Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің түсінігі және оның кызмет ету механизімі

Кіріспе

Негізгі бөлім

І. Тарау. Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің түсінігі және оның кызмет ету механизімі.

1.1 Жинақтаушы зейнетақы туралы түсінік

1.2 Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің қызмет ету механизімі.


ІІ. Тарау. Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің реформалаудың алғышартының теориялық негіздері және зейнетақы жүйесіне енгізілген модель.

2.1 Зейнетақы жүйесін реформалаудың алғышарты мен ерекшеліктері.

2.2 Қазақстан Республикасында зейнетақы жүйесін ендірудегі қабылданған модель.


ІІІ.Тарау. Қазақтанда жинақтаушы зейнетақы жүйесінің кемшіліктері мен перспективалары.

3.1 Нарықтық қатнастар жағдайында жинақтаушы зейнетақы жүйесі.

3.2 Қазақстан Республикасындағы зейнетақы реформасы және оны енгізу себептері.


Қорытынды


Қолданылған әдебиеттер
Менің ойымша, бүгінгі күні болашақтағы зейнетақыны ойлау - әркімнің жеке ісі. Сондай-ақ, болашақта өзінің жинаған қаражаты үшін қорықпайтындай болып, сенімді де дұрыс зейнетақы қорын мемлекеттік немесе мемлекеттік еместі тандау үшін жалпы жинақтаушы зейнетақы жүйенің қалай ұйымдастырылғанын, қандай кепілдік бар екенін, қандай тәуекел бар екенін, оның нормативтік-құқықтық базасын білген жөн. Бұл осы жұмысты тандаған себептерінің бірі.
Тағы бір себебі, зейнетақы жүйесі бұл қор нарығының құрамдас бөлігінің бірі болып табылады . Ал дамыған қор нарығы экономикалық даму денгейін көрсететін бөлігі ретінде қарастырылады. Зейнетақы активтерін пайдаланып ұлттық экономикаға инвесторларды арттыруға болады.
Жұмысым үш бөлімнен тұрады. Бірінші бөлімде, жалпы зейнетақы жүйесіне және оның негізгі элементтеріне шолу жасадым. Одан кейінгі бөлімде Қазақстандағы зейнетақы жүйесінің казіргі кездегі жағдайына тоқталдым. Сонымен бірге осы курстық жұмысты жазу барысында зейнетақы жүйесін біршама зерттеумен айналыстым. ҚР-да « Зейнетақы туралы » заң 1997 ж қабылданып, жарық көрді. Бұл заң күшіне енгеннен бастап біздің мемлекетте зейнетақы жүесі дами бастады.
Зейнетақы жүйесі – бұл елдегі халықтың әлеуметтік және экономикалық жағдайына тура әсері бар. Сол себептен үшінші бөлімді бүгінгі таңдағы зейнетақы жүйесіне арнадым.
1. Құлпыбаев С., ІлиясовҚ.Қ. «Қаржы », Алматы 2005ж.

2. Карибжанова А.С. «Халықтың әлеуметтік қорғанысы », Алматы. Экономика 1999ж.

3. «Қазақстан Республикасының зейнетақымен қамсыздандыру
туралы заңы » 1998 жылғы 20 маусым.

4. Континент, 2005ж. 6, 20-22 бет

5. Континент, 2005ж. 6, 32-34 бет

6. РЦБ 2001 ж. 31бет

7. РЦБ 2002 ж. 28-29 бет

8. РЦБ 2003 ж.5-4 бет

9. РЦБ 2004 ж. 23 бет

10.РЦБ 2004 ж. 56. бет

11. Қазакстан Республикасының қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын бақылау Агенттігі мәліметтері.

12. Халықарылық блютень «Чилидегі жеке зейнетақы қорларының жүйесі».
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе
Негізгі бөлім
І. Тарау. Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің түсінігі және оның кызмет ету
механизімі.
1.1 Жинақтаушы ... ... ... ... зейнетақы жүйесінің қызмет ету механизімі.
ІІ. Тарау. Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің реформалаудың
алғышартының теориялық ... және ... ... ... ... Зейнетақы жүйесін реформалаудың алғышарты мен ерекшеліктері.
2.2 Қазақстан Республикасында ... ... ... ... Қазақтанда жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы жүйесі.
3.2 Қазақстан Республикасындағы зейнетақы реформасы және оны ... ... ... ... күні ... зейнетақыны ойлау -
әркімнің жеке ісі. Сондай-ақ, болашақта өзінің ... ... ... ... ... де дұрыс зейнетақы ... ... ... ... тандау үшін жалпы жинақтаушы ... ... ... ... ... бар ... қандай
тәуекел бар екенін, оның нормативтік-құқықтық базасын білген жөн.
Бұл осы ... ... ... ... бір ... ... ... бұл қор ... ... бірі ... табылады . Ал дамыған қор ... даму ... ... бөлігі ретінде қарастырылады.
Зейнетақы ... ... ... ... ... болады.
Жұмысым үш бөлімнен ... ... ... ... ... және оның ... ... шолу жасадым. Одан кейінгі
бөлімде ... ... ... ... ... ... ... бірге осы курстық жұмысты ... ... ... біршама зерттеумен айналыстым. ҚР-да «
Зейнетақы туралы » заң 1997 ж ... ... ... Бұл ... ... ... ... мемлекетте зейнетақы жүесі дами
бастады.
Зейнетақы ... – бұл ... ... ... және
экономикалық жағдайына тура әсері бар. Сол ... ... ... ... ... жүйесіне арнадым.
Еліміздің жинақтаушы зейнетақы жүйесі сңғы 9 жыл бойы ... ... ... жүйе міндетті болғандықтан, ол барлық ... ... ... бұл ... ... ... Мен болашақта квалификациялы ... ... ... байланысты менің курстық ... ... ... ... ... онымен байланысты айқынсыздықтарды жою.
І. ... ... ... ... ... және оның ... ету
механизімі.
1.1 Жинақтаушы зейнетақы туралы түсінік
Зейнетақы – бұл зейнетақымен ... ... бар ... ... ... зейнетақы төлеу ... ... ... ... қорларынан, ал аскери қызметкерлер, ішкі
кстер органдарының қызметкерлері үшін тиісті қызметтерді ұстауға көзделген
қаражат ... ... ... ... ... негізінен зейнетақы жүесінің екі түрі белгілі. Олар:
ынтымақтастықжүйесі
жинақтаушы жүйесі.
Ынтымақтастық принципке негізделген зейнетақы жүйесіне сәйкес,
зейнеткерлер өз зейнетақысын жұмыс ... ... ... ... алады.
Осы кездегі ауыртпалықтың бәрі жұмысшыларға түседі - өйткенізейнетақы
қорына түсетін қаржы бөлу ... ... ... ... – ақ, ... саны ... зейнеткерлер үлесіжұмыс істеуге қабілетті адамдар үлесіне
қарағанда тез өседі. Бұл жүйе өте ... ... ... екінші түріне сәйкес, яғни жинақтаушы зейнетақы ... ... өз ... ... ... ... ... Ал кейін зейнетақы төлемдері мемлекеттік жәнен мемлекеттік
емес жинақтаушы зейнетақы корларынан әр ... жеке ... ... ... ... ... бюлжеттің жай- күйі, қанша
адамжұмыспен қамтылып, қаншасы жұмыссыз ... ... ... ... жарналарынан қосымша ретінде ерікті зейнетақы жарналарын
төлей алады, олардың мөлшері шекелінбейді, жарналар бір рет немесе бірнеше
рет ... ... ... зейнетақы жүйесі әлеуметтік қорғаныш
кепілдігі жоқ болғандықтан тәукелді болды. /1/
Сонымен қоса ... ... ... ... ... ... Олар:
● жинақтаушы зейтақы қорлары
● банк- кастодиан
● зейнетақы активтерін ... ... ... ... – мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры ... емес ... ... ... ...... сеніп тапсырған бағалы қағаздарымен ақша
қаражаттарын жауапкершілікпен ... және ... алу ... ... ... ... ... басқару жөніндегі компания –
мемлекеттік емес зейнетақы ... ... ... ... ... асыратын заңды тұлға.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры – салымшылардың міндетті ... ... және ... Қазақстан Республикасының Үкіметі
белгіленген тәртіппен зейнетақы төлейтін, сондай- ақ ... ... ... ... ... асыратын және оларды мемлекеттік
бағалы қағаздарға, мемлекеттік банкілердің депозиттеріне, халықаралық қаржы
ұйымдарының бағалы қағаздарына инвестициялайтын заңды түлға.
Мемлекеттік емес ... ... қоры – ... ... және
ерікті зейнетақы жарналарын жинауды және ... ... ... ақ ... ... қалыптастыру жөнінде қызметті және осы
заңда белгіленген тәртіппен оларды зейнетақы ... ... ... ... ... ... ... заңды тұлға. Мемлекеттік
емес жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... бұл ... ... қорларының түрлері қазіргі кезде заңды
түрде алынып тасталынған яғни ... ... ... деп ... ... ... қорлары алушының жұмыс істейтін және тұратын
жеріне ... ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қорлары сол қордың құрылтайшылары және
акционерлік болып табылатын бір немесе ... ... ... алушы-
қызметкерлері үшін құрылады.
Жинақтаушы зейнетақы қорларының құқықтары мен міндеттері.
Жинақтаушы ... ... ... ... жинауды жүзеге асыруға;
-өзінің қызметі үшін комиссиялық сыйақылар алуға;
-зейнетақы шартының ережелеріне сәйкес өзгеде құқықтарды ... ... ... ... ... міндеттері:
-алушыларға Қазақстан Республикасының Үкіметі белгіленген тәртіппен
зейнетақы төлеуге;
-жинақталған зейнетақы қаражаттары мен ... жеке ... ... жүзеге
асыруға;
-салымшы мен алушыға кемінде жылына бір рет, сондай- ақ оның ... ... оның ... ... ... жай күйі ... ... жинақталған зейнетақы қаражатының жай күйі туралы ақпараттың
құпиялығын қамтамасыз етуге;
-Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес зейнетақы ... ... ... ... үшін жауап беруге;
-алушының қарызы бойынша оның жинақталған ... ... ... ... ... ... аударуға;
-зейнетақы активтерін басқару жөніндегі компаниямен (мемлекеттік жинақтаушы
қорын қоспағанда) зейнетақы ... ... ... ... үш, бес, он ... ... стандарттық уақыт кезендеріндегі өз
қызметі туралы статистикалық және өзге де ақпаратты жариялауға міндетті,
бұл ... ... ... қорларына салымдар бойынша табыстарға
кепілдікті немесе уәдені қамтитын ақпаратты жариялауға жол ... ... ... ... ... ... азаматтарға тең
жағдайларды қамтамасыз етуге;
-Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес басқа да ... ... ... ... ... ... ету механизімі.
Қазақстан Республикасының «Зейнетақымен қамтамасыз ету туралы» заңы
бойынша үш субъекті жинақтаушы ... ... ... ... Олар ... ... ... зейнетақы қорлары, зейнетақы
активтерін басқарушы компания, ... ... ... ... ... нормативті құқықтық актілер шығарып қадағалайтын үш мемлекет орган
бар. Олар ... ... ... ... ... ... Бұл ... орган Ұлттық
Банктің департаменті ретінде қосылып ... ... ... ... ... ... ... табылады;
Жинақтаушы зейнетақы қорларының іс - әрекетін реттейтін комитет бұл да
Ұлттық Банк департаменті ... ... ... ... ... іс-әрекетін реттеу департаменті.
Ұлттық банк – кастодиандардың қызметін бақылап, оларға лицензия беру ... ... ... ... қағаздар жөніндегі ұлттық комиссия қор биржасындағы ... ... ... ... ... ... әрекетін бақылап,
олардың істерін қадағалайды. ЖЗҚІРК ... іс- ... ... және ... мен ара қатынасын бақылау, қажетті нормативті
құқықтық актілер жасаумен айналысады. ... ... ... ... бұл ... қызметінен басқа да істермен айналысады.
Енді жинақтаушы жүйенің іс жүзіне асу, ... ... ... ... субъектілерге тоқталайық.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары тікелей банк- кастодианмен байланысты қызмет
атқарады. Банк – кастодиан өзі қызмет көрсететін ЖЗҚ- мен ... ... ... талабын ескерсек, онда ол тәуелсіз мүше рөлін ... ... ... ... ... қайшы деп табылса, орындамай қоюға құқығы бар. Жалпы, ... ... ... ... ... ... құнды қағаздары мен
клиенттердің ақшаларын жауапты сақтаушы және есебін жүргізуші ... ... ... бөлек, бұл банк басқарушы компанияның нұсқауымен қор
биржасындағы саудаларға қатысып, қор активтерін инвестицияға салады. ... ... ... ЗАБК және ... ... ... ... активтерін инвестициялау бойынша тәуелсіз эксперт пен қадағалаушы
болып табылады. Банк – ... тек ... ... ... ... мүмкін.
Кастодиандық іс - әрекет лицензияланады.
Банктың ... іс- ... ... құқығы болуы мүмкін, егер
оның жеке меншік капиталы 1 млрд. ... кем емес және ... ... ... ... банктің лицензиясы бар болса:
заңды тұлғалардан депозитқа ақша ... ... ... ақша қабылдау;
аударма операциясы: жеке және заңды тұлғалардың тапсырмасы ... ... ... ... ... клиеттердің құжаттары мен
құндылықтарын сақтау бойынша қызмет ... ... ... ... беру;
Ұлттық банк кастодиандық іс- әрекет бойынша банкке келісім беру ... ... ... стандарттарға өту бағдарламасы бойынша банктердің бірінші
тобына кірсе және ҚР территориясында ... ... бір ... ... жыл ... және келесі шартты қанағаттандырса:
- ұлттық банктің нормативті құқықтық актілері мен әрекет етіп жатқан заңмен
жұмыс істесе;
- ... ... ... ... ... мен ... өтініш
беруден үш ай алдында орындаса;
2. клиенттердің ... және ... ... ... шағымы
болмаса;
3. ұлттық банк берген орталықтанған кредит бойынша ... ... ... ... ... қағаздармен іс- әрекет етуге ... ... бар ең ... үш ... ... іс- ... ... ұлттық банктың келісімін алуы үшін,
банк келесі құжаттарды дайындайды:
кастодиандық іс- әрекетпен айналысуға келісім ... ... іс- ... толықтай сипаттау;
банктің аты мен орналасқан орны, оның құқықтық ... ... ... өткені туралы мәлімет;
жарияланған және төленген жарғылық капиталдың көлемі және оның ... ... ... ... ... тәртібі;
кастодиандық іс- әрекетпен ... ... ... ... ... іс- ... ... өкілеттік беретін филиалдарның
тізімі.
Ұлтық банктың келісімін алғаннан кейін банк бағалы қағаздар ... ... ... ... ... өтініш береді. Ұлттық банктың
берген келісімі, берген күннен бастап үш ай ішінде жарамды, егер ... банк ... ... ... ала алмаса, онда келісім өзінің
заңды күшін жояды.
Қазіргі кастодиандық іс- әрекетпен айналысуға 11 банктың ... ... ... Банкі » АҚ, «БанкТуранАлем»АҚ, «Темірбанк»АҚ,
«Евразиялық банк» АҚ, «Банк Каспийский» АҚ; ... және ... ... Қазақстан Республикасының зейнетақы жүйесінің реформалаудың
алғышартының теориялық негіздері және ... ... ... модель.
2.1 Зейнетақы жүйесін реформалаудың алғышарты мен ерекшеліктері.
Қазақстанда 1998 жылдың 1- қаңтарына бастап, жаңа зейнетақы жүйесі
жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... Жаңа ... ... ... ең алдымен, бұрынғы, яғни «ынтымақтастық » жүйенің
механизімін ... ... » ... ... өз ... жұмысшыларына төлеген зейнетақы жарнасы
есебінен төленеді. Бұл жүйеге келесі факторлар әсер етеді:
туу ... ... мен ... ... ара қатнасы;
өмір сүру ұзақтығы.
Кеңес одағы ыдырағана кейін экономикалық байланыстар үзіліп,
экономикалық ... ... да ... күрт ... яғни ... саны ... зейнеткерлік демалысқа шығуға құқысы бар адмдар
өсті және еңбек ресурсының ... әсер ... туу ... де ... ... Бұл жұс ... мен зейнеткерлер санының арақатнасына
кері әсер етті.Қазіргі кезде бір ... 1,7 ... ... ... » жүйесінде зейнетақы үздіксіз беріліп тұруы үшін ... ... ... сәйкес келуі қажет және жарна уақытында
бюджетке ... ... Ол ... ... және оның аз мөлшерде
түсуіне ... ... қоры іс- ... ... ... Осы
жағдайларды ескере отырып Қазақстандағы зейнетақымен қамтамасыз ... ... ... ... себептерін келтірейік:
халықтың қартаюы, туудың төмендеуі, жұмыссыздықтың көбеюі, жұмыс істеушілер
мен зейнеткерлер арасындағы қатнастың төмендеуі. Бұл көрсеткіш қазір 1- ... ... ... әлі де ... емес ... ... тиіс міндетті жарналардың жоғары болуы
және ... ... жоқ ... ... ... ... жалтару,
бюджеттік емес қорларға беретін есепте минималды ... ... ... органдарында тіркелуден қашып, бірақ та белсенді түрде жұмыс істеуіне
әкеліп соқтырды. Осыдан ... ... ... ... ... 35- 40 ... тенгені құрады. Төлемдердің аз түсуіне
байланысты ... ... ... салықты көбейту қажеттілігі
туындап, ол өз кезегінде әлі де болса уақытылы төлеп жүрген кәсіпорындарды
салықтан жалтаруына ... ... жеке ... жоқ болуы әркімнің өзінің кәрілігін
қамтамасыз етудегі ... ... емес ... ... ... ... қадағалау;
барлық обылыстардың жергілікті түсімдерден зейнетақы төлеу мүмкіндігі
бірдей емес.осыған байланысты ҚР ... және ... ... ... ... ... бөлу ... жасады. Ай сайынғы
жарналардың 30- пайызды республикалық шотқа түседі. Министірлік бұл шотта
жиналға ... ... бар ... ... бөлінеді.Обылыс бойынша
зейнетақы көлемін әр түрлі болуы әділеттікке жатпайды, және көп ... ... ... жинауға көп ынта көрсетпейді, себебі артығы
басқа обылыстарға боліну үшін кетеді.
орталықсыздандыру әкімшілік жұмыстардың ... ... ... ... ... ... ... ал екінші
жағынан барлық аумақтық бөлімшелер әкімге бағынады.
Міне біз жоғарыда ... ... ... ҚР- да ... ... ... ... білдік. Осымен ҚР жаңа жинақтаушы
жүйеге көшті. Ал енді ... ... ... ... ... айырмашылығының артықшылығын қарап көрейік.
Біріншеден, «ынтымақтастық» жүйеде әртүрлі жеңілдіктер көрсетіліп, осыған
байланысты біреулер 60 жаста емес, одан ерте ... яғни бұл 60 ... ... ... гөрі ... уақыт зейнетақы алады.
Екіншеден, жұмыс істейтін адам еңбек стажының көп бөлігінде ... ... ... ... жоғары жалақы алып зейнетақыға шықса, оның зейнетақысы
сол жоғары жалақының мөлшеріне сәйкес ... Ал ... адам көп ... ... ... сол ... зейнетақыға шығады. Салыстырып қарасақ,
екеуінің зейнетақысы бірдей,бірақ сонғы адам алдыңғыға қарағанда көбірек
әлеуметтік ... ... Мұны ... деп айту ... екі адам бір кңәсіорында ... ... ... жоғары еңбек
өнімділігін көрсетсе, екіншісінің еңбекке ынтасы аз. ... ... ... олар ... зейнетақы алады. Жинақтаушы жүйенің осы жердегі бір
артықшылығы әр адам ... ... ... үшін өзі ... Ол ... ... ... тапқан табысына байланысты.
Төртіншіден «ынтымақтастық» жүйеде зейнетақыны беру ... ... ... ... Бұл адам ... ... ... күтпеген
жағдайларға байланысты ғана дүниеден кетсе, ... ... ... текке кетті деген сөз. Ал жинақтаушы жүйеде өмір бойы ... ... ... болса, оның мұрагері алады, яғни артындағы отбасы
өз керегінше пайдаланады.
2.2 Қазақстан ... ... ... ... қабылданған
модель.
2002 жылы 12 мамырда «Қазақстан Республикасында зейнетақы жүйесін
реформалау концепциясына » 5жыл толды. Бұл зейнетақы ... ... ... ... азаматтарының зейнетақымен қамтамассыздандыру
жүйесін реформалаудың басы болды.
Әрине, халықтын қартаю мәселелері және оларды зейнеақымн қамтамассыздандыру
біздін жас мемлекетіміз үшін ... ... ... ... ... ... сияқты, 20- шы ғасырдың аяғында сапалы жаңа
зейнетақымен қамтамассыздандыру ... ... жеке ... және арнайы
сипатты жүйелерге Қазақстандағы зейнетақы реформасы 20- шы ... ... ... ... жүрген реформаға ұқсас «Чилидағы зейнетақы ғажабы»
туралы бұл елде ... ... ... ... 14 жыл ... айта бастады. 1995 жылы 21 зейнетақы қоры жүмыс істейді, қордағы жалпы
сомма 23,0 млрд. доллар мемлекеттің жалпы ішкі ... ... ... ... ... ілесуіне керек, зейнетақы жүйесін реформалауда
«Қазақстандық ғажап » жайлы айту әлі ерте: ол үшін әлі 10 ... ... ... ... ... жүйесін реформалауда «Қазақстандық
ғажап» жайлы айту әлі ерте: ол үшін әлі 10 ... ... ... ... ... жүйесі 40 жылға негізделген, яғни ағымдағы ғасырдың
30 жылдың аяғына дейін.
2002 жылдың басында Қазақстанның жаңа ... ... 15 жыл ... ... ... ... және ... қорлары 1,2 млрд. ... 1995 ... ... ... жету үшін алғашқы 10 ... ... ... тағы 6-ға ... ... және де зейнетақы
активтерін жыл ... ... ... 2,0 ... ... өсіру керек.
1995 жылы Чилидің жалпы ішкі өнім 50,0 млрд. доллар құрады, ал қазақстанға
бұл дәрежеге жету үшін 10 жыл бойы ... ішкі ... ... 8-9 ... алу ... ... біздің экономикалық жағдайында қиынға түседі. Ең
оптималды болжам, егер ... әр жыл ... ... ішкі ... 5 ... алса, онда 2011 жылдың соңында 36,0-37,0 млрд. доллар жетеді. Бірақ
бұл ... ... ... ... ... ... ... аз,
мүмкін, жалпы ішкі өнім -20 пайыз зейнетақы активтері құрайтын шығар, онда
бұл 7,5-8,0 ... ... ... ... ... қарқынды дамып жатқан
қазақстанның банк жүйесінде жалпы ішкі өнімнің – 20 ... құру үшін ... ... ... және Чили арасында ұқсастық өте көп. Бұл елдердің халқын ... ... ... бай, әсіресе түсті метал рудасы, экономика
ресурстарынның негізгі тау-кең өндірісі құрайды. Бірақ ... ... және ... ... әлеуметтік – экономикалық айырмашылықтары
зейнетақы жүйесін құруға үлкен әсер ... ... 80 ... ... түрғындарының 85 пайызы ... ... яғни бұл ... ... өте үлкен. Бұл кезде Қазақстанның қалаларындағы
тұрғындар халықтың тек ... ... ... ... өсу ... ... рефомасымен сай келді де
қысқа уақыт мерзімінде зейнетақы жүйесіне қажетті активтер жиналады.
Чили зейнетақы реформасының 1-ші ... ... ... өтіп ... 1-ші 10 жылдығында жылдық, жалпы ішкі өнім орташа ... ... ... Бұл ... ... қатар Чилидің қор нарығы кенейіп жатты. Осы
фактілер арқылы Чилидің ... ... ... ... ... 1981- 1995 ... аралығында жыл сайынғы зейнетақы активтеріне
түсетін табыс, инфиляцияны ескергенде 13 пайызды құрайды.
Зейнетақы реформасының 1-ші жылы ... ... ... ... ауыл тұрғындары құрады, ал ауыл шаруашылығы 90 жылдары құлдырады.
Өндіріс кәсіпорындары өз жұмыстарын тоқтатты немесе ... ... ... ... тұрғындары жұмыссыз ... ... ... ... қиын қыстау болды қор нарығы мүлдем жоқ еді.
Осындай қиындықтар кезінде Қазақстанның жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... ... ішінде бірінші болып 20 ғасырдың 20
жылдың ағымдағы табыстарда ... ... ... ... Қызмет етіп жүрген 52 қор арасындағы ұқсастық, олардың барлығы
бөліп алу қағидасы бойынша жұмыс ... Яғни ... ... ... ... ... төленеді және жүйенін ... ... және ... ... ... ... болды.
Чили мен Қазақстанның зейнетақы жүйелерінің басты айырмашылығы, Чилидің
әлеуметтік қамсыздандыру ... ... ... ... яғни ... ... ... мен болашаққа салынатын
салымдар арасында тікелей байланыс ... Ал, ... ... учет ... ... ... мен ... зейнетақы
арасында байланыс болмайды. Осылайша, Чили мен біздің ... ... ... ... олар қызметтері жағынан бір
–бірінен ерекшеленеді.
Жарты ғасыр өмір сүрген Чилидің келесідей кемшіліктерге ие ... ... ... ... мөлшерлері тағайындалады, бюрократизм кең дамыды,
зейнетақыны саяси тағайындау ... ... ... ... ... ... ... 28 пайызын мемлекет тарапынан
әлеуметтік және зейнетақымен қамсыздандыру қаржыландыруды құрайды. Сонымен
қатар мемлекет ... ... ... ... ... ... Осыған байланысты Чили мемлекетті зейнетақы алымдарының
мөлшерін үлкейтуне ... ... осы ... ... зейнетақылық
салымдардан бас тарта бастады және ... ... ... ... ... сатыға көтерілген кейін және
мемлекеттің қаржысы өскенне кейін, әлеуметтік қамсыздандыру ... ... 1980 жылы ... сай жасалды. Мемлекетік зейнетақымен
қамтамасыздандыру жүйесі міндетті жекеге ауыстырылды.
Жаңа қазақстанның зейнетақы жүйесі, ... деп ... де, ... ... ... ... бұл жерде басынан бастап жеке зейнетақы
жүйесі ... ... жеке ... ... қоса ескі ... де ... етіп ... Чилидағы зейнетақы реформасы 10 жылдай дайындалды. Қоғам жаңа
зейнетақы жүйесін қабылдауға дайын ... және ... ... ... ... зейнетақы қабылдауға реформасын жасауға ... ... көз ... Чили мен салыстырғанда, 1997-1998 жылдары
басталған Қазақстандық зейнетақы реформасы үшін біздің елде ... ... ... бар ... ... 5 ... кейін реформаны
талқылау жеңілдірек, бірақ сол кезде зейнетақы жүйесіне көшу дұрыс шешім
болған. Егер Чили ... ... он жыл ... онда ... ... ... айда ған ... Бұл факт қазақстандағы зейнетақы
реформасының белсенді дайындалғанын ... ... ... ... ... жүйесінің басты мәні мемлекетік емес зейнетақы қорының
пайда болуы. Ол ... нарқ ... ... қабылданбады осылайша,
қазіргі кездегі ресейде ендіріліп жатқан сызба бойынша жоспарланды, ... ... емес ... ... ... Мүмкін,
рекін зейнетақы жүйесін жұргізуге біздің мемлекетте уақыт болмады, Осыған
байланысты арнайы зейнетақы жүйесіне лезде көшу ... ... ... ... Чили ... ... ... қолданды. Өзгертулер
МЗЖҚ құру мен ескі ... ... ... ... ... Осылайша
Қазақстандық зейнетақы жүйесі болып табылмайды, ол Аргентина және Колумбия
модельдеріне негізделіп ... ... ... ... Латын Американдық жолмен жүріп жатыр деп айытуға болады, бірақ
оның негізінде қайткенменде Чили ... ... ... ... ... ... кемшіліктері мен
перспективалары.
1. Нарықтық қатнастар ... ... ... ... ... ... ... салымдары инветициялау мақсатпен
дұрыс қолданып жатыр. Оларды тартумен мемлекеттік емес ... ... Олар ... делдалдар және ұжымды инвесторлар түрінде
қызметтерін атқарады нарықтық экономикасы ... ... ... ... ... ... ... бұл институтардың үлесі зор.
Бұндай институтарға, сонымен қатар ... емес ... ... да ... олар ... ... ... шараларды шешумен және үлкен инвесторлар ретінде қызметпен
айналысады.
Қазақстандағы зейнетақы ... ... ... қамтамасыздандыру
жүйесін қалыптастыруға әкелді оның басты субъектілері ... ... ... ... ... активтерін басқару мен айналысатын
компаниялар және ... ... ... ... ... ... ... жұмыстары арқылы мынадай шешімге келуге
болады. Қажетті жағдайларды жасап және сәкес мемлекеттік ... ... ... ... ... экономикаға аса ... ... бола ... ... ұзақ ... болады.
Әлемде 2- і зейнетақы жүйесі бар:
• ынтымақтастық;
• жинақтаушы.
Ынтымақтастық ... ... ... өз зейнетақыларын бүгінгі күнгі
жұмысшылар арқасында алып жатыр. Бұл жүйе ... ... ... ... ... ... ... үлкен көлемде салымдар жіберілуі
тиіс. Халықтың ішнде зейнеткерлер санының өсуі бүгін ... ... Бұл жүйе ... деп ... ... зейнеткер зейнетақыны өз жинақтарынан алады. Зейнетақы
жүесін реформалау кезінде жеңілдіктер қысқарады, ... шығу ... жеке ... ... ... және т.с.с. Әлеуметтік қоғаудың
кепілдігінің болмау жинақтаушы зейнетақы жүйесіндегі ... ... ... таңдауыдың басты критерисі – оның қаржылық
тұрақтылығын қамтасыздандыру:
1.Ынтымақтастық жүйе үшін – бұл ... мен ... ... ... мен ... ... орташа мөлшерінің ара қатынасы, сонымен
қатар ... ... ... ... жүйе үшін – бұл активтерді салу, болашақтағы ... өмір сүру ... мен ... ... ара ... сүру денгейінің ұзақтығы және өте жоғары зейнетақылар үшін ... ... ... ... ... ... ... біреу – кәрі адамдарды қорғау және экономикалық өсуге
үлесін қосу.
Қазақстанда жұмыс істеген зейнетақымен қамтамасыздандыру жүйесі жұмыс
істеуге жарамсыз ... ... ... ... ... ... ... зейнетақы жүйесінің 3 –ші денгейінің
қалыптасуының қажеттілігін айқындайды, оларға ... және ... ... ... және ... маманданған мемлекеттік емес
зейнетақы ... ... ... емес ... емес ... ... ... психологиялық
қажеттіліктерін қамтамасыздандырады, яғни кәрілік кезінде ... ... ... ... ақша ... ... ... пайдаланады. Зейнетақы қорларының ... ... ... ... сонымен қатар инветициялаудан түсетін
табыстардан құралады. Зейнетақы салымдарының ерекшелігі олар ұзақ уақытқа
салынады, яғни ... ... ... мен өтеу уақыты ұзақ болып
табылады. ... ... ... ... ... ақша
қаражаттарын жинақтау ұзақ уақытты болды. Сәйкесінше бұл уақыт аралығында
инфиляция ... өз ... ... ... олар ... ... құралдарға, сонымен қатар ұзақ мерзімді активтерге ... ... ... ... ... дамуына жинақтаушы зейнетақы қорлары үлкен үлес қосуда,
себебі өзінің ісінің ерекшелігіне байланысты ұзақ ... ... және ... ... нарығының ұзақ мерзімді сеторының қатысушысы
болып табылады.
Нарық экономикасы дамыған мемлекеттерде зейнетақы қорлары ең ... және ... ... ... әлеуметтік қаржылық институттар болып
табылады. Осыдан ұзақ уақыт жұмыс ... ... ... ... ... ... нарығында мемлекеттік емес зейнетақы қорының инветор ретінде
үлесі зор және активтерінің қарқыны өте ... ... ... кейбір
мемлекеттерде мемлекеттік емес ... ... ... ... ... табыстарына салық төлеуде жеңілдіктер беріледі.
Осыған байланысты қорлардың жұмыстарына батыс елдерінің ... ... Бұл ... ... түсіндіругу болады:
1) қосымша, зейнетақымен қамтамсыздандыру саласының институтта
жүйесінің дамуы ... ... ... ... төмендетуге көмектеседі.
2) Мемлекет экономикасыны көлемінде мемлекеттік емес ... ... ... ... кеңеюіне және
тұтынудың қысқаурына әкеледі.
Дамыған мемлекеттерде ... емес ... ... шегі 40-60 ... ... Осыған ұқсас инвесторлардың
болмауынан, банктер және қаржылық ... ұзақ ... 12-15 ... ... Сонымен бірге мемлекеттік емес
зейнетақы қорларымен ... ... ұзақ ... ... салынады да , осы уақыттағы айналыстан шығарылады. ... ... ... ... төмендеуін қамтамасыздандырады.
Басқа сөзбен айтқанда, зейнетақы қорларының активтері мемлекеттің қаржы
жүйесінің ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорлары қаржылық
ресурстардышоғырландырып, оларды біздің мемлекеттке ... ... өз ... ... ... мындай қорытындыға келеміз, зейнетақы ... ... ... ... ... ... ... дұрыс
үйымдастырылуына өз ықпалын тигізе алады. ... емес ... ... ұзақ ... ... негізделгендіктен, Қазақстан
экономикасына аса қажетті ұзақ мерзімді инветицияның бір көзі, ... ... қор ... өзіндік стабилизаторы болып табылады.
Зейнетақы жүйесін бұрынғы күйінде ... қалу оның ... ... ... ... еді. Оны ... үшін 1997 ... 20 – шы
мауысымында «Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамтамассыздандыру
туралы »заң ... Осы заң ... 1998 ... ... ... ... ... енгізілді және ол нарықтық экономиканың
талаптарына жауап берді.
Жұмысшылардың есебінен қамтамасыздандырылған ... ... ... басқару мен бақылауға байланысты іс- шаралар ... ... ... ... ... ... ... жоғалтып
алу тәукелінен аулақ жүру үшін және зейнетақы жинақтарының құнсызданбауын
қадағалау. Мемлекет жеке тұлғалардың ... ... ... зейнетақы салымдар мөлшерін белгілейді.
Зейнетақы жүйенің тағы бір зейнетақы ерекшелігі зейнетақы ... ... ... ... тек қан жинау емес, сонымен қатар әр
түрлі қаржылық құралдарға салу ... ... ... ... ... ... ... қағаздарға салумен зейнетақы
активетрін басқару компаниялары айналысады. ЗАБҚ-НЫҢ ... ) ... ... бойынша Қазақстан Республиткасының ... ... ... ... ... ... және ... белгіленген
тәртіппен зейнетақы төлемдерін жүзеге асыратын бір мемлекеттік және ... емес ... ... ... ... лицензиясы бар.
Мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қорлары жабық акционерлік қоғам
ретінде ... Олар ашық ... ... ... мүмкін. Ашық
зейнетақы қорның құрушысы заңды және жеке тұлға бола алады. ЖЗҚ – ... ... ... ... әр ... қорлардың минималды
жарғылық қорына талаптар қояды, нормативтік ... ... ... ... емес ... ... қорларының жұмысын
қадағалайды, басқарады, ... ... ... ... ... Зейнетақы қоры жедел қызметінің
шығындарын зейнетақы салымдарынан 1 пайыз мөлшерінде комиссиондық ... ... ... 10 ... ... жабады.
Зейнетақы активтерін басқаратын компания жабық акционерлік ... ... оның ... ... және жеке тұлға бола алады. Қазақстан
Республикасының бағалы қағаздар ... ... ... ... ... ... және лицензия береді.
Мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... және азаматтардың еркін ақша ... ... ... ... ... ... ... салу зейнеақы жүйесінің қатысушыларына өмір бойы ... ... бойы ... ... төлеп тұруға бағытталған комерциялық ұйым.
Мемлекеттік жинақтаушы ... ... ... емес ... ... азаматтардың салымдарының сақтығын қамтамасыз
етеді. Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... тәуекелі өте төмен және ... аз ... ... ... бағалы қағаздар, халықаралық қаржылық ұйымдардың ... ... емес ... ... қорының активтерінің үлкен бөлігі
активтерді басқарумен айналысатын компания ... ... ... ... ... салады. Ал белгі бір бөлігі Қазақстандық
кәсіпорын дамуына үлес қосу мақсатымен, олрдың акция, ... ... ... ... Қазақстанның қор биржасынан алған «А» митингі
болу керек. Осылайша мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қорлары мемлекеттік
жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... емес жинақтаушы зейнетақы қорларының зейнетақы жинақтарының
салығын Қазақстан Республикасының Үкіметі қабылданған шаралар жиынтығы
қамтамасыздандырады. Сақтаудың ең ... ... ... ... қоры зейнетақы қаражаттарын инвестиция-лаумен айналыспайды. Бұл
жұмыспен жеке заңды тұлға, яғни зейнеақы активетрін ... ... ... ... ... ... операциялар, арнайы лицензияланған
банк- кастодиан рақылы ... ... ... емес ... ... жүйесін,
зейнетақы активтерін басқарумен айналысатын компаниямен банк – кастодианды
бақылауды үш органға тапсырды. ... ... ... ... ... ... еңбек және әлеуметтік қорғау министрлігінің ... ... ... ... ... Ұлттық комиссиясы және
Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі.
Заңмен қарастырылған шаралар ... ... ... ... ... сақтығын қамтамасыз етеді.
3.2 Қазақстан Республикасындағы зейнетақы реформасы және оны енгізу
себептері.
Қазақстанн ... ... ... реформасы жүргізілген
еді. Осы реформа нәтижесінде ескі ... ... ... жүйесімен ауыстырылды.
Реформаны жүргізудің себептерін тереңірек түсіну үшін, зейнетақы
жүйесін өзгерту идеясы пайда ... кез- 1996 ... ... ... ... жылдары Қазақстандағы қаржылық жағдай ... кез еді. ... ... ... 300 ... банктік
несиелер, ұлттық валютаның девальвация денгейі күрт төмендеді. ... ... ... ... ... ... ... нарықтық экономика жағдайындағы прогрессі үшін
жақсы жағдай қалыптаса бастады. 90 жылдардың ортасында Қазақстан Венгрия,
Польша, ... ... ... ... елдердің арасында ерекше орын
алды.
Бірақ, басқа елдерге қарағанда Қазақстан ... ... ... – дамымаған қор нарығы еді. Қор ... ... ... ... елге ... капиталды тарту маңызды құралының
бірі болып саналады. Осыған мысал ... 1996 - 1997 ... ... экономикаылқ кереметінің шыңын келтіруге болады. Азия ... қор ... ... ішкі және ... ... ... ... өсуге жағдай жасады. Осыны Қазақстанға
қолдануға болатын еді. Сөйтіп, қор нарығын дамыту- қаржыгерлердің ... ... ... Қор ... құру үшін бос ақша қаражатымен оған
қызығушылығы бар ... » ... еді. Дәл осы ... ... ... аударады.
Жоғарыда айтылғандай, бұрынғы кеңес одағынан қалаған ... ... ... ... ... ... Ол өзінің тұрақтылығы мен
оған деген сенімділігінен 1993 ... ... - ақ ... ... кейбір
аймақтарда ай сайын зейнетақы қорындағы қаражатының 70- ... ... Бұны ... бір ... ... ... болады:
1. гиперинфиляция;
2. экономикалық тоқырау;
3. жұмысшылар штатын қысқарту;
4. демалыс уақытының ұзаруы;
5. зейнетақы қорының қажеттіліктерін өтей ... ... ... ... ... құрылған жүйенің кепілі мемлекеттік
бюджет болғандықтан, ол барлық төлемдерді көтере алмады. Мысалы, 1995 ... 2980 мың. ... 60 ... ... ... 3-6 айға дейін кешіктірілді. Негізінен алғанда, ынтымақтастық ... ... ... ... ... ... яғни жұмыс
істейтіндер мен зейнеткерлер санының қатнасы-на байланысты. Қарттар саны
жастарға қарағанда көп ... ... осы ... зейнетақы қаражаты зейнетақы жүйесінің ішінде ғана
айналыста болды: шартты ... ... ... ... ... ... зейнетақыға шықандарға төленеді.
Осыны ескере отырып, зейнетақы жарналарының бір ... қор ... ... ... ... ... біріншеден, Ұлттық
экономикаға қосымша ... ... ... зейнетақы
жарналарынан қосымша табыс алуға болады деп шешілді. Үшіншіден, ... ... ... ... ... ... ... күмән болды. Мемлекетің де қызығушылығы бар- ... ... ... қарызды өтеу үшін қолданады, ұзақмерзімді
заемдар ретінде. Сонымен, ынтымақтастық ... ... ... ... ... жүйесіне ауыстыру, реформа ... ... үшін ... ... ... ... ... Реформанаң
тағы бір мақсаты жасы үлкендерді әлеуметтік қорғау еді.
Екі жүйені бір белгіге қарап, салыстыру төмендегіні ... жылы ... ... ... ... ... ... жалақының 1-
пайызынмемлекеттік зейнетақы қорына ... ... ... ... ... ... ... 1/6 бөлігі әлеуметтік сақтандыруға аударылды
да, өнеркәсіптің нақты ... 25,5 ... ... кеін ... ... ... ... 15-пайызын –ескі
жүйеге аударылды. Одан кейін, жалпы жалақы ... ... ... ... ... ... зейнетақы қорына (ЖЗҚ) аударыла бастады. Сонда
реформа аяқталғаннан кеін, жалақының 10 ... ... жеке ... ... ... ) ... қорлары мен ЗАИБЖҰ
Қазақстан Республикасында жүргізілген зейнетақы реформасының нәтижесінде
өз активтерін ... ... ... ... ... қорлары құрылды. Зейнетақымен қамтамасыз етудің жаңа жүйесі 1997
жылдың 20 маусымында қабылданған «Қазақстан ... ... ету ... ... ... оның ... жұмысына, ең бастысы –
зейнетақы жинағының сақталатындығына кепілдік ... ... ... ҚР ... ... ... зейнетақы жарнасын
төлеудің тәртібі өзгертілді. Алайда, бұл арада аударудың тетігі өзгеріссіз
қалды. Міндетті зейнетақы ... ... ... берушінің есебінен емес,
жұмысшының табысынан 10% мөлшерінде ұсталады. ... осы ... ... ғана ... ... ... құқығын бекітуге
болатын еді. Оның үстіне, әрбір келісімшарт бойынша салымшының ... ... Тағы бір ... ... ... ... беруші
жұмыскердің келісімінсіз зейнетақы келісімшартын бұза алмайды.
Зейнетақы жинақтаушы қор – бұл ҚР ... ... ... жарнасын тарту және зейнетақы төлеу бойынша қызметті, сондай-ақ,
зейнетақы активтерін инвестициялық тұрғыдан ... ... ... ... заңды тұлға.
Зейнетақы жинақтаушы қорлары салымшылардың міндетті ... ... әр ... ... ... ... әрі ... инвестициялық портфелін қалыптастырады. Олар мемлекеттік ... ... ... ... ... емес зейнетақы жинақтаушы қорына
(МЕЗЖҚ) бөлінеді.
Мемлекеттік зейнетақы жинақтаушы қоры заңды тұлғаны білдіреді, оның
құрылтайшысы – мемлекет. ... ... ... ... ... және ... ... зейнетақы төлейді, сонымен бірге, зейнетақы
активтерін қалыптастырып, оларды мемлекеттік құнды қағаздарға, мемлекеттік
банктің депозиттеріне, халықаралық ... ... ... ... емес ... жинақтаушы қоры – бұл салымшылардың міндетті
және ерікті зейнетақы ... ... әрі ... зейнетақысын
төлеуді, сондай-ақ, зейнетақы активтерін қалыптастыру және оларды
инвестициялау бойынша ... ... ... ... тұлға. Ол міндетті
қорларға қарағанда ерікті зейнетақы жарнасын да тарта алады. Оны (ерікті
зейнетақы ... ... ... және ... ... ... және мөлшерде өз бастамасы ... ... ... ... ... ... ... етеді әрі
жүзеге асырады. Қор зейнетақы активтерін инвестициялау арқылы инвестициялық
табысқа қол жеткізеді.
Жоғарыда аталған оның ... өзге ашық ... және ... ... бөліп көрсетуге болады.
Ашық ЗЖҚ салымшының зейнетақы жарнасын оның ... ... және ... ... қабылдай береді. Резидент болып табылатын заңды және жеке
тұлғалар да, резидент емес ... және жеке ... да оның ... ... бола ... ... ... болып табылмайтын, яғни
резидент еместердің ашық ЗЖҚ-сы – бұл ... де көп ... ... ... ... немесе басқаруда болатын зейнетақы қоры:
• ҚР-дың резидент еместері;
• 50%-тен де көп ... ҚР ... ... ... немесе
басқаруында болатын ҚР резидентінің заңды тұлғасы;
• ҚР резиденті еместерінің құнды ... ... ие ... ... ... осы қордың акционері және құрылтайшысы ретінде алға
шығатын ҚР-дың бір немесе бірнеше заңды тұлғасының ... ... ЗЖҚ ... кезінде немесе оған құрылтайшы болған кезеңде бірде бір
тұлғаның дауыс құқығы бар акцияның ... ... ... ... акцияны
тікелей немесе жанама иеленуге, өкімгерлік ... ... ... ... ... ЗЖҚ-да мұндай шектеулер жоқ. Алайда,
зейнетақы жинағының нақты құны ... ... ... ... үлкен болады әрі инвестициялық табыс ысырабының ... ... ... ЗАБК ... ... басқару
жөніндегі компания) ғана орналастыра алады. ЗЖҚ жарна түсімін кастодиан
банктің шотына орналастырады, ал ЗАБК үш ... ... ... әр ... ... ... міндетті. Бір ЗЖҚ тек бір ғана ЗАБК-мен
келісімшартқа отыра ... ал, ... өз ... ... ... ... ... Бүгінгі таңда оның атауы ... ...... инвестициялық тұрғыдан басқаруды жүзеге асыратын ұйым. Зейнетақы
жинақтаушы қорларына инвестициялық ... ... ... ... ... ... ... қаржы нарығының кәсіби қатысушысы, заңды тұлғасы болып ... АҚ ... ... Оның ... ҚР ... ... және қаржылық
ұйымдарды реттеу және қадағалау жөніндегі агенттігі лицензиялайды. Агенттік
Компанияның қызметін мынадай ... ... ... ... ... белгіленген талаптар мен нормативтердің ... ... ... ... бар мамандардың штатта болуы, зейнетақы
активтерін инвестициялық тұрғыдан басқару ... ... ... құжаттардың болуы.
ЗАИБЖҰ өз қызметінде зейнетақы қорларының инвестициялық портфелін
қалыптастырады, зейнетақы активтерін ... ... ... ... зейнеткерлердің зейнетақы төлемдеріне бағыттап отырады. Ол ... ... ... ... және ҚР ... ... және қаржылық
ұйымдарды реттеу және қадағалау жөніндегі агенттігіне ұдайы есеп беріп
отырады, ... ... ... жұмыстары туралы ақпаратты жариялайды.
Алайда, ЗАИБЖҰ қызметінде белгілі бір шектеулер бар. ... ... ... ... басқа құнды қағаздарды шығаруға;
• банктерден өзіндік капиталдың мөлшерінен ... ... 3 ай ... мерзімге қаражатын тартуға;
• үлестес тұрғыдан құнды қағаздарды тартуға және олармен ... ... ... кез ... ... ... ... активтерінің құрамына кіретін құнды қағаздарды оларды ... алу ... ... да ... ... ... емес ... қағаздарды сату бойынша келісімшартты және
эмиссиялық емес ... ... ... алу ... келісімшартты
бекітуге;
• кепілгерлік пен кепілдік беруге, мәмілелерді зейнетақы активтерін
кепілзатқа салып ... ... ... ... ... ... уәдесін және
кепілдігін қамтитын ақпаратты жариялауға;
• құнды қағаздар мен ... ... ... өзге ... пен сауда саласында қызметті жүзеге асыруға.
Қазақстан Республикасында Зейнетақы Қорларының ... және ... ... ... ... қорлар өз қызметін ҚР Қаржы нарығын
және қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау ... ... ... негізінде жүзеге асырады. Бұл лицензияда зейнетақы қорларының
тек мемлекеттік емес зейнетақымен ... ... ... ... ... ... ... кепілдік беріледі.
Зейнетақы жинақтаушы қорлар лицензия алу үшін Агенттікке өз мамандарының
біліктілігі ... ... және ... ... ... ... 2 жыл жұмыс істегенін айғақтайтын құжаттың нотариалдық тұрғыдан
расталған көшірмелерін береді.
Зейнетақы жинақтаушы қорлары АҚ ... ... ... ... ... ... әрі ақшалай қаражатпен ғана төленуі тиіс.
Мұнда акцияның төлемі үшін заңды тұлғаның қаражаты оның ... ... таза ... шегінде пайдаланылады. Лицензияны алу туралы өтініш
берілетін сәтте жарғылық капитал толық төленіп бітуі тиіс.
ҚР ... ... ... ... және жеке ... ... және ... болуы мүмкін. Ал, рейтингтік
агенттіктердің бірінде нақты рейтингісі бар ҚР ... ... ... ... ашық ... ... және ... болуы мүмкін.
Мемлекеттік кәсіпорындар ЗЖҚ-ның құрылтайшысы немесе ... ... ... ... ... (акционерлердің) жарғылық
капиталындағы салым ақшасының ... ... ... ... ... ... ... түскен өзге табыстан және негізгі
қызметті орындаумен байланысты ... ... ... ... Бұл капитал басқа ұйымдарды құруға, міндеттемені, ... ету ... ... ... ... ... пайдаланылмауы
керек.
Комиссиялық сыйақының шекті шамасы ҚР Үкіметі белгіленген мыналардың
шегінде белгіленеді:
• инвестициялық табыстың 15% -і шегінде;
• айына ... ... 0,05%-і ... жылына бір мәртеден артық өзгертілмейді және күнтізбелік ... ... ең аз ... бір ай ... ... керек.
Зейнетақы қорларының қызметі мынадай принциптерге негізделеді:
• қорды жеке басқарады және салымшылар қорды өз ... ... ... ... ... және ... мемлекеттік өкілетті органдардың тарапынан қатаң реттеледі ... ... ... салымшыға оның зейнетақы жинағының мөлшері туралы ақпаратты береді.
ЗЖҚ өз қызметінде зейнетақы жарнасын жинай алады, өзінің қызметі ... ... ... және ... келісімшартының шарттарына сәйкес
басқадай құқықтарды жүзеге асырады, зейнетақы активтерін ... ... ... ... ... келісімшартқа отырады.
Сонымен қатар, зейнетақы жинақтаушы қорлары мыналарға міндетті:
• зейнеткерлердің зейнетақысын төлеуге;
• зейнетақы жинағы мен ... ... ... ... салымшы мен зейнетакерге (алушыға) оның зейнетақы жинағының ... ... ... бір ... және ... ... салуы бойынша
беруге;
• алушының зейнетақы жинағының жағдайы туралы ақпараттың құпия болуын
қамтамасыз етуге;
... ... және ... келісімшартында қарастырылған
шарттардың бұрмалануына жауап береді;
• алушының өтініші бойынша оның зейнетақы жинағын бір ... ... бір, үш, бес, он ... жылдарында стандартты уақыт кезеңі
ішіндегі өз қызметі туралы статистикалық және ... да ... бұл ... ... ... қорындағы салым ақша
бойынша табыстың уәдесін немесе кепілдігін қамтамасыз ететін ақпарат
жарияланбайды;
• зейнетақы келісімшартына отырған ... ... ... ... ҚР ... сәйкес өзге де міндеттерді орындауға.
Қазақстандағы зейнетақы жинақтаушы қорларына өзінің ... ... ... ... ... қоса ... ... салынған:
• өндіріс;
• құнды қағаздарды және басқа да қаржылық аспаптарды қоспағанда жылжитын
және жылжымайтын мүліктің сауда-саттығы;
• сақтандыру;
• зейнетақы активтерін кепілзатқа ... ... ... ... қағаздарды шығару;
• қордың «алтын акциясын» шығару.
Олар жыл ... ... ... ... және ... ... ... міндеттеме құнына сәйкестігін анықтауға заң тұрғысынан міндетті.
Мұндай міндеттеме барлық қорларға жайсыз тиюі ... ... бұл ... және ... ... ... ... Алайда, бұл
зейнетақы жинақтаушы қорлары мемлекеттік емес ... да ... аса ... ... ... ... жұмысы қордың сенімділігін арттырады, себебі ол
қабылданған міндеттеменің сипатын, демографиялық сипаттаманы, ... ... қоса ... отырып, оның жұмысының нәтижелері мен
келешегін нақты бағалауға, ... ... ... болу мүмкіндігін
ескертіп, қажетті шараларды уақытылы қабылдауға мүмкіндік береді.
Мынаны айта кету керек: «Қазақстан ... ... ету ... заң ... ... сақталатын кастодиан
банктерінде қолданылмайды. Кастодиан ... ... ... ... ... ... ... актіге 1995 жылдың 31 тамызында
қабылданған ... ... ... мен банк ... ... күші бар ҚР ... Жарлығы жатады.
Нарық жағдайында зейнетақы жинақтаушы қорлары мен қаржы ... ... ... тиісті мемлекеттік реттеуді жүзеге ... ... ... етуде, баламалы заңдары ... ... ... ... ... ... өзара
әрекет белгіленеді. Халықтың ұзақ мерзімді жинақ ақшасын ... ... ... нарығының дамуына өз әсерін тигізетін негізгі
фактордың бірі ретінде қызмет етеді. ... ... ... ... ... ... ... осы зейнетақы жинағын инвестициялайтын
негізгі сала болып табылады әрі салым ақшасын салыстырмалы түрде ... және ... бір ... салу ... ... ... табыспен қамтамасыз етеді.
ЗЖҚ қайта құрылатын жағдайда бұл туралы ... ҚР ... ... ... ... ... және қадағалау жөніндегі агенттігіне жіберіледі.
Оған мынадай құжаттар тіркелуі керек:
• зейнетақы жинақтаушы қорды қайта құру ... ... ... қабылдаған шешімі;
• зейнетақы жинақтайтын қорды қайта құрудың ұйғарылған шарттары,
формалары, тәртібі және ... ... ... оны ... ... кейінгі зейнетақы жинақтаушы қорының есеп айырысу
балансын және осы қайта ұйымдастырудың нәтижесінде жұмыс ... ... қоса ... ... құру ... ... ... жинақтаушы қорын қайта құру жөніндегі өтініш оның (өтініштің)
ұсынылған күнінен ... бір ... ... ... ... ... қор қайта құруға рұқсат алған күннен бастап екі аптаның ішінде
өзінің ... ... алда ... ... ... ... ... және бұқаралық ақпарат құралдарына тиісті хабарландыруды
жариялауы қажет.
ҚР Қаржы нарығын және қаржылық ұйымдарды ... және ... ... ... ... құрудың нәтижесінде салымшылар мен алушыларға
қатысты антимонополиялық заң талаптарының бұрмалануы, жалпы ... ... ... ... ... ... ... қордың
қайта құрылуына рұқсат бермеуі мүмкін.
ЗЖҚ ерікті түрде және ... ... ... ... ... ... орын ... Агенттіктің рұқсаты болған жағдайда жалпы акционерлер жиналысының
шешімі бойынша;
• ҚР заң актілерінде қарастырылған жағдайда соттың шешімі ... ... ... тарату жөніндегі өтініш оның (өтініштің) ұсынылған
күнінен бастап бір айдың ішінде қарастырылады. Таратылған қор бұл ... ... ... салымшылары мен алушыларына он күннің ішінде
хабарлауға ... ... ... мен ... ... белгіленген мерзімде басқа қорды өз қалауынша таңдай алады.
Зейнетақы жинақтаушы ... ... ... мен ... ... ... таңда республикада 150-ден де көп филиалдар мен ... ... ... ... ... және ... Морис Казахстан»
ЗЖҚ-сын, сондай-ақ, салыстырмалы түрде жас әрі шағын «Капитал» ... ... ... ... ... ... ішінде «Валют – Транзит
Фонд»-тың 34 филиалы мен өкілдігі бар. Олардың ... ... ... қалалар мен облыс орталықтарында орналасқан.
Қазақстандағы осы зейнетақы қорларының географиялық ... ... ... ... ... айта кету ... 16 ... 12-сі
Алматы қаласында. 1.01.2004 жылдың жағдайы бойынша бұл ... ... ... ... зейнетақы активтері шоғырланған, бұл көрсеткіш нарықтың 91%-
інен көбін ... ... ... ... ... ... тек
алматылықтар құрап отыр деп ... ... ... ... мен қалаларының тұрғындары да осы ... ЗЖҚ ... ... ... ... және ... «Валют-Транзит-Фонд» ЗЖҚ-
сы бар, Ақтөбе қаласында «НефтеГазДем» ЗЖҚ, ал, Алматы облысында – ... ... ... қаласына зейнетақы қорларының мұншама көп шоғырлануын оның
(Алматы) елдегі бірден бір қаржы ... ... ғана ... ... – бүкіл техникалық инфрақұрылымды ... қор ... ... ... ... ... нарығының
көптеген субъектілерін (кастодиандар, брокерлік компаниялар және т.б.) ... ... ғана ... ... ... ... ... қаласының
келешекте халықаралық аймақтық қаржы ... ... ... ... ... мақсаты – Қазақстандағы зейнетақы жүйесін зерттеп,
жүргізілген реформаның жақсы және ... ... ... ... ... нарығы қалай жұмыс істейтінін, оның даму денгейі қандай және әрі
қарай даму жолдарын табу болған еді.
Менің ойымша ... ... ... ... ... ... жүйесінің бір әлсіз жағы – зейнетақы активтерін сақтандыру жүйесі
дамымаған. Бұл болашақта зейнетақы қаражатының құнсыздануына әкелу ... ... ... мен ... ... ... жеткіліксіз ақпараттың
берілуі. Бұның нәтижесінде хлықта сенімсіздік туындайды. Соның нәтижесінде
ақша халық қолында қалу мүмкін. ... ... ... ... және үлкен ауқымды проекттерге жеткілікті дәрежеде құйылмауы,
зейнетақы активтерін пайдаланудағы тәуекелдің дұрыс ... ... ... кері ... тигізеді. Кейбір кәсіпорындар зейнетақы
корларына міндетті зейнетақы жарналарын уақытында аудармағандықтан, болашақ
зейнеткердің зейнетақы шотында ... ... ... Осы ... ... ... ... бақылауын күшейту керек.
Біздің халқымыз мемлекеттік ... бұл ... ... ... ... қорының ішінде мемлекеттік ЖҚ-н ұнатады. Бұл басқа
жеке мемлекеттік емес қорларына ... ... ... ... МЖЗҚ-ң жекешелендіру керек. Бұл Үкіметтің проектісінде бар. ... ... ЕҚДБ сату ... ... ... ... валюталық бағамының өзгеруі, кейбір заң баптарының
сәйкес келмеуі әсер етеді. Бұл ... ... ... ... жаңа ... ... ... ескілерді толықтыру, мемлекеттегі
жақсы инвестициялық климатты қалыптастыру шараларын жатқызуға ... ... ... де ... жүйесіне әсер етеді. Сонымен
қатар, ... ... ... ағылуыда кері әсер етеді. Ойткені шетелдік
жұмысшылардан зейнетақы жарналары алынбайды. ... ... ... ... тіркелмегендерде зейнетақы жарналарын төлемейді де ... ... ... ... ... ... ... принципке негізделген зейнетақы жүйесіне ауыстырылғаны мен
оны бүгінгі куні де ... ... ... бұл ... Өйткені жоғары
табысы бар адамдар зейнетақы төлемдерін онша ... ... ал ... ... ... барлар және жұмыстан айырылу кауіпі балалар, болашақта өзінің
зйнетақысын жеткілікті түрде қамтамасыз ете ... ... ... ... ... ... мен ... жүйесін бірге пайдалану керек. Сонымен қатар, мамандандырылған
зейнетақы жүйелерін дамыту қажет.
Қолданылған әдебиеттер
1. Құлпыбаев С., ... ... », ... ... Карибжанова А.С. «Халықтың әлеуметтік қорғанысы », Алматы. Экономика
1999ж.
3. «Қазақстан Республикасының зейнетақымен қамсыздандыру
туралы заңы » 1998 ... 20 ... ... 2005ж. 6, 20-22 ... ... 2005ж. 6, 32-34 ... РЦБ 2001 ж. 31бет
7. РЦБ 2002 ж. 28-29 ... РЦБ 2003 ж.5-4 ... РЦБ 2004 ж. 23 ... 2004 ж. 56. ... ... ... қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын бақылау
Агенттігі мәліметтері.
12. Халықарылық блютень ... жеке ... ... ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Центр Кредит банктың жинақтаушы зейнетақы қорының» ақпараттық жүйесі39 бет
«Қосымша зейнетақыны» сақтандыру мен ерекшіліктері17 бет
Атамекен» зейнетақы қоры үшін азаматтарды тіркейтін автоматтандырылған ақпараттық жүйе жасау72 бет
Ақ «Ұлар үміт» ЖЗҚ жағдайына қаржылық талдау15 бет
Бюджет шығысының жіктемесі14 бет
Бюджеттен тыс қорлар және олардың қызметі28 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны39 бет
Бюджеттен тыс қорлар, олардың қаржы жүйесіндегі орны туралы27 бет
Дамыған және дамушы елдердің зейнетақы нарықтары6 бет
Еңбек ақыны мемлекеттік реттеу11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь