Алдын ала тергеу барысында кылмыстык істі қысқарту

Кіріспе

1 тарау. Қылмыстық істі қысқарту . алдын ала тергеуді аяқтаудың бір нысаны ретінде.
1.1. Қылмыстық істі қысқарту . алдын ала тергеуді аяқтаудың бір нысаны ретінде
1.2. Қылмыстық істі қысқартудың түсінігі, мазмүны,мәні және қылмыстық іс жүргізудегі маңызы

2 тарау . Қылмыстық істі қысқартудың негіздері .
2.1. Қылмыстық істі ақтайтын негіздер бойынша қысқарту
2.2.Қылмыстық істі ақтамайтын негіздер бойынша қысқарту 33.35


3 тарау. Қылмыстық істі қысқартудың процессуалдық тәртібі.
3.1. Қылмыстық істі ақталатын және ақталмайтын негіздер бойынша қысқартудың процессуалдық тәртібі 46.49
3.2. Қылмыстық істі қысқартудың процессуалдық кепілдіктері
3.3. Қылмыстық істі қысқартудың салдары
3.4. Қылмыстық істі қысқартудағы прокурорлык қадағалау

Қортынды

Нормативтік актілер Арнайы әдебиеттер
Мемлекетіміздегі қүқықтық реформалардың негізгі багыттарына сәйкес қылмыстық заңда қылмысты ашуға барынша септігін тигізетін зиянды зардаптардың туындауын болдырмау, шын жүректен өкіну, кінәсін мойындап озінің келуі ,келтірілген материалдық және моральдық зиянды өз еркімен өтеуі сияқты жазадан босатудың бір қатар жаңа негіздері көзделуі тиіс екендігі көрсетілді.
Елбасының Қаулысымен бекітілген бүл багдаралама қылмыстық іс жүргзу заңында ақталатын азаматтар үшін бүзылган қүқыгын қалпына келтіру мен жасалган зиянды отеудің кепілдігін белгілеп, ақтау институтын күруды коздеу; сондай-ақ іс жүргізу негізін барынша қысқарта келіп, процестің жарыспалылық институтынын дамуына, қүқықтық және әлеуметтік жагдайдын туғызылуына қарай қайта тергеу практикасынан бас тарта отырып, қайта тергеу мен қылмыстық істерді қысқарту институтын жетілдіру керектігін үсынды.
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.1995ж.
2. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Іс Жүргізу Кодексі 13.12.1997ж.
3. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексі 16.07.1997ж.
4. "Қазақстан Республикасышын кейбір заң актілеріне қылмысқа қарсы күрес мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" Қазақстан Респубилкасының Заңы 05.05.2000ж.
5. Постановление Президента РК от 17 марта 1995г. " О неотложных мерах по борьбе с преступностью и правопорядка " //Советы Қазахстана . 1995 N 30 (837) 18 марта . 4с.
6. Президент предложил радикальную программу борьбы с преступностью .// Советы Казахстана. 1995 N 31 (838) 22 марта7
7. Государственная программа правовой реформы в РК ( основные направления) Утверждено постановлением Президента РК. N1569 от 12.02.1994г.// Сборник актов Президента Рки Правительства РК. Алматы, 1994. N 9с.5.
Қолданылған арнайы әдебиеттер :
І.А.Я.Дубинский .Основания к преращению уголовного дела в стадии предварительного расследования. Киев НИиРИО КВШ МВД СССР.1973
2.А.Я.Дубинский.Прекращение уголовного дела в стадии предварительного расследования .Киев . 1975г.
3. П.М.Давыдов,Д.Я. Мирский.Прекращение уголовных дел, М.,Госюриздат, 1963
4. А.С.Барабаш , Л.М. Володина.Прекращение уголовных дел по нереабилитирующим основаниям в стадии предварительного расследования .Томск -1986.
5. С.А.Рзаев .Прекращение уголовных дел по нереабилитирующим Қолданылган нормативтік актілер :
6. В.З. Лукашевич.Прекращение уголовного дела в стадии предварительного расследования по реабилитирующим обвиняемого основаниям .- "Правоведение ",1968.
7. Н.Я. Якубович .Окончание предварительного следствия, Москва,Госюриздат. 1962.
8. В.А. Михайлов.Процессуальный порядок прекращения уголовного дела в стадии предварительного расследования.Волгоград. Изд-во ВСШ МВД СССРД970.
9. Я.О.Мотовиловкер.Основания прекращения уголовного дела по реабилитирующим лицо мотивам.- "Советское государство и право" 1972.№ 9.
10. Н.В. Жогин., Ф.Н.Фаткуллин. Предварительное следствие в советском уголовном процессе. 'ЧОридическая литература". 1965
11. М.А.Чельцов.Советский уголовный процесс. Москва, 1962.
12. С.В.Бородин.Обстоятельства, исключающиее производство по уголовному делу - Ученые записи ВИЮН " ,вып. 13,М,1961.
13. Г.Чангули.Недоказанность участия обвиняемого в совершении преступления как процессуальное основание к прекрашению уголовного дела в стадии предварительного следствия. -"Социалистическая законность ", 1965,№ 3.
14. М.Рагинский, Г.Миньковский.Основания и порядок прекраще-ния дел на предварительном следствии."Социалистическая законность", 1957, N11.
15. Н.И.Гапанович. Отказ в возбуждении уголовного дела. Минск, "Высшая школа ", 1967.
16. С.А. Шейфер. Некоторые вопросы прекращения уголовных дел в стадии дознания и предварительного следствия . -"Вопросы криминалистики", 1961 N 1,2.
17. П.К. Гуценко.Порядок возбуждения и прекращения производство по делам частного обвинения.-В кн."Вопросы уголовного права и процесса" М., изд. ВИЮН,1958.
18. М.С.Строгович. Прекращения дела по ст. 4-а -"Еженедельник советской юстиции ",1926, N 14.
19. М.И.Якубович.Учение о необходимой обороне в советском угоовном праве. часть Обащя .Изд-во МГУ, 1969.
20. В.М. Савицкий. По поводу уголовно- процессуальных гарантий права невиновного на реабилитацию .-"Советское государство и право", 1965, N 9.
21. В.Зыков .Исчисление сроков двности привлечения к уголовной ответственности за длящиеся преступления .-"Советская юстиция", 1968, N10.
        
        Алдын ала тергеу барысында кылмыстык
істі қысқарту
ЖОСПАРЫ
Кіріспе
1 тарау. Қылмыстық істі қысқарту - алдын ала тергеуді аяқтаудың бір ... ... ... істі қысқарту - алдын ала тергеуді аяқтаудың бір нысаны ретінде
1.2. ... істі ... ... ... және қылмыстық іс жүргізудегі маңызы
2 тарау . Қылмыстық істі қысқартудың ... ... ... істі ... ... ... қысқарту
2.2.Қылмыстық істі ақтамайтын негіздер бойынша қысқарту 33-35
3 тарау. Қылмыстық істі ... ... ... Қылмыстық істі ақталатын және ақталмайтын негіздер бойынша қысқартудың процессуалдық тәртібі 46-49
3.2. Қылмыстық істі қысқартудың процессуалдық ... ... істі ... салдары
3.4. Қылмыстық істі қысқартудағы прокурорлык қадағалау
Қортынды
Нормативтік актілер Арнайы әдебиеттер
КІРІСПЕ
Мемлекетіміздегі қүқықтық реформалардың негізгі багыттарына сәйкес қылмыстық заңда қылмысты ... ... ... ... ... ... туындауын болдырмау, шын жүректен өкіну, кінәсін мойындап озінің келуі ,келтірілген материалдық және моральдық зиянды өз еркімен өтеуі сияқты ... ... бір ... жаңа ... ... тиіс екендігі көрсетілді.
Елбасының Қаулысымен бекітілген бүл багдаралама қылмыстық іс жүргзу заңында ақталатын азаматтар үшін бүзылган қүқыгын қалпына келтіру мен ... ... ... ... ... ... ... күруды коздеу; сондай-ақ іс жүргізу негізін барынша қысқарта ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік жагдайдын туғызылуына қарай қайта тергеу практикасынан бас тарта отырып, қайта тергеу мен қылмыстық істерді қысқарту институтын жетілдіру ... ... және ... ... ... ... алдын алу жөніндегі ҚІЖК міндетін орындауда анықтама органының және алдын ала ... ... орны ... 8 ... 2 ... ... ... істер бойынша заңмен белгіленген өндіріс тәртібі негізсіз айыптаудан және ... ... ... ... ... мен ... заңсыз шектеуден қорғауды қамтамасыз етуге, кінәсізді заңсыз айыптаган немесе соттаган жагдйда, оны тез арада және толық ақтауға, сондай-ақ заңдылықты және ... ... ... , ... ... ... қүқыққа қүрметпен қарауды қалыптастыруға тиіс.
Алдын ала тергеу- қылмыстық іс жүргузудің негізгі сатыларының бірі.
Нақ осы алдын ала тергеу барысында қылмысты тез және ... ашу, оны ... ... ... және ... ... ... әділетті сот талқылауы және сондай-ақ қылмыстық заңды ... ... ... шешу ... ... ең күрделі және еңбек сіңіруді қажет ететін бөлігі жүзеге асырылады.
1. тарау. Қылмыстық істі қысқарту-алдын ала ... ... ... Қылмыстық істі қысқарту -алдын ала тергеудің бір нысаны ... сот ... ... ... қылмыскерді әшкерелегеннен және жазалаганнан гөрі, кінәсізді қылмыстық жауаптылыққа тартып, соттауга жол ... ... ... ... ала ... ... ... қылмыстық істі қысқарту, істі сотқа жібермей өндірісті аяқтау қызмет ... ала ... - ... іс жүргізудің негізгі сатыларының бірі. Нақ осы алдын ала тергеу барысыида қылмысты тез және толық ашу, оны жасаган ... ... және ... ... ... ... сот ... және сондай-ак қылмыстық заңды дүрыс қолдану міндетін шешу жөніндегі жүмыстың еңбек сіңіруді ... ... және ... ... ... асырылады.
Кез-келген заңды оқулық пәнінің шеңеберінде материалды баяндап жазудың алгы шарты болып терминалогияның дәлдігі ... Айта кету ... " ... істі ... " ... екі ... магнада қолданылады.
Біріншіден , бүл қылмыстық іс бойынша ондірісті ... бір ... ... қүқықтық нормалар жүйесін білдіретін қүқықтық институт.
Екіншіден, бүл заңмен корсетілген гәртіпте жүзеге асырылатын ... ... ... ... және ... процессуалдық әрекеті.
Қылмыстық істі қысқарту тек істі қысқарту негізі ретінде заңмен тікелей көрсетілген жагдайларда орын алады.
Қылмыстық іс ... ... ... ... ... бойынша алдын ала тергеуді қысқарту қылмыстылықпен күрес ісіне елеулі зиян келтіруі мүмкін. ... істі ... ... ... ... ... алдын ала тергеу органдарының қылмыстық істі заңды және негізді қысқартудың қажетті алғы ... ... ... істі негізсіз қысқарту және негізсіз қылмыстық жауаптылықтан ... ... ... әкеп ... ... бүл қүқықтық тәртіптің жағдайына кері әсер етеді және қылмыстылықпен күресетін ... ... ... беделін түсіреді.
Қылмыстық істі қысқарту туралы қате шешім, кобінесе, кінәлінің жеке басын және ... ... ... ... ... мен ... ... багаламаудан корінеді.Бүл өз кезегінде қүқық бүзушының жеке басын және істің жагдайларын ... және ... ... ... ... талабын бүзумен тыгыз байланыты.
Заң әдебиеттерінде істі қысқартудың негіздерін жіктеудің әр -түрлі критерилері үсынылған. Соның ішінде,менің ойымша, ... ... ... ... және ... ... ... қарстырган дүрыс болады.
Қылмыстық істі қысқартудың ақталатын негіздеріне мыналар жатады: қылмыс оқигасының ... ( ҚІЖК 37 6.1 б. 1 т. ) , ... ... ... ( ҚІЖК 37 ... ... қылмыс қүрамының болмауы ( ҚІЖК 37 б.1б. 2т.) ,өзі туралы белгілі бір ... ... ... ... күшіне енген үкімінің, не қылмыстық ізге түсудің мүмкін еместігін белгілейтін сотың күшін жоймаған қаулысының болуы ( ҚІЖК 37 б.1б. 7т.), өзі ... ... ... ... ... ізге түсу органының қылмыстық ізге түсуден бас ... ... ... ... қаулысының болуы ( ҚIЖК 37 б.1б. 8т.), қылмыс жасауга айыпталушының қатысуының дәлелденбеуі ( ҚІЖК 269 б.1б. 2т.). Бүл ... ... істі ... ... ... деп танып, оны ақтауды білдіреді.
Қылмыстық істі қысқартудың екінші ... яғни ... ... ... ... ... ... актісінің болуы ( ҚІЖК 37 б.іб. Зт.) , ескіру мерзімінің бітуі ( ҚІЖК 37 б.1б. 4т.) , ... ... ... ( ҚІЖК 37 б. 1б. Нт ) , ... ... ... (ҚІЖК 386. 1б. ) және т.б. Бүл негіздер бойынша түлға кінәлі деп саналады, бірақ ол ... ... ... қысқартудың үсынылып отырган жіктеуі жалпы негіздер жүйесінде әрбіреуінің орнын анықтауға комек береді, олардың ішкі мәнін үғынуға жәрдемдеседі және осы ... ... және ... ... үшін ... ... ала тергеуді аяқтау - қылмыстық істі тергеудің соңгы кезеңі.
Тергеуші қылмысты тергеу жоніндегі өзінің жүмысын қорытындылай келіп, істің мәні бойынша ... ... үшін ... ... ... материалдарының жиынтығын талдайды және бағалайды. Тергеу және ... ... ... ... іс ... заңының талаптары сақталып, барлық қажетті дәлелдеу қүралдары ... деп ... ... дәлелдемелері жинау жөніндегі тергеу әрекеттері ондірісін қысқартады, материалдарды жүйелейді және істі одан әрі ... ... ... ... 195 ... ... ... ала тергеу айыптау қорытындысын жасаумен не медициналық сипаттагы ... ... ... үшін ... істі ... жіберу туралы қаулымен не қылмыстық істі қысқарту туралы қаулымен аяқталады.
Егер тергеу барысында тергеуші дәлелдемелер табылды және соның негізінде қылмыс ашылды, ... ... және сот ... ... ... тиіс деген қортындыға келетін болса, онда ол тергеудің ақталғаны туралы жариялап, айыпталушыга,сондай-ақ процеске қатысуға қүқыгы бар басқа да түлғаларға танысу үшін іс ... ... және ... қортындысын жасайды. Айыптау қортындысымен бірге іс нрокуратура арқылы сотқа жіберілед ( ҚІЖК 284 б.)
Қылмыстық қүдалауды болдырмайтын мән-жайлар ... ... ... ... жағдайлар болған реттерде іс қысқартылады.
1.2. Қылмыстык істі қысқартудың ... ... мәні және ... іс ... ... істі ... ... А.С. "көп аспектілі қүбылыс және қылмыстық іс жүргізу қүқығының теориясында әр тараптан: процессуалдық әрекеттің маңызы алдын ала ... ... бір ... ... ... ... қылмыстық жауаптылыққа негізсіз тартуға қарсы процессуалдық кепілдік ретінде және дербес қүқық институты ретінде"1 қарастырады.
Дубинский А.Я. ... істі ... ... аша келіп, қылмыстық істі қысқарту алдын ала тергеуде және анықтамада аяқтау нысанының маңызы бүл" іс бойынша ... ... ... және ... ... іс материалдарын жүйелеу, аяқталған ондіріспен процеске катысушыларды таныстыру және олардан келіп түскен арыздарды шешу, істің мәні бойынша және ... ... ... және ... ... асыру жөнінде қортынды жасау жөніндегі процессуалдық әрекеттер кешенін көрсететін тергеудің соңғы кезеңі" деп ... ... ... ... істі ... ... Д.Я. ... қысқартқан органның қүқығын белгілейтін" және "мүдделі түлғалардың шагымдануга қүқығын туғызатын"2 заңды факті ретінде сипаттайды.
1 А.С. Барабаш .,Л.М. ... ... ... дел по не ... ... ... в ... ІІредварительного. Томск -1986г
2 Дубинский А.Я. Прекращение уголовного лсла в етадии кннание и Ііредварительного следствия Автореф. дис... канд. ... ... ... 1971 г. с. ... П.М. және ... Д.Я. ... істі қысқартуды заңмен көрсетілген тәртіпте жүзеге асыратын анықтама органының, тергеушінің, прокурордың, ... ... ... ... ... және " ... фактілерді анықтау және дәлелдемелерді жинау жоніндегі қызметі аяқталады"3 деп қарастырады.
Михайлов В.А. алдын ала тергеу және анықтама сатысында қылмыстық істі қысқартудың ... ... ... ... ... істі ... айыпталушының (сезіктінің) қылмыстық жауаптылыгы туралы сүрақ мәні бойынша шешіледі, мүнымен бірге шешім теріс нысанда ... және ... алгы ... ретінде алдын ала тергеудің қорытындысын жүргізуді талап етеді"4 Мына жерде автор, сонымен бірге, іс бойынша өндірісті қысқарту туралы ... ... ... шагымдануга қүқығын туғызатын, қүқықты орнына келтіретін заңды фактор болып табылады деп көрсетеді.
Шейфер С.А. "негізсіз қылмыстық жауапқа тартылуға ... ... ... ... ... істі қысқарту деп атайды"5
3 Давыдов П.М., Мирский. Д.Л. Прекрашепие уголовных де.І в советском уголовном процессе Москва. 1963 г. ... ... В.А. ... ... ... ... дела в ... предварительного расследования. Волгоград. 1970 . с. 10.
5 С.А. Шейфер. Прекращение уголовного дела н советском уголовном ... ... Реф. ... ... ... ... 1963г. с. 4
Жогин Н.В. және Фаткуллин қылмыстық істі қысқарту түсінігі "қылмыстық сот ... үшін ... ... алғы ... жоқ ... ... және оны одан әрі жургізуден бас тарту туралы соған уәкілетті лауазымды түлғаның ... ... ... акті ретінде қарстырады"6.
А.С. Барабаштың ойы боынша жоғарыда келтірілген барлық анықтамалар қарастырып отырған институттың толықтай ... және оның ... ... ... ... ... ... бейнесін ашып көрсетпейді. Институт ретінде қылмыстық істі қысқарту туралы сөз болған кезде, бүл түсінік ... ... ... ... ... ... ... алдын ала тергеудің аяқталу нысанындагы заңды фактіде, процессуалдық кепілдікте институттың ... ... істі ... ... кіретін нормаларды жүзеге асыру нысаны. Осы түсінікті аша ... біз ... ... немесе басқаша анықтаймыз. Бірақ тек жан-жақты ғана бізге қүбылыс туралы толық көрініс береді. Сондықтан қылмыстық істі ... - ... ... кезеңі", "фактілерді анықтау және дәлелдемелерді жинау жөніндегі қызметі қүзіретті органдармен аяқталатын әрекет" және "қылмыстық жауаптылық ... ... ... ... бәрі ... ... бірак бүл анықтаманың сөзсіздігі түтастай емес, тек бір жағынан ғана корініс табады деп ойлайды."7
Сонымен, жоғарыда көрсетілген пікірлерді қорыта ... Н.В. ... ... Предварителыюе следсівие в совегском уголвоном процессе. 1965. с. 304
7 А.С. Барабаш., Л.М. Володина, Прекращение уголовных дел по нереабилитирующим основаниям в ... ... ... Томск, 1986.с. 57
Қылмыстық істі қысқарту бүл іс бойынша жиналган дәлелдемелерді талдау және бағалау, қылмыстық іс материалдарын жүйелеу, аяқталган өндіріспен ... ... ... және ... ... ... ... шешу, істің мәні бойынша және олардан туындаған шешімдерді және оларды жүзеге асыру жөнінде қорытынды жасау жөніндегі процессуалдық әрекеттер ... ... ... соңғы кезеңі .
Қылмыстық іс жүргізу әдебиеттерінде қылмыстық істі қысқарту негіздерінің бірнеше жіктелуі ... ... М.А. ... істі ... негіздерін заңи және фактілікке бөлген. Сонымен бірге, ол заңи ... ... ... және оның ... ... ... Ал фактіліктерге -айыпталуышының қылмыс жасауга қатысуының дәлелденбеуіне және ... ... ... ... ... ... Әдебиеттерде бүл жіктеу негізді сынға түсті, сондай-ақ оның авторы еріксіз бүл негіздер тобын бір - біріне карсы қойды. Сонымен бірге, бүл ... тең ... ... ... ... яғни заңи ... ... М.С. істі қыскарту негіздерін үш топқа жіктеді : 1) іс ... ... ... ... мән - жайлар ; 2) тергеушіге және ... істі ... ... ... мән - ... ; 3) қылмыс жасауға айыпталушының қатысуы дәлелденбеуі."9
8А. Чельцов .Советский уголовный процесс.Моеква. Госю|ж”ш. 1963.с.327-328 'С.Строгович .Курс советского процесса .ІУІссква. 1970 .т2.с. ... ... ... ... анықталуын тергеушіге істі қысқартуды міндеттейтін мән - жайларды жатқызды. Бкінші топтағы негіздерге істі ... ... ... ... ... прокурорга қүқық беретін жагдайларды жатқызды. Үшінші -айыпталушының кінәсін жоққа шығарады : оның ... ... жоқ ... істі ... әкеп ... ... соның Давыдов П.М. және Мирский Д.Я., Жогин Н.В. және Фаткуллин Ф.И. "істі қысқартудың негіздерін екі ... ... - ... және процессуалдықка жіктейді."10 Олар материалды қүқықтық топқа қылмыстық қүқық нормаларына сүйенетіи негіздерді жатқызады. Бүл авторлардың ойы ... ... ... - ... ... қылмыстылыгы мен жазалануын жоймайды, бірақ процессуалдық заңда арнайы көрсетілуіне байланысты ... сот ... ... ... ... ... ... үқсас жіктеу Дьяченко М.С. "Советский уголовный процесс" деген оқулығында берілген .""
Әдебиеттерде, сонымен ... ... да ... бар. Заңи ... ең кең ... ... түрі ... және ақтамайтын негіздер. Бүл түлғаның кінәлігі немесе кінәсіздігі туралы және іс бойынша туындайтын басқада заңи салдарлар мәселесі жөніндегі осы ... ... ... әр түрлі сипатына байланысты.
10П.М.Давыдов.,Д.Л.Мирский.Прекращенио уголовныч Іе.І .
Госюриздат. 1963. с. 10-11., Н.В. ... . ... ... в ... ... . М, 1965. С.305-306.
пСоветский уголовный процесс . - М.Юрил.лиІ. 1980. (.'. ... ... ... мыналар кіреді : рақымшышық актісінің шығуы, ескіру мезімінің бітуі , айыпталушының қайтыс болуы және т.б.
Ақтайтын негіздерге ... ... ... ... ... ... ... қүрамының болмауы, айыпталушының қылмыс жасауға қатысуының дәлелденбеуі және т.б
2 тарау. Қылмыстьщ істі қысқартудың негізді 2.1. ... істі ... ... қыскарту.
1. Қылмыстық оқигасының болмауы. Қылмыс оқигасының болмауына байланысты істі қысқартудың ... ҚІЖК 37 ... 1 ... 1 ... ... ... бүл ... тәжірибеде қолдану қылмыс оқигасының болмауы және әрекетте ... ... ... түсініктерін бір - бірінен ажыратып қарау күрделігіне байланысты белгілі бір ... ... Заң ... ... осылардың әрбірі қылмыстық істі қысқартудың дербес негізін қүрайтындықтан, корсетілген түсініктердің ... ... мен ... заңды және негізді процессуалдық шешімнің қажетті шарты болып табылады.
3. Көп авторлар қылмыс оқиғасының болмауын тек тергеу ... іс ... ... оқиғаның болмауы ретінде қарастырады.
4. Қылмыстың оқиғасы қоғамга қауіпті қүқыққа қайшы әрекеттің фактілік ... ал ... ... оиын заңи саралануын сипаттайды. Бүл критерий әрбір нақты жағдайда осы көрсетілген негіздер ішінен біреуі бойынша ... істі ... ... ... ... ... ... мән-жайына сәйкес келетін адвокатын дүрыс тандауға мүмкіндік береді.
Бүл екі негіздің тек мащмүны гана ... ... ... ... ... да ... ... істі әрекетте қылмыс қүрамының болмауына байланысты қысқарту осы әрекетті жасаган түлғаға басқа заңи жаапкершілікті қолдануды жоққа шыгармайды. ... оған ... ... және ... ... ... ... туралы соз болып түр. Бүл жагдайда тек ... ... қана ... ... істі ... ... ... байланысты қасқартуда мүлдем басқа жағдай туындайды. Мүнда тек қылмыстыө қана емес, ... ... ... басқа заңи жауапкершілік те қолданылмайды.
Дубинский А.Я. пікірі бойынша қылмыс оқиғасының болмауы қылмыстық істі қысқартудың негізі ретінде мына келесі нақты ... ... ... егер ... іс ... ... ... үшін фактінін өзінің болмагандыгы анықталса;
ү) егер оқига орын алын бірақ қандайда бір іс- ... ... ... ... байланысты ол қылмыс болып танылуға жатпайтындығы анықталса;
б) егер оқига орын ... ... ... ... ... не ... ... емес, керісінше, жәбірленуші әрекетінің нәтижесінде болғандыгы аныкгалса .'2
Іс жүргізу әдебиеттерінде, егер тергеу барысында қылмыс оқигасының орын алгандығы нақты ... оны ... шешу ... ... ... ... ... авторлар, "егер қылмыс оқигасы орын алғандығы анықталмаса, онда қылмыстық іс қылмыс ... ... ... ... ... деп болжайды.13
12 Дубинский.Основания к прекрашению уголовного дела в ... ... ... ... ... В.З. ... ... дела в стадии прсдварительного расследования по нереабиллитирующим обвиняемого основаниям - "Правовсдсние", 1986, N 4, стр. 53 Н.А. ... ... ... ... . М. ... 1962 стр. ... ... қылмыс күрамының болмауы
Әрекетте қылмыс қүрамынын болмауына байланысты қылмыстық істі қысқарту.
Бүл негіз ҚР ҚІЖК 37 ... 1 ... 2 ... көрініс тапқан. Қылмыстың қүрамы ретінде қылмыс ретінде қоғамға қауіпті іс- әрекетті ( әрекет немесе әрекетсіздік) сипаттайтын қылмыстық ... ... ... жиынтығын түсінеміз ,18
Қылмыстық істі қысқартудың бір негізі, егер тергеу жүргізілген іс бойынша белгілі бір түлғаның іс әрекеті ( әрекет немесе ... ) ... ... орын алгандыгы анықталса, бірақ бүл іс-әрекет қылмыс деп танылған кезде ... ... ... ... ... заты ... ... (сезікті) ретінде тартылған және сондай - ақ ондай ... ... ... ... ... керегі тергелген оқига дәл осы түлғаның іс- әрекетінің нәтижесі ме және бүл іс- әрекет қылмыстық ... ... ... деп ... Бүл ... ... ... тән және қоғамға қауіптілік пен қүқыққа қайшылық белгілерінен түрады. Осы маңызды белгілер бойынша, ... ... ... ... тәртіптік және азаматтық қүқықтық тәртіп бойынша жауаптылық тудыратын теріс қылықпен және қүқық бүзушылардан ажырата білу керек.
Енді қылмыс қүрамының жок ... ... ... ... ... ... қарастырайық.
Қылмыс қүрамының бір элементінің бо.шауы. Қылмыс қүрамы төрт түрақты элементтердің жиынтығынан : объектіден, субъектіден, субъективтік ... және ... ... түратындығы бізге
18 Советское уголовное право. Часть общая Изд-во Ленинградского Университета. 1965. Стр.233
белгілі. Қылмыс қүрамы элементерінін біреуінің болмауы тергеудегі іс әрекеттің, ... ... ... ... ... ... ... әрекет қатынасы қылмыстық заңмен қорғалмайтындығы анықталса, онда қылмыстық іс осы негіз бойынша қысқартылады.
Қылмыстың объективтік жағының жоқ болу ... ... ... іс ... ... егер әрекетпен келген зардаптың арасында себепті байланыс болмаса.
Қоғамға қауіпті әрекетті жасаган ... ... ... ... жауаптылыққа тартылу жасына жетпейтінцігінің анықталуы ерекше жағдайға жатады. ҚР ҚІЖК бүл ... ... ... ... жске мән - жай ... ... Сондықтан әрқашанда мүндай тектегі мән-жайды анқтаған кезде, ... істі ҚІЖК 37 ... 1 ... 2 тармагы бойынша емес, керісінше осы баптьщ 10 тармағы бойынша қысқарту ... ... ... ... ҚР ҚК 9 ... 2 ... ... қылмыстық заңмен корсетілген қандай да бір қылмыстын белгісі болғанымен, бірак озінін елеулі ... ... ... ... ... ... ол қылмыс болып табылмайды.
Әрекеттің қүқыққа кайшылыгын және коғамға қауіптілігін жоққа шыгаратын мән -жайлардың болуы.
Қылмыстық қүқық заңмен қоргалатын мүддеге зиян ... ... ... ... ... бірқатар мән-жайларды қарастырады. Сонымен қатар, күқықтык және ... ... ... ... ... ... жататын әрекеттерді жан-жақты қолдап, марапаттайды. Бүл жерде қажетті қорғану.
қолсүғушылық жасаган ... ... ... зиян ... аса ... орынды тәуекел ету, күштеп немесе психикалық мәжбүрлеу және бүйрықты немесе ... ... ... ... сөз ... отыр.
ҚР ҚК 32 бабының 1 болігіне сәйкес қажетті қорғану жагдайында қолсүғушы адамға зиян келтіру, яғни қорғанушының немесе өзге бір ... жеке ... ... ... ... жер ... және басқа да қүқықтарын, қоғамның немесе мемлекеттің заңмен қоргалатын мүдделерін қогамдык ... ... ... зиян ... жольшен қоргау кеіінде, егер бүл орайда қажетті ... ... асып ... жол ... ... ол қылмыс болып табылмайды.
Сонымен бірге, осы кодекстің 33 бабының 1 бөлігіне сәйкес қылмыс жасаған ... оны ... ... ... және оның жаңа қолсүғушылық жасау мүмкіндігін тыю үшін үстау кезінде зиян келтіру, егер ... ... озге ... ... ... ... және бүл ... осы үшін қажетті шаралар шегінен шығуға жол берілмесе, қылмыс болып табылмайды.
Ал ҚК 34 бабының 1 болігіне сәйкес осы ... ... ... аса ... ... ... зиян ... яғни белгілі бір адамның немесе озге де адамдардың оміріне, денсаулығына, қүқықтарымен заңды мүдделеріне, когамның немесе мемлекеттің мүдделеріне тікелей қатер ... ... жою үшін зиян ... егер бүл ... ... ... жою ... болмаса және бүл орайда аса қажеттілік шегінен ... ... жол ... ... ... табылмайды.
Ал енді орынды тәуекелге келетін болсақ. ол ҚР ҚК 35 ... 1 ... ... яғни ол ... ... ... қол
жеткізу үшін орынды тәуекел еткен ретте, осы кодекспен қоргалатын мүдделерге зиян келтіру, қылмыс болып ... ... ... ... ... мәжбүрлеу ҚК 36 бабының 1 бөлігінде оз корінісін тапқан. Егер күштеп, ... ... адам ... ... ... ие бола ... ... мәжбүрлеудің нәтижесінде осы кодекспен қорғалатын мүдделерге зиян келтіру, қылмыс болып ... ... ... ... ҚК 37 ... 1 ... өз орнын тапқан. Яғни, бүл озі үшін міндетті бүйрықты ... ... ... ... іс - ... жасаған адамның осы кодекспен қорғалатын мүдделерге зиян келтіруі, қылмыс болып табылмайды. Мүндай зиян келтіргені үшін заңсыз бүйрық немесе әкім ... адам ... ... ... Ал егер ... ... ... немесе әкімді орындау үшін қасакана кылмыс жасаган адам жалпы ... ... ... ... ... заңсыз бүйрықты немесе әкімді орныдамау қылмыстық жауаптылыққа ... ... ... ... ... норма ҚР ҚІЖК 37” бабының 2- болігінде және ҚІЖК 269 -бабының 2- бөлігінде корсетілген.
Істі қысқартудың бүл негізін колданумен байланысты ... заң ... ... ... жүр. Кейбір авторлар қылмыстық іс жүргізу заңы бабының ... ... бүл ... тым тар магыналы түсінікте корсетеді. Мәселен, Чангули Г. істі ... бүл ... ... ... мен мәні ... тағылған айыптауды және тануды қате және жарамсыз ... деп ... Оның ... ... ... ... ... қатысуының дәлелденбеуі бойынша қылмыстық іс тек жеке айыпталушыға ( ... ... ... ) қатысты ықсқартылуы мүмкін , ол түтас алганда іс бойынша өндіріс не жалғастырылуы, не ... ... ... ... ... ... ... Г. қылмыстық істі қысқартуға келесі жағдайлар болған кезде жол ... деп ... : 1) Егер ... ... ... анықталса ; 2) егер істі қысқартуға қатысты түлға ... ... ... ... ; 3) егер осы ... ... жасады деп корсететін дәлелдемелер жеткілксіз болса және қосымша дәлелдемелер жинауга мүмкіндік жоқ болса немесе қылмыс жасауға ... ... ... ... ... ... ... в совершении преступления как процессуальное основание к нрекрашению уголовного дела в сталии ІІрелварительного расследования. -Социалистическая іаконность". 1965. Ю.стр.39
Ал ... ... ... ... айыпталушы қатысуының дәлелденбеуі түсінігін кең мағынада түсіндіреді. Жогин Н.В. және Фаткуллин Ф.Н. " негізбенкорсетілген негіз, кандайда бір ... ... ... оны ... ... сот ... ... немесе тоқтата түру мүмкін емес болған барлық істер бойынша қолданылуга тиіс. Қарастырылатын негізбен накты түлганың әрекетінде қылмыс қүрамы белгілері бар ... ... ... ... жасау мүмкін емес кезде, дәлелдеменің жеткіліксіздігіне, карама-қайшылығана күмән болатын барлық жагдайлар біріктіріледі" деп есептейді .20
Біздің пікіріміз ... ... ... айыпталушы қатысуының дәлелденбеуі қылмыстык кудалауды ықсқартудың негізі ретінде жеке түлғалар, ал белгілі бір жағдайларда түтас іс бойынша ... ... үшін ... ... заңи ... ... ... айыпталушы қатысуының дәлелденбеуіне байланысты қмлмыстық қудалауды қысқарту тек оның қылмысқа қатыстылыгы жонінде барлық дәлелдемелер жинау мүмкіндігі зерттелгеннен кейін жүзеге асырылуы ... ... ... ... Ф.Н.Фаткуллин. Предварительнос слсдствие ” совеіском уголовном проиессе, стр .
338-339
21А.Я.Дубинский. Основания к прекрашеню ... ... в ... ... Киев. 1973.стр. 39.
22Давыдов .,Д.Л.Мирский. Прекраіцение уголовных ле.І, стр.64; Н.А. Якубович. ... ... 1965. ... ... шын ... ... ... бо.іып табылады. Бірақ сүрақтың басқа жағын үмытуга болшйды. Айыпталушы ретінде тартылған түлғаның қүқықтарынын сақталуына көп көңіл бөлу қажет. ... істі ... ... айыпталушы ретінде тартылған түлғаға негіз болған дәлелдемелердің маңызы әлсіз немесе а дегенде айып тағу үшін дәлелдемелер жеткіліксіз болган мән
- ... ... онда ... ... түлғанын қылмыс жасау туралы мәліметтерінің дүрыстығыи тексеру және бүл үшін жеткілікті дәлелдемелерді ... ... Егер мүны ... ... емес болса, онда қылмыстық кудалауды қыскарту туралы қаулы шығару арқылы айыпталушыны ақтауымыз кажет.
4. Жәбірленугші шағымының ... ҚР ҚІЖК 37 ... 1 ... 5 ... ... осы Кодекстің 33 бабының 2 бөлігінде және 34 бабының 2 болігінде корсетілгендерді қоспағанда, осы Кодекстің 33 бабының 1 бо.Іігінде, 34 ... 1 ... ... ... ... істер боймнша жәбірленуші шагымының болмауы қылмыстық қудалауды жоққа шығаратын мән
- жайларга жатады.
ҚІЖК 33 бабында корсетілген кылмыстар туралы істер жеке ... ... деп ... Тек ... ... ... ғана ... және айыпталушымен татуласуына байланысты қысқартылуға жатады.
Прокурор жәбірленушінің шагымы болган кезде де, егер әрекет дәрменсіз немесе ... ... ... не ... да ... ... ... пайдалана алмайтын түлғанын мүддесін қозғайтын болса, жеке айыпгау істері ... ... ... ... бар.
Ал ҚІЖК 34 бабында корсетілген кылмыстар туралы істер жеке жариялы айптау ... ... ... Жәбірленушінің шағымы бойынша қозғалады және тек ҚР ҚК 67 бабында көрсетілген жагдайда ... ... ... ... қасқартылуға жатады. Яғни мүнда айыпталушы онша емес немесе орташа ауырлықтағы қылмысты алгаш рет жасаса, егер ол жәбірленушімен ... және ... ... ... орнын толтырған жағдайда, қылмыстык жауаптылықтан босатылуы мүмкін.
5. Қылмыстық істі қысқарту туралы соттың күшіне енген
үкімнің болуы не ... ... ... ... болуы.
Бүл негіз ҚР ҚІЖК 37 бабынын 1 ... 7 ... ... және соттың мәртебесі туралы "ҚР Президентінің зан күші бар ... ... сот ... ... және ... үйымдар, лауазымды түлғалар және жеке азаматтар үшін орындалуға міндетті шешім ... ... Осы ... ... ... ала ... ҚР ҚІЖК қылмыстык істі қысқартудың бір негізі ретінде соттың занды күшіне енген үкімінін күшін және күшін жоймаган соттын қаулысын карастырады. ... ... заң ... осы ... ... істі ... екі ... болуын көрсетеді.
Бірінші, бүл айыптау субъектісіне байланысты. Бүл шартты заңды күшіне енген согтың үкімі не ... ... ... ... баска күшін жоймаган еоттың қаулысы, тек осы түлғаға қатысты болу мағынасында түсінуіміз керек. Егер де қылмыс жасауға басқа да ... ... оз ... ... ... онда ... сот ... болуы осы тулғаларды айыпталушы ретінде тарту іс бойынша өндірісті жалғастыруға ... ... 37 ... 1 ... 7 ... ... ... бойынша қылмыстық істі қыскартудың қүкыққа сай екінші шарты айыптау затына қатысты. Ягни, мүнда белгілі бір ... ... ... ... енген соттың үкімінің болуы туралы соз болып түр. Егер үкім заңцы күшіне енгеннен кейін сотталушының басқа қылмыс ... ... онда жаңа ... ... ... істі ... ... болып табылады. Сондай ақ, егер ол бойынша заңды күшіне енген еоттың істі қысқарту ... ... ... істі ... қарауга жол берілмейді.
6. Қылмыстық істі қыскарту туралы ... ... ... ... ... ... болуы.
Прокурордың, тергеушінің, аныктаушынын каулысы, соттың үкімі сияқты жалпы міндеттілік сипатта болады.
Алдын ала ... ... сол бір ... бойынша істі қысқарту туралы күшін жоймаган каулынын болуы, басталган өндірістің ... ... ... ҚІЖК 37 ... 1 ... 8 тармағында көрсетілген негіз бойынша қылмыстық істі қысқартуга айыіпау субъектісі мен ... ... екі ... ... ... ғана жол ... Осы шарттардың біріншісі, тергеушінің, анықтауышының немесе прокурордың қылмыстық істі ... ... ... жаңа өндіріс барысында іс әрекеті тергеліп жаткан гүлгага қатысты болуы тиіс. Екінші шарты, ... ... ... қаулы сол айыптауға қатысты болуын корсетеді. Амгылган екі шарт, шынында
істі қысқарту туралы соттың кү.шін жоймаган қаулысында не занды күші бар ... ... ... ... еш ... ... ... бірге, қылмыстық істі кысқарту туралы шығарылған анықтама органының, тергеушшін немесе прокурордың ... сот үшін ... ... ... ҚР ҚК ... қылмыстық істі кысқартуға әкеп соғатын ережелердің болуы.
Қылмыстық істі қысқартудың бү.І ... ҚІЖК 37 ... 1 ... 12 тармагында корсетілген.
Жалпы бүл негіз бойынша істі қысқарту ҚК Ерекше бөлімінін тиісті баптарында арнайы ... ... ... ... ... ҚК Ерекше болімінің мына томенде көрсетілген баптарының ескертулеріне сәйкес қылмыстық іс қысқартылуға жатады:
1. ҚК 125 ... ... ... ... ... өз ... босатқан адам, егер онын әрекеперінде озге қылмыс қүрамы болмаса, жауаптылықтан босатылады. Өз еркімен босату ретінде кінәлінің жәбірленушіні одан әрі ... ... ... ... ... ... беру ... тапылады. Бүл бірінші шарты. Қылмыстық жауаптылықтан босатудың екінші шарты блып, оның әрекетінде өзге қылмыс қүрамының ... ... ҚК 165 ... мемлекетке опасыздық жасаган адамды қылмыстық жауаптылықтан босату негізі корсетілген. Бірақ босату екі ... ... ... ... орын ... ол мемлекеттік орындарға ерікті және дер кезінде хабарлауымен немесе озгеше жолмен ҚР ... ... ... ... ... қажет.
Екіншіден, егер ҚР азаматының әрекетінде өзге қылмыс қүрамы болмауы керек.
Мемлекетке опасыздык үшін ҚР ... ... ... ... ... ... ҚР 65 ... ескертуі 1959 жылғы ҚАЗССР ҚК үқсас ережесінен ... ... ... шпионажға және билікті күшпен басып алуға немесе үстап түруға да қолданылады.
3. ҚК 231 бабына сәйкес ... ... ... 1 ... 2 ... ... эрекеттерді жасаған адам, егер оған қатысты қорқытып алушылык орын а.Іган болса ... егер ол ... іс ... ... бар ... ... ... туралы өз еркімен хабарласа, кылмыстық жауаптылықтан босатылады.
4. Терроризм актісінің қоғамга қауіптілігінің жоғарлыгы мен қандай үлкен зардаптарға әкеп ... еске ала ... заң ... ҚК 233 ... ... ... Ягни, терроизм актісін дайындауга қатысқан адам, егер ол мемлекеттік органдарды дер кезінде ескертуімен немесе басқа жолмен ... ... ... ... болдырмауга жәрдемдессе және егер ол адамның іс-әрекетінде өзге қылмыс қүрамы болмаса кылмыстық жауаптылықтан босатылады.
5. ҚК 234 ... ... ... ... ... ... өз еркімен немесе өкіметтін талап етуі боынша босатқан адам, егер оның іс-әрекетінде өзге ... ... ... ... ... жауаптылықтан босатылады.
6. Заңсыз әскери қүрамага қатысуын ерікті түрде тоқтатқан және қаруымен ... ... ... ... егер оның ... өзге ... ... болмаса, ҚК 236 бабының ескертуіне сәйкес қылмыстық жауаптылықтан босатылады.
7. Атыс қаруын ( тегі үңғылы аңшы мы.пыгыііан басқа), оқ ... ... ... ... жару ... ... қанжарларды, фин пышақтарын оз еркімен тапсырған адам, егер оның әрекетінде өзге қылмыс қүрамы болмаса, ҚК251 бабының ескертуіне сәйкес қылмыстык ... ... ҚК 259 ... ... ... ... ... және жүйкеге әсер ететін заттарды оз еркімен тапсырган немесе есірткі заттарды медициналық емес мақсатта ... ... ... көмек корсетілуі үшін медициналық мекемеге өз еркімен берген және есірткі заттардын немесе жүйкеге әсер ... ... ... ... ... ... ... олардың жолын кесуге, оларды жасаган адамды әшкерелеуге, қылмыстық жолмен алынған мүлікті табуга ... ... ... ... ... ... босатылады.
9. Зардап шеккендерге көмек корсетуге байланысты жол - көлік оқигасы ... ... ... адам, ҚК 297 бабының ескертуіне сәйкес қылмыстық жауаптылықтан босатылады.
10. ҚК 312 бабының 2 ескертуіне сәйкес, егер лауазымды адам ... оған ... ... пара алу орын ... болса немесе ол адам пара бергені туралы ... істі ... ... ... өз ... хабарласа, пара берген адам, қылмыстық жауаптылықтан босатылады.
11. ҚХ 326 бабында корсетілген ескертуге сәйкес, егер ... ... ... органы істі сотқа бергенге дейін әскерге шақыру
пунктіне өз ... ... ол ... ... ... Куә, ... сарапшы немесе аудармашы алдын ала анықтау, алдын ала ... ... ... талқылау барысында сот үкім немесе шешім шығарғанға дейін берген жауаптардың, қорытындының немесе аударманың жалғандыгы ... өз ... ... ... ... ... босатылатындығы туралы ҚК 352 бабының ескертуінде корсетілген.
13. Қашу сәтінен бастап жеті күн мерзімде бас ... ... ... ... ... оз ... қайтып оралган адам, егер өзге қылмыс жасамаса және қауіп омірге немесе денсаулыққа қауіпті күш қолдану не осындай күш ... деп ... қару ... қару ... ... ... ... әрекетімен үштасып жатпаса, қылмыстық жауаптылықтан босатылады. Бүл негіз ҚХ бабынын ескертуінде корсетілген.
8. Жеке айыптаушының айыптаудан бас тартуы. Бүл ... ҚІЖК 37 ... 1 ... 6 ... ... тапқан.
ҚІЖК 32 бабының 2 болігіне сәйкес осы Кодекстің 33 бабында көрсетілген қылмыстар туралы істер жеке айыптау істері деп аталады.
Бүл істер ... ... ... ... және ... ... ... кысқартылуға жатады.
"ҚР кейбір заң актілеріне қылмыска қарсы күрес мәселелері бойынша ... мен ... ... туралы" 5.05.2000 жылы қабылданган заңына сәйкес ҚІЖК 33 бабының 1 бөлігіндегі
120 бабында ( бірінші ... ) , 121 ... ( ... ... 296 ... ( бірінші болігінде ) корсетілген қылмыстар тиісінше осы Кодекстің 34 бабының I болігіне ауыстырлады.
Шагымды соттың оз өндірісіне кабылдау сәтінен бастап, оны ... адам жеке ... деп ... 393 ... 6 ... сәйкес аыптаушының айыптаудан бас тартуына қүқығы бар. Сонымен қатар, жеке айыптауышының немесе оның окілінің сот мәжілісіне дәлелді себептерсіз ... ... ... істі ... әкеп ... Бүл жайғдайда оның келмей қалуы айыптаудан бас тартуы деп бағаланады.
Жоғарыда көрсетілген қылмыстық істі қысқарту орын ... да ... егер жеке ... ( ... оның ... ) келмей қалуы дәлелді себептермен ( 208 бап 5 бүлігі ) болса.
Жеке айыптаушы ... бас ... ... жеке ... қылмыстық ісі ҚІЖК 37 бабының 1 болігінің 6 тармағында көрсетілген негіз бойынша кысқартылуга жатады.
2.2. ... істі ... ... ... ... ... актісінің ( кешірім жасау актісінің ) болуы.
Рақымшылық туралы акті жеке белгісіз ... ... ... ҚР ... ... Ал ... ... туралы актіні заңды күшіне енген айыптау үкімі бар жеке белгілі бір түлғаларға қатысты ҚР Президенті ... ... ... ... ... ... ... жауаптылықтан босатылуы мүмкін. Қылмыс жасап сотталған түлғалар жазадан босатылуы не ... жаза ... ... ... жаза ... ... не мүндай түлғалар қосымша жаза түрінен босатылуы мүмкін. Жазасын өтеп ... ... оны одан әрі ... ... ... ... ... соттылығы алынып тасталуы мүмкін.
Кешірім жасау актісі кезінде қылмыс жасап сотталған түлғалар жазаны одан әрі өтеуден босатылуы не оған ... жаза ... ... ... ... ... ауыстырылуы мүмкін. Ал жазасын өтеген түлғалардың соттылыгы кешірім ... ... ... ... ... ... кешірім жасау актісін қолданудың міндетті шарты қылмыс қүрамының толық дәлелденуі, оның маңызды ... - ... ... ... ... ... кінәсі болуы. Біз, іс жүргізу әдебиеттерінде рақымшылық актіні қолдану кезінде түлғаның кінәсі анықталмауы да ... яғни бүл ... ... ... ... шешу ... болып табылмайды деген пікірді айтқандармен келісе алмаймыз.23
23Теориясудебных доказательств в советском уголовном процсссе, часть общая , "Юридическая литература", 1966.Стр.449
Мүндай жағдайда ... ... ... ... келуі мүмкін. Сонымен қатар, азаматтарды негізсіз кінәлі деп танудан қорғай отырып, күші жүріп түрған заң, егер ... ... ... ... ... немесе кешірім жасау актісі салдарынан істі қысқартуга жол беру ережесін белгілейді.
Рақымшылық пен кешірім жасау актісі мазмүнына қарай туыстас түсініктер, ... тең ... ... ... ... ... бір ... немесе жеке белгілі бір көп түлғаларға қатысты шыгарылатш болса, ал рақымшылық нормативтік сипаттагы акті ретінде бірқатар ... ... ... ... жеке белгіленбеген сотталушылар тобына катысты шагарылады. 2 Ескіру ... ... ... ... ескіруі ретінде кінәлінің белгілі бір жағдайларда заңмен белгіленген мерзімінің бітуіне байланысты жауаптылыққа тартылмауын ... ... ... ... ескіру институтының түсінігі және маңызы оқулық және гылыми әдебиеттерде ашылып көрсетілген.25
П.М. ... ойы ... ... - ... ... ... бітуіне байланысты қылмыстық жауаптылыққа тартудың мақсатқа сайлығының жойылуы және іс міндетті түрде қысқартылуга жатады.26
24Комментарий к ... ... ... ССР 27-е изд., ... : Казахстаг. 1980
.с. 103
25Например, Советское уголовное право.Общая часть -М: изд .Моск. Ун-та. 1974, с.353 и ... В.С. ... в ... ... ,-М.: 1973; Ткачесвкий Ю.М. Давность в
советском уголовном праве .-М.,1978.
26П.М. Давыдов,Д.Я.Мирский.Прекращение уголовных дел в ... ... ... ... -1963. ... ... ... қылмыстық істі қысқартудың негізі ретінде ҚР ҚІЖК 37 ... 1 ... 4 ... ... жасаған азаматты үзақ уақыттан кейін қылмыстық жауаптылыққа тарту және оған жаза ... ... іс ... көрсетілген тәрбиелеу мақсатымен жалпы алдын алу міндеті ... ... ... және ... ... саясатымыздың адамгершілік бастамасына қайшы келді. Бүл мән - жайға, тіпті, революцияга дейінгі ... ... ... ... ... ... институты ретінде заң жүзінде ҚР ҚК 69 бабында реттелген. Қылмыстық заңның айтылған нормалары қарастырып отырылған ... ... істі ... ... ... ... қабылдау кезінде қатаң сақталуға тиіс шарттарды мазмүндайды. Бүл шарттар қылмыс жасаған түлғаға да, сонымен ... ... ... да, ... ... мерзімін есептеудің тәртібі мен ерекшеліктеріне де қатысты. Сонымен, алдан ала тергеу сатысында іс бойынша өндірісті қысқарту мен ... ... ... осы ... қолдану келесі шарттарды орындаган кезде заңды және негізді болады:
1) қылмыс ... ... ... ... тартудың ескіру мерзімін есептеудің ережесі қолданылуы тиіс;
2) қылмыстық жауаптылыққа тартудың ескіру мерзімінің бітуі тиіс;
3) ескіру мерзімін қолдануға жатпайды, егер ... ол ... ... жаңа ... ... А. ... Об уголовном прелсдеопании, лознании и предварительном исследовании преступлений по судебным уставом 1864 года - Сиб., ... 1 .с. 333 ; ... : ... С.И. Русский уголовный процесс ,-М., 1911, с. 173
де жүріс -түрысын есепке алудың өзіндік ... бар. ... ... ... ... ... ... сипатта болуы керек. Жәбірленушіге келтірілген зиянның есебін толтыру кез-келген жолмен ( ақшалай өтемақы , ... ... ... өтеу, мерзімде немесе көрсетілген мерзімде зиянды өтеуге жеткілікті кепілдіктер беру және т/б ) ... жеке және ... ... ... білдіреді. Бірнеше жәбірленуші болган жағдайда, кінәлі барлыгымен татуласы және әрбір жәбірленушіге келтірілген зиянды өтеуі ... ... ... емес ... ... - дүрыс еместіктің түсінігі және оның белгілері ҚК 16 бабында көрсетілген. ҚХ 16 бабының 1 бөлімінде : "осы ... ... ... ... әрекетті жасаған кезде есі-дүрыс емес күйде болған, ягни созылмалы психикалық ауру салдарынан, психикасының уақытша бүзылуы, ... ... ... ... өзге де ... есі ... емес салдарынан өзінің іс -әрекетінің іс жүзіндегі сипаты мен қогамдык қауіптілігін үғына алмаган адам, қылмыстық ... ... ... деп ... есі ... ... екі белгісін белгілейді : 1) медициналық белгі ; 2) заңи ... есі ... емес деп тану үшін ... және заңи ... жиынтығы болуы кажет. Тек медициналық немесе заңи белгілердің біреуінің ғана болуы түлғаны есі дүрыс емес деп тану үшін ... ... ... ... ... белгілері ҚК 16 бабында көрсетілген төрт психикалық қызметтің бүзылуы аурулардың біреуінің болуын болжайды :
а) созылмалы психикалық ... ... ... бүзулуы;
в) кемақылдылық;
г) психикасының өзге дертке үшырауы
Писхикалық аурудың болуы қылмыстық заңмен көрсетілген іс - ... ... ... есі ... ... ... ... алдын ала шешпейді. Психикалық аурудың интенсивті дәрежесі әр -түрлі болуы мүмкін және кейде адам ... іс ... ... ... ... ... жагдайына жетпеуі мүмкін. Сондықтан медициналык белгілер есі дүрыс еместіктің заңи белгілерімен толықтырылады. Тек медициналық белгілер мен заңи белгілердің үштасуы есі ... ... ... Бүл ... ... болмауы түлғаны есі дүрыс емс деп танудың мүмкіндігін жояды.
ҚК 16 бабына сәйкес заңи белгі: интелекгуалдық және ... ... ... ... ... ... іс - әрекетінін (әрекетсіздігінің ) іс жүзіндегі сипаты мен қоғамдық қауіптілігін үғына алмаған немесе оған ие бола алмаған адам" ... ... ... ... ... интелктуалдық белгісі - психикалық ауру салдарынан ақыл есінің бүзылуын білдіреді.
Заңи белгінің еріктілік белгісі адамның өзінің іс- ... ... ... қабілетсіздігінен түрады. ҚК 16 бабында бүл белгі ... оған ие бола ... " ... ... ... ... дүрыс еместіктің заңи бе.ІІ ісі үшін оның белгілерінің біреуі не интелектуалдық не еріктіілік белгісінің болуы жеткілікті. ... ... есі ... емес деп тану үшін бір ... есі ... еместіктің екі белгісі- медициналық белгінің бір белгісі және заңи белгінің бір ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекетті есі дүрыс емес күйде жасаган адам қылмыстық ... ... және ... ... ... ол ... субъектісі ретінде таныла алмайды. Мүндай адамға соттың тағайындауы бойынша ҚК 7 бөлімінде ... ... ... ... ... ... ... отырған негіз бойынша іс қысқартылуға жатады, егер түлғаның өзі және оның ... іс ... ... онша ... ... Ал ... оның өзі және ... қогамға қауіпті болган жағдайда, оның тагдыры басқаша шешіледі. Ягни оған медициналық сипаттагы мәжбүрлеу шара ... үшін ... ... ... ... жібереді.
5. Қылмыстық жауаптылыққа тартылу жасына толмауы.
Бүл негіз ҚР ҚІЖК 37 ... 1 ... 10 ... ... ... 15 бабына сәйкес қылмыстық жауапқа тартылу жасы он алты, ал кейбір қылмыстардың түрлері үшін он төрт жас ... ... Бүл ... субъектісінің бір белгісі болып табылады.
Егер кәмелетке толмаған адам ҚК 15 бабының немесе 2 бөлігінде көзделген жасқа ... ... ... артта қалуы салдарынан кішігірім немесе орташа ауырлықтагы қылмысты жасау кезінде өзінің іс - әрекетінің ( әрекетсіздігінің ) іс ... ... ... ... ... ... ... алмаса не оған ие бола алмаса, қылмыстық жауапқа тартылуға тиіс емес.
Жас оспірім жастағы адамдар өзінің ... ... ... ... іс - ... ... ... толық түрде үғына алмайтын немесе оган ие бола ... ... онда олар ... ... болып танылмайды және жасаған қогамға қауіпті іс - әрекеті үшін қылмыстық жауаптылыққа тартылмайды. 6 . Қылмыс ... ... ... ... зан тек ... ... ... жеке жауапкершілігін көздейді. Қылмыс жасаган кінәлі адам қайтыс болган жағдайларда қылмыстық қүдалау аяқталады ,ал іс бойынша өндіріс ... ... Бүл ... ... ... ... орыс заңгерлері коні.І аударган болатын.
Шнәлі адамның қайтыс болуына байланысты қүдалаудың да ... орны жоқ деп, ... С.И. ... ... ... ... ... адам қылмысқа қатысушы немесе басты кінәлі адам болса, онда қылмысты осы түлга жасагандыгын не жасамағандыгын

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 40 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Прокуратура органдарының жүйесі, құрылымы және оларды ұйымдастыру."75 бет
Адвокат - қорғаушының алдын ала тергеуге қатысуы5 бет
Алдын ала тергеудің ұғымы, міндеттері және жүйесі33 бет
Қылмыстық іс бойынша өндірісті қысқартудың түсінігі, маңызы27 бет
"Алдын ала тергеудің аяқталуы."70 бет
8 сыныптың бағдарламасына сай MS Windows-тың стандартты бағдарламаларын оқыту барысында қолданылатын оқыту бағдарламасын жасау86 бет
«Бобровка + » ЖШС-ның қызметі барысында қалыптасатын жағдайды және шығындарын талдау56 бет
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет
Істі мәні бойынша қарау бөлімдері57 бет
Істі сотта қарау81 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь