Қиын бала туралы түсінік


Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Негізгі бөлімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

I Қиын бала туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

1.1 Қиын баланың пайда болуы, оның әлеуметтік педагогикада зерттелуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

1.2 Әлеуметтік педагогтың қиын баламен жұмысының түрлері ... ... ... ...

1.3 Тәрбиеленуі қиын балалар туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

II Қиын балалармен жұмыс жүргізетін әлеуметтік педагогтың жұмысын талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

2.1 Мінез.құлқында қиындығы бар балалар мен жұмыс жүргізетін әлеуметтік педагогтың жұмысының түрлерін қарастыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

2.2 Қиын балалардың қарым.қатынасындағы шиеленістіретін фактор, олардың туындау себептері. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

III Қиын балаларды қайта тәрбиелеуде әлеуметтік педагогтың жұмысын жетілдіру шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

3.1 Қиын балаларды қайта тәрбиелеу және коррекциялау жолдары, оларды жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Пайдаланған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
Тақырыптың өзектілігі. Әлеуметтік педагог қиын балалармен жұмыс жасағанда жуапкершілікпен, оны қайта тәрбиелеу жолына түсірумен айналысуы керектігі жайында, адамдармен қарым-қатынасын түзету жонінде қарастыруы қажет етуі.
Қиын балалар дегеніміз- ол кейбір себептермен қайсыбір баланың мінез- құлқында қарама-қайшылықтардың пайда болуы, келіспеушілік жағдайдың туындауы. Бұл дегеніміз педагогикалық іс-әрекетке бағынбау, қарсы тұру деген сөз.
Қарсы тұрудың себебі- тұлғаның қалыпты дамуынан қалып қоюы. Осы тұста бала бойында теріс қылықтардың пайда болуы, мінез-құлқында қарама- қайшылықтардың туындауы, тәрбиенің дұрыс берілмеуі және т.б.
«Қиын балалар», «қиын тәрбиеленушілер» категориясы шындығында өмірде кездеседі. Олар мектепке барғанға дейін де, мектепте де бар.
Оларды бұзақы балалармен теңестіруге болмайды. Көбінесе бұндай балалар тәрбиелеуші мен тәрбиеленуші арасындағы келіспеушілік жағдайдан тұрады. Кейде бұл келіспеушілік шынайы қарама-қайшы нәрселер әрқашанда кездеседі; өмір мен өлім, дені саумен ауру, қайырымдылық пен зұлымдық. Осылардың қақтығысуынан және күрес нәтижесінде өмір дамуы жүреді, қоғам, ұжым және адам дамиды.
Қазіргі таңда адам санасының дамуы қарқынды даму үстінде. Уақыт өте келе көптеген әлеуметтік және педагогикалық құбылыстардың талғамдық мәнін асыра бағалау болады, талғамдық өмір байиды, ата-аналарға да, мұғалімдерге де тәрбиенің әсеріне көнуі қиын балалармен жиі кездесуге тура келеді. Мұндай балалар семьяда күн тәртібін бұзады, үй іші заттарын бұзады, оларды еш нәрседе тоқтата алмайды.
1. А.С.Макаренко. Тәрбие туралы лекциялары. - Алматы, 1968.
2. В.А. Сухомлинский. Балаға жүрек жылуы. - Алматы, 1976.
3. Караковский В.А. О подростках. - М.: Педагогика, 1970.
4. Божович Е.И. Личность и ее формирование в детском воз-расте.-М.,1968.
5. А.Г.Хрипкова, Д.В.Колесов. "Жаманнан жирен", "Зиянды әдебиеттер және одан алдын ала сақтандыру туралы". - Алматы: Мектеп, 1988.
6. Ильин Е.Н. Пугь к ученику. - Москва: Просвещение, 1988.
7. Дубровский А.А. Открытое письмо врача учителю. - М.: Просвещение, 1988.
8. Фридман Е.М. Изучение личности учащегося и учени-ческих коллективов. -М.: Просвещение, 1985.
9. Т.Сабыров. Балаларға ақыл-ой тәрбиесін берудің кейбір мәселелері. - Алматы, 1977.
10. Ө.А.Уманов, В.А.Парфенов. Бала бақыты. - Алматы, 1979.
11. Никитин Б.А., Никитина А.П.. Мы и наши дети. - М.: Московский рабочий, 1988.
12. А.Г. Хрипкова. Үл есейсе, қыз өссе. - Алматы, 1988.
13. Хрипкова А.Г. Биологическое и социальное в развитии, формировании и воспитании человека. Библиотека "Актуальные проблемы педагогики и психологии". - М.: Знание, 1970. Вып.2.
14. ХарламовИ.П. Педагогика. - М.,1990.
15. Р. Қоянбаев. Тәрбиетеориясы. - Алматы, 1991.
16. Ж. Қоянбаев, Р. Қоянбаев. Педагогика. - Астана, 1998.
17. Е. Сағындықұлы. Педагогика. - А, 1999.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 19 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Жоспар

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Негізгі бөлімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

I Қиын бала туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. ..

1.1 Қиын баланың пайда болуы, оның әлеуметтік педагогикада
зерттелуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... ... ... ... ...

1.2 Әлеуметтік педагогтың қиын баламен жұмысының түрлері ... ... ... ...

1.3 Тәрбиеленуі қиын балалар туралы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .

II Қиын балалармен жұмыс жүргізетін әлеуметтік педагогтың жұмысын
талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

2.1 Мінез-құлқында қиындығы бар балалар мен жұмыс жүргізетін әлеуметтік
педагогтың жұмысының түрлерін
қарастыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
... ... ... ... .

2.2 Қиын балалардың қарым-қатынасындағы шиеленістіретін фактор, олардың
туындау себептері. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

III Қиын балаларды қайта тәрбиелеуде әлеуметтік педагогтың жұмысын
жетілдіру шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

3.1 Қиын балаларды қайта тәрбиелеу және коррекциялау жолдары, оларды
жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. ... ... .

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

Пайдаланған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... . ... ... ... ...

КІРІСПЕ

Тақырыптың өзектілігі. Әлеуметтік педагог қиын балалармен жұмыс жасағанда
жуапкершілікпен, оны қайта тәрбиелеу жолына түсірумен айналысуы керектігі
жайында, адамдармен қарым-қатынасын түзету жонінде қарастыруы қажет етуі.
Қиын балалар дегеніміз- ол кейбір себептермен қайсыбір баланың мінез-
құлқында қарама-қайшылықтардың пайда болуы, келіспеушілік жағдайдың
туындауы. Бұл дегеніміз педагогикалық іс-әрекетке бағынбау, қарсы тұру
деген сөз.
Қарсы тұрудың себебі- тұлғаның қалыпты дамуынан қалып қоюы. Осы тұста
бала бойында теріс қылықтардың пайда болуы, мінез-құлқында қарама-
қайшылықтардың туындауы, тәрбиенің дұрыс берілмеуі және т.б.
Қиын балалар, қиын тәрбиеленушілер категориясы шындығында өмірде
кездеседі. Олар мектепке барғанға дейін де, мектепте де бар.
Оларды бұзақы балалармен теңестіруге болмайды. Көбінесе бұндай балалар
тәрбиелеуші мен тәрбиеленуші арасындағы келіспеушілік жағдайдан тұрады.
Кейде бұл келіспеушілік шынайы қарама-қайшы нәрселер әрқашанда кездеседі;
өмір мен өлім, дені саумен ауру, қайырымдылық пен зұлымдық. Осылардың
қақтығысуынан және күрес нәтижесінде өмір дамуы жүреді, қоғам, ұжым және
адам дамиды.
Қазіргі таңда адам санасының дамуы қарқынды даму үстінде. Уақыт өте келе
көптеген әлеуметтік және педагогикалық құбылыстардың талғамдық мәнін асыра
бағалау болады, талғамдық өмір байиды, ата-аналарға да, мұғалімдерге де
тәрбиенің әсеріне көнуі қиын балалармен жиі кездесуге тура келеді. Мұндай
балалар семьяда күн тәртібін бұзады, үй іші заттарын бұзады, оларды еш
нәрседе тоқтата алмайды.
Тәрбиеленуі қиын балалармен не істеу керек. Алдымен бұл сұраққа жауап
беруден алдын, балалардың неге тәрбиеленуі қиын балаларға айналатынын
анықтап алу керек. Бұның ең басты себебі-тұрмыс жағдайының қолайсыздығы мен
семьяның дұрыс еместігі. Әке мен шешенің, ата-анамен балалардың бір-бірімен
өзара қатынастарының дұрыс еместігі. Араларында достық жоқ, әр қайсысы өз
мақсаты үшін ғана тұрады, балаларға көңіл бөлмейді. Үлкендер кішілер
жөнінде және жалпы қоршаған адамдар жөнінде жаман өнеге көрсетеді.
Тәрбиеленуі қиын бала мектепте жамандардың қатарында болады. Оны жиі
тәрбиелеуге көнбейді деп есептейді. Ата- ана баланың тәрбие әсеріне жақсы
беріле қоймаушылық себебі жөнінде қатты ойланулары керек. Тәрбие жұмысында
болған кемшілікті түзетіп тәрбие жұмысын дұрыс жолға қойып, баланың
тұрмысына қалыпты жағдай туғызуға әбден болады. Тіпті баланың жағымсыз
мінезі тұрақты сипат алады, уақыт өткізіп алған кездің өзінде де, бұл
жағдайды әлі де түзетуге болады.
Мақсаты. Педагог қиын балалардың бойындағы қиындықтарды (дұрыс қарым-
қатынас жасай алмаушылық, қорқақтық, өзіндік бағалануы төмен , ұялшақ)
тұзету.
Міндеті. 1) Әрбір қиын баланы жан – жақты зерттеп, мінез – құлықтарының
бағыт – бағдарын айқындау, оның ішіндегі адамгершілік типтегі қасиетін
іріктеп алу.
2) Әрбір оқушының адамгершілік сынды тәжірибелердің құра біліп, соның
негізінде тәртіпті, айналасындағы өмірге көзқарасты, ұжымдық қарым –
қатынас дағдыларын қалыптастыруды ұйымдастыру.
3) Әрбір жеке тұлғаның ерекшеліктері мен мүмкіндіктеріне және
творчестволық талап – тілектеріне орай, қабілеті мен икемдектерін дамыту,
қоғам жұмыстарына қатыстыру.
4) Кейбір қиын оқушылардың оқу – тәрбие процесінде ұжымдық өмір қарым –
қатынастарында ұсқынсыз ауытқушылықтар болса, деп кезінде өол үшін беріп,
одан сақтандыру, оны туғызатын әрекеттерді жою.

1.1 Қиын баланың пайда болуы, оның әлеуметтік педагогикада зерттелуі

Қиын балалардың отбасындағы беріктігі және өнегелі отбасында өнегелі
ұрпақ тәрбиеленетіні сөзсіз. Қиындықты шешудің негізгі жолы-отбасында қарым-
қатынастарды орнату.
В.Сухомлинский тәрбиені отбасы жағдайын зерттеуден бастайды. Ол баланың
сабақ үлгерімінің жақсаруымен қоса денсаулығының мықты болуына ,ой-өрісінің
кеңеюіне көңіл бөлді және балалардың 3-4 сыныптарға деиін бірқалыпты
,тәртіпті болып келіп, 4-сыныптан кейін бастайтындығын түсіндірді. Ересек
кезең – бала тәрбиелеудегі ең қиын кезең екендігін айта келіп, ата-аналарды
балалармен сырласуға шақырады.
Отбасының қоғам мен мемлекет, тіпті күллі адамзат алдындағы атқаратын
қажеті сан қырлы . Отан отбасынан басталады десек, адам тәрбиесі –Отанды
сүю, өмірге құштарлық , сұлулықты тану бала бала кезден жанұяда
басталатыны баршаға аян.
А.С. Макаренко: Тәрбие –баламен сөйлесумен, оған ақыл-кеңес берумен ғана
шектелмейді.Тәрбие-тұрмысты дұрыс ұйымдастыра білуде, балаға әркімнің өз
жеке басы арқылы үлгі -өнеге көрсетуінде,-деген ғой.Баланы жас кезінен
бастап сыйлап,қадір-қасиетін ,ар-намысын бағалап, дұрыс сөйлеп, дұрыс қарым-
қатынас жасаған абзал.
Баланың айтайын деген өтінішін ,ақылдасқысы келген мәселесін ата-анасы
тыңдап, ақыл-кеңес беруі керек.
Ата-ана отбасындағы үлкендерді сыйлап, құрметтесе ,кішілерге қамқор
болса, бала да сондай болуға ұмтылады.Баланың тәрбиелі болып өсуіне
берекелі отбасының әсері мол екені белгілі.
Л. Керімов қиын балалар тәрбиесі мәселесіне арналған зерттеулерінеде
қиын оқушыны зерттеуді, ең алдымен ,отбасынлағы тәрбие жағдайын білуден
бастауды ұсынады.Баланың жетіліп қалыптасуында отбасының орны ерекше екенін
түсіндіре келе, оқушыға қиын атануға алып келетін ата-аналардың балалармен
,мұғалімнің оқушылармен қарым-қатынасындағы бірнеше кемшіліктерді көрсетіп
берген.Бұл қиындықты шешудің негізгі бірден-бір жолы-отбасындағы ізгілікті
қарым-қатынастарды орнату .
Баланы дұрыс тәрбиелеу үшін отбасы қоғаммен тығыз байланыста болуы
керек.Ғалым-педагог И.Гребенников отбасы қызметін 5 топқа
бөледі:ұрпақжалғастырушылық,экономи калық,тәрбиелік,қарым-қатынастық және
бос уақытты демалуды ұйымдастыру.
Демек,отбасында ата-ана осы қасиеттерді барынша бірігіп,жақсы ұйымдастыра
білсе және педагогикалық жағынанбілімлі ,психалогигалық әдіс-тәсілден
хабардар болса,отбасындағы ахуал ерекше болмақ.
М.Жұмабаев Педагогика ғылыми еңбегінде жас бала –жас бір шыбық, жас
кезінде қай түрде иіп тастасаң,есейгенде сол иілген күйінде қатып қалмақ
деп түйін жасайды.
2. Қиын балаларды тәрбиелеудегі ұстанымдар.
Оқушының жан-жақты тәлім-тәрбие алуға ,олардың ішкі қасиеттерін анықтап,
дарынын шыңдап,сол арқылы өздері көздеген тәрбие бұлағына жағдай жасауымыз
қажет.
Оқу-санқырлы рухани өмірдің тек бір ғана құрамды бөлігі.Егер ұжым ішінде
идеялық,азаматтық, интеллектуалдық, еңбектік,эстетикалық қарым-қатынастар
болған жағдайда оқушылартолық мәнді рухани өмір сүре алады.
Тәрбие күшіне ену дегеніміз- өз жұмысына ,ісіне сену.Себебі,нағыз сенім
бар жерде ғана,нағыз талашылдық ,еңбек тәртібі болады.
Қазіргі жас ұрпақтардың –болашақтағы еліміздің ертеңі болып табылатын
балалардың сана-сезімін,мінез-құлығын,ақыл-ойы н дамыту үшін өзін-өзі
басұаруды нығайтып,ұжымдық шығармашылық істерге дағдыландырудың тәлім-
тәрбиелік маңызы үлкен.
Мектепте оқудан тыс уақытта оқушының таңдауына сәйкес келетін,олардың
қабілеті мен ішкі қажеттілігін қамтамасыз ететін іс-әрекеттерді ұйымдастыру
көзделеді.Соған сай олардың қабілетін ашуға мүмкіндік туғызатын спорт,дене
еңбегі,қолөнер,техникалық шығармашылық,т.б.іс-әракетті үйрету үйірмелері
мен секцияларұйымдастырылады.Әр оқушы кез-келген үйірмеге ,секцияға,клубқа
өз жүрегінің қалауымен қатынасып, өзінің жеке басына тән қасиетін,яғни
өзіндік менгің басқаларға танытуға мүмкіндік алады.
Әсіресе,ұстазбен оқушының өзара түсіністігі ,оқушыға сенім көрсету, іс-
әрекетке ерік беру,көтермелеу,адамгершілік қасиеттерін танытуда, өзін-өзі
тануға,өзін-өзінтәрбиелеуге жағдай туғызу.
Ең бастысы,тәрбие ісінің нәтижесін бағалап,оны іске асырудың сұрақ-жауап,
дәстүрлі бағалау,ұстазбеноқушының пікірлесуі арқылы іске асыру.
Қиын оқушылардың пайда болуына себепті факторлар.
1) Отбасы тәрбиесінің дұрыс ұйымдастырылмауы, яғни тұрмыстағы ұрыс –
талас, даужанжал, баланың табиғи психологиялық ерекшеліктерін ескермеу,
ата – ананың біреуінің болмауы, т. б. Жағдайлар себепті болады.
Қоғамдық ұйымдар мен жұртшылықпен жүргізілетін жұмыстың әсіресе, оқушылар
тұратын микроаудандарда күрт төмендееуі. Қиын балалардың пайда болуына
бірден – бір себепті болатын және жағымсыз жағдай туғызатын – отбасы
тәрбиесі. Оның басшылары: баланың күнделікті жүріс – тұрыстарын
қадағаламау; оның көзінше арақ – шарап ішу, дау – жанжал, ұрыс – керіс
туғызу. Екіншіден, тәрбиенің көзі, баланыкиіндіру, тамақтандыру, мұң –
мұқтаждын қамтамасыз етуідеп санаушылық.
Жастайынан еңбектену әдет – дағдыларынқалыптастырмау, баланың жан
дүниесіне көңіл аудармау, отбасындағы ажырау және жаңа адамның отбасы
мүшесі болып етуіне себеп болады. Мысалы: зерттеулердің қорытындысы
дәлелденгендей тәртібі нашарлаған оқушылардың көбі ата аналардың моральға
жат қылықтарымен өз балаларына теріс әсерлер жасаған. Баланың тәрбиесіне
кері әсер ететін келеңсіз жағдайларда (ұрыс – керіс, дау – жанжал), бірін –
бірі сыйлау сияқты қасиеттердің сезбейтіндігі аян. .
1.2Әлеуметтік педагогтың қиын балалармен жұмысының түрлері;
1) Әрбір қиын баланы жан – жақты зерттеп, мінез – құлықтарының бағыт –
бағдарын айқындау, оның ішіндегі адамгершілік типтегі қасиетін іріктеп алу.
2) Әрбір оқушының адамгершілік сынды тәжірибелердің құра біліп, соның
негізінде тәртіпті, айналасындағы өмірге көзқарасты, ұжымдық қарым –
қатынас дағдыларын қалыптастыруды ұйымдастыру.
3) Әрбір жеке тұлғаның ерекшеліктері мен мүмкіндіктеріне және
творчестволық талап – тілектеріне орай, қабілеті мен икемдектерін дамыту,
қоғам жұмыстарына қатыстыру.
4) Кейбір қиын оқушылардың оқу – тәрбие процесінде ұжымдық өмір қарым –
қатынастарында ұсқынсыз ауытқушылықтар болса, деп кезінде өол үшін беріп,
одан сақтандыру, оны туғызатын әрекеттерді жою. Әңгімелеу оқу – тәрбие
процесінде ең қажетті құралы. Оқушының жеке басына түскен жағдай, оны
ортаға салуға болмайтындай болса, онда мұғалім тәжірибелі педагог баламен
жеке сырласу арқылы көздерін жеткізеді.
Қиын балалармен тәрбие жұмыстарын жүргізу кезінде таланттар қойылуы
қажет. Одан педагогикалық тәжірибелерге сүйене отырып, әрбір оның баланың
бейім қабілетіне, мінез – құлқына сай онды шығармашылық қасиеттерін
ұйымдастырып отыру қажет. Қиын балалрмен жұмыс істеудің тағы бір әдісі –
олардың, көшен, жолдастарымен жағымсыз байланыстарын үду. Осы әдісті іс
жүзіне асырудың бірнеше жолдары бар. Соның бірі тұрақты мектебін ауыстыру,
мектебін алмастыру, Сондай – ақ ата – ана, мектеп инспекция
қызметкерлерінің күшін біріктіре отырып, көшенің жолдастарының теріс
ықпалдарынан бөліп әкету қажет. Сонымен бірге қиын баланы тәрбиелеуде
моральдық тұрғыдан әсері әрекет ету.
Сонымен бірге қиын баланы тәрбиелеуде моральдық тұрғыдан әсерлі әрекет
ету. Қиын баланың әрбір теріс қылығын, істерін, тәртіпсіздігін т. б.
Оқушының арына тигізбей айыптаса, бұл істер өз нәтижесін береді.
Тағы бір әдіс – қиын баланың бағдарын, мақсаты мен міндетін қайта құру.
Бұл әдістің құндылық мәні – оқушы қателігін түсіну өзін - өзі тәрбиелеудің
бағдарламасына колма береді. Мектептегі нерв жүйесі нашарлаған қиын
балалармен тәрбие жұмысын жүргізу көптеген қиындықтар туғызады. Өйткені,
әрбір оқушының өзіндік ерекшеліктері мен қатар, сырқаттарына байланысты
өзгешіліктері бар. Ескеретін мәселелердің, бірі қиын оқушыларды тәрбиелеу
процесіндегі әдістік – тәсілдерді әдістемелік жағынан қолданудағы тәрбиелеу
жүйесінің кезеңдері:
- дайындық кезеңі;
- қиын баланың тәртібінің төмендеуіне себепті болған жағдайларда
аңықтау;
- екінші кезең – қиын оқушылар мен көш жора – жолдастары арасындағы
байланыстырудың дәрежесін тереңдігін аңықтау.
Үшінші кезең өзгеріс кезеңі. Көптеген қиын оқушылардың ішкі жан
дүниесінде өзгерістер тұл бастайды. Жеткіншіліктердің мінезіндегі теріс
қылықтар, әдет дағдылар мен қалыптаса бастаған жаңа адамгершілікті
сапалардың арасында күрес басталады.
Соңғы кезең бекіту кезеңі, ірбір қиын оқушы мінез құлқындағы адамгершілік
мәнді өзгерсітер болған сайын, өзін - өзі тәрбиелеуге талаптанып, оңды
қасиеттерді дамытады. Қиын балаларды қайта тәрбиелеу, алдын ала олармен
бірге атқарылатын іс шараларын мектеп ұжымдар мен жұртшылық нақты аңықтап,
оларды дұрыс жолға түсіндіре отырып, аяқтай күрес жүргізулері керек.
3.Қазақ халқы-ғажап тәлімгер.
Халықтық педагогиканы оқыту үрдісінде пайдалана отырып, ұлттық тәрбие
беруде жеткіншектерге тілі мен әдебиетін ,тарихы мен өнерін қастерлеп, салт-
дәстүрін меңгерту-оқушыға қажет.
Халқымыздың рухани мұраларының бірі-салт-дәстүр. Сол арқылы ұрпаққа
адалдық, ақыл-ой, еңбек, эстетика, отбасы тәрбиесіне байланысты тәлім-
тәрбие беретіні ежелден белгілі. Жасөспірімдерді, нашақорлықтан,
ұрлықтанарашалауда, олардың санасына кісілік, адамгершілік қасиеттің рухын
ұялатуға берері көп Ата-бабаларымыз әдептілігімен, өнерпаздығымен отбасы
мүшелерінің бір-біріне дегенөзара достық қарым-қатынасымен, ерең еңбегімен
балаларына үлгі өнеге көрсеткен. Тілі енді шығып келе жатқан нәрестенің
дұрыс анна тілінде сөйлеуіне де зор мән берілген,әртүрлі жаңылтпаш, мақал-
мәтелдер үйрететін,ерптегілеп айтып беретін ата-аналарының Бала біздің
болашағымыз деп қарауы болашақ ел ұрпағының жақсы адамзат болып өсуіне зор
ықпалы тигізері анық.
Елдің көркі тіл десек, тілдің көркі сәби ме деп қаласың, -деп Қ.
Мырзалиев тегін айтпаған. Сондықтан отбасы мүшелері арасында жақсы қарым-
қатыныс қалыптасқан болса.олар өз анна тілінде сөйлесе, ол жанұяда
мәдениетті азамат өсіп шығатыны сөзсіз.
Бүгінгі ХХІ ғасыр талабында Жан-жақты ел тарихын жетік білетін , заман
талабына сай азаматтарды тәрбиелеу-басты міндет.

1.3 Тәрбиеленуі қиын балалар туралы түсінік.
Ата-аналарға да, мұғалімдерге де тәрбиенің әсеріне көнуі қиын балалармен
жиі кездесуге тура келеді. Мұндай балалар отбасында күн тәртібін бұзады, үй
іші заттарын бүлдіреді, оларды еш нәрседе тоқтата алмайды. Мектепте олар
төбелестің бастаушысы, сабақтардың бұзушысы, әр түрлі қрыс-жанжалдардың
ұйымдастырушылары болады. Олар сабаққа әзірленбейді, бір қалыпты оқымайды,
мұғалімдермен дөрекі сөйлеседі. Мұғалімдер ата-ананы мектепке жиі шақырады,
мектептегі балалар ұйымы талқыға салады осының бәрінің де нәтижесі
шамалы.
Тәрбиеленуі қиын балалармен не істеу керек? Алдымен бұл сұраққа жауап
беруден бұрын, балалардың неге тәрбиеленуі қиын балаларға айналатынын
анықтап алу керек. Бұның ең басты себебі- тұрмыс жағдайының қолайсыздығы
мен отбасындағы тәрбиенің дұрыс еместігі. Отбасындағы үлкендер тарапынан
болған әділетсіздікке ол әдепсіздікпен, бағынбаушылықпен қарсылық көрсетіп
жауап береді. Бірте-бірте баланың баланың мұндай тәртібі тұрақты сипат
алып, ол үшін кез келген жағдайда да әдеттегі дағдыға айналады.
Қолайсыз жағдаймен балаға тиісті көңіл бөлмеушілік оны қаншалықты
тәрбиелеуге қиын етсе, шеттен тыс қолайлы жағдай мен шектен тыс көңіл
бөлуде тәрбиеленуді соншалықты қиын етеді. Үлкендердің барлығыда шолжыңның
қандай орынсыз тілегін болса да орындауға дайын тұратын, оған ешқандай шек
қойып, тиым салмайтын отбасыларда болады. Сөйтіп балада оған барлығын да
істеуге болады екен деген сенім пайда болады. Ата-ана бір жағымсыз бір
істен тоқтатқысы келсе де, оған қорғалақтап, батыл тыйым сала алмайды.
Ондай ата- ананың пікірімен санаспауға болады деген пікір оңай шығады.
Тәрбиеленуі қиын бала мектепте жамандардың қатарында болады.
Тәрбие жұмысында болған кемшілікті түзетіп, тәрбие жұмысын дұрыс жолға
қойып, баланың тұрмысында қалыпты жағдай туғызуға болады. Тәрбиеленуі қиын
бала шын жүректен сенімділік, қайырымдылық және сүйіспеншілік көрсетсе,
өздеріне мұндай қатынасты көксейтін олар да, қайырымдылыққа, оның күші мен
қабілеттілікке сенушілікке шын көңілде адалдықпен, қайырымдылықпен жауап
береді. Әрине, олар үлкендердің өзіне қатынасы өзгергенін аңғартып, оған
өте сезіктене қарайды, өзіне үйреншіксіз мұндай қатынасқа ол бірден сене
қоймайды, мұндай қатынас әдейі тек оны тәрбиелеу үшін ғана болып
отырғанын сезсе, ол қатулана түседі. Бала отбасы өмірінің ең маңызды
мәселелеріне батыл араластырылып, оның берген кеңесі мен пікірлерін силап,
оған маңызды істер тапсырылып, ақылдың көмегінсіз-ақ, оның тентектігі мен
жаман қылығы неге әкеп соқтыратындығын өзі түсінетіндей жағдай туғызу
қажет.

II Қиын балалармен жұмыс жүргізетін әлеуметтік педагогтың жұмысын талдау.

Әлеуметтік педагогтың қиын балалармен жұмысы- бала бойындағы қиындықтарды
анықтап, оларды түзету жолдарын дұрыс ұйымдастыра білу. Егер де, педагог өз
жұмысына немқұрайлы қараса оқушылардың келесі қиындықтарын анықтауға
болады;
1. Оқушының қоршаған ортамен қарым-қатынасының бұзылуы.
2. Ерке балалар.
Бұндай оқушылар көбінесе барлық жағдайды қажеттіліктің қалыптасу
деңгейінің бағыттылығын ескеру керек. Педагог отбасының тәрбиенің жағымды
жақтарына сүйенеді. Бала үнемі жақсы психологиялық жағдайда тәрбиеленуі,
өсуі, оқуы керек. Қиын балалықты біршама диагностикалаудың құнды ойларын
Л.С.Выготский жасаған болатын. Ол баланың дамуындағы сапалы жылжулар
идеясын, жаңа құрылымның пайда болуын және даму кезеңінде функция аралық
қатынастардың өзгеру идеясын көрсетті.
Жетекші жастағы оқушылардың жеке басын қалыптастыруда үлкен орынды эмоция
иеленді. Оларды, жарқын күшті көңіл-күйлер басым болады. Бірақта кейбір
жағдайларда, өзіне маңызды болып саналатын іс-әрекеттер
қанағаттандырылмаса, онда балаларда жан күйзелісті қайғырулар болуы мүмкін.

Д.Б.Эльконин мұғалім мен балалардың арасындағы қарым-қатынас оқушылар өте
байқампаз болып келетіні айтады. Егер оқушы мұғалімнің сыныпта басқаларға
қарағанда өзіне жақын тартатын оқушысы бар екенін байқаса, онда мұғалімнің
оқушы алдында беделі жоғалады. Алғашқы кезеңде оқушылар педагогтың
айтқанымен жүреді, яғни мұғалімнің айтқаны олар үшін-заң. Егер де мұғалім
оқушылардың бәріне бірдей көз-қараста болмаса, баланың оң пікірі іштей
бұзыла бастайды. Мұғалімнің өзгелерден өзіне жақын тартатын оқушысы
басқалардан өзін жоғары ұстайды да, соның нәтижесінде сөз тасығыш балалар
пайда болады. Бала мектепте өзін жақсы сезінсе, онда үйде де, құрбыларымен
де қарым-қатынасы оңдағыдай болады.
Бүгінгі таңда әрбір жас адамның жеке тұлға ретінде қалыптасуы үшін адамға
берілген мүмкіндіктерді толық пайдалана алуы үшін әр бәр адамның психикалық
даму ерекшеліктерін ескеру қажет. Осыған орай ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қиын бала тәрбиесі туралы
Қиын балалар туралы түсінік
Қиын бала
Қиын бала тәрбиесі
Мінезі қиын бала
Қиын бала тәрбиесі жайында
Бала тәрбиесі туралы
Қиын балалар
Қиын балалар мәселесі
Қиял туралы түсінік
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь