Қазақстан Республикасында валюта нарығын реттеу сараптамасы

Валюта дегеніміз – мемлекеттердің заңды төлем құралы ретінде қабылданған ақша бірлігі немесе банкноттар, қазыналық билеттер мен тиындар, соның ішінде қымбат металдардан жасалған тиындар (айналымнан алынған немесе алынатын, бірақ айналымда жүрген ақша белгісі мен айырбастауға жататын тиындар) түріндегі қолма-қол және аударым нысанындағы құнның ресми стандарттары, сондай-ақ, шоттардағы, соның ішінде халықаралық ақша немесе есеп айырысу бірлігіндегі қаражат.
Валюта арқылы сыртқы тауарлар мен қызметтерді пайдалануға, туризм және мемлекетгің жеке ақша қозғалысын және т.б. көптеген қызметтерді жасауға болады.
Валюталық нарық дегеніміз – ұлттық валютаны шетелдік валютаға алып сатқан кезде, ұсыныс пен сұраныс нәтижесінде қалыптасқан белгілі-бір ресми орын.
Халықаралық есеп айрысу спецификасының маңызы мынада: валюталық баға төлем құралы ретінде көбінесе шетелдік валютаны қолданады, өйткені әлі халықаралық бүкіл мемлекеттерде алуға тиісті белгілі-бір валюта жоқ, сондықтан да сыртқы саудада, несиеде, инвестицияда мемлекет аралық есеп айрысу үшін бір валютаны екінші валютаға сату керек. Валюталық курстың бағамы оны сатып алу қабілеті арқылы белгіленеді.
Валюталық бағам дегеніміз – бір ақша бірлігінің екінші ақша бірлігі- мен алғандағы бағасы. Ол нарықты экономика жағдайында сұраныс пен ұсыныстың нәтижесінде анықталады және экономиканың жағдайын көрсетеді. Валюталық бағам халықаралық сауда және капитал қозғалысында өте үлкен роль атқарады. Валюталық бағамның өзгерісін байқасақ, ол сол валютаның құнсызданғанын немесе құнының жоғарлағанын көрсетеді.
Валюталық нарықты айтқанда онда көбінесе нақты және номиналды валюталық бағам деген сөздер кездеседі. Екі елдің тауарларының қатынасы негізінде (сол елдің валютасы негізінен алынған) нақты валюталық бағамды анықтауға болады. Мемлекеттің валюталық нарығында көрсетілген валюталық бағамды – номиналды бағам деп атайды.
        
        (( ТАРАУ.  Қазақстан Республикасында валюта нарығын реттеу сараптамасы
2.1 Валюта нарығы және валюталық реттеу туралы жалпы түсініктің талдамасы
Валюта дегеніміз – ... ... ... ... ... ақша ... немесе банкноттар, қазыналық билеттер мен тиындар,
соның ішінде қымбат металдардан жасалған тиындар (айналымнан алынған ... ... ... ... ақша белгісі мен айырбастауға жататын
тиындар) түріндегі қолма-қол және аударым ... ... ... ... ... соның ішінде халықаралық ақша немесе
есеп айырысу бірлігіндегі қаражат.
Валюта арқылы сыртқы тауарлар мен ... ... ... ... жеке ақша ... және т.б. ... ... жасауға
болады.
Валюталық нарық дегеніміз – ұлттық валютаны шетелдік валютаға ... ... ... пен ... ... ... ... ресми
орын.[1]
Халықаралық есеп айрысу спецификасының маңызы мынада: валюталық баға
төлем құралы ретінде көбінесе ... ... ... ... ... ... ... алуға тиісті белгілі-бір валюта жоқ,
сондықтан да сыртқы саудада, ... ... ... ... ... үшін бір ... екінші валютаға сату ... ... ... оны ... алу қабілеті арқылы белгіленеді.
Валюталық бағам дегеніміз – бір ақша ... ... ақша ... алғандағы бағасы. Ол нарықты экономика жағдайында сұраныс пен ... ... және ... ... ... Валюталық
бағам халықаралық сауда және капитал қозғалысында өте үлкен роль атқарады.
Валюталық ... ... ... ол сол ... құнсызданғанын
немесе құнының жоғарлағанын көрсетеді.
Валюталық нарықты айтқанда онда көбінесе нақты және ... ... ... ... кездеседі. Екі елдің ... ... (сол ... ... ... ... нақты валюталық бағамды
анықтауға болады. Мемлекеттің валюталық нарығында көрсетілген валюталық
бағамды – ... ... деп ... ... үш түрі ... ... өзгермелі;
➢ аралас;
Белгіленген валюталық бағам деп – берілген мерзім ішінде өзгермей
қалынған бағам; сол ... ... ... өзі ... ... ... мысалы ретінде Бреттон-Вудск жүйесі қалыптасқан.
Өзгермелі валюталық бағам кезінде ол сол валютаға байланысты ... пен ... ... ... ... ... ... ретінде көптеген дамыған елдерді
айтуға болады; оларда өзгермелі бағам да және кейбір жерлерінде белгіленген
валюталық бағам да ... ... ... – ол ... ... және өзге ... валюталық құндылықтарға ауысуына байланысты операциялар, яғни,
валюталық құндылықтарды кез келген тәсілмен Қазақстан Республикасына ... ... ... ... ... ... және жөнелту болып
табылады. Валюталық операциялар ағымдагы ... жане ... ... ... болып бөлінеді. [2]
Ағымдагы операцияларға жататындар:
✓ тауарлар, жұмыстар мен қызметтер үшін төлемнің не ... ... 180 ... аспайтын мерзімге ұзартуды көздейтін
экспорт-импорт мәмілелері бойынша есеп айрысуларды жүзеге асыруға
арналған аударымдар;
✓ 180 ... ... ... ... беру және ... ... ... инвестициялар, заем және ... ... ... ... жөне ... ... және алу;
✓ гранттарды қоса алғанда, сауда сипатына жатпайтын аударымдар,
мұрагерлік сомманы, ... ... ... ... ... ... ... қозғалысына байланысты операцияларға жатқызылмайтын
барлық өзге де валюталық операциялар.
Капитал қозғалысына байланысты операцияларға жататындар мыналар:
... ... ... интелектуалдық меншік объектілеріне ... ... ... ... ... ... есеп ... арналған аударымдар;
✓ жылжымайтын мүлікке мүліктік құқықтарды төлеуге аударымдар;
✓ тауарлар, жұмыстар және қызметгер үшін ... не ... ... 180 күннен асатын мерзімге ұзартуды көздейтін
экспор-импорт ... ... есеп ... ... асыруға
арналған аударымдар;
✓ 180 күннен асатын мерзімге кредиттер беру және ... әлем ... ... валюталық қатынастар жүйесінің
дамуына әкеледі және олар мемлекет нарығының қалыптасуына әсер ... ... ... ... ... ... етуге,
сыртқы экономикалық байланыстарын кеңейтуге, экономиканың тез көтерілуіне
жәрдемдеседі. Мемлекетіміздің ... ... ... ... ... ... ... бағыттарда жүзеге асырылады:
➢ экспорттық-импорттық валюта бақылауы;
➢ қолма-қол шетел валютасымен ... ... ... ... қозғалысына байланысты операцияларды бақылау;
➢ валюта нарығындағы субектілерге инспекция жүргізу.
Валюталық ... ...... ... органдардың
(валюталық реттеу органдарының) елдің ... ... ... ... тұрақтылығың, ішкі валюта рыногын дамытуды қамтамасыз ету
мақсатында валюталық операциялар жүргізу ... ... және ... ... ... қызметі. Валюталық нарықты құруға, мемлекеттік
монаполиядан валюталық құндылыққа өту кезенінде Қазақстанда ... ... ... жүрді. Кейбір мекемелерге дәлелсіз жеңілдіктер берілді,
әсіресе реформалаудың бастапқы ... ... ... дұрыс
болмауынан сыртқы сауда операцияларына қатысушылар ... ... ... ... ... ... ереже мен нормаларды сақтауына
теріс әсер ... ... ... ... ... капиталдың кетуінің
тұрақты тенденциясы байқалды және экспорттық түсімді жасыру, импортгық
контракт есебінен аванс төлемдерін ... ... ... ... ... сияқты жағдайлар орын алды. Осындай жағдайларда ... ... ... ... ... ... ... реттеуте
белсене кірісе бастады. Көкейтесті мөселелердің бірі ретінде валюталық
бақылау болды.[3]
Валюталық бақылау капиталдың ... ... ... ... сонымен
қатар ол республиканың сыртқы экономикалық қызметінің дамуына кедергі
жасайды. Сондықтан қойылатын сауал экономикалық ... қай ... ... керек екендігінде. Өнеркәсібі дамыған елдер ДВҚ (дүниежүзілік
валюталық қор) ... ... ... ... ... тіптен
қолданбайтынына қарамастан, осы әдістерді қолдану тәжірибесі ... ... ... әр ... ... толық жоюға дейін, үлгі
ретінде бола алады.
Валюталық реттеу органдарының биылғы жылғы алдына ... ... бірі – ... ... ... ... ... мақсаты валюта операцияларын жүзеге асырған кезде
Қазақстан Республикасының резиденттері мен ... ... ... ... ету ... табылады.
Валюта бақылауының негізгі бағыттары:
➢ Жүргізілген валюта операцияларының ... ... ... және ... ... ... үшін ... лицензиялар мен
куәліктердің болуын анықтау;
➢ шетел ... ... ... ... ... келуі
тұрғысынан негізділігін тексеру;
➢ валюта операциялары бойынша есепке алу мен есеп берудің ... ... ... ... ... ... мен ... өз құзыры шегінде Қазақстан
Республикасының резидентгері мен резидент еместері жүргізетін валюта
операцияларының қолданылып ... ... ... ... ... ... сәйкестігі тұрғысынан бақылау жасауды ... ... ... ... ... өз ... ... нормативтік актілер
шығарады, анықталған тәртіп бұзушылықтарға жол бермеу жөнінде талаптар
қояды және Қазақстан ... ... ... мен ... орындауға міндеггі болып табылатын заңдарда козделген ... ... ... бақылауы агенттері құқық қорғау органдары мен Қазақстан Ұлттық
Банкіне олардың клиенттері валюта операцияларын жүргізген ... ... ... бұзудың өздеріне мәлім болған барлық фактілері туралы
хабарлауға міндетті;
➢ валюта бақылауы агенттері өз қызметін ... ... үшін алда ... ... басқа кезде өз клиенттерінен тек олар арқылы
жүргізілетін валюта операциялары ... ... ... ... құқығы бар;
➢ валюта бақылауы органдары өз қызметін жүзеге асыру үшін ... ... ... және олардың міндетті түрде орындауы үшін жекелеген
тапсырмалар беруге құқы бар. ... ... ... ... ... ... тапсырмаларын орындауға және олардың орындалғаны
туралы белгіленген мерзімде есеп беріп отыруға міндетті.
2.2 Қазақстан Республикасында валюта операцияларын ... ... мен ... ... құқықтары мен
міндеттерінің сараптамасы
Қазақстан Республикасында валюта операцияларын жүзеге ... мен ... ... ... ... мен агенттері жүргізген тексеру актілерімен
танысуға;
Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген ... ... ... мен ... ... шағым жасауға;
Қазақстан Республикасының басқа да ... мен ... ... көзделген өзге құқықтарды жүзеге асыруға құқығы бар.
Қазақстан Республикасында валюта ... ... ... мен ... еместер:
✓ валюта бақылауы органдары мен агенттеріне ... ... мен ... ... жүзеге асыру ... ... ... ... ... мен агенттеріне өздері жүргізген тексеру
барысында, сондай-ақ олардың нәтижесі бойынша түсініктеме беруге;
✓ валюта ... ... мен ... ... тексеру
актілерінде баяндалған фактілермен келіспеген жағдайда, бұл ... ... бас ... ... жазбаша түсініктеме беруге;
✓ өздері жүргізетін валюта операциялары бойынша есеи ... және ... ... ... бес жыл ... ... ... валюта бақылауы органдарының анықталған тәртіп ... ... ... ... ... ... ... вапюта заңдарында белгіленген басқа
талаптарды орындауға міндетті.
Қазақстан Республикасында валюталық реттеу ... заңы 1996 жылы ... ... және ... ... сол ... ... толықтырулар
мен өзгертулер еңгізілуде.[4]
ҚР-да валюта ... ... ... ... ... ... ... 2001 жылғы 20 сәуірдегі
№ 115 қаулысымеп бекітілген.[5]
Осы Ереже "Валюталық ... ... және ... ... ... ... Қазақстан Республикасының зандарына сәйкес жасалды, ол
валюта операцияларын жүргізу тәртібін
айқындайды және валюталық бақылауды жүзеге асырудың негізгі ... ... ... ... ... мен ... жүргізетін валюта операциялары Қазақстан Республикасы ... ... әрі – ... ... ... ... ... көз-
делген жағдайларды қоспағанда, уәкілетті банктер және банк опе-рацияларының
жекелеген түрлерін жүзеге асыратын уәкілстті ... ... әрі – ... ... ... асырылады.
2. Резиденттер мен резидерент еместер уәкілетті банктердегі банктік
есепшоттарды Ұлтгық ... ... ... ... көзделген
тәртіппен ашады, жүргізеді және жабады.
3. Резидент және/немесе резидент емес ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының валюталық
заңнамасына сәйкес ұсынылатын талап етілген құжаттарды беруге міндетті. Осы
Ережеде және ... ... ... да нормативтік құқықтық актілерінде
көзделген жағдайларды қоспағанда, резидент және резидеент емес ... ... ... банк ... ... ... ақша аударымын
жүзеге асыруға құқылы емес .
4. Резидент Ұлттық Банктің лицензиясының және/немесе ... ... ... ... ... ... бойынша төлем жасаған және/немесе
ақша аударған кезде, резидент уәкілетті банкке ... ... ... ... ... мен нотариат куәландырған
көшірмелерін ұсынуға міндетті. Берілген ... ... ... ... ... банкте қалады, ал тұпнұсқалары резидентке
қайтарылады.[6]
Осы тармақта айтылған валюта операцияларын жүргізу нәтижесінде алынған
ақша ... ... ... ... Ұлттық Банктің лицензиясын
және/немесе тіркеу куәлігін ұсынбаса да уәкілетті банк ... ... ... ... ... құқылы, резидентке ... ... ... ... ... ала жазбаша хабарлауға тиіс.
Қазақстан Республикасының заң актілеріне сәйкес міндетті түрде жүзеге
асырылатын төлемдерді қоспағанда ... ... ... етілген құжаттарды
бергенге дейін резиденттің төлемдерді ... ақша ... ... үшін ... ... ... құқығы жоқ. Ре-зидент ... ... ... ... ... ... жағдайда оның банктік
есепшотына ақша аударылған күннен бастап 30 ... күн ... ... банк ... фактілер туралы Ұлттық Банкке хабарлауға міндетті.[7]
5. Ұлттық Банк лицензиясының болуы талап етілетін капитал қозғалысымен
байланысты операциялар бойынша ... мен ақша ... ... ... ... ... ... жүктелетін бір уәкілетті банк арқылы
өткізілуге тиіс. Уәкілетті банк өзгерген жағдайда ... ... және ... ... қабылдаған бұрынғы банкке бұл жөнінде
хабарлауға ... ... ... және ... ... қабылдаған
бұрынғы уәкілетті банк мәмілені ор-ындауды және валюталық бақылауды басқа
уәкілетті банкке ... ... ... ... ... жазбалар
жасауға, сонымен бірге оның толық ... ... ... ... ... ... банкке берген уәкілетті банк сонымен бір уақытта
осы банкке бұрынғы жасалған барлық ... мен ақша ... ... жеткізу, жұмыс, қызмет көрсету (олар болған жағдайда)
туралы мәліметтер жіберуге міндетті.
6. Резиденттер арасындағы операциялар ... ... ... ... ... осы Ережеде, Ұлттық Банктің басқа да нормативтік құқықгық
актілерінде, салық және кеден ... ... ... ... Республикасының ұлттық валютасымен ғана жүргізілуге
тиіс.
Уәкілетті банктер резиденттердің және/немесе резидент еместердің
валюталық операциялар ... ... ... қызметке ақыны тараптардың
келісуі арқылы ұлттық валютамен немесе шетел валютасымен алады.
Резиденттер ... ... ... ... оның ... ... көрсету көзделген ... ... ... ... ... ... ... төленеді.
7. Уәкілетгі банктер валюталық құндылықтарды резиденттерге және
резидент еместерге шетел ... және ... ... ... ... ... ретінде кабылдай алады.
8. Ұлттык Банк Қазақстан Республикасы Үкіметінің ұсынысы бойынша
шетелдік инвестор және ... ... ... ... ... ... орган құрған резиденттерге – ... ... ... ... ... сәйкес аса ... ... ... асыру үшін баламасы 100 миллион АҚШ ... ... ... ... ... ... ... резиденттері мен
операциялардың жекелеген түрлерін шетел валютасымен жүргізуге құқылы.[8]
9. ... ... ... ... ... ... ... осындай қатынастарды реттейтін Ұлттық Банктің нормативтік құкықтық
актілерінде белгіленеді.
Резиденттер мен резидент еместер арасындағы валюта операциялары:
10. Резиденттер мен резидент ... ... ... бойынша
төлемдер мен ақша аударымдары тараптардың келісімі бойынша кез ... ... ... ... мен ... еместер арасындағы
операциялар бойынша төлемдер мен ақша ... ... ... ... актілерінде көзделген жағдайларды қоспағанда, олардың
банктік ... ... ғана ... ... Резиденттер мен резидент еместердің уәкілетті банктер арқылы
жүзеге ... ... ... ... ... ... ... сақтала отырып шектеусіз жүргізіледі. Егер экспорт-
импорт мәмілелері ... есеп ... ... ... немесе кредиттер
алуға немесе беруге байланысты ағымдағы ... ... ... ... ... екінші тараптың міндеттемелері
орындалғаннан кейін 120 күннің ішінде орындалмаса, онда ... ... ... ... валюта операциялары болып саналады және
Қазақстан Республикасьшың заңнамаларына сәйкес Ұлттық Банкте лицензиялануға
немесе тіркелуге тиіс.
12. ... ... мен ... немесе резидент еместер арасында
жасалған шарттарға үшінші резидент тұлғалардың шетел валютасымен немссе
ұлттық валютамен ақы ... ... ... ... ақша ... және ... аталған үшінші резидент тұлғаның арасында жасалған
тиісті шарт болған ... ... ... Ұлттық Банктің лицензиясының болуы талап етілетін ... ... ... ...... тұлға уәкілетті банкке
төлем жасала-тын және/немесе ақша аударылатын ... ... ... ... ... нотариат куәландырған көшірмесін ұсынуға
міндетті. Төлем ... ... ... ақша ... кейін осы
операцияны жүргізген уәкілетті банк үш ... күні ... ... ... ақша ... ... ақпаратты Ұлттық Банктің лицензиясында
көрсетілген мәмілеге қатысушы резиденттің банкіне жіберуге міндетті. ... ... ... ... ... ... ... лицензия бойынша жасалған төлемдердің ... ... ... ... ... ... және ... сомасы
лицензияда көрсетілген сомадан асып ксткен жағдайда мұндай фактілер жөнінде
Ұлттық ... ... ... және ... заңды тұлғалардың валюта
операцияларының жүргізуі:
14. Резидент заңды тұлғалар валюта ... ... ... ... банктік есепшоттар ашуға міндетті.
15. Резидент заңды тұлғалардың ... ... ... ... ... валюталық заңнамасында белгіленген
тәртіппен түскен және ... ... ... ... операциялар жүргізу нәтижесінде алынған шетел валютасы шектеусіз
есепке ... ... ... ... ... экспорты үшін ақы төлеу ретінде резидент
заңды тұлғалар алған валюта, егер ... ... ... ... ... ... заңды тұлға алған Ұлттық Банктің тиісті ли-
цензиясында ... ... ... ... қызмет) экспорты күнінен
бастап 120 күннің ішінде уәкілетті банктегі олардың ... ... ... ... тиіс ... және/немесе инвестиция ретінде резидент заңды тұлғалар алған
шетел валютасы, егер ... ... ... ... ... ... ... Ұлттық Банктің тиісті лицензиясында басқаша ... ... ... банктік есепшотына міндетті түрде аударылуға
тиіс .
Жарғылық қызметі ... ... ... қайырымдылық жарналары және
өзге де түсімдер ретіндегі қайырымдылық қызметтерді ... ... ... ... ... ... ... ше-тел валютасы
қолма қол, сол сияқты қолма қол жасалмайтын төлем тәртібімен де олардың
уәкілетті ... ... ... ... ... да ... заңды тұлғалардың пайдасына сыйға тарту,
қайырмалдық, қайырымдылық жарналары және өзге де ... ... ... жасалмайтын төлем тәртібімен түскен шетел валютасы да сол ... ... ... ... міндетгі түрде есептелуі тиіс.
17. Резидент заңды тұлғалар ... ... ... ... ... ... ... Республикасының валюталық
заңнамасына қайшы келмейтін мақсаттарға пайдалана алады.
18. ... банк ақша ... мен ... ... ... тұлғалар
тиісті түрде ресімделген құжаттарды ... ... ... коносаменттерді және басқаларын) ... ғана ... ... ... ... Республикасының валюталық заңнамасының
сақталуын тексеру мақсатында жүргізілетін валюта операцияларына ... ... мен ... ... ... ... ... заңды тұлғалардың банктік есепшоттарынан қолма қол шетел
валютасы резидент емес ... ... ... үшін ... шет ... ... ... баруына байланысты
шығыстарға арнап алынуы мүмкін. Резидент занды тұлғалар қолма-қол ... алу үшін ... ... ... ... ... ... (іс-
сапар туралы бұйрық, іс-сапар шығыстарының сметалары, ... ... ... және ... ... ... заңды тұлғалар бұрын алған ... ... ... ... ... ... ... есеп-шоттарға міндетті түрде
есеп-теледі. Бұрын алынған қолма-қол шетел валютасын уәкілетті банктегі
банктік ... ... ... міндет осы валютаны алған резидент
заңды тұлғаға жүктеледі.
Ұлттық Банктің қолма-қол ... ... ... ... ... ... бар ... заңды тұлғалар уәкілетті
банктердегі өздерінің банктік есепшоттарынан айырбас операцияларын жүр-
гізу үшін қолма-қол ... ... ... ... Резидент заңды тұлғалар ішкі валюта рыногында тек қана мына
мақсаттарға ... ... ... ... ... ... және ақша ... уәкілетті банктерден шетел валютасымен алынған кредиттер бойынша
міндеттемелерді орындауға;
• Қазақстан Республикасынан тыс жерлерге іс-сапар және ... ... ... осы ... ... ... құ-қықтық
актілерінде көзделген негіздер бойынша корпоративтік ... ... жеке ... ... ... салымдары (депозиттері)
бойынша өтемдерді төлеуге (ұйымдар үшін жеке ... ... ... ... ... ... шетел валютасымен айырбас операцияларын жасауға
(Ұлттық ... ... ... валютасымен айырбас
операцияларын ұйымдастыруға берген лицензиясы бар ... ... ... ... заң ... ... өзге
де жағдайларға арнап шетел валютасын алуына болады.
21. Резидент ... ... ... ... сатып алуға тапсырыс
ресімдеу кезінде сатып алу мақсатын көрсетуі тиіс, ... ... ... ... ... жасау қажеттігін растайтын құжаттарды қоса
береді және банкке осы ... оны ... ... ... бастап отыз
күнтізбелік күн ішінде белгіленген мақсат бойынша пайдаланбаған жағдайда
ішкі валюта рыногында ... ... ... ... ... ... етуі
тиіс.
22. Резидент заңды тұлға сатып алынған шетел ... ... күн ... ... ... ішінара пайдаланбаған жағдайда шетел
валютасы ішкі валюта рыногында міндетті түрде сатылуы тиіс.
Резидент занды тұлға ішкі валюта рыногында ... ... ... ... ... ... ... алдындағы өз міндеттемелерін орында-
мауына не резидент ... ... қате ... ... қайтарған жағдайда, ол резидент заңды тұлғаның банктік
есепшотына есептелген күннен ... он ... күн ... ішкі ... міндетті түрде сатылуы тиіс.[10]
23. Резидент заңды түлға есеп ... ... ... ... ... ... ... есеп айырысу үшін
шетел валютасын сатып алған ... ол ... ... тұлғаның жинақ есеп-
шотына есептелуі мүмкін. Резидент занды тұлға шетел ... ... ... ресімдеген кезде банкті осы валютаны аккредитивті қолдану
мерзімі ... не есеп ... ... ... ақша ... ... ... күнінен бастап оң күнтізбелік күн ішінде ішкі
валюта рыногында ағымдағы рыноктық ... ... ... уәкілетті етуі
тиіс. Есеп айырысудың аккредитивті нысаны ақша ... ... ... ... жағдайда ол резидент заңды тұлғаның ағымдағы ... ... және осы ... 22-тармағына сәйкес пайдаланылуы
тиіс.
24. Мұндай есеп айырысулар резиденттер мен резидент еместер ... ... ... ... ... ... ... ол бойынша сыйақылар мен басқа да төлемдерді шетел валютасымен
өтеуге тыйым салынады.
25. ... ... ... ... тұлғаларға кредитгі шетел
валютасымен қолма қол жасалмайтын төлем тәртібімен ғана беруге құқылы.
Уәкілетті ... ... емес ... ... ... жүргізуі:
26. Резидент емес заңды тұлғалар валюта операцияларын жүргізу ... ... ... ... ... кұқылы.
27. Дипломатиялық өкілдіктердің, консульдық мекемелердің, халық-аралық
ұйымдар өкілдіктерінің және Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... Республикасында
аккредитивтелген оларға теңестірілген, ұйымдардың ... ... ... шарттар мен келісімдерге сәйкес белгіленеді.
28. Резидент емес заңды ... ... ... ... Қазақстан Республикасының валюталық заңнамасында белгіленген
тәртіппен түсетін және ... ... ... тыйым
салынбаған операцияларды жүргізу нәтижесінде алынған ұлттық және/немесе
шетел валютасы шектеусіз ... ... ... емес ... ... уәкілетті банктердегі банктік ... ... ... шетел валютасын Қазақстан Республикасының
валюта заңнамасына қайшы келмейтін мақсаттарға пайдалана алады.
Резидент емес занды тұлғалардың ... ... ... ... ... қызметкерлеріне жалақы төлеуге және олардың ... ... ғана ... ... ... емес заңды тұлғалардың банктік есепшотынан
қолма-қол шетел валютасын тиісті түрде ресімделген құжаттарды (іс-сапар
туралы бұйрық, ... ... ... ... ... ... өтініш
және басқалары) ұсынған кезде ғана береді.
Резидент емес заңды тұлғалардың ... ... ... ... ... олардың уөкілетті банктердегі банктік есепшоттарға
міндетті түрде есептелуі тиіс. Бұрын алынған ... ... ... ... ... ... есептеу міндеті осы валютаны
алған резидент емес заңды тұлғаға жүктеледі.
Осы тармақтың екінші және ... ... ... ... ... Сыртқы істер министрлігінде белгіленген тәртіппен
елшілік өкілдіктерге, консульдық мекемелерге, халықаралық ұйымдардың
өкілдіктеріне және ... ... ... ... өзге ... ... Резидент емес заңды тұлғалар ... ... ... ішкі валюта рыногында сатып алуға құқылы.
31. Уәкілетті банктер резидент емес ... ... ... ... ... ... ... құқылы. Мерзімі 120 күннен астам кредит
беру үшін Ұлттық Банктің тиісті лицензиясы болуы қажет. Шетел ... ... ... кредиттер қолма-қол жасалмайтын төлем тәртібімен
беріледі.
Резидент емес заңды тұлғаларға ішкі валюта рыногында ... ... алу үшін ... ... ... ... пайдалануға тыйым
салынады.
Уәкілетті банктердің резидент және резидент емес жеке ... ... ... ... жеке ... – резиденттер және резидент ... ... ... сәйкес Қазақстан Республикасына
шетелден ... ... ... ... ... Респуб-
ликасының аумағында алынған немесе сатып алынған валюталық құндылықтарды
ала ... ... ... ... ... алады және Қазақстан
Республикасының заңдарында тыйым салынбаған мақсатқа пайда-лана ... ... және ... емес жеке ... ... ... осы ... көзделген тәртіппен уәкілетті банктерге олардың банктік
есепшотына есептелінеді және осы есепшоттардан ... Жеке ... ... ... ... ... ... асыруға байланысты операциялар, сондай-ақ үшінші тұлға ретінде заңды
тұлғалар ... ... ... ... ... ... резидент немесе резидент емес жеке тұлғалар жеке кәсіпкерлер
ретінде тіркелген жағдайда, ... ... ... ... ... ... оны ашу және жабу ... осы Ереженің 3 және 4-тарауларына
сәйкес белгіленеді.
35. Уәкілетті банктер резидент жеке ... ... ... түрде ресімделген құжаттарды (шарттар, келісім-шарттар, келісімдер,
ин-войстар және басқалары) бергенде ғана резиденттер жеке тұлғалар ... ... ... он мың АҚШ ... асатын мөлшерде төлем
жасайды және/немесе ақша аударады. Мұндай құжаттарды беру мүмкін ... ... ... банк ... жеке ... ... ... банкке олардың талап етуі бойынша құқық қорғау органдарына және
Ұлттық Банкке жүргізілетін ақша төлемі және/немесе ... ... ... ... ... ... жасаған кезде ғана төлем және/немесе ақша
аударымын жүргізеді. Резидент жеке ... бір ... ... ... ... АҚШ ... ... сомаға осы тармақта келісілген ... ... ... ... ... ... ақша ... кезде, уәкілетті банк үш жұмыс күнінің ішіндегі осы ... жөне олар ... ... және/немесе ақша аударымы туралы
ақпаратты Ұлттық Банкке беруге міндетті.
Уәкілетті банктер Қазақстан Республикасының валюта ... ... ... салыстырмалы түрде өткізілген валюта операциялары туралы
қажетті ақпаратты және құжаттарды қосымша талап етуге құқылы.
36. Резидент және ... емес жеке ... ... ішкі ... ... шетел валютасын ... ... ... сақтай отырып, уәкілетті банктер арқылы
шектеусіз түрде сатып алуға құқылы.
37. Резидент және ... емес жеке ... ... ... тек ... ... арқылы айырбас
операцияларын жүргізу үшін, өздерінің банктік есепшотын шетел ... ... осы ... көзделген жағдайларда банктік есепшот ашпай-ақ
уәкілетті банктер арқылы ақша аударымын жүзеге ... ... ... Банктің
тиісті лицензиясы бар резиденттер сататын тауарларға және көрсететін
қызметке есеп айырысу үшін ... ... ... пайдалануға құқылы.
38. Уәкілетті банктер резидент және резидент емес жеке тұлғаларға
шетел валютасымен және ұлттық валютамен кредиттер ... ... ... ... емес жеке ... 120 ... ... мерзімге кредит беру
үшін Ұлттық ... ... ... ... тиіс.
39. Резидент және резидент емес жеке тұлғалар ... ... ... ашпай-ақ, бір жолғы ақша аударымы түрінде осы Ереженің 40
және ... ... ... ... ... жүргізе
алады.
40. Резидент және резидент емес жеке ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылатын бір жолғы ақша
аударымы уәкілетті банктер арқылы шектеусіз жүргізіледі.
41. ... және ... емес жеке ... ... немесе Қазақстан Республикасына бір жолғы ақша аударымдары
уәкілетті банктер аркылы баламасы он мың АҚШ долларынан аспайтын ... ... Жеке ... ... ақша ... бір ... кемінде бір рет қана жүргізе алады.
Мұндай ақша аударымдары ... ... ... ... ... не ... мүлік құқығын сатып алуға байланысты болуы
тиіс емес.
42. Жеке ... және оның ... ... Қазақстан
Республикасынан жіберілетін бір жолғы ақша ... және ... ... бір ... ақша ... жеке басын растай-тын
құжат және ақша аударымына арналған тапсырма немесе ақша ... ... ... ... кезде жүзеге асырады.
43. Қазақстан Республикасына жіберілетін ақша аударымына арналған
тапсырыста мыналар көрсетілуі тиіс:
✓ жіберушінің ... ... жеке ... ... ... ... ... (номері,
сериясы, берілген күні және берген орган);
... СТН ... ... ... Республикасының салық
заңдарына сәйкес салық төлеуші болып табылатын болса);
✓ алушының деректемелері (егер алушы заңды ... ... ... ... ... банктің алушының жеке басының
ұқсастығын ... ... ... ... да ... ... жеке тұлға болса);
✓ қызмет етуші банктің деректемелері;
✓ аударым сомасы және аударымның мақсаты;
✓ күні және жеке адамның қолы.
Жіберуші Қазақстан ... ... ақша ... ... осы ақша аударымның кәсіпкерлік немесе инвестиция-лық
қызметті жүзеге асыруға не жылжымайтын мүлік құқығын сатып алуға ... ... ... жазу ... тиіс.
Қазақстан Республикасынан жіберілетін ақша ... ... ... деректердің дұрыс болуы бойынша міндеттеме ... ... ... ... ... ... ... арналған өтініште
мыналар көрсетілуі тиіс:
➢ алушының аты-жөні;
➢ алушының жеке ... ... ... ... ... сериясы, берілген күні және берген орган);
➢ алушының РНН (егер алушы Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... сомасы;
➢ жіберушінің аты-жөні, сондай-ақ жіберушінің жеке ... ... ... ... да ... күні және жеке ... қолы.
Қазақстан Республикасына шет елден аударылған ақшаны алуға арналған
өтініште ... осы ... шет ... ... ... инвестициялық
қызметпен байланысы жоқ екенін растайтын жазба жасауы тиіс.
Қазақстан Республикасына аударылған ... ... ... ... ... ... ... міндеті ақша алушыға жүктеледі.
45. Жеке тұлға осы Ережеде белгіленген талаптарға сәйкес келмейтін
құжаттарды ұсынбаған жағдайда немесе ... ... ... банк ... аударым жасауға немесе бір жолғы аударым бойынша ақша беруге құқылы
емес.
46. Бір жолғы аударымды алушының ... ... жеке ... ... ... ... беру мүмкін болмаған жағдайда, уәкілетті банк
корреспондент-банкке ақша келіп ... ... ... 180 күн өткеннен кейін
ақшаны қайтарады.
Валюта құндылықтарын әкелу және әкет:
47. Резиденттер және резидент ... ... ... талаптарын сақтаған жағдайда Қазақстан Республикасына валюта
құндылықтарын шектеусіз әкеледі.1[13]
48. Резиденттер және резидент еместер Қазақстан Республикасынан ... ... ... Банк эмиссиялаған және заңды төлем құралдары болып табылатын
қымбат металдан жасалған металл ақша ... ... ... және ... ... жеке ... ... қайдан алынғандығын растайтын
құжаттарсыз баламасы он мың АҚШ долларынан ... ... ... валютасын Қазақстан Республикасынан тыс әкете алады (осы Ереженің 51-
тармағында көзделген жағдайлардан басқа).
Қазақстан Республикасынан баламасы он мың АҚШ ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының кеден органдарына баламасы оң мың АҚШ ... ... ... ... ... ... құжаттарды ұсыну қажет.
Ондай құжаттарға мыналар жатады:
➢ уәкілетті банктердің айырбастау пункттері ... ... ... ... ... алу ... ... банктік есепшоттан шетел валютасымен ақшаның алынғандығын, оның
ішінде карт-есепшоттан ақшаның ... ... ... ... ... ... ... бір жолғы аударым бойынша ... ... ... ... ... ... ... әкелінген шетел валютасының сомасы
туралы кеден декларациясы.
Нақты құны (номиналы) шетел валютасымен көрсетілген төлем ... ... оның ... жол чектері) әкеткен кездс ақша сомасы
бойынша шектеу белгіленбейді.
50. Резидент емес жеке ... ... құны ... ... ... ... шетел валютасын және төлем құжат-тарын
әкетуі әкелу кезінде жасалған кеден декларациясына сәйкес ... ... ... 51-тармағында көзделген жағдайлардан басқа). ... ... ... ... көрсетілген сомадан асқан жағдайда резидент
емес осы ... ... ... құжаттарды ұсынуға міндетті.
51. Жеке тұлғалар – Кеден одағына қатысушы мемлекеттердің азаматтары
Кеден Одағына қатысушы ... ... ... ... ... ... Одағына қаты-сушы мемлекеттерге қолма-қол
ұлттық және/немесе шетел валютасын ... және осы ... ... ... ... ... әрі ... одағына қатысушы мемлекеттердің азаматтары болып ... емес жеке ... ... ... ... Одағына
қатысушы болып табылмайтын мемлекеттерге ақшаның қайдан ... ... ... бір мың бес жүз АҚШ ... аспайтын
мөлшерде қолма-қол шетел валютасын әкете алады. Осы сомадан асқан ... емес ... бір мың бес жүз АҚШ ... астам сомаға осы
Ереженің 50-тармағына сәйкес құжаттарды ұсынуға міндетті.
52. Нақты құны (номиналы) шетел ... ... ... әкету Қазақстан Рсспубликасынын бағалы қағаздар ... ... ... Валюта құндылықтарын әкелу мен әкетуді кедендік ресімдеу тәртібін
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... бақылау:
54. Қазақстан Республикасының резиденттері мен ... ... ... ... кезде Қазақстан Республикасының заңнамасын
сақтауды ... ету ... ... ... ... ... Валюталық бақылаудың негізгі бағыттары мыналар:
▪ клиенттердің тапсырмасы бойынша, сол сияқты өздері ... ... ... ... ... ... және оларды жүзеге асыруға ... ... ... ... ... ... ... заңдылығын және
негізділігін тексеру;
▪ валюта операциялары ... ... алу мен есеп ... ... және объективтілігін тексеру.
56. Валюталық бақылау органдары мен агенттері өз құзыреті ... мен ... ... ... ... ... операциялары-на осы ... ... ... Ұлттық Банктің лицензиялары мен тіркеу ... ... келу ... ... ... ... ... бақылау органдары өз құзыреті шегінде ... ... ... ... ... жою жөнінде талап-тар
ұсынады және Қазақстан Республикасында барлық резиденттер мен ... ... ... болып табылатын Қазақстан Респуб-ликасының
заңнамасында көзделген басқа да шаралар қолданады.
58. ... ... ... мен ... ... бақылауды
жасаған кезде Қазақстан Республикасында валюта операцияларын ... ... және ... ... ... бақылау органдары жүргізген тексерулердің нә-тижелері
туралы анықтамалармен және ... ... ... жөнсіздіктер туралы хаттамалармен танысуға;
• Қазақстан Республикасының заңнамасы белгілеген тәртіппен валюталық
бақылау органдары мен агенттерінің іс-әрекеттеріне шағым жасауға;
... ... ... ... ... ... жүзеге асыруға құқылы.
59. Қазақстан Республикасында валюта ... ... ... мен ... ... ... ... заңнамасы
белгілеген тәртіппен:
• валюталық бақылау органдары мен агенттеріне валюта ... ... ... ... ... ... мен ақпаратты
ұсынуға;
• валюталық бақылау органдарына олардың тексеру жүргізуі барысында
өз ... ... және ... ... ... қамтамасыз етуге;
• валюталық бақылау органдарына олардың тексеру жүргізуі барысында,
сондай-ақ олардың нәтижелері бойынша ... ... ... ... ... ... ... белгілемеген
жағдайда жүргізілетін валюта операциялары бойынша олардың сақталуы
кемінде бес жыл қамтамасыз ете отырып ... ... және ... ... ... ... талаптарын (нұсқауларын) орындауға;
• Қазақстан Республикасының валюталық заңнамасы белгілеген басқа да
талаптарды орындауға.
Осы ... бұзу ... Осы ... бұзу ... ... ... ... күшіне енеді.
2.3 Валюталық бағам және төлем баланстары
Жоғарыда айтқанымыздай валюта жүйесiнiң маңызды элементiнiң бiрi
валюта ... ... ... ... ... ... қатынастар
дамуы әрбiр елдердiң валюталары құнының арақатынасы өлшемiн талап етедi.
Валюта ... ... ... жағдайлар үшiн қажет:
• Тауарлар мен көрсетiлген қызметтердiң халықаралық ... ... ... ... мен ... ... үшiн, ... шетелдiк валютадағы түсiмiн ұлттық
валютаға айырбастауда, импорттаушы шетелден ... ... ... өтеу үшiн ... валютаны алу кезiнде, валюталармен
өзара байланыстардың қажеттiлiгiнен;
• Дүниежүзлiк және ұлттық ... ... ... ұлттық
немесе шетелдiк валюталарды бейнелеген әр ... ... ... ... ... ... мен ... шетел валютасындағы есеп-шоттарын
уақытылы қайта ... ... ... ... дегенiмiз – бұл бiр елдiң ақша ... бiр ... ақша ... ... ... ... ... ұлттық
ваюталарын салыстыру оларды өндiрiс және айырбас процесiнде ... ... ... қатынастарына негiзделедi. Валюталық бағамы
валюталарға сұраныс пен ... ... ... көптеген факторларға
байланысты өзгередi.
Тауарлармен, қызметтермен саудаласқанда, капиталдар мен несиелердiң
қозғалысы кезiнде, дүниежүзiлiк және ... ... ... ... әр алуан елдердiң ұлттық немесешетелдiк валюталарға шаққандағы құндық
көрсеткiштердi салыстыраған уақытта валюталық бағам аса қажет.
Валюталық бағам мынадай факторлардың ықпалымен ... ... ... ... алу ... ... ... заңының
әрекетiн бейнелейтiн валюталар арақатынасы валюталықбағамның өзiне
тән қызмет етедi. Сондықтан валюталық бағамға құнсыздану ... ... ... ... ... ... етпесе, елдегi құнсыздану қарқыны
неғұрлым жоғарылаған сайын валютаның бағамы да ... ... ... елде сатып алу қабiлетiнiң және валюта бағамының
төмендеуiне апарып ... ... ... ... ... ... қызметтердiң және капиталдардың халықаралық
айырбасының көлемi үлкен елдерге жоғары болады.
2. ... ... жай күйi. ... ... ... ... ... жоғарылауына ықпал етiп, шетелдiк борышқорлар жағынан оған
деген ... ... ... ... ... ұлттық валюта
бағамының төмендеу беталысына себепшi болып, өздерiнiң ... өтеу үшiн ... оны ... валютасына сатады.
3. Әр алуан елдердiң процент мөлшерлемесiнiң айырмашылығы. Пайыз
мөлшерлемесiнiң ... ... ... ... ... ең ... қысқа мерзiмдi капиталдардың қозғалысына әсер
етедi. Пайыз мөлшерлемесiнiң жоғарылауы шетел капиталының құйылуын
ынталандырса, оның төмендеуi капиталдардың ... арғы ... дем ... ... ... және алып сатарлық валюта операцияларының
қызметi. Егер қандай да бiр ... ... ... ... онда ... мен банктер оны әлсiзденген валютаның қалпын
нашарлататын мейлiнше тұрақты валюталарға күнi бұрын сатып жiбередi.
Экономикалық саясаттағы ... ... ... валюталық рыноктарын тез сезiнедi;
5. Белгiлi бiр валютаның еуронарықта және халықаралық есеп ... ... ... бағамдық арақатынасына төлемдердi жеделдету немесе кiдiрiс
те әсер ... ... және ... нарықтарда сенiм дәрежесi. Ол елдегi
экономиканың жағдайымен және саяси ... ... ... ... ... ететiн жоғарыдағы қарастырылған факторлармен
айқындалады.[15]
Бағамның қалыптасуына ықпал ... үш ... ... ... ... тұрақтылық ... ... ... ... және ... ... тәжиiрбиеде анықталатын экономикалық тiк
бұрыштың шыңы сияқты: ... өсу, ... ... ... ... ... жұмыссыздықтың төменгi деңгейi,
дүниежүзлiк нарықтағы тепе - ... ... ... ... ... ... ... және т.б.
Валюталық бағамның дамуы жай ... ... ... ... ... ... процесiн көрсетедi.
Монометализм тұсында – алтын немесе күмiс валютылық ... ... ... ... ... яғни ол әр түрлi елдердiң
ақша бiрлiктерiннiң олардың металдық ... ... ... Ол валюталық паритет ұғымымен сәйкес келедi.
Валюталық бағам валюталық паритет ... ... ... ... 1978 ... бастап валюталық паритет СДР ... ... ... ... ... бекiтiледi .
Жалпы алғанда ... ... ... ... ... 3 топқа бөлуге болады: ... ... ... ... ... ... қатысушылардың арасындағы валюталық
операцияларды айырбастаусыз және ... ... ... ... Бiр ... ... ... айырбастау деп шетел
валютасының ұлттық валютаға немесе ... ... сату ... алу, ал ... айырбастау пропорциялары валюталық ... ... ... ... ... ... ... факторлар бағамдары болады. Ағымдағы валюталық мәлiметтердi
жасағанда валюта ... сол ... ... валюта бағымы бойынша
жүзеге ... ... ... ... ... ... айырбастау
алдынала белгiленген мерзiмде бекiтiлген ... ... ... асады .
Кейбiр мемлекеттерде операцияның әр түрi бойынша ... ... ... ... түрi бар. ... 2 ... ... - комерциялық, екiншiсi - қаржылық ... ... ... ... ... ... талдау кезiнде колданылатын ... ... бар. ... орташа бағамдар ... және ... ... ... ... Шын мәнiнде айтсақ ... ... жоқ, ... мөлшерi күнделiктi ақпарат құралдарында жарияланады.
Батыста көптеген валюталық бағымдардың ... ... ... бағам бiрдей өзгеруi мүмкiн ... ... ... ... ... арзандау дәрежемен
анықтауға ... бар. ... ... өзгеру дәрежесiн өлшеу
үшiн арнайы индекстер ... ... ... ... ... валюталық бағымдардың индекстерi туарлардың ... әсер ету, ... ақша ... ... ... сондай-ақ елдiң төлем және сауда балансына әсер ... ... ... ... осы ... ... ... осы елдiң импорты мен ... ... ... және
осы елмен саудада ... ... ... үлес ... бағымдарының ағымын талдау ... ... ... ... ... индексi кеңiнен қолданылған.
Нақты валюта ... ... ... ... екi ... ... өзгерiстерге қатысты түзiлетiн ... ... ... ... ... ... ... аталан топға жататын
елдердегi олардың ... ... сол ... iшкi ... ... ... ... валюта индексiн бiлдiредi.
Қазiргi кезде АҚШ ... ... ... ... ... ... түрде есептеледi.[17]
Ұлттық валютаның ауыстырымдылық тәртiптемесiн ... ... ... ... ... ... мемлекеттiң халықаралық экономикалық саяси және мәдени
қатынастары оның халықаралық есеп ... ... ... ... ... есеп айырысу баланстары агрегаттық ... ... ... орын ... , ... ол ұлттық табысты
елдер ... ... ... ... ... ... ... ұлттық табысты бөлгенде халықаралық ... ... таза ... ... сол ... ... – ол бiр мемлекеттiң ... ... ... ... мен ... ... мен ... арақатынасы.
Халықаралық есеп айырысу баланстарының негiзгi түрлерi ... ... ... есеп айырысу балансы;
3. халықаралық ... ... ... ... ... бiр ... аралығында мемлекеттiң
шетелге төлеген валюталық соммасымен оған ... ... ... ... бiр ... және бiр ... ... балансы
болады.
Бiр күндiк төлем балансы статистикалық көрсеткiш ... ол ... бiр ... ... тиiс төлемдер мен
түсiмдердiң арақатынасындағы ... ... ... бiр
мерзiмнiң төлем балансы осы уақыт аралығында өзгерiстердi ... ... ... ... осы ... аралығындағы төлем мен
түсiмдердiң арақатынасын ... ... ... ... ... және ... ... жағдайын
бiлуге көмектеседi.[18]
Егер валюталық түсiм төлемнен артық болса, онда төлем ... ал егер ... ... төмен болса, онда ... ... деп ... айырысу балансы деген бiр мемлекеттiң басқа мемлекеттердiң
басқа мемлекеттерге қойған ... ... ... Бұндай талаптар мiндеттемелерiнiң ... ... ... нәтижесiнде, сондай-ақ зайымдар мен несие
бергенде пайда ... Есеп ... ... белгiлi бiр мерзiмнiң
және белгiлi бiр ... деп ... ... ... есеп айырысу ... ... ... ... балансына тек iс жүзiнде жүргiзiлген түсiмдермен ... есеп ... ... ... ... ... талаптарымен
мiндеттемелерi кiредi;
• есеп айырысу балансында барлық алынған және ... ... оның ... ... ... кiрмейтiн өтелмеген
несиелерде көрсетiледi,
• төлем және есеп ... ... ... сальдосы-активтiк
немесе пасивтiк бiрбiрiне сәйкес келмейдi, әдетте олар ... ... ... ... есеп ... баланстары акивтiк
болады, ал төлем баланысы әлсiн- әлсiн, әсiресе ағымдағы операциялар
бойынша ... ... ... ... тек төленген экспорт және импорт ... ... ... балансы болашақта несие алумен ... ... ... ... қамтиды.
Сөйтiп, төлем және есеп айырысу баланстарының ... ... ... ... ... Төлем балансының құрылымын қарастырып ... ... ... ... ... төлем
балансы негiзгi екi бөлiмдi ... ... ... ... ... балансы”
1. сауда балансы ( сыртқы сауда операциялары бойынша төлемдер
мен ... ... ... ... балансы және комерциялық емес төлемдер (патент
бойынша ... ... ... үшiн ... )
2) “Капитал және несие қозғалысының балансы”
Сауда балансы – экспорты бойынша түсiммен және ... ... ... Егер тауар шығару оны әкелуден ... ... ... ... ... ... ал егер импорт экспорттан артық
болса, онда сауда балансы пассивтiк ... ... ... ... ... – ол формасы бойынша да ... ... ... да әр ... ... ... операциялар емес операциялар бойынша төлемдер мен
түсiмдер ... және ... ... ... – ол жеке және
мемлекеттiк капиталдарды әкелу және ... ... , ... ... халықаралық несиелер бойынша ... мен ... ҚР ... ... туралы” Заңы. 24 желтоқсан 1996 ж.
1. ... У.М., ... Д.Т., ... Э.А.. ... ... и
посредники. А., 2005.
[2] Бұхарбаев Ш.М. ... ... және оның ... ... ... ... ... әсерi” // Банки Казахстана. №1.- 2005
ж.
[3] ҚР “Валюталық реттеу ... ... 24 ... 1996 ... “Қазақстан Республикасының Ұлттық банкi туралы” ҚР-сы Президентiнiң
Заң күшi бар ... 1995 ... 30 ... №2155;
[5] ҚР “Валюталық реттеу туралы” Заңы. 24 желтоқсан 1996 ж.
[6] “Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... күшi бар ... 1995 жылғы 30 наурыздағы, №2155;
[7] “Қазақстан Республикасының Ұлттық банкi туралы” ҚР-сы Президентiнiң
Заң күшi бар ... 1995 ... 30 ... ... ҚР ... ... ... Заңы. 24 желтоқсан 1996 ж.
[9] ҚР “Валюталық реттеу туралы” Заңы. 24 желтоқсан 1996 ж.
[10] ҚР “Валюталық реттеу ... ... 24 ... 1996 ж.
[11] Бюллетень нормативных правовых ... №26. А., ... ... ... ... ... №26. А., 2001.
[13] Бюллетень нормативных правовых актов. №26. А., 2001.
[14] “Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... күшi бар ... 1995 жылғы 30 наурыздағы, №2155;
[15] Қазақстан Республикасының валюталық ... ... ... ... Қазақстан. №7.2003.
1. Лаврушина О.И. Деньги, кредит, банки: Учебник / Изд. 2-е, ... ... ... внешняя и внутренняя валютная политика
Республики Казахстан // Казахстанская правда. №11.2006.
[17] ... С.Б. ... ... және ... мәмiлелер” // ҚазҰУ
хабаршысы. №5, - 2003 ж.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Л.Н.Гумилев- тарихшы ғалым және тарихи еңбектері"6 бет
2 деңгейлі алдын-ала су тастау қондырғысын автоматтандыру44 бет
ENRC компаниясы үшін РРЖ негізінде резервтік арна құру37 бет
ENRC корпорациясы үшін радиорелейлі жүйелер негізінде резервтік радиоарна құру16 бет
IT технологиялар. оның PR-дағы орны3 бет
Адам ағзасына әсер ететін фаторлар19 бет
Адам өлтіру қылмысын тергеуде арнайы білімдерді қолдану31 бет
Адам өлтіру қылмысын тергеуде арнайы білімдерді қолдану туралы ақпарат59 бет
Ауыр енбекпен және спортпен айналысатындардың тамактану ерекшелігі, Азық түлік тауарларының сапасын бақылау7 бет
Банкілік маркетингті ұйымдастырудың теориялық негіздері30 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь