Мектеп оқушыларына тәрбие берудің жалпы сипаты мен ерекшеліктері

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
І ТАРАУ. МЕКТЕП ОҚУШЫЛАРЫНА ТӘРБИЕ БЕРУДІҢ ЖАЛПЫ СИПАТЫ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
1.1Педагогика классиктерінің тәрбие мақсаты жөніндегі пікірлері ... 4.8
1.2 Тәрбиенің мақсат.міндеттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...8.13
ІІ ТАРАУ ТӘРБИЕ ПРОЦЕСІНІҢ МАҢЫЗДЫЛЫҒЫ МЕН МӘН.МАҒЫНАСЫ
2.1 Тәрбиенің заңдылықтары мен принциптері ... ... ... ... ... ... ... .14.21
2.2 Өзін.өзі тәрбиелеу және қайта тәрбиелеу ... ... ... ... ... ... ... ... .21.24
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..25
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... .26
Тақырыптың өзектілігі. Тәрбие мақсатының, міндеттерінің және мазмұнының диалектикалық өзара байланысты. Педагогика теориясы мен тәжірибесінде тәрбие мазмұны ең маңызды және көкейкесті ұғымдардың бірі. Қазіргі тәрбие мазмұны ғасырлар бойы қалыптасып, белгілі бір тарихи кезеңде қоғамдық сананың даму ерекшеліктеріне идеяалық және құндылық ұстанымдарға байланысты жетіліп отырды.
Ұрпақтардың табиғи түрде алмасуы қай кезде болмасын маңызды қоғамдық міндет болып табылатын алдыңғы ұрпақтардан келесі ұрпақтарға әлеуметтік тәжірибені жинақтап жеткізетін тәрбие процесі орындалатын білім беру жүйесіне қоғамның аса көп көңіл аударуын талап етіп отырған.
Тәрбие мазмұнын жаңаша қарастыру, оны іске асырудағы тұлғалық бағдарлық және іс-әрекеттік тәсілдер ғалымдар мен педагогтарды жеке тұлғаны қалыптастыру міндеттерін шешудің тиімді құралдарын тұтас педагогикалық процесс тұрғысынан іздестіруге ынталандырады.
Тәрбие мақсаттарын тереңінен білу педагогтарда негізінен қандай адамды қалыптастыруы қажет екені туралы, өздерінің іс-әрекеттеріне не нәрсе саналылық, айқын бағыт, қисындылық беретіні туралы көзқарас тудырады.
Сонымен қатар тәрбие мақсаттарының одан ары айқындалуы оның міндеттерінің қалыптасуына ықпал етеді. Тәрбиенің мақсаттары мен міндеттері тәрбиелік жұмыстардың мазмұнын анықтауға тікелей қатысты.
Курстық жұмысының мақсаты:мектеп оқушыларына тәрбиенің мақсат пен міндеттерін ақындау.
Курстық жұмысының мiндеттерi:
1. Мектеп оқушыларына тәрбиеге қатысты әдiстемелiк ой-пікірлерге шолу жасау;
2. «Тәрбие» ұғымына анықтама бере отырып, оның ерекшелiктерiн қарастыру;
3. Мектеп оқушылары тәрбиесінің маңыздылығы мен мақсат-міндеттерін, заңдылықтыры мен принциптерін анықтау.
1. Әбенбаев С. «Тәрбие теориясы мен әдістемесі», Алматы – Дарын, 2004ж.369б.
2. Бабаев С.Б., Оңалбек Ж.К. «Жалпы педагогика», Алматы – 2005ж.358б.
3. Кукушин В.С. Теория и методика воспитательной работы: Учебное пособие. – Ростов н\Д: Издательский центр «МарТ», 2002ж.321б.
4. Болдырев Н.И. Мектептегі тәрбие жұмысының методикасы. – Алматы: Мектеп, 1987ж.325б.
5. Әмірәлиева Ш. Аға ұрпақ тәжірибесі жастарға. – Алматы, 1982ж.256б.
6. Айтмамбетова Б.Р. Тәрбие процесінің мәні және мазмұны. Тәрбие принциптері (5-лекция). – Алматы, 1991ж.366б.
7. Айтмамбетова Б.Р. Жаңашыл педагогтар идеялары мен тәжірибелері. – Алматы, 1991ж.265б.
8. Керімов Л.К. Қиын оқушылар және оларды қайта тәрбиелеу. – Алматы, 1991ж.314б.
9. Болдырев Н.И. Мектептегі тәрбие жұмысының методикасы. – Алматы: Мектеп, 1987ж. 2-тарау.256б.
10. Кочетов А.Г. Оқушылардың өзін - өзі тәрбиелеуі. – М.: Просвещение, 1967ж.398б.
11. Үрзімұлы Ф. Балаға тәрбие керек. «Қазақстан мұғалімі», 24 желтоқсан, 1993ж.325б.
12. Серімов С. Тәрбие бастауы. «Қазақстан мұғалімі», ақпан, 1996ж.215б.
13. Жұмабаев Ә. «Қиын» оқушыларды мектеп жағдайында тәрбиелеу мәселелері. – Алматы, 1974ж.655б.
14. Аймауытов Ж. Тәрбие. «Қазақстан мектебі», №5, 1989ж.655б.
15. Ералиева М. Дәстүрлі мектебімізді ізгілендіру жолдары. «Қазақстан мектебі », №10, 1999, 38-42 беттер.456б.
16. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі. Педагогика және психология. – Алматы: «Мектеп», 2002ж.478б.
17. Айтмамбетова Б.Р., Бейсенбаева А.А. Тәрбиенің жалпы әдістері (6-лекция). – Алматы, 1991ж.778б.
18. Болдырев Н.И. Мектептегі тәрбие жұмысының методикасы. – Алматы: Мектеп, 1987ж. 3-4 тарау.544б.
19. Сейталиев К. Тәрбие теориясы. – Алматы, 1986ж.655б.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.......................................................................................................3
І ТАРАУ. МЕКТЕП ОҚУШЫЛАРЫНА ТӘРБИЕ БЕРУДІҢ ЖАЛПЫ СИПАТЫ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
1.1 Педагогика классиктерінің тәрбие мақсаты жөніндегі пікірлері....4-8
1.2 Тәрбиенің ... ... ... ... ... МЕН ... ... заңдылықтары мен принциптері.............................14-21
+ Өзін-өзі тәрбиелеу және қайта тәрбиелеу.................................21-24
ҚОРЫТЫНДЫ..........................................................................................25
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ.....................................26
КІРІСПЕ
Тақырыптың өзектілігі. Тәрбие ... ... және ... ... ... ... ... теориясы мен тәжірибесінде тәрбие мазмұны ең маңызды және көкейкесті ұғымдардың бірі. Қазіргі ... ... ... бойы ... ... бір ... ... қоғамдық сананың даму ерекшеліктеріне идеяалық және құндылық ұстанымдарға байланысты жетіліп ... ... ... ... қай ... ... маңызды қоғамдық міндет болып табылатын алдыңғы ұрпақтардан келесі ұрпақтарға әлеуметтік тәжірибені жинақтап жеткізетін тәрбие процесі орындалатын білім беру ... ... аса көп ... ... ... етіп ... мазмұнын жаңаша қарастыру, оны іске асырудағы тұлғалық бағдарлық және іс-әрекеттік ... ... мен ... жеке ... ... міндеттерін шешудің тиімді құралдарын тұтас педагогикалық процесс тұрғысынан іздестіруге ынталандырады.
Тәрбие мақсаттарын тереңінен білу педагогтарда негізінен қандай адамды қалыптастыруы қажет екені ... ... ... не нәрсе саналылық, айқын бағыт, қисындылық беретіні туралы көзқарас тудырады.
Сонымен қатар тәрбие мақсаттарының одан ары айқындалуы оның ... ... ... ... ... ... мен міндеттері тәрбиелік жұмыстардың мазмұнын анықтауға тікелей қатысты.
Курстық жұмысының мақсаты: мектеп оқушыларына тәрбиенің мақсат пен міндеттерін ақындау.
Курстық ... ...
1. ... ... ... ... әдiстемелiк ой-пікірлерге шолу жасау;
2. ұғымына анықтама бере отырып, оның ... ... ... оқушылары тәрбиесінің маңыздылығы мен мақсат-міндеттерін, заңдылықтыры мен принциптерін ... ... ... ... ... ... тәрбиесін қалыптастыру әдiс-тәсiлдерi тиімді қолданылса, онда бұл оқушылардың адамгершілік мәдениетін ... бір ... ... ... ... қатар, тәрбие деңгейлері де артар еді, өйткені пәнінің оқушылардың тәрбиелік функцияларын қалыптастыруда мүмкіншілігі ... ... ... ... жинақтау, жүйелеу, зерттеу, эксперимент.
Курстық жұмысының құрылымы: кiрiспеден, екi тараудан, қорытынды және ... ... ...
І ... ... ... ... БЕРУДІҢ ЖАЛПЫ СИПАТЫ МЕН ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
1.1 Педагогика классиктерінің ... ... ... ... деп бабаларымыз тауып айтқан болса, заманымыздың заңғар жазушысы Мұхтар Әуезов, , - деп ... ... ... ... ақын ... ... ... , - деп қазақы тәрбиенің маңыздылығын ескерткен. Қазақы тәрбие дегенді кім қалай түсінеді?
Осы жөнінде азырақ ой айтсам. Бұл - ең ... ... ... және ... яғни өзі өмір ... ... ... сыйлау. Осы айтылғандарды сыйлап өскен, ата көрген бала тәрбиесіз болмайды.
Мағжан атамыздың мына сөзіне назар ... ... ХХI ... ... мен ғылым заманы екенін жұртшылық жақсы біледі. Бірақ бар күшімізді білім мен ғылымға салып тәрбиені елеусіз қалдырсақ ұтарымыздан ұтыларымыз көп ... орта ... ... ... Әл-Фараби нықтап айтып кеткен ғой. Ендеше әуелі тәрбие, сонсын барып басқа қажеттіліктер білім, ғылым,әдебиет, ... ... ... ... ... мәдениетсіз болуы мүмкін емес. Ал білім, ғылым, мәдениет нағыз қазақы тәрбиемен арқауланса өркениеттің ... ... жол ...
Қазақы тәрбиенің басты тармақтарының бірі қазақы қанның немесе қара шаңырақтың ұл балалар арқылы жалғастығы және әрі ... ... ... , ... қисынды қағидасы. Өйткені ұл бала қазақ халқының намысы болса қыз бала ... ... Ұят ... бабаларымыз ұятты өлімнен күшті санаған.
Тағы да Мағжан атамызға құлақ түрсек, [1,145], - деп қалың қазағын қазақы ... ... ... ... Ал ... ... ... бен бала бақшаларымызда, мектептеріміз бен жоғарғы оқу орындарымызда қазақы тәрбие беріліп жатыр және үкіметіміз қазақы тәрбиеге дендеп көңіл бөліп отыр деп ... бола ма? ... айту ... Алайда осыдан бір жыл бұрын телеарнасының ашылғандығы, ұлттық телеарнасының биылғы қыркүйектің бірінен бастап ... ... таза ... ... жүргізе бастағандығы және жуырда телеарнасының ашылатындығы үкіметіміздің қазақы тәрбиеге шындап бет бұрғандығының айғағы. ... ... ... бір сөзінде, [2,36] - депті. Осы ой бүгінгі күні ... ... ... тұр. - деп ... ... ... ... заманның сұрқия саясатынан қаймықпай айтқан екен.
Ұлттық тәрбиенің басты құралы - ұлттың тілі. Тіл ... ... сыр ... ... ... ... [3,151] - ... данышпан Мағжан атамыз, [4,158] - деп қазақ тілінің қасиетін қастерлеп ... ... ... ұлы ... кеш қалмайық десек ең әуелі ұрпағымызға қазақы тәрбие беру құралы болған ұлтымыздың тілін қастерлейік, ағайын.
Еңсе түзеп, егемен ел ... ... ... сең ... ... ... ... бауырым, сен де қозғал.
Нәрлендірер санаңды нұрға бөлеп,
Ана тілің арыңды шындап қолға ал.
Қасымхан, Есімхан мен Тәукелердің,
Салт туы ер қазаққа бағдар ... ... ... ... ... ойлан, толған![5,36].
Тәрбие - қоғамның негізгі қызметтерінің бірі, жеке адамды мақсатты, жүйелі қалыптастыру процесі, аға ұрпақтың тәжірибесін кейінгі буынға меңгертіп, ... ... ... ... ... ... буын ... өмірде жинаңталған тәжірибені, білімді жас буынға тәрбие процесі арқылы береді.
Тәрбие материалдық игіліктерді өндіруге қабілетті, іскер адамдарды дайындауға бағытталуы қажет. ... ... күш - жеке ... Адам ... ... ... қатынастарға араласып, қоғамдағы қалыптасқан идеяны, саяси және моральдық көзқарастарды, сенімдерді қоғамдағы адамдардық өмір сүру тәртібін меңгереді.
Педагогика ... ... ... ... ... тәрбие және даму үшін қажетті жағдайларды анықтайды.
Қорыта айтқанда, тәрбие - қоғамның тарихи әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... ... бала ... дамуына қажетті жағдайларды пайдалануға тиіс. Табиғи және әлеуметтік орта оның көзқарасын дамытады.
Мақсат дегеніміз - бір ... ... іске ... Бұл тұрғыдан алғанда тәрбие мақсаты -- жастарды өмірге әзірлеу мақсатымен жүргізілетін тәрбие жұмыстарының ... ерте ... ... мен ... ... ... мен экономикасына тәуелді. Тәрбие мен қоғам бір мезгілде пайда болды. Тәрбие қоғамдық құбылыс, онсыз ... ... ... ... ... ... құрылыста ересектер балаларды еңбекке дағдыландыру үшін қауымның әдет-ғұрпын, салтын үйретті.
Таптық қоғамда тәрбие мақсатын анықтау қоғамның ең негізгі ... ... Құл ... ... құрылыста құлдар, өндіріс құралдары (жер, еңбек құралдары) - құл иеленушілерінің жеке ... ... ... мақсаты құл иеленушінің мүддесіне бағындырылып, балаларды басқыншылық соғыс өнеріне тәрбиеледі.
Әрбір мемлекетте балаларға білім беру мен тәрбиені ұйымдастырудық нақтылы ... мен ... ... ... қандай адамды қалыптастыратынын дәл білуі керек. К.Д.Ушинский өз қызметінің айқын мақсатын ... ... ... ... бір жерге үйіп тастап, одан не алғысы келетінін білмейтін архитектормен салыстырады. Тәрбиеші жас ұрпаққа берілетін білім, іскерлік, дағдыны, тәрбиелейтін ... ... ... ... тәрбие жұмысын жүргізеді.
Я.А. Коменский мақсаты және міндеттері, маңызы, ... ... ... адамның қоғамда алатын орнымен анықталу керек>>, [6,261] - деген ... ... Осы ... ... ... [7,56] - деп ... тәрбие мақсатын төмендегі-дей негізгі элементтерге бөлді:
:: адамға барлық заттарды білгізу - ;
:: заттардың және өзінің ... ету - ;
:: ... ... ... ету - ;
:: тән ... - .
И.Г. Песталоцци тәрбиенің мақсаты балаға бастауыш білім, еңбек, ақыл-ой, дене тәрбиесін беріп, ... және ... ... ... педагогы А. Дистервег педагогикалық мәселелерді шешудегі сословиелік және шовинистік саясатқа қарсы күресіп, [8,145] - деген.
К.Д. ... ... ... ... ... адамшылығы бар адамды тәрбиелеу деген. Ол адамгершілік тәрбиесін ... ... ... ... ... ... тәрбие мақсаты балаға жалпы адамзаттың және ұлттың мәдениетті меңгеруге көмектесу, жеке тұлғаның жалпы адамзаттық идеалдарын ... ... ... ... ... ... ақыл-ой, политехникалық оқу және өндірістік еңбек, адамгершілік тәрбиесі, дене және эстетикалық тәрбие салалары ... ... ... ... ... педагогикалық міндет қойып, педагогтардың жұмысын бақылауға алуға болатындығын атап көрсетті. Ол - ... ... ... ... оны ... ... ... қазақ тәлім-тәрбие тағылымына да қойылды. Ұлы ұстаз Әбу Насыр әл-Фараби [9,178] - ... [10,25]- ... ... ... ... ... ой, қанағат, рақым сынды жеке тұлғалық жақсы сапаларды қалыптастыру мақсатын қойып, өсек, өтірік, маңтаншақтың, еріншектік, бекер мал шашпақ сияқты ... ... ... шақырады.
М.Жұмабаев [11,36]- деп жазды.
Мәтжан Мақсымұлы Тілеужанов өзінің атты монографиясында (1994) ... ... ... ... атап көрсетті. Олар:
* ар-ождан тазалығын сақтау;
* ... ... ...
* ... ... сөйлеген сөзінен, қарым-қатысынан, көзқарасынан ғибрат иісі аңқып тұру;
* ерте тұрып, кеш жату;
* аз сөйлеп, көп тыңдау;
* ... ... ... ...
* жас ... ... ... жалықпау;
* халық дәстүріне берікболу;
* оны жаңарту;
* әдет-ғұрыпта жоқ нерселерден ... ...
* ... ... бір ... ...
* халқының рухына кір салмау;
* ел берекесін сақтап, оның баюына үлес қосу.
Сонымен дәстүрлі ... жас ... ... ... мақсаты [12,198] - деп жазылды.
Қазақстан Республикасының 1995 жылғы халықаралық адам құқығы туралы нормаларға сәйкес жазылған.
Қазақстан Республикасында халыққа ... ... ... ... ... ... ... ететін, оны бүкіл дүние жүзіне мойындататын, онымен тең қарым-қатынас жасап, Қазақстандық патриотизмді, ... ... ... ... ... ... ... экономикалық бостандыққа қол жеткізетін, жан-жақты дамыған адамдарды тәрбиелеу.
1.2 Тәрбиенің мақсат-міндеттері
Тәрбиенің ... ... ... ... - тәрбиенің маңызды міндеттерінің бірі. Дүниетаным - ... ... пен ... орта, қарым-қатынас, іс-әрекетінің бағыты туралы көзқарастары. Дүниеге көзқарас ғылым негізінде дүниенің даму заңдылықтарын танып білу.
Ақыл-ой тәрбиесі - оқушылардың ойлау ... ... ... ... ... ... білім жүйесін меңгерту. Ақыл-ой тәрбиесінің басты міндеттері: оқушыларды табиғат және қоғам жайындағы ғылыми білімдермен қаруландыру; ойлау қабілеттерін ... ... ... ой ... талдау, синтез, салыстыру, жинақтау, саралау, т.б.) таным іс-әрекетін (іскерлік, дағды, бақылау, жазып алу, ... ... т.б.) ... ... ... ... тәрбиесінің міндеттері:
* гуманизм, адалдық, батылдық, төзімділікті қалыптастыру;
* адамға сүйіспеншілік, құрмет, қайырымдылық сезімін дамыту;
* оқушыларды өз ... ... ... ... қарауға үйрету;
* өз Отанын сүюге, ұлттар достығын құрметтеуге тәрбиелеу;
Еңбек тәрбиесінің негізгі міндеттері:
а) ... ... ... дағдысына үйрету;
ө) оқушыларды халық шаруашылығының басты салаларымен, еңбек түрлерімен таныстырып, мамандық таңдауға тәрбиелеу;
б) озық еңбек дәстүріне тәрбиелеу.
Эстетикалық тәрбие міндеттері:
:: ... ... ... графика, мүсін) көркемөнер шығармашылығы (көркем өдебиет, музыка, театр, кино) арқылы ... ... мен ... ... ... туралы ұғымдарын қалыптастыру
:: эстетикалық құралдарды пайдалануға дағдыландыру.
:: әсемдікке үлесін қосуға тәрбиелеу.
Дене тәрбиесі ... ... ... дамыту; жастарды еңбекке, Отанды қорғауға даярлау, төзімділікке, батылдыққа, ептілікке, ... ... өмір ... ... ... ... жаңаша көзқарасты, жаңашылдықты талап етеді. Білімнің дамуы - адамзат өркениетінің өлшемі. ... ... ел ... ... әлсіз ел оған қызмет етеді. Олай болса, ... ... ... жетілдіруді қажет етеді. Елбасы Н.Ә.Назарбаев: -деп атап көрсеткен болатын. ... ... ... ... мен ... екендігі даусыз. Тіпті қазіргі технологиялар ерекше дамыған заманның өзінде білім мен тәрбие сапасын қамтамасыз етудегі мұғалім мен тәрбиешінің рөлін еш ... ... ... халықаралық тәжірибелер көрсетіп отыр. Демек, педагог біліктілігі - еліміздің бүкіл білім беру жүйесін алға бастырып, оны заман ... сай етіп ... ... алғышарты, басты кепілдігі болып табылады. Білімді ұрпақты, бәсекеге қабіліетті мамандарды білімді мұғалімдер, жан-жақты кемел тәрбиешілер ғана тәрбиелеп шығара алады.
Көрнекті ... ... -, ... ... ... ... тәрбиеші саясаттың, нарықтың педагогикаға үстемдік етуіне жол бермеу үшін тәрбиенің жаңа әлеуметтік- экономикалық шартын педегогикалық негізде ойлай білуге, жаңа ... ... ... ... ... ... іс-әрекеттің ықтималды мүмкіндіктерін болжауға, талдау мен өзін-өзі бақылау ... ... ... шебер. Тәрбиеші - тәрбие жұмысын ұйымдастыру, реттеу, жетекшілік жасау және осы ... іске ... ... ... ... ... Тәрбиелеу ұйымдастыру дамыту диагностикалық ынталандыру коммуниктивтік қорғау әдістемелік бағалау болжау.
Тәрбиешінің міндеті Мектеп-интернат жағдайында баланы тәрбиелеу мен оның ... ... оны өз ... өмір ... дайындау тәрбиешіге жүктеледі. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеуге кіріспес бұрын тәрбиеші дамуында психикалық және дене даму бұзылыстары бар балалардың ... ... ... ... оқыту және тәрбиелеу ерекшеліктері туралы білуге міндетті.
Тәрбиешінің мақсаты. Қазіргі заманауи әлемде дене және адамгершілік жағынан өздігінен өмір сүруге қабіліетті ... ... Егер ... ... ... талаптарды есепке ала отырып іске асырылса, онда олар табысты болады.
 Диагностикалық, яғни психологиялық және даму бұзылыстары бар ... ... мен ... ... ... ... ... үнемі зерттеу негзінде алға жылжу;
 Шынайылық, яғни нақты жағдайды есепке ала ... алға ... және ...
... яғни ... ... барлық мақсаттар мен міндеттердің арасындағы байланыстың болуы;
 Мақсатты сәйкестендіруге қызметтің барлық қатысушыларын мақсатты ойлау үдерісіне қосу ... қол ...
... бағытталу, егер тәрбиелеу мақсаты анық, нақты болған ... ... жету ... ... ... болады.
Тәрбиешінің негізгі міндеті - тәрбиелеуші және ... ... ... және ... әр ... жеке ... дамуына көмектесу, әр баланың бейімділігі, қызығушылығы және қабілетінің дамуына жағдай жасау. Мақсатқа жету, міндеттерді атқару тәрбиешінің бойындағы мына сапалық ерекшеліктерге ... ... ... ...
* Еңбексүйгіштік
* Жұмысқа қабілеттілік
* Тәртіптілік Жауапкершілік
* Тұрақтылық
* Мақсатты қоя білу
* Іскерлік Кәсіби деңгейін ...
* ... ... ... ...
* ... ...
* Кең мәдени өрісінің болуы
* Педегогикалық шеберлік
* Педагогикалық такт
Адамгершілк ...
* ...
* ...
* ...
* ...
* ...
* Басқаны сыйлау
* Ұстамдылық мәдениеттілік
Тәрбиешінің кәсіби деңгейі :
* Жалпы талап
 Арнайы педагогикалық білімі болуға, өзінің кәсіби ... ... ... ... және ... ...
 Нормативтік құжаттарды білу.
 Арнайы педагогика мен ... ... ... білімінің терең болуы.
* Аналитикалық қызметі
... жеке ... ... мен ... тексеру.
 Әрбір тәрбиеленушінің жанұялық тәрбиесінің жағдайын және талаптарын зерттеу және талдау.
* Аналитикалық қызметі
 Балалардың жеке психологиялық ... мен ... ...
... тәрбиеленушінің жанұялық тәрбиесінің жағдайын және талаптарын зерттеу және талдау.
* Болжамдық қызметі
... жеке даму ... ...
 Ұжымның құрылуын, қалыптасуын болжау
 Мектептің тәрбие жүйесіне сәйкес келетін ... ... ... ... ... үйлестіруші қызметі
 Әрбір баланың дамуындағы ауытқушылықтарды есепке ала отырып , оның даму ... оның ... ... ... көңіл-күйін білу
 Барлық мәліметтерді баланың даму картасына тіркеу;
 Түзету бағыттылығын есепке ала отырып, тәрбиеленушіге сабақ оқуға көмектесу;
 Топтық ... ... ... ... ... ... ...
 Ата-аналармен байланыс, оларға кеңес беру, шұғыл жағдайда олармен қатынасқа шығу;
 Мұғалімдермен, психологпен, ... ... ...
... , ... аумағын тазарту, асханада кезекшілік ұйымдастыру;
 Салауатты өмір салтын дәріптеу;
 Әрбір бала үшін ... ... орта жіне ... ... ... құру;
 Медициналық тексеруден өту;
 Өз жұмысын оқу жылына , оқу тоқсанына, айға, аптаға ... ...
o ... ар мен ... ...
o ... арттыруға;
o Аттестациядан өз еркімен өтуге;
o Оқыту мен тәрбиелеу әдістерін оқу құралдары мен материалдарын, оқулықтарды еркін ...
o Өз ... ... ... ... бақылауға құқылы.
Тәрбиешінің қағидалары
:: Күнделікті тәрбие сағатында тақырыптық жоспары мен ... ... болу ...
:: ... жалпы міндетті білім стандартының талабына сәйкес оқу жоспарлары мен бағдарламаларын орындауды ... ...
:: ... жарғысын, ұжымдық шартты, ішкі тәртіп ережелерін сақтауға ...
:: ҚР ... ... құқығы мен еркіндігін сақтауға, бала конвенциясын сақтауға міндетті;
:: Мекеменің жылдық жоспарына сәйкес педагогикалық ... ... ... ... ... ... қатысуға міндетті;
:: Тәрбиеленушілердің күн тәртібін сақтауын олардың үй тапсырмасын ... ... ... ... ... ұйымдастырады;
:: Оқушылардың бос уақытында қосымша білім ... ... ... спорт секцияларына, басқа да қызықты үйірмелерге қатысуына көмектеседі;
:: Тәрбиеленушілерге сабақтан тыс уақытта тәрбие жұмысын жүргізеді;
:: Оқушылардың жас ерекшелігіне ... ... ... ... ... және техника қауіпсіздігін сақтауына, қоғамға пайдалы жұмыс жасуына жауап береді;
:: Сырқаттанған балаға дәрігер келгенге дейін медициналық көмек ... ... ... ... ... хабарлайды;
:: Тәрбиеленушілерге еңбекті қорғау ережелері мен нормасын , жол жүру ережесін, тұрмыстағы тәртіпті үйретеді;
:: Оқушылардың ... ... ... ...
:: Медицина қызметкерімен бірлесе отырып,балалардың денсаулығын жақсарту мен сақтауды қамтамасыз етеді; :: Өз кезекшілігі уақытында балалардың өмірі мен ... ... ... ... ... Мектептің алға қойған мақсаты: Осы мақсатқа сүйене отырып,мектепте 12 ... ... ... ... Тәрбие бағыттары :
* Еңбекке баулу
* Құқықтық
* Дене тәрбиесі
* Эстетикалық
* Экологиялық
* ... өмір ...
* ...
* ...
* Жол ...
* Ата-анамен жұмыс
* Жыныстық
* Экономикалық [13,145].
Тәрбиенің бағыттары бойынша жұмыс жүргізу ... ... ... ... ... мен ... туралы, өз құқықтары мен міндеттері туралы, денсаулықтың маңызы туралы жаман әдеттердің зияны туралы, қоршаған орта, табиғаттың ... ... ... құндылықтар туралы, еңбектің маңызы туралы біледі, үйренеді, ... ... ... - өте ... ... Ол көп ... жауапкершілікті, уақытты қажет етеді. Көрнекті гуманист-педагог Януш Корчак ... ... : ... ... ... ... Ян Амос ... : [14,55] , - дейді. Баланы кішкене күнінен сүюге үйрету керек. Өйткені сүйіспеншілік пен ... ... ішкі ... және ... ортасына тыныштық пен үйлесімділік орнатады.
ІІ ТАРАУ ТӘРБИЕ ПРОЦЕСІНІҢ МАҢЫЗДЫЛЫҒЫ МЕН МӘН-МАҒЫНАСЫ
2.1 Тәрбиенің заңдылықтары мен принциптері
Жалпы заңдылықтардың ықпал аймағы ... ... ... ... əсер ... əрі оның аса ... бірліктері арасындағы байланыстарды танытады. Бірақ тəрбие процесі, біз білетіндей, педагогикалық ... ... ... ... осы ... ... ... келуі табиғи құбылыс. Бұл процесте даму жəне қалыптасу заңдылықтары əрекетке түседі. ... ... ... - тəрбие процесі аса күрделі де көп түрлі ... ие. ... ... үшін өте ... ... ... процесінің тиімділігі (өнімділігі) мен тəрбие сапасын анықтайтын оның сипаттары жəне шарт - жағдайлары ... ... ... ... түбегейлі білу[15,254].
Тəрбие тиімділігі келесі жағдаяттарға тəуелді:-қалыптасқан тəрбиелік қарым-қатынастарға; балаға деген ықпал оның қоршаған ортаға, тəрбиешіге, ... ... ... орай ... Егер бұл ... ... ... проблема тумайды. Ал егер бұл қатынас керағар сипатта болса, тəрбие процесі тежеледі, одан келетін нəтиже ... ... ... ... келеңсіз қатынасты əрекеттер алдымен жойылып, көзделген мақсатқа қарай қадам ... ... ... ... ... мен ... оңды қабылдаған тəрбиеленуші оларға икемдесіп үйренеді əрі сенеді, орынды талап кейпінде қабылдайды. Ал егер ... өз ... ... ... деп ... одан ... процесс бағытының қай арнаға түсіп, дамитыны белгісіз. Гуманистік тəрбие өсиеті: жақсы тəрбиелегіңіз келсе, баланы ... ... ...
- ... жəне оған ... ... іс-əрекеттер арасындағы сəйкестік. Егер іс-əрекет, тəрбие жұмыстарының ұйымдасуы алға ... ... ... ... процесі табысты болмайды. Керісінше, ұйымдастырылған істер мақсатқа тура келсе, қолданылған əдістер, формалар мен құрал-жабдықтар көзделген міндеттер денгейінде ... ... ... ... де ... шығады.
- практика мен тəрбиелік ықпалдар сəйкестігіне. Тəрбие процесіне тəн құбылыс: тəрбиеленуші өз тəрбиешісі ... ... ... ... ... Егер ... бала өмір мен ... білімінің, сөзбен істің өзара сай болмағанын сезсе, түңіліске тап болады. Қалыптасқан тұрмыстық, өмір жағдайларын əсте ақырын əрі бірізділікпен бірте-бірте ... бару жөн. ... ... ... ... көп ұзамастан тəрбие мен өмір сəйкестігін шұғыл ... ...
- ... жəне ... ... ... əрекетке түсуіне.
Субъектив жағдаяттар құрамы: тəрбиешілер мен тəрбиенушілер, олар ... ... ... ... ... ... жəне т.б., ал ... жағдаяттар: тəрбиені іске асыруға қажет шаралар-экономикалық, материалды-техникалық, əлеуметтік, санитар-гигиеналық жəне т.б., əрқандай нақты ... ... ... ... өзара ұштаса күрделі бірігімге келуі тəрбие процесіне қайталанбас, өзіндік сипат береді. Сөйтсе де, тиімді тəрбиені қамтамасыз ету үшін оған қолайлы ... ... ... ...
- ... мен ... ... қарқындылығына. Өзіндік тəрбие - өз тұлғасын жетілдіруге бағытталған оқушы іс-əрекеті. Өзіндік тəрбие процесінде бала өз тəрбие процесінің субъекті ретінде танылады. ... ... ... ... ... ... мазмұнымен, оның қызығулары жəне жасына сай қатынастарымен тікелей байланысты. Өзіндік ... ... ... ... əрі оның ... ... өзін өзі ... білуі, өзінің ұнамды қылықтары мен келеңсіздіктерін тануы, жеке өмірлік жоспарын іске асыруға ... ... ... ерік ... қосып жеңе білуі - өзіндік тəрбиенің табыс кепілдері. Ал ... өзін ... ... яғни ... ... мұндай кепілдіктер дамып, ұлғая түседі.
- тəрбиеге қосарлана жүретін даму мен оқу процестерінің тиімділігіне. Белгілі болғандай, егер екі процесс ... ... іске ... онда ... ... тиімділігі көтеріледі не кемиді де, екіншісіне өз ықпалын ... ... ... даму ... ... ал даму ұтымды тəрбиеге жол ашады. Егер осы байланыс бұзылса, күрделі кедергілер ... да, олар өз ... ... ... да, ... да, ... де ... жағдайлар жасайды.
- педагогтың тəрбиелік əрекеттерінің сапасына. Біліктілігі кем, көлемі тұрғысынан жетімсіз не ... ... ... ... ... ... ... нəтижесіне себепкер болады.
- тəрбиеленушінің жасалған ықпалдардың қарқындылығына. дегеніміз тұлғаның сеп-түрткілер, қажеттер, көңіл-күй, сана-сезім жүйесі. Тəрбие процесінде сыртқы ... ... ... ... яғни ... ұнамды дамуына, ауысады. Ал, егер осы ықпалдар ойға алынғандай күшті болса, бала қажеттеріне орайлас ... оның ... ... жəрдем беретін болса, тұлғаның жеке сеп-түрткілері мен мақсаттарының идеалды күйден практикалық нəтижеге ауысуы анағұрлым ... əрі ... ...
- ... ... мен ... ... арасындағы үйлесімге. Тəрбие процесінде дамудың біркелкі болмау заңы көрініс береді, ... ... ... ... ... əрқашан сай келе бермейді. Осыдан кейбір теориялық білімдерге байланысты мəселе, ... ... де ... шеше білетін оқушы практикалық тапсырыстарды орындауда, қарапайым еңбек операцияларымен кезіккенде, дене шынықтыру жаттығуларын көрсетуде ... ... ... ... қалды.
Сонымен, тəрбие заңдылықтары тəрбие процесінің жағдаяттары, ... мен ... ... ... ... ... ... тəжірибесінде нəтиженің қалыптасқан қатынастарға тəуелділігі, мақсат пен ... ... мен ... ... субъектив жəне объектив жағдаяттардың байланысы, əсері, тəрбие жəне өзіндік тəрбие қарқындылығы жəне т.б. өз дəлелін өмір барысында тауып отыр. ... ... ... (тəрбие принциптері) бұл тəрбие процесінің мазмұнына, əдістеріне, ұйымдастыру жолдарына қойылатын негізгі талаптарды айғақтайтын жалпы бастау тұжырымдары. Олар ... ... ... ... ... ... педагогикалық міндеттерді шешуде бағыт-бағдар береді.
Тəрбие процесіне ... ... ... өз ... ... ...
Осы жүйедегі гуманистік педагогика принциптері келесідей:
- тұлғалық бағыт принципі;
- тəрбиенің жеке тұлғалық жəне қоғамдық бағыттарының бірлігі принципі;
- ... ... ... ... ...
- ... ... өнегені пайдалану принципі;
- тəрбиелік ықпалдар бірлігі принципі [17,65].
Тұлғалық бағыт принципі. Тəрбие процесінде тұлғалық бағыт принципі ... жас ... мен ... ... ... жəне жеке ... ... - сапалары мен мүмкіндіктерін ескеру негізінде іске асырылады. Адами қасиет сапалар мəні: тұлғаның ... ... ... жоспары, құндылықты бағамдары, қалыптасқан жандүниелік ұстамдары, іс-əрекеті мен мінезіндегі басымды сеп-түрткілер. Тұлғаның осы аталған жетекші ... ... ... жас не ... ... (мінез, темперамент, ерік жəне.т.б.) жоғары дəрежелі кісілік қадір-қасиеттерді қалыптастыруға бағышталған тəрбиені қамтамасыз ете алмайды, жас ... ... ... білу ... ... да ... жоғарыда аталған сапалардың жетекшілік ролін тану ғана баланың жас мүмкіндіктері мен жеке ептіліктерін дұрыс пайдаланудың көзін ашады.
Тұлғалық бағыт принципінің ... ... ... ...
1) ... жеке ... ... мінез бітістерін, көзқарастарын, талғамдарын, əдеттерін үздіксіз зерттеп, жете білу;
2) тəрбие процесін диагностикалаумен бірге ... ... ... ... ұстанымдары, өмірлік бағыты, өмір мен еңбекке деген көзқарасы, ... ... ... ... ... тұлғалық сапалардың нақты қалыптасу деңгейін түбегейлі тану;
3) əр ... ... ... дамуын қамтамасыз етуші күш-қуатына сəйкес əрі біртіндеп күрделеніп баратын тəрбиелік істерге ұдайы қатыстырып ...
4) ... іске ... ... ... себептерді өз уақытында анықтау əрі аластау, ал егер бұл мүмкін болмаса, жаңа жағдайлар мен шарттарға тəуелді ... ... дер ... ... ...
5) ... тұлғаның өз белсенділігін арқау ету;
6) тəрбиені тұлғаның өзіндік тəрбиесімен ұштастыру, оқушыға өзіндік тəрбие мақсаттарын, əдістері мен формаларын таңдауға ... ...
7) ... дербестік, ынталылық, өзіндік іс-əрекет қабілеттерін дамыту, тек басшылықпен шектелмей, табысқа ... ... ... ... жəне ... ... ... талаптардың бірлікті орындалуы мектеп тəжірибесінде бұрыннан танымал жас ... мен ... ... принциптерінің қарабайырлығын жояды, тəрбиешіні процестің үстірт белгілеріне шегеленбей, тереңде жатқан мəн-мағыналық ... ... ... ... осы ... көрінетін тəрбие заңдылықтары мен себеп-салдарлы қатынастарды тануға ... ... ... жеке ... жəне ... ... бірлігі принципі. Озат ойлы педагогтар тəрбиені (Г. Сент-Джон) ... ... əр ... бұл ... мəні ауысып барған: бірде жеке тұлғалық бағыт басымдау болып, кейде қоғамдық, мемлекеттік бағыттар жетекшілік еткен. ... ... ... ... - адамды белсенді қоғамдық əрі рахат жеке өмірге дайындау - қай заманда да сақталып қала ... ... ... ... ... ... ... өсіп келе жатқан əулет тəрбиесін мемлекеттің тəрбиелік стратегиясына сəйкес ... жəне ... ... ... ... ... бағытталуы тиіс. Мемлекет қызметіндегі тұлға ретінде тəрбиеші тəрбие саласындағы мемлекеттік тапсырысты орындайды. Егер мемлекет жəне қоғам мүдделері ... ... ... жеке мүдделерімен үйлесімді болса, онда тəрбие принциптері де тəрбие мақсаттары мен міндеттерінің саласында өзіне тиісті орын ... Ал бұл ... ... болса, принцип іске аспай қалады, себебі тəрбиешінің тəрбие істері қорына толыққанды тəрбие үшін ... ... ... ...
Бұл принципті іске асыру барысында əсіре ұрандаудан, ... ... ... ... ... ... ... себебі тəрбие ең алдымен құнды əрекет-қылық жəне қарым-қатынас тəжірибесін жинақтауға мүмкіндік беретін пайдалы іс-əрекет, қызмет процесінде жүзеге келеді. Алайда, ... ... ... ... (ойын, еңбек, қоғамдық істер, оқу, спорттық жəне т.б.) тəрбиелік мəнге ие болуы үшін, оның субъекті - ... сол ... ... ... ... ... ... қажет. Егер олар жоғары ізгілікті, қоғамдық мəн-мағынасымен елеулі болып келсе, əрекет-қылықтар нəтижесінде орындалатын қызмет те үлкен ... ... ие ... Əр ... ... ... орнықтыруда оқушылардың қоғамдық пайдалы еңбегі олардың мақсатты бағытталған сана-сезімін қалыптастыру істерімен ұштасуы ... ... ... да іс-əрекетке ойыстыруға қолданылған сөз, ауызекі нұсқау, нақты тұрмыстық пайдалы қызмет пен ұнамды əлеуметтік тəжірибеде өз бекімін табуы тиіс. ... өмір жəне ... ... ... > - ұранымен күтіп алады екен ежелгі Рим мектептері өз оқушыларын. Адамзаттың алғашқы ... ... - ақ адам ... шұғылданған тұлғалар өмір мен тұрмыс практикасынан ажыралған тəрбиенің мағынасыз ... ... Адам ... ... оның ... қоғамдық жəне еңбектік қатынастарға келуімен тікелей тəуелді байланыста. Адамның ұнамды сапалары еңбекте ғана дамиды: неғұрлым ол ауқымды, ... орай ... ... ... мен ... деңгейі де жоғары келеді. Осыдан да тəрбиеленушілерді қоғамдық өмірге, əрқилы ... ... ... ... ... ұнамды көзқарас пен қарым-қатынастарын қалыптастырып бару міндетті шара. Тең құқықты мүше ретінде ... ... ... ... бала адамгершілікке баулынады, рухани жəне тəндік дамуға келеді, ... ... ... ... ... ... ... моральдық сапа-қасиеттерін бекітеді, одан əрі жетілдіреді.
Тəрбиені ... ... ... ... екі ... ... ... атқаруды талап етеді: 1) тəрбиеленушілерді адамдардың қоғамдық өмірі жəне еңбегімен қолма-қол əрі кең таныстырып, жалпы тұрмыста болып жатқан əлеуметтік өзгерістерді ... ... ... 2) тəрбиеленушілерді шынайы өмір қатынастарына тартып, араластыру, қоғамдық пайдалы іс-əрекеттердің сан-алуан түрлеріне қызығулары мен бейімділіктеріне ... ... оның ... рахат сезінуге баулу.
Аталған принципті іске асыру барысында педагог ... тиіс ... ...
- ... мен адам өміріндегі еңбектің маңызын əр балаға жете түсіндіру;
- материалды жəне ... ... ... ... ... ... құрметке баулу;
- шаршап-жалықпай еңбектену қабілетін дамыту, ... жəне өз ... үшін адал да ... іс қылу ... ... түсу;
- қазіргі заман өндірісінің жалпы негіздері жөніндегі ақпараты жеткізу;
- еңбек аясында өз басы мүдделері мен ... ... ... ... ... қажеттері мен өз ниеттеріне орай кəсіп таңдауға үйрету;
- қоғамдық игілік жəне ... ... ... ... ... баулу;
- қоғамдық мүлікке байланысты ысырапшылдыққа, жауапкерсіздікке, талан-тараждыққа, табиғат байлықтарына болған жыртқыштыққа төзбеушілік сезімін ояту.
Тəрбиені өмір жəне еңбекпен ... ... ... ... ережелерді ұстанған жөн:
1. Желең сөз емес, оқушылардың нақты əрі қолынан келер ісі ... ... орай ... ... жəне ... тыс ... қойылатын талаптар бағдарламасын түзіп, оларды бірізділік принципі негізінде іске асырып баруы шарт.
2. Өз əрекеттерін жанұя талаптарымен үйлестіре отырып, тəрбиеші əр ... оның ... ... оқу ... жете түсіндіруі лазым. Бұған қосымша - үйге жəрдемдесу, əлі жететін басқа да тапсырмаларды орындау.
3. ... ... ... да істі ... ... енжарлық, селқостық, іссіздік-бала табиғатына жат құбылыстар.
4. Дəрістер мен ... тыс ... ... ... ... ... өте ...
5. Ересектермен қатар еңбекке араласуынан балалар қолға алған жұмыстарды жауапкершілікпен бағамдауға үйренеді, ал бұл олардың азаматтық ... ... ... ...
6. Бала тəрбие процесінде өз еңбегінің басқа адамдарға, қоғамға қажет əрі пайдалы екенін сезінуі тиіс.
Тəрбиеде өнеге-үлгіні сүйеніш ету ... Егер өз ... ... ... да ... ... байқап, оны тəрбие процесінде пайдаланатын болса, оның шəкірт жанына жол тауып, тезірек табысқа жетуі сөзсіз. Дана педагогтар тіпті тəрбиесі жетімсіз ... ... де ... ... ... оларды тəрбие мақсатына орай басқа да қасиет-сапаларды қалыптастырып, тұрақтандыруға шеберлікпен қолдана ... ... ... ... ету ... ... қарапайым: педагог баланың ұнамды мінез бітісін табады, оны ... ... əлі ... не кері ... ... ... ... қажетті деңгейге жетілдіріп, өзге əрекет-қылық сапаларымен үйлестіреді.
Баланың ұнамды сапалары (жануарларға мейірім, тума ... ... ... ... ... ... (уəдесіздік, өтірік айту, еріншектік жəне т. б.) бірге жүреді. Бірақ түгелдей не тума бала ... ... ... ... ... ... кері ... мүмкіндігінше азайту - тұлғаны ізгілендіру жолындағы тəрбие қолынан келер маңызды міндет.
Тəрбиеші ... ... ... тез əрі ... ... ... үшін, ол келесі ережелерді ұстануы қажет:
1. Тəрбие процесінде дау-дамайға, тəрбиеші мен тəрбиеленуші арасындағы қайшылыққа, күш жəне ... ... жол ... ... Тек қызметтестік, ымырашылдық пен шыдамдылық жəне бала тағдырына мүсіркей араласумен ғана ұнамды нəтижелерге жету ...
2. ... ... тек ... мен кемшіліктерге ғана назар аудара беру қателік. Əрдайым жақсы нышандарды тауып, қолдау шарт, əлбетте, келеңсіз сапаларды түзету ... ... ... ... ... ұнамды қасиеттерді анықтап, қажет болса қалыптастырып, одан əрі оларды жетілдіре түсу тиімді.
3. Педагогикалық тұрғыдан тəрбиеленушілердің ұнамды қызығулары мен ... ... жəне ... қайырымдылық жəне т. б) арқа сүйеген тиімділеу, олар жəрдемімен көптеген еңбек, имандылық, эстетикалық тəрбие міндеттерін шешуге болады. ... ... ... ... тəрбие процесінің табиғатына берілген жетекші өзекті таба білуге байланысты. Əр нақты жағдайға орай осы өзекті табу-бала тəрбиесі жолында жанпидалыққа түскен қай ... да ... ... іс.
4. Ұнамды тəрбие аясын (фон) түзу-өнеге пайдалану принципінің жəне бір шарты. Бұл ая құрамы - ... ... ... ... мен ... қатынастар стилі. Байыпты, іскерлік жағдай жасалып, əркім өз ... ... ... ... ... еңбектену мен тынығу жоғары дəрежеде ұйымдастырылса, дегендей сергек те сенімді алға ілгерілеу болады. Жұмыс орнының ... ... ... ала ойластырылып, үйлесімді əрекеттер мен бірдің екіншіге болған қамқорлығы сезілсе, ... бəрі ... ... ... ұнамды əсер етпей қоймайды.
5. Қателіктерінен үздіксіз кері əсерге ұшыраған бала өзіне, өз күш-қуаты мен мүмкіндіктеріне сенуден ... ... ... ... ... ... қанатты ойды ұстанып, балаға деген жылы, қолдау лебізін бір де аямайды, болашақта қолға кіретін ... үшін де ... ала ... ... ... Олар баланың жақсы қылығын күні бұрын жобалап, оның нəтижелі боларына ... ... өз ... ... ... айналдырып, қателескен жерінде қол ұшын береді.
Тəрбиелік ... ... ... Бұл принциптен туындайтын мақсат-бала тəрбиесіне қатысты ықпалдардың баршасын (жанұя, мектеп, мектептен тыс қоғамдық мекемелер, жалпы қауым) ... іске ... ... өзара үйлестіріліп, келісілген талаптар қоюды жүйелеу. Егер мұндай бірлік пен үйлесім ... ... ... ... А.И.Крыловтың кейіпкерлері Шаян, Аққу жəне Шортан секілді əрекеттерін жан-жаққа шашыратып алмауына кім кепіл? Бұдан үлкен зиян көретін алдымен ... ... ... ... еретінін білмей сарсаң болады, өзіне абырой тұтқан ішінен жөндісін айыра алмай, күйзеліске келеді. Ал ... ... белі ... ... құтқару үшін тəрбиелік ықпалдардың бəрін бір арнаға келтіріп, тұлғаға бағытталған ... ... ... ... ... ... ... басты талабы.
Аталған принципті іске асырудың төменде келтірілген ережелері тəрбиешіге өз ... ... ... кезігетін жағдайларды ескеруге көмектеседі:
1) Тəрбиеленуші тұлғасы отбасы, жолдас-достары, төңірегіндегі ересек адамдар, ... ... мен ... ... жəне т.б. ... ... Осы сан қилы ... арасында біршама маңызды рөл сынып ұжымы мен тəрбиеші тұлғасына тиісті болатынын еске ... ... ... да ... əсер көздері болатынын ұмытпаған жөн. Сыныптағы оқушылар мен тəрбиешіден болатын талаптардың бір-біріне ... ... бір ... ... аса ...
2) Тұлға қалыптастырудағы бас жетекші - отбасы. Өз баласының даралық ерекшеліктерін тереңнен сезіну, оның тəрбиесінде қайталанбас жол таба білу мен сол ... ... ... ... қосу тек ... ғана берілген шеберлік. Бұл тұрғыдан оларды ешқандай тəрбиеші - педагог не оның ... ... ... -деп атам ... ... ... ... талап - отбасымен қажет байланысты қолдап, қуаттау, бекіте ... қай ... ... болса да, оны ата-аналармен бірлесе шешу.
3) Тұрмыста осы тəрбиеге байланысты ... ... ... - ... ... ... педагог талаптарын ұнатпай қалатын да жағдайлар кезігіп қалады. Көп жағдайда ата-аналар өз балаларын шектен тыс еркелетіп, ... ... ... қолқа болады да педагогтардың сол бала тəрбиесіндегі барша жетістіктерін демде желге ұшырады. Мұндай келісімсіздіктерді жоюда бала тəрбиесін оңды жолға қоялық ... бəрі ... ... ынталы болғаны жөн.
4) Кейде тəрбиеші ұжым, қоғамдық ұйымдар пікірлерімен келіспей, өз ... ... ... жағдайлар да болып қалады. Бұл балалар көзқарастары мен нанымдарына əсер етпей қоймайды. ... бала ... ... ... өзара келісімде, бірлікті қызмет жүргізгені жөн.
5) Ұштастық пен ... ... ... ... ... жəне ... тыс ... жұмыстарын бір жүйеде алып барған орынды. Тəрбие жұмысында бұрыннан орныққан ұнамды қасиет сапаларды ескерген жөн. Педагогикалық ... мен ... ... ... баруы керек. Бірлікті талаптардың орындалуы жолында отбасы мен ата-аналарға тікелей кеңесші - тəрбиеші-педагог.
6) Тəрбиелік ықпалдары ... ... - ... қатысты адамдардың, қызмет түрлері мен əлеуметтік мекемелердің басын қосып күш ... ... да ... ... ... ... қауымдастықтар жəне отбасымен байланыс түзуде шаршап - шалдығу білдірмегені жөн.
Сонымен, тəрбие принциптері - тəрбие процесінің ... ... ... ... ... талаптарды анықтаушы жалпы бастау тұжырымдары. Бүгінгі таңдағы гуманистік педагогика ұстанған принциптері: тəрбиені нақты ... ... жеке жəне ... ... ... ... байланыстыру; тəрбиені өмір жəне еңбекпен ұштастыру; тəрбиелік ұнамды үлгі - өнегені арқау ету; ... ... ... пайдалану.
2.2 Өзін-өзі тәрбиелеу және қайта тәрбиелеу
Өзін-өзі тәрбиелеуді көбіне ұнамсыз жайды сезініп, сонымен күресуден бастайды. Біреуі - бойындағы берекесіздіктен, ... - ... ... - ... ... ... келеді.
Мақсат қою, күш-жігер жұмсау, өзін-өзі бақылау мен өз ісіне талдау жасап отыру - өзін-өзі тәрбиелеудің міндетті элементтері.
Оқушылар өзін-өзі тәрбиелеу бағдарламасын ... ... ... ... ... ... ... көмек көрсетуге тура келеді. Олар өзінің ойлау ерекшелігі мен ... ... ... ... Тәрбиешілер оқушыларға өзін-өзі тәрбиелеудің маңыздылығын түсіндіретін арнаулы әңгімелер немесе пікіртапастар өткізеді.
Өзін-өзі тәрбиелеу ... Жеке ... - бел гілі ... ... өзі атқаратын міндеттерді таңдап алып, есеп жүргізу, өзіне-өзі қызмет көрсету. Иландыруға ұқсас ... ... ... Оны бала өз ... жою үшін қолданады. Үй тапсырмасын әркез орындауға, таза жазуға, оларды байсалдылықпен ойланып істеуге ... оны әр ... ... ... ... жұмылдырады. Оқушы белгілі бір міндетін орындауда енжарлық көрсеткенде өзін-өзі міндеттеу, өзіне-өзі бұйыру әдісін ... ... есеп беру - ... ... атқару, баланың өз іс-қылығына жауаптылығы, жолдастарымен тәжірибе алмасуы.
:: Өз ... ... ... - өзінің кейбір қылықтарына сын көзбен қарап, себебін білгісі келуі, оны ... ... ... бақылау - кемшіліктерін болдырмау үшін жағымды мінез-құлықтарын дамыту мақсатында күнделік жүргізу.
Өзіне баға беру - мінез-құлықтарының кемшіліктерін жою үшін баланың ... ... ... ... ... ережелері:
:: Өте сабырлылық, тіпті болмағанда, сыртқы сабырлықты сақтау.
:: Турашылдық.
:: Ойлы әрекет.
:: Шешімділік.
:: Өзің ... ... ... бір сөз ... ... бос уақыт өткізбеу.
:: Не істесең де еріктісің, бірақ, кездейсоқ істен сақ бол.
:: ... ... ... іспен ғана айналыс, көрсеқызар болма.
:: Бітірген ісіңе еш уақытта мақтанба.
:: Әркез ағыңнан жарылма, өз ісің ... ... ... ... ... Бұл журналды ешкімге көрсетуші болма.
Бұл ережелерді байытуға болады. Көп ретте адам өз алдына ислгілі бір биік ... ... өз ... ... ... ... жетілдірудің жолдарын өзі қарастырады. Содан әсерленіп қанатталған ішкі сезімдері арқылы білімді қажетсініп, нәтижесінде мақсатына жету үшін ... ... ... тарихында ондай мысалдар баршылық. Демосфен жас кезінен шешендік өнер меңгеруді армандайды. Аляйда, ... ... ... ... сәтсіздікке ұшырайды. Оның дауысы тым бәсең, сөздері үйқаспай, тілі

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мектеп бағдарламасы шеңберінде аспаптық музыканы қолданудың әдіс-тәсілдері48 бет
Мектеп оқушыларына қазақ тілі сабағындағы ұлттық ойындарды тиімді қолданудың әдіс-тәсілдері33 бет
«Информатика сабағында оқушылардың шығармашылық белсенділігін дамыту »57 бет
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет
Балалардың жас және дара ерекшеліктерін оларды тәрбиелеу үрдісінде есепке алу43 бет
Бастауыш мектеп оқушыларының оқу-танымдық қызығушылығын зерттеу тәсілдері55 бет
Бастауыш мектеп оқушыларының сөйлеу дағдысын қалыптастыру әдiстемесi (1-2 сынып)119 бет
Бастауыш мектепте қазақ тілі сабағын оқыту барысында оқушылардың танымдық қызығушылықтары мен қабілеттерін дамыту жолдары45 бет
Бастауыш сынып оқушылардың таным процестерін дамыту жолдары13 бет
Бейнелеу өнері мен дүниетану пәндерін кіріктіре оқыту негізінде бастауыш сынып оқушыларына эстетикалық тәрбие беру220 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь