Қаржылық сақтандыру негіздері

КІРІСПЕ

1 САҚТАНДЫРУДЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Сақтандырудың мәні, экономикалық мазмұны 5
1.2 Сақтандыру қызметінің қалыптасуы және оны ұйымдастыру 6
1.3 Шетелдердегі сақтандыру қызметінің нарығының даму ерекшеліктері 8

2 Қ.Р.СЫНЫҢ ҚАРЖЫ ЖҮЙЕСІНДЕГІ САҚТАНДЫРУ ҚЫЗМЕТІНІҢ
ДАМУ ЖАҒДАЙЫНА ҚАРЖЫЛЫҚ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ТАЛДАУ
2.1 Қазақстандағы сақтандыру ісінің ұйымдастырылуы және даму 11
тенденциясы
2.2 Қ.Р сақтандыру ұйымдарының, компанияларының қызметін талдау 13
2.3 Еліміздегі 2002.2006 жылдардағы сақтандыру нарығының қызмет ету 17
ерекшеліктері

3 САҚТАНДЫРУ ҚЫЗМЕТІНІҢ Қ.Р..ҒЫ ДАМУ МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ
ОНЫ ШЕШУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Сақтандыру қызметінің дауындағы негізгі мәселелер 19
3.2 Қазақстан Республикасында сақтық рыногын реттеу 20

ҚОРЫТЫНДЫ 24

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР 26

ҚОСЫМША 28
Нарықтық экономика жағдайында сақтандырудың ерекше маңыздылығы
бірқатар факторлармен айқындалады.
Біріншіден, мемлекет тарапынан көзделген шаралардың сипаты
мен көлеміне қарамастан, сақтандыру халық пен ұйымдардың түрлі
мүдделерін қосымша қорғауға мүмкіндік береді. Қазіргі кезде табиғи және
техногендік сипаттағы төтенше жағдайларды жою жөніндегі шығыстардың
негізгі ауыртпалығы мүмкіндігі объективті түрде шектеулі болып табылатын
мемлекеттік бюджетке түседі.
Екіншіден, сақтандыру механизмін қазіргі жағдайда пайдалану елдегі
кәсіпкерлік қызметті жедел дамытуды, Қазақстан экономикасының негізгі
саласының ерекшеліктерін, оның климаты мен географиялық орналасуы,
экологиясының деңгейін ескере отырып, өндіріс технологиясын жетілдіруді
қамтамасыз етеді.
Сақтандыру жүйесі республика экономикасының сенімді әрі нақты
дамуына, халықты әлеуметтік қорғауды арттыру үшін қосымша негіз
жасауға, азаматтар мен шаруашылық жүргізуші субъектілерінің мүлкін
сақтандыруға ықпал етуге тиіс.
Сақтандыру – стихиялы апаттар мен кездейсоқтық бақытсыздықтан
туатын шығындарды өтеудің бір құралы. Сақтандыру дамуы сақтандыру
қызметіне төлем жасауға қабілетті сұраныстың болуымен, яғни
экономиканың жай күйімен және халықтың әл – ауқаты деңгейімен
байланысты.
Қазіргі замаңғы ұлттық сақтандыру жүйесін құру сақтандыру қызметі
нарығын саналы жаңа деңгейге көтеру жөніндегі шаралар әзірлеуді және
кезең – кезеңімен іске асыруды талап етеді. Бұл қағида Қазақстан
Респуликасында сақтандырудың дамытудың мемлекеттік бағдарламасының
шеңберінде жүргізеді. Онда мынадай міндеттерді шешуді көздеді :
- әлеуметтік сақтандыру түрі ретіндегі сақтық қорғауды ұсынудың
қағидаларын нақтылау;
- сақтандыруды қолдану аясын кеңейту және міндетті сақтандыру түрлерін
нақтылау;
- сақтандыру нарығының қазіргі замаңғы инфрақұрылымын қалыптастыру
оның қатысушыларының – сақтық ұйымы, сақтандыру брокері, сақтық агент,
сақтанушы, сақтандырушы, пайда алушы, актуарий, уәкілетті аудиторлық
ұйым, өзара сақтандыру қоғамы, сақтандырумен байланысты кәсіпкерлік
қызметті жүзеге асыратын өзге де заңды және жеке тұлғалардың қызметін
ұйымдастыру үшін жағдай жасау;
- халықаралық сақтандыруды ескере отырып, сақтық қадағалауының
жүйесін ұйымдастыру;
1. Жолдасбаев С. Халықты әлеуметтік қорғаудың қосымша көзі // Егемен Қазақстан – 2004 -16 желтоқсан – 4 б.
2. Жолдасбаев С. Әлеуметтік қолдаудың әлеуетті тетігі. // Егемен Қазақстан. – 2006 – 10-ақпан – 3б.
3. Ильясов Қ. Қаржы / Оқулық .- Алматы, “ Экономика ”, 2005.- 480 б.
4. Исаханов П. Шет елдердегі әлеуметтік қорғау мен әлеуметтік сақтандыру жүйесінің даму // Қаржы- Қаражат – 2004. 6-69 б.
5. Қайырбеков Х. Міндетті әлеуметтік сақтандыру. // Семей таңы. – 2004. – 16 тамыз.
6. ҚР “Міндетті әлеуметтік сақтандыру туралы” // ЕгеменҚазақстан – 2003. 5 мамыр.
7. ҚР “ Әлеуметтік – экономикалық дамуының 2005-2007 жылдарға арналған орта мерзімді жоспары ” // Заң мәліметтер қоры – 2004. 31-тамыз.
8. ҚР “ Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорын құру ” туралы қаулысы // Заң.- 2004. – 27 ақпан.
9. Әділбеков М. Кәсіпкерлік негіздері / Оқулық. – Семей, 2003.-280б.
10. Жолдасбеков К. Кәсіпкерлік экономикасы / Оқу құралы.–Алматы,2001-280б
11. ҚР “ Жеке кәсіпкерлік туралы ” Заңы // Егемен Қазақстан.-2006. 31 қаңтар.
12. ҚР “Шағын кәсіпкерлік дамыту қоры ” 2005-2007 жылдарға арналған бағдарламасы //
13. Курманбаев С. Бизнес – план. // Семей.1998. – 21 сәуір.
14. Сәбден О., Тоусанова А. Шағын кәсіпкерлікті басқару. 2002. – 310 б.
15. Экономикалық теория / ред. Н. Апсалямов.- Алматы, 2001-590 б.
16. Уманов Б. Страховой рынок РК; прблемы и перспективы // IV Конгресс финансистов Казахстана. -2004. ноябрь.
17. Худяков А. Страховое право Республики Кзахстан. – Алматы “ Жеті жарғы”-
1997. -240б.
18. Шаханов В. Страхование.- М “ЮНИТИ”, 1997.-311 б.
19, Шаханов В. Страховое дело.- М “БГУ”. 2001-286 б.
20. Маркова Д. Бизнес – планирование. – Новосибирск.- 1994.- 90б.
        
        ҚАРЖЫЛЫҚ САҚТАНДЫРУ НЕГІЗДЕРІ
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
1 САҚТАНДЫРУДЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1. Сақтандырудың мәні, ... ... ... ... ... және оны ұйымдастыру
6
3. Шетелдердегі сақтандыру қызметінің нарығының даму
ерекшеліктері 8
2 ... ... ... САҚТАНДЫРУ ҚЫЗМЕТІНІҢ
ДАМУ ЖАҒДАЙЫНА ҚАРЖЫЛЫҚ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ТАЛДАУ
2.1 Қазақстандағы сақтандыру ісінің ... және ... Қ.Р ... ... ... қызметін
талдау 13
2.3 Еліміздегі 2002-2006 ... ... ... ету ... ... ... Қ.Р.-ҒЫ ДАМУ МӘСЕЛЕЛЕРІ ЖӘНЕ
ОНЫ ШЕШУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Сақтандыру қызметінің ... ... ... ... Республикасында сақтық рыногын реттеу
20
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... маңыздылығы
бірқатар факторлармен айқындалады.
Біріншіден, мемлекет ... ... ... ... ... ... халық пен
ұйымдардың түрлі
мүдделерін ... ... ... ... ... ... ... сипаттағы ... ... жою ... ... ... ... ... шектеулі болып
табылатын
мемлекеттік бюджетке түседі.
Екіншіден, ... ... ... ... ... қызметті жедел ... ... ... ерекшеліктерін, оның климаты мен ... ... ... ... ... ... ... жүйесі республика экономикасының сенімді
әрі нақты
дамуына, ... ... ... ... ... ... ... мен шаруашылық жүргізуші ... ... ... ...... ... мен кездейсоқтық
бақытсыздықтан
туатын ... ... бір ... ... ... ... жасауға ... ... ... жай ... және ... әл – ... замаңғы ұлттық ... ... құру ... саналы жаңа ... ... ... ... ...... іске асыруды ... ... ... ... ... дамытудың мемлекеттік бағдарламасының
шеңберінде жүргізеді. Онда ... ... ... ... :
- ... ... түрі ... сақтық
қорғауды ұсынудың
қағидаларын нақтылау;
- сақтандыруды қолдану аясын ... және ... ... ... нарығының қазіргі ... ... ...... ... сақтандыру брокері, сақтық агент,
сақтанушы, сақтандырушы, пайда алушы, ... ... ... ... ... сақтандырумен байланысты
кәсіпкерлік
қызметті ... ... өзге де ... және жеке тұлғалардың
қызметін
ұйымдастыру үшін жағдай жасау;
- халықаралық сақтандыруды ... ... ... ... ... және ... ... ұйымдарының қаржылық
орнықтылығы
мен төлем қабілеттігі бойынша талаптарды күшейту;
- осы ... ... ... енгізуге
жәрдемдесу;
- ... ... ... ... ... даярлау және
біліктілігін
арттыру жүйесін ұйымдастыру.
Сонымен ... ... ... ... қамтиды
:
Бірінші бөлім ...... ... сақтандыру
қызметінің қалыптасуына және ұйымдастырылуына тоқталады. Шетелдердегі
сақтандыру қызметінің даму ... шолу ... ... ... - Қазақстандағы сақтандыру ұйымдарының
және
компанияларының қызметіне жеке ... ... ... 2001 – 2006 ... ... нарығының қызмет
ету
ерекшеліктерін айқындайды.
Үшінші бөлім ...... ... даму ... және оны шешу ... тоқталады.
Дамуымыздың бүгіні мен болашағына барлау жасайды.
Сақтандыру мен Қазақстан ... ... мен оның ... ... ... ... ... сақтандыру және ... ... ... ... ... ... САҚТАНДЫРУДЫҢ ҚАРЖЫЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1. Сақтандырудың мәні, экономикалық мазмұны
Сақтандыру – қоғамның ... ... ... ... көне категорияларының бірі.
Сақтандыруға түрткі ... ... ... - бұл өндіріс
пен адам
өмірінің қауіп қатерлі сипаты. ... ... ... ... ... өмір ... мен әл ... қолдап отыру ... ... ... алу ... жеке ... ... ... және ... ... ...... ... да ... ... де, сондай-ақ ақша ресурстарын да
біріншіретін қажетті қаражаттары болуы тиіс. ... ақша ... ... және ... ... ... ... газ балонының ... үй – ... ... өндірісте, тұрмыста ... алып ... бір ғана ... оған ... барлық еңбектің
зардап шегуі тағы ... осы ... ... ... жиі ... шығынның орнын толтыруға сақтандыру ұйымдары көмекке
келері ... ... ... ... жөн.
Сақтандыру дегеніміз – сақтандыру ұйымдары өз активтері
есебінен жүзеге ... ... ... арқылы сақтандыру
шартында белгіленген сақтандыру жағдайы кездейсоқ өзге де ... ... жеке және ... ... ... ... ... қорғауға байланысты қатынастар кешені.
Сарапшы мамандардың пайымдауынша, экономикалық қатынастардың
жаңа жүйесіне ... ... ... өтеудің тиімді механизмі әрі табыс
көзі ретінде сақтандыруға деген ... ... ... ... ірі ... ... жеке ... арттыру, шағын және орта кәсіпкерлікті ... ... де, ... ... ... ... ... қызметінің жаңа түрлерінің пайда болуына ықпал жасауы керек.
Сақтандыру мемлекеттің ... ... ... және ... ... ... ... компаниялары ел экономикасына нақты ... бола ... ... мәніне бұл категорияның
қоғамдық арналымының ... ... оның ... ... ... ... функциялары сай келеді.
Бөлу функциясы – бұл ... ... ... ... ... Ол ... – алу функциясына, мысалы, ... ... ... ... жағдайының ... ... Жеке ... ... бөлу ... ... тиісті
түрлерінің жинақтық функциясына бүгіледі.
Бақылау функциясы сақтық ... ... ... қорын қатаң мақсатты пайдалануды қамтамасыз етуге байланысты
болатын ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру
экономикалық категориясын ... үшін ... ... ... ... ... тәуекелі ... ... ... ... ... зиянның орнын толтырумен
байланысты.
Сақтандыру кезінде ... ... ... ... екі ... ... қолданылады,
олар : бюджеттік және сақтық әдістер.
Қаржыларды қалыптастырудың ... ... ... яғни ... ... ... ... әдісі қорларды ... ... мен ... ... ... ... ... ала қарастырады; жарналардың мөлшері және оларды төлеудің тәртібі
сақтандырудың ... ... ... ... не сақтық
қатынастарының ... ... ... ... ... ... ... бойынша
мыналар сақтандырудың нысандары болып табылады :
1. Міндеттілік дәрежесі бойынша – ерікті және ... ... ... ... ... негіздері бойынша – жинақтаушы
және жинақтаушы емес.
Міндетті сақтандыру – заңнамалық актілер талаптарына ... ... Ол ... ... ... ... сақтандырудың әрбір түрі ... жеке ... ... ... нысаны бойынша әрбір сыныптың мазмұны
және оны жүргізу жағдайлары бойынша ... ... ... ... ... заңнамалық актілермен белгіленеді.
Ерікті сақтандыру – талаптардың ... ... ... ... ... ... қалыптасуы және оны ұйымдастыру
Сақтандыру қызметі – ... ... ... ... мен ... ... ... талаптарына сәйкес ... ... ... ... ... ... қызмет.
Сақтандыру қызметін ұйымдастыру және ... мен ... ... асыру үшін ... ... және ... ... ... сақтық
қызметі “ өмірді сақтандыру ” саласы және “ ... ... ... ... жүзеге асырылады.
Өмірді сақтандыру саласы ерікті ... ... ... : ... ... ... сақтандыру.
Өмірді сақтандыру – ... ... ... ... және жеке басына байланысты өзге
де ... ... ... ... ол жеке басты және әлеуметтік
сақтандыру қызметтірінің көмегімен жүзеге ... ... ... ... ... ол ... ... дейін немесе сақтандыру ... ... ... өмір ... ... ... ... жүзеге асыруды
көздейтін және басшы сақтандыру түрлерінің жиынтығы болып табылады.
Ануитеттік ... ... ... бір ... ... қабілетін ( ... ... ... ... ) ... ... ... болған,
жұмыссыз қалған жағдайларда немесе сақтандырушының және табыстарының
кемуіне немесе айырылуына әкеп ... өзге де ... ... ... түрінде кезең – кезеңімен сақтық төлемдерін
жүзеге асыру көзделетін жеке басты сақтандыру ... ... ... ... саласы ерікті сақтандыру нысанында
мынадай сыныптарды қамтиды : ... ... және ... ... ... ... ... ( автомобиль,
темір жол, әуә және су көліктерін ) сақтандыру; мүлікті
сақтандыру; ... ... ... және ...... ... сақтандыру; шарт бойынша
азаматтық – ... ... ... ... үшін ...... жауаптылықты сақтандыру. [14,
310б.]
Азаматтардың ақшасы мен операцияларды жүзеге ... мен ... ... ... ... сақтық ұйымдарының қызметі де белгілі бір ... ... ... ... ... деңгейіне байланысты.
Сақтандыру шарты бойынша ... ... ... өздерінің арасында жасалған қайта сақтандыру
шартына сәйкес қайта сақтандыру тәуәкелдерінің бәрін немесе бір ... ... ... және соған байланысты туындайтын қатынастар
қайта сақтандыру қызметі болып табылады.
Өз қызметін ... ... ... тиісті
лицензиялары негізінде жүзеге асыратын сақтандыру ұйымы, сақтандыру
брокері, уәкілетті аудитор сақтандыру ... ... ... ... ... субъектілері сақтандыру мен қайта
сақтандыру ұйымдары.
Сақтандыру қызметі адам ... ... ...... қызметтің барлық жағын қамтиды, ол
өтемдік және жинақ – жинақтауының қызметін атқарады.
Қазіргі замаңғы ... ... :
1. ... ... ...... сипаттағы
көлденең шығыстарды өтеу бөлігіндегі салықты азайтуға;
2. Нарықтық экономика принциптерінде ... ... ... ... ... немесе қайтыс
болуына байланысты , жұмыссыздығына байланысты, ... ... ... ... ... ... қамтамасыз
етудің жекелеген проблемеларын шешуге;
3. Халықтың және ұйымдардың жинақ ... ұзақ ... ... ... ... мүмкіндік береді.
1.3 Шетелдердегі сақтандыру жүйесінің даму ерекшеліктері
Шетелдердің сақтандыру жүйесінің даму ерекшеліктеріне тоқтай
келе олардың әлеуметтік сақтандыру жүйесіне ... ... ... – ХХ ...... ...... рет пайда болды. Бұл ұғым ... ... ... ... болған әлеуметтік сақтандыру, жұмысшыларды сақтандыруды
реттейтін құжаттарда кеңінен қолданыла бастады.
“ Әлеуметтік сақтандыру ” ұғымы ... ... ... ... ... ... Біріншіден, міндетті
сақтандыру тек қана ... ... ғана ... да мамандарды, олардың ... ... ... де сақтандыруын қамтиды. ... ... қана ... ... мен ... ... ... міндетті сақтандыру арнайы өзін - өзі ... ... ... ... рет ... ... ... заң – Германияда қабылданды. Бұл заңда сырқаттанып,
жұмысқа ... ... ... ... ... сақтандыру, мүгедектерді сақтандыру, қарттарды сақтандыру,
асыраушысы ... ... ... ... ... тәртібі
бекітілді. Басқа елдерде мұндай заң қабылданғанмен “ ...... кең ... ... ... ... ... сақтандыру заңы ”, Францияда “ Әлеуметтік кодекс ”, Норвегияда – ... ... ...... Бұл ... ... ... жүктелді :
1) ұйымдар мен мекемелерде ... ... ... бұл ... ... ... да, ... берушілер де
төлеу қажет деп табылды;
3) жәрдемақылар мен ... ... ... ... ... 2/3 ... – жұмысшы, 1/3 бөлігін жұмыс
беруші ... ... ... қорынан төленетін төлемдердің
тәртібі заң ... ... ... ... ... ... сүйенсен, әлеуметтік қорғау жүйесін құруды оптимальды моделі
жоқ екен, әр елдің ... ...... қатынастың дамуы
негізінде таңдау
жасайтыны ... ... ... институционалдық түрлерін алып
қарауға
болады: мемлекеттік бюджет ... ... қор ... институттар.
Бұлардың әрқайсысының басым және ... ... ... сөзсіз. Венгрия, Германия, ... ... және ... ... ... мемлекет арқылы жүзеге асырылады.
Латвия мен ... ... ... ... ... басқару мемлекеттік органдар негізінде ... ... яғни ... ... және ... ... арқылы жүзеге асырылады.
Германия мемлекетінде сақтандырудың көптеген ... ... Олар :
- ... ... атом ... ... жол ... сақтандыру;
- екі жақты сақтандыру;
- депозиттерді сақтандыру;
- балаларды сақтандыру;
- балаларды ... ... ... үй ... сақтандыру
- жүктерді сақтандыру;
- жануаларды сақтандыру;
- машиналарды қираудан сақтандыру;
- экспорт-импорт жүктерін сақтандыру және тағы басқаладры.
Германияда ... ... осы ... ... ... ... ... құтқарғаны үшін сыйақы алу мақсатымен кемелер
мен жүктерді құтқарушыға ... ... ... ... ... ... табылады.
Елдегі ядролық отынды және радиоактивті ... ... ... ... кезінде тұтқиылдан болған немесе болжанбаған
жағдайдан туған ... ... ... ... зиян ... ... ... көздейтін сақтандыру түрі, атом ... ... ... ... түрі ... 1 жастан 16 жасқа дейінгі
балалар, олардың ата-аналары, ... және ... ... ... ... сақтандыру ұйымдарының практикасында
кеңінен таралған жүктерді сақтандыру да ... ... ... ... ол ... ... ... немесе оларды пайдалану кезінде әртүрлі себептермен
кенеттен және болжанбаған ... ... ... ... ... сақтандыру формаларының бірі экспорт кредитін
сақтандыру.
Ол Германияда ... ... ... ... Елді ... ... мен мемлекеттік ұйымдар жүзеге ... ... ... де ... байқауына алады. Саяси тәуекел бойынша
залалды өтеу несие сомасының 90 пайызынан асып ... ал ... ... 80-90 ... жетеді.
2 ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ҚАРЖЫ ЖҮЙЕСІНДЕГІ
САҚТАНДЫРУ ҚЫЗМЕТІНІҢ ДАМУ ЖАҒДАЙЫНА ҚАРЖЫЛЫҚ-
ЭКОНОМИКАЛЫҚ ТАЛДАУ
2.1 Қазақстандағы сақтандыру ісінің ... және ... үш ... ... ... саны – 3 ... – 1 ... және 6 сақтандыру ұйымдарының аудитін іске ... ... бар ... ... ... ( қосымша – А )
Соңғы жеті жылда сақтандыру ... ... ... ... мөлшері 2169 % - ға ... ... ... ... ... қатар 1997 ... 2004 ... ... ... ... 40,3 ... ... 1152,7 пайызға дейін жоғарылады. ( ... – Б ... ... 2004 ... күрт ... себебі ол нарықта
жаңа компаниялардың пайда болуымен түсіндіріледі.
Елдің ... ... ... динамикасы
соңғы сегіз жылда өсім ... ... ... ... ... 1999 жыл ... сақтандыру резервтерінің өсімі 1,5 млн.
теңгені құраса, ал 2000 жыл қорытындысы ... олар 1,5 ... яғни 59,1 ... ... ... ал келесі ... ... ... 6,3 ... ... яғни 277,9 ... ... Бірақта 2003 ... ... ... ... 2004 жылдары 10,2 млрд. теңгеге өскен.
Жалпы ... ... ... өсімі 1997 жылдан 2004 ... 12,4 ... ... ... 633,2 пайызды құрады. [1, 4б.]
Сонымен жалпы ... ... ... ... ... ... оптимистік түрде көрінеді.
Мұнда, 2001 жылы ... ... ішкі ... резервтерінің белгілі бір деңгейде 2003 жылмен салыстырғанда
жоғарылаған, ол компанияның резервтік ... ... ... ... ... ... келесі жылы бұл ... 0,27 ... ... ... 0,07 ... ... төмендеді.[10, 280б.]
2002 жылдан бастап мемлекеттің ... ... ... біртіндеп өсуін көреміз, тек ... ... өсу ... ... ... ... ... қызмет ... ... ... ... ... сомасы табылады.
Мұнда, 10 компания ... ... ... ... ... резервтерінің 79,8 пайызы келіп отыр.
Сонымен ... ... ... көп мөлшердегі
бөлігін СК “ Евразия ” акционерлік қоғамы 18,4 % , ... ... ... ” ашық акционерлік қоғамы – 15,6 % ......... ... ... ... ... сақтандыру резервтерінің ішінен 10,2 % ... ... де ... нарығының заңдық өзгерістері жайында
айтар болсақ, онда ... ... ... Қазақстан
Республикасының ... ... ... мемлекеттік
бағдарламасын айтып өтуге болады, оның ... ... ... ... ... ... ... тұрғындарды және шаруашылық ... ... және ... да тәуекелдіктерден және
де ұзақ мерзімді ішкі инвестициялардың ... ... ... ... ... ұйымдарының ... ... ... ... ... және ... нарығындағы
ресурстарды бақылауды жақсартуға арналған ынталандыру шараларын
тудыру және де ... ... және ... ... ... ... шараларын құру ... 2004 жылы 13 ... ... ... ...... салық салу ... ... ... ... және өзгерістер енгізу ” өзгерістер
енгізілді. Бұл ... ... ... ... корпоративті
табыс салығының ставкасының 2 пайыздан – 1 пайызға дейін
төмендегенің ... ... ... 2005 ... 1-ші ... бастап
жинақтауды сақтандыруда және де ... ... ... мен ... ... ... құштарлығын арттыру
мақсатында
келесідей өзгерістер күшіне енді :
- жинақтауды ... ... ... ... ... ... ... салу сақтандыру ... ... ... ... көмегі арқылы ... ... ... сақтандыру бойынша сақтандыру сыйақылар сомасы
жұмысшылардың табысы ... ... ... ... ... ... жеке ... пайдасына енгізілген сақтандыру сыйақыларының
сомасы ... ... ... ... ... әлеуметтік ... ... Ұзақ ... жеке ... төлемдердің көлеміне байланыссыз қосымша ... ... ... Жеке ... ... нарығы
мемлекеттік тұрғындарды ... ... ету ... ... ... ... бөлігінің ауыртпашылығын төмендетеді.
Сол арқылы ... ... ... тұрғындарды қорғауға
мүмкіншілігі болады. ... ... ... ... ... саладағы және сақтандыру саласындағы реформалары және елдегі
экономикадағы оңды қозғалыстар республикадағы жеке сақтандыру институтының
дамуына ... ... жылы ... ... ... ... өзгерістер мен толықтырулар ... ... заң ... жұмыстар жүргізілді.
Бұл заңды жобаны ... ... ... болып отандық
сақтандыру
заңнамасының Европалық одақ Директивасымен және ... ... ... ... ... ... халықаралық бірлестіктердің ... ... ... ... пен ... және ... ... жаңа
принциптерін ... ... ... ... ... ... : ... инфрақұрылымы,
нарық қатысушылары, ... ... ... ... либерализациялау ... ... ... ... тиімді іске ... ... ... ... дүниежүзілік
тәжірибе деңгейіне жақындатуға мүмкіндік ... және де ... ... ... және ... ... ... шығу
жолдарын жеңілдетеді.
2.2 Қазақстан Республикасындағы сақтандыру ұйымдарының және
компанияларының қызметін талдау
Сақтық ... ... ... және ... ... тараптардың ... ... ... ... ... – ақша ... ... онда
сатып алу, сату объектісі “ ерекше тауар ” ... ... ... ... ... ... мен ... қалыптасады.
Қазақстан Республикасының сақтық нарығының қатысушылары мыналар
болып табылады :
- сақтық ұйымы;
- сақтық брокері;
- сақтық ... ... ... ... ... ... аудиторлық ұйым;
- өзара сақтандыру қоғамы;
- сақтандырумен байланысты кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын
өзге де ... және жеке ... ... ... ... жүзеге асыратын кәсіпкерлік
қызметтің
негізгі түрі болып табылады. Бұл ... ... ол ... : уәкілетті мемлекеттік органның нормативтік құқықтық
актілерінде
көзделген ... пен ... ... тиісті
жинақтаушы сақтық шартында көзделген ... алу ... ... ... ... ... ... үшін пайданылатын арнаулы бағдарламалық қамтамасыз етуді
сатуды; ақпарат берілімдерінің кез - ... ... ... ... үшін ... ... ... оның қарамағындағы
сақтандыру
шарттарын ... ... ... ... ... ... жалға
беруді; сақтандыру қызметіне ... ... ... қызмет көрсетуді; ... ... ... ... оқуды ұйымдастыру мен ... ... ... ... ... ... жай серіктестік
құруға құқылы.
Сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... кепілдік
беретін қор құруға құқылы.
Қордың құрылу тәртібі мен қызметі Қазақстан Республикасының ... ... ... жөніндегі қызметті ... ... ... ... мемлекеттік органның
нормативтік құқықтық ... ... ... отырып, өзінің
сақтаушыларына сатып алу саласы тегінде қарыз беруге құқылы.[15, 590б.]
Мемлекет ... ... ... ... ... ... ... және акционері бола алады.
Мемлекет өз құрылтайшысы ... ... ... ... ... міндеттемелері ... ... ... ... ... өзгеше
көзделмесе, оның жарғылық капиталына ... ... ... болады.
Сақтандыру ұйымы ... ... ... ... құра ... :
- ... кеңесі – басқару органы
- басқарма – атқарушы органы
- тексеру комиссиясы – ... ... ... ... мен ... ... акцияларына ақшаны тек қана ұлттық валютамен төлеуге тиісті.
Құрылатын ... ... ... ... ең ... оның құрылтайшылары оны мемлекеттік тіркеуден өткізген кезге
дейін толық ... ... ... ... ... ... ... болып табылады :
- Қазақстан Республикасында тұрақты сақтандыру жүйесін ... ... және ... сақтандыру нарығының ... ... ... ... және ... ... ... Сақтандырудың негіздерін заңдармен негізді ету, міндетті сақтандыру
жүйесіне Қазақстан ... ... ... белгілеу;
- Сақтанушылардың, сақтандырушылардың және ... ... мен ... ... ... ... ... саясатта
іске асыруды сақтандыру ... ... ... ... ... ... етуді қоса, уәкілетті
орган және мемлекеттің өзге де органдары өз
құзыры шегінде жүзеге асырады.
Қазақстан ... ... ... ... қоспағанда, мемлекеттік органдар мен ... ... ... мен ... ... сақтандыру қызметіне
араласуына тиым салынады.
Уәкілетті орган – Қазақстан Республикасының ... ... ... және ... ... қадағалау жөніндегі функциялар
мен өкілеттікті жүзеге асыратын мемлекеттік орган.
Сақтандыру ұйымының ... ... ... ... ... ... және ... орындау
қабілетімен анықталады. Сақтандыру ұйымының төлем ... ... ... ... ... міндеттемелер арасындағы нормативтік арақатынастардың
сақталуы болып табылады.
Сақтандыру ... ... ... ... және өзге де ... қолайсыз әсер ету ... ... ... және ... ... ... ... міндеттемелердің бүкіл қолдану мерзімі ішіндегі
өзінің ... ... ... ... ... ... тұрақтылығының
көрсеткіштері мыналарды біріктіреді :
- жарғылық және өз капиталының ең аз ... ;
- ... құны және ... ... ... ... ... және өзге де міндеттемелерінің мөлшерін;
- төлем қабілеттілігінің көрсеткіштерін;
- сақтандыру және қайта ... ... ... ... сақтық және сақтандыру қызметінің пайдалығын жүзеге асырылатын
инвестициялық саясатының тиімділігі.
Сақтандыру ... және ... ... ... ... ... ... қабілеттілігі ... ... олар үшін ... ... міндетті өзге де нормалар мен ... ... ... ... ... ... және ол,
атап
айтқанда : төлем ... ... ... ... ұйымының жекелеген шарттары бойынша міндеттеме-
лерінің ең көп көлемі өз ... мен ... ... сомасының
10
пайызынан аспауы ... ... және ... ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін сақтандыру ұйымының актуарий есептеген
көлемде қалыптасқан ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру шарттары бойынша
өз міндеттемелерін орындауға байланысты сақтандыру төлемдерін жүзеге
асыруға арналған.
Сақтандыру ұйымына ... ... ... не ... орган санкциялар ретінде мынандай шаралар қолдануға: ... ... ... ... ... ... кері қайтарып
алуға, сақтандыру ұйымдарының акцияларын оның акционерлерінен
мәжбүрлеп ... алу ... ... ... ... ... ... сақтандыру ... ... ... ... ... ... құқылы.
Сақтандыру ұйымы өз ... жыл ... ... жүргізіп отырады. Жыл ... ... ... ... сақтандыру ұйымының жылдық қаржы есептемесінің
ажырасыз бөлігі болып ... ... ... ... ... ... ... және өзге де сақтандыру ... өзге де ... ... ... ... мен шығыстардың
( сақтандыру ... ... және оның ... ... ... ... ... толтыру, ... ... ... ... ... ... ) ... ауықталады. Кәсіпкерлік ... ... ... осы түрлеріне белгіленген ережелерге сәйкес ... ... ... ... ... ... азайтылатының ескере отырып есептен шығарылады.
Нарықтық ... ... ... ... сақтандыру қызметінің монополиясы
өзгерді, сақтандыру ... ... ... ... кең ... ұсынатын мемлекеттік емес ... ... ... ... ... ... концепциясы ... ... 2001 ... 27- ... №886 ... белгілі. Осы қаулыда ... ... ... ... жан-жақты ашылып көрсетілген. Әлеуметтік сақтандыру
дегеніміздің өзі егер “ ... ... ... жоқ ” ... ... дел сол мезетте қажет ететін қоғамдық өндіріске байланысты
туындаған ... ... ... ... ... жұмыс істеу қабілетінен,
қызметтен, асыраушыдан айырылып ... ... ... ... білдіреді. Осы ережені асыру мақсатында 2003 жылдың 25 ... ... ... ...... ... ” туралы заңына қол қойды. Бұл заң ... ... ... ... бір түрі ... ... ... ... ... негізі болып табылады.
Мелекеттік әлеуметтік ... ... ... мен ... ... ... ... акционерлік қоғам
нысанындағы коммерциялық емес ұйым.
Қордың ... ... бірі ... ... мен оны ... ... ету. Бұл үшін ... қордың қаржылық қуаттылығын қамтамасыз ететін норма мен
лимиттердің ... ... қор ... кәсіптік талап,
құнды қағаздарға байланысты
және қордың көлемін ұлғайту үшін қаржылық құралдар ... ... ... ... ... ... ... талаптар қамтылады.
Қор, сонымен қатар, бекітілетін өкілетті орган ... ... ... ... ... үнемі
қаржылық және статистикалық есеп ... ... ... мен ... ... ... ... мөлшерінің белгілі-бір пайыздық
көлемін жылма-жыл Үкімет белгілейді.
Әлеуметтік есептеулерден және ... ... ... ... ... ... инвестициялық
кірістер арқылы жинақталған ... ... ... ... қатар, Үкіметтің белгіленген тізімдегі қаржылық
құралдар қоры ... ... ... төленгендерін және
басқа да қате есептеген қаржыларды қайтаруға, әлеметтік төлемдерді ... ... ... ... жасалған шарт ... ... ... ... ... қор активтілерін салу ... ... ... ... ...... ... ” туралы заңына сәйкес қор ... және ... ... іспен шұғылдана алмайды.
Қор өз қызметін қордың активтерінен ... ... ... ... асырады. Комисссиялық сыйақының пайыздық
ставкасының шекті шамасы мен оның пайдаланудың тетігі жыл ... ... ... - ... ... ... төлем мерзімі өткізіп ... үшін ... ... ... ... ... ... комиссиялық
сыйақылар, ... ... ... ... ... ... өзге де көздер есебінен құралады.
Қор бухгалтерлік есеп жүргізуді және қаржылық есеп ... ... ... мен ... ... Қазақстан Республикасы
заңдарында белгіленген тәртіппен ... ... ... Қор
бухгалтерлік есеп жүргізуді және ... ... ... ... ... мен ... қамтамасыз етуге
міндетті.
3. Еліміздегі 2001-2006 жылдардағы сақтандыру нарығының қызмет
ету ерекшеліктері
Соңғы жылдары сақтандырудың отандық нарығында оң ... ... ... ... ... ... жиынтық
көлемі 2001 жылы 8155,3 миллион теңгені құрады.
Сақтандыру нарығының жай-күйін талдаған ... ... ... ... үшін ... ... жан ... шаққандағы орташа
көлемі мен олардың елдің жалпы ішкі өнім көлемімен алатын ... ... ... Осы ... ... 2002 жылы ... ... жан басына шаққандағы үлесі 380 теңгеге жуық, соның ішінде
өмірді сақтандыру бойынша 3 теңгеден кем ... Ал ... ... ... ішкі өнімге қатынасы 0,3 % шамасында ғана.
Сонымен қатар, ... ... ... ... бас ... ... 2002 ... басында 2,4
миллиард
теңгеден 5,8 ... ... ... жыл ... жиналатын сақтандыру
сыйақысының ... ... ішкі өнім ... ... шамамен 0,4
пайыздан 0,9-1,3 пайызға дейін халық ішінде өмірді сақтандыру ... ... 0,3-0,6 ... ... ... [17, ... ... 2003-2005 жылдарға арналған ... ... ... ... ... ... жақсырақ
болуы жайында айтылады. Мұнын дәлелі ретінде 2002 жылы ... ... ... ... жиынтық меншікті капиталы жыл басынан ... ... ( 5,1 ... ... ... ), ал ... активтері 83,6 пайызға
дейін өскені алға тартылады. Бұл көрсеткіш жыл аяғында ... 5,9 ... 15,3 ... теңге болып өзгерді. 2002 ... ... ... ... ... ... жалпы сомасы 14,2 млрд.теңгені
құрады.
Сақтандыру өтем ... 2002 жылы оның ... ... екі есе ... 2,4 ... ... құрады. Төлем сомасының
жартысына жуығы ерікті мүліктік сақтандыру бойынша төленген. 2003 ... ... ... қызметін жүзеге асыруға құқық беретін
лицензиясы бар 38 сақтандыру ұйымдары болды, оның ... ... ... ... шетелдік қатысумен құралған және біреуі өмірді сақтандыру
қызметімен ... ... 2006 ... ... ... ... компаниялары тіркелген, оның ... 2 ... ... “ Ингосстрах ” және “ Қазақстан Росно ” АҚ “ Российское страховое
народное общество Росно ”.
Осы 36 ... ... ... ... ... асыру құқығына
лицензиялары бар, соның ішінде екеуінің өмірді сақтандыру бойынша, ... ... ... ... Азаматтық құқықтық жауапкершілігінің
міндетті сақтандыру бойынша лицензиялары бар, 6 ... ... ... 34 ... ... және 67 аудиторлық сақтық
қызметінің аудитін жүзеге асыруға лицензиялары ... жылы ... ... ... 27,1 ... көбейіп,
28,9 млрд. теңгені құрады. Міндетті сақтандыру бойынша ол 18,6 ... ... ... дейін көбейді. Сақтық төлемақысының көлемі 80 пайызға,
4,2 млрд. теңгеге, сонын ішінде міндетті сақтандыру бойынша 73,5 ... ... ... ... ... ... есептік меншікті капиталы 47,3
пайызға, 9 млрд. теңгеге дейін көбейді, сақтық ... 66,7 ... 4,5 ... теңгеге дейін өсті.
2006 жылы сақтандыру төлемдерін кепілдендіру жүйесін
жетілдіруге ... ... ...... ... қабылданды.
Бұл сақтандырудың ... ... ... пайдаланушылардың
қызығушылықтары мен заңды құқықтарын қорғау деңгейін және ... ... ... мүмкіндік береді. Сақтандыру нарығындағы
компаниялардың қызметі жөнінде айтар болсақ, неғұрлым оң ... ... ... ... ... ... САҚТАНДЫРУ ҚЫЗМЕТІНІҢ ҚАЗАҚСТАН
РЕСПУБЛИКАСЫНАҒЫ ДАМУ МӘСЕЛЕРІ ЖӘНЕ ОНЫ ШЕШУ
ЖОЛДАРЫ
3.1 Сақтандыру қызметінің дамуындағы негізгі мәселелер
Қазақстанда ... ... ... ... ұйымдарын санының
көпшілігі мен ... ... ... ... ... ... ... экономикада және халықтың өмірінде әлі
маңызды рөлге ие болған жоқ әрі ... ... даму ... тұр ... келуге болады.
Бүгінгі күні сақтандыру қызметінің сапасы төмен ... ... ... тізбесі көптеген сақтандыру ұйымдарында негізінен ең аз шамада күш-
жігер мен шығын жұмсай отырып, клиенттер тарту ... ... ... ... ... ... ... ірі шығынының орнын жабу
жөніндегі қаржылық мүмкіндері де қанағаттанарсыз, бұл ... ... ... мен ... ... ... ... шешуді талап
етеді. Қазақстанның қаржы регионының басқа бөліктеріндегі регионалдау
тәжірибесі көрсеткендей, дәрменсіз ... ... ... ... шеше ... және ... халықаралық стандарттарға қол
жеткізуі айтарлықтай шектеулі. Қайта сақтандыру ... ... ... ... ... ... сыйлықақысының 2002 жылы
жиналған сақтандыру сыйлықақысының жиынтық көлемінің қатынасы 49 ... ... ... ... ... ... ... кезге дейін негізінен шетелдік рыноктарға бағдарланған.
Республикада сақтандыру әзіріне инвестициялық климатты
жақсартудың ... ... ол ... ... өздері нақты
институционалдық инвесторлар бола алмай отыр.
Қазіргі кезге дейін көбінесе мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы
алуға ... ... ... ... ... ... бар және сақтандыруға ... ... ... ... ... ... және сақтандыру арқылы халықты әлеуметтік қорғау
түрлерінің қолдану аясын шектеу осы ... ... ... етуі тиіс.
Халықты мемлекеттік емес әлеуметтік қорғауды қамтамасыз ету саласындағы
маңызды әлуетті ... бола ... ... ... мен ... ... жөніндегі индустрия әлі күнге дейін тиісті ... ... ... ... ... ... ... болмай,
республикада жүзеге ... ... ... ... ету
реформасынан толық пайда келуі мүмкін емес.
Істік қатынасқан ... ... ... ... ... және ... жеке сақтандыру жөніндегі жұмыс берушілеріне
қазіргі салық
салу ... да әсер ... ... ... ... ... жүзеге асырғанға дейін ұзақ мерзімді жинақтаушы
сақтандыру бойынша сақтандыру жарналарынан жеке тұлғалар үшін және ... ... ... ұзарту тетігі пайдаланылмайды. Жеке жинақтаушы
сақтандыру шарттары бойынша ... ... ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы
қорларынан айырмашылығы ... ... ... ... және ... ұсталатын болады.
Қазіргі жұмыс істейтін сақтандыру ұйымдарының елеулі бөлігінде
білікті мамандардың саны ... ... ... ... ... делдалдарының рөлі елеусіз. Қазақстанда қазір бар болғаны
6 брокерлік сақтандыру компаниясы ... ... ... бойынша
мамандарды оқытуды қазіргі заманғы жүйесін құру, сақтандыру ... ... ... ... оны іске ... түрде
қатыстыру қажет.
Сақтандыру рыногындағы мәселелердің елеулі бөлігі сақтандыру
қызметі туралы ... ... ... Атап ... ... ... ережелері өмірді сақтандыру, жинақтаушы
түрлері мен ануитеттер жүйесін дамытуды ескере ... ... ... ... ... ... компанияларының қаржы тұрақтылығы транс қайта
сақтандыру бола ... ... ... ... ... елеулі бөлігін өз басқаруында қолдануы тиіс. 2004 жылы қайта
сақтандыруда резидент еместерге ... ... ... 72 ... ұсынылған, 2005 жылы 64 пайыз, ал 2006 ... ... – 52 ... ... Сонымен транс сақтандырудың көлемінің төмендеу
тенденциясы қалыптасып келеді. Мелекет жасаған жағдайлар, ... ... ... ... олар ... ... Осы
тенденцияны өзгерту үшін, сақтандыру компанияларына нарықтық әдістермен
әсер еткен жоқ. 18 бап 5 – ...... ісі ...... сәйкес:
Қазақстан Республикасының резидент емес қайта сақтандыру компанияларына
берілетін ... ... ... 80 ... ... ... ... сақтандыру көлемін кеңейту,
себебі шетелдерде қайта сақтандыру компанияларына берілетін және ... ... ... ... ... ... керек.
Сондықтан Қазақстандық сақтандыру компанияларының халықаралық сақтандыру
нарығына ... ... ... ... ... ... ... рыногын қалыптастыру
Сақтық келісімшарттарын жасауға және сақтық операцияларының
нәтижелігіне жетуге ынталы ... ... ... ... жүргізіледі. Сақтық рыногы дегеніміз ақша ... ... ... ...... тауар ” – сақтық қызмет ... оған ... ... мен ... қалыптасады.
Қазақстан Республикасы сақтық рыногына қатысушылар мыналар
болып табылады: сақтық ұйымы; сақтық ... ... ... ... ... ... актуарий; уәкілетті аудиторлық ұйым; өзара
сақтандыру ... ... ... ... ... ... өзге де заңи және жеке тұлғалар.
Мемлекет Қазақстан Республикасының Үкіметі ... ғана ... ... және акционері бола алады.
Жарғылық капиталының 50 пайызынан ... ... ... ... ... ... және акционерлері бола алмайды.
Сақтандыру саласындағы мемлекеттік реттеудің негізгі міндеттері
мыналар болып ... : ... ... ... ... жүйесін
жасау мен қолдау және ұлттық сақтық ... ... ... ... реттеу және сақтық қызметін қадағалау; ... ... ... ету, міндетті сақтандыру жүйесіне Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... және пайда алушылардың құқықтары мен заңды мүдделерін
қорғау.
Сақтық саласындағы мемлекеттік ... іске ... ... істің жайына мемлекеттік бақылау жасауды қамтамасыз етуді
қоса,уәкілетті орган және мемлекеттің өзге де органдары өз ... ... ... Республикасының заңнамалық актілерінде тікелей
көзделген жағдайларды қопағанда, мемлекеттік органдар мен олардың лауазымды
адамдарының ... ... мен ... ... сақтандыру қызметіне
араласуына тыйым салынады.
Уәкілетті орган – Қазақстан Республикасының заңдарына ... ... ... және ... қызметін қадағалау жөніндегі функциялар
мен өкілеттікті жүзеге асыратын мемлекеттік орган.
Сақтық ... ... ... ... ... шарттары бойынша міндеттемелерінің ең көп көлемі өз ... ... ... ... 10 ... ... керек. Сақтандырудың және
қайта сақтандырудың қолданылып жүрген ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін сақтық ұйымының актуарий
есептеген көлемде қалыптасқан сақтық ... ... ... ... ... тек қана ... ... қолданылып
жүрген
сақтандыру шарттары бойынша өз ... ... ... жүзеге асыруға арналған.
Негізгі сақтық қызметінен алатын сақтандырушының табысы ... және өзге ... ... ... ... шығыстардың
айырмасы ретінде анықталады. Кәсіпкерлік қызметтен алынатын табыс қызмет -
тің осы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... азайтылатынын ескере
отырып есептеп шығарылады. ... ... ... ... ... ... қызметінің монополиясы өзгерді, сақтандыру
кеңістігі едәуір кеңейді, сақтық қызметтердің кең спектрін ... емес ... ... ... ... ... ... дамытудың негізгі мақсаты – мемлекеттің,
азаматтардың және шаруашылық жүргізуші субъектілердің мүддесін қорғаудың
нақты құралы бола ... ... ... ... ... ... сақтық
рыногын қалыптастыру.
Қазіргі заманғы ұлттық сақтандыру жүйесін құру сақтық қызметі
рыногын ... жаңа ... ... ... ... әзірлеуді және кезең-
кезеңімен іске асыруды талап етеді. Бұл қағида ... ... ... ... ... ... жүргізіледі.
Онда мынандай міндеттерді шешу көзделген :
- әлеуметтік ... түрі ... ... ... ... анықтау;
- сақтандыруды қолдану аясын кеңейту және міндетті сақтандыру
түрлерін ... ... ... ... заманғы инфрақұрылымын қалыптастыру және
оның қатысушыларының – сақтық ұйымы, ... ... ... агент,
сақтанушы, сақтандырулышы, пайда алушы, актуарий, ... ... ... ... ... сақтандырумен байланысты
кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын өзге де заңи және ... ... ... үшін ... ... ... ... ескере отырып, сақтық қадағалау жүйесін
ұйымдастыру;
- сақтық және қайта ... ... ... ... мен
төлем қабілеттіктері бойынша талаптарын күшейту;
- осы заманғы сақтандыру технологиясын енгізуге жәрдемдесу,
- сақтандыру саласында кардлар ... ... ... ... ... ... ... тұрғыдан алғанда, ұлттық сақтық жүйені дұрыс ұйымдастыруда
және сақтандырудың әлеуметтік маңызды түрлерін ... ... мол ... ... ... ... құру мемлекетке:
мемлекеттік бюджеттің табиғи - ... ... ... өтеу
бөлігіндегі салмақты азайтуға; нарықтық экономика қағидаттарына сақтандыру
арқылы әлеуметтік қамсыздандырудың жекелеген ... ... жеке ... ... ақшасын ұзақ мерзімді негізінде ұлттық
экономикаға тартуға мүмкіндік береді.
Дүниежүзілік ... ісі ... кең ... және ... ... дәлелдеп отыр, ал ... ... ... ... ... ... отырып, негізгі және қаржылық орнықты
рыноктық құрылым бола отырып, нарықтық экономикада ... ... ... ... ... ... ... рыногын дамыту,
азаматтар мен заңды тұлғаларды сақтандыру тұрғысындағы қорғау “ ... ... ... ... ... ... ... Үкімет қаулыларымен және Ұлттық банктің сақтық ... ... ... реттіліп отырады.
Қазіргі кезде Қазақстанның сақтық рыногы қатысушыларының
ассоциациясы құрылған. ... ... ... ... ... ... ... қолайлы жағдайларын жасау және
халықтың сақтық ... ... ... ... ... ... күштері, кездейсоқ құбылыстар, өндірістік
факторлар мен ақшалай кірістер есебінен ... ... ... ... ... дербес сақтандыру котегориясын бөледі.
Сақтандырудың мақсаты азаматтарды, мүлікті, қоғамды немесе
ұжымды қорғау және ... ... ... ... ету ... процестерді қорғау болып табылады.
Сақтандыруға тән қасиеттер :
1) қатынастардың ... ... ... ... ... ( әр ... ... аумақтық, кәсіпорын немесе оның бөлімдері, жеке ... ... бір ... ... ақша ... қорының,
бағыты кең мақсатты резервтік қорларды қолдану, қоғамдық қорғау жүйесі
арқылы ... ... ... ие болады. Бұл қатынастар мен қорлар
жалпы ... ... ... ... ... жою мен алдын алу үшін
бағытталған және ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындар, ұйымдар, қайырымдылық есебінен қосымша
қаражаттарының жұмылдыруы мүмкін. Бұл қорлар халық ... ... ... инфрақұрылым мен өндіріс объектілерін қайта құру, экоголиялық ... ... ... іске асыру үшін қолданылады.
Қатынастардың екінші жағы әлеуметтік сақтандыру және әлеуметтік
қамтамасыз ету тәрізді салыстырмалы тар ... ... құру ... ... азаматтардың әлеуметтік жағдайын қорғауға бағытталады. Бұл
қатынастар халықты ... ... ... ... болып
келеді.
Қатынастардың үшінші бөлігі халықтың денсаулығы мен әл-ауқатын
, мүлігін, сондай-ақ ... ... ... мүлігін
сақтандыруды және осы ... ... ... ... ... сипаттайды. Бұл – азаматтарды мүліктік және жеке ... ... ... ... ... ... жүйесінің дербес бөлігі медициналық сақтандыру
болып табылады.
Сақтандырудың экономикалық ... ... ... ... қоғамдық ұдайы өндіріс элементтері,сақтандыру қорлары
қатысушыларының жарналары, мемлекеттік бюджет қаржылары және ... ... ... ... ... төленетін
арнайы
төлемдер есебінен қалыптасатын ақшалай және заттай құралдар ... ... ... қоры ... экономикада сақтандыру қатынасының маңызды бөлігі
коммерциялық болып ... ... бұл жеке және ... ... ... ... қызметтері өзіндік сақтандыру
қызметтеріне трансформацияланып, қызметердің еркін нарығында ұсынылады.
Мұндай ... ... ... ... мен ... ... ... қызметіне сұраныс олардың сапасы мен баға ... ... ... ... ... тарту үшін қызметін
жақсартады, оның ассортиментін кеңейтеді, шығындарды өтеу ... ... ... ... ... ... белгілі бір уақытта өздерінің тікелей мақсаты бойынша – сақтандыру
төлемдері үшін қолданылмайды. Мұндай ... ... ... ... алу үшін ... ... ... Сонымен
бірге, бұл табыстардың бір бөлігі клиенттерді тарту үшін ... ... ... ... төмендетуге бағытталады. Сақтандыру
ұйымының мұндай операцияларды жүргізуі сақтандыру нарығында бәсекенің пайда
болуына ... ... ... ... ... жағдайлар кезінде
шығындардан тиімді шығу жолын іздейді.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ... ... ... С. ... ... ... қосымша көзі // Егемен
Қазақстан – 2004 -16 ... – 4 ... ... С. ... ... ... тетігі. // ... – 2006 – ...... ... Қ. Қаржы / Оқулық .- Алматы, “ Экономика ”, 2005.- 480 б.
4. Исаханов П. Шет елдердегі әлеуметтік ... мен ... ... даму // ... ... – 2004. 6-69 ... Қайырбеков Х. Міндетті әлеуметтік сақтандыру. // Семей таңы. – 2004. ... ... ҚР ... ... ... туралы” // ЕгеменҚазақстан – 2003. 5
мамыр.
7. ҚР “ Әлеуметтік – экономикалық дамуының 2005-2007 ... ... ... ... ” // Заң ... қоры – 2004. ... ҚР “ Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорын құру ” туралы қаулысы ... 2004. – 27 ... ... М. ... негіздері / Оқулық. – Семей, 2003.-280б.
10. Жолдасбеков К. Кәсіпкерлік экономикасы / Оқу құралы.–Алматы,2001-280б
11. ҚР “ Жеке кәсіпкерлік туралы ” Заңы // ... ... ... ҚР ... кәсіпкерлік дамыту қоры ” ... ... ... //
13. Курманбаев С. Бизнес – план. // Семей.1998. – 21 сәуір.
14. Сәбден О., Тоусанова А. Шағын кәсіпкерлікті басқару. 2002. – 310 ... ... ... / ред. Н. ... ... 2001-590 б.
16. Уманов Б. Страховой рынок РК; ... и ... // IV ... ... -2004. ноябрь.
17. Худяков А. Страховое право Республики Кзахстан. – Алматы “ Жеті жарғы”-
1997. -240б.
18. Шаханов В. Страхование.- М ... ... ... ... В. Страховое дело.- М “БГУ”. 2001-286 б.
20. Маркова Д. Бизнес – ...... 1994.- ... А
Кесте 1 - Сақтандыру секторының институционалдық құрылымы
Көрсеткіштер |1999 |2000 | 2001 |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 | ... ... саны |
71 |
70 |
42 ... |
32 |
36 |
37 | ... еместердің қатысуымен |
|
|
|
|
3
|
6
|
2
|
2
| |Өмірді сақтандыру бойынша |
2 |
3 |
1 |
1 ... ... ... саны | | | | |
5 ... ... | | | | ... |27 |28 | |Сақтандыру ұйымдарының аудитін іске асыруға құқылы
лицензиясы бар аудиторлық ұйымдар саны |
| | | |
28 |
34 |
34 |
33 | ... ... 2 - ... ... қаржылық көрсеткіштері
( млн. теңге )
|1999 |2000 |2001 |2002 |2003 |2004 |2005 |2006 | ... ... ... |
1685,3 |
2469,3 |
4617,0 |
5320,2 |
6100,0 |
9031,0 |
23900 |
25650 | |Тұтастай төленген уставтық капитал ... ... ... |
3779,0 |
4097,0 |
4819,0 |
7110,0 |
17383,4 | |Сақтандыру резервтері |3126,5 |3859,9 |2280,8 |8619,1 ... |14700 |1645,0 | ... |5330,3 |7296,7 |8347,2 ... |20716,0 |44100,0 |51200,0 | |

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Сақтандыру ұйымдардағы қаржылық менеджмент30 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Қазақстан Республикасының ақша – несие саясаты4 бет
Қаржылық тәуекелділік62 бет
Сақтандыру ұйымдарының қаржысын талдау27 бет
"мемлекеттiк әлеуметтiк сақтандыру қоры" акционерлiк қоғамын құру туралы5 бет
"Шымбұлақ" тау шаңғысы курортында демалушыларды тегін сақтандыру жүйесі енгізіледі16 бет
"Қазақстан Республикасының экологиялық кодексі"239 бет
Delphi программалау ортасы15 бет
Word редакторында құжаттарды теру және оларды сақтау8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь