Информатика пәні бойынша лекциялар жинағы

МАЗМҰНЫ

1. Зертханалық жұмыс № 1. Дербес компьютермен танысу
2. Зертханалық жұмыс № 2. Программалық қамсыздандырылу
3. Зертханалық жұмыс № 3. Windows ортасында жұмыс
4. Зертханалық жұмыс № 4. Қызметші программалармен жұмыс
5. Зертханалық жұмыс № 5. Архивтеу программасы
6. Зертханалық жұмыс № 6. Мәтіндік редактор WORD
7. Зертханалық жұмыс № 7. EXCEL программасында жұмыс. Функциялар
8. Зертханалық жұмыс № 8. EXCEL.де массивпен жұмыс
9. Зертханалық жұмыс № 9. Теңдеуді хорда және жанама тәсілімен шешу
10. Зертханалық жұмыс № 10. Беттерді консолидациялау
11. Зертханалық жұмыс № 11. Макростар
12. Зертханалық жұмыс № 12. EXCEL.де МҚ.мен жұмыс
13. Зертханалық жұмыс № 13. Мәліметтер қоймасын жасау. Кесте құру
14. Зертханалық жұмыс № 14. Сұраныс және форма құру
15. Зертханалық жұмыс № 15. Отчет құру
1 ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫС №1
ДЕРБЕС КОМПЬЮТЕРДІҢ НЕГІЗГІ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫМЕН ТАНЫСУ
басы
Мақсаты: Дербес компьютердің жұмысымен және негізгі құрылғыларымен танысу. Программалық қамсыздандырылуы ұғымымен танысу.

1.1 Негізгі теориялық бөлім
Қазіргі кезде ықпалды болып отырған компьютерлер америкалық IBM фирмасының компьютерлері. Өзінің алғашқы дербес компьютерлерін (IBM PC) бұл фирма алғаш рет осыдан ширек ғасыр бұрын шығарған. Осыдан кейін ақ көптеген фирмалар ұқсас компьютерлерін шығара бастады, оларды IBM-сәйкесі немесе жєй ғана РС деп атайды.
«Сәйкес» дегенді бұл компьютерлерде Intel фирмасыныњ процессорлары орнатылғандығы деп ұғуымызға да болады. Ал сәйкес еместердің ішінде Apple фирмасының Macintosh компьютерлерін атауға болады.
ДК-дің міндетті негізгі үш компоненті болады: жүйелік блок, монитор, пернелік тақта.
Бұлардан басқа ДК-ге қосылатын құрылғылардың ішіндегі негізгілері:
– Принтер – мәтіндік немесе графиктік ақпаратты қағазға басып шығаруға арналған құрылғы;
– Маус – ақпаратты ДК-ге енгізу қызметін атқаратын құрылғы;
– Модем – ДК-дің басқа компьютерлермен телефон желілері арқылы байланысына қажетті құрылғы.

1.2 Пернелік тақта сипаттамасы
Пернелік тақта командалар мен түрлі ақпаратты ДК-ге енгізу қызметін атқарады. Қызметі бойынша пернелік тақтаныњ пернелері 5 топқа бөлінеді: алфавит блогы, функционалдық пернелер, цифрлық пернелер, курсорды басқару пернелері, көмекші пернелер.
Алфавиттік блоктарда орыс әріптерден латын әріптеріне өту арнайы программа – пернелік тақта драйверінің көмегімен жүзеге асады.
Shift қызметші пернесінің көмегімен әріптерді бас әріп түрінде жазуға болады. Яғни жоғарғы регистр режимі іске қосылады. Caps Lock арнайы пернесі арқылы үнемі бас әріптерді жазатын режимді іске қосуға болады.
Көмекші пернелердің ішіндегі ең негізгісі Enter пернесі. Оның қызметі команданы енгізуді аяқтау немесе мәзірден таңдауды аяқтау, келесі жолға көшу, мәтіндік редакторларда - жаңа абзац бастау.
Ctrl (басқару) және Alt (альтернатива) көмекші пернелері тек қана басқа пернелер комбинациясымен бірге қолданылады, және қандай да бір команданы орындайды. Esc пернесінің көмегімен команданы орындатпауға болады.
F1…F12 пернелері әр түрлі программаларда қандай да бір команданы орындайды.
Цифрлық блок атына сәйкес цифрларды енгізуге арналған. Цифрлық блокты Num Lock пернесімен іске қосамыз.

1.3 Жүйелік блок
Жүйелік блок сыртқы формасы жағынан desktop - столдық формада, minitower – башня түрінде болады. Кейде жүйелік блок пен монитор біріктіріліп, бір корпусқа орнатылады. Мысал ретінде notebook қарастыруға болады.
Жүйелік блоктың алдыңғы жағында Reset батырмасы орналасқан. Ол компьютер белгісіз бір себептермен қалыпты жағдайда жұмысын жалғастыра алмаса оны қайта жүктеуге арналған. Қайта жүктеуді пернелік тақтаның көмегімен де орындауға болады, ол үшін Ctrl+Alt+Delete пернелер комбинациясын басамыз. Осы тәсілмен компьютерді қайта жүктеу орындалмай қалса ғана Reset батырмасын қолдану керек.
Жүйелік блоктың ішінде блок питания, материнская плата, процессор, винчестер, және бірнеше контроллер орналасқан. Контроллер – принтерді, тышқанды, дисководты, т.б. басқаруды орындайтын микросхемалы кішігірім платалар.
Процессор орналасқан плата материнская плата деп аталады, өйткені ол негізгісі болып табылады және оған басқа контроллерлер жалғанады. Бұл жалғанатын разъемдар кейде слоттар деп аталады.
Процессор – барлық программаларды орындайтын үлкен интегралды микросхема. Процессорда арифметикалық-логикалық операциялар орындалады, компьютердің барлық элементтерін басқаратын командалар дайындалады. Intel фирмасы Pentium Pro типті процессорлар шығарады.

1.4 Монитор
Монитор экранға мәтіндік және графиктік ақпаратты шығаруға арналған. Монитор экранының мөлшері диагоналінің дюймдік өлшемімен анықталады: 15, 17', 19'' т.с.с. Монитор компьютерге видеокарта арқылы қосылады.
Монитор жұмысының екі режимі бар: мәтіндік және графиктік. Мәтіндік режимде ақпарат экранда 80 символдан тұратын 25 жол бойымен көрсетіледі. Графиктік режимде монитор экраны нүктелерден (пиксель) тұрады. Бұл режим түрлі графиктерді, түрлі конфигурациялы жазуларды көрсетуге арналған.
Монитордың негізгі қасиеттерінің бірі – видеоадаптердің шешімдік мүмкіндігі (разрешаюшая способность видеоадаптера). Бұл экрандағы горизонталь және вертикаль бойынша орналасатын нүктелер саны. Ол экран мөлшеріне байланысты емес. Қазіргі мониторларда ол 800*600; 1024*768 және 1280*1024.
Күзге әсер ететін параметрлердің бірі – кадрлық ауысудың жиілігі (частота кадровой развертки). Ол 80-нен кем болмауы керек деп есептеледі.




1.5 Дербес компьютер танысу
Қолданылған әдебиеттер:

1. Гончаров А. Microsoft Access 97 шаг за шагом. Перевод с английского под ред. В.Кошелова Москва, Бином, 1996
2. Информатика. Учебник под ред. проф. Н.В.Макаровой, 1997, Финансы и статистика
3. Информатика, практикум по технологии работы на компьютере под ред. проф. Н.В.Макаровой, 1997, Финансы и статистика
4. Практикум по общей информатике под ред. проф. В.П.Омельченко, 2003, Ростов-на-Дону, Феникс
5. Самоучитель работы на компьютере, А.А.Журин, Москва, 2003
6. Белгінова С.А., Сырымбек М. Microsoft Access программасы бойынша зертханалық жұмыстарға әдістемелік нұсқаулар
7. Винтер Р. MS Access-97: Справочник. – СПб.: Питер, 1999. – 416 с.
8. Дженнингс Р. MS Access-97 в подлиннике. Т 2. – СПб.: ВНВ, 1999. – 688 с.
9. Практикум по экономической информатике. Часть 1/Под ред. Е.Л. Шуремова, Н.А. Тимаковой, Е.А. Мамонтовой. – М.: перспектива, 2000. – 300 с.
10. Хансен Г. Базы данных. Разработка и управление. – М.: Бином, 1999. – 704 с.

«Мәліметтер қоймасымен жұмыс» тақырыбы бойынша зертханалық жұмыстарға арналған тапсырмалар

Тапсырма 1. «УНИВЕРСИТЕТ» мәліметтер қоймасын құру.

СТУДЕНТ кестесінің құрылымы
Өріс аты Өріс түрі Өріс мөлшері
Код Санағыш 3
Фамилиясы, аты, әкесінің аты Мәтіндік 30
Туған күні Дата Қысқа формат
Жасы Сандық Белгіленген
Толық адрес Мәтіндік 30
Телефон Мәтіндік 10
Туған жері Мәтіндік 15

Жоғарғы оқу орнында тіркелген студенттер жайлы жеке мәліметтерден тұратын кестені толтырып, мәліметтер қоймасын құрыңыз. Жазбалар саны 15-тен кем болмасын.

Тапсырма 2. «МАМАНДЫҚ» кестесінің құрылымын жасау.

Өріс аты Өріс түрі Өріс мөлшері
Код Санағыш 3
Аты-жөні Мәтіндік 20
Топ номері Мәтіндік 5
Мамандық Мәтіндік 10
Студенттік билет номері Мәтіндік 10

Ескерту. Бұл кесте мәліметтерінің бірінші кесте мәліметтерімен сәйкестігін қадағалаңыз.

Тапсырма 3. «ОҚУ ҮЛГЕРІМІ» КЕСТЕСІНІҢ ҚҰРЫЛЫМЫН ЖАСАУ.

Өріс аты Өріс түрі Өріс мөлшері
Код Санағыш 3
Аты-жөні Мәтіндік 20
Пән бойынша 1 аттестациялық балл Сандық С плавающей точкой
Пән бойынша 2 аттестациялық балл Сандық С плавающей точкой

Құрылған үш кестенің мәліметтерінің сәйкестігін қадағалай отырып, олардың арасында Сервис – Схема данных командасы арқылы байланыс орнатыңыз. Байланыс Аты-жөні өрісі арқылы жүреді.
Тапсырма 4. ФОРМА ҚҰРУ
СТУДЕНТ кестесі үшін бағандық форма құрыңыз.
Форма режимінде өрістегі керекті жазбаларды по Образцу командасы бойынша іздеуді ұйымдастырыңыз.
Кесте режимінде Жасы, Туған күні бойынша өсу ретімен сұрыптауды ұйымдастырыңыз.

Тапсырма 5. СҰРАНЫС ҚҰРУ
Кеңейтілген фильтр көмегімен Жасы 18-ден асқан Өскемен қаласында туған студенттер жайлы мәліметтер алуды ұйымдастырыңыз.
Студенттің аты-жөні, тобы, туған жылы бойынша Таңдамалы сұраныс (запрос на выборку) құрыңыз. Топтар деген атпен сұранысты сақтаңыз.
Топтар сұранысын Конструктор режимінде ашып, өріске енгізілген белгілі бір топтың студенттерін ғана іріктеп шығаратын Параметрлік сұраныс құрыңыз.

Тапсырма 6. ОТЧЕТ ҚҰРУ
Студенттің аты-жөні, туған күні, тобы, аттестациялық бағалары жайлы мәліметтерді шығаратын сұраныс құрыңыз.
Отчеттар шеберінің (Мастер отчетов) көмегімен құрылған сұранысқа отчет жасаңыз.
Конструктор режимінде отчет құрылымын өзгертіңіз: отчет атын өзгертіңіз, отчет авторы мен орындалған уақытты көрсетіңіз.

Тапсырма 7. ЕСЕПТЕЛІНЕТІН ӨРІСІ БАР СҰРАНЫС ҚҰРУ
«ОҚУ ҮЛГЕРІМІ» кестесін пайдаланып Конструктор режимінде аттестациялық бағалардың қорытындысын есептеп шығаратын сұраныс құрыңыз.
Осы сұранысты пайдаланып, қорытынды бағасы «2» болған студенттерді тізімнен жоятын сұраныс (запрос на удаление) құрыңыз.

Тапсырма 8. МӘЛІМЕТТЕРДІ ИМПОРТТАУ ЖӘНЕ ЭКСПОРТТАУ
«ЖОҒАРҒЫ ОҚУ ОРНЫ» деген атпен жаңа мәліметтер қоймасын құрыңыз.
СТУДЕНТ, МАМАНДЫҚ, ОҚУ ҮЛГЕРІМІ кестелерін УНИВЕРСИТЕТ мәліметтер қоймасынан импорттаңыз.
УНИВЕРСИТЕТ мәліметтер қоймасынан жаңа мәліметтер қоймасына ТОПТАР кестесін экспорттаңыз.
ЖОҒАРҒЫ ОҚУ ОРНЫ мәліметтер қоймасындағы кестелерді толықтырып, редакторлаңыз.
        
        Мазмұны
1. Зертханалық жұмыс № 1. Дербес компьютермен танысу
2. Зертханалық жұмыс № 2. Программалық қамсыздандырылу
3. Зертханалық жұмыс № 3. Windows ортасында жұмыс
4. ... ... № 4. ... ... ... Зертханалық жұмыс № 5. Архивтеу программасы
6. Зертханалық жұмыс № 6. Мәтіндік ... ... ... жұмыс № 7. EXCEL программасында жұмыс. Функциялар
8. Зертханалық жұмыс № 8. EXCEL-де массивпен жұмыс
9. Зертханалық жұмыс № 9. Теңдеуді ... және ... ... шешу
10. Зертханалық жұмыс № 10. Беттерді консолидациялау
11. Зертханалық жұмыс № 11. ... ... ... № 12. ... ... жұмыс
13. Зертханалық жұмыс № 13. Мәліметтер қоймасын жасау. Кесте құру
14. Зертханалық жұмыс № 14. Сұраныс және форма құру
15. ... ... № 15. ... ... ... ЖҰМЫС №1
ДерБЕС КОМПЬЮТЕРДІң НЕГІЗГІ ҚҰРЫЛҒЫЛАРЫмен танысу
басы
Мақсаты: Дербес компьютердің ... және ... ... ... ... ұғымымен танысу.
1. Негізгі теориялық бөлім
Қазіргі кезде ықпалды болып отырған компьютерлер америкалық IBM
фирмасының компьютерлері. Өзінің алғашқы дербес компьютерлерін (IBM PC) бұл
фирма ... рет ... ... ғасыр бұрын шығарған. Осыдан кейін ақ көптеген
фирмалар ұқсас компьютерлерін шығара бастады, оларды IBM-сәйкесі немесе жєй
ғана РС деп ... ... бұл ... Intel фирмасыныњ процессорлары
орнатылғандығы деп ұғуымызға да болады. Ал сәйкес еместердің ішінде ... ... ... ... ... ... ... үш компоненті болады: жүйелік блок, монитор,
пернелік тақта.
Бұлардан басқа ... ... ... ... негізгілері:
– Принтер – мәтіндік немесе графиктік ақпаратты қағазға басып
шығаруға арналған ... Маус – ... ... ... қызметін атқаратын құрылғы;
– Модем – ДК-дің басқа компьютерлермен телефон желілері ... ... ... ... ... ... тақта командалар мен түрлі ақпаратты ДК-ге енгізу қызметін
атқарады. Қызметі бойынша ... ... ... 5 ... бөлінеді:
алфавит блогы, функционалдық пернелер, цифрлық пернелер, курсорды басқару
пернелері, көмекші пернелер.
Алфавиттік блоктарда орыс ... ... ... өту ...... ... ... көмегімен жүзеге асады.
Shift қызметші пернесінің көмегімен әріптерді бас әріп түрінде ... Яғни ... ... ... іске ... Caps Lock арнайы пернесі
арқылы үнемі бас әріптерді жазатын режимді іске қосуға болады.
Көмекші пернелердің ішіндегі ең негізгісі Enter ... Оның ... ... ... немесе мәзірден таңдауды аяқтау, келесі ... ... ... - жаңа абзац бастау.
Ctrl (басқару) және Alt (альтернатива) көмекші пернелері тек қана басқа
пернелер комбинациясымен бірге қолданылады, және ... да бір ... Esc ... ... команданы орындатпауға болады.
F1…F12 пернелері әр түрлі программаларда қандай да бір ... блок ... ... ... ... ... Цифрлық блокты
Num Lock пернесімен іске қосамыз.
3. Жүйелік блок
Жүйелік блок сыртқы формасы жағынан desktop - ... ...... ... ... Кейде жүйелік блок пен монитор
біріктіріліп, бір ... ... ... ... notebook ... ... алдыңғы жағында Reset батырмасы орналасқан. Ол
компьютер белгісіз бір себептермен ... ... ... ... оны ... ... арналған. Қайта жүктеуді пернелік тақтаның
көмегімен де орындауға болады, ол үшін ... ... ... Осы ... компьютерді қайта жүктеу орындалмай
қалса ғана Reset батырмасын қолдану керек.
Жүйелік блоктың ішінде блок питания, ... ... ... және ... ... ... ... – принтерді,
тышқанды, дисководты, т.б. ... ... ... ... ... ... материнская плата деп аталады, өйткені ол
негізгісі ... ... және оған ... контроллерлер жалғанады. Бұл
жалғанатын разъемдар кейде слоттар деп аталады.
Процессор – ... ... ... ... интегралды
микросхема. Процессорда арифметикалық-логикалық операциялар орындалады,
компьютердің барлық элементтерін ... ... ... ... Pentium Pro ... процессорлар шығарады.
4. Монитор
Монитор экранға мәтіндік және графиктік ақпаратты шығаруға арналған.
Монитор экранының мөлшері диагоналінің ... ... ... 15((,
17(', 19'' т.с.с. Монитор компьютерге видеокарта арқылы ... ... екі ... бар: мәтіндік және графиктік. Мәтіндік
режимде ақпарат экранда 80 символдан ... 25 жол ... ... ... ... ... нүктелерден (пиксель) тұрады. Бұл режим
түрлі графиктерді, түрлі конфигурациялы жазуларды көрсетуге арналған.
Монитордың ... ... бірі – ... ... (разрешаюшая способность видеоадаптера). Бұл ... және ... ... ... нүктелер саны. Ол экран
мөлшеріне байланысты емес. Қазіргі мониторларда ол 800*600; 1024*768 ... әсер ... ... бірі – ... ... ... ... развертки). Ол 80-нен кем болмауы керек деп есептеледі.
1.5 Дербес компьютер танысу
1. Дербес ... ... ... жалғасуын,
орналасуын қарап шығу. Жүйелік блок пен монитордың алдыңғы
панеліндегі ... ... ... ... тобының орналасуына мән беру.
2. Компьютерді іске қосуды дұрыс орындау: жүйелік блок,
дисплей. ... ... ... ... ... іске қосу оған ... ... Norton Commander программалық қабықшада F10 пернесі арқылы
шығып, MS DOS операциялық жүйесін ... Ол үшін Пуск ...... MS DOS ... ... орындаңыз. C:\>
түріндегі MS DOS жүйесінің шақыруы пайда болады.
5. Командалық жолда келесі командаларды әрқайсысын ... ... ... ... ...... ... командасы;
VER - компьютердегі операциялыќ жүйеніњ версиясы көрсетіледі;
DATE – ағымдағы дата көрсетіледі, осы ... жаңа ... ... ... оны ... үшін ... - ... уақытты көрсетіледі, осы формада жаңа
уақытты теріп жазуға болады, оны сақтау үшін ... ... ... және оған ... ... ... Print
Screen пернесін басыңыз (қағазға экран ... ... Ctrl, Alt және Delete ... бір ... ... қайта жүктеңіз. Ондағы пайда болған мәліметтерді
Pause пернесін басу арқылы тоқтатып оқып шығыңыз.
8. Әр ... орыс ... ... ... пернелер комбинациясы әртүрлі программаланған
болуы мүмкін, сол пернелер комбинациясын ... ... ... Орыс ... ... өз ... ... жазыңыз, латын
вариантын теріп көріңіз.
10. Компьютерде жұмыс істеуді ... ... ... Пуск – ... работы – Выключить компьютер.
Қолданылған әдебиеттер:
1. Е.К. Балапанов, Б.Бөрібаев, А.Дәулетқұлов Информатикадан 30 ... ... ... ... практикум по технологии работы на компьютере под ред.
проф. Н.В.Макаровой, 1997, Финансы и статистика
3. ... ... ... ... ... Москва, АСТ
пресс 2001
4. Практикум по общей информатике под ред. проф. В.П.Омельченко Ростов-на-
Дону, «Феникс» 2003
1. ЗЕРТХАНАЛЫҚ ... ... ... MS DOS ... ... ... ... білу. Операциялық жүйелер мен
қолданбалы программаларды айыра білу. Қызметші ... ... ... ... ... NORTON COMMANDER жұмысын білу.
1. Программалар классификациясы
Программалық қамсыздандырылуы – бұл қолданушының жұмысына қажетті
программалар жиынтығы. Шартты ... ол 3 ... ... ... ... қолданбалы программалар;
- программалау жүйелері.
Жүйелік программалар әр түрлі көмекші қызметтерді атқарады.
1. ... ...... ... жүктелетін
программалар. Ол қолданушы мен компьютер арасындағы ... ... ... ... программаларды
жүктейді.
2. Драйверлер – операциялық жүйелердің енгізу-шығару құрылғыларын
басқару қызметтерін ... ... ... ... ... жаңа ... қосуға болады.
3. Программалық қабыршақтар (мысалы, Norton Commander) –
компьютермен қарым-қатынасты көрнекілейді, ... ... ...... ... бірден жұмыс
істеуін қамтамасыз етеді, графиктік программаларды құруды
оңайлатады.
5. ...... ... ... программалар. Мысалы,
антивирустік программалар – компьютерді вирустардан қорғау,
емдеу ... ... ... ...
компьютердің жұмыс істеу қабілетін тексереді; коммуникациялық
программалар – компьютерлер арасындағы ... ... ... ... – әр ... ... қолданылатын
программалар:
- Мәтіндік редакторлар;
- баспа жүйелері;
- электрондық кестелер;
- мәліметтер қоймасы.
7. ... ...... үшін жаңа ... ... ... ... СИ, Бейсик, т.б.)
2. MS DOS операциялық жүйесінің командалары
Жұмыс мақсаты: MS DOS операциялық жүйесінің негізгі командаларымен
танысу. Каталогтармен, ... ... ... DOS ... жүйесі командалық интерфейсті қолданатын
операциялық жүйеге жатады, яғни барлық әрекеттер қандай да бір команданы
енгізу арқылы жасалады. Команданы енгізу Enter пернесін басы ... ... ... кіші әріптерімен де, үлкен әріптерімен де
теріле береді.
Команда > белгісімен аяқталатын DOS шақыруынан кейін енгізіледі.
Мысалы A> немесе ... DOS ... ... ... оның командалары туралы
жалпы мағлұматты алуға болады. Ол үшін команданы /? ... ... ... ...... ... – ағымдағы датаны орнату
TIME – жүйелік датаны орнату
VER – компьютерде орнатылған ОЖ DOS ... ...... жады туралы мағлұмат шығару
Каталогтармен жұмыс командалары
MD каталог аты – ... ...... каталог мазмұнын көру
СD каталог аты – көрсетілген каталогқа кіру
CD.. – ағымдағы каталогтан бір ... ... ... - ... каталогқа көшу
RD каталог аты – көрсетілген каталогты жою. (Тек қана бос каталогты жоюға
болады. ... ... ... ... командалары
1. COPY файлдың толық аты 1 файлдың толық аты 2 - 1 файлды 2 ... ... ... аты ... ... оның орналасқан жерін,
екіншісінде – орналасатын жерін ... ... ... Copy con файл аты – ... файл құру (CTRL+Z – ... ... Copy файл аты con – файлды экранға шығару
4. Copy файл аты prn – файлды принтерге жіберу
5. Copy файл аты1+ файл аты2 файл аты3 - ... (екі ... Type файл аты – ... ... ... Ren ... бұрынғы аты файлдың жаңа аты – файлдың атын өзгерту
8. Del файл аты – ... ... fc ... файл аты файл аты ... аты)
Мұндағы параметрлер салыстыру режимін орнату үшін керек. Олар екеу:
/L – файлдарды жолдарымен салыстыру режимі;
/В – файлдарды байттық ... ... attrib - ... ... ... және өзгерту. Файл үшін төрт
атрибут қарастырылады: тек қана оқу үшін (read-only), жасырын (hidden),
жүйелік (system), архивтелген (archive).
Тақырып бойынша тапсырма
(Тапсырмадағы 6-шы пунктті ... ... ... ... көшіріп
ал)
1. Жүктеліп тұрған ОЖ-нің версиясын анықта.
2. Датаның дұрыс орнатылғанын тексеріп, қате болған жағдайда оны өзгерт.
3. Уақыттың дұрыс орнатылғанын тексеріп, қате ... ... оны ... ... ... ... Format ... туралы анықтаманы қара.
6. Экранды тазала.
7. А дискісіне көш.
8. А дискісінде өз ... ... ... ... құр.
9. Құрылған каталогтың ішінде атаңның балаларының атымен аталатын ... ... Әр ішкі ... ... ... немере2, ... деп аталатын текстік
файлдар құрып, ішіне сол адамның ... ... ... Құрылған текстік файлдарды біріктіріп, атаңның атымен аталған каталог
ішіне немерелер деген атпен сақта.
12. Файлдың атын ... өз ... ... ... ... шық.
14. А дискісінің мазмұнын қара.
Жұмысты қорғау тәртібі: 1) бұл командалардың орындалуының экрандағы
бейнесін Word редакторына көшіріп, қағазға басу. 2) ... ... ... ... ... Norton ... ... мақсаты:NC қабыршағының командаларымен жұмыс істеу дағдыларын
қалыптастыру
DOS жүйесінде жұмыс істеуді жеңілдету мақсатында ... ... бар (File ... Атап ... болсақ:
• Norton Commander
• Volcov Commander
• FAR
• File Commander/W
• DOS Navigator
• WIN ... Windows ... Disco ... WIN NC ... бірі ... ... ... мәтіндік режимде жұмыс
істегенімен, жұмыс істеу принциптері біреу. Сондықтан оларды «программа-
клондар» деп атайды.
NORTON COMMANDER ... ... MS ... ... ... ... ... арқылы орындалады: C:\>NC\NC.EXE
NC терезесі екі бөліктен – панельден тұрады. Онда ... ... ... файлдар кіші әріптермен, каталогтар ... ... ... ... командалары:
1) F1- HELP – NORTON COMMANDER қабыршағында пернелер қызметі туралы қысқаша
мәлімет алуғы болады;
2) F2 – MENU – ... ... ... ... жүктеу;
3) F3 – VIEW – файлды қарап шығу;
4) F4 – EDIT - файлды редакторлеу;
5) F5 - COPY – ... ... ... ... ... көшіру керектігін
енгізетін сұхбат терезесі шығады;
6) F6 – Renmov – файлдың сақталынған орнын немесе атын өзгерту;
7) F7 - MKDir – ... ... F8 – Delete – ... ... каталогты жою;
9) F9 - PullDn - Norton Commander жұмысының режимдерінің мәзірін шығару;
10) F10 – Quit - Norton ... ... Alt+F1, Alt+F2 ... жақ ... оң жақ ... ... ауыстыру;
12) Alt+F5 – файлдар тобын архивтеу;
13) Alt+F6 – файлдарды архивтен шығару;
14) Alt+F7 – дискіден қажетті ... табу ... History – ... ... ... ... енгізу;
17) Alt-F9 - Ega Ln - 25 жолдан 43 жолға (EGA мониторы үшін ), 50 жолға
көшу(VGA ... ... ... ... Alt+F10 – басқа каталогқа тез көшу немесе каталогтар діңгегін шығару;
19) Ctrl+F1, Ctrl+F2 – сол жақ панельді немесе оң жақ ... ... Ctrl+F3 – ... панельде файлдарды аты бойынша сұрыптау;
21) Ctrl+F4 - ағымдағы панельде файлдарды кеңейтілуі ... ... Ctrl+F5 - ... ... ... ... ... сұрыптау;
23) Ctrl+F6 - ағымдағы панельде файлдарды мөлшері бойынша сұрыптау;
24) Ctrl+F7 - ағымдағы панельде файлдарды сұрыптамау;
25) Ctrl - F9 – ... ... ... ... ... ... Ctrl+О – панельдерді экраннан алып тастау/орнату.
27) Ctrl+L – ақпараттық панельді ... Ctrl+Р – ... емес ... ... алып ... Ctrl+U – ... орнын алмастыру.
30) Ctrl+Enter - ерекшеленген файлды командалық ... ... Shift+F3 – аты ... файлды қарап шығу.
32) Shift+F4 – аты бойынша таңдалған файлды редакторлеу.
33) Shift+F5 – файлды немесе файлдар тобын ... Shift+F6 – ... атын ... ... ... TAB – бір ... екіншісіне ауысу.
36) Каталогқа кіру үшін сол каталогтың атына курсорды апарып Enter басса
жеткілікті.
37) Ctrl+\ – ... ... ... ... – бір ... ... каталогқа бару
39) Home – басына бару.
40) End – ең аяғына бару
41) Insert – файлдарды топқа біріктіру/алып ... Esc – ... ... ... ... ... топқа біріктіру үшін «+» символынан кейін
масканы енгізу ... ... ... немесе таңдауды алып тастау үшін «*» белгісін ... ... ... сары түспен боялынып тұрады.
Тақырып бойынша сұрақтар
1) С:дискісінің мазмұнын қалай қарауға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... ... немесе ішкі каталогтың мазмұнын қалай қарап шығуға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton Сommander қабыршағында
С) Windows-та
3) ... ... ... ... ... шығуға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... ... дискінің мазмұнын қалай қарап шығуға болады?
А) MS ... Norton ... ... ... Бір ... ... дискіге қалай көшуге болады?
А) MS DOS-та
В) Norton Сommander ... ... ... ... ... ... MS DOS-та
В) Norton Сommander қабыршағында
С) ... ... ... ... ... MS ... Norton Сommander қабыршағында
С) Windows-та
8) Мәтіндік файлды қалай редакторлеуге болады?
А) MS ... Norton ... ... ... ... керек жерге қалай көшіруге болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... ... ... немесе дискетадан керексіз каталогты қалай жоюға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... ... ... ... ... болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... Дискетаны қалай форматтауға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... MS ... Norton ... ... ... болады?
14) Norton Comander-ден Windows-қа қалай шығуға болады?
15) Windows-тан Norton Comander-ді қалай жүктеуге болады?
16) Windows-тан MS DOS-ты ... ... ... MS DOS-тан Windows-қа қалай шығуға болады?
18) Кез-келген программаны қалай жүктеуге болады?
А) MS ... Norton ... ... ... Windows және MS DOS ... ... күн мен ... қалай
орнатуға болады?
20) Команда туралы ақпаратты қалай алуға болады?
А) MS DOS-та
В) Norton ... ... ... ... тапсырмалар
1) Екі панельде де С: дискісінің мазмұнын ... Оң жақ ... ... ... ... ал сол ... қысқаша түрде
шығар;
3) Файлдарды аты бойынша сұрыптап орналастыр;
4) Сол жақ панелде А: ... ... ... сабақта өзің құрған каталогты жой;
6) Оң жақ панельді экраннан алып ... ... ... ... берілген тапсырмалардың 8-13 пункттерін орында;
8) А: дискісінің каталогтар діңгегін көрсет;
9) Зертханалық жұмыс нәтижелерін WORD ... ... ... басып шығар;
10) Тақырып бойынша берілген сұрақтардан өз вариантыңның сұрағына сипаттама
жаз.
2. ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫС № 3
Windows ... ... Windows ... ... ... ... ... білу.
Файлдармен жұмысты ұйымдастыру дағдыларын қалыптастыру.
1. Windows анықтама жүйесі
- Диспетчер ... ... ... ... ... Мәзір ішінен Учебник по Windows таңдаңыз.
- Керекті тақырып немесе ұғым ... ... ... ... ... ... ... Тереземен жұмыс дағдылары.
Терезенің бірнеше түрлері бар: Программалар ... ... ... терезесі, қосымша программа терезесі, құжат терезесі,
сұхбат терезесі.
Программалар тобының терезесі ... ... ... Онда әр ... ... пиктограммалар болады. Егер
программалар тобының терезесі жабық тұрса, онда ол ... ... ... жағында значок түрінде орналасады.
Осы пиктограммаға екі рет шерткенде программалар ... ... ... ... Окно мәзірін ашқанда қандай ... ... ... ... оң жақ ... ... ... басқару батырмалары
орналасады: орау, кішірейту/үлкейту, жабу батырмалары.
Терезелердің мөлшерін маус көмегімен өзгерту үшін ... ... ... ... жоғары/төмен жылжытамыз.
Терезедегі көрінбй тұрған ақпаратты қарау үшін айналдырма жолағы
қолданылады. Ол үшін ... оң ... ... ... жағында орналасқан
айналдырма жолағын мауспен сырғытамыз.
3. Программаның ... ... ... орналастыру
Калькулятор таңбасын жұмыс столына орналастырайыќ.
- Реквизиты программалар тобын ашыңыз
- Калькулятор таңбасына ... ... ... ... ... ... ... бірге жылжиды.
- Таңба көшірмесін жұмыс столының кез-келген жеріне ... ... ... ... Ctrl ... баса ... ... программаның көшірмесін
жасауға болады.
Жұмыс столындағы таңбаларды белгілі бір тәртіппен орналастыру үшін ... ... ... ... ... ... ... таңдаймыз.
4. Программалар тобын немесе программалық элемент құру
Жаңа программалар тобын құру ... ... ... Файл ... ашыңыз.
- Создать командасын таңдаңыз.
- Пайда болған сұхбат терезесінде Группа программ таңдаңыз. ОК.
- Шыққан сұхбат терезесіндегі Описание ... ... ... ... Мысалы, «Student»
- Файл Группы өрісін бос қалдырыңыз. Windows өзі ... ат ... ... Пайда болған бос терезеге өзімізге қажетті ... ... ... ... ... ... Файл ... ашыңыз.
- Создать командасын таңдаңыз.
- Шыққан сұхбат терезесінен Программный ... ... ... ... ... ... сұхбат терезесі ашылады. Осы
жерде программаның қасиетін көрсету керек.
- Описание ... «test» ... ... ... ... жолы ... ... толық атын
енгізіңіз.
- Егер программаның орналасқан жерін білмесеңіз, ... ... ... ... тауып, ОК басыңыз.
- Сұхбат терезесінде жолы көрсетілген ... файл аты өзі ... ... ... өзгерту үшін:
- өзгерткіңіз келген пиктограмма орналасқан программалар тобын
ашыңыз.
- Пиктограмманы ерекшелеңіз.
- Файл мәзірін ашып, ... ... ... ... ... ... ... терезесі ашылады.
- Изменить Значок батырмасын басыңыз.
- Таңбалар тізімінен өзіңізге ұнағанын таңдап, ОК басыңыз.
- Егер өзіңіз ұнатқан ... ... ... батырмасын
басыңыз.
- Moricons.dll файлын ерекшелеп, ОК басыңыз.
- Ашылған тізімнен өзіңізге керегін таңдап, ОК.
6. Файлдар диспетчерінің жұмысы
Файлдар диспетчері дискілермен, файлдармен және ... ... ... ... ... ... ... Ол Диспетчер Программ терезесінің
Главная тобының ішінде.
- Файлдар Диспетчерінің мәзірі мыналардан тұрады: Файл, Диск,
Дерево, ... ... ... ... ... арқылы терезе мазмұнын өзгертіп көріңіз. Просмотр,
Дерево және ... ... ... Егер ... діңгегі мен файлдар тізімі экранға сыймаса,
айналдырма жолағын пайдаланып көріңіз.
- Просмотр, Только дерево командасын ... ... ... каталоги командасын орындап көріңіз.
- Просмотр, Разбить.
- Просмотр, имя.
- Просмотр, Все характеристики файлв.
- Просмотр, Отдельные характеристики
- Сұрыптауды орындаңыз. Ол үшін мына ... ... ... ... по ... (по ... по размеру, по
дате).
- Дерево, Показать все (Спрятать ветви. Отмечать расширяемые
ветви) командаларын орындап ... ... ... ... бір программаны жүктеп көрейік:
Windows каталогын тауып алыңыз.
- Clock.exe файлын ... Бұл ... ... Оған екі рет ... ... ... ... пайда болады.
- Программаның жүйелік мәзіріндегі жабу таңбасына - басып
программаны жабыңыз.
3.7 ... ... ... ... жүктењіз.
- Файл, Создать каталог командасын таңдаңыз.
- Ашылған сұхбат терезесіндегі Имя өрісіне Т1 деп ат ... ... ... не бар ... көру үшін ... діңгегінде
Т1 каталог атына шертіңіз.
- Оң жақ панельден каталогтың бос екенін көреміз.
3.8 Файл құру
Реквизиты ... ... ... орналасқан Блокнот мәтіндік
редакторын қолданып Т1 каталогының ішінде файл ... ... ... ... ... ... Файл, Сохранить командасын орындаймыз.
- Устройства тізімінде диск Е:\ таңдаймыз.
- Каталог өрісіне Е:\ түпкі каталог атына шертеміз.
- ... ... ... Т1 ... алып, екі рет шертеміз.
- Имя файла өрісіне Тест деп ат ... ... ... ... ... ... ... діңгегінен Т1 құрамын қарағанда Тест файлы пайда
болуы ... ... ... орын ауыстыру
Файлды басқа каталогқа көшіру үшін басқа Т2, Т3, Т4 каталогтарын құрып
алу ... ... ... окно ... ... ... ... жаңа
терезе пайда болады.
- Окно, Горизонтальная мозайка орындаймыз. Терезелер бізге ыңғайлы
болып орналасады.
- Екінші терезенің каталогтар діңгегінде Т2 каталогына шертеміз Оң
жақ ... оның ... ... ... ол ... ... ... діңгегінде Т1 басамыз. Оның оң жақ панелінде
біз құрған Тест.txt файлы орналасқан.
- Маус сілтемесін әкеліп, осы ... ... ... ... ... ... әкелеміз.
- Подтверждение операций с мышью сұрағына Да деп жауап ... ... ... ... ... Шыққан сұхбат терезесінде қайдан, нені, қайда ... ... ... Копировать командасының орнына Переместить таңдап осы тәсілмен
орын ауыстыруды да ... ... ... ... № 4
ҚЫЗМЕТШІ ПРОГРАММАЛАРМЕН ЖҰМЫС
басы
Мақсаты: Қызметші программалардың ... ... білу ... қолдана білуге дағдылану.
1. Дискіні дефрагментациялау
1. Пуск батырмасына басыңыз
2. Программы ... ... Оң ... пайда болған қосымша мәзірден Стандартные таңдаңыз
4. Келесі қосымша мәзірден Служебные таңдаңыз
5. Дефрагментация диска
6. Выбор диска сұхбат ... ... ... ... ... ... ... Пуск батырмасына басыңыз
2. Программы пунктін таңдаңыз
3. Оң жақта пайда болған қосымша мәзірден Стандартные таңдаңыз
4. Келесі қосымша мәзірден ... ... ... диска
6. «Выбор диска» сұхбат терезесінен керекті дискіні көрсетіңіз
7. ОК
8. ... ... ... ... ... ... орын босату үшін
жойылатын файлдар тізімі көрсетіледі – ... ... ... Егер бұл ... ... ... ... жалаушаны алып
тастаған жеткілікті. ОК.
3. Дискіні тексеру
1. Пуск ... ... ... пунктін таңдаңыз
3. Оң жақта пайда болған қосымша мәзірден Стандартные таңдаңыз
4. Келесі қосымша мәзірден ... ... ... ... ... ... сұхбат терезесінен тексерілетін дискіні көрсетіңіз
7. Осы терезеде дискіні тексеру ... ... ... толық)
таңдаңыз
8. Осы терезедегі «Дополнительно» батырмасын басыңыз
9. Шыққан сұхбат терезесінде Дискіні тексерудің керекті параметрлерін
таңдаңыз
10. ОК
4. Дискіні форматтау
1. ... ... ... «Мой компьютер» терезесін ашыңыз
3. Ашылған терезеде диск таңбасына апарып, жанама ... ... ... мәзірден Форматировать командасын таңдаңыз
5. Форматтау тұрін таңдаңыз: «Тез» (диск ... ғана ... ... ... мәліметтер жойылады)
6. «Вывести отчет о результатах» пунктіне жалауша қойыњыз
7. Начать батырмасын басыңыз
Қолданылған әдебиеттер:
1. 1. Е.Балапанов, Б.Бөрібаев, Г.Мадьярова, Жаңа ... ... 2000 ... ... ... по ... ... на компьютере под ред.
проф. Н.В.Макаровой, 1997, Финансы и статистика
3. ... ... ... Г.Евсеев Москва, АСТ пресс 2001
г.
4. Специальная информатика С.Симонович, Г.Евсеев, ... ... 2001 ... ... В.З. IBM PC для ... М., ... ... ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫС № 5
АРХИВТЕУ ПРОГРАММАСЫ
басы
Мақсаты: Архивтеу тәсілдерін біліп, оны практикада қолдану дағдыларын
қалыптастыру
1. Файлды архивтеу
1. Пуск ... ... ... ... мәзірден Программы
3. Стандартные – Служебные – Архивация данных Шыққан сұхбат
терезесінде «Создать новое ... ... ... ... ... ... терезесінде екі пункттің бірін таңдаймыз
а) мой компьютерді архивтеу – бұл ... ... ... ... архивтеледі, оған көп дискета қажет болады. Мұның артықшылығы –
компьютер істен шыққан жағдайда барлық ақпаратты ... ... ... ... ... мен ... ... Далее
6. Келесі сұхбат терезесінде «барлық файлдар» немесе «өзгерістер
енгізілген файлдар» пунктерінің бірін ... ... ... в...» ... мыналарды көрсетіңіз:
а) архивтелген папканың қайдан алынатыны
б) архивке ат енгізіңіз
8. ... «Имя ... ... ат ... Запуск батырмасын басыңыз
11. Дискета толған жағдайда басқасын ауыстыруды ұмытпаңыз
12. Архивтеу аяқталғаннан кейін ОК.
2. Файлды архивтен шығару
1. Архивтеу программасын ашыңыз
2. ... ... ... ... шертіңіз
3. Дискетаны дискжетекке салыңыз
4. «Выбор архива» сұхбат терезесінде ... ... ... ... папканы шертіңіз;
б) архивтік файлды тауып, Открыть батырмасын басыңыз
5. ... ... Егер ... бірнеше дискіге бөлінген болса, «Последний архивный
компонент на этом носителе информации имеет продолжение на другом
носителе. Переити на другой носитель?» хабары шығады.
7. «Да» ... ... ... дискетаны салыңыз.
8. ОК.
6 ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫС № 6
Мәтіндік редактор MICROSOFT WORD
басы
Мақсаты: Мәтіндік редактордың барлық ... ... ... ... және ... ... ... латын немесе қазақ, орыс әріптерін,
пунктуация белгілері мен арнайы символдарды енгізу ... ... ... ... ... ... өту ... түрде жүзеге асады. Жаңа абзацқа
көшу үшін ENTER ... ... ... үшін ... ... қолданылады. Форматтаудың үш
негізгі операциясы бар:
- Беттерді форматтау;
- Абзацтарды форматтау;
- Символдарды форматтау.
Беттердің ... ... үшін Файл ( ... страницы
командасы қолданылады.
Колонтитул дегеніміз құжаттың әр бетінде шығатын қолданушы орнатқан
ақпарат. Ол төменгі және жоғарғы болуы ... ... бет ... ... ... ... т.б. мәлімет орналасуы мүмкін.
Колонтитул орнату Вид(Колонтитулы командасымен орындалады.
Беттің номерлерін қою Вставка(Номера страниц ... ... ... ... теру ... ... ... қойғаннан
кейін де орындауға болады. Бет параметрлерін орнатқаннан кейін мәтінді
енгізу аумағы құжаттың ... ... ... ... ашық ... ... Осы ... аумағын сызғыш маркерлерін ... ... ... ... ... ... ... (выравнивание) форматтау саймандар тақтасындағы «По
ширине», «По правому краю», «По центру», «По левому ... ... ... ... Ол үшін туралайтын мәтін бөлігін міндетті ... алу ... ... ... үшін Формат(Абзац командасы қолданылады.
Символдарды форматтау Формат(Шрифт командасының көмегімен орындалады
немесе осы командаларға ... ... ... ... ... ... қолданамыз.
Маркерленген немесе номерленген тізімді орнату үшін Формат(Список
командасын орындап, ... ... ... маркердің түрін немесе
номерлену түрін ... ... ... ... ... мәтінге берілген шрифте жоқ символды қою ... ... ... орындап, керекті символды шыққан тізімнен таңдап
алыып, Вставить, Закрыть батырмаларын басамыз.
Мәтін арасына сурет қою үшін сурет ... ... ... белгілеп
алып, Вставка(Рисунок командасын орындаймыз. МS Clip Gallery ... ... ... ... ... ... өзі құрайтын суретті қою керек болса, ... ... ... керек. Точечный рисунок ... ... ... ... ... ... күрделі формулалар қою керек болса,
Вставка – Объект командасы орындалып, шыққан терезедегі тізімнен формулалар
редакторы – ... Equation 3.0. ... ... қою үшін Вставка(Рисунок(Автофигуры командасы
орындалады, немесе Рисование саймандар ... ... ... ... Кестелермен жұмыс.
Мәтіндік редакторда қарапайым кесте қоюдың бірнеше тәсілдері бар:
- Стандартты саймандар ... ... ... ... басып,
бағандар мен жолдардың керекті санын белгілеу;
- Таблица(Добавить таблицу ... ... ... ... ... ... керекті санын белгілеу;
- Таблица(Нарисовать таблицу ... ... ... ... ... ... сызықтарын жүргізу.
Кестені форматтау үшін Таблицы и границы саймандар тақтасын
пайдаланып, ... ... и ... ... арқылы орындауға
болады.
Таблица мәзіріне кестеге байланысты командалардың барлығы кіреді.
4.5 Тапсырма
1. Word-та жаңа құжат ... Оны өз ... ... ... сол ... 3 см, оң жақтан 1,5 см, жоғарғы және төменгі
шеттіктерін 2 см ... ... ... ... Өз ... топ ... ағымдағы
уақыт.
4. Ақпараттануға байланысты безендірілген А4 форматындағы екі ... ... Ол ... тақырыпқа қатысты мәтін теріліп, ... ... ... ... ... ... үлгілері, WordArt нысаны, графиктік нысан, тізім, кесте,
күрделі кесте, ... ... ... ... сілтеме түсінік
(сноска) қою.
5. Құжаттың жаңа бетінде ... және ... ... ... формула жазыңыз.
6. Microsoft Equation 3.0 ... ... ... ... ... Alt+PrintScreen пернелер комбинациясының көмегімен Word терезесін
формулалар ... ... ... ... ... ... ... кейбір терезе элементтеріне
түсініктемелер орнатыңыз.
8. Құжат бетттеріне номер орнатыңыз.
Тақырып бойынша сұрақтар
1. Word редакторына сипаттама ... Бет ... ... ... болады?
3. Word құжатын қорғауды қалай ұйымдастыруға болады?
4. Формулалар редакторын қалай іске қосуға болады?
5. Экран сипатын құжатқа ... ... ... ... ... ... режимін экранға қалай орнатуға болады?
7. Колонтитул, тізім орнату командалары.
7 ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖҰМЫС № 7
EXCEL ... ... Excel ... ... ... оны практикалық
мақсатта қолдана білу
Негізгі қарастырылатын мәселелер: EXCEL терезесіне сипаттама. EXCEL-де
орындалатын негізгі операциялар. Диаграмма мастерімен жұмыс. ... ... ... ... EXCEL ... сипаттама
EXCEL – WINDOWS-тың қолданбалы программаларының бірі. Оның ... ... ... тұрады:
1. Тақырып қатары;
2. Мәзір қатары;
3. Саймандар тақтасы;
4. Формула қатары;
5. ... ... ... ... істеуге қажетті негізгі командалар жиыны бар. Ал
саймандар тақтасындағы батырмалар көптеген функцияларды жылдам және ... жол ... Егер ... ... ... ... болмаса, оны
Вид - Панель ... ... ... ... ... Саймандар
тақтасындағы ең негізгілері – Стандартты және ... ... ... ... ... ... істеу барысында қолданылған формулалар
өрнектеледі.
Жұмыс аумағы кесте түрінде беріледі. Мұндағы жолдар натурал ... ... ... ... ... терезесінде ашылған әрбір жұмыс кітабы ... ... ... ... орнату үшін Вставка – Лист командасын орындаймыз.
7.2 EXCEL-де орындалатын негізгі операциялар.
Ұяшықтарда символдарды өшіру BackSpase және Delete ... ... ... ... ... қойған ұяшықта түзету енгізу
керек болса, онда F2 пернесін басу ... ... ... ... ... ...... Керекті параметрлерді сұхбат
терезесінде енгіземіз.
Бірнеше ұяшықтарды біріктіру: 1) белгілеу; 2) ... ... ... 4) ... ... 5) ОК.
Ұяшықтағы мәліметтерді көшіру: 1) белгілеу; 2) Копировать; 3) Курсорды
көшірме орналасатын ұяшыққа апару; 4) Вставить.
Ұяшықтағы мәліметтердің орнын ауыстыру: 1) ... 2) ... ... ... ... ұяшыққа апару; 4) Вставить.
7.3 Диаграмма шеберімен жұмыс
EXCEL қандай да бір берілген сандық мәліметтер ... ... ... ... Ол үшін осы сандық мәліметтерді ерекшелеп алып,
Стандартты саймандар тақтасындағы Диаграмма тұрғызу батырмасына басамыз.
Пайда ... ... ... ... түрін таңдаймыз. Диаграмма
түрлері: сызықтық, ... ... ... ... ... ... жєне тағы ... Далее батырмасын басамыз. Келесі
сұхбат терезелерінде сұраным бойынша керекті ... ... ... ... ... Подписи данных, Оси, Легенда, Заголовки және тағы да
басқа сұхбат терезесінің қосымша беттерінде орналасқан.
Дайын болған диаграмманың параметрлерін ... ... оң ... басу ... ... меню шақырып, сол менюдегі командалар арқылы
өзгертуге болады. «Маус» көмегімен «іліп алу» принципі ... ... да ... болады.
7.4 Формулалар
Формула міндетті түрде «=» - «тең болады» белгісінен ... ... ... ұяшыққа енгізілген мәлімет мәтін ретінде қабылданып,
ешқандай есептеулер ... ... ... ... ... Вставка функции батырмасын немесе Меню қатарынан Вставка –
Функция командасын қолдануға ... ... ... 1) ... тригонометриялық; 2) Логикалық; 3) Дата және уақыт; 4) Ақпараттық; 5)
Мәтіндік; 6) Қаражаттық; 7) ... ... ... ... ... Формуладағы қателер
# ДЕЛ/0! – формулада нөлге бөліну бар
# ИМЯ? – ... ... ... көрсетіліп тұр
# Н/Д – формулада жоқ ұяшыққа жол сілтенеді
# ЗНАЧ – сан мен мәтін араласқан
# ССЫЛКА – санау үшін ... ... ... ...... ... дұрыс болмағанда шығатын мәлімет.
7.6 Ұяшық адресі
Ұяшықтың адресі абсолюттік, ... және ... ... Жазылулары:
A2 – қатысты; $A2, A$2 – ... $A$2 ... y=ax+b ... мәнін есептеу керек. Мұндағы a,b ... х (0;1) ... h=0,1 ... және ... ... ... тақтадан теріп жазамыз, немесе
ұяшықтың адресін жазғаннан кейін F4 функционалдық пернесін басу жеткілікті.
7.7 Excel функциялары
- Қарапайым логикалық ... ... ... өрнек2)
Мысал: Мұндағы х (0;1) аралығында өзгереді.
Күрделі логикалық функция
=ЕСЛИ(шарт1;өрнек1;если(шарт2;өрнек2;өрнек3)
Мысал:
| ... |SHIFT |CTRL |ALT ... ... ... |Анықтама | | ... ... бет |
| ... | | |ы бар бет | |қою |
| | | | ... | | ... |Ұяшыққа |Ұяшық | ... | ... |
| ... ... | ... |енгізу |месіне | ... ... |
| ... ... | ... | | |
| ... |енгізу | | | | |
| | ... | | | | ... | ... |Ат қою | ... ... |
| | ... | | ... ат | |
| | |қою | | |қою | ... ... ... |Терезен|Выход | | |
| ... ... |і жабу ... | |
| ... ... | ... | | |
| ... |іздеуді | | | | |
| | ... | | | | ... ...... ... | | | |
| ... ... ... | | |
| | ... |ін | | | |
| | ... ... | | |
| | | ... | | ... ... | ... | ... | |
| |келесі | ... ... | |
| ... | ... | ... | |
| ... | | | | | ... |Сервис – | ... | | |
| ... |ің | | | |
| | | ... | | | |
| | | ... | | |
| | | |у | | | ... |Ерекшелен-| |Терезе-|Макрос | | |
| |ген | |нің ... | | |
| ... | ... | | |
| ... | |н ... | | |
| ... | ... | | |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | ... | | ... | | |
| | | |і орау | | | |
| | | ... | | |
| | | |ь | | | ... |Мәзір |Жанама |Оралған| | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... |і | | | |
| | | ... | | |
| | | ... | | ... ... ... бет ... |Visual | | |
| ... |қою ... |Basic | | |
| | | ... ... | |
| | | |бет ... | | |
| | | | ... | | |
| | | | |ашу | | ... ... ... ... А.Дәулетқұлов Информатикадан 30 сабақ,
Алматы, 1999
2. Office 97, WORD 97, Excel 97 без ... М. ... ... ... Е.К., ... О.П., ... Е.В. Финансово-экономические
расчеты в Excel М., Информационно-издательский дом ... ... ... по ... ... под ред. ... В.П. Омельченко, Ростов-
на-Дону «Феникс», 2003
5. Нұрсадықова Р.К. Excel программасы бойынша студенттерге ... ... ... ...... ... ... жҰмыс
басы
Мақсаты: Массивпен жұмыс істеу кезіндегі ерекшеліктерді айыра білу,
матрицаларға қолданылатын ... ... ... қолдана білуге
дағдылану
8.1 Матрицаларды қосу
Массивпен жұмыс істеу барысында командаларды енгізу үшін ... ... ... ... берілген А және В матрицаларының қосындысын немесе айырмасын
табу керек болсын.
Ол үшін:
1) Нәтиже орналасатын диапазонды ... ... ... ... ... ... басамыз
8.2 Матрицаларға қолданылатын функциялар
1) МОПРЕД( ) – ... ... ... ... ... А матрицасының анықтауышын табу үшін нәтиже орналасатын
ұяшыққа мына формуланы енгіземіз ... ... ... ) – ... матрицаға кері матрицаны анықтау
Мысалы: А матрицасына кері матрицаны ... үшін ... ... ... мына ... енгіземіз
=МОБР(В1:D3), CTRL-SHIFT-ENTER
3) МУМНОЖ(бірінші матрица;екінші матрица) – берілген екі матрицаны
көбейту. Мысалы:
А және В ... ... үшін ... ... ) – берілген матрицаны тасымалдау.
Мысалы: А матрицасын тасымалдау ... ол ... ... ... жерді белгілейміз, =ТРАНСП(B1:D3)
CTRL-SHIFT-ENTER
2-тәсіл: тасымалданатын матрицаны белгілейміз – скопировать – нәтиже
орналасатын диапазонға барамыз – ... ... ... =MAКС(B1:D3) матрицаның ең үлкен мәнін табу
=MИН(B1:D3) матрицаның ең кіші мәнін табу
1 Excel программасының матрицалармен жұмыс ... ... ... Гаусс тәсілімен шешу
Мысал: берілген теңдеулер жүйесінің шешімін табу керек болсын.
Жүйедегі коэфициенттер мен бос мүшелерден матрица құрамыз.
Төмендегідей ... – ге ... ... ... ... енгіземіз: =A3:E3-$A$2:$E$2*(A3/$A$2) CTRL-
SHIFT-ENTER
Осы формуланы оныншы жолға дейін төмен тартамыз
А7:Е8-ді ... ... (ол үшін ... ...... ... ... формула енгіземіз: =A9:E9-$A$8:$E$8*(B9/$B$8) CTRL-
SHIFT-ENTER
Осы формуланы 15-ші жолға дейін көшіреміз
А12:Е14 –ті ... ... ... ... – значения)
А20:Е20-ға формула енгіземіз: =A15:E15-$A$14:$E$14*(C15/$C$14) CTRL-
SHIFT-ENTER
G5:K5 белгілеп, формула ... ... ... оған ... =(A19:E19-G5:K5*$D$19)/$C$19) CTRL-
SHIFT-ENTER
G3:K3 белгілеп, оған жазамыз =(A18:E18-G5:K5*$D$18-
G4:K4*$C$18)/$B$18 ... ... оған ... ... CTRL-SHIFT-ENTER
Теңдеулер жүйесінің шешімі К бағанында. Шешімнің ... ... ... матрицасын осы шешімдерге көбейтеміз, нәтижесінде
бос мүшелер шығуы керек.
Қолданылған ... ... ... ... ... 30 ... ... Office 97, WORD 97, Excel 97 без проблем, М. Бином, 1997
3. Овчаренко Е.К., Ильина О.П., ... Е.В. ... в Excel М., ... дом ... 1998
4. Практику по общей информатике под ред. проф. В.П. Омельченко, Ростов-
на-Дону «Феникс», 2003
5. Нұрсадықова Р.К. Excel программасы бойынша студенттерге арналған
әдістемелік ... ... ...... ... ... ЖӘНЕ ЖАНАМА ӘДІСІМЕН ШЕШУ
басы
Мақсаты: Excel программасында теңдеудің шешімін табу әдістерін
қолдана ... ... ... ... ... және жанама әдісімен шешу керек.
Мұндағы х([-1;1], қадамы h=0,1 дәлдігі E=0.001
9.1 Теориялық мәліметтер
Түбірді табу екі кезеңнен тұрады. Бірінші кезең – ... ... ... ...... ... мәнін дәлдеу.
1 кезең. Түбіді бөліп алу дегеніміз функцияның анықталу облысында
жататын аралықты бөліп алу. Егер ... ... ... ... [a0,b0] аралығында бір ғана түбірі бар деп есептеледі:
1) кесіндінің ұштарында ... ... ... әр ... бұл кесіндіде бірінші туындының таңбасы өзгермейді;
3) бұл кесіндіде бірінші туынды нөлге тең емес.
Жанама сызу үшін а0 ... ... ... ... ... ... сәйкес келетін нүктені аламыз. Ал осы аралықтың
екінші нүктесін b0 деп аламыз, ол ... салу ... Әр ... ... ... ... ... .
; ... ... an және bn ... ... мәні ... жеткенге дейін жалғаса береді.
9.2 Жұмыстың орындалу тәртібі
Берілген функцияның бірінші және екінші туындыларын ... ... А1:D2 ... ... ... ... аттарын жазамыз
2) А2-ге х-тің алғашқы мәнін ... В2-ге ... С2-ге ... ... D2-ге =COS(A2)
формуласын енгіземіз;
3) А3-ке =А2+0,1 формуласын енгіземіз де, толтыру ... ... ... ... мәні ... ... ... х-тің мәндеріне сәйкес келетін функция мәндері мен туындыларының
формулаларын да толтыру маркерімен созамыз;
5) Функция мен оның ... ... ... ... ... анықтаймыз. Біздің есебімізде ол а=0,7 b=0,6.
Екінші кезең.
Түбірді табу үшін қосымша кестені толтырамыз:
6) А26 ұяшығына а-ның табылған ... В26 ... мен F26 ... табу ... С26 ... ... ... табу формуласын көшіреміз;
7) D26 және G26 ұяшықтарына өсімшелерді табатын ... және ... ... ... Н26 ұяшығына =ЕСЛИ(ABS(A26-E26)3000 шартын ... Жаңа ... ... ... батырмасын басамыз.
Жазбаларды редакторлеу. Форманың сұхбат терезесінде ... ... ... ... ... мен ... ... редакторлеу жүргізілмейді.
Формамен жұмыс істеу кезінде жазбалар тізімнің соңына орналасады.
Жаңадан енгізілетін ... ... ... ... үшін ...
Строки командасын орындаймыз. Бос жол ағымдағы жазбаның ... ... ... бір жол ... ... ... ... белгілі бір тәртіппен сұрыптап
орналастыру үшін Данные – Сортировка командасын ... ... ... ... ... параметрлерін таңдаймыз. Бұл терезеде үш
деңгейлік сұрыптау орындауға болады. Сұрыптау ... одан ... үшін осы ... Параметры батырмасын басамыз.
Автофильтрді қолдану. Үлкен тізімнің белгілі бір бөлігін ғана ... ... ... Ол ... Бүкіл тізімді тақырыбымен бірге ерекшелейміз.
2. Данные – Фильтр – Автофильтр командасын орындаймыз. Нәтижесінде
өріс тақырыптарында мәндер ... ... ... ... болады.
3. Осы батырмалардың көмегімен мәндер тізімін ашып, ішінен керектісін
таңдаймыз ... ... 10, ... ... бір ... бұрынғы толық қалпына келтіру үшін Данные – Фильтр – Показать
все командасын орындаса жеткілікті.
Первые 10 ... ... ... ... ... ... ақ ең үлкен немесе ең кіші он ... ... ... ... ... (настройка). Условие опциясын қолдана отырып,
іріктеу шартын күрделендіруге болады. Мысалы, 10 және 20 ... ... ... ... ... алу ... ... Ол үшін:
1. Дата заказа бағанындағы мәндер ... ... ... ... ... ... Экранда Пользовательский автофильтр сұхбат терезесі пайда
болады. Мұндағы сол жақтағы жоғарғы ... > ... ... ... ... оң жақ ... 10.01.05 мәнін
енгіземіз.
3. Жолдардың ортасынан И операторын таңдағанна кейін, төменгі
сол жақ өрісте < белгісін, соған ... ... оң ... 20.01.05 ... ... Керекті шарттарды енгізеннен кейін ОК батырмасын басамыз.
Нәтижесінде біздің енгізген ... ... ... ... ... режимінен шығу үшін Данные – Фильтр – Автофильтр командасын
қайта орындаймыз.
Кеңейтілген ... ... ... белгілі бір шарттарды
қанағаттандыратын жазбаларды іріктеп алу мүмкіндігі де бар. Ол ... ... ... – Расширенный фильтр командасын орындаймыз. Бұл команданы
орындамас ... ... ... және нәтижелік кесте орналасатын
орындарды анықтап алған дұрыс. Бұл диапазондар командалар тізбегін ... ... ... ... ... ... да бір ... байланысты мәліметтер қоймасын құрыңыз.
2) Сұрыптауды орындаңыз;
3) Автофильтр мысалын келтіріңіз;
4) Қандай да бір ... ... ... ... ... ... Б.Бөрібаев, А.Дәулетқұлов Информатикадан 30 сабақ,
Алматы, 1999
2. Office 97, WORD 97, Excel 97 без ... М. ... ... ... Е.К., ... О.П., ... Е.В. ... в Excel М., Информационно-издательский дом «Филин» 1998
4. Практику по общей информатике под ред. проф. В.П. Омельченко, Ростов-
на-Дону «Феникс», ... ... Р.К. Excel ... ... ... ... ... ЗЕРТХАНАЛЫҚ жҰмыс № 13
МӘліметтер Қоймасын жасау. Кесте ҚҰру
басы
Мақсат: Мәліметтер қоймасын құру командаларын, кесте құру жолдарын білу.
Өрістердегі жазба типтерін ... ... ... кілтті анықтау. Құрылған
мәліметтер қоймасын ашу, ... ... ... ... арасындағы
байланысты орната білу. Байланыс типтерінің айырмашылықтарын ... MS ... ... ... ... ... ... Microsoft Access-тің ішкі терезесін жауып, анықтама ... ... ... терезенің жоғарғы мәзірінен ? белгісін басыңыз және
«Вызов справки» командасын ... ... ... ... сол жақ ... ... «Создание базы данных» бөлімінен
«Что такое база данных?» бөлімін ашып танысыңыз.
- «Разделы» батырмасына басып мазмұн бөліміне ... ... ... ... ... «Создание, импорт и связывание
таблиц» бөлімінің ішіндегі «Общие сведения о таблицах»
- «Указатель» вкладкасын ашып, ... ... ... ... ... ... «Изменение таблиц» сөзтіркесін енгізіп «Показать» батырмасын
басыңыз. Берілген деректермен танысып болғаннан кейін «Разделы» ... ... ... ... керекті бөліммен танысуыңызға болады.
13.2 Мәліметтер қоймасын құру
1. Файл – СОЗДАТЬ БАЗУ командасын орындаңыз. ... ... ... ... вкладкасының ішінен НОВАЯ БАЗА ... ... ... ... ... ... бөлігіне Файлдың атын PRIMER.mdb
енгізіңіз, СОЗДАТЬ батырмасына басыңыз. Мәліметтер қоймасының ... 1-ші ... құру ... ... ... терезесінде ТАБЛИЦЫ
таңдап алып, маустың сол жақ ... ... ... ... ... ... ... сұхбат терезесі пайда болады. КОНСТРУКТОР-ды
таңдап алып, ОК ... екі ... ... кесте құру терезесі ашылады.Терезенің
жоғарғы бөлігінде өріс аты, ... ... ... ... - өріс қасиеттерінің сипаттамалары беріледі (параметрлер).
пернесін басу арқылы терезе бөліктерінің бірінен-біріне ауысуға болады.
ПОЛЕ ... ... ... клавиатурадан КОД МОДЕЛИ сөзтіркесін
енгізіңіз, ENTER батырмасын басыңыз. Осы ... ТИП ... ... ... ашып ... ерекшелеп, маустың сол жақ батырмасын басыңыз.
Кестенің төменгі жақ ... ... ПОЛЯ үшін 6 ... ... ПОЛЕ үшін ... ... ... үшін «Нет» таңдаңыз.
ИНДЕКСИРОВАННОЕ ПОЛЕ үшін «Да». «Да» және «Нет» мәндері таңдау ... Осы ... ... ... мен ... ... енгізіледі.
1. МОДЕЛЬ – текстовое поле
Размер поля: 20
Обязательное поле: да
Пустые строки: нет
Индексированное поле: да (Совпадения допускаются)
2. RAM – текстовое поле
Размер поля: ... ... ... ... VRAM – текстовое поле
Размер поля: 8
Подпись поля: видеопамять
Значение по умолчанию: «256К»
4. HDD – текстовое поле
Размер ... ... ... ... ... диска
5. CD – текстовое поле
Размер поля: 3
Подпись поля: Лазерный диск
Значение поля по умолчанию: Нет
Условие на значения: ... OR ... об ... Это поле ... ... ... «Нет» или «Да»
6. МОНИТОР – текстовое поле
Размер поля 40
7. Прочее оснащение – МЕМО
8. Цена – ... ... с ... ... ... 0
9. ... ... – денежный тип
Формат: с разделителем разрядов
Десятичные разряды: 0
10. ПРЕДПРОДАЖНАЯ ПОДГОТОВКА – денежный тип
Формат: с ... ... ... ... по ... ... ... КОМПАНОВКА – логический тип
Формат: Да/Нет
12.2.3 Алғашқы кілтті анықтау (первичный ключ)
Курсорды КОД МОДЕЛИ өрісіне орналастырып, мышканың сол жақ ... ... ... ... ПОЛЕ батырмасын (кілттің бейнесі бар
батырма) немесе ПРАВКА – ... ПОЛЕ ... ... ... яғни сол ... кілт ... ... болады.
13.2.4 Кесте құрылымын дискіде сақтау.
ФАЙЛ – СОХРАНИТЬ командасын орындау арқылы кестені МОДЕЛИ ... ... ... Кесте терезесін жабыңыз.
13.2.5 Мәліметтерді кестеге енгізу
Мәліметтер қоймасы терезесінде ... атын ... ... ... басу ... ... пернесін бір өрістен екінші
өріске өту кезінде, + пернелер комбинациясын ... ... ... , ... бір ... ... ... өту үшін қолдануға
болады.
Мына мәліметтерді енгізіңіз:
|КОД МОДЕЛИ |110053 |120056 ... ... ... ... |4 Mb |8 Mb ... |512 K |1 Mb ... |635 Mb |1 Gb ... |нет |да ... |14” ... ... TX-D1562 |
|ПРОЧЕЕ ОСНАЩЕНИЕ |NI ... ... |
| | ... ... ... | |1450 ... ... |705 | ... ... |35 | ... ... |20 | ... 2-ші ... ... КОД МОДЕЛИ – текстовое поле
Размер поля: 6
Обязательное поле: Да
Пустые строки: нет
Индексированное поле: Да (Совпадения допускаются)
2. НОМЕР ...... ... ... ... ... ... строки: Нет
Индексированное поле: Да (Совпадения допускаются)
3. ЗАКАЗЧИК – текстовое поле
Размер поля: 20
Индексированное ... Да ... ... ...... поле
Размер поля: 8
Значение по умолчанию: «Господин»
Условие на значение: «Господин» OR «Госпажа»
Сообщение об ошибке: Допускается только два обращения «Господин» ... ФИО – ... ... ... ... Менеджер по зпкупкам
Индексированное поле: Да (Совпадения допускаются)
6. ИНДЕКС – текстовое ... ... ... ... ... ГОРОД – текстовое поле
Размер поля: 15
8. АДРЕС – текстовое поле
Размер поля: 50
9. ТЕЛЕФОН – текстовое поле
Размер поля: 10
10. ДАТА ...... ... ... ... ...... поля: целое
Число десятичных знаков: 0
12. СКИДКА – числовой
Размер поля: С плавающей точкой 4 ... ... ... ... ... ... ... анықтау, сақтау
- НОМЕР ЗАКАЗА өрісін кілтті өріс ретінде қарастырыңыз.
- Кестені дискіде «КЛИЕНТЫ» ... ... ... ... ... мына ... ... КОД |110053 |120056 ... |1089 |1097 ... ... |НТО ... ... ... ... ... ... ... Р.Г. ... ... |123765 |329564 ... ... ... |
|ГОРОД ... 45 ... ... |196-567 |156-324 ... |28.03.96 |3.02.96 ... ... |10 |100 ... |3 % |7 % ... | | ... ... ... байланыс орнату
- СЕРВИС – СХЕМА ... ... ... ... ... ... ... басыңыз. «МОДЕЛИ КОМПЬЮТЕРОВ» кестесін
ерекшелеп, ДОБАВИТЬ батырмасын басыңыз. ДОБАВЛЕНИЕ ... ... ... ... ... «Модели компьютеров» кестесінің «КОД МОДЕЛИ»
өрісін мауспен «Клиенты» кестесінің «КОД МОДЕЛИ» ... ... ... ... ... ... ... Мұнда ОБЕСПЕЧЕНИЕ ЦЕЛОСТНОСТИ ДАННЫХ,
ОДИН КО МНОГИМ, КАСКАДНОЕ ... ... ... ... СОЗДАТЬ батырмасын басыңыз.
- СХЕМА ДАННЫХ терезесін жабыңыз.
Қолданылған әдебиеттер:
1. Гончаров А. Microsoft Access 97 шаг за шагом. Перевод с ... ред. ... ... ... ... ... ... под ред. проф. Н.В.Макаровой, 1997, Финансы ... ... ... по технологии работы на компьютере под ред.
проф. ... 1997, ... и ... ... по ... информатике под ред. проф. В.П.Омельченко, 2003,
Ростов-на-Дону, Феникс
5. Самоучитель работы на компьютере, ... ... ... ... С.А., Сырымбек М. Microsoft Access программасы бойынша
зертханалық ... ... ... ... ...... ЖӘНЕ ФОРМА ҚҰРУ
басы
Мақсат: Мәліметтерді іздеу, сұрыптау, фильтрлеу мүмкіндіктерін ... ... ... ... ... ... Форма құру
тәсілдерін үйрену.
14.1 Анықтама жүйесімен жұмыс.
- Access программасын іске қосыңыз. Анықтама жүйесінен ... ... ... ... и их ... тақырыбымен
танысыңыз.
- «Разделы» батырмасын басып, мазмұнынан «Работа с формами» бөлімінің
«Общие сведения о ... ... ... Осы тәсілмен келесі тақырыптармен танысыңыз: «Основные положения»,
«Создание и изменение формы», «Содание формы».
14.2 ... ... ... ... ашыңыз. Ол үшін Access программасының
терезесінде ФАЙЛ – ... ... ... ашылған файлдар тізімінен
керекті файлды ерекшелеп алып, ОТКРЫТЬ батырмасын басыңыз.
Мәліметтер қоймасының терезесінде ЗАПРОСЫ-ды ... алып ... ... ... ... батырмасына басыңыз. КОНСТРУКТОР-ды таңдап алыңыз,
ОК батырмасын басыңыз. ДОБАВЛЕНИЕ ТАБЛИЦЫ терезесінде ЗАКАЗЧИКИ кестесін
ерекшелеп алып ... ... ... ... ... ... ... терезе ашылады: жоғарғы жағында сұраныс үшін ... ... ... ... ... ... сұраныс бланкі болып
табылады. Олардың бірінен-біріне көшу үшін F6 перенсі пайдаланылады.
Терезенің жоғарғы жақ ... КОД ... ... ... көмегімен
Сұраныс бланкісіндегі ПОЛЕ жолының бірінші торкөзіне апарыңыз. Сол тәсілмен
қалған ... мына ... ... торкөздерге орналастырамыз:
ЗАКАЗЧИК, ФИО, ГОРОД, ТЕЛЕФОН, ДАТА ЗАКАЗА.
ВЫВОД НА ЭКРАН жолында µрістерді жалаушамен белгілеп ... ... ... тұрса).
УСЛОВИЕ ОТБОРА жолындағы ГОРОД бағанына «МОСКВА» енгізіңіз, ал ДАТА
ЗАКАЗА бағанына ... ... ...... командасын орындаңыз.
Пернетақтадан сұраныс атын КЛИЕНТЫ деп енгізіңіз, ОК батырмасын
басыңыз. «ЗАПРОС НА ВЫБОРКУ» ... ... 3 ... ... ДАННЫХ терезесінде КЛИЕНТЫ сұранысын таңдаңыз. ЗАПРОСЫ – ... ... ... енгізілген критерийлерге сәйкес ЗАПРОС НА
ВЫБОРКУ терезесі пайда болады.
Сұраныс нәтижелерін көріп, терезені жабыңыз.
4. Форма құру
Мәліметтер ... ... ... ... ... ... ... басыңыз. НОВАЯ ФОРМА сұхбат терезесінде МАСТЕР ФОРМ батырмасын,
одан ... ОК ... ... ... терезесінде негізгі форма үшін қажет кестені анықтаңыз
(ол үшін ТАБЛИЦЫ/ЗАПРОСЫ қатарындағы ашылатын ... ... ... ... терезеде формаға қажетті өріс аттарын таңдаңыз.
СПЕЦИАЛЬНАЯ КОМПАНОВКА ... ... ... ... Ол үшін ... ... оң жақ тізімнен СПЕЦИАЛЬНАЯ КОМПАНОВКА-ны ерекшелеп алып
«

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 50 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экологиялық білім және тәрбие бағыттары44 бет
Автомобиль жолдары мен аэро алаңдарды жазда күту машиналары5 бет
Агроклиматтық ресурстар18 бет
Аймақты инженерлік дайындау7 бет
Атаулы сөйлем, түрлері7 бет
Ауа өткізгіштердің есептелуі және таңдалуы9 бет
Геометриялық оптика12 бет
Жер жұмыстарына арналған машина механизмдерін таңдау. Олардың жұмыс жасау принциптері5 бет
Жер мелиорациясы.Мелиорацияның қызметі мен түрлері.Өзі ағатын беттік суару жүйесі4 бет
Линзалар5 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь