Ми туралы

Ми (дұрыс айтылуы — мый) — сүтқоректілерде мінез-құлыққа жауапты орталық нерві жүйесінің меңгеру торабы. Ми баста бассүйекпен паналы, қуысында орналасады. Ол мынадай бөлімдерден тұрады: сопақша ми, көпір ми, мишық, ортаңғы ми, аралық ми және үлкен ми сыңарлары.
Ми бөлімдерінің қызметі
Жұлындағы сияқты мида ақ және сұр заттар болады. Ақ заттан өткізгіш жолдар түзіледі. Олар миді жұлынмен,сондай-ақ ми бөліктерін өзара байланыстырып тұрады. Өткізгіш жолдардың арқасында бүкіл орталық нерв жүйесі біртұтас қызмет атқарады. Сұппапапапар зат өз алдында шоғырланып, ақ затқа ядролар түрінде орналасады. Мұнымен қатар сұр зат ми сыңарларымен мишықты қаптап, ми қыртысын түзеді.
Мишық адамның қимыл әрекетін реттейді. Оның қалыпты қызметі бұзылса, адам дәл үйлесімді қимылынан айырылып, дененің тепе-теңдігін сақтай алмайды. Мұндай адамдар, мысалы, иненің көзінен жіп өткізе алмайды, олар мас адамдарша теңселіп жүреді, жүргенде қол -аяғы сермеп, ебедейсіз қимыл жасайды.
        
        Ми
Ми (дұрыс айтылуы — мый) — сүтқоректілерде мінез-құлыққа жауапты
орталық нерві ... ... ... Ми ... ... ... ... Ол мынадай бөлімдерден тұрады: сопақша ми, көпір
ми, мишық, ортаңғы ми, аралық ми және ... ми ... ... қызметі
Жұлындағы сияқты мида ақ және сұр заттар болады. Ақ ... ... ... Олар миді жұлынмен,сондай-ақ ми бөліктерін
өзара байланыстырып тұрады. Өткізгіш жолдардың арқасында ... ... ... ... ... ... ... зат өз алдында
шоғырланып, ақ затқа ядролар түрінде орналасады. Мұнымен қатар сұр зат
ми сыңарларымен мишықты қаптап, ми қыртысын ... ... ... ... реттейді. Оның қалыпты қызметі бұзылса,
адам дәл үйлесімді қимылынан айырылып, дененің тепе-теңдігін сақтай
алмайды. Мұндай адамдар, мысалы, иненің ... жіп ... ... мас ... ... жүреді, жүргенде қол -аяғы сермеп,
ебедейсіз қимыл жасайды.
Нервтердің бір жұбы — ... нерв миды ішкі ...... ... ішектермен және т.б байланыстырады.Жүйке жүйесі
эволюциялық даму кезінде бірнеше негізгі кезеңнен өтті: І-кезең –
торлы жүйке жүйесі (ішекқуыстыларда); ІІ- ...... ... ... ...... ... жүйесі (хордалыларда), ал
омыртқалыларда ми пайда болды. Жүйке жүйесінің одан әрі дамып, мидың
пайда болуы сенсорлық (иіс, ... ... ... ... ... филогенездік І-кезеңінде үш: артқы, ортаңғы және алдыңғы ми
көпіршіктері пайда болады. Одан ... ... даму ... ... ми ... ... ми мен мишыққа бөлінеді. Организмнің қоршаған
ортамен зат алмасуының өзгеруінен сопақша ми мен артқы мида ... ... ... ас қорыту, т.б. орталықтары пайда болады. ІІ-кезеңде көру
рецепторының ... ... ми ... дамыды (тіпті балықтарда
да). ІІІ-кезеңде, жануарлардың сулы ортадан құрлыққа шығуына
байланысты алдыңғы ми дами бастайды. Одан әрі алдыңғы ... ... ... және ... ми (ми ... ... Жануарлардың судан
құрлыққа тіршілік етуге бейімделуі арқылы алғаш рет ми қыртысының жеке
шоғырлары ... ... ... ... одан әрі қарай
эволюциялық дамуы барысында ми қыртысы барған сайын барлық төмен
жатқан орталықтардың қызметтерін өзіне бағындырып, ми қызметі
біртіндеп ми ... ... ... ... одан әрі ... – оның ... ... заңдылықтарға бағынады. Адам миының салмағы 1100 г-
нан 2 кг-ға дейінгі аралықта ауытқып ... ... – 1456 ... 1622 см2. ... ақылдылығы мидың салмағы мен көлеміне
байланысты емес. Мысалы, ... ... екі ...... ... ... ... – 2012 г., ал Анатоль Франстың
миының салмағы – 1017 ... ... ми ... ... ... ... орташа салмағы
шамамен 1300-1400 г. Салмағы бұл көрсетілгеннен көбірек болатын
адамдар да ... ... ... мен ... ... ... ... Ми 20 жасқа дейін дамиды. Оны бұлшықеттер
тәрізді «жаттықтыруға» болады. Ойлау жүктемесін оқу арқылы үнемі
жетілдіру нәтижесінде ... ... ... де ... ... ... сөйтіп олар тармақтала түседі. Тұрақты шұғылдану
нәтижесінде есте сақтау, назар аудару, ойлау, көз алдына елестету ... да ... ... ... үдерістері жетіле түседі.Жұлындағыдай
ми да ақ зат пен сұр заттан құралған. Жұлыннан айырмашылығы - ... ... ішкі ... сұр заты ... болады. Мидың бөлімдеріне
байланысты сұр заты тұтас немесе ақ затының әр жерінде топтанып
жатады, оны «ядро» дейді. Мидың ақ ... ... ... ... ... байланыстырады. Ми бөлімдерінің өзара байланысы өткізгіш
жолдар арқылы қамтамасыз етіледі.
Мидың ішінде ми сұйықтығы толған қуыстар бар. Оларды ми ... ... ... ... әрі ... ... болады. Ол
қорғаныштық, ыдырау өнімдерін шығару және ми ішіндегі қысымды реттеу
қызметін атқарады.
Ми бөлімдеріМиды пайда болу, құрылымдық және қызметтік ерекшеліктеріне
байланысты ... үш ... ... ... ... ми, ми ... ортаңғы ми), қыртысасты (аралық ми, алдыңғы мидың ми сыңарлары)
және алдыңғы ми сыңарларының қыртысы. Мидың бағаналы және ... ... ... ... Ал ми қыртысы кейіннен пайда болған
бөлім. Ми ұрықтың даму ерекшелігіне байланысты 5 бөлімнен тұрады:
1.Сопақша ми- ... ... (лат. medulla ... medulla
— ми, oblongata — сопақша) — мидың жұлынмен шекарасыз жалғасатын,
пішіні сопақша келген ... ... Оның ... жағы ми көпірімен
жалғасады. Сопақша мидың төменгі бетінде вентральды орталық саңылау
(лат. fissura mediana ... мен оның екі ... ... сайлар (лат. sulcus lateralis ventralis) арқылы бөлінген:
оң және сол сопақша ми пирамидалары (лат. piramis medullae ... ... ... ми ... үлкен ми қыртысын
жұлынның қозғалтқыш орталық - тарымен байланыстыратын пирамидалы ... ... (лат. ... cerebro-spinalis) құралған. (
Сопақша ми пирамидаларының пирамидалы жүйке тал тары будаларынан
құралған өткізгіш жолдары - жұлынның ... ... отер ... ми ... жүйке талшықтары жұлынның сол жақтағы бүйір
арқаншасына, ал сол ми пирамидасының жүйке талшықтары жұлынның оң
жақтағы бүйір арқаншасына бағытталып, жүйке талшықтарымен алмасады ... ... (лат. ... pyramidum) жасайды.
Сопақша мидың құрылысы біршама жүлынның құрылысына ұқсас, яғни
сыртқы жағында — ақзат, ішкі жағында — сүрзат орналасады. Ол ақзаттық
аралықтар арқылы ... ... ... яғни ... ... ... ... бөлінеді. Бұлар организмнің
тіршілігіне тым қажет вегетативтік орталықтар құрайтын нейроцитгер
ядролары. Аталган вегетативтік ядроларга:
жүрек согу
тыныс алу
тер бөлу
сілекей бөлу
шайнау
жұту, сору
көз жасын бөлу
ас қорыту ... ... ... жыпылықтау орталықтары жатады.
Сопақша мидың сүрзаты — вегетативтік ядролардан басқа, қызметіне
сәйкес топтасқан нейроциттер ... ... ... ми жүйкелерінің сезімтал және қозғалтқыш
сүрзаттық ядроларын түзеді. Бұлардың араларында бір-бірімен ... ... әр ... нейроциттерден және олардың жүйке талшықтарынан
құралған торлы құрылым (лат. formatio ... ... Бұл ... ... ... ... одан әрі аралық миға дейін созылып жатады.
Торлы құрылым — аталған ми бөлімдері орталықта- рын өзара
байланыстырып, үйлестіру ... ... ... ... ол ... алу
және жүрек-тамырлар жүйесінің орталығы қызметін де атқарады.Сопақша ми
мен көпірдің ядросы ас қорыту,тыныс алу, жүрек қызметін және басқа
процестерді реттейді, ... ... ми мен ... зақымдалуы
өмірге қауіпті. Шайнау, жұту, ему прцестерінің реттелуі, сондай-ақ
құсу, түшкіру, жөтелу сияқты ... ... ... ... қызметіне байланысты болады.Сопақша мидің үстіңгі жағына
мишық орналасады. Оның беті сұр зат — қыртыстан тұрады, қыртыстың
астындағы ақ затта ядро болады. ... ... нерв ... ... ... ми мен ... ... жалғасы болып
табылады, олар рефлекстік және өткізгіштік қызмет атқарады.Сопақша ми
мен көпірдің ядросы ас қорыту,тыныс алу, ... ... және ... реттейді, сондықтан сопақша ми мен көпірдің зақымдалуы
өмірге қауіпті. Шайнау, жұту, ему прцестерінің реттелуі, ... ... ... ... қорғаныш рефлекстері мидың осындай
бөлімдерінің қызметіне байланысты болады.Сопақша мидің үстіңгі жағына
мишық орналасады. Оның беті сұр зат — ... ... ... ақ ... ядро ... Мишық орталық нерв жүйесінің көптеген
бөлімдерімен байланысады.Сопақша ми мен ... ... ... алу, ... ... және басқа процестерді реттейді,
сондықтан сопақша ми мен көпірдің зақымдалуы өмірге қауіпті. Шайнау,
жұту, ему ... ... ... ... ... ... қорғаныш рефлекстері мидың осындай бөлімдерінің қызметіне
байланысты болады.Сопақша ми мен көпір жұлынның ... ... олар ... және ... ... атқарады.
Сопақша ми - жұлынның жоғарғы шетінің жалғасы. Сопақша мидың төменгі
шеті жіңішкелеу, жоғарғы шеті жуандау. ... ... ... ... заты ... сұр заты ішкі ... ... Жұлыннан
айырмашылығы - сұр заты ақ затында ядро тәрізді әр жерінде шоғырланып
жатады. Сопақша мидың ұзындығы 2,5-3 см. Сопақша мида бір ми ... Онда ему, ... ... ... көзді жыпылықтату
рефлекстерінің орталығы бар. Сұр затында тынысалу, қан тамырларын,
аскорытуды реттейтін орталықтар орналасқан. Жұлынға қарағанда ... ... ... күрделі.
Сопақша ми арқылы жүзеге асатын рефлекстер: 1) қорғану (жөтелу,
құсу, түшкіру, жас болу, көзді жыпылықтату); 2) тамақ (ему, ... ... ... ... 3) ... пен ... жұмысын реттеу; 4)
өз-өзінен жұмыс істейтін тынысалу орталығы өкпе жұмысын жақсартады; 5)
есту ақпараттарын басқарады. Жұлын сияқты сопақша ми қозуды жұлыннан
мидың басқа ... ... Егер ... ми ... ... ... ... адам тез өліп кетеді
2.Мишық (артқы ми)- сопақша ми мен ми көпірінің артқы жағында ... ... сұр ... ... ... және өте көп қатпарлы
болады. Сұр заттың астында ақ заты орналасады. Нейрондардың мишықтан
шығатын өсінділері оны ... ... ... ... ... Мишық қаңқа бұлшықеттерінің үйлесімді жиырылуын
реттейді. Әсіресе мойын, тұлға, аяқ-қол бұлшықеттерінің қозғалысын,
дененің тепе-теңдігін сақтайды. Егер ... ... ... тез ... ... ... сөзі бұзылады.
Мишық (мозжечок); (лат. cerebellum) - дененің кеңістіктегі тепе-
теңдігін ... және дене ... ... ... жүйке жүйесінің мүшесі — мидың бір бөлігі. Мишық
... ... ... ... ... және ішкі ... ... қыртысы үш қабаттан: сыртқы — молекулалы, ортаңғы ... жөне ішкі — ... ... ... ... ... ... алмұрт тәрізді және дәнді нейроцит терден құралған.
Мишықтың ақзаты — мишықты мидың басқа бөліктерімен байланыстыратын
өткізгіш жолдарды құрайтын миелинді жүйке ... ... ... (кора мозжечка); (cortex cerebelli, лат. cortex
—қыртыс, cerebellum — мишық) — ... ... ... ... ... Мишық қыртысы үш қабаттан: молекулалы, ганглионды және дәнше
қабаттардан қүралған. Сыртқы — ... ... ... ... ... ... толқынын (импульс) тежейтін, жұлдызша және
себетше нейроциттер, олардың өсінділері мен ганглионды нейроциттердің
тарамдалған дендриттері құрайды. Ортаңғы—ганглионды ... ... ... ... ... нейроциттерден түрады. ішкі —
дәнше қабат майда нейроциттерден және импульстерді тежеуші ірі
жұлдызша нейроциттерден құралған. Орталыққа тепкіш (афферентті) ... ... ... ... мишық қыртысына мүк тәрізді және
өрмелегіш жүйке талшықтары арқылы келеді. Мүк тәрізді жүйке талшықтары
жүйке толқынын алмұртша нейроциттерге дәнше нейроциттер ... ... ... талшықтары жүйке импульстерін оларға тікелей
жеткізеді. Мишық қыртысының қалыңдығы әртүрлі жануарларда түрліше.
Орта есеппен молекулалы қабаттың үлесі 55%, ганглионды ...... ... — 40% ... ... ... адам мен жануарлар
организмдерінде дене тепе-тендігін реттеу және қимыл-қозғалыстарды
үйлестіру қызметтерін ... ... ... (лат. vermis — құртша) — пішіні
ұзынша келген құрт тәріздес мишықтың ортаңғы бөлігі. ... ... ... ... ... мишық жартышарларының аралығында
орналасады. Оның артқы бүйір жағы мишық тұлымына жалғасады
3.Ортаңғы ми- ... ми мен ... ... ... орналасқан. Ол
алдыңғы ми мен артқы миды бірімен-бірін жалғастырып тұрады. Мидың бұл
бөлімі ... ... және ... ... өткізгіш жүйке жолдары өтеді.
Теріде пигменттің бояутектің түзілуін реттейді. Кенеттен шыққан дыбыс,
жарық тітіркендіргіштерін тез бағдарлауды реттейді. Тізбесі берілген
ми ... ... ... ми ... ... Одан 12 ... ... таралады. Бұл жүйкелер көру (II жұп), есту (VIII
жұп), көзді қозғаушы (III жұп), ... (X ... мида ... орналасады, олар қаңқа бұлшықеттеріне үнемі нерв
импульстарын жіберіп, олардың шыриғып тұруын — тонусын сақтауға
мүмкіндік ... Көру және ... ... ... ... рефлекс доғалары ортаңғы ми арқылы өтеді. Бағдарлау
рефлекстері бас пен ... ... ... ... ... ... ... diencephalon, көне грекше: dia - аралық;
көне грекше: enkephalon — ми) — пішіні сақина тәрізді үшінші ми
қарыншасынын (қуысының) қабырғасын құрайтын ми ... ... Ол үш ... көру ... ... — таламустан, төмпекасты
бөлігі гипоталамустан және төмпекүсті бөлігі — ... ... ... ... таламустың орталық ядроларында
жүлыннан жөне сопақша мидан келетін өрлеме сезімтал өткізгіш жолдар
аяқталып, таламус нейроциттерінен басталатын өткізгіш ... ... ... үлкен ми қыртысына жеткізеді. Аралық мидың
таламус бөлігі (көру төмпегі) - ... ... ... ің ... ... сезімтал өткізгіш жолдардың реттеуші бекетінің
(станциясының) және ми қыртысымен байланыстыру қызметтерін атқарады.
Гипоталамус — аралық мидың көру жолы, сүр ... ... ... ... дене бөліктерінен, ал эпиталамус - үшінші ми
қарыншасының тамырлы қабығынан, эпифизден, жүгеншектің жұп түйінінен
құралған.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Депозит және депозиттік салымдарды кепілдендіру туралы түсінік."25 бет
"Ес туралы жалпы түсінік."29 бет
"мемлекеттiк әлеуметтiк сақтандыру қоры" акционерлiк қоғамын құру туралы5 бет
1.Қазіргі қазақ тілі фонетикасы пәнінің зерттелу жайы.2.Фонема туралы ілімнің алғашқы негізін салушылар 3.Фонетика ғылымын зерттеуде қолданылатын әдістер.4. Дауысты жане дауыссыз фонемалар6 бет
18.12.00 ж Қазақстан Республикасының «Cақтандыру қызметі туралы» Заңының негізгі мәселелері7 бет
CREDO DAT жүйесі туралы мәліметтер5 бет
Delphi ортасы туралы мағлұмат31 бет
Delphi-де мәліметтер қорын құру технологиялары туралы ақпарат5 бет
Excel программасы жайлы16 бет
Excel программасы туралы16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь