... ... Memo - және OLE - ... жатады;
* Mdx - индекстер (dBase форматын қолдайтын);
* Ndx - ... (dBase - ... ... ... ... ... ... өзі өңдеу керек.
Кестедегі өріс аты әріптер мен цифрлардан тұруы ... ... ... ... ... ... ... Maксималды ұзындығы 10 символдан (арнайы символдар мен бос орындарды қолдануға болмайды).
dBase кестелерінің кемшілігі автоматты түрде ... ... ... және ... бүтіндігін бақылауға мүмкіндік бермейді. Мұндай әрекеттерді программист өзі ... ... ... ... ... жасауға арналған негізгі компоненттер
Delphi-де мәліметтер қорымен жұмыс істеуге арналған бірнеше компоненттер жиынтығы бар. Олардың әрқайсысы ... ... ... шешуге бағытталған. Компоненттердің әр түрлілігі, олардың әр ... әр ... ... ... ... ... және мүмкіндіктері бойынша ерекшеленеді.
Microsoft фирмасы бізге, өзінің өнімдеріне ендіріп ADO мәліметтерге қатынау технологиясын ғана ... ал Borland ... әр ... ... ... жұмыс істейтін құралдарды ұсынды. Сонымен қатар, кез келген технологияны қолдану барысында пайдаланылатын топтар бар. Олардың ішіндегі бізге қол жетімді құралдар:
Құрауыштар ... Data Access ... ... мәліметтерге қатынау компоненттері орналасқан. Бұл компоненттер барлығы үшін ортақ және басқа компоненттер тобымен де қолданылуы мүмкін. 4-сурет.
4-сурет. Құрауыштар палитрасының Data Access ... Controls ... ... кестелерде бейнелеу және редактрлеу компоненттері орналасқан. 5-сурет.
5-сурет. ... ... Data Controls ... қабаттамасында Borland фирмасымен құрылған Borland Database Engine атты технология бойынша мәліметтер ... ... ... беретін компоненттер орналасқан. Бірақ, бұл технология өте ескірген. Соған қарамастан ол Paradox, dBase ескірген мәліметтер қоры түрлерімен жақсы жұмыс істейді. ... ... ... BDE ... Borland фирмасының мәліметтерге қатынаудың жаңа технологиясы. Ол үлкен иілгіштік қасиетімен ерекшеленеді және мәліметтер ... ... ... серверлік қосымшаларды бағдарламалау үшін ыңғайлы. Бұл қабаттамадағы компоненттерді серверлік технология бойынша құрылған Oracle, MySQL сияқты МҚ-мен ... ... үшін ... ... ... ... ... DBExpress қабаттамасы
ADO(Active Data Objects)- Microsoft корпорациясымен құрылған мәліметтерге қатынау технологиясы. Кітапханасы өте жақсы және бұл технологияны Ms Access ... Ms SQL Server - ... ... ... жасағанда қолданған дұрыс (тек ODBC арқылыжұмыс жасайтын МҚ-мен де қолдануға болады). 8-сурет.
8-сурет. Құрауыштар палитрасынң АDО ... ... ... ... DАО арнайы баптауы арқылы жүреді. Ол компьютерге Office бағдарламасымен бірге немесе жеке орнатылуы мүмкін. Егер бағдарлама ... ... ... ... онда сол ... DАО ... қамтамасыз ету керек.
Delphi ортасында МҚ-мен жұмыс жасауға арналған негізгі компоненттер:
1 ADOConnection компоненті.
2 Мәліметтер қорына қосылу ... ... ... компоненті.
4 TDataSource компоненті.
5 DBGrid компоненті.
Delphi-де МҚ-мен жұмыс жасауға арналған бірнеше компоненттер жиынтығы бар. Бұл ... ... ... себебі олардың барлығы мәліметтерге қатынаудың әр түрлі технологияларын қолданады және олар ... ... ... да ...
* - ... жоба ... ADO компоненттер палитрасынан формаға ADOConnection компонентін орналастырыңыз. Енді сервермен байланыстыруды жүзеге асырамыз. Ол Connection String қасиетінде жазылады. Ол үшін ... String ... екі рет ... ... ... ... ... 9-сурет.
9-cурет. Қорға қосылуды жүзеге асыратын терезе
Мұнда таңдау жасауымыз керек:
1. Арнайы файл қолдану (Use Data Line File);
2. Қосылау жолын қолдану (Use ... ... ... ... ... олай болса, қосылу жолын құрайық. Build батырмасына шертсек төмендегі суреттегі терезе пайда ... ... ... жолын құрушы терезе
Provider қабаттамасында барлық қатынауға болатын АВО драйверлер орналасқан. Егер қандайда бір ... жоқ ... ... ... ... драйверін таңдауға болады. Бұл драйвер мәліметтер қорына ОВВС драйвер арқылы қатынауға мүмкіндік береді. Бұл жағдайымызда Microsoft lef OLE SB Provider ... ... ... бұл ... MS office - мен бірге компьютерге орнатылады, Windows ... ... ... ... бұл ... ... бойынша орнатылады. Біздің машинада бұл драйвердің екі ... да ... ... біз ... ... ... драйверін таңдаймыз. Осыдан соң Next батырмасына шертіп немесе Connection қабаттамасына өтеміз. ... ... түрі ... ... байланысты. Біздің жағдайымызда ол төмендегідей түрде болады. 11-сурет.
11-сурет. Connection ... үш ... ... ... ... ... қоры ... жолды көрсетеміз. Егер мәліметтер қоры жүктеуіш файл орналасқан директорияда орналасса, онда мәліметтер қоры жолын көрсету қажет ... ... қор ... мен жүктеуіш файлдарды бір директорияда сақтаған дұрыс.
Бұдан басқа да төмендегідей өрістерді ... ... ... (Uses name), өзгеріссіз қалтыруға болады, егер MS Access-те мәліметтер қорын құру кезінде басқа ат берілмесе;
* ... ... - Егер ... ... бар ... онда оны көрсету керек;
* Бос пароль (Blank password) - пароль қажет емес болса, онда галочка ... ... ... ... беру (Allow saving ... Егер ... галочка қойсақ, онда парольді сақтауға болады.
Мәліметтер қорын таңдап болғаннан кейін байланысты тестілеу үшін Проверка Выпалнения батырмасына басамыз. ... ... ... ... ... ... жабу үшін ОК батырмасын шертеміз.
АВО Connection компонентінің Login Promft қасиетінің мәнін False етіп орнатамыз. Ол не үшін ... Ол ... ... ... ... ... - ... парольді енгізе бермес үшін.
Енді Connected = True - мәліметтер қорымен байланыс орнату үшін.
Осымен, ... ... ... Енді ... ... жасауымыз керек. Ол үшін формаға ABOTable компонентін орналастырып, Name қасиетіне ВоокName деп береміз.
* -TADOTable
Бұл компонентің де ConnectionSfring ... бар, оны да ... да ... ... ... ... ... компоненті бар. BookName компонентінің Connection қасиетінен ... ... ... екі ... ... Енді ... ... керекті кестенің атын (Справочник) таңдаймыз. Кесте мен байланыстар көрсетілген, енді қосылуға болады. Ол үшін Active ... ... ... үшін ... ... ... DataSource компонентін формаға орналастырамыз. Бұл компонент қай кестені бейнелеу керектігін көрсету керек. DataSet қасиетіндегі тізімнен BoorTable ... ... ... - тор, ... ... ... ... Бұл компонентте кестеміздің жолдарын құруға, жоюға және редакциялауға болады.
Соңғы кезең - тор компонетті мәліметтерді бейнелеу ... ... ... ... дайын. Бірде-бір бағдарлама кодын жазбастан МҚ-мен жұмыс жасауға арналған қолданба құрылды.
Кестені көрсетудің ең оңай әдісі DBGrid компонентін орнату. Ол ... ... ... ... ... ... ... біздің кестемізде жолдарды қосуға, жоюға және редактірлеуге ... ... ... ең ... ... - тор ... мен кестені көрсету компонентін байланыстыру. DBGrid копонентінің DataSourse ... ... деп ... ... ... қолданба дайын. Бірде-бір бағдарлама кодын жазбастан МҚ-мен жұмыс жасауға арналған қолданба ... ... ... қасиеттері мен әдістері
TADOTable компонентінің негізгі қасиеттері
TADOTable - компаненті көптеген ... ие. ... ... ... ... ... ... қысқаша тоқталып кетейік. Қайсібірімен тәжірибелік жұмыста танысамыз, қайсыбірі қосымша ... ... ... - егер ... True тең ... онда кестені редактірлеуге болмайды. Бұл қасиетті мәліметтерін өзгертуге болмайтын ... ... ... ... - бұл ... кестеге қатынау жолын көрсетеді. Егер бұл параметрдің мәні ... тең ... онда ... аты бойынша тура қатынау орындалады. Егер False болса, онда мәліметтер ... ... SQL ... ... Бұл ... ... ... False мәніне тең болады.
TablName - мәліметтерін өңдегіміз келетін кесте аты.
CacheSize - кэш жадысының көлемі. Егер осында 50 ... ... онда ... ... ... кезде компонент алғашқы 50 жолды таңдайды және оларды жергілікті жадыға орналастырады. Бұл ... ... ... ... - бұл қасиет ReadOnly қасиетіне ұқсас және кестені ... ... ... - ... ... ... күту. Компонент команданы мәліметтер қорына бағыттаса, онда ол күту ... іске ... ... ... ... ... қате болса) қате туралы хабарлама шығады.
Connection - қосылу орындалатын, TADOConnection компаненті көрсетіледі.
ConnectionString - мәліметтер ... ... ... - ... ... ... ағымды позицияны көрсететін курсордың орналасуы. Курсор серверде немесе клиент машинасында ... ... - ... ... - кестенің фильтрлі болуын анықтайды. Егер мінң false болса, онда фильтр жолы ... ... - ... ... ... Индекс мәліметтерді сорттау үшін немесе кестелерді байланыстыру үшін қолданылады.
RecNo - ағымдағы белгіленген жолдың ... - ... ... ... - ... ... ... жол. Мысалы, өрісін сорттау үшін ADOQuery1.Sort:=' Телефон ASC' жолын жазу керек. ASC ... өсу ... ... Ал DASC ... кему ... ... - егер бұл қасиетке true қойсақ, онда кесте ... - ... ... ... өріс сақталады.
AutoCalcFields - егер бұл қасиетке true қойсақ, онда өрісті автоматты түрде санайды.
Bof - бұл ... әсер ... ... ... егер ол true болса, онда біз файлдың басында боламыз.
Bookmark - ... ... ... орналасады.
Eof - бұл қасиетке әсер етуге болмайды, ... егер ол true ... онда біз ... ... ... - бұл жерде кестедегі өріс саны ... - осы өріс ... өріс ... ... ... Мысалы, егер 4 өрісте қандай мән сақталғанын білу керек болса мына жолды жазу ... ... ... AsString ... ... ... жол түрінде алу керек екенін айтады. Ол ... ... оны ... ... ... ... ... кітаптан мен өріске атауы арқылы қатынаймын.
FieldValues - бұл қасиеттің көмегімен кез келген көрсетілген өрістің мәніне оңай ... ... ... атауын тік жақшаға алып жазу керек. Мысалы, Table1. FieldValues[`Телефон']:='3346598';
FilterOption - ... ... ... ... ... көрсетуге болады:
* foCaseInsensitive - фильтр регистрге ... ... - егер осы ... ... онда ... ... тура көшірмесімен салыстыру жүргізіледі. Егер параметр көрсетілмесе, онда фильтр оның тура көшірмесі болмайтын фильтрдің мәні бар ... ... ... ... -дан ... ... ... керек болса, онда фильтрге -дан басталатын барлық сөздер түседі. (самолёт, самокат).
Modified - егер бұл қасиет true ... онда ... ... ... ... ... - бұл әдіс ... дұрыстығын тексереді. Жалғыз параметр ретінде қабаттамаға TBookmark типті көрсету керек және ол егер нақты болса, онда шешімі true болады.
CancelUpdates - кэш ... ... ... ... - екі қабаттаманың салыстырылуы. Әдісте TBookmark типті екі параметр бар. Бұл екі ... ... Егер ... тең ... онда ... ... тең. Егер ... екіншісінен кем болса, онда шешімі (-1)-ге тең. Егер біріншісі ... ... ... онда ... 1-ге тең.
DeleteRecords - жазбаны өшіру. ... қай ... ... ... бір ... бар. ... ... параметр ретінде көрсетуге болады:
* arCurrent тек ағымды жазбаны өшіру.
* arFiltered орындалған фильтрдегі қанағаттандырған жазбаны өшіру.
* arAll барлық жазба.
* arAllChapters ADO ... ... ... ... - ... ... жаңа жазба қосу.
Cancel - егер өзгеріс Post ... ... ... ... ... ... тоқтату.
Close - кестені жабу.
Delete - ағымдағы жолды өшіру.
Edit - ... ... ... ... ... өрістің мәнін өзгертуге болады.
FieldByName - өрісті атауы бойынша іздеу. Жалғыз параметр ретінде өрістің атауын жол ... ... ... және ... ТField ... ... ... сілтеме аламыз.
First - кестенің бірінші жолына өту.
Insert - кестеге жаңа жол қосу.
IsEmpty - егер әдіс true ... онда ... ... болмайды.
Last - кестенің соңғы жолына өту.
Next - келесі жазбаға ... - ... ... ... - ... ... жазбаға жылжу.
Refresh - мәліметтер туралы ақпаратты жаңарту.
UpdateRecord - ағымды жазбаны жаңарту.
DELPHI ортасында мәліметтер қорымен жұмыс істейтін программаларды ... BDE (Borland Database Engine) ... жиі ... Бұл механизм мәліметтерді өңдеу үшін ObjectPascal тілінде ... ... ... қорының архитектурасынан тәуелсіз орындай алады. Мәліметтер қоры файл-серверлік, клиент-серверлік архитектураның қайсысында құрылса да өңдеуге бірдей дәрежеде ... ... Бұл ... ... ... мен ... қоры ... байланыс орнатады.
2.2 DELPHI ортасында мәліметтер қорын құрудың архитектурасы
Қолданылатын мәліметтер қоры бір немесе бірнеше кестелерден тұрады. Келесі қадамда ... бір МҚБЖ мен ... ... ... ... керек. Ол үшін көбіне локальды МҚБЖ алынады (Мысалы: Paradox7). ... ... жеке ... ... ... ... Қапшық атауын деп аталатын бүркеншік атаумен беруге де болады. Алиас қапшық орналасқан жолдың жазылуын, ізделу уақытын қысқартады.
Мысалы: Firma1 ... оның ... Firma1 ... ... құру ... ... ... мәзірдің TOOLS - DATABASEDESKTOP командасын орындаймын.
2) Пайда болған терезеде TOOLS - ALIAS MANAGER - NEW ... ... ... ... ... ... мәліметтер қорының атауы мен қапшық атауы бірдей бола береді, сондықтан Firma1 деп ... Осы ... ... типі ... ... - STANDART деп ... Осы ... BROWSE батырмасын басып құрылған қапшық жолын көрсетіп (C:\ProgramFiles\Borland\Delphi\Project\Firma1) сосын ОК батырмасын басамын.
5) Алиасты BDE-ге жіберу керек пе? Сұрағына ИӘ деп ... ... ... ... File - New - Table ... орындаймын.
2) Кесте форматын таңдау үшін TableType жолында Paradox7 дегенді көрсетіп OK батырмасын басамын.
3) Келесі терезеде кестенің құрылымын анықтаймын. Кестенің ... ... ... өріс ... (FieldName), типтерін (Type), өріс жазуларының ұзындықтарын (Size), кілттік ... (Key) ... ... Бұл ... кесте өрістерінің атаулары латын әріптерімен теріледі. Ал өріс типтері келесідей мәндер қабылдайды:
* Alpha - ... ... ... 255 ... ... Number - нақты тип, -10307 нен +10308 ... $(Money) - ... тип, ... тип ... Short - ... бүтін тип, -32768 ден +32767 дейін
* LongInteger - ұзақбүтін тип, -2147483648 ден +2147483647 дейін.
* #(BCD) - ... ... ... ... Date - дата ... Time - уақыт типі.
* @(Timestamp) - дата және ... ... Memo - ұзақ ... тип, ... 255 ... ... Formatted Memo - форматталған мәтіндік тип (қаріп - ... ... ... ... ... Graphic - ... тип.
* OLE (Object Linking and Embedding) - осы технологияны ұстанатын ақпаратар типі.
* Logical - ... ... ... - ... ... түрде мәні 1-ге өсіп отырады.
* Binary - еркін ұзындықтағы екілік деректер типі.
Кілттік өрістің атауы тізімде бірінші орналасып ... ID ... ... де Key ... ... ... Осы терезеде өрістердің қасиеттері көрсетіледі:
1. Required Field - міндетті ... ... Minimum Value - ... мәні (сандық әрістер үшін).
3. Maximum Value - максималды мәні (сандық әрістер үшін).
4. Default Value - ... ... атап ... ... ... мән.
5. Picture - енгізу маскасы.
5)Кестені сақтау үшін Save As батырмасын басып ... ... файл ... ... ... ... ... (мысалы Firma1) көрсетеміз де сақтаймыз.
Мәліметтер қоры кестесімен жұмыс
DataAccess компоненттер панелінен Ttable компонентін қалыпқа орналастырамыз. Осы объектіні белгілеп Object Inspector терезесінде ... ... ...
1) ... қорының атауы DatabaseName жолында жазылады (Мысалы MyBase).
2) Ttable ... ... ... ... ... TableName жолында жазылады (Мысалы: Client).
3) Осы кестеге ... ... ... ... болса Active жолында True деп жазамын.
Осы операциялардан кейін қалыпқа орнатылған ... ... ... қоры ... ... ... Бірақ байланысты бірден тура осылай орнатпай, аралық деңгейдегі деректер көзі деп аталатын TdataSource ... де ... ... ... ... көзі ... модулінде орналастырылғаннан кейін белгілі бір кестемен DataSet қасиеті арқылы байланысады.
Мәліметтерді өңдеуге қолданылатын компоненттер
1) Деректер кестесі деп аталатын TDGrid компоненті
Мәліметтер қоры ... ... ... ... жаңа жазу қосу ... болса ол үшін программалық код жазудың қажеті жоқ, қалыпқа DataControls (мәліметтердібасқару элементтері) деп ... ... ... TDGrid ... ... ... қасиетінде қажетті деректер көзін көрсету керек.
2) Навигатор компоненті TDBNavigator
Бұл компонент кестенің жазуларын навигациялау үшін қолданылады.
Навигация жазу бойымен ... ... ... Бұл ... 10 ... тұрады:
1. First - бірінші жазуға ... Prior - ... ... ... Next - ... ... жылжу
4. Last - соңғы жазуға жылжу
5. Insert - ... ... жазу ... жаңа жазу ... Delete - ... ... өшіру, егер Confirm Delete қасиетін True деп қойса өшіруді орындауды құптау хабарламасы шығады.
7. Edit - ... ... ... Post - ... енгізілген өзгертулерді сақтау
9. Cansel - енгізілген өзгертулерді сақтамау
10. Refresh - ... ... ... ... оқып ... ... ... Деректер тақырыбы (надпись) компоненті TDBText:
Ұзақ мәтін сақталған өріс жазуларын көрсету, ... үшін ... Tlabel ... ұқсас. DataSource қасиетінде деректер көзі көрсетіледі, DataField қасиетінде қолданылатын өріс көрсетіледі.
4) Жөндеу өрісі компоненті TDBEdit:
Ағымдағы жазуды өзгерту, көрсету үшін ... ... ... ұқсас. Қосымша қасиеті ReadOnly қасиетін True десе кестенің жазулары өзгертуді қабылдамайды.
5) Бейне компоненті TDBImage:
Мәліметтер қорында сақталған бейнелерді, суреттерді экранға ... ... Егер ... ... True десе ... ... автоматты түрде экранда көрінеді. Егер ол қасиет көрсетілмеген ... LoadMemo ... ... арқылы орындауға болады. Бейнені өріске қою, көбейту, т.б. ... Picture ... ... ... ... қолдану компоненті TDBComboBox:
Бұл компонент ашылған тізімнен деректі таңдау, қолдануды орындайды. ... ... ... ... ... ... ... жылжу, немесе тізімде жоқ элементті енгізуге мүмкіндік ... ComboBox ... ... тек ... ... Style ... TcomboBoxStyle арқылы тізімге енетін элементтердің бейнелену стилі көрсетіледі.
7) Деректер жалаушасы (флажок) компоненті TDBCheckBox:
Бұл компонент көмегімен екі жағдайдың бірін ... ... ... ... ... ... логикалық мән қабылдайды. Өрістің қандай жағдайда тұрғанын және оның мәнін өзгертуге көмектеседі.
8) Мәліметтерді топтап ауыстырып-қосу (группа переключателей) компоненті TDB-RadioGroup:
Бұл компонент ... ... ... ... ... ... ... орындайды. Әр мәнге ауыстырып қосу тобының біреуін сәйкестендіруге болады. ... қосу ... ... Items қасиетіне енгізіледі, оның типі Tstrings болады. Тізімге сәйкес мәндер Values ... ... типі String ... ... құру ... ... және ... пернелермен безендіру, кесте атрибуттарына рұқсат алу. Дельфи программасында сұраныс құру ... ... ... 1. Қосымша 1.
Сұраныстар көмегімен деректерді басқару
Сұраныстағы жазуларды тек қана DBGRID-қа емес ... да ... ... көруге болады. Мысал 2. Қосымша 2.
Есептер. Оларды құру және қолдану
Есеп - ... ... ... ... ... ... ... береді. Ол нәтижені бірден принтерге жіберуге болады. Qreport (Есеп) панелінен TquickRep компонентін құру осы ... ... Qreport ... басқа да компоненттері есептің қажетті элементтерін көрсетуге көмектеседі. Әр ... Band деп ... ... ... ... ... ... компоненттер қолданылады:
Есеп жолағы компоненті TQRBand: Есепте белгілі бір элементтерді орналастыру, топтау бейнелеуін көрсетеді. TquickRep бейнелеуді көрнекі ... ... ... ... ... Tlabel ... ... Есепте қажетінше мәтін жазуға көмектеседі.
Шығару өрісі компоненті TQRDBText: Деректер жиынынан өріс мәндерін шығару үшін қолданылады. Деректер ... DataSet ... ... Ал ... ... бір өріс ... ... көрсетіледі. Компонент орналасқан жолақ мәні BandType - rbDetail ... ... BandType ... одан ... да ... бар: ... - есеп тақырыбы
RbPageHeader - жоғарғы колонтитул
RbDetail - жазу ... - ... ... - есеп қортындысы
RbColumnHeader - баған тақырыбы
RbGroupFooter - бөлім тақырыбы
RbGroupHeader - бөлім қортындысы
Алдын ала ... ... ... Құрылған есепті баспаға шығармай тұрып алдын ала қарауға көмектеседі. Ол үшін OnPreview оқиғасына Preview әдісін шақырады. Есеп ... ... ... ... 3: Қосымша 3.
Жалпы есеп құру. Мысалмен қарастырайық: Байланыстырылған , , кестелерін ... 4. ... 4.
+ ... - ... ... ... ... басқару
Бұл сервер екі режимде іске қосылады: қолмен және автоматты түрде. Сонымен қатар, WindowsNT ОЖ-де екі ... іске ... ... ... ... ... ... әрқашан қосымша түрінде қосылады).
InterBase - тің құрамында оның іске ... ... мен ... ... ... Manager деп ... ... бар. Оны InterBase папкасындағы InterBase Server Manager командасын таңдау арқылы ... Ол ... ... ... іске қосу ... ... ... StartUp Mode бөлігінде екі ауыстырып қосқыш: Automatic (автоматты түрде) және Manual ... ... бар. ... ... жағында Status облысы бар. Онда сервердің жағдайы көрсетіледі: The ... Server is ... Running - ... ... істеп тұрғандығын білдіреді, Stop - пернесі серверді тоқтату, егер оны ... ... Start ... ... яғни ... тоқтаған соң қайта қосу пернесі. Change пернесі - жағдайды өзгерту. Осы терезенің ең астында Run the ... server as a service on ... ... бар, ол ... ... түрінде қосылады. Windows95/98-де InterBase сервер жұмыс істеп тұрғанда тапсырмалар тақтасындағы оң жақ бұрышта белгісі көрініп тұрады. ... ол ... ... іске ... белгі көрінеді де, ал қызмет түрінде іске қосылса, онда оның жұмыс істеп тұрғанын білу үшін тапсырмалар ... ... оң жақ ... ... ... ... ... шығарып, Процесстер бөлігінен ibguard.exe немесе ibserver.exe файлдарының бар екекндігін тексеру керек. Егер ол болмаса, онда сервер орнатылмағандығын білдіреді.
Серверде тіркелу
Сервердің ... ... ... онда ... үшін: ПУСК-ПРОГРАММЫ-InterBase - IBConsole командаларын орындау керек. ... - ... ... енгізілген, сервердің баптаулары-на қажетті барлық амалдар, серверде МҚ-н құру және администрациялау, SQL - ... ... ... ... іске қосылады.
Оның терезесі келесі компоненттерден тұрады:
- Мәзір - ... ... ... бар
- Құралдар тақтасы - мәзір командаларын жылдам орындаушы құралдар
- Бұтақтар терезесі - серверде ... ... мен МҚ ... бейнелейді
- Жұмыс терезесі - сол жақ бөліктегі бұтақтар туралы толық ақпарат береді. Онда басқа да осы объектілерге амалдар ... ... ... жолы - қай ... ... ... ... ақпарат көрсетіледі.
IBConsole программасы сервермен жұмыс істеуі үшін оны тіркеу қажет. Ол үшін ... ... Server - ... ... терезе ашылып, онда тіркелу диалогы ашылады.Терезенің Server Information бөлігінде LocalServer - локальды сервер, Remote Server - ... ... құру ... бар. ... ... керек, мысалы бізге локальды серверде тіркелу керек, сол үшін ... - ді ... ... Login ... ... UserName - ... атауы SYSDBA деп (Серверде жаңа қолданушы міндетті түрде осы атаумен тіркеледі), Password - ... деп ... ... етіп беруге де болады) берілуі керек. Тіркеліп болған соң , жаңа ... ... ... бастауға болады. Ол үшін терезенің жоғарғы мәзірінен Server - User Security ... ... ... ... NEW пернесін басу керек. Осы терезенің Required Information бөлігіндегіUser Name STUDENT деп ... Password және Confirm Password ... жаңа ... ... керек. Сосын Apply пернесін басу арқылы сақтап, Close пернесімен терезені жабамыз.
Терезенің жұмыс облысында серверде пайда болған қолданушы туралы ақпарат ... ... ... тіркелген барлық қолданушылар ондағы МҚ-на рұқсат ала алады, ... ... ... ... алу ... ... өздері бөлек қорғалып тұрады, оларға басқаша рұқсат алу керек.
Мәліметтер қорын серверде құру
InterBase-те мәліметтер қоры файл ... ... типі .gdb ... МҚ-н құру үшін ... ... DataBase - Create DataBase ... орындайды. Ашылған терезеде:
1. Alias - мысалы student - ... қоры ... ... ... Files ... ... МҚ-ң қай жерде сақталатын жолы және неше беттен (мысалы:230) тұратыны көрсетілуі ... ... ... деп ... d: ... ib - ... алдын ала құрылған болуы керек, онда құрылып, сақталатын файл атауы student.gdb болады.
3. PageSize - әр беттің ... 4096 деп ... оны ... болады.
4. Default chatacter set - ... қай ... ... ... ... WIN 1251 - ... білдіреді.
5. SQL Dialect - 1 деп көрсетіп OK-ді ... Егер ... ... онда IBConsole жаңа МҚ-н құрады.
Құрылған МҚ-на қосылу үшін IBConsole ... МҚ ... екі рет ... ... керек. Сонда МҚ туралы метадеректер шығады: Domains, Tables, Views, Stored Procedures, ExternalFunctions, Generators, Exceptions, ... ... ... ... SQL - ... жұмыс істеуге болады. Ол үшін Tools - Interactive SQL командасын орындайды, шыққан терезенің ... ... ... ... ... астыңғы бөлігінде оның нәтижесі көрінеді.
Жаңадан кестесін құрайық: жеке ... ... ... ... ... ... түсу ... атрибуттары анықталсын. Атрибуттардың типтерін көрсету керек. Кейбір атрибуттар бос мән қабылдаса NULL, әйтпесе Not NULL деп ... ... ... ірі ... қоры құрылса, онда өте көп кесте болатыны белгілі, атрибаттардың мінездемелері басқа да ... ... ... оны әр ... ... сайын қайталап көрсеткенше, қорда бір атаумен анықтап қойған дұрыс, оны domain дейді.
Тегі туралы бағанға домен құру ... Domain fio Char(20) not Null деп ... ... үшін Query - Execute командасын орындау керек. Сонда Domains метадеректер тізімінде fio домені пайда болады.
Енді осы ... ... ... ... DOMAIN ... Drop, Alter ... ... командаларды SQL-дің DDL-типті командалары дейді. Олар деректерді анықтау командалары болып табылады. Бұл командалармен құрылатын ... ... деп ... ... ... ... транзакция түрінде іске асады. Транзакцияның 4 қасиеті бар:
1. Атомарлық - принципі сияқты, орындауға ... ... ... ... ... ... - ... МҚ-н бір жағдайдан толық 2-ші жағдайға көшіреді. Ол МҚ логикасымен, бизнес-ережелермен ... ол ... ... іске ... ... - ... басқа транзакцияларды көрмеуі керек.
4. Әрекеттілік - транзакция бекіткен өзгерістер міндетті ... күш алуы ... ... деп ... егер ... ... бекіту бар болса (оны commit дейді)Оған дейін оның нәтижесі қолданушыларға көрінбейді. Бекітілмеген транзакция активті транзакция деп ... ... ... ... ... ... үшін commit деп аталатын арнаулы сұраныс жіберіледі. Егер әр сұраныс ... ... ... ... ... ... ... режимін қою керек. Ол режимнің іске қосылып тұрғаны сұраныс терезесінің жағдай жолында Auto DDL On ... ... ... Егер ол ... онда Edit - SQLOptions - AutoCommit DDL=True командасын орындап, Apply пернесін ... ... ... ... ... ... теруге де болады, бірақ құрылатын сұраныстар өте көп болған соң оны теріп отыру тиімсіз. Сондықтан DDL - ... бір ... ... ... ... анықтау файлы деп атайды, оның ішінде сақталған ... ... ... ... Әр сценарий МҚ-на қосылудан басталуы керек:
Connect `d:\ib\student.gdb'
User `Student' password `555'
DDL - сұраныстарды блокнотта жазып, ... ... ... .sql деп ... ... `d:\ib\student.gdb';
User `Student' password `555';
Create Domain n_bilet integer not null;
Create Domain n_adres char(20) not null;
Create Domain n_sempol char(10) not ... Domain n_Datar Date not ... ... ... соң сақтау кезінде файл атауын "domain.sql" деп беруге болады. Ол міндетті түрде тырнақшаға алынуы керек. Оны орындау үшін Query - Load script ... Query - Execute ... ... ... ... белгілі болған соң кестені құру этабына өтуге болады. Ол үшін ISQL ... мына ... ... TABLE Student1 ... n_bilet, ... ... ... n_Datar,
Primary key (Bilet)
)
Орындауға беру үшін Query - Execute командаларын орындау керек.
Егер барлық амалдар ... ... онда STUDENT ... МҚ-ң ... student1 кестесі құрылады.
Оны тексеру үшін IBConsole терезесінде Tables қатпарын таңдау керек, сонда тізімде кесте ... ... оның ... көру үшін DataBase - View Metadata ... орындайды.
Индекс құру
Create Index индекстік файл атауы on кесте атауы (атрибут).
Create Index stud on student(fio) - ... ... fio ... stud ... ... файл ... Index stud1 on student(datar) - көрсетілген атрибут datar бойынша stud1 деген индекстік файл ... ... ... ақпарат алу үшін:
- IBConsole терезесінде Tables қатпарынан Tutorial МҚ-н таңдау ... ... ... оң жақ ... student ... ... Кестені белгілеп, тышқанның оң жағын басып, Қасиеттер Properties командасын орындау керек. Properties for student ... ... Онда ... stud және stud1 ... ... ... тұрады. Сонымен қатар тізімде RDB$Primary1 индексі бар екекндігі көрінеді. Оны алғашқы кілт үшін сервер ... және ... ... Unique ... беріледі.
Кестеге мәліметтер енгізу
ISQL - сұраныстар терезесінде мына команданы ... ... Into ... ... ... ... Values ... мәндері)
Бұл команданы орындамас бұрын символдарды жазу үшін кириллицаның орнатылуын қадағалау ... Ол үшін Edit/ Options ... ... егер win1251 ... болса, кестедегі Character Set жолында win1251 мәні көрініп тұруы керек. Егер бұл мән қойылмаған болса, онда win1251 ... ... Apply ... басу ... ISQL ... арқылы орыс алфавиті енгізіледі.
Insert Into student1 (bilet, fio, datar, adr, sempol) Values (101, ... ... ... ... Егер ... символдар оқылмай тұрса, онда Edit - Font - Набор символов тізімінде - ... деп ... ... ... ... үшін Select * from student ... орындап, нәтижені көруге болады. Сонда Data қатпарында кестеге мәндердің ... ... ... ... ... үшін Commit ... беру керек. Осылайша барлық жазуларды кестеге енгізуге болады. RollBack командадан бас тартуды білдіреді.
Сұраныстан шығу ... ... - Close ... ... ... хабарламаға Yes деп жауап береді, егер соңғы өзгерістерді сақтау керек болса..
IBConsole терезесінен шығу үшін Console - Exit ... ... ... ... - ... тіліне аударғанда құрылымдалған сұраныстар тілі деп аударылады. SQL сұраныстар көмегімен реляциялық мәліметтер қорын құруға және олармен ... ... ... Егер ... ... ... жасағыңыз келсе, онда бұл стандарт тілдің қыр-сырын жақсы меңгеруіңіз керек.
SQL Америкалық Ұлттық Стандарттар Институты және Халықаралық стандарттау ұйымымен (ISO) ... ... ... ... ... қорын өндірушілер бұл тілге өзгерістер мен қосымшалар енгізуде. Бұл өзгерістер айтарлықтай көп емес, сондықтан тілдің құрылымы стандартқа сай болып қалуда.
Реляциялық ... қоры ... не? Бұл ... ... ... өрісі қолданылатын және әрбір жол мәліметтерді сақтайтын кесте. ... ... бір ... өріс ... ... Ол ... жолды идентифицирлеуі керек. Бұл өріс кілттік деп аталады. Бұл өрістер кестелерді байланыстыру үшін немесе әрбір жазбаның дұрыстығын қамтамасыз ету үшін өте жиі ... ... ... ... да ... ... болуы міндетті. Телефонның мәліметтер қорын жазамыз деп қарастырайық. Бізде қанша ... ... ... ... ... сол кезде бізге кілт көмектеседі. Кілт ретінде сандық типті пайдаланған дұрыс және егер мәліметтер қоры рұқсат етсе, онда ... ... ... сан) ... болғаны дұрыс.
Мәліметтер қорындағы бағандар да уникалды болуы тиіс, бірақ сандық болуы міндетті емес. ... ... ... да өз ... тек уникалды және өзіңізге түсінікті болса болды.
SQL екі типті: интерактивті және енгізілген болып бөлінеді. Біріншісі - жеке тіл, ол ... өзі ... және ... ... тез ... ... ... - бұл SQL тілі басқаға енгізілген болады. ... С++ ... ... SQL ... ... ал ... қателіктер мен қосымшалар кездеседі. Мысалы, стандартты SQL-де екі типті мәліметтер ажыратылады: жолдар мен сандар, бірақ кейбір өндірушілер өздерінің ... ... (Date, Time, Binary және т.б) ... SQL-де екі ... ... бүтін (Integer немесе Int) және бөлшек (Decimal немесе Dec). Жолға 254 символға дейін жазуға болады.
SQL туралы анық ... ... ...

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 73 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кристаллдағы жүйелер. Жобалау және дамыту106 бет
СБЖ трактісін жобалау16 бет
Құрылымдық кәбілдік жүйесін жобалау принцинтеріне шолу және талдау жасау33 бет
Мәліметтердің өзара байланысы мен информациялық қарым-қатынасы.43 бет
Алгебра және математикалық анализ бастамалары3 бет
Тәрбие беру4 бет
1 Стресс,анықтамасы,жіктелуі,себебі. 2 Домбығу немесе ісіну18 бет
HTML тілінде телефон анықтамасын құру35 бет
Азаматтар өтініштерімен жұмыс азаматтар өтініштерінің түрлері анықтамасы, азаматтардың хаттарын, өтініштерін және шағымдарын қарау жөніндегі құжаттармен жұмыс істеу30 бет
Арифметикалық прогрессияның анықтамасы4 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь