Адам аралық қатынастар психологиясы туралы түсінік

1. Адам аралық қатынастар жөнінде жалпы түсінік.

2.Адамдардың бірін.бірі қабылдауы мен түсінуі.

3. Таным мен түсінудегі қателіктер себебі.
Адам аралық қатынас дегеніміз – қарапайым да күрделі проблема. Күнделікті тұрмысымызда осы қатынассыз жасауымыз мүмкін емес.
Адам арасындагы катынастардың түрі келесідей: жеке және қызметтік, дара және топтық, тең құқықты және тәуелді, қарама-қарсылықты және дау-дамайлы. Жеке қатынастар екі адам арасындағы сүйіспеншілік пен жеккөрушіліктен, сыйластық пен араздықтан, сенім мен күдіктенудсн тұрады.. Мұндай сипаттағы қатынастардың пайда болуы әр жеке адамның қоғамдағы орыны мен міндетіне тәуелді емес. Мысалы, бала өз ата-анасын сыйлауы да, жеккөруі де мүмк1н; өз қызметін ойдағыдай атқарып жүрген мұғалім бір шәкіртіне үлкен сүйісппеншілік танытса, екіншісін көргісі келмейді.
Қызметтік қатынастар әлеуметтік топ не мекеме мүшелсрі арасында олардьң сол топтағы құқы не міндеттеріне орай қалыптасады.
Егер ара қатынастар әрбір адамның меншікті қажеттсрі сипатында қаралса, олар жеке қатынастар атанып, ал ара қатынас тұтастай жүйелікке сүйеніп, екі, одан да көп адамдардың сипаттамасы ретінде қабылданса, топтық қатынастар деп аталады.
Тең құқықты қатынастар – қатынас мүшелерінің құқықтары мен міндеттері теңгерілген жерде, ал тәуелді қатынастар құқықтары мен міндеттері бірдей болмаған жағдайларда қалыптасады.
Адамдар арасында қарама-қарсылық болмай, өзара терең сыйластық жайлаған ортада үйлесімді қатынастар нышан береді.
Топ ішінде кейбір тұлғалардың ұнамды ниеттерімен екінші біреулердің келеңсіз ниеттерімен тоғыскан шақтарда қарама-қарсылықты катынастар бой тіктейді.
Адамдардың бір-біріне деген өшпенділігі болған жерде дау-дамайлы, жанжалды қатынастар өрбиді.
1. Мелибурда Е.Л.- Ты-мы: Психологические возможности улучшения общения.- М.: Прогресс, 1986.- 265с.
2. Ананьев Б.Г. Психология чувственного познания., М., 1960.
3. Гамезо М.В., Домашенко И.А. Атлас по психологии. Учеб. Пособие для студ. пед. Ин-тов.-М.: Просвещение, 1986.-272с.
4. Групповая психотерапия /Под ред. Б.Д.Карвасарского.-М.: Медицина, 1990.-384с.
5. Бодалев А.А. Восприятие человека человеком.-М.: Изд. МГУ.-1982.
6. Илешева Р.Г. Медициналық психология. Алматы.-«Санат».- 1994.-85т.
7. Сәбет Бап –Баба. Жалпы психолгия. Алматы 2007ж.
        
        С. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық Медицина университеті.
СӨЖ
Тақырыбы: АДАМ АРАЛЫҚ ҚАТЫНАСТАР ПСИХОЛОГИЯСЫ
Қабылдаған:
Орындаған:
АЛМАТЫ 2008ж
Жоспары:
1. Адам ... ... ... жалпы түсінік.
2.Адамдардың бірін-бірі қабылдауы мен түсінуі.
3. Таным мен түсінудегі қателіктер себебі.
1. Адам аралық қатынастар жөнінде жалпы түсінік
Адам ... ... ...... да ... проблема.
Күнделікті тұрмысымызда осы қатынассыз жасауымыз мүмкін емес.
Адам арасындагы катынастардың түрі келесідей: жеке және ... және ... тең ... және ... ... және ... Жеке ... екі адам арасындағы сүйіспеншілік пен
жеккөрушіліктен, сыйластық пен араздықтан, сенім мен ... ... ... ... ... болуы әр жеке адамның қоғамдағы орыны
мен міндетіне тәуелді ... ... бала өз ... ... да, ... мүмк1н; өз қызметін ойдағыдай атқарып жүрген мұғалім бір шәкіртіне үлкен
сүйісппеншілік танытса, екіншісін көргісі келмейді.
Қызметтік ... ... топ не ... ... арасында
олардьң сол топтағы құқы не міндеттеріне орай ... ара ... ... адамның меншікті қажеттсрі сипатында
қаралса, олар жеке қатынастар атанып, ал ара ... ... ... екі, одан да көп ... ... ... ... топтық
қатынастар деп аталады.
Тең құқықты қатынастар – ... ... ... мен ... ... ал тәуелді қатынастар құқықтары мен міндеттері бірдей
болмаған жағдайларда қалыптасады.
Адамдар арасында ... ... ... ... ... ... үйлесімді қатынастар нышан береді.
Топ ішінде кейбір тұлғалардың ұнамды ниеттерімен екінші біреулердің
келеңсіз ниеттерімен тоғыскан ... ... ... бой
тіктейді.
Адамдардың бір-біріне деген өшпенділігі болған жерде дау-дамайлы,
жанжалды қатынастар өрбиді.
Адамдар арасындағы, тіпті кейде бір ... да ... ... ... түрі міне ... Бұл ... бәрі ... бір-біріне өсретін бағалары мен мінедемелерінде, әр адамның
басқаға бағытталған іс-әрекет, ... ... ... ойы ... ... ... да келелі қатынастар жүйесі қалыптаспаған ортада адамның өрелі
өмір сүруі өте қиын, себебі әрбір жеке ... да, топ пен ... ... ... осы ... айқындайды. Балалық шақта орныққан адам
аралық қатынастарға орай адам ... ... ... ... қатынасынан сол ортаның көңіл-күйі ... ... ... сәтті орындалуы не кедергіге ұшырауы мүмкін.
Адам аралық қатынастардан туындайтын ең қиын да ... ... - ... қоғамнан аласталу, яғни кейбір адамдардың көпшілік арасында
сыйымсыздығынан ұжымдық ... ... ... ... ... жек көрушілігіне тап болып, назардан тыс қалады, еленбейді.
Осыдан өзі қатарларынан оң ... таба ... ... адамгершілік
қасиеттерінен айырылып, қауымдық өмір тіршілігінен айрылғандар ... ... ... ерекшелігі олардың эмоционалды болуында.
Адам өзі тектеспен араласа отырып, бір-біріне болған ... ... ... ... Жеке ... қатынастар, әдетте, субъектив сипатта
болып. әр адамның шын ... ... оң не ... ... сай ... Олар ... адамның көңіл-күйіне байланысты, бір ... ... ... ... ... ... ... тұрады. Көңіл-
күйдің бір сәттік болуынан, жеке қатынастар ... ... ... тәп-
тәуір сыйлы қатынас күн етпей-ақ кері сипатқа енуі баршаға аян ... ... жеке ... ... ... ... әдетте, көңіл-күйіне байланысты өзгере бермейді. Мұндай ... ... ... ... ... ... ... деп те атайды, яғни мұндай өзара байланыстар қатынасқа түскен
адамдардың әрқайсысының жеке ерекшеліктері мен ... ... ... ... ... жеке және қызметтік қатынастар өзара байланысқан,
сондықтан ... ... ... таза ... қарастыру мүмкін емес.
Біріншіден, әр адам өзінің даралығымен ... ... ... мән мен сән ... ... ... әрқандай тұлға нақты
қатынастарға өзінің жеке ниет, ой, толғаныс және ... ... ... бәрі адамның басқалармен ... ... ... ... ... ... ... толық үйлесім болмағанымен,
оған қатысқан адамдар бір-бірінің әрекеті мен ниетін ... ... ... біде ... ... алға қойган мақсатқа жетуі жолында
қажетті қатынасын үзбейді. ... ... ... мен ... екі адам бір ... бола ... бір-біріне деген ыстық, та, суық ... ... яғни ... ... ... ешқандай кажеттілікті
таппайды, мұндайда олар арасындадағы қатынас бейтараптық сипат алады.
Қоғамдық-әлеуметтік жағдайларға байланысты 6ір ... ... ... бірі екіншісінен өзін алшақ ... ... де ... ... ... ... ... тікелей жек көрушілік танытып,
арадағы мәселе бойынша ... ... ... таба ... да, ... ... бәрі ... жанжалды қатынастың ушығуынан.
Адамдар арасындағы және бір ерекше қатынастар түрі – бұл екі ... ... ... ара ... ... бір ... ... өзара тікелей қарсы екі бірдей эмоцияның: жек көрушілік ... ... ... Осыдан мұндай қатынастағы адамдар ... ... ... ... ... ... ... айырып алуында
біраз қиналады.
Адамдар аралық қатынастар негізінде адамдардьң бірімен-бірі өзара
әрекетке, тілдесуге ... ... ... жатыр. Тұрмыстық не
қоғамдық қажетсінуден бірін-бірі бейтарап ... ... ... бола ... ... ... кедергілік ететін
қалыптар да болады. Бұл жағдайда да қатынастар үзілмсйді., бірақ мұндағы
қатынастар ... не жек ... ... қажетсінулерінің арасында өз мәні бойынша ізгі адамгершілік
сипатты байланыстар да болады. Мұндайды психологияда альтруистік ... ... ... ... ... ойы, ... ... тек
жақсылыққа, қай жағдайда да жәрдем етуге бағышталады.
Адамдар арасындағы үйлесімді қатынастар өмірде ... ... ... ... ... ... арман еткен мұраты ретінде
қарастырған адамдардың ... ... ... мұраты ретінде қарастырған жөн.
Бұл қатынастар типіне тұрмыста ... ... ... ... Егер бір ... екіншісіне психологиялық, тартымы болса,
бірін бірі адамгершілік сезіммен қабылдаса, екнші адамға қолынан келген
жақсылығын аямаса, міне ... ... ... ... деп ... жарасымды.
Адамдар аралық қатынастар сипатына ықпал етуші факторлардың ... ... ... Көп ... ... ... қанағаттандыру үшін бірін-бірі керек етеді, бірақ көзқарас,
ниеттеріндегі болмашы айырмашылықтардан өзара ... ... ... толық психологиялық үйлесім таба алмаған жандар арасында
біршама ұнамды қызметтік қатынас ... ... ... ... ... ... жеке психолгиялық үйлеспеушілік олардың ресми
байланыстарының ... ... ... ... ... мүмкін болар себеп - бұл
нақты адамдар қатынастарының туындап, дамитын әлеуметтік-психологиялық ... ... Екі ... одан да көп ... ... өте
қажетсінеді, орталарында толық ... ... ... ... ... әлеуметтік-саяси жағдай оларды әртүрлі партиялар мен
ағымдарға енуінен екі ... ... ... ... ... жастарда
кездесіп тұрады: өзара келісімді жас ... ... ... ... ... таппаған жақын туыандарының ықпалынан құрдымға кетеді.
Мейлі, бұл жас жұбайлар арасындағы қатынас ... ... ... ... ... ... арасындағыдай шапағатты жалғасын табуы қиын.
Адамдар қатынасының орнығуы немесе өзгеруіне және бір ... ... ... ... жас деңгейі. Өмір бойы топтаған тұрмыстық-әлеуметтік
тәжірибе адамға, оның ... ... ... ... ... ... ... Жас деңгейі әртүрлі адамдардың бір оқиғаға болған
бағасы бірінсн бірі ... ... ... ... ... ... неғұрлым
үлкен болса, психологиялық келіспеушілік те ... ... ... киімі өнер талғамы үлкендерге ұнай ... ... ... Бұл ... ... арасындағы қатынастардың мән-мағынасына өз
әсерін білдірмей қоймайды.
Ал осы төңірегіндегілермен болған өз қатынасының сипатын адам өзі ... ма, не ... ме? Бұл ... ... ... ... ... бұл нақты адамның ой-өріс (сана-сезімі) даму деңгейіне
байланысты. ... ... ... ... өздерінің төңірегіндегілермен
қатынасын жақсы түсініп, дұрыс қабылдайды. Адам аралық қатынастарды орынды
сезіну және бағалау жоғары ... ... ... ... ... ортадан келіп түскен ақпараттық сигналдарды жан-жақты мәндік
байланысымен қабылдап, жауап бере алу).
Екіншіден, бұл ... ... ... ... ... қараганда
өзара қатынасты дәлірек пайымдайды, ұнамды не ... ... оңай ... ... ... да орынды сезінеді. Өмірде
екі ұшты немесе амбиваленттік және өз ... ... да, ... ... ... ... қарама-қарсылықты қатынастарды ... ... ... қатынастар сол қатынастардың нақты адам ... ... да ... ... адам үшін ... ... оның ... соғұрлым дәлсіздіктер жіберілуі мүмкін. ... ... аса ... мән ... ... ... тараптарын асыра мақтауға ... ... ... ... ... ... болса, адам ондайда қарсыласын
түбін түсіре жамандауға ниеттенеді де тұрады.
Әрқилы адамдардың өзара қатынастарын ... ... жеке ... бар. ... ... ... парасатты адамдар өзара
қатынастарды жан-жақты пайымдаумен, дұрыс қабылдауға қабілетті, ... ... оң ... ... ... ... жетпейді, ал үшіншілер
төңірегіндегілердің өзіне ... ... ... ... түсінсе, бірде оған
сана-сезімі жетпей қалады.
Адам аралық, қатынастар толық қалыптасып, орныққаннан былай ... ... ... Егер де ... тән осы қасиет болмағанда,
адамзаттық қауымдар: мемлекет, мекеме және топтар түзілмес еді. ... ... ... жалпы адамдардың ... ... ... ... ... Ал жеке ... арасындағы
өзара байланыстар тұрақтылық дәрежесінің біршама кемдігімен ерекшеленеді.
Үлкен әлеуметтік топтардағы қызметтік, ресми қатынастар ... ... ... кіші ... ... да ... ... қауымдастықтардағы қарым-қатынастар көптеген өмірлік
маңызы зор ... ... ... ... ... жағдайдағы
қатынастарды өзгерте бергенді онша құптамайды. Егер күнара субъектердің
ниетіне орай төңкерістер бола ... ... ... ... кетері
баршаға аян.
Жеке адамдар арасындағы қарым-қатынастар өте нәзік те үзілгіш келеді,
себебі нақты тұлғалар арасындағы қатынастар сол қатынас ... ... ... Уақыттың өтуімен, жастың егде тартуымен аралық,
қатынастар ... ... ... пен жасөспірім шактағы адамдар
арасындағы бұрқасын жол тандау бұл кезде сабасына келе ... ... ... ... ... ... қатынас, байланыстарға құлай түспей, өз
қалауын таңдай алу қабілетіне жетеді. Қатынастардың ... және ... ... бірін-бірі жете танып, бірінің қылығына екіншісі көнігіп,
өзара үйлесімге бейімделуі.
Адамдардың алғашқы ... олар ... ... ... қай ... ... ... салу өте қиын. Көп жағдайда, тым
жақсы ... ... ... ... ал кейде тіпті басқаша да
болады: алғашқысында әйтеуір бірдеңеден ұнатпай жүрген ... ... ... ... ... де аз ... Мұндай жағдайлар
адамдардың бір біріне алғашқы танысуда берген бағалары мен ... ... ... орай ... мезеттегі адамдар арасында болатын қатынастардың сипаты көптеген
шарттарға тәуелді, мысалы, адамның денсаулығы мен психологиялық ... сау, ... ... болса, төңірегіндегілермен қатынас та ... ... ... ... ... ... болса, қатынасың одан ... ... ал ... да ... ... ... қатынас көбіне баянды
болмайды.
Адамдар арасындағы қатынастар олардың жеке ... ... ... ... ... ... ... ақ көңілдік, үйіршеңдік, достық пен ... ... Ал ... күмәншілдік, өшпенділік, тұйықтық пен өзімшілдік -
қалыпты ... ... кері ... ... кең ... ... бар адамдар өз қатынастарын меңгере
алады, бірақ бұл көптің қолынан келе бермейтін іс, ... көп ... ... ... ... түзуші адамдардың өздері де түсіне
бермейді, ал түсінбеген затты саналы басқару мүмкін емес.
Жас ұлғайған ... ... тек ... қана қоймастан, адамның
оларды басқару қабілеті де ... ... ... ... ... ... ерекшеліктеріне қосымша өмірлік тәжірибесі. Әрқашан адам ... ... де ... реттейтін - адамдар арасында ... ... ... ... ... ... айта ... әлеуметтік
жетекшілікке ыңғайлы мамандар болады, мысалы: саясаткер, мекеме және
өндіріс ... ... ... мен ... Адам ... ықпал жасай білу қабілетін қатынастар психологиясын үздіксіз
үйрену арқылы жетілдіре, дамытып баруға болады.
2. Адамдардың бірін-бірі ... мен ... ... ... ... әдстте, олардың бірін-
бірі қабылдай алуы, түсінуі жене ... ... яғни ... бір ... ... ... жөнінде топшылаған ой-
пікірі. Екінші адамның тұлғалық, образын оның сырт ... мен ... ... ... салыстырып тануға ... ... ... әр адамның қажетсінуінен қылық ... ... ... ... жағдайлардағы көңіл-күй толғаныстары мен
әрекеттерінсн көрінеді. Бұлардың бәрі "Ат ... адам ... ... барысында назарға алынып, санада жіктеліп, бекиді дс
адамның жеке, нақты бағасын беруге негіз болады.
Бөгдс ... ... ... ... біз оған ... ... айқындаймыз, оның даралық ерекшеліктерін тануға
мүмкіндік аламыз. Адамды жөнімен танып, дұрыс бағасын. беріп, оның ... ... мен ... ... ол ... болып қалар
жауапты әрекеттерді күні бұрын болжастыра, біз ... ... ... және ... ... ... қолайлы
жолдарын болжастырамыз, осы арқылы екі тарапқа да ортақ ниеттерді табумен
тұлғалар ... ... ... кірісеміз. Сонымен, қызықтырған
адамның мінез бітістерін біліп алып, енді оған ... өз ... ... ... Қайткенде де, біз таңдаған әрекет-
қылық түрі ол адамның даралық қасиеттеріне сәйкес ... жөн. ... екі адам ... толық өзара түсінік жайлы да берік
аралық қатынастар ... ... ... ... ... біз оның, нақты көңіл-
күйіне сәйкес қарым-қатынасты дамытып, тереңдете түсуге мүмкіндік ... ... ... және ... ... орай ол ... ... ықпал етудің жолдарын іздестіріп пайдаланамыз. Егер
біз қатысқан адамдарымыздың әртүрлі тұрмыстық жағдайлардағы әрекет-қылығын
күні ... ... ... оның ... қажетті бағытта басқаруға
және онымен ұнамды адам аралық, қатынастар алып ... ... ие ... ... тұлғалық дәрежесі жөнінде біз оның дене құрылымы,
психологиялық және ... ... ... ... ... ... сырт ... киімінен, әрекет-қылығынан, сөзінен,
бет әлпеті мен ым-ишарасынан байқалады. Адамның сырт ... ... ... ... ... де ... байланыс болмағанымен,
бұлардың екеуі қандай да ... ... ... ... адам ... ... пайымдауымыз осы сырт келбет пен сөз, қылық көрінісінен
туындайды. Ғылым ежелден-ақ адам ... мен дене ... ... ... ... (Э. ... У. ... т.б.). Дене құрылымы
ерекше бітіске ие болған адамдар, мінезі ... да ... ... ... ... ... үш типке жатады: астеник, пикник, атлетик. Пикник
типтес адамдар көңілді, ... ... ... ... астеник адамдар – көбіне тұйық, оңашаланғанды ұнатады, ... ... ... ал ... - ... дүлей келеді.
Адамның ішкі жан дүниесі оның сөзі мен тілінен айқын көрінеді. Қандай
сөздер мен тіркестерді ... ... сөз ... мен ... ... сөйлеу процесіндегі тыныстары мен жеделдігіне орай жеке адамның
ерекшеліктерін байқаймыз. Адамның сөйлеу мәнерінің біразы тума ... ... ... ... ... ... қатынастарға байланысты адамдардың психологиялық, бейнесі
тұрақты келеді де, көбіне ... ... ... сырт ... ... ... біршама өзгеріссіз сақталады. Осыдан біз адамды көпшілік ішінде
ажырата білеміз. Және бір тұрақты сақталатын қасиеттер – адам ... мен ... ... ... ... жасалған образдар
арқылы біз көне заманнан ажырасқан адамымызды танимыз.
Кейде ... ... ... ... ... сияқты болып көрінеді.
Ал тілдесе келе, оның әрекет-қылығына мән бере, тіпті басқа біреу екеніне
көз жеткіземіз. Кейде, керісінше, ... ... та, ... ... әрекет-қылығнан бұрыннан бізге таныс белгілерді байқап
жақындасуға тырысамыз. Осыдан, біздің ... ... адам ... рөл ойнайтын - мінез бітістері, екінші ... - ... ... ағымына берілмей, ұзақ мерзімі сақталатын белгілер – ... ... ... мен ... Бұлар бойынша біз
адамды тануымыз мүмкін, бірақ бұл үшін ... ... сол ... ... мен ... ... ... тиіс.
Жоғарыда бөгде адамды тану, білу мүмкіндігін әңгімеледік, ал енді адам
өзін-өзі сарапқа сала ала ма, жоқ па ... ... ... ... ... оң
да, кері де жауап айту мүмкін. Егер адам өзін-өзі түк танымаса, онда ... ... ... алдын ала өзіндік болжастыруға ... ... енер еді. ... ... ... адамның қатынас қылығы мен
іс-әрекеттері ақыл оралымынан алшақ, төңірегіндегілердің ісімсн сәйкестік
таппайды. Егер адам өз ... сырт ... ... ... оның ... ... жағдайларда оғаш көрінеді. Егде адам бала ... ... бала ... ... ... ... ... мұндайларды не жай күлкіге алады, не сайқы-мазаққа ... ... егер адам өзі ... ... біле ... онда ... қызығушылықтың да қажеті болмай қалары сөзсіз, себебі саналы адамның,
бар өмірлік болмысы осы өзін тануға деген ... ... нәр ... ... ... үшін ... біле алмастық та, аса көп білу де
сиыспайтын құбылыстар.
Адам өзінің шындыққа келетін сырт ... ... ... ... ... де азды-көпті мәліметке ие, бірақ бұл мәліметтер көбінесе
адамның өзі жөніндегі ... ... ... ... ... адам
өзінің кейбір әлеуметтік талапқа сай қажетсінулері мен әрекет-қылығының
түрткілерін тануға бейім. Ал өз ... ... ... ... ... байланысты санаға жат психологиялық бітістерін тіпті
де білмейді.
Адам өзі жөніндегі ... ... оның ... болған
қатынасынан байқауына болады. Өз әрекеттерә мен сол ... ... ... салыстыра, адам жанама түрде өзі қасиеттері мен сапаларын
болжастыруына болады.
Іс-әрекетте нәтижеге жетсе, мақтау ... не ... ... ... ... ұнамсыз бағасына кезігумен әр жеке адам ... ... ... ... ... ісіне қанағаттануын, болмаса
қанағаттанбауын ішкі, ниеттегі психологиялық бейнемен ... ... ... ... мен мотивтерінің оң не теріс бағытыи дұрыс та толық тани
алады.
Есте ұстайтын жәйт, өз ... ... ... ... құлай түсуге болмайды. Себебі өзіңіз ұнамды қатынастағы адамдар
сізді асыра мақтауға дайын тұрса, ... да жек ... ... ... ... ... ... көре алмауы мүмкін. Сонымен бірге, әр адам ... ... ... тіпті де білмеуі мүмкін, ... ... ... айрылған кезде, адам ... ... ... баға ... әрекетін байқастыру қабілетінен айрылады.
Адамның өзін-өзі тануы төңірегіндегілердің қабылдауы мен ... ... ... ... ... ... адамдардың өзара түсінуіне
тәуелді. ... ... ... ... ... ... бейнесін түзу үшін келесі тәсілдер қолданылады: бітіс тану,
алғашқы әсерлену, ... ... ... ... ... ... ... жеке адамның бітістерді біріктіре әсерленуі ... ... ... ... ең көп тараған тәсілі бұл ... ... адам ... ... тән ... мен ... тұрғысынан
бағалайды, яғни өз мінез бітістерін екінші біреулерге ... оның ... ... ... өзін сол ... ... қоя ... Мұндай тәсіл
бір адамға біткен мінездің екінші адамға таңа ... да ... ... ... әрекет-қылық бітістерін өзімізді қызықтырған
адамға тану арқылы да ... ... ... бір ... психологиялық мәлімет
топтастыруымызға болады.
Алғашқы әсер тәсілі бөгде адамды бірінші ... ... ... үшін ... Бұл ... болуы адамға байланысты
алғашқы әсердің кейінгі әсерлерге қарағанда ... ... ... адам жөнінде көп, әртүрлі ақпаратты бірінен кейін бірі бір ... ... ... ... ең ... мәлімет тұрақталып қалатыны
ғылымда дәлелденген.
Ал енді жеткізіліп жатқан ақпараттағы адам қасиеттерінің тізімі молдау
болып, мәлімет бөліктерін ... ... ... ... үзілісі болса,
алғашқы ақпарат соңына қарай ұмытылады. Бұл жағдайда алғашқы ... ... - ... ... ... іске кіріседі, яғни талдауға
түскен адамның образы ол ... ең ... ... орай ... ... әсерлену деп – келесі құбылысты түсінеміз: адам ... ... ... ала ... ... ие. ... тұлға
басталған іс-әрекеттің бағдарын, қарқындылығы мен ақырғы нәтижесін ... ... Әлі ... жоқ ... ... оның бөліктері бойынша ойда
белгілі бір формаға келтіріп, жан-жақты сипаттамасын бере алады.
Оқиғалар мен құблыстарды дәл ... ... ... ... мен ... ... өте қажет. Мысалы, адамға тән белгілі
бітістері бойынша оның әлі ... ... онда ... тиіс ... де
анықтауымыз мүмкін: батыр адам әрқашан адал да аңғал болатынына ... ... ... ... ... ... ... үйіршең, сенгіш, өшпенді адам - әрқашан тұйық, күмәншіл
келеді. Егер өмір жағдайлары ... әлі ... ... ... ... растайтын болса, онда болжастыруға деген біздің
сенімімізді бекіте түседі не керісінше де ... ... ... ... ... тәжірибе өзі түзетулер енгізіп, нақтылап барады.
Асыра сілтеу әсері адам жөніндегі алғашқы ... ... ... етуінен пайда болады. Мұндай әсерден бірінші берілген мінездеме қатып
қалған, өзгермес күйге түседі. Егер қандай да адам бір ... ... ... ... ... ... де біз осы бағамыздан танбай, басқа
бір сын көзқарастарды ол адамға жолатпауға тырысамыз. ... де ... ... ... ұнамаған адамнан соң қай күйге түсіп жолықса да,
баяғы жек көрушілігімізден ... ... ... ... ... ... ... ығыстырып, өз орнын бермеуге тырысады.
Психологиялық бейне жасауда ең күрделі де ... ... - жеке ... ... ... құбылысы.
Оның мәні мынада: әрбір адам сан-қилы тұлғалармен көп ... ... ... және ... ... ... сырт көрінісі,
психологиялық және әрекет-қылығы туралы пайымдау бекітеді. Көп ... бұл ... ... де, солардың ішінде бірі, мысалы, адамның
сырт келбеті белгілі бір психологиялық ішкі ... ... ... ... ... екінші бір адамды кездестіргенде, одан оның сырт
пішініне қарап өзіміздің санамызда орныққан осы пішінге ... ... ... ... ... ... көбіне тұйық, ауыр мінезді
келеді. Міне осы жалпылай, біріктіре түзген ішкі бейнемізді қабағы ... ... ... ... ... саламыз. Адамдардың
психологиясындағы жалпылық олардың іс-әрекетінде ... ... ал ... ... ... ... жалпы сырт тұлғалық бейнесінен
көрінеді. Осылай жалпылай ... ... ... ... жас ... ... кейін өмір бойы түзетулермен реттеліп барады. Осы тәсілді
жақсы игеруден адам психологиясы құрылымының бір белгісі: ... ... ... - бойнша сол адамның басқа да ... адам ... ... ... ... арқылы ашуға бейімделеді.
Егер осы бірікпе образ жасау ... ... сырт ... мен ішкі ... ... ... ... екенін дәлелдей алса, онда ... ... ... ... күні ... ... ... айналады, ал кері жағдайда жаңсақ әңгімелерге тап қылады.
Бөгдс адамның тұлғалық ерекшеліктерін тануда жеке-дара және ... көп рөл ... ... ... ... адам ... түсінеді, қабылдайды, себебі мұндай адамдар, әдетте үлкен де ... ... ие ... ... әрқашан жақсылық қасиеттерді
іздестіруге бейім келеді, ал өз өмір жолы сәтсіздіктен қаланып, ... ... ... адам ... да оңды ... жасауға қабілетсіз
келеді.
Кең әлеумст ортасында жүрген кәсіп, қызмет ... ... ... ... әдебиетші, өнер адамы) ... ... ... ... қабылдай біледі.
3.Таным мен түсінісудегі қателіктер себебі
Бірін бірі түсінісуде адамдар көбіне шектен тыс ... ... ... ... бейімшіл келеді.
Адамның өзімшілдігі оның төңірегіндегілерге баға берудегі өз қабілетін
асыра дәріптеуінен келіп шығады. Өзінің ... ... ... ... ептіліктерінің мүлтіксіз жұмыс атқаруға жарайтынын ... ... да сол ... ... ... ... ойдың арбауында
қалып қояды да, нәтижеде назарға ... ... ... қате ... ... Ал ... өзі ... де, мойындамайды. Мұның түпкі ... ... мен жан ... ... болған қатынастардың өзіндік
ерекшеліктерін білмеуден.
Субъектив қателіктің мәні: ... ... ... психологиялық
кейпіне назар салмастан, адам нақты көріп ... мен ... ... ал көз бен ... қабылдауы әрқашан адамның жеке көңіл-күйінің
жағдайына тәуелді. Қандай да адамды қабылдауымыз ... ... ... жан ... ... ... бен қажетсінуімізге байланысты
келеді. Осы тұрғыдан адам бағалауда өз сезімі мен пікір пайымдауына ... сене ... ... ... ... ... ... және қабылдай отырып, тұлға
өз қабылдау процесінің қандай ... өтіп ... ... және ... оның ... ... мен бақылауындағы адамның болмысына
нендей әсер етіп жатқанын байқамауы мүмкін. Ал адам ... ... ... ... ... әдеттегі, қалыпты қылықтарын бұрмалап көрсетуге
тырысады. Бақылаушының өзі де нақты жағдайларға орай өз ... ... ... ... ... ... ... кабинетінде қабылдауы
мен сол адамды кездейсоқ көшеде не демалыс орнында кездестіріп, тануы үлкен
өзгешеліктері ие. ... ... ... ... ... орай реттеу мен түзетулер ендіріп тұрған шен болмайды.
Асығыс қорытынды жасауға байланысты кателік мәні: бақыланушы ... ... ... ... ... бәрі ... ... Мұндай қателік болмауы үшін ... ... ... ... адам өзін ... ... нақты деректермен
айқындалмағанша, бақылауга алынған тұлға жөнінде ой топшылаудан ... ... және бір тобы ... қарапайымдылықтан келіп
шығады. Мұндай қателік өзін-өзі шын мәнінде кім екенін білмейтін, ... жоқ, ... ... ... Бұл ... ... төңірегіндегілердің
ішкі жан дүниесі мен әрекет-қылығының мәнін түсінуге қабілеті жетпегенінен,
өзін дүниеден хабарсыз, не болса, соған сенгіш кейіпте ... кім ... ... ... кете ... әдебиеттер
1. Мелибурда Е.Л.- Ты-мы: Психологические возможности улучшения ... ... 1986.- ... ... Б.Г. ... чувственного познания., М., 1960.
3. Гамезо М.В., Домашенко И.А. Атлас по психологии. Учеб. Пособие ... пед. ... ... ... Групповая психотерапия /Под ред. Б.Д.Карвасарского.-М.: Медицина,
1990.-384с.
5. Бодалев А.А. Восприятие человека человеком.-М.: Изд. МГУ.-1982.
6. Илешева Р.Г. ... ... ... ... ... Бап ... Жалпы психолгия. Алматы 2007ж.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жалпы психология213 бет
1915-1945 жылдар аралығындағы Корей халқының Жапон отарына қарсы ұлт азаттық қозғалыстары38 бет
1917-1920 жылдар аралығындағы Астрахан қазақтары158 бет
1986 жылдан 2002 жылдар аралығындағы салқын кездегі Алматы және Астана қалалары бойынша ауа температурасының термикалық режимі38 бет
1991-2002 жж аралығындағы Қазақстандағы саяси партиялар50 бет
2010-2012 жылдары аралығында атмосфералық жауын-шашынның химиялық құрамының өзгеруі46 бет
XIX ғасырдың 40 - 60 жылдар аралығындағы халықаралық қатынастар11 бет
Xvii ғасырдың екінші жартысы мен xviii ғасырдың аралығындағы қазақ қоғамындағы саяси-әлеуметтік хал-ахуал жайлы56 бет
XVII-XIX ғғ. аралығындағы Ресей империясы13 бет
XVІІ ғасырдың екінші жартысы мен XVІІІ ғасырдың аралығындағы қазақ қоғамындағы саяси-әлеуметтік хал-ахуал16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь