Қоймадағы тауарлы материалдык құндылықтарды есепке алу негізі

Кіріспе 3

ҚОЙМАДАҒЫ ТАУАРЛЫ МАТЕРИАЛДЫК ҚҰНДЫЛЫҚТАРДЫ ЕСЕПКЕ АЛУ НЕГІЗІ
Тауарлы материалды жіктеу және оларды есептеуді ұйымдастыру 6
Қоймадағы тауарлы материалдык құндылықтарды бағалаудың негізгі алғы шарты 9
Тауарлы материалдык құндылықтардың қоймадағы есебі
13
ИНФОРМАЦИЯЛЫҚ ЖҮЙЕ НЕГІЗІ. МӘЛІМЕТТЕР ҚОРЫ ТҰРАЛЫ ТҮСІНІК
Ақпараттық жүйе және оның жіктелуі 16
Мәлiметтер қоры туралы жалпы түсінік 16
Мәліметтер қоры концепциясының эволюциясы 19
Мәліметтер қорын ұйымдастыруға қойылатын талаптар 24
Мәліметтерді ұсыну модельдері 28
Мәліметтер қорын қалыптастыру
39
КӘСІПОРЫН ШЫҒЫНДАРЫН ЕСЕПТЕУГЕ АРНАЛҒАН АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕНІ ЖЕТІЛДІРУ
Мәліметтер қорын құру 41
Кесте құру, сұраныс жасау, есеп беру 44
Мәліметтер қорымен жұмыс жүргізу ережесі 56
Ақпараттық жүйе модульдерінің программалары
59
Қорытынды 71
Пайдаланған әдебиеттер тізімі 73
Қазіргі нарықтық экономикаға түбегейлі көшу кезеңінде бухгалтерлік есепке жүктелетін міндеттер қай кездегіден болмасын күрделі, ауқымды болып отыр. Өйткені қазіргі қоғамдық дамудың жаңа кезеңінде өндірістік қор – жабдықтарының мемлекеттік меншіктен ұжымдық және жеке меншіктерге ауысты. Осыған орай қазіргі кезде мемлекет, субъекті және жеке тұлғалар арасындағы экономикалық және қоғамдық қарым – қатынастар саясаты жаңа сипат алды. Бұл бойынша еліміздегі халық шаруашылығының қай саласындағы субъектілер болмасын олардың өндірістік және қаржылық іс - әрекеті өз шығындарын өзі өтеу, өзін - өзі қаржыландыру қағидаларына негізделуі тиіс.
Бүгінде Қазақстан дамыған елдердің қолданып жүрген халықаралық бухгалтерлік есеп стандартына, заңдарын және икемді салық жүйесін толық пайдалануға талпыныс жасауда. Яғни, нарықтық қатынастарға, барлық меншік түрін дамытуға және шаруашылықты жүргізудің экономикалық әдістері мен тәсілдерін таңдауға шаруашылықты басқарудың тиімді механизімін жасауға біртіндеп қолайлы жағдай тауып келеді. Сонымен қатар, аталған құбылыстар бухгалтерлік есепке де, талдау жүйесіне де жаңаша талаптар қойып отыр. Нарық экономикасына көшу кезеңінде бухгалтерлік есеп барлық шаруашылық есебінің басты негізгі бөліктерінің бірі болып есептелінеді. Қандай да болмасын кәсіпорындар, ірілі-уақты шаруашылықтар мен мекемелер, ұйымдар, өнім өндіруші және қызмет көрсету орындарының барлығы да бухгалтерлік есебін, аудитін, талдауын жүргізуге міндетті.
1. Дж. Тельман, «Основы систем баз данных», Москва, Финансы и статистика, 1983 г.
2. Дейт К., «Введение в системы баз данных», Москва, «Hаука», 1980 г.
3. Когловский М.Р., «Технология баз данных на персональных ЭВМ», Москва, «Финансы и статистика», 1992 г.
4. Шумаков П. В. «Delphi 3.0 и создание баз данных». Москва 1997 г.
5. Джон Матчо, Дэвид Р.Фолкнер. «Delphi» - пер. с англ. - М.: Бином, 1995г.
6. A.M. Епанешников., «Программирование в среде Delphi 2.0»
7. Дж. Мартин., «Организация баз данных в вычислительных системах» М.: Мир 1978г.
8. С.М. Диго «Проектирование и использования баз данных». Москва: Финансы и статистика 1995.
9. Горев А., Ахаян Р., Макашарипов С. «Эффективная работа с СУБД». СПб.: Питер, 1997. - 704 с., ил.
10. Атре Ш. Структурный подход к организации баз данных. – М.: Финансы и статистика, 1983. – 320 с.
11. Бойко В.В., Савинков В.М. Проектирование баз данных информационных систем. – М.: Финансы и статистика, 1989. – 351 с.
12. Джексон Г. Проектирование реляционных баз данных для использования с микроЭВМ. - М.: Мир, 1991. – 252 с.
13. Кириллов В.В. Структуризованный язык запросов (SQL). – СПб.: ИТМО, 1994. – 80 с.
14. Мейер М. Теория реляционных баз данных. – М.: Мир, 1987. – 608 с.
15. Тиори Т., Фрай Дж. Проектирование структур баз данных. В 2 кн., – М.: Мир, 1985. Кн. 1. – 287 с.: Кн. 2. – 320 с.
16. Цикритизис Д., Лоховски Ф. Модели данных. – М.: Финансы и статистика, 1985. – 344 с.
17. Paradox for Windows: Практическое руководство. Под редакцией Оспищева Д. А. Издательство АОЗ «Алевар», 1993.
18. Брябрин В.М., «Программное обеспечение персональных ЭВМ», Москва, «Hаука», 1989 г.
19. Шафрин Ю.А. «Основы компьютерной технологии». М., 1998
20. «Кибернетические диалоговые системы», И.П.Кузнецов.
21. «Рекоммендации по общепользовательскому интерфейсу», Microsoft, редакция 1995г.
22. Золотова С.И. Практикум по Access . М.: Финансы и статистика.
23. Бекаревич Ю.Б., Пушкина Н.В., СУБД Access для Windows 95 в примерах, 1997
24. Острейковского В.А., Лабораторная практикум по информатике
25. Указ Президента РК «О бухгалтерском учете», имеющий силу закона, от 26.12.1995, №2732.
26. Стандарт бухгалтерского учета – Алматы: LЕМ,1998.
27. Кодекс РК «О налогах и других платежах в бюджет» по состоянию 1 қаңтар 2004ж.
28. Горшко Е., ленгвист Р. Калькулирование себестоимости на предприятии// Транзитная экономика, 1999,- №1
29. Дюйсембайнв К.Ш. Аудит и Анализ финансовой отчетности. – А., Қаржы – қаражат, 1998.
30. КеулімжановК.К. Тулешова Г.К. Бизнес класс, 2003,№6
31. Назарова В.Л. /Калькулирование себестоимости/ Управленческий учет №4/ БИКО 2004.
32. Радостовец В.К., Радостовец В.В., Шмидт О.И. Бухгалтерский учет на предприятии. – 2-ое изд., перераб и доп. – Алматы: Центраудит-Казакстан, 1998
        
        Мазмұны
| |Кіріспе |3 |
| | | ... ... ... ... ... есепке алу негізі| |
|1.1 |Тауарлы материалды жіктеу және ... ... ... |6 ... ... ... ... құндылықтарды бағалаудың негізгі|9 |
| |алғы шарты | ... ... ... құндылықтардың қоймадағы есебі |13 ... ... жүйе ... ... қоры ... ... | ... |Ақпараттық жүйе және оның жіктелуі |16 ... ... қоры ... ... түсінік |16 ... ... қоры ... эволюциясы |19 ... ... ... ... ... талаптар |24 ... ... ... ... |28 ... |Мәліметтер қорын қалыптастыру |39 ... ... ... ЕСЕПТЕУГЕ АРНАЛҒАН АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕНІ | |
| ... | ... ... ... құру |41 ... ... ... сұраныс жасау, есеп беру |44 ... ... ... ... ... ... |56 ... |Ақпараттық жүйе модульдерінің программалары |59 |
| ... |71 |
| ... ... тізімі |73 |
| | | ... ... ... ... көшу ... ... жүктелетін міндеттер қай кездегіден болмасын күрделі, ауқымды болып
отыр. Өйткені қазіргі қоғамдық дамудың жаңа кезеңінде ... қор ... ... ... ... және жеке меншіктерге ауысты.
Осыған орай қазіргі кезде мемлекет, субъекті және жеке ... ... және ... ...... саясаты жаңа сипат алды. Бұл
бойынша еліміздегі халық шаруашылығының қай ... ... ... ... және ... іс - ... өз шығындарын өзі
өтеу, өзін - өзі қаржыландыру қағидаларына негізделуі тиіс.
Бүгінде Қазақстан ... ... ... ... ... есеп ... ... және икемді салық жүйесін толық
пайдалануға талпыныс жасауда. Яғни, нарықтық ... ... ... ... және шаруашылықты жүргізудің ... ... ... таңдауға шаруашылықты басқарудың тиімді механизімін ... ... ... ... ... ... ... аталған құбылыстар
бухгалтерлік есепке де, талдау ... де ... ... қойып отыр.
Нарық экономикасына көшу кезеңінде бухгалтерлік есеп барлық ... ... ... ... бірі ... есептелінеді. Қандай да
болмасын кәсіпорындар, ірілі-уақты ... мен ... ... өндіруші және қызмет көрсету орындарының барлығы да ... ... ... ... ... барлық саласындағы кәсіпорындардың иелері мен еңбек
ұжымдары шикізат пен материалдарды ұқыпты жұмсауға, ... ... оның ... ... ... ... ... қоршаған
ортаны сақтауға мүдделі. ... мен ... ... ... қаржылар мен қорлар, өнімдер мен өндірілген өнімдерді сату,
көрсетілген қызметтерді өткізу процестері болған кезде ... ... ... ... ... ... мәселелердің бастысы болып
табылады. Бухгалтерлік есеп, аудит, талдау арқылы ... ... ... оларды сату, өткізу және айырбастау, түскен ... алу, ... ... ... тиімді пайдалану, шаруашылық жұмыстарының
барлығын әуел бастан ең соңына дейін ... ... іске ... болады.
ҚР президентi Нұрсұлтан Әбiшұлы ... ... ... яғни ... – 2030 бағдарламасына сәйкес қоғамның барлық
салаларында ақпараттандыру үрдiсi жүруде.
Шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... тетігін нақты, жақсы жолға қоймайынша,
сондай-ақ толық, сенімді ақпаратсыз басқару жүйесін іс жүзінде жүзеге ... ... ... үшiн ... ... табу үшiн, ... үлкен
көлемдi мәлiметтермен жұмыс iстеуiне тура келедi.Осындай жұмыс ... үшiн ... ... басқару жүйесi төмендегiдей программалау
тiлдiрiмен, яғни – MS Access, FoxPro ... ... ... ... әр түлi ... ... ойлауды және
интенсивтендiру жасалып, дербес ... ... ... ... ... ... осы ... iшiндегi MS ACCESS жүйесiмен
жұмыс iстеу кең ауқымда таралуда.
Біз өмірде әр түрлі анықтамаларды (телефон желісі, ... ... т.б.), ... ... ... тізімін),
тізімдерді (студенттердің, оқушылардың, жыскерлердің, т.б., жиі қолданамыз.
Көрсетілген әрбір информация көзі объектілер ... ... ... ... ... ақпарат), сондықтан, жинақталған ... ең ... ... алу көп ... ... ... Ал ... құрастыру, жинақтау, жаңарту бұдан да ... ... ... қазіргі уақытта машина иығына артылып, өз ... ... ЭЕМ ... ұйымдастыру әдістерінің жан-жақты таралған
түрінің бірі - ... ... ... жүйесі (МҚБЖ), яғни керекті
информацияның өңделу үшін ыңғайлы түрде сақталуы.
Мәлiметтер ... ... үшін ... ... бар,
оларды мәлiметтер базасын басқару жүйесі деп атайды.
Бұл мәлiметтер қорын басқару жүйесінің шағын ... ... ... ... ... тигізер пайдасы зор. Атап
айтқанда осы ... ... ... ... ... ... шығысын анықтауға қажетті «Шығындар» мәліметтер ... ... ... WINDOWS ... жүйесінің қолданбалы
MS Access программасы қолданылды. Microsoft Access – реляциалық деректер
базасының басқару жүйесі, ол Windows ... ... ... ... немесе локальды есептеуіш көзінде жұмыс істеуге арналған.
         Microsoft Access ақпарат жүйелерін құру және ... ... қор ... ... MS Access ... төмендегідей
жұмыстарды  жасауға болады:
• әр түрлі типтегі берілгендері бар екі өлшемді кестелерді ... ... ... ... ... ... берілгендерді енгізу, сұрыптау, тексеру және модельдеу;
• ортақ белгілеріне қарай ... ... ... ... ... кестелерде берілген мәліметтер бойынша
есеп жасауға.
Дипломдық жұмыстың мақсаты – қоймадағы тауарлы-материалдық заттарды
есепке алуға арналған ... ... ... қоймадағы Тауарлы материалдык құндылықтарды
есепке алу негізі
1. Тауарлы материалды жіктеу
және оларды есептеуді ұйымдастыру
Тауарлы – ... ... ... ... ... ... ... немесе жұмыстар мен қызметтерді орындауға арналған
шикізат, материалдар, сатып алынған жартылай шикізаттар және ... ... ... ыдыс және ... ... ... және ... материалдар; аяқталмаған өндіріс; субъект қызметі
барысында сатуға шығарылған ... ... ... ... ... алу үшін мына төмендегі негізгі
міндеттемелердің орындалуы шарт: босалқылардың кіріске уақытында және ... ... ... ... қадағалау; босалқылардың
қозғалысы бойынша барлық операцияларды ... және ... ... ... ... (ҚДШ) мен ... құндылықтардың өзіндік
құның уақытында және толық ... ... ... ... ... және ... болуын бақылау; ішкі ресурстарды жұмылдыру мақсатында
субъектіге қажет емес материалдық босалқы қорларды ... ... ... ... ... мен ... туралы дәл мәліметтерді
алу.
Өндіріс барысындағы функциональдық (қызметтік) ролі мен ... ... ... ... ... және ... боып ... өнімнің заттай материалдық негізін (нан пісіргенде ұн)
құрайтын материалдар болса, көмекші материалдар өндірілетін өнімнің өзіңдік
құнына кіргенімен, ... ... ... ... оның заттай негізін
құрай алмайды. Өнімге қажетті қасиеттерді беру үшін (сырлар, лак, желім)
көмекші материалдар ... ... ... ... ... ... ... түрін есепке алу 20 «материалдар»
бөлімінің негізгі, активті мүліктік шоттарында жүзеге асады. Бұл бөлімше
құрамына төмендегі синтетикалық ... ... ... және ... «Сатып алынған шала ... және ... ... ... детальдар»
203 «Отын»
204 «Ыдыс және ыдыстық материалдар»
205 «Қосалқы бөлшектер»
206 «Басқа ... ... ... ... ... ... ... Шаруашылық жүргізуші субъектілер материалдардың
синтетикалық шоттарымен қатар, аралық (немесе талдамалық) шоттарын да ашуға
құқысы ... ... ... ... ... не неғұрлым
арзан өзіндік құнымен, не таза ... ... ... бар ... қорлардың бүлінуі немесе олардың жекелей, әлде толықтай ... ... ... ... яғни бір ... ... өзіндік
құнының деңгейіне келтіру мүмкін болмаған жағдайда, өзіндік құнның орнына
сату (өткізу) ... ... ... ... алынған жартылай шикізаттар, отын, қосалқы
бөлшектер және басқа босалқы материалдар баланста ... ... ... ... Осы баға бойынша құндылықтар синтетикалық есепке
көрсетіледі; талдамалы есепте – тұрақты есеп ... ... ... ... ... ... материалдық құндылықтарды келісімді бағамен есепке алса,
онда олардың ... құны ... осы ... бойынша құнына және ҚДШ-
ның қосындысына тең болады.ҚДШ құрамына теміржол тарифі, су ... ... және ... да ... ... ... тасымалдау түрінде,
жарналардың барлық түрі кіреді; жабдықтаушылардың теміржол және ... ... ... ... ... ... алу ... байланысты іссапарлардың шығындары, қоймалардағы тұрақты қойма
жұмыскерлерінің еңбек ақысынан басқа тиеу, түсіру және ... ... ... ... ... комиссиялық сыйлықтар, және
босалқыларды алумен тікелей байланысты басқа шығындар жатады.
Артық төленген тарифтік ... ... мен ... ... ... ... ... талдамалы (аналитикалық) есебін жоспарлы-
есептелген ... ... онда ... ... ... ... осы ... бойынша құнына және осы есептегі бағалардың
нақты өзіндік ... ... ... Бұл ... субъектілердің
өзі КДШ жоспардағы көлемін ... ... ... бағалар негізінде
тағайындайды.
Жұмсалған материалдарға тиісті КДШ немесе ауытқуларды (+,-) ай сайын
келісімді есеп ... ... ... ... ... шоттарға енгізеді. КДШ немесе ауытқулықтардың (+,-) процентін ай
басында, олардың ай басындағы қалдығы мен ай ... ... ... ... ... ... ... бөліп, алынған нәтижені 100-ге
көбейту арқылы ... ... ... (+,-) бойынша есептелген проценттер тиісті
шоттарға енгізіледі. Материалдардың түрлері ... ... аз ... КДШ немесе ауытқулықтарына (+,-) процент көрсету ... ... ... ... ... ... өткен айдың
бухгалтерлік есеп ... ... ... ... мүмкін.
Белгіленген баға, бағалар-номенклатурасымен қатар қолдануы мүмкін.
Материалдардың ағымдағы есебіндегі ... мен ... ... ... ... мен қозғалысы жөніндегі барлық құжаттар
мен регистрлерде есепке алынады.
2. қоймадағы Тауарлы материалдык құндылықтарды
бағалаудың ... алғы ... ... ... ... ... ... келесідей әдістерін қолдануды ... ... ... ... ... ... құн ... қорларды бастапқы сатып
алу бағалары бойынша бағалау әдісі («ЛИФО»).
Осы әдістер бойынша бір мысал келтіріп ... ... ... 1.2.1. ... ... ... және ... туралы
мамыр айындағы мәліметтер.
|Көрсеткіштер ... дана ... ... ... | ... | ... қалдық |1000 |20-00 |20000 ... ... ... | | | ... |200 |21-00 |4200 ... |300 |23-00 |6900 ... |600 |20-00 |12000 ... |200 |22-00 |4400 ... ... ... |1300 |х |27500 ... ... |2300 ... баға |47500 |
| | |20-65 | ... ... ... |900 |х |х ... (тұтастай) идентификациялау әдісі. Бұл әдіс босалқылардың
партиялық есебін дәл ұйымдастыру мүмкіндігі ... ... ... ... ... 1 ... саны 300 данадан тұрды ... 20 ... ... 6000 ... ... ... 100 ... 21
теңгеден 2100 теңге, үшінші партиядан 300 данасы 20 ... 6000 ... 200 дана ... ... 22 ... 4400 теңге қойылды делік.
Сонда қалдықтың жалпы құны 18500 теңге (600+2100+6000+4400) ... ... ... ... құны – 29000 ... ... болады.
Орташа өлшемді құн әдісі. Бұл әдіс кезінде материалдық ... ... ай ... ... бар ... ай ... ... түскен құндылықтардың
қосылған құны алынған орташа ... ... ... ... бірлігінің орташа құны 20 теңге 65 тиын (47500:2300) болады:
материалдардың ай ... ... – 28913 ... ... = ... ... 18587 теңге (900х20-65).
Материалдық құндылықтардың есебінде соңғы кезге дейін отандық
практикада осы әдіс ... ... ...... ... ... алу бағалары бойынша бағалау
әдісі. Бірінші кезектесатып алынған құндылықтардың нақты өзіндік ... ... ... деп ... ... ... өзіндік құны соңғы жеткізілгендерге
жатқызылады, ал олардың шығарылуы бастапқы ... ... ... ай ... босалқы қорлардың 900 дана қалдығы мына
төмендегі мәліметтер бойынша бағаланған: төртінші партиядан 200 дана ... 4400 ... ... ... 600 дана 20 ... 12000 ... партиядан 100 дана 23 теңгеден 2300, ... 18700 ... ... дана (2300-900) қорлардың шығыны болып 28800 теңгеге бағаланады.
(47500-18700).
«ЛИФО» әдісі – ... ... ... ... ... ... әдісі. Соңғы алынған қорлардың ... ... ... кезекте
жұмсалғандардың құнын анықтау үшін қолданылады, ал ай ... ... ... ... ... ... алынған қорлардың өзіндік құнымен
есептеледі деген тұжырымға ... ... ... мысалымызда, ай
соңындағы қалдық 900 ... ай ... ... ... (20 ... 18000
теңгеге бағаланады. Бір айдағы жұмсалған шығын -29500 теңге (47500-18000).
Қорларды бағалауға ... ... ... ... алынған мәліметтерді
салыстырып көрейік (Кесте 1.2.2)
Кесте 1.2.2. Материалдық құндылықтарды бағалаудың әдістері.
|Көрсеткіштер ... ... ... ... |
| ... |құн ... ... |
| ... ... | | ... жұмсалуы: | | | | ... ... |1400 |1400 |1400 |1400 ... ... |29000 |28910 |28800 |29500 ... ... ... данасы|900 |900 |900 |900 ... ... |18500 |18585 |18700 |18000 ... ... мен КДШ ... ... тікелей сатылған өнімнің
өзіндік құны арқылыжалпы табыс мөлшеріне әсер етеді, олай ... ... ... ... ... ... де ... тигізеді. Сондықтан
материалдық қорларды бағалаудың дұрыстығын ... ... ... ... ... ... (201-208 ... төмендегідей түрлері есепке алынады:
201 «Шикізат және материалдар» - өндірілетің өнімнің негізін жасайтын
немесе оны ... ... ... ... ... ... Сондай-ақ, осы шотта мұндай өнімді ... ... ... ... ... мақсаттарға арналған және өндіріс
барысына атсалысатын ... ... да ... ... ... ... шала фабрикаттар және құрастырушы бұйымдар,
конструкциялар мен ... - ... ... ... ... ... жабдықтау үшін алынған және ... ... ... ... ... сатып алынған жартылай шикізаттар мен дайын
құрастырушы бұйымдар.
203 «Отын»- мұнай ... ... және ... отын ... ... алады. Мұндай өнімдеріне көлік құралдарын пайдалану үшін, ... ... қуат және жылу алу үшін ... ... ... түрлері кіреді. Қатты отынға осы отынның барлық
түрлері, яғни ... ... ... сексеуіл жатады. Отынның басқа
түрлерін газ ... ... ... тас ... ... және ыдыстық материалдарға» - жабдық –ыдыс және шаруашылық
мүліктері (цистерналар, бөшкелер, флягалар) сияқты пайдаланылатынан басқа
ыдыстардың ... ... ... ... ... мен жөндеуге арналған
(жәшіктерді ... ... ... ... ... ... мен бөлшектер кіреді.
205 «Қосалқы бөлшектер» - ... ... ... мен ... басқа түрлерінің (деталдар, агрегаттар,
аккумуляторлар, автомобиль шиналары) тозған бөліктерін ... ... ... ... ... ... ... - өндірістің жарамсыз қалдықтары, жөнделмейтін
ақау, негізгі құралдарды жоюдан алынған құндылықтар, тозған шиналар, ескі
резиналарды;
207 «Қайта ... ... ... - басқа жаққа қайта өндеуге
берілген және қайта өндеуден кейін алынған бұйымдардың ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындар пайдаланады)
– құрылыс бөлшектерін дайындау ... ... және ... ... жүргізу кезінде пайдаланылатын құрлыс ... Бұл ... ... ... ... да құндылықтар есепке алынады. Мысалы:
қопарғыш заттар, ... ... ... ... ... бойынша айдың басы мен
соныңдағы қалдықты, материалдардың түсуін көрсетеді; ... ... ... ... ... қорларды заттай және ақшалай
өлшемдермен есептейді.
Қаржылық есеп ... ... ... ... ... ... тауарлы-материалдық қорларды бағалау үшін қабылданған Есеп саясаты;
• тауарлы-материалдық қорларды топтастырудың көмегімен ... ... ... ... ... таза құнына дейінгі есептен шығарудың
себептерін ашып көрсету.
Егер тауарлы-материалдық қорлардың өзіндік құны ЛИФО әдісі ... ... ... ... ... сомасының айырмасын;
ТМҚ сатылған өзіндік құнын; жыл соныңдағы міндеттемелер үшін кепілдік
ретінде қойылған ТМҚ ... ... т.б. осы ... ... ашып
көрсету тура келеді.
1.3 Тауарлы материалдык құндылықтардың қоймадағы ... ... ... ... Қоймалардағы материалдық
босалқыларды есепке алуды материалдық жауапты адамдар немесе ... ... ... ... ... алу
карточкаларында (ү. № М-17) (косымша №3) жүргізіледі. Босалқылардың әрбір
номенклатуралық нөміріне жеке ... ... ол ... ... толтырылған күйінде беріледі. Алған ... ... ... ... ... ұялар) сипаттайтын реквизиттерді
толтырады. ... ... ... ... жазылады.
Материалдарды есепке алудың толтырылған карточкасы ... ... ... материалдық қорлардың қалдықтары қорлардың белгіленген
нормасынан жоғары немесе кем ... онда ... ... бұл ... ... хабарлауға тиіс. Бұл мақсатта ... ... ... ... қорының ауытқушылығы туралы Дабыл ... (н. № М-34). Ол ... ... қорлардың белгіленген қалдық
қорының ауытқушылығын бақылау үшін және ... ... ... бақылау
жасау үшін қолданылады. ... бір дана етіп ... ... ... алу ... (н. № М-17) ... ... Анықтамаға деректерді еңгізудің өлшемдерін субъектінің материалдық-
техникалық жабдықтау бөлімі белгілейді.
Бухгалтерия белгіленген мерзімдерде ... ... ... ... және ... ... шығарылуын тексереді.
Салыстыру туралы бухгалтер карточкасының арнайы бағанына қол ... ... ... ... құжаттарды бухгалтер
қоймада «Құжатттарды өткізу тізімін» (ү. № М-18а) бір данада ... ... ... құжаттар тізімі бухгалтерияға беріледі. Тізілім
үлгісі төменде көрсетілген.
Жетіспеушіліктер мен ... ... ... ... ... ... туралы, сондай-ақ іріктеп тексерулер мен
өткізілген нұсқамалардың нәтижелері туралы бухгалтерияның ... ... ... ... ... ... қоймаға бухгалтериядан
материалдардың қалдықтарын есепке алу кітабын ... оған ... ... ... алу ... қалдықтард көшіріп
жазады. Мұнан кейін деректерді салыстырып тексеру үшін материалдық босалқы
қорлардың есептік топтары бойынша және ... ... ... ... ... ... ... қойма меңгерушісінің материалдық
есепке алу ... ... ... ... ... ... ... және қоймалық есепке алу кітабына қалдықтарды жазуға
міндетті. Бухгалтерияда қоймалардағы мен оперативтік ... ... ... ... жою ... жедел-бухгалтерлік (сальдолық) әдісі
бойынша жүргізіледі. Құндылықтарды ... ... алу ... ... ... ... мұнда құндылықтарды жедел
және бухгалтерлік есепке алу арасындағы айырма жойылады, қоймалардағы және
бухгалтериядағы сандық ... ... ... есеп жедел есепке
негізделіп, онымен табиғи байланысты ... ... мен ... ... ... ... ... есепті айда жіберілген
қателіктерді жою ... ... ... ... ... қолдану,
қорлардың орташа құнын ай сайын айқындау жөніндегі көп еңбекті қажет ететін
жұмысты ... ... ... ... ... уақытында
алуды қамтамасыз етеді. Бұл түгелдеу жүргізуді жеңілдетіп, есептің жедел
функциясын күшейтеді; компьютер техникасымен құжаттаманы ... және ... ... ... кеңейте түседі; босалқылардың таңдамалы
есебінің жинақтық есебінен артта қалуын болдырмайды.
Сальдолық әдіске тән ... ... ... ... тек ... ... құндылықтар сақтау орындары мен әрбір аралық
шоттар немесе босалқылардың топтары бойынша сомалық ... ... ... 1.3.1. ... есеп ... ... орнымаркасортпрфиліразмеріМатериал есебінің кодыөлшемдік бірлігібағасыЗапас нормасыСтелажЯчейкаШот, ара. шотМүлік нөмірікодыатауы1535****2052050102дана26910
II. Информациялық жүйе негізі.
Мәліметтер қоры тұралы түсінік
. ... жүйе және оның ... ... ... мен ... массивтерінің негізгі принциптері, құрылымдары программалы – аппаратты қорлар мен бірге ... ... ... жүйелерді шартты түрде фактографиялық және документальды деп бөлуге болады.
Фактографиялық – информациялық жүйеде өмідегі барлық объектілер туралы ... ... ... тіркеледі. Бұл жүйеде объектілер туралы барлық мәлiметтер алдын – ала белгіленген форматты компьютерге хабарланады. ...... ... ... ... бір ... болады. Солар бойынша машина мәлiметтердің бірінен – ... ... ... ... ... жүйе қойылған сауалға бірмәнді жауап бере алады.
Ал, құжаттық – ақпараттық жүйелердің фактографиялық жүйелерден біршама өзгешеліктері бар. Бұндай ... ... ... ... бір ... ... ... (статья, кітаптар, рефераттар, т.с.с) және графиктік объектілер құрайды. ... ... ... сұрауындағы шартты қанағаттандыратындай документтер тізімін береді.
2.2 Мәлiметтер қоры ... ... ... ең ... ... ... өте ауыр ... асырылатын мәліметтер қоры - ол кәсіпорындардың өзіне қажетті мәліметтерді еңгізетін және одан кез келген қолданушы ... ... ... ... мүмкіндігі бар, ақпарат сақтайтын ең үлкен орын деген түсінік бар. Барлық мәліметтер сақталатын жадылардың ... бір ... ... орындарда орналастырылуы мүмкін, соңғы жағдайда олар өзара мәліметтер беру құрылғыларымен байланысуы қажет. Мәліметтерге программалардың еңуіне рұқсаты болуы ... ... ... сақталынып жатқан, бір-бірімен байланысқан және бір немесе бірнеше қосымшаларға оптималды түрінде қолдануға мүмкіндік беретін мәліметтер жиынтығы ретінде анықтауға болады.
Мәліметтер қоры ... ... ... ... ... ... ... нақтылы уақытта өңдеу үшін (бұл жағдайда әрбір сұранысты өңдеу белгілі бір уақытқа дейін аяқталады) жетілдірілуі мүмкін. Көптеген мәліметтер ... осы ... ... қарастырылған, ал көпшілік мәліметтер қоры бар жүйелерде терминалдарды нақтылы уақытта ... ... ... ... ... ... асырылады.
Егер мәліметтер қорын пайдаланбаса онда үлкен мөлшердегі ақпараттарды өңдеу барысында өте көп ... ... ... ... оларды уақыт бойынша жаңартуға мүмкіндік болмайды.
Артық мәліметтерді бір деңгейде сақтауға мүмкіндік бермеу мәліметтерді ЭЕМ-нің көмегімен өңдеу кезіндегі бірінші кедергі болып ... ... ... ең ... ... ... олардың күнбе-күн жанартылуы және кеңейтілуі болып табылады. Жаңа ... ... ... ... ... жаңа ... пайда болу кезінде мәліметтер қоры құрылымының жедел түрде өзгеруі қамтамасыз етілуі керек.
Мәліметтер қорын қайтадан ұйымдастыруы қолданбалы ... ... ... орындалуы және минималды түрде өзгерістер еңгізілуін қамтамасыз етуі керек. Мәліметтер қорын өзгерту қарапайымдылығы өңдірісті басқарудағы мәліметтер қоры қосымшаларының дамуына үлкен ... ... бойы ... білімдерің, жұмыс істеу дағдысын, қоршаған орта тұралы мәліметтерді жинақтаған, басқа сөзбен айтқанда – ... ... ... ... ... ұрпаққа аңыз және әнгімелер түрінде берілген. Кітаптың пайда болуы және дамуы ақпараттарды ең сенімді кітапша түрінде ... ... ... ... ... ... ... телефонның, радио, теледидардың – ақпаратты жедел беруге және сақтауға мүмкіндік береді.
Прогресстің дамуы ақпараттардың күрт өсуін ескертті, соған байланысты ... ... және оны ... ... сұрақтар жылдан жылға өткір болды. Есептеу ткхникасының пайда болуымен ақпаратты сақтау, әсіресе оны өңдеу тәсілдері недәуір оңайға түсті. Есептеу техниканың ... база ... ... ... және ... жабдықтамалардың жетілдіруіне әкелді. Ақпараттың үлкен көлемін өңдеуге болатын программалар пайда болды. Осындай программалар көмегімен ... ... ... Кез ... ... ... мақсаты – нақты өмірдегі объектілер және құбылыстар туралы мәліметтерді өңдеу және олар ... ... ... ... ... ... (АЖ) ... және құжаттық деп екі топқа бөлуге болады.
Фактографиялық АЖ келесі фактілер тіркеледі – нақтылы дүниедегі ... ... ... (атрибуттардың) нақты мәндері. Мұндай жүйелердің негізгі идеясына объетілер туралы барлық ... ... ... ... ... ... ... компьтерге алдын ала шартпен бекітілген формат (мысалы, күні – ДД.ММ.ГГ комбинация түрінде) ... ... ... АЖ ... ... ақпараты анықталған құрылымы бар, машинаға бір деректі екінші деректен ажырата алатын, мысалы, фамилиясын адамның атқару міндетінен, туған күнін бойынын ... және ... ... фактографиялық жүйе қойылған сұрақтарға біртұтас жауап бере алады.
Құжаттық АЖ қойылған сұраққа ... ... ... ... ... ... қызмет көрсетеді. Мұндай жүйелердің мәліметтер қорын қандайда бір іздеу аппаратымен жабдықталған құрылымсыз мәтіндік құжаттардың ... ... ... және т.б.) және ... объектілер жиынтығы құрайды. Жүйенің мақсаты – қолданушының сұранысына жауап беру кезінде сұраныс шарттарын қанағаттандыратын құжаттардың және объектілердің тізімін беру. ... қоры ... ... қоры туралы түсінік 60-шы жылдар аяғында пайда болды. Бұған ... ... ... және деректер жиыны туралы айтылады.
Үшінші бұын ЭЕМ пайда болғанша (олардың ең ... ... 1965 жылы ... ... ... ... ... негізінен еңгізу-шығару операцияларын орындаған. Мәліметтерді ұйымдастыруды қолданбалы программаларды жазу кезінде қолға ... және ... ... ... яғни ... ... ... қарапайым тізбектелген файлдар түрінде ұйымдастырылды. Мәліметтер тәуелсіздікке ие болмаған. Егер мәліметтерді ұйымдастыру немесе еске сақтау құрылғылары өзгерсе, қолданбалы программа жасаушы ... ... ... ... ... ... және баптау керек.
Файлды жаңарту үшін жаңа файл жазу ... ... файл ... ... файл деп ... ... алдыңғы түрлері және де кейбір жағдайларда одан да бұрын тұрғызылған файлдар түрлері сақталынады. Көптеген ... бір ... ғана ... Осы ... ... қосымшаларға да көптеген жағдайларда өзгертілген формада, басқа өрістерімен пайдаланған, соңдықтан бірдей деректерден әртүрлі файлдар жетілдіруі қажет ... ... ... ... ... ... өте жоғары және мәліметтердің біркелкі элементтеріне ие болған әр ... ... ... ... ... реттік қарастырудың орнына қолданушыға файлдың кез-келген жазбаларына рұқсат етілуі мүмкіндігі бар ... ... ... ... тәсілдері программа жасаушымен программа жасау кезінде қамтамасыз етіледі. Егер еске ... ... ... онда ... ... ... ... еңгізілуі қажет болған. Тәжірибеде еске сақтау жүйесінің өзгертілуі ... Жаңа ... бір бит ... ... ... ... азайтуына мүмкіндік берді, өйткені қазіргі кездегі файлдар көлемі ... ... ... еске ... ... көлемінен артып түседі.
2 этап (60-шы жылдар соңы) 1 этаппен салыстырғанда сақталынып жазылатын құрылғылардың және файлдардың ... ... ... ... ... ... ... ішіндегі өзгерістерді енгізу әсерлерінен қорғауға ұмтылған. Файлдардың негізгі құрылымдары немесе жазылымдар ... ... ... ... ... программалық қамтылу деректердің физикалық орналасуына рұқсат береді.
Осы этаптағы мәліметтерді өңдеу құрылғыларының дамуына сәйкес файлдар, 1 этаптын файлдарына ұқсас, ... ... ... ... жеке ... ... мәліметтерді өңдеу құрылғыларының дамуымен бірге, файл көлемін озгертуден және ... ... ... ... өзгеріс еңгізуімен бірге сақталынып жатқан файлдарға жаңа өрістер және жаңа байланыстар қосуыдан тәуелсіз етіп жасау керектігіне көз ... қоры ... өсу саны ... ... ... ... ... дамитын объект екені сөзсіз. Мәліметтер қорына жаңа жазылымдар қосылады, ал бұрыннан тіркелген жазылымдарға деректердің жаңа элементтері еңгізіледі. Мәліметтер қорының ... жаңа ... ... ... ... де оның ... атқару нәтижелілігін жоғарлату үшін өзгертіліп отырады. Қолданушылар мәліметтерге бекітілген сұраныс типтерін модификациялап, олардың талаптарын өзгертеді.
Мәліметтер қорының құрылымы файлдық құрылымға қарағанда ... ... ... ... келеді. Сақталатын мәліметтердің элементтері және еске сақтау тәсілдері үздіксіз өзгертіліп отырады. Егер ... ... ... ... ... ... ... тұрақтылығы талаптары түрінде шектеулер қойылса, онда ол оның өзгеруі кезінде программа жасаушылардың жаңа қосымшалар жетілдірудің орынына осы программаны ... ... ... ... ... жағдайда алуға қажетті мәліметтердің элементі немесе жазылымы берілуі мүмкін. Кейбір жағдайларда (басқа программалық қамтылу бар болса) мәліметтер элементінің ... ... ... ... ... ... ... мәліметтер қорының жақсы программалық қамтылуы программа жасаушыны күрделі құрылыммен байланысқан маңызды мәселелерден құтқарады. Мәліметтердің қандай жағдайда ұйымдастырылғанына ... ... ... ... оның ... сай ... файлды қарапайым құрылым түрінде қарастыруы қажет.
3 этаптағы мәліметтер қорының программалық қамтылуы (70-ші жылдардың басы) қолданбалы программа жасаушының файлдық құрылымын ... және ... ... ... сақталынатын құрылғыларға ие болды.
Программалық қамтылудың деңгейіне байланысты мәліметтер қорының қолданбалы программасын жасаушы деректер файлдарын ұйымдастыруын білуі ... Бұл ... ... ... ... ... ... Егер мәліметтердің тәуелсіздігі болмаса, онда қолданбалы программа ... ... ... ... ... ... Ең ауыр жағдай – ол программалаушының навигатор болуы.
Қолданбалы программа жасаушының логикалық жазылымдары ... ... ... ... ... үндеуіне түрленуі тіркелу деп аталады.
Тіркелу – ол мәліметтердің физикалық тусінігінің осы мәліметтерді қолданатын программалармен байланысы. Тіркелу процессін жүргізгеннен кейін программа ... ... ... ... 3-ші этап үшін:
әртүрлі логикалық файлдар бір физикалық мәліметтерден ... ... бір ... еңу рұқсаты әртүрлі өрістер арқылы осы қосымшалардың талаптарына жауап беретін әртүрлі қосымшалардан алынды
Программалық ... ... ... ... ... ие ... ... әртүрлі қосымшаларға ортақ болып келген
Мәліметтердің физикалық құрылымы қолданбалы программалардан тәуелсіз. Оны мәліметтер қорының нәтижелілгін жоғарлату ... ... ... ... және ... ... ... қорын алғашқы басқару жүйелерін пайдалану барысында тәжірибелердің жинақталуынан қорлар тәуелсіздігінің қосымша бір ... ... ... ... ... ... ... күрделі болып келеді және де мәліметтердің жинақталғаны сайын ол өзгеріп отырады. Сондықтан жалпы ... ... ... ... көптеген колданбалы программалардың өзгеруісіз жүргізілуін қамтамасыз ету керек. Кейбір жүйелерде жалпы логикалық құрылымды өзгерту оның тіршілік формасын ... яғни бұл ... ... ... даму ... ... Сондықтан мәліметтердің тәуелсіздігіне екі деңгейді қажет етеді. Оларды мәліметтердің логикалық және физикалық тәуелсіздігі деп атайды.
Мәліметтердің логикалық тәуелсіздігі деп мәліметтердің ... ... ... ... программалардың өзгеруісіз өзгертуге болатындығын айтады. (өзгеріс еңгізу кезінде қолданбалы пограммаларда қолданылатын мәліметтер қорындағы элементтерді жоюмен жүргізілмеуі керек).
Мәліметтердің физикалық тәуелсіздігі деп ... ... және ... ... ... ... ... мәліметтердің ұйымдастыруының және физикалық орналасуының өзгертілуі.
4 этап мәліметтердің логикалық және физикалық тәуелсіздігімен сипатталады; ... ... ... ... ... құрылымынан және нақтылы қолданбалы программаларда ұсынылуынан күрт өзгеше болуы мүмкін.мәліметтер қорының программалармен қамтылуы қолданбалы программа жасаушының қорлар тұралы түсінігін жалпы ... ... ... ... ... ... мәліметтер тұралы логикалық түсінікті физикалық түсінікке аударады.
Мұндай құрылымды тағайындау мәліметтер ... ... ... ... қалыптастыруда және пайдалануда жүргізілген жұмыстарға өзгеріс еңгізбей құрылымды өзгертуіне үлкен еркіндік береді.
Мәліметтер қоры ... ... ... ... ... ... басқарушысына қарастырылған құрылғылар бақылаушы функциясын және мәліметтер қорының сақталуын қамтамасыз етуі керек.
Мәліметтердің толықтылығын, құндылығын және ... ... ... ... ... ... керек.
Осындай құрылымның тағайындалуы алдында мәліметтер қорын қалыптастыруға және қолдануға жүргізілген жұмыстарға өзгерістер еңгізбей мәліметтер құрылымын ... ... ... береді.
Мәліметтер қоры қолданып жүргізуге кететін шығындарсыз дамуы мүмкін.
Мәліметтерді басқаруға қарастырылған құрылғылар оған мәліметтердің сақталуын қамтамасыз етіп бақылаушы функциясын атқаруға мүмкіндік ... ... ... ... ... ... ... нәтижелілігін қамтамасыз етеді.
Кейбір жүйелерде мәліметтер қорындағы мәліметтерді жедел анықтап табуына мүмкіндік ... ... ... ... қоры ... ... ... сұраныстарға жауап беруге негізделіп құрастырылады.
Мәліметтерді тасымалдау мүмкіндіктері қамтамасыз етіледі.
2.4. Мәліметтер қорын ұйымдастыруға қойылатын талаптар
Әр түрлі ... ... ... ... ... талап етіледі. Бұл файлдар мәліметтердің жиынтығынан пайда болады. Еске сақталынатын мәліметтер ... ... ... әртүрлі байланыстар болуы мүмкін. Кейбір мәліметтер қоры күрделі өзара байланыстарға ие болуы мүмкін. Мәліметтер қорын басқару ... ... ... ... ... ... мәліметтер ішінен логикалық файлдарды алу мүмкінділігін қамтамасыз етуі керек. Қолданбалы программаларда ... ... ... ... ... ... ұсыну арасында кішігірім ұқсастық болуы қажет.
Терминал операторының қолдануы үшін жетілдірілген мәліметтер қоры жауап беру уақытын, адам қарым ... ... ... ... ... ... қатар мәліметтер қорының жүйесі қажетті өтімділік қасиетін қамтамасыз ету керек. Өте аз сұраныстар ағымына беиімделген ... ... ... ... ... ... ... шектеулер бекітеді. Сұраныстар ағымы жоғары жүйелерде, мысалы ұшаққа алдын-ала ... ... қою, ... ... ... ... сақтауын ұйымдастыруына шешуші әсерін тигізеді.
Пакеттік өңдеуге арналған жүйелерде жауп беру уақыты қажетті емес және ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету шартынан таңдалып алынады.
Мәліметтер қорын жетілдіруге және эксплуатациялауға кететін шығындарды азайту үшін сыртқа ... ... ... ... ... ... ... алынады. Осы тәсілдерді қолдану барысында жадыдағы мәліметтердің физикалық ұсынылуы қолданбалы программа жасаушының усынысынан күрт өзрмешілігі болуы мүмкін. Бір ұсынылудан ... ... ... ... ... ... етеді, егер мүмкін болатын болса онда аппараттық немесе микропрограммалық құрылғылар. Мұндай жағдайларда түрлендіру алгоритміне кететін шығындар мен ... ... ... ... алу ... қорын басқару жүйесіне дейін қолданылған өңдеу жүйелерінде информациялық қорлар артықшылықтың жоғары деңгейіне ие болды. Көпшілік ленталы ... ... ... ... ... ие ... ... қорын пайдалану барысында ақпараттың өсуіне байланысты артықшылықтын ақырындап өсуіне потенциалды мүмкіндіктер пайда болады. Мәліметтер қорының ұйымдастыру ... ... қай ... ... сол ... ... жою және ... мәліметтерден туындайтын қарама-қайшылықты бақылау.
Мәліметтер қорын пайдаланушы сақталынатын мәліметтер бойынша әртүрлі сұрақтарымен қатынасуына болады. Көпшілік қазіргі кездегі коммерциялық ... ... ... ... және мәліметтерді физикалық ұйымдастыру оларды өңдеуге қажетті жылдамдықпен жетілдіріледі. Жүйелерге қойылатын талаптардың жоғарлауы алдын-ала жоспарланбаған ... ... ... ... өңдеуді қамтамасыз етуде негізделген.
Егер мәліметтер қорында басқа көптеген қолданушылармен пайдаланылатын мәліметтерге ие болса онда мәліметтер элементтері және оның ... ... ... ... ... ... және амалсыздан пайда болатын тоқтауларды ескеру қажет. Мәліметтерді сақтау, оларды жаңарту, мәліметтерді еңгізу процедуралары тоқтаулар пайда болған кезде мәліметтерді ... ... ... ... ие ... керек. Есептеу техникасы онда сақталынатын мәліметтер қорына сақтықты кепіл ететін болуы керек.
Мәліметтер қорындағы деректер ... ... ... ... ... ақпараттар көптеген жағдайларда қолданылатын кәсіпорынға өте маңызды болып келеді. Ол жоғалтылмауы және ұрланбауы керек. Мәліметтер қорындағы ... ... ... үшін оны ... және ... тоқтаулардан, катастрофалық және криминалдық жағдайлардан, дұрыс пайдалана алмайтын адамдардың сауатсыз және арам ... ... ... ... ... деп ... ... құқығы жоқ адамдардың аяқ астынан және әтейлеп кіруінен, мәліметтерді модификациялаудан немесе оны жоюдан ... ... ... деп жеке ... және ... ... қйымдарға адамдарға қалай және қанша ақпарат беруіне құқығы барлығын ... ... ... ... ... ... деректерді өңдеу жүйесін эксплуатациялайтын кәсіпорындар мәліметтерді сақтауды ... ... және ... жазуға үлкен шығындар жібереді. Кейбір жағдайларда кейбір фирмалар есептік техникаларда ... ... жаңа ... ... ... ... оның осы ... техникадағы бар программалармен жұмыс істей алуы маңызды болып келеді. Мұндай жағдай ақпараттық және программалық сәйкестілікті қамтамасыз етуді өйткені оның ... ... ... ... жаңа ... толығымен көшуіне ткедергі болады. Сонымен қатар өткен уақыттағы мәліметтермен байланыс мәліметтер қорын басқару жүйесінің құрылғыларының дамуына кедергі болмауы күмәнсіз.
Әсіресе өте ... ... ол ... ... ... мәліметтер және оны сақтау орталығы көптеген бағыттарда өзгереді. Кез келген коммерциялық кәсіпорындар өзгерістерге соқтығады, әсіресе үлкен әсерін ол ... ... ... ... Ең ... ... ... кететін үлкен шығындар осы жүуйелердің дамуын тежейді. Бұл шығындар өзгеріс еңгізгеннен кейін қажет болған қолданбалы программаларды баптау, қайтадан жазу және ... ... ... ... ... ... қолданбалы программалар саны ұлғаяды, сондықтан осы программаларды қайтадан жазу ... ... ... ... қорын жетілдіру кезіндегі ең басты талап – ол мәліметтер қорын ... ... ... қолданбалы программаның модикациялауысыз жүргізілуін орындау. Мәліметтердің жалпы логикалық сүреттелуін ұсынуға қолданылатын құрылғылар қарапайы және көрнекілі ... ... ... ... ... ... ... бағытталынуы керек және қолданушы мәліметтер қорына қажетті теорияларды ... ... ... ... ... ұсыну модельдері
МҚБЖ атақтылығының өсуіне байланысты 70-80-ші жылдары мәліметтердің әртүрлі модельдер жиыны пайда болды.
Қазіргі МҚ ... ... және ... ... ... ... ... беретін мәліметтер модельдерін қолдануға негізделген. Мәліметтер қоры негізделетін үш мәліметтер моделі және олардың комбинациялары бар: ... ... ... ... ... ... ... (МЖМ), мәліметтердің иерархиялық моделі (МИМ).
Бұл мәліметтер моделінің арасындағы негізгі айырмашылық болып атрибуттармен объектілер арасындағы қраым-қатынасты сүреттеу ... ... Бұл ... ... мәліметтер арасындағы қатынасты сипаттайды.
«Біреу біреуге», «біреу көпшілікке», «көпшілік көпшілікке» сияқты байланыстарды қолданады. «Біреу біреуге» - бір атрибутпен бір ... ... ... ... ... ... ... көпшілікке» - бұл көптеген атрибуттармен бір объект арасындағы сәйкестік. «көпшілік көпшілікке» - бұл ... ... ... ... ... ... ... (МИМ)
МИМ қабырғалардан және ұштардан тұратын бұтақ тәріздес түсініктерге негізделіп жасалынған. Бұтақтын ұшы кез-келген объектіні сипаттайтын мәліметтер атрибуттарының жинақтылығының ... ... ... ... қабырғалары мен ұштары n деңгейлерден тұратын иерархиялық бұтақ тәріздес құрылымды құрайды.
Бірінші ұшты түпкі ұш деп атайды. Ол келесі ... ... ... ... басталады
Әр бір ұш бір немесе бірнеше атрибуттарға сәйкес келеді
Үлкен нөмірі бар деңгейлерде тәуелді ... ... ... ... ұштар жаңа тәуелді ұштарға бастапқы бастапқы болып келеді.
i деңгеиінде орналасқан әр-бір ұшы түпкі ұштан басқа i-1 ... бір ... ғана ... ұш бір ... бірнеше тәуелді ұштармен байланысуы мүмкін.
Әр-бір ұшқа өту процессі түпкі ұштар арқылы жүргізіледі.
Әр деңгейлердің еркін санды ұштары бар.
Мәліметтердің иерархиялық ... ... ... тұрады. Әр-бір түпкі ұш логикалық мәліметтердің жазылуының басын құрайды. МИМ-де i ... ... i-1 ... ... ... деп айтады.
МИМ-дегі операциялар логикалық емес жазылып отыратын түрде болып келеді. Графалық модельдер құрылымы бойынша, мәліметтерді басқарудың кезекті ... ... ... ... ... ... ... объектілер ағымды деп аталады. Мұндай модельдерде мәліметтер құрылымы ... ... және ... алу ... өте ... және мәлімет алу механизмінің ағымдағы жағдай концепциясына негізделеді.
МИМ-нің негізгі жетістіктері: қолданудың және тұрғызудың қарапайымдылығы, мәліметтер тәуелсіздігінің ... ... ... ету, ... сипаттамаларды бағалаудың қарапайымдылығы.
Негізгі кемшіліктері: «көпшіліктің көпшілікке» қатынасын іске асырудың ... ... ... ... емес ... маләліметтерді сақтауды талап етіп үлкен құрылымға айналып кетеді, иерархиялық реттілік жою және қосу ... ... кез ... ... өту ... ... арқылы жүргізіледі, бұл мәліметтерге жету уақытын ұлғайтады.
Мәліметтердің желілік моделі (МЖМ)
Желілік ... ... ... ...... ... аспап ретінде жетілдіріліп жасалған. Сондықтан, МЖМ-де операциялық дамуына емес, мәліметтерді құрылымдарға бөлу сұрақтарына көп көңіл бөлінеді.
МЖМ-де элементарлы мәліметтер және ... ... ... ... желі ... ... ... – мәліметтер, доғалар - қатынастар).
Егер мәліметтер құрылымы кәдімгі иерархияға қарағанда күрделі болса, ... ... ... құрылымы оның кемшілігі болып келеді. Мысалы, мәліметтер қорында тапсырыстарды сақтау үшін, бір тапсырыс, тапсырысты клиентпен байланыстыратын үш әртүрлі ойсылқара/ұрпақ ... ... ... (2.1.1. ... келтірілген). Мұндай мәліметтер құрылымы IMS-тің иерархиясына сәйкес келмеді.
Осыған байланысты тапсырыстарды өңдеу қосымшаларында мәліметтердің жаңа ... ... ... Бұл ... ... ... болып табылады, өйткені мұнда бір жазылым ойсылқара/ұрпақ қатынастарының бірнешеуінде қатынасуы мүмкін.
Желілік модельдерде мұндай қатынастарды жиын деп атайды. 1971 жылы ... ... ... ... CODASYL модель атымен танымал желілік мәліметтер қорының ресми стандарты жарияланды. IBM корпорациясы өзінің желілік МҚБЖ ... оның ... IMS ... ... бел ... ... 70-ші ... тәуелсіз программалық қамтылу өңдірушілер Cullinet, Total компаниясының IDMS, Cincom компаниясының СУБД Adabas ... ... ... ... еңгізе бастады.
Желілік мәліметтер қоры келесі артықшылықтарға ие болды:
Иілгіштік. Ойсылқара/Ұрпақ көпшілік қатынастары желілік мәліметтер қорына құрылымы қарапайым ... ... ... ... ... ... CODASYL стандартының пайда болуы желілік модельге атақтылық әкелді, ал Digital Equipment Corporation мен Data General ... ... ... МҚБЖ сата ... ... ... ... базалары өзінің күрделігіне байланысты иерархиялық мәліметтер қорымен салыстырғанда жылдам әрекеттке ие болды.
Әрине, мәліметтердің ... ... ... де бар. ... базаларға ұқсас желілік базаларда қатан болып келеді. Қатынастар жиындысын және жазылым құрылымын алдын ала беру керек ... ... ... ... ... барлық мәліметтер қорын өзгертуді талап етеді.
Желілік мәліметтер қоры иерархиялық ... қоры ... ... ... ... ... Қолданушылардың сұраныстарына жауап беру ұзақ уақытта орындалады, апталарға және айларға, ал ақпаратты ... ... бұл ... ... ... ... шектеу.
Көптеген жағдайларда оны қолдану қажет емес, бірақ кейде сілтемелер бойынша ... ... ... ... ... ... ... моделі
Иерархиялық және желілік модельдердің кемшіліктері1970 Кодд жетілдірген ... жаңа ... ... ... ... ... ... модель мәліметтер қорының құрылымын қарапайым түрге келтіру жағынан талпыныс болды. Мұнда ойсылқара және ұрпақтарға көрсетілімдері жоқ, ... ... ... ... ... ... кесте түрінде берілген. 1970 жылы Коддпен белгіленген математикалық анықтауға қарағанда, «мәліметтердің ... ... ... ... анық ... ... МҚБЖ-де Кодд моделінің негізгі қажетті бөліктері іске асырылмаған, тек қана кейінінен ғана толықтырыла бастады. Реляциялық концепциялардың атағы елге ... бола ... ... ... мәліметтер қоры реляциялыққа ұқсамасада реляциялық мәліметтер қоры деп ұсынылып жатты
«Реляциялық» терминнің дұрыс пайдаланбау себебінен Кодд 1985 жылы ... ... ... атына ұмтылатын мәліметтер қорына 12 ереже бекітті.
Реляциялық деп кесте түрінде ұйымдастырылған, қолданушыға ... ... бар және де ... ... ... ... кестелерге жүргізілетің операцияларына келтіріледі.
Бұл дипломдық жұмысын іске асыруына реляциялық жол қабылданғандық, толықырақ ашып қарастырайық.
Мәліметтер ... ... ...... мәліметтерінің негізгі бөлігі сақталынатын реляциялық мәліметтер қорының фундаменталды ... Жеке ... ... ... ... ... ... ақпараттарды сақтайды (мысалы, компания қызметкерлері тұралы мәліметтер немесе адрестері). Кестедегі ақпараттар өрістерға ... және ... ... ұйымдастырылады. Кестелерге екі компонент қатысты: кесте құрылымы, кестедегі мәліметтер.
Кесте құрылымы (сонымен қоса кесте ... деп ... ... тұрғызу кезінде спецификацияланады. Кестенің құрылымы кестеге мәліметтерді еңгізу алдында жобаланып жетілдірілуі мүмкін. Ол кестенің қандай ақпараттарды сақтайтының және ... ... ... және ... ... ... анықтайды.
Кесте құрылымы келесі ақпараттардан тұрады:
Кестенің аты – SQL операторларында, тәсілдерімен және қасиеттерімен кестеге ... ...... ... ... ... ... бағана мәліметтінің типі және аты бар.
Кестелік және бағаналық шектеулер – Кесте немесе бағана ... ... ... шектеуі.
Кестенің бағаналары сол жақтан оң жаққа реттеліп кестені даярлау кезінде ескеріледі. Кез ... ... жоқ ... бір ... бар. ANSI/ISO ... ... максималды бағаналар саны шектелмеген, бірақ барлық коммерциялық МҚБЖ-де ол жуықтап ... 255 ... ... ... ... ... ... реттен тұрмайды. Кестеде кез келген өрістер саны болуы мүмкін. Нөлдік өрістер санынан тұратын кестелер болуыда мүмкін. ... ... бос ... деп ... Бос кесте өзінің бағаналарымен анықталған құрылымды сақтайды ... ... ... жоқ. ... ... ... өрістер санына шек қоймайды және де көптеген МҚБЖ-де кестелер көлемі компьютердің бос дискілік ортасымен шектелген. Басқа МҚБЖ-де максималды шегі бар, ... ол өте ... – жуық ... екі ... жол, ... ... одан да ... мәліметтер қорының зор мүмкіншілігі болып олардың көмегімен әртүрлі кестелердегі сұраныстар көмегі арқылы мәліметтерді тез ... ... ... Ол үшін әрбір кесте әрбір жазылымды анықтайтын бір немесе бірнеше ... ... ... ... ... маңызды өрістері деп атайды. Маңызды өрістерді сонымен қоса алғашқы қайнар деп атайды .
Үш түрлі ... ... бар; ... ... ... құрастырмалы кілт.
Реляциялық кестелерде жолдар ретімен орналаспағандықтан жолды кестедегі нөмірі бойынша таңдап алуға болады. Кестеде «бірінші», «соңғы» және «он ... жол жоқ. Онда ... ... ... ... көрсетеміз, мысалы Иванов есімді студент жолы. Кілтті өрісті ... жаңа ... ... ... ... ... оның ... нөмірі қойылатын дай жасауға болады, яғни есептеуіш ... Бұл ... ... ... ... тәсілі.
Егер өрісте бірегей мәндер болса, мысалы кодтар немесе инвентарлық нөмірлер, онда бұл ... ... кілт деп ... ... Егер таңдап алған өрісте қайталанатын немесе бос мәндер болса, онда ол кілттік деп ... ... ... ие ... ... жазылымдарды анықтау үшін қайталанылатын жазылымдарға іздеуге сұраныс жасау қажет. Егер қайталануларды ... ... ... ... емес ... онда ... ... анықтау немесе есептеуіш өрісіне қосу керек.
Кестенің әрбір жолы үшін алғашқы кілт ... ... ... ... бар кестеде екі бірдей жолы жоқ. Барлық жолдары бір біріне ұқсамайтын ... ... ... ... деп атайды. Соңдықтан осы терминге реляциялық мәліметтер қоры өзі атымен міндетті, өйткені терминнің ... ... ... ... бір ... ... ... Алғашқы кілттер мәліметтердің реляциялық моделінің ең маңызды бөлігі болғанымен, алғашқы реляциялық МҚБЖ-де (System/R, DB2, Oracle және т.б.) ... ... ... етілмеген.
Мәліметтер қорын жобалаушылар барлық кестелерде өз кілттері болуды қамтамасыз етіп отырды, ... ... ... ... ... кілтті анықтау мүмкіндігі жоқ. 1988 жылы сәуір айында пайда болған DB2 Version 2 ... IBM ... ... кілттерді еңгізіп жетілдірді. Осыдан кейін мұндай қолдаулар ANSI/ISO стандартына қосылған.
Индекстер – кестедегі жекелеген жолдарға жылдам жетуді ... ... ... ... ... ... жоғарлату және кесте мәліметтерін сорттау үшін жетілдіріледі. Индекстер кестедегі кейбір кілттік шектеулерді қолдауға қолданылады; бұл индекстер ... ... ... ... автоматты түрде жетілдіріленеді.
Индекс – кестеден логика бойынша жеке, тәуелсіз ... ... ... ... жоюы ... кестелер мәліметтеріне немесе анықтауына әсерін тигізбейді. Ол кестенің бір ... ... ... ... мәндерінің жоғары оптимизацияланған версияларын сақтайды.
Индекстелген бағанадан мән сұралған кезде мәліметтер қорының процессоры (ядро) қажетті ... ... табу үшін ... қолданылады. Индекстер кестенің индекстелген бағаналарындағы соңғы өзгерістерді бейнелеп тұрақты қолдап отыруы керек.
Мәнді қою, модификациялау және жою кезінде индекстелген ... ... ... ... ... қорының процессоры орындайды.
Бұл операциялар қолданушыдан ешқандай әрекетті талап етпеседе олар мәліметтерді басқарудың кейбір операцияларының ... ... ... ... ... ... ... төмендеуі көптеген жағдайларда мәліметтерге жету жолын жылдамдатуын жоғарлатууымен артықшылықтармен компенсацияланады.
Индекстерді кілттер ... бір ... ... ... бойынша жетілдіруге болады. Құрамдық индекстер бірінші өрістері бірдей мәндерге ие болатын мәліметтерді теріп алу кезінде жазылымдарды топтастыруға мүмкіндік ... Жиі ... ... ... және ... ... өрістерді индекстеу талап етіледі. Кестенің кілті бар өрістері автоматты түрде индекстеледі. МЕМО ... ... ... және OLE объектісін немесе гиперсілтемесін индекстеуге болмайды. Басқа өрістерге индекстеу жүргізіледі егер өріс ... ... ... немесе күн/уақыт типінен тұрса және өрісте мәндерді іздеуді және сорттауды талап етеді.
Егер жиі ... екі ... одан да көп ... ... ... ... ... жүргізілетін болса онда құрама индекс тұрғызуға болады. Мысалы, егер бір сұранысқа Аты және Тегі өрістері бойынша жиі-жиі ... ... онда осы екі ... ... ... құрауға болады. Құрама индексі бойынша кестені сорттау кезінде осы индекске ... ... өріс ... ... ... Егер ... өрісте қайталанатын мәндері бар жазылымдар болса онда сорттау екінші өріс бойынша жүргізіледі және т.с.с.
Реляциялық ... ... ... ең ... ... болып мәліметтердің иерархиялық модельдерінде ойсылқара/ұрпақ қатынасын жүзеге асыруды қолданылатын көрсеткіштерінің болмауы. ... ... ... ... ... қорында болуыда мүмкін.
Мәндері басқа бағана мәндерімен сәйкес келетін, ... ... ... ... ... бір кестенің бағанасы сыртқы кілт деп аталады. ... кілт ... кілт ... ... ... ... мүмкін. Тәжірибеде сыртқы кілт әр уақытта құрамды болап келеді (бірнеше бағаналардан тұратын), егер ол басқа кестедегі құрылымдық бірінші кілтке ... ... және ... ... ... саны және ... мәліметтер түрлері сәйкес келетіні анық.
Егер кесте бірнеше басқа кестелермен байланыста болса онда ол ... ... ... ие бола ... ... қатынастарды сүреттеу жағынан реляциялық мәліметтер моделі желілік модельдің барлық мүмкіншіліктеріне ие.
Сыртқы кілттер реляцмялық ... бір ... ... ... өйткені мәліметтер қорының кестелері арасындағы қатынастарды жүзеге асырады. Өкінішке орай, бірінші кілттер ... ... ... ... ... реляциялық МҚБЖ-де болған жоқ. Ол DB2 Version 2 жүйесінде еңгізілген, қазіргі кезеде барлық коммерциялық МҚБЖ-де бар.
Реляциялық алгебраның негізгі ... егер ... жиын ... болса, онда оларды басқару қорлары мәліметтер қорына спецификалық бірнеше арнайы операциялармен ... ... ... ... ... негізделеді.
Кодд ұсынған алгебраның кеңейтілген алғашқы нұсқасы қолданылады. Бұл нұсқада негізгі алгебралық операциялар жиыны сегіз ... ... олар екі ... бөлінеді – жиындық операциялар және арнайы реляциялық операциялар.
Теориялық-жиындық операциялар құрамына келесі ... ... ... ... айырмашылығын алу;
Кестелердің тікелей көбейтіндісі.
Арнайы реляциялық операцияларға;
Кестенің шектелуі;
Кесте проекциясы;
Кестенің қосылуы;
Кестенің бөлінуі.
Сонымен қатар алгебра құрамына алгебралық өрнектердің ... ... ... сақтауға мүмкіндік беретін меншіктеу операциясы, және нәтижелі кестенің сұлбасын тиянақты шешуге мүмкіндік беретін атрибуттардың атын ... ... ... ... ... ... түрі бар – ... әрбіреуі сілтемелер бойынша тұтастықты қолдайды. Бірінші жолауда сілтемелері барларда жазылымдарды жоюға болмайды (яғни бірінші сілтеме жіберілген ... жою, ... ... кілттерінің мәндерін өзгерту керек). Екінші жолауда сілтемелері бар жазылымды жою кезінде барлық сілтеме жасалынған ... ... кілт ... ... түрде анықтаусыз болып қалады. Үшінші жолау (каскадты жою тәсілі) сілтеме бағыттайтын кестедегі жазылымды жою кезінде сілтеме жасалынған кестеде автоматты ... ... ... жасалынған жазылымдар жойылады.
2.6. Мәліметтер қорын қалыптастыру
Мәліметтерді реляциялық түрге трансформациялау процессі қалыптастыру деп аталады. Қарапайм сөзбен айтқанда, қалыптастыру – ол ... ... ... ... ... мәліметтерді жою. Қалыптастырудың екі мақсаты бар – мәліметтер қорындағы келешек мүмкін ... ... ... ... ... ... жою және интерфеистік қосымшаларда, кесте құрылымдарында максималды иілгіштікті қамтамасыз ету.
Мәліметтер қорындағы кестелерді қалыптастыруды қосымшаларды жобалаудың бастапқы күндерінде ... ... ... ... ... кейін жағдай ауырлай түседі. Кейде қалыптастыру процессі алғашқы жобаға қосылмаған қосымша кестелерді тұдырады.
Қалыптастыру әдетте бес түрге немесе кезеңдерге ...... ... ... ... қалыпты түрге дейін. Яғни кестені анықтайтын немесе анықтамайтын реляциялық критериялардың бес бекітілулері. әрбір ... ... ... ... ... ... ... Теория жүзінде бес түрі болса тәжірибеде оның үшеуі ғана ... ... екуі ... ... ... ... ... өте арнайы деп саналады.
Бірінші қалыпты түрі. Кестені ... ... ... ... деп есптеу үшін әрбір өрісте қайталанатын топтардың болмауы және бөлінбеуі керек.
Өрісті бөлінбейтін дейміз, егер онда мәліметтердің бірақ элементі болса. ... ... ... ... аты және ... коды ... Address ... бөлінбейтін деп аталады. Бірінші қалыпты түрге сәйкес келу үшін ... ... ... өріске бөлінуі керек.
Қайталанылатын топ — атрибуттың бірнеше мәндерің ... ... ... ... ... ... өріс.
Екінші қалыпты түрі. Кестені екінші қалыпты түрге келтіру үшін барлық маңызды емес ... ... ... кілтінен және бірінші кілттегі әрбір өрістен тәуелді болуы керек, егер соңғылары бірнеше өрістерден тұратын ... Яғни бұл ... ... емес ... ... ... ... және оның құрастырушыларымен анықталуы керек.
Үшінші қалыпты түрі. Кестені үшінші ... ... ... үшін ... маңызды емес өрістер кестенің бірінші кілтінен толығымен тәуелді және бір бірінен тәуелді емес ... ... ... екінші қалыпты түр квалификациясына кестенің маңызды емес өрістерінің ... ... емес ... ... болуы.
Төртінші қалыпты түрі. Төртінші қалыпты түр тәуелсі элементтерді бір кестеде сақтауға тиым салады, егер бұл элементтерінің арасында көпшіліктен-көпшілікке қатынасы болса. ... ... түр ... типті қатынастарды сипаттайтын кестелердің арасындағы қарым қатынастарды ұйымдастыруды талап етеді. Екі бағана көпшіліктен-көпшілікке қатынасында болғандықтан олар ... ... ... ... ... ... қалыпты түрді бұзады. Осы себептен төртінші қалыпты түрі көбінесе ... ... ... ... ... үшінші қалыпты түрімен жабылып отырады.
Бесінші қалыпты түрі. Бесінші қалыпты түрі ... ... ... мәліметтердің орын ауыстыру мүмкінділігін талап етеді. Бұл егер сіз қалыптастырылмаған кестеден бастасаңыз, онда ... ... ... қиып алу және қою ... ие ...
Тәжірибеде қалыптастыру кезінде мәліметтер қорында барлық элементтерді сақтау идеясы сезіну арқылы жүзеге асырылады. Бірақ бесінші
қалыптастыру түрі ... ... ... ... ... ... ЕСЕПТЕУГЕ АРНАЛҒАН АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕНІ ЖЕТІЛДІРУ
3.1. Мәліметтер қорын құру
Жаңа мәліметтер қорын құру үшін ең бірінші оның ... ... алу ... ... мәліметтер қорын құру жұмысының схемасы көрсетілген. Мәліметтер қорындағы мәліметтер кестеде ... ... ... мәліметтер қорының негізі болып табылады.
Мәліметтер қорын құру жұмысының схемасы
Мәліметтер қорын құрастырғанда оған ... ... ... олар ... сақталады, қандай алаңдар түйінді болады, мәліметтердің түрі қандай болады, мәліметтер қанша кестеде сақталатындығын және ... ... алу ... жоспарлау жұмысын жобалау деп атайды.
Мәліметтер қорының құрылымын құру және ... ... ... ... құру дегеніміз – мәліметтер қоры кестелерінің байланысын анықтау. ... ... ... - әр ... қай ... ... ... болып табылады.
Деректерді енгізу - әр кестеге сәйкес таңдалып алынған мәліметтерді енгізу.
Содан соң, Мәліметтер қорын басқару жүйесінің мүмкіндіктерін пайдаланып, құжаттарды құру ... ... ... - лер ... құру ... Мәліметтерді талдау: Керекті мәліметтер тізімі:
Фамилиясы (фамилия)
аты (имя)
әкесінің аты (отчество)
мекен жайы (адрес)
лауазымы (должность)
стаж
мамандығы (специальность)
жанұялық жағдайы (сем. положение)
Біліктілігі (Образование)
Кәсіптби бағдар ... ... ... ... ... ... ...
мінездеме, хобби
Кәсіпорын шығындарын есептеуге арналған ақпараттық жүйені жетілдіру барысында ең бірінші ... ... ... ... ... Кез келген мәліметтер қорын, ақпараттық жүйелерді, автоматтандырылған жұмыс орының ... ... ... ... программаның құрылымдық сұлбасына бөледі.
Жетілдіріліп жатқан ақпараттық жүйенің құрылымдық сұлбасы 3.1.1. сүретінде көрсетілген.
3.2. Кесте құру, сұраныс ... есеп ...... ... ... ... кітапхана, мекемелердегі қызметкерлер мәліметтерін енгізу, жоғарғы оқу орындарындағы студенттер жайлы мәліметтер жазу және т.с.с орындарда кең түрде қолданылады. Берілгендер базасын ... ... ... оқушыларға оның көптеген іс - әрекетті орындай алатын мүмкіндігін және ... айту ... ... ... базасын құруды, толтыруды білуі; олардың дұрыс толтырылғандығын бақылай ... ... ... ... жүйесі туралы түсінік алу, мәзір арқылы жұмыс істеу ыңғайлылығын сезіну және бағалау, ... ... ... ... ... және ... ... алгоритм мен орындаушы туралы түсінікті толтыру; берілгендер түрі жүйесімен танысу. Мұғалім бұл тақырыпты түсіндіру үшін ... өзі ... ... ... ... ... ... компьютерлердiң сыртқы программаларының құрамына кiретiн ДҚБЖ бiр түрi Access.
MS Access-автономды ... ... және MS Windows 95 ... локальды есептеуiш желiлерде жұмыс iстеуге арналған реляциялық мәлiметтер базасын басқару жүйесi.
Басқаша айтқанда MS ... ... ... мен ... ... ... ... жиынтығы. Жұмыс iстеуге алғаш отырғанда, Access-пен жұмыс iстеу түсiнiксiз болады. Сондай-ақ, оны қолдануда бiршама ... ... ... ... Access-тiң негiзгi мүмкiндiктерiмен танысуға тура келедi.
Access-тiң қорларымен мынадай операцияларды орындай ... ... ... ... ... ... типiмен, объектiлер iсiмен қоса екi мдi кестеге проекциялау.
Каскадты ... және ... ... ... ... ... ... кестелер арасында байланыс орнату.
Информацияларды бақылаудың әртүрлi қорларын, кесте мен логикалық алгебра аппаратын қолдана отырып кестеден ... ... ... ... ... ... таңдап алу.
Мынадай операциялардың көмегiмен орындалатын құру, модификациялау, информациялық жүйенiң туында объектiлерiн қолдану:
Қолданушылық енгiзу мен ... ... ... ... ... мәлiметтердi бiрiктiру: топтық операцияны жүргiзу, есептелетiн өрiстiң есептерi мен құрылуы, логикалық алгебра аппаратын қолдана отырып мәлiметтердi iрiктеп алу ... ... ... мен ... ... ... бойынша басылған есептердi құрастыру.
MS Access қуатты, қолайлы және ... ... ие ... Бұл ... ... ... ... мүмкiндiк бередi және олар қолданушыға тез арада кесте, форма, сұранымдар-таңдау мен алдын-ала дайындық ... ... ... ... ... ... ... екi шекараға ие болады:
Макрос құруға үйренедi, яғни мәлiметтермен басқарудың қарапайым инструкцияларының жиынтығын құра алады.
Access Basic немесе VBA (visual basic for ... ... ... ... ... ... ... МS Access қарапайым МББЖ- нен асып кетсе де және көптеген қолданушылардың көңiлiнен шықса да ол қуатты өндiрiстiк ... ... ... олар үшiн ... ...... сервер» бар болады.
MS Access қосымшасына сiлтеу әдетте негiзгi меню программалаудың iшiндегi бiр менюiнде болады. MS Access-тi жүктегенде және онымен ... ... ... ... ... стандартты тәсiлдердiң кез келгенiн қолданамыз. MS Access – тiң өңдеушi объектiсi мәлiметтер базасының файлы болып табылады. Бұл файлға MS Access-тiң ... ... ... ... ... есеп ... ... мен модульдер кiредi.
MS Access-тi жүктегеннен кейiн бiзге мынадай бұйрықтарды орындау талап етiледi:
Жалпы жағдайда сұраным дегеніміз ... ... ... ... ... ... болады, бірақ біз қарапайым типі: сұраным таңдауды қарастырамыз.
Сұраным – таңдау – бұл ... ... ... ... ... құрылымды элементтер болады және жүйедегі мәлiметтер негізінде құрылады. Сұранымның үлгісін құру кезіндежалпы жағдайда бізге төрт ... ... ... тура ... қандай кестелерден қандай өрістерге сұраным орнататынымызды көрсету қажет.
Есептелетін өрістерді сипаттау керек.
Ізделінді кестелердің жазуларымен ... ... ... ... ... көрсету, яғни таңдауға қандай да бір шартты қанағаттандыратын жазуларды ғана қосатын логикалық өрнек құру.
Нақты сұраныммен жұмыс ... ... ... ... кез ... ... ... Мысалы, телефон анықтамалығына сұраным құру кезінде біз тек (1) ... ғана ... жєне ... ... аты мен ... ... көрсетілген телефон номерлерін шығарамыз.
Қазіргі заманғы қуатты жүйелерде сұраным құру кезінде кейде (4) ... ғана ... ... ... яғни ... ... ... болады.
Сұраным – таңдау құру. Жалпы жағдайда кез келген сұраным құру үшін SQL универсал тілі қолданылады. Бұл тілдің сөйлемінде ... ... төрт ... ... да сипаттауға болады: қандай өрістерді және қайдан таңдау керек, қандайларын есептеу керек, қалай оларды топтау (қосу, есептеу, орташасын табу) керек жєне ... ... ... ... енгізуге болады.
Бірақ та, шындығына келгенде бұл тілді тек мамандар ғана қолдана алады. Ал жай адамдар үшін ... ... ... ... ... ... тапты, ол механизм QBE (Query by exampl-үлгі бойынша сұраным) деп аталады.
Бізге ... ... ... ... да бір QBE ... ... осы бланкта анықталған келісімдерді пайдаланып жүйеге өз жоспарымыз туралы хабар береміз: ... ... ... жазу және т.б. ... ... ... негізінде жүйе сәйкесінше Select ұсынысын құрып және өзі орындайды. Сұраным құру ... ... ... ... Tovar ... базасының азық-түліктер тізімін жасау керек және әрбір азықтың бағасы мен санын көрсету қажет болсын.
Алдымен стандарт ... ... ... ... ... таңдап аламыз.
Құру кнопкасын басамыз.
Сұранымға арналған ізделінді кестені таңдап аламыз.
Сұраным – бұл MS Access-тегі бірнеше ізделінді кестені ... ... ... екендігіне көңіл бөлген дұрыс. өзіміздің мысалымыз үшін ізделінді үш кестені – Товар кестесін таңдап аламыз. Экранда ...... ... ... ... болады. Терезенің төменгі бөлігінде QBE бланкасы орналасады. Бұл бланка қандайда бір ... ... ... ... ... ... құрылған сұранымның өрістерімен сәйкес болады, ал жолдарының саны айнымалы болады. Ол «Кесте аты» немесе «Топтық операциялар» жалаушаларының жағдайына байланысты болады. Іс ... ... ... бағандарының аты көрсетіледі. Бұл атауды ашылған тізімнің ішінен таңдап алуға болады. Сұраным терезесінің жоғарғы ... ... ... drop» әдісімен өрісті алуға болады. Бірінші және екінші бағандарға азық - түліктің аты және саны ... орын ... ... аты ол ... ... аты» ... бар ... шығады, таңдап алынған өрісті қамтитын кесте аты туындайды.
Өріс жолында есептелетін өріс үшін мына формуланы теріп жазу керек: : ... біз ... ... операциялар жүргізгіміз келсе, “Топты операциялар” жалаушасын қосу ...... ... ... жолы ... бұл жолдың кез келген өрісін басатын болсақ, топты ... ... ... ... т-оптау, Sum, Avg, Count, өрнек және т.с.с.
Азық - түліктің аты үшін топтау типін таңдап алайық. Бұл ... ... атты азық - ... бір ... ... ... сөз. ... өрісі үшін Sum типін таңдап алдық – бұл дегеніміз «саны» өрісінің барлық ... ... ... ... ... ... экранға жазулардың шығу ретін көрсетуге болады. Экранға шығару ... ... ... – жалаушаны қойып немесе шығаруға кедергі жасаймыз. Соңында таңдау шарты немесе жолдарында тек берілген ... ... ... ... үшін таңдауға мүмкіндік беретін шартты және логикалық өрнектерді көрсетуге болады.
Егер біз SQL ұсынысын көргіміз ... онда [Вид – ... SQL] ... ... ... ... панеліндегі “Режим SQL» түймешесін басамыз. Сұраным ... біз оны ... ... ... ... ... оны ... қорытындысын аламыз. Сонда бұл кестенің «саны» өрісінің орнына «Жалпы саны» ... ... ... ... ... «Бұл қалай пайда болды?» деген сұрақ туады. Бұны былайша түсіндіреміз: бірнеше сұранымды құрғаннан кейін бізге бағанның қасиеттерін жөндеуге тура ... ... ... ... ... ... біз ... және «құны» бағандарын бірінен соң бірін белгілеп алып және [Вид ... …] ... ... алып төмендегідей жөндеулер жүргіздік:
“Саны” бағаны үшін – сандарды шығару ... ... ... екі ... ... ... үшін – ... шығару форматын өзгерттік.
Осылайша, мысалда барлық сұраным құрудың базалық операцияларын қарастырдық. Қалғаны тек (4) таңдау шартын сипаттау. Бұл операцияны мына ... ... ... ... ... ... коды 40 және 60 ... клиенттерді ғана қосу керек болсын. Ол үшін:
Конструктор режиміндегі жалпы сұраным терезесін ашу;
“Құны” бағанының оң жағына “Клиенттің коды” бағанын қосу;
Топтық операция ... шарт ... ... ... ... ... ... шарты ұяшығында:
40 OR 60 өрнегін теріп жазу;
Сұранымды қандай да бір атпен сақтап, оныњ жұмысын ... ... ... MS Access ... ... бұзылуына қатаң талап қоя біледі. Сондықтан алдыңғы өрнекті мына түрде де жазуымызға болады:
[Клиенттің коды]= 40 or [клиенттің коды]=60
=40 or=60
Соңында ... ... да бір ... мерзімдегі жазуларды енгізіп көрейік.
Access-те қарастырылған төмендегідей келісімдерге көңіл аударайық:
«Таңдау шарты» ... ... ... ... шартты өрнектер қасиеттері бойынша өзара AND белгісімен біріктіріледі. Мысалы, егер ... ... ... Балл және код ... және ... =5 және >=18 деп ... онда ... логикалық өрнек жазамыз:
[Балл]=5 AND [Код]>=18
Бір базаның көршілес жолдарынан терілген шартты өрнектер өзара OR белгісімен біріктіріледі. Мысалы, егер баған аты Балл және шарт ... ... :=8 деп ... ... ал ... жолынан :=12 деп теріп алсақ, онда логикалық өрнек мына ... ... OR ... ... ... ... сұранымды жобалай отырып, біз одан өзіндік микропрограмма құра аламыз. Бұл енгізілген параметрлерге байланысты әртүрлі орындалады. ... ... ... ... ... ... анықтамалығы үшін сұраным – таңдау құрайық. Ол екі бағаннан тұрсын: телефон номері және абоненттің аты. Ары қарай экранда барлық ... ... ... ал ... ... ... алынған телефондарды ғана экранға шығаратын “пиктограмма” құру керек болсын. Ондай программа құру үшін ... ... ... ... ... ... ашамыз.
Үшінші баған ретінде “категория” бағанын қоямыз.
Бұл бағанды экранға шығаратын жалаушаны өшіріп, ал ... ... ... ... ... ... ... теріп жазамыз.
Сұранымды жадыға сақтаймыз.
Енді бұл сұранымды ашқанда, экранда шақырудың диалогтық ... ... Бұл ... ... ... ... ... теріп жазып, ОК пернесін басамыз. Сонда экранға тек берілген категория бойынша телефон номерлері шығады. Осы ұсынысты пайдалана ... ... ... ... құра аламыз.
Есеп берулер мен макростар құрудағы ерекшеліктер. Есеп берулер – баспаға шығаруға арналѓан мәлiметтерді көрсетудің ерекше түрі. Яғни, Access ... есеп ... ... ... және ... ... ... шығаруға мүмкіндік береді. Формалардан айырмашылығы есеп берулер мәлiметтер енгізуге мүмкіндік береді. Есеп берулерді ... ... ... ... ... ... құруға болады. Ережедей, есеп берулер құру үшін алдымен ... ... Есеп ... бірнеше бөлімнен тұрады. Олар есеп берулерде мәлiметтердің қалыптасуын басқарады.
Есеп берулер өзіне мынадай бөлімдерді ... Есеп ... басы есеп ... ... ... ... ... Жоғарғы колонтитул әрбір беттің басында есеп беру басынан кейін беріледі.
3. Топтың басының ... ... ... ... ...
бұрын бейнеленеді.
4. Мәлiметтер облысы есеп беруге кіретін ірі жазу үшін бейнеленеді.
5.Топтың ескертулер облысы әрбір топтың соңғы жазуының ... ... ... ... ... ... ... беттің соңында беріледі.
7. Есеп берулердің ескертулер облысы есеп берудің соңында берілген.
Есеп берудің қалыптасуы кезінде баспа үшін немесе алдын-ала көру ұшін Access ... ... есеп ... ... және жоғарғы колонтитулдан бастайды. Содан кейін беттің соңында дейін мәлiметтер облысы басылып шығады. Бұдан соң төменгі колонтитул басылады. ... ... ... ... бетке сиятындай мәлiметтер облысы, төменгі колонтитул болады. Есеп берудің соңғы бетінде, төменгі колонтитулдан бұрын, есеп ... ... ... ... есеп ... есеп беру аты мен ... ескертулер бар болса, баспаға шығару реті өзгермейді. Айырмашылығы мынада: әрбір ... ... ... ... ... ... ... орналасады және әрбір топтың соңғы жазуынан кейін топтың ескертулер облысы орналасады.
Access-те жазуларды топтау үшін өріс пен өрнекті қолдана аламыз. Access ... ... өріс ... немесе өрнек бойынша сорттайды. Егер Access мәлiметтерді сорттамаса, онда бір өріс ... ... үшін ... топ ... ... есеп беру бойынша жазуларды номерлеуге болады. Ол үшін ... ... ... мәлiметтер облысына байланысты емес өріс қосамыз.
“Вид” менюінен “Свойства” пунктін таңдап алу ... ... ... ... басу арқылы осы басқару элементінің қасиеттер терезесін ашамыз.
“Данные” қасиетіне барып және =1 деп ... с ... ... барып және “Для всего” мәнін енгіземіз.
Егер біз әрбір топқа жеке ... ... ... онда «Для ... ... «Для ... таңдап аламыз. Осыдан кейін жазулар номерленіп қалады.
Access-те кестелі есеп беру ... ... ... бар. ... ... үшін ... отчет” мастері бар болады. Алдымен МБ-сының терезесін ашып, “Отчет” ішпегіне өтіп және ... ... ... берудің мәлiметтерінің көзі ретінде қолданғымыз келген кестені ... ... ... ... және “Мастера” кнопкасын басамыз. Содан кейін “Табличный отчет” деп таңдапалып, ОК ... ... ... ... ... ... “Простой отчет” кнопкасын қолдануға болады.
Ол үшін:
1. МБ-сы терезесінде тұрып файл менюін таңдап алып, ондағы “Программы – надстройка”, содан кейін ... ... ... ... ... ... тізімінен “Мастера по разработке форм и отчетов” таңдап алып, “Настройка” кнопкасын басамыз.
3. ”Настройки” тізімінен “Настройки простого отчета” пунктін таңдап ... ... ... ... ... ... таңдап аламыз.
5. “ОК” кнопкасын басып, сосын “Закрыть”.
Осыларды орындағаннан кейін, МБ-сының терезесінен кестелер немесе сұранымдарды таңдап ... ... ... ... ... Қорытындысында автоматты түрде кестелік есеп беру пайда болады.
Access-те бір есеп берулер басы, бір есеп ... ... ... ... және жоғарғы колонтитул және онға жуық топтық басы ... ... ... ... кез ... бос мәндерді нольге айналдырады. Бұл функцияны қолдану үшін өзіміздің ... ... ... қосамыз. Содан кейін басқарудың есептелетін элементі үшін қасиеттер терезесін ашамыз. “Данные” қасиетін ... бос ... ... етіп ... Макростар Access-те құрылған барлық шараларға әрекет етеді. Олар берілген әрекеттерді орындайтын және ... ... ... ... қоры ... ... Сондай-ақ, макростар макрокомандалар тізбегін орындайды. Макрокомандалар формалар мен есеп берулермен орындалатын жұмыстарды жеңілдетеді. Макростар Access Basic ... кең ... ... ... олар ... есептер шешу үшін кодты тезірек құруға мүмкіндік береді.
Макростарда ... ... ... ...... орындау қажет әрекеттерді бейнелейді.
Шарт – бұл макрокомандалардың әрекет ету облысын анықтайтын логикалық өрнек. Егер шарт ... онда ... да ... ... жиынынан тұрады. Макростар МБ-сының жекелеген объектілеріндей макростар тобы ... ... ... тобы – ... бір обектісінде сақталған макростар жиыны. Топта макрос аты бағанында, макрокомандалардың бірінші ... ...... ... ... ... ... Бұл тапсырмаларға формалардың ашылуы мен жабылуы, есеп берулердің баспаға шығарылуы жатады. Бір макроста 999 макрокомандалар болады.
Басқару ... ... ... есеп ... ... ... болатынын анықтайды. Негізінен формалар мен есеп берулерде бір ғана басқару элементтері қолданылады. ... ... ... ... ... ... ... басќару элементтерінің әртүрлі типтерін қолдана аламыз. Кейбіреуі формаларды қолдануға, ал кейбіреуі есеп берулерде қолдануға қолайлы болады.
Формалар мен есеп берулерде ќолданылатын ... ... ... атап µтейін:
Қол – бір жазудан екіншісіне көшкенде өзгермейтін текстік мәлiметтер толтырады. Сондай-ақ, қолды белгіленген информациялар толтыруға да ... ... ... ... ... ... ... де қолданамыз.
Өріс бір жазудан екіншісіне көшкенде текстерді ... ... ... үшін ... ... элементінің бұл типі әдетте мәлiметтерді енгізу мен бейнелеу үшін қолданылады. Онда тек бір ғана жазу өрісі бейнеленеді.
Топ-топтың рамкасынан және оның ... ... ... ... ... мен ... ... тұрады.
Өшіруші – “Режим формы” дене “Режим таблицы” кнопкаларына ұқсас басылған немесе басылмаған қалыптағы кнопка болып табылады.
Ауыстырып қосқыш – таңдап алынған ... ... ... екі ... ... ... дөңгелек кнопка болып табылады.
Жалауша – оны таңдап ... ... ... ... ... квадрат болып табылады. Жалаушалар әдетте логикалық типті өріс мәндерін сипаттау үшін қолданылады.
Тізімі бар өріс ... ... ... ... ... типті элементтерді қолданғанда өріс мәндерін өз қалауымыз бойынша енгіземіз немесе адын-ала берілген тізімнен анықталған мәндерді таңдап аламыз.
Тізім элементтің барлық ... ... ... ... ... ... түсімен және ашықтылығымен ерекшеленеді. Тізімдер формада қолдануға болады, сонда егер қолданушы алдын-ала берілген мәндерді таңдап ала алатын болса.
Диаграмма кесте немесе ... ... ... диаграмманы бейнелейді. Диаграмма Microsoft Graph қосымшасының көмегімен құрылады. Диаграмма құру үшін «Мастер диаграмм» қолдана аламыз.
Бағынышты форма (есеп беру) ... ... ... есеп беру ... ... ... элементін қосады. Әдетте олар негізгі кестесімен байланысқан бағынышты кестенің ... ... үшін ... ... OLE ... ... ... элементін қосады. Басқару элементтерінің бұл типі формаға ... есеп ... ... ... үшін қолданылады.
Мәліметтер қорымен жұмыс жүргізу ережесі
Кез ... ... ... ... ... ... ... арналған осы мәліметтер қорын іске қосу кезінде негізгі батырмалы терезе (Сүрет 3.3.1.) пайда болады
Сүрет 3.3.1. Негізгі батырмалы терезе
Бұл терезеде ... ... ... ... ... ... опреациялардың тізімі бекітілген, ол; «Еңгізу/Тауарлар формасын көру», «Еңгізу/Басқа мәліметтерді көру...», «Есептерді көру», «Батырмалы форманың элементтеріне өзгеріс ... және ... ... ... көру» мәзірін таңдап қызметкерлер бойынша шығындарды (Сүрет 3.3.2.) ... ... ... ... ... ... барысында негізгі қорлардың сатып алған күні, құны, жауапты бөлім, ... және ... ... ... ... ... ... болады.
Сүрет 3.3.2 Тауарларды тіркеу терезесі
Сатып алуға беріліген тапсырыстар (сүрет 3.3.3) жүктеу ... біз ... ... күні, тапсырған кәсіпорын, жабдықтаушы, тапсырыс номері, жеткізу түрі туралы мәліметтерге көз жеткізуге болады.
Сүрет 3.3.3 ... ... ... ... ... ... толтыру нәтижесінде келесі есептер алуға болады, ол қызметкерлер, жабдықтаушылар, түрлері бойынша және жеткізу әдісі ... ... 3.3.4) ... 3.3.4. Есеп ... 3.3.5. Тауарлар туралы соңғы мәліметтер есебі
Ақпараттық жүйе модульдерінің программалары
ТАПСЫРЫСТАР ТЕРЕЗЕСІ
Option Compare ... Sub ... ... ... ... If
End Sub
Private Sub Form_Activate()
On Error GoTo Err_Form_Activate
DoCmd.DoMenuItem ... ... ... , ... форма заказов].Form![КодТовара].Requery
Exit_Form_Activate:
Exit Sub
Err_Form_Activate:
MsgBox Err.Description
Resume Exit_Form_Activate
End Sub
Private Sub КодПоставщика_NotInList(NewData As String, Response As ... ... поле и ... нажмите кнопку мыши для добавления элемента списка."
Response = acDataErrContinue
End Sub
Private Sub КодПоставщика_DblClick(Cancel As Integer)
On Error GoTo Err_КодПоставщика_DblClick
Dim lngSupplierID As ... ... ... = ... = ... = ... ... "Поставщики", , , , , acDialog, "GotoNew"
Me![КодПоставщика].Requery
If lngSupplierID 0 Then Me![КодПоставщика] = lngSupplierID
Exit_КодПоставщика_DblClick:
Exit Sub
Err_КодПоставщика_DblClick:
MsgBox Err.Description
Resume Exit_КодПоставщика_DblClick
End Sub
Private Sub ... As String, Response As ... ... поле и ... ... ... мыши для ... элемента списка."
Response = acDataErrContinue
End Sub
Private Sub КодСотрудника_DblClick(Cancel As Integer)
On Error GoTo Err_КодСотрудника_DblClick
Dim lngEmployeeID As Long
If IsNull(Me![КодСотрудника]) Then
Me![КодСотрудника].Text = ""
Else
lngEmployeeID = ... = ... ... "Сотрудники", , , , , acDialog, "GotoNew"
Me![КодСотрудника].Requery
If ... 0 Then ... = ... ... Err.Description
Resume Exit_КодСотрудника_DblClick
End Sub
Private Sub КодМетодаДоставки_NotInList(NewData As String, Response As Integer)
MsgBox "Выберите поле и дважды нажмите кнопку мыши для ... ... ... = ... ... Sub КодМетодаДоставки_DblClick(Cancel As Integer)
On Error GoTo Err_КодМетодаДоставки_DblClick
Dim ... As ... ... ... = ... = Me![КодМетодаДоставки]
Me![КодМетодаДоставки] = Null
End If
DoCmd.OpenForm "Методы доставки", , , , , acDialog, "GotoNew"
Me![КодМетодаДоставки].Requery
If lngShippingMethodID 0 Then Me![КодМетодаДоставки] = ... ... ... Exit_КодМетодаДоставки_DblClick
End Sub
Private Sub Подчиненная_форма_заказов_Enter()
If IsNull(Me![КодЗаказа]) Then
Me![ДатаРазмещения] = Date
End If
End Sub
Private Sub Просмотр_Click()
On Error GoTo Err_Просмотр_Click
DoCmd.DoMenuItem ... ... ... , ... ... Then
MsgBox "Введите данные заказа перед просмотром."
Else
DoCmd.OpenReport "Заказ", ... , ... & ... ... Sub
Err_Просмотр_Click:
If Err 2501 Then
MsgBox Err.Description
End If
Resume Exit_Просмотр_Click
End Sub
Батырмалы форма:
Private Sub Form_Open(Cancel As Integer)
' Minimize the database window and ... the ... dbs As ... rst As ... Error GoTo ... Minimize the database ... acForm, "Кнопочная форма", True
DoCmd.Minimize
DoCmd.Hourglass False
Set dbs = CurrentDb()
Set rst = ... об ... ... = 0 ... = ... ... использованием приложения необходимо ввести название, адрес и дополнительные сведения об организации."
DoCmd.OpenForm "Сведения об ... , , , , ... ... Move to the ... page that is marked as the ... = ... = 0 AND [Argument] = 'По умолчанию' "
Me.FilterOn = True
Form_Open_Exit:
Exit Sub
Form_Open_Err:
MsgBox Err.Description
Resume ... ... Sub ... Update the caption and fill in the list of ... = ... "")
FillOptions
End Sub
Private Sub FillOptions()
' Fill in the options for this switchboard page.
' The number of buttons on the ... ... = ... con As ... rs As ... stSql As ... intOption As Integer
' Set the focus to the first button on the ... and then hide all of the buttons on the ... but the first. You can't hide the field with the ... ... = 2 To ... & ... = ... & intOption).Visible = False
Next intOption
' Open the table of ... Items, and ... the first item for this ... ... con = Application.CurrentProject.Connection
stSql = "SELECT * FROM [Switchboard Items]"
stSql = stSql & " WHERE [ItemNumber] > 0 AND ... & ... = stSql & " ORDER BY ... rs = ... stSql, con, 1 ' 1 = adOpenKeyset
' If there are no options for this ... ... display a message. ... fill the page with the ... (rs.EOF) ... = "На ... кнопочной формы нет элементов"
Else
While (Not (rs.EOF))
Me("Option" & rs![ItemNumber]).Visible = True
Me("OptionLabel" & rs![ItemNumber]).Visible = ... & ... = ... If
' Close the ... and the database.
rs.Close
Set rs = Nothing
Set con = Nothing
End Sub
Private Function ... As ... This function is called when a button is ... intBtn ... which button was ... ... for the commands that can be executed.
Const conCmdGotoSwitchboard = ... ... = ... conCmdOpenFormBrowse = 3
Const conCmdOpenReport = 4
Const conCmdCustomizeSwitchboard = 5
Const ... = ... ... = ... conCmdRunCode = 8
Const conCmdOpenPage = 9
' An error that is special cased.
Const ... = ... con As ... rs As ... stSql As ... Error GoTo ... Find the item in the ... Items table
' that corresponds to the button that was clicked.
Set con = Application.CurrentProject.Connection
Set rs = CreateObject("ADODB.Recordset")
stSql = "SELECT * FROM ... Items] ... = stSql & "WHERE ... & ... & " AND [ItemNumber]=" & intBtn
rs.Open stSql, con, 1 ' 1 = ... If no item matches, report the error and exit the ... (rs.EOF) ... ... при ... таблицы Switchboard Items."
rs.Close
Set rs = Nothing
Set con = ... ... ... Case ... Go to another ... ... = ... = 0 AND [SwitchboardID]=" & rs![Argument]
' Open a form in Add mode.
Case conCmdOpenFormAdd
DoCmd.OpenForm rs![Argument], , , , ... Open a ... ... ... Open a ... ... rs![Argument], acPreview
' Customize the Switchboard.
Case conCmdCustomizeSwitchboard
' Handle the case where the Switchboard Manager
' is not installed (e.g. Minimal Install).
On Error Resume ... ... (Err 0) Then MsgBox ... ... Error GoTo 0
' Update the ... = ... = 0 AND [Argument] = 'По умолчанию' "
Me.Caption = Nz(Me![ItemText], "")
FillOptions
' Exit the ... ... Run a ... ... ... Run ... conCmdRunCode
Application.Run rs![Argument]
' Open a Data Access Page
Case conCmdOpenPage
DoCmd.OpenDataAccessPage rs![Argument]
' Any other command is unrecognized.
Case Else
MsgBox "Неизвестная команда."
End ... Close the ... and the ... Error Resume ... rs = Nothing
Set con = Nothing
Exit Function
HandleButtonClick_Err:
' If the action was cancelled by the user ... some reason, don't display an error ... Instead, resume on the next ... (Err = conErrDoCmdCancelled) Then
Resume Next
Else
MsgBox "Ошибка при выполнении команды.", vbCritical
Resume HandleButtonClick_Exit
End If
End Function
ҚОРЫТЫНДЫ
Қазіргі кезде кез келген саланың жұмысын ... ... ең ... ... болып жетілген ақпараттық жүйені құру жұмысы табылады. Ақпараттардың ағымы күнен күнге ұлғыюда және бүгінгі күнде ешқандай анықтамалар ... ... және өз ... ... ... Осы ... шешу үшін компьютерлік технологияларды қолданып, компьютерде есептеуді жүргізетін, графиклық бейнелерді, мәтіндерді ... ... ... ... ... ... ... сақтау, өңдеу және іздеу үшін арналған мәліметтер қорын қолдануы қажет. ... ЭЕМ ... ... әдістерінің жан-жақты таралған түрінің бірі - Мәлiметтер базасын басқару жүйесі (МҚБЖ), яғни керекті ... ... үшін ... ... сақталуы.
Мәлiметтер қорын ұйымдастыру үшін компьютерлік бағдарламалар бар, оларды мәлiметтер базасын басқару жүйесі деп атайды.
Дипломдық жұмыстың ... ... ... шағын кәсіпорында жүргізілетін қоймадағы тауарлы-материалдық заттарға есептеу жүргізуге жеңілдік береді. Осы ... ... ... ... ... қорымен жұмыс жүргізуге арналған, мәліметтер қоры тұралы теориялық ... ... ... және ... ... ... ... өте қуатты қорларының қолданылуысыз жүргізілді.
Windows операциялық жүйесіндегі MS ACCESS ... ... ... ... ... кәсіпорын бухгалтериясына, яғни бухгалтер қызметіне көмекші қор ретінде жетілдіріліп жасалынды. ... ... ... ... құрамында бұрын деректер қорын қалыптастыруда және пайдалануда жүргізілген жұмыстарға өзгеріс еңгізбей құрылымды өзгертуіне үлкен еркіндік ... ... ... ... бақылаушы функциясын және мәліметтер қорының сақталуын қамтамасыз етеді.
Мәліметтердің толықтылығын, құндылығын және қауіпсіздігін ... ... ... ... ... қоры мәліметтерді жиынымен өңдеу үшін, жедел оңдеу немесе нақтылы ... ... үшін (бұл ... ... ... өңдеу белгілі бір уақытқа дейін аяқталады) жетілдірілуі мүмкін. Көптеген мәліметтер қорында осы тәсілдердің жиыны қарастырылған, ал көпшілік мәліметтер қоры бар ... ... ... уақытта өңдеу мәліметтер жиының өңдеумен бірге жүзеге асырылады.
МҚБЖ мәліметтер қорына еңгізілген жазылымдар ... ... ... ... жүргізеді. Жоғарыда келтірілген курделі жұмыстардың барлығын машина орындайды, бұл қолданушының уақытын үнемдеуге мүмкіндік ... МҚБЖ ... ... ... жетілдіру барысында тексеріліп тестіленген, және сенімді жұмыс жүргізуіне кепілдік беріледі.
.
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Дж. Тельман, «Основы систем баз ... ... ... и ... 1983 г.
Дейт К., «Введение в системы баз данных», Москва, «Hаука», 1980 ... М.Р., ... баз ... на ... ЭВМ», Москва, «Финансы и статистика», 1992 г.
Шумаков П. В. «Delphi 3.0 и создание баз данных». Москва 1997 г.
Джон Матчо, Дэвид ... ... - пер. с ... - М.: ... ... ... «Программирование в среде Delphi 2.0»
Дж. Мартин., «Организация баз данных в вычислительных системах» М.: Мир 1978г.
С.М. Диго ... и ... баз ... ... Финансы и статистика 1995.
Горев А., Ахаян Р., Макашарипов С. «Эффективная работа с ... СПб.: ... 1997. - 704 с., ... Ш. ... подход к организации баз данных. – М.: Финансы и статистика, 1983. – 320 с.
Бойко В.В., Савинков В.М. Проектирование баз ... ... ... – М.: ... и ... 1989. – 351 с. ... Г. ... реляционных баз данных для использования с микроЭВМ. - М.: Мир, 1991. – 252 с. ... В.В. ... язык ... (SQL). – СПб.: ... 1994. – 80 с.
Мейер М. Теория реляционных баз данных. – М.: Мир, 1987. – 608 с. ... Т., Фрай Дж. ... ... баз данных. В 2 кн., – М.: Мир, 1985. Кн. 1. – 287 с.: Кн. 2. – 320 с. ... Д., ... Ф. ... ... – М.: ... и ... 1985. – 344 с.
Paradox for Windows: Практическое руководство. Под редакцией Оспищева Д. А. Издательство АОЗ «Алевар», 1993.
Брябрин В.М., ... ... ... ... ... «Hаука», 1989 г.
Шафрин Ю.А. «Основы компьютерной технологии». М., 1998
«Кибернетические диалоговые системы», И.П.Кузнецов.
«Рекоммендации по общепользовательскому интерфейсу», Microsoft, редакция ... С.И. ... по Access . М.: ... и ... Ю.Б., ... Н.В., СУБД Access для Windows 95 в ... ... В.А., Лабораторная практикум по информатике
Указ Президента РК «О бухгалтерском учете», имеющий силу ... от ... ... ... учета – Алматы: LЕМ,1998.
Кодекс РК «О налогах и других платежах в ... по ... 1 ... ... Е., ... Р. Калькулирование себестоимости на предприятии// Транзитная экономика, 1999,- №1
Дюйсембайнв К.Ш. Аудит и Анализ финансовой отчетности. – А., ...... ... ... Г.К. Бизнес класс, 2003,№6
Назарова В.Л. /Калькулирование себестоимости/ Управленческий учет №4/ БИКО 2004.
Радостовец В.К., Радостовец В.В., Шмидт О.И. Бухгалтерский учет на ... – 2-ое изд., ... и доп. – ... ... 1998
-----------------------
| |
| |
| |
| ... ... |
| ... ... |
| ... 4 ... |
| ... |
| ... |
| ... |
| ... |
| ... |
| ... 2.1.1. ... ... |
| |
| |
| |
| |
| ... ... ... |P |MIT ... |103 |$50,000.0|
|Inc. | |0 ... |101 ... | |0 ... 2.1.2. ... ... ... жинақтайтын реляциялық
мәліметтер қоры
Жобалау
Мәліметтерді талдау және мәліметтер қорының құрылымын құру
Мәліметтерді еңгізу
Мәліметтер қорын басқару жүйесінің мүмкіндіктерін пайдаланып, мәліметтерді
өңдеу
1-ші ... о ... ... данные
3-ші кесте
Дополнительная информация
БАСЫ
Мәліметтер қорын
жүктеу және
деректерді
массивке жазув
Соңы
МҚ файлын
тексеруа
Файл тұрғызу
"C:\base.dat"
Yes
No
Айнымалыларды
бекіту
Экранды
сүреттеуа
Мәзірді таңдау
«кіріс» терезесі,
Кіріс процедурасын
Іске қосуа
Аты бойынша
тауарды ... ... ... және ... терезесі,
Шығын
процедурасын
Іске қосуа
Листингті шығару
□ Жаңа мәлiметтер базасын, яғни МДВ кеңейтiлген файл ... ... ... ... ... ашу.

Пән: Автоматтандыру, Техника
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 49 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ұйымдардың қоймаларында тауарлы-материалдық қорлардың есебі 35 бет
Тауарлы материалдық қорлар сипаттамасы33 бет
Тауарлы – материалдық босалқылардың қоймадағы есебін ұйымдастыру24 бет
Тауарлы-материалдық қорлар есебінің аудиті25 бет
Тауарлы-материалдық қорлардың есебі және оны талдау30 бет
Тауарлы-материалдық қорлардың сипаттамасы мен есеп саясаты24 бет
Қоймадағы материалдық қор есебі38 бет
"Бейсик тілінде берілген есепке программа құру."20 бет
«Сауда фирмаларының тауар қозғалыстарын есепке алу» бағдарламасын әзірлеу65 бет
«Табыс - шығыс» тепе-теңдіктегі толық үлгі. Инвестициялық сұраныс және тауарлы нарықтағы бағалар теңдігі25 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь