Есту және тепе-теңдік мүшелері

Орналасуына, атқаратын қызметіне байланысты есіту тепе-теңдік мүшесі үш бөлімнен тұрады: сыртқы,ортаңғы және ішкі құлақ.Сыртқы,ортадағы және ішкі құлақтың ұлу бөлімі есіту мүшесі,ал ішкі құлақтың кіреберісі мен жартылай иірімді түтікшелері тепе-теңдік мүшесі болып саналады.Ішкі құлақ бас ми мен есіту,тепе-теңдік жүйкесі арқылы тікелей байланысады.
Сыртқы құлақ (наружное ухо,auris externa) құлақ қалқанынан және сыртқы дыбыс тесігінен тұрады.Құлақ қалқаны-шеміршектен,ол дыбыс тербелісін жинақтап қабылдайды.Сыртқы дыбыс тесігі самай сүйегінің ішіне қарай созылған,ұзындығы 3,5см түтік.Ол дабыл жарғағына барып тіреледі,екі бөліктен тұрады: шеміршекті және сүйек бөлігі.Шеміршекті бөлігінде тері астында май,құлық бездері,кірпікшелер бар.
Дабыл жарғағы (барабанная перепонка,membrana tympani) сыртқы дыбыс тесігін ортаңғы құлақтан бөліп тұрады.Ішкі беті шырышты қабатпен қапталған.Дабыл жарғағы екі бөліктен тұрады.Үлкен бөлігі қатты керілген,кіші бөлігі босаңдау,орталығында шұңқырша бар.Ол «дыбыс кіндігі» деп аталады.Дабыл жарғағы қисық,көлбей орналасқан,ішкі бетіне ортаңғы құлақтың балғашасының сабы біріккен.
Ортаңғы құлақ (среднее ухо,auris media)-дыбыс қуысы,үш есіту сүйекшелері және есіту түтігінен тұрады.
Дабыл қуысы (барабанная полость) самай сүйегінің тасты бөлігінде,сыртқы құлақ түтігімен ішкі құлақтың ортасында.Оның көлемі 1см3-дей,іші ауаға толы.Оған есіту тесігінің жіңішке саңлауы арқылы ауа кіреді.Дабыл қуысының 6 қабырғасы бар.Сыртқы қабырғасы дабыл жарғағы,ішкі қабырғасы ішкі құлақпен шектеседі.Бұл қабырғасында екі тесік бар.
        
        Есту және тепе-теңдік мүшелері
(преддверно-улитковый орган,organum vestibulo-cochlearis)
Орналасуына, атқаратын қызметіне байланысты есіту тепе-теңдік мүшесі үш
бөлімнен ... ... және ішкі ... және ... ұлу ... есіту мүшесі,ал ішкі құлақтың кіреберісі мен жартылай
иірімді түтікшелері тепе-теңдік мүшесі ... ... ... бас ми ... ... ... тікелей байланысады.
Сыртқы құлақ (наружное ухо,auris externa) құлақ ... және ... ... ... ... ... тербелісін
жинақтап қабылдайды.Сыртқы дыбыс тесігі самай сүйегінің ... ... 3,5см ... ... жарғағына барып тіреледі,екі
бөліктен тұрады: шеміршекті және сүйек бөлігі.Шеміршекті бөлігінде тері
астында май,құлық бездері,кірпікшелер бар.
Дабыл ... ... ... tympani) ... ... ... құлақтан бөліп тұрады.Ішкі беті шырышты қабатпен
қапталған.Дабыл жарғағы екі бөліктен тұрады.Үлкен бөлігі қатты
керілген,кіші бөлігі босаңдау,орталығында шұңқырша бар.Ол ... ... ... ... ... орналасқан,ішкі бетіне ортаңғы
құлақтың балғашасының сабы біріккен.
Ортаңғы құлақ (среднее ухо,auris media)-дыбыс қуысы,үш есіту сүйекшелері
және ... ... ... ... ... ... ... сүйегінің тасты бөлігінде,сыртқы
құлақ түтігімен ішкі құлақтың ортасында.Оның көлемі 1см3-дей,іші ауаға
толы.Оған есіту ... ... ... ... ауа ... ... қабырғасы бар.Сыртқы қабырғасы дабыл жарғағы,ішкі қабырғасы ішкі
құлақпен ... ... екі ... ... ... ... тұрады; 2.дөңгелек,ол ұлу терезесі.Артқы
қабырғасы самай сүйегінің емізікше өсіндісіне қараған,оның қуысымен
жалғасады.Алдыңғы қабырғасы-ұйқы қабырғасы,онда евстахий түтігі
бар.Евстахий түтігі орта құлақты ... ... ... ми ... ... шұңқырымен,ал төменгі қабырғасы
– самай сүйегінің мойынтұрық шұңқырымен шектескен.
Есту түтігі (слуховая труба,tuba auditiva) немесе Евстахий түтігі орта
құлақтың дабыл қуысын ... ... ... ... ... бар.Адам жұтынған кезде осы түтік арқылы ауа ... ... ... ... ішіндегі ауа қысымын теңестіріп
тұрады.Бұл жағдай дабыл жарғағын ауа қысымынан жарылып кетуден сақтайды.
Есту сүйекшелері (слуховые косточки) төсше,үзеңгіше,балғаша дабыл
қуысының сыртқы ... ішкі ... ... ... басы,мойны,сабы болады.Сабы дабыл жарғағының ортасына
бекіген,басы төсше сүйегінің денесімен жалғасады.Төсше сүйегі балғашаның
басы мен үзеңгішенің ортасында.Үзеңгі сүйегінің негізі ішкі құлақтың
сопақша ... ... ... ... ... ... interna) самай сүйегінің тасты бөлігінде
орналасқан.Құрылысы өте күрделі.Ішкі құлақ үш бөліктен
тұрады:кіреберіс,жартылай иірімді түтікшелер,ұлу.
Кіреберіс (преддверие,vestibulum) үш ... ... ... мен ... ... ұлу,артында жартылай иірімді түтікшелер
бар.Кіреберістің сыртқы қабырғасы орта құлаққа қараған.Ондағы сопақша
тесікті ... ... ... ... ... тесік арқылы ұлумен
жалғасады.
Ұлу (улитка,cochlea) екі жарым рет оралған.Ұлудың бірінші орамы-
негізі,екіншісі-ортаңғы бөлігі,үшінші ... ұшы деп ... ... қуысына қараған.Ұлудың ішіндегі шйыршық (спираль) оны екі жолға
бөлгенде,ұлу қуысы екі сатыға бөлінеді.Жоғарыда ... ... ... ... саты ... ... ... тесік
арқылы қосылады.
Жартылай иірімді түтікшелер (костные полукружные каналы,canalis
semicirculares ossei) ішкі құлақтың сүйекті шытырманының ... ... ... ... және ... ... ... жазықтықта.Олардың әрқайсысы жартылай шеңберге
ұқсайды,қос аяғымен кіреберіс бөлігіне ашылады.Жартылай иірімді
түтікшелердің аяқшаларының бір ұшы кеңейген,ал екінші аяқтары өз ... және ... ... ... ... бірігіп жалпы
аяқша пайда болады.
Ішкі құлақтың сүйек бөлігінің пішінін ... ... ... және жарғақты бөлігінің аралығында перилимфа,ал жарғақты
бөліктің ішінде эндолимфа сұйықтығы болады.
Ұлудың сүйек табақшасының бұрышынан кіреберіс жарғағы шығады.Жарғақтың
құрылысы өте күрделі,онда дыбыситы қабылдайтын ... ұшы ... ... spirale) деп ... ... және ... жасушадан
тұрады.Олардың үстін жапқыш жарғағы жауып тұрады.
Спираль мүше дыбыс тербелістерін қабылдайды,ал кіреберіс пен жартылай
иірімді түтікшелер тепе-теңдікті сақтайды.
Есітудің сенсорлық жүйесі. Ұлудағы ... ... ... ... 5 ... жасушалардан тұрады.Оның құрамында 24000 жүйке
жасушалары бар.Олар ұлудың жарғақты юөлігіне ұзынынан тартылған.Ұлуды бөліп
тұратын негізгі пластинка арфаның шегіне ұқсайды.Олардың қысқалары ... ең ... оның ... ... ... ... қалқаны дыбысты жинап құлақтың сыртқы есіту
тесігіне бағыттайды.Дабыл жарғағының керілген бөлігінде дыбыстың толқуынан
тербеліс пайда болады.Дыбыс тербелісі дабыл жарғағынан ... ... ... ... ... ... ... арқылы
кіреберіс бас балтағына;ұлудың ұшы арқылы дабыл бас балтағына,одан
перилимфаға берілді.Перилимфа ... ұлу ... ... ... ... өткізгіш бөлігінен басталатын
сезімтал нейрондар,ұлудың сүйек кіндігінен басталады.Олардың дендриттері
дыбыс толқынын қабылдайды,аксондары кіреберіс жүйкесімен бірігіп кіреберіс
– ұлу жүйкесі пайда болады.Есіту ... ... бас ми ... ... ... құлақтың кіреберіс және жартылай иірімді түтіктері адамның тепе-
теңдік мүшесі болып саналады.Тепе-теңдік сезімтал нейрондары кіреберіс
түйінінде орналасқан,оның аксондарынан кіреберіс жүйкесі ... ... ... ... ... ... пирамидасының тесігінен өтіп,бір бөлігі
мишықтың «құрт» деп аталатын бөлігіне,ал көп бөлігі мидың ромбы тәріздес
шұңқырындағы кіреберіс ядросына барады.Есіту және ... ... адам ... ... ... қабылдап,қимылды
дәлдейді.
Тері (кожа, cutis) адам денесінің жапқышы.Оның ересек адамдағы көлемі
1,5-2,0 м2. Теріде көптеген рецепторлар
бар.Олар:ыстықты,суықты,сипауды,ауруды сезетін жүйке ... ... ... 300 ... ... ... ... қызметі:
1. Тері денені микробтардын,жарақаттанудан,әр түрлі зиянды әсерлерден
сақтайды.
2. Су және жылу алмасуына ... Қан ... ... ... ... ... маңызы зор,ультрасәулелердің әсерінен «Д» витамині
теріде пайда болады.
Тері 3 қабаттан тұрады.
1. Эпидермис ... ... (derma). 3.Май ... көп ... ... кілегей.Оның 5 қабаты бар:1.Базалды;
2.Тікенек; 3.Дәнешелі; 4.Жылтыр; 5.Мүйізді.
Базалы ... ... ... тұратын базал немесе негізгі қабыршақтың
үстінде.Бұл қабатта базал немесе негізгі өсу ... ... ... тері осы ... жасушалардың өсуінен түлеп жаңарады,сонымен
қатар онда теріге түс беретін бояушы заттар,пигменттер бар.
Мүйізді қабаты әр 3-7 күнде түлеп тұрады.Тек көздің ... ... ... ... ... ... екі қабаттан тұрады:
1.Емізікті;
2.Торлы қабат.
Емізікті қабат эпидермистің базалық ... ... ... ... ... ... жүйке ұштары арқылы адам сыртқы
ортаның өзгерістерін сезеді.
Дерма қабатында тер және май бездері,шаштың түбірі және ... ... ... жүйесі дененің барлық терісінде бірқалыпты емес.Олар 4
түрлі:1)тигенді (тактилді),қысымды; 2)суықты; 3)жылыны (ыстықты);
4)ауырғанды сезу рецепторлары; ... 500 ... ... ... ... ... қабылдайтын рецепторлар,30мың жылу рецепторлары
болады.Жасуша мен ұлпа зақымданғанда сезім жүйке ұштары тітіркенеді.Терінің
сезіну сенсорлық жүйесінің орталығы ... ми ... ... ... ... орналасқан.
Тер безі (потовые железы,glandulae sudoriferae) құрылысы түтікше.Олардың
ұшы дерма қабатында.Ал олардың өзегі терінің барлық қабатынан өтіп,бетке
шығады.
Түтіктер (волосы,pili) қызыл ерін,алақан мен ... ... ... , ... мен ... ... ... басынан
басқа,бүкіл денеде түк болады.Түктер немесе шаштар жаңа ... ... ... келе шаш ... жастан кейін жыныс мүшелерінде қылшықты түктер,шаштар пайда
болады.Оларға сақал-мұрт, қолтық асты, мұрын, құлақ,жыныс мүшесінің
айналасындағы шаштар жатады.Дені сау ... шашы 2-3 ... ... әр 4-5 айда,ал шаш талшығы айына 1см өседі.
Шаш екі бөліктен тұрады.1.Шаш ... 2.Шаш ... ... ... заты ... ... пигмент жасушалары кездеседі.Шаштың түбірі кеңейген,түк
осы кеңейген жерінен өседі.Кеңейген түбірінде емізікше ... ... мен ... ұшы бар. ... түбі түк қабы ... дөңес жеріне түкті көтеруші бұлшық еттер,май бездері
жанасады.Май бездерінің өзегі осы түктің қабына ашылады.
Шаштың түсі ... ... ... қараға дейін
болады.Шаш талшықтарының сапасы нәсілге,сыртқы ортаға,денсаулыққа,ішкен
тағамға байланысты болады.
Тырнақ (ногти,unguis) ... ... ... ... ... ... қан ... мен жүйке талшықтары болмайды.Тырнақтың
түбіндегі ақшыл түсті бөлігі « тырнақ көбесі» деп аталады.Тырнақ осы жерден
өседі.Оның ... ... ... денесі саусақтың басында
тырнақ ойындысында орналасқан.Саусақтың сүйекшелеріне тырнақ дәнекер
ұлпамен ілінген.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Көру мүшесі17 бет
Адам түйсігі, оның түрлері5 бет
Altheae officinalis L (Дәрілік жалбызтікен) өсімдігі вегетативитік мүшелерінің онтоморфозгенезі38 бет
«Табыс - шығыс» тепе-теңдіктегі толық үлгі. Инвестициялық сұраныс және тауарлы нарықтағы бағалар теңдігі25 бет
Адвокаттар алқасы мүшелерінің құқықтық мәртебесі78 бет
Ас қорыту мүшелері және олардың қызметін зерттеу әдістері14 бет
Ас қорыту мүшелерінің аурулары6 бет
Асқорыту мүшелерінің арулары кезіндегі терінің зақымдану2 бет
Аударма барысындығы сөйлем мүшелерін өзгерту21 бет
Ақша нарығы, оның тепе - теңдік сақтау проблемасы21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь