Дайын өнім мен тауарларды сату бойынша операциялардың есебі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

І ДАЙЫН ӨНІМ МЕН ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.1 Сатып алынған тауарлардың есебі мен бағалануы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Дайын өнімнің қоймадағы есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 10

ІІ ТАУАРЛАРДЫ ӨТКІЗУМЕН БАЙЛАНЫСТЫ МІНДЕТТЕМЕЛЕРДІҢ ЕСЕБІ ЖӘНЕ ЖУРНАЛ ОРДЕР 1
ДАЙЫНДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
2.1 Кепілдік міндеттемелері және тауарды жөндеуге кепілдеме беру ... ... ... .13
2.2 Тауарларды тегін беру кезінде болатын операциялардың есебі ... ... ... ... .16

ІІІ ДАЙЫН ӨНІМДІ САТУ ВЕДОМОСТЬЫ ЖӘНЕ
ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ
«1С БУХГАЛТЕРИЯ» ЖҮЙЕСІНЕ ТІРКЕУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..18
3.1 Журнал ордер №1 дайындау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..18
3.2 Дайын өнімді сату операцияларын «1С бухгалтерия» жүйесіне тіркеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...21

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...28

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29

ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...30
Дайын өнім негізгі және қосалқы цехтарының сатуға арналған өнімі. Дайын өнімнің өндірісте жасалғаны, оның біртұтастығы стандартпен немесе техникалық шарттарға сәйкестігі, паспорты, сертификаты және басқадай құжаттармен куәландырады, қоймаға тапсырылғаны, тапсырыс берушілердің қабылдап алғаны және басқа жайлары міндетті түрде актімен рәсімделеді.
Дайын өнімді есептеу үшін 1320 «Дайын өнім деп» аталатын активті инвентарлық шот пайдаланылады. Дайын өнім кәсіпорынның айнаплым қаражатының құрамына кіреді және ол қаржылық есеп беруде нақты өзіндік құны бойынша көрініс табады.
Дайын – өнім өзіндік құны есептік кезең аяқталғаннан кейін ғана анықталады.
Дайын өнім қабылдау тапсыру накладной бойынша немесе өнімді шығару жиынтығы бойынша өндірістен қоймаға кірістеледі.
Қабылдау – тапсыру құжаты (накладной) цехта 2 дана етіп жазылады. Дайын өнім қоймаға тапсырылғаннан кейін, накладнойдың 1 данасы қоймада, екінші данасы цехта қалады.
Өндірістік тапсырмалардың орындалу барысын жедел байқап отыру үшін және шығарылған дайын өнімнің құнын жедел есептеп отыру үшін өнеркәсіптің барлық салаларында «өнім шығару жиынтығы» деген құжаттың нысаны қолданылады. Осы жиынтық бойынша бір айдағы өнімді кірістеуге болады және оған тиісті накладной қоса тіркеледі.
1 Мырзалиев Б. С. «Бухгалтерлік операцияларды жүргізудің әдістері».
2 Оразбекұлы Бахыт. «Инвестициялық институттардағы бухгалтерлік есеп».
3 Көкенова Фатима. «Кәсіпорындардың бухгалтерлік есебі».
4 Бухгалтер бюллетені 2009 №16
5 Қазақстан Республикасының Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы (Салық кодексі), 10-желтоқсан, 2008 ж // Алматы: ЮРИСТ, 2009 254 б.
6 Баймұханов С.Б., Балапанов Ә.Ж. «Бухгалтерлік есеп». Алматы Экономик'С, 2003
7 Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 23 мамыр 2007ж бұйрығымен бекітілген Бухгалтерлік есеп шоттарының үлгілік жоспары
8 Назарова В.Л., М.С. Жапбарханова, Фурсов Д.А., Фурсова С.Д. Басқару есебі. Алматы- Экономика, 2005.-298 бет..doc
9 Бухгалтердің және шаруашылық субъектісі есебін ұйымдастыру.// Бухгалтер бюллетені №15 .2009
10 Кеулімжаев Қ.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А.Бухгалтерлік есеп принциптері. Алматы Экономик'С, 2003.
11 Әбдіманапов Ә. Бухгалтерлік және қаржылық есеп принциптері. (халықаралық стандарт) оқулық - Алматы 2006 жыл.
12 Нысанбаев С.Н., Қожамкүлова Ж.Т.Коммерциялық кәсіпкерлік негіздері. Оқу құралы. — Алматы Казақ университет., 2004. — 138 бет..
13 Попова Л.А. Бухгалтерский учет на предприятии, Учебное пособие – Караганда: «Арко», 2005.
14 Нурсеитов Э.О. Бухгалтерский учет в организациях/Учебное пособие. – Алматы,2006.-472с.
15 Сариев Д.Б. «1с:кәсіпорын» жүесінің бүгінүгі күнгі жетістіктері // Егемен Қазақстан газеті, № 62. 2008 ж.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ....................................................................................................................3
І ДАЙЫН ӨНІМ МЕН ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕБІ................................................................................5
1.1 Сатып алынған тауарлардың есебі мен бағалануы........................................5
1.2 Дайын ... ... ... ... ... ... ... ЕСЕБІ ЖӘНЕ ЖУРНАЛ ОРДЕР 1
ДАЙЫНДАУ..........................................................................................................13
2.1 Кепілдік міндеттемелері және тауарды жөндеуге кепілдеме беру.............13
2.2 Тауарларды ... беру ... ... ... есебі.................16
ІІІ ДАЙЫН ӨНІМДІ САТУ ВЕДОМОСТЬЫ ЖӘНЕ
ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ
«1С БУХГАЛТЕРИЯ» ЖҮЙЕСІНЕ ТІРКЕУ......................................................18
3.1 Журнал ордер №1 дайындау..........................................................................18
3.2 Дайын ... сату ... «1С ... жүйесіне тіркеу.......................................................................................................................21
ҚОРЫТЫНДЫ.......................................................................................................28
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ...........................................................29
ҚОСЫМШАЛАР...................................................................................................30
КІРІСПЕ
Дайын өнім негізгі және қосалқы цехтарының сатуға арналған өнімі. Дайын өнімнің өндірісте ... оның ... ... немесе техникалық шарттарға сәйкестігі, паспорты, сертификаты және басқадай құжаттармен ... ... ... ... берушілердің қабылдап алғаны және басқа жайлары міндетті түрде актімен рәсімделеді.
Дайын өнімді есептеу үшін 1320 ... өнім деп» ... ... инвентарлық шот пайдаланылады. Дайын өнім кәсіпорынның айнаплым қаражатының құрамына кіреді және ол қаржылық есеп беруде нақты өзіндік құны бойынша ... ... ... – өнім өзіндік құны есептік кезең аяқталғаннан кейін ғана анықталады.
Дайын өнім қабылдау тапсыру накладной ... ... ... ... жиынтығы бойынша өндірістен қоймаға кірістеледі.
Қабылдау – тапсыру құжаты (накладной) цехта 2 дана етіп жазылады. Дайын өнім ... ... ... ... 1 ... ... ... данасы цехта қалады.
Өндірістік тапсырмалардың орындалу барысын жедел байқап отыру үшін және шығарылған ... ... ... ... есептеп отыру үшін өнеркәсіптің барлық салаларында «өнім шығару жиынтығы» деген ... ... ... Осы ... бойынша бір айдағы өнімді кірістеуге болады және оған тиісті ... қоса ... ... ... ... ... ... есебін ұйымдастырудың күрделі жағдайынан алшақ болу үшін ... сату ... ... есеп әдісін пайдаланады. Өйткені ол сатылған тауардың есептік бағасы бойынша сомасын жеңіл анықтауға мүмкіндік береді, ол үшін ... ... чек ... ... ... алып тастаса, айырмасы саудадан түскен түсім болып саналады. Осы жағдайда, тауардың да қалдығын кез келген кезеңге анықтау мүмкіндігі туады. Бұл ... тек қана ... ... тән деп ойлауға болмайды, оны бөлшек саудамен ... ... да ... ... ... ... ... болады.
Тауарлар сатылғаннан кейін тауар бағасы ҚҚС сомасынан «тазартылады», яғни табыс ... ... ол үшін ҚҚС ... ... ... ҚҚС жалпы табыстан есептелінеді де, тауарлар түскен және кірістелген кезде ... ... ... алып тастағаннан кейін қалғаны бюджетке аударылады.
Қазақстан Республикасында әрекет етіп тұрған заңмен сәйкес, бухгалтерлік ... де, ... ... де ... әдіс ... ... ... тауар сатып алушыға босатылысымен, оның төлем мерзіміне қарамастан, тауардың сатылған кезеңі болып саналады. Ал ... ... ... ... ... ... болып, қолма-қол ақша түскен кезең саналады, өйткені онсыз тауар босатылмайды.
Сонымен, бухгалтерлік есепте тауардың сатылған кезеңі, магазиннің бас кассасына ... ... ... ... ... 1010 ... дебетінде, 4410 шоттардың кредитінде көрініс табады.
Тауарды есептен ... ... есеп ... ... жасалады, онда тауардың сатылған құнының бірыңғай қағидасына сай етіп ... ... ... ... ... бағасын көрсету үшін, әдетте, тауар бағасындағы сатылған ҚҚС сәйкес және ... ... ... ай ... ... сауда кәсіпорындарында есебі шығарылады.
Табыс дайын өнімдерден, сатып ... ... және ... ... ... олардың сатылу құны тараптар аясында жасалған келісім-шартта (контрактіде) анықталады. Ал мәміледен шығатын ... ... ... ... сатудан жасалатын жеңілдіктерін ескере отырып, олардың (мәміленің) ... ... ... ... ... активтер үшін төлеген сомасын сату құны деп атайды. Сату құнын анықтаған кезде, тараптар өздерінің келісімшартында бухгалтерлік есептің мынадай басты қағидаларына ... ... ... ... ... яғни, екі жақты да бірдей көру, сақтық жасау т.б. Тауарды сатқаннан түскен табыс келесі жағдайды ... ... ... ... ... үлкен деңгейдегі дәлдікпен бағалағанда, яғни екі тарап та мәмілеге қатысқан кезде, сатушы қандай соманы сұрап отырғанын және қандай соманы ... ... ... ... жағдайда; мәмілемен байланысты экономикалық олжаны және соны ... алу ... бар ... ... Ал бұл ... ... ... үшін келісім-шартта көрсетілген (айтылған) соманы сатып алушының ... ... ... ... ... ДАЙЫН ӨНІМ МЕН ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕБІ
1.1 Сатып алынған тауарлардың есебі мен ...... ... олар тұтыну немесе пайдалану үшін сатып алынады. Сатып алынған тауарлардың есебі үшін 1330 ... ... шоты ... ... ... ... шоттар. 1330 шоты негізінен сауда, қоғамдық тамақтану, жабдықтау – ... ... және ... ... ... ...
Тауарды бағалау есептік бағаны таңдау болып табылады, яғни ... ... ... кірістеледі және есептен шығарылады. Бұл ретте сату бағасы да, сатып алу ... да ... ... ... бағаны таңдау шаруашылық жүргізуші субъектінің есептік саясатында тіркеліп, ол шаруашылық жүргізуші субъектінің бірыңғай ... ... ... ... ... алынған құны өзіне: сатып алу құнын, баж салығын, комиссиондық марапаттауын; жабдықтаушыларға, делдал ұйымдарға төлейтін төлемдерін; транспорттық-дайындау және ... да ... яғни ... ... тікелей байланысты шығыстарын енгізеді. Сауда жеңілдіктерін, артық төленген сомаларын және басқа да осы тәріздес түзетулерін, әкелінген шығындарды ... ... ... ... ... ... ... сатып алынған құны, әдетте, есептік баға ретінде бола алады.
Сату бағасы — бұл тауардың сол бойынша ең соңғы ... ... ... Сату ... ... құрамына мыналар кіреді:
- сатып алынған құны - бұл құжаттармен қуатталған (шоты, тауарлы-транспорттық накладнойы, кедендік ... ... ... сатып алынған құны;
- акциз - бұл тек кейбір тауар түрлеріне белгіленеді: алкоголь өнімдеріне және ... ... ... автомобильдерге, зергерлік бұйымдарға т.б.; акциздің мөлшерлемесін үкімет белгілейді, ... ... ... ... бөліп немесе натуралды түрде оның физикалық көлеміне бөліп анықтайды, ал алкогольдік өнімдер бойынша акциздің мөлшерлемесі оның ... ... ... етіп белгіленуі мүмкін;
- қосылған құн салығы - келесі мөлшерлеме ... ... ... ... ... 0% ... ... бойынша) — экспортталған тауарларға (заңда қаралғандардан басқасы), 16% — барлық ... ... ... (ҚҚС -босатылғандардан басқасы),
- сауда үстемесі - бұл бөлшек сауда кәсіпорындарының, шығынын жабу үшін және сату ... ... ... арналған үстеме.
Дегенмен де, көптеген бөлшек сауда магазиндері тауарды сауда үстемесі бойынша ... сату ... ... ... ескереді. Бұл жауапты тұлғаның жауапкершілігінен туындайды, егер де ... ... ... ... сол ... өтеуіне тура келеді.
Келіп түскен тауарды есепке алу айтарлықтай ... ... ... келіп түскен тауардың әрбір партиясы тиесілі құжаттармен рәсімделеді (шоттармен, тауарлы-транспорттық накладноймен т.б. құжаттармен). Қоймадағы тауардың шығысы да ... ... ... ... ... ... ... үшін тиесілі құжаттар жазылады. Қиындық тек, бөлшек сауда магазиндерінде сату барысында пайда болады. Бұның басты себебі: сатып алынған тауардың ... тек ... ... ... чек ... онда ... тауардың сату бағасы бойынша құны көрсетіледі, бірақ бір күнде қанша тауар сатып алынған ... ... ... ... ... ... ... Ол мынадай есептеу жолымен шығарылады:
Сатылған ... ... ... ... ... соңына
тауардың құнына басына сатып ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
бағасы бойынша ... ... құны ... ... ... ... ... қалдықтың деңгейін тұрақты түрде түгелдеудің көмегімен анықтауға тура келеді, ал ол көп ... ... ... ... жағдайда, қалдықтың деңгейін анықтау мүмкін емес.
Көптеген белшек сауда кәсіпорындарында тауар есебін ұйымдастырудың күрделі жағдайынан алшақ болу үшін ... сату ... ... есеп ... ... Өйткені ол сатылған тауардың есептік бағасы бойынша сомасын жеңіл анықтауға мүмкіндік береді, ол үшін ... ... чек ... ... ... алып тастаса, айырмасы саудадан түскен түсім болып саналады. Осы жағдайда, ... да ... кез ... ... ... ... туады. Бұл тәсіл тек қана көтерме саудаға тән деп ойлауға болмайды, оны бөлшек саудамен айналысатын кәсіпорындар да ... ... ... ... ... ... ... кодтар, әдетте, он үш саннан (цифрдан) тұрады, оның алғашқы екеуі өнімді-дайындаушы (немесе өнімді-сатушы) мемлекетін көрсетеді; ... ...... әзірлеуші-кәсіпорынды, одан кейінгі бесеуі — тауарға сипаттама береді (атауы, мөлшері т.б.) және ең ... ...... ... ... ... ... түскен кезде оның атауы, айрықша белгісі, саны және сатып алынған бағасы туралы ақпарат ... ... ... ... компьютердің жадында сақталады. Одан әрі қарай тауарды сату кезінде компьютер қандай тауардың қандай ... ... ... туралы мәліметті тіркейді, осының негізінде, сатылған тауардың сатып алынған құнын анықтайды. Тауардың есептен шығарылғаны туралы ақпараттар, егер олар ресми ... ... ... тіркелмесе, онда ол туралы мәліметті түгелдеудің көмегімен алынады.
Кейбір тауарлар өзінің техникалық ... ... ... ... ... ... қаламсап т.б.), онда олардың сатып алу бағасын жоғарыда ... ... ... ... құнын таңдау — алынған құны бойынша немесе сату құны бойынша мәселенің шаруашылық жүргізуші субъекті үшін де ... зор. Осы ... ... есеп ... төрт әдіс ... ... ... идентификациялау әдісі;
- орташа өлшемдік құн әдісі;
- ФИФО әдісі — запастарды алғашқы сатып алынғандардың бағасы бойынша бағалау әдісі;
- ЛИФО ...... ... ... ... ... бойынша бағалау әдісі.
Бұл аталған әдістердің қолдану тәртібі жоғарыда «Тауарлы-материалдық құндылықтардың есебі» деген тарауда толығымен қарастырылған болатын.
Бөлшек сауда ... ... ... ... ... Бөлшек саудадағы тауарлар есебі 1330 «Алынған тауарлар» шотында жүргізіледі, оған мынадай субшоттары ашылады:
1331 субшоты – ... ... ... қоймаларындағы тауарлар», онда бөлшек сауда кәсіпорындарының қоймаларындағы сақталып тұрған тауарлар есепке ... Есеп ... өнім және ... ... ... ... және құнына қарай, сатып алу бағалары бойынша жүргізіледі.
1332 субшоты – «Бөлшек саудада сату үшін алынған, ... ... ... онда ... ... ... (аға ... бөлім меңгерушілерінің т.б.) жауапкершіліктерінде тұрған тауарларды есепке алады. ... алу сату ... ... ... алу ... ҚҚС және ... үстеме бағасы қосылады) жүргізіледі. Есепке алу сол тауардың құны ... ... ...... үстеме бағасы». Бұл субшотта сату үшін берілген тауарлардың барлық түрі (тауар ... ... ... ... ... ... ... бойынша есепке алынады. Соның нәтижесінде сатуға берілген тауарлардың бағасы үстеме бағасынан асып түседі. Тауарлар сатылғаннан кейін тауардың үстеме баға ... ... ... ... ... үстеме баға кәсіпорынның тауарларды сатқаннан тапқан табысы болып табылады. Сатылған тауардың үстеме бағасын белгіленген үлгі бойынша есептен шығарады.
1334 субшоты – ... ... ... құн ... Бұл субшотта сатуға берілген тауар бағасына енгізілген ҚҚС сомасын көрсетеді. Тауар бағасына үстеме бағасы мен ҚҚС ... да, ... ол ... ... ... ... ... Осы бағалар бойынша тауарлар тұтынушыларға және басқа ... ... ... ... ... ... ... ҚҚС сомасынан «тазартылады», яғни табыс сомасы шығарылады, ол үшін ҚҚС сомасын қызылмен жазады. ҚҚС жалпы табыстан есептелінеді де, ... ... және ... кезде шегерімге қойылған сомаларды алып тастағаннан кейін қалғаны бюджетке аударылады.
Сөйтіп, 1333 және 1334 субшоттары тек ... ... ... ... ... яғни ... ... атқарады және олардың дербес арналымы жоқ. Бірақ көмекші қызметсіз бөлшек сауда кәсіпорындары сатылған тауардың түсіміне бақылау жасаудан айырылады, сондықтан да ... да, ... ... да ... ... ... ... мүдделі.
Сонымен қоса, көмекші субшоттар жүйесін қолдану синтетикалық есептің дұрыс жүруіне өз септігін тигізеді, яғни халыққа сатылған тауардың ... ... ... ... тәртібін, нарық бағасын анықтауға көмектеседі.
Қазақстан Республикасында әрекет етіп тұрған заңмен сәйкес, бухгалтерлік есепте де, салық есебінде де есептеу әдіс пайдаланады, ... ... ... ... ... босатылысымен, оның төлем мерзіміне қарамастан, тауардың сатылған кезеңі ... ... Ал ... ... ... ... ... кезеңі болып, қолма-қол ақша түскен кезең саналады, өйткені ... ... ... ... ... ... сатылған кезеңі, магазиннің бас кассасына ақшаның келіп түскен кезеңнен бастап 1010 шоттың дебетінде, 4410 шоттардың кредитінде көрініс табады.
Тауарды есептен ... ... есеп ... ... ... онда тауардың сатылған құнының бірыңғай қағидасына сай етіп көрсетіледі.
Енді ... ... ... алынған бағасын көрсету үшін, әдетте, тауар бағасындағы сатылған ҚҚС сәйкес және ... ... ... ай ... бөлшек сауда кәсіпорындарында есебі шығарылады.
Алдымен, белгіленген нысан бойынша, сатылған сауда үстемесін есептейді, ал ол өз ... ... ... ... ... ... негізінде сауда үстемесі тауардың сатылу (сату) бағасына қосылатын болғандықтан, тауардың барлық ... 1330 ... 2 ... дебеттеліп, 1330 шотының 3 субшоты кредиттеледі, бұл арада 1330 шотының 3 субшотында сатылған тауар бойынша айдан айға тек ... ... ... ... құнын алу үшін, ол қызылмен жазылып отырады, нәтижесінде 1330 шоты ... ... ... ... ... мүмкін.
2. Тауардың ай ішіндегі айналымы мен ай басындағы тауардың құнына сауда үстемесінің қалдығын қосып, ... ... ... сальдосы» деп аталатын жағдайын аламыз (бұл жағдайда 1330 шотының 3 субшотының дебеті бойынша операцияларын ... Ай ... ... ... ... құнынан (сатылған өнімнен түскен жалпы түсімнен) ай соңында қалған тауар құнының қалдығын (1330 шоттың 2 субшоты ... ... алып ... ... Бұл есептеу касса мен тауар туралы есеп берудің негізінде жасалады.
4. «Болжамдық сальдосын» (1333 шоты ... ... ... ... ... ... ... және сатылмай қалған тауар құнының қалдығына бөлу арқылы тауардың орташа пайыздық үстемесін ... ... ... ... сатылмаған сауда үстемесінің сомасын: ай соңында қалған тауардың сомасын орташа пайыздық сауда үстемесіне көбейту жолымен ... ... ... 1333 шоты ... ... ... ... сауда үстемесінің сатылмаған сомасын алып, сатылған тауардың сауда үстемесінің сомасын анықтаймыз, бұл өз ... ... ... ... жазу болып табылады.
Сонымен, жоғарыда айтылған есептеулердің мәні: ай ... ... ... сомасын және ай барысында алынған сомасын сатылған тауар мен ай соңында қалған тауарға пара-пар (пропорционалды) етіп ... бұл ... ... тауардың үстемесін есептеудің қажеттілігі туындамайды.
Тауар бағасындағы қосылған құн салығы тіркелген пайыздық мөлшерлемесі (16%) бойынша салық салынады. Тауар бағасының сомасынан ... құн ... мен оның ... ... ... сома өндіріс (кәсіпорын) шығысына жатқызылады, ал оның сатылған құнындағы ... ... ... етіп ... ... ... ... құн салығы есептелінеді.
Бөлшек сауда кәсіпорындарындағы тауарды сату бойынша құрылымдық жазудың сызбасын (схемасын) мынадай етіп ... ... ... ... ... ... ... = ... ... ... ... ... үстеме
+ тауар бағасындағы ҚҚС
Сату үшін бөлшек саудасының
кәсіпорнына берілген, сатып = ... ... ...... ... құны (сатылатын құны – тауар бағасындағы үстеме – тауар бағасындағы ... құны ... ... ... ... ҚҚС
1.2 Дайын өнімді өткізуден түскен табыс
Негізгі және негізгі емес қызметтерден алынған табыс жылдық жиынтық ... ... және ол №5 ... ... стандартқа сай есептелінеді. Табыс сондай-ақ тауарлы-материалдық запастарды сатқаннан, қызмет көрсеткеннен, кәсіпорынға жататын активтерді пайдалануға беруден, пайыздардан (проценттерден), роялтиден және ... ... ... ... өнімдерден, сатып алынған тауарлардан және көрсеткен қызметтерден алынады; олардың сатылу құны тараптар ... ... ... ... ... Ал ... ... табыс сомасы бағасынан немесе сатудан жасалатын жеңілдіктерін ескере отырып, олардың (мәміленің) ... ... ... алушылардың алған активтер үшін төлеген сомасын сату құны деп атайды. Сату құнын анықтаған кезде, ... ... ... ... ... мынадай басты қағидаларына көңіл бөледі: есептеу, шындық, алаламау, яғни, екі жақты да бірдей ... ... ... т.б. ... ... ... ... келесі жағдайды сақтаған кезде танылады: табыс сомасын үлкен деңгейдегі дәлдікпен ... яғни екі ... та ... ... ... ... қандай соманы сұрап отырғанын және қандай соманы сатып алушы төлейтіндігін білген жағдайда; мәмілемен ... ... ... және соны ... алу ... бар болуы мүмкін. Ал бұл сатушының сатқан тауары үшін келісім-шартта көрсетілген (айтылған) соманы ... ... ... туралы сенімін білдіреді.
Келесі шарт сатушыдан сатып алушыға өтетін меншік құқығы болып табылады, бұл әдетте берілген кезден басталады, ал егер ... ... иесі ... ... және ... ... ... онда ол сатылған болып табылмайды және табыс танылмайды; мәміле ... ... ... ... нөлдік деңгейдегі бағалауды қажет етеді.
Көрсеткен қызметтен және ... ... ... ... мына ... қоспағанда, тауарды сатқаннан алынатын табыс ретінде танылады:
- есеп беру күніне мәміленің аяқталу кезеңі үлкен деңгейдегі дәлдікпен анықталса;
- ... ... ... жұмсалған шығыстары да, мәмілені аяқтау үшін қажет шығыстары да үлкен деңгейдегі ... ... ... ... ... табысын анықтай алады, ол: мәмілеге қатысушылармен төлем жағдайы мен тәсіліне, күтілетін компенсациясына әрбір тараптың құқығына қатысты мәселелер бойынша мәмілеге ... ... ... ... ... қол жеткізеді
Мәміленің сипатына қарап оның аяқталу кезеңін анықтаған кезде мына әдістердің ... ... ... бір ... жалпы мәміле бойынша жасалған шығыстардың пайыздық қатынасы;
- белгілі бір күнге жалпы мәміле ... ... ... ... ... ... жұмысты талдау.
Аралық негізде жасалатын төлемдер, яғни сатып алушылардан алынған аванстар, табыс болып танылмайды.
Қызмет көрсетудің, яғни мәміленің нәтижесінде үлкен деңгейдегі дәлдікпен ... ... ... болмаған жағдайда, табыс жұмсалған шығыс мөлшерінде танылады, яғни ол сол ... ... ... ... түскен табыстың есебі. Негізгі қызметтерден түскен табыстардың есебі «Негізгі қызметтен түскен табыстар» шоттарында ұйымдастырылады. Бұл топқа мына ... ... әрі ... ... ...... өнімді (жұмыстарды, қызметтерді) сатудан түскен табыс» шоты. Бұл шотта өнімді сатудан, орындалған жұмыстардан және сыртқа көрсетілген ... ... ... ... ... ... ... жұмыстарды және қызметтерді жасайтын материалдық өндіріс саласындағы кәсіпорындар пайдаланады. Есепті кезең бойы 6010-шоттың ... ... ... жұмыстарды және қызметтерді сатудан түскен табыс сомалары жинақталады.
6010-шоты бойынша жасалған шоттардың ... ... ... ... ... және қызметтерді сатудан түскен табыс сомасы есепті кезеңнің аяғында 5410 «Жиытық ... ... ... ... ... Бұл кезде 5320-шоты дебеттеледі де, 5410-шоты кредиттеледі.
6010 – «Алынған тауарларды сатудан түскен табыс» шоты. Бұл шотта алынған тауарларды сатудан түскен ... ... ... Бұл ... ... сондай-ақ жабдықтау, делдалдық саласында және сыртқы сауда жұмысын ұйымдастыруда қолданады. Саудамен, делдалдық қызметпен және экспорттық-импорттық операцияларымен айналысатын кез ... ... ... және ... ... ... ... алдын ала ескерілген болса ғана, бұл аталған шотты қолдана алады.
6010-шоты бойынша жасалатын шоттардың корреспонденциясы жоғарыда келтірілген Шотты құрылыс-монтаждау, геологиялық ... ... және ... ... мен ... тапсырыс берушілердің жұмыстарын орындағаннан түскен табысты көрсету үшін пайдаланады. Аталған шотты, кәсіпорындар келтірілген жұмыстардың түрлерін орындауы ... ... ғана ... алады. Шоттарының корреспонденциясы 6010-шот бойынша жасалған шоттардың корреспонденциясымен бірдей болып келген.
6010 – ... және ... ... ... ... қызметтерден түсетін табыс» шоты. Шотты теміржол, автокөлік, әуе жолы, теңіз жолы, су жолы және көліктің ... да ... ... ... ... жүктерді және жолаушыларды тасымалдау бойынша тиісті қызметтерінен түскен табыстарды есепке алу үшін қолданады. Шоттарының корреспонденциясы 6010-шот бойынша ... ... ... ... ... келеді.
Мүлікті жалға бергені үшін алынатын жал төлемін есептегенде ... ... ... шоты кредиттеледі де, мына төмендегі шоттар:
– «Тараптардың ... 4140 ... ... ... 2130 ... ... заңды тұлғалардың берешегі» — бас және тәуелді серіктестіктердің есептелген жал төлемінің сомаларына;
2180 – «Басқадай дебиторлық ... — әр ... ... алушылардың есептелген жал төлемінің сомаларына;
4320 – «Болашақ кезеңдердің табыстары» — қазіргі есептік кезеңге жатқызылмайтын, алдын ала төленген жал төлемінің сомаларына ...... ... ... ... ... көшіріліп жазылады, яғни 6010-шоттың дебеті, 5410-шоттың кредиті бойынша көрсетіледі.
Бұл шоттар экономиканың тиісті салаларында ... ... ... ... Алынған табыстардың сомаларының көрініс беруі 6010-шы және басқа шоттарда есепке алынған өнімді (жұмыстарды, қызметтерді) ... ... ... ... ... бірдей болып келеді. Сақтандыру төлемдері сақтандыру келісім шарты бойынша немесе ... ... ... ... ... төлеміне жататын сома 1210 шотының дебетінде және 6010 ... ... ... ... ... әрі ... ... түскен сақтандыру төлемі ақша қаражаттарын есептейтін шоттардың дебетіне, 1210 шотының кредитіне жатқызылады. Бұл шотта негізгі қызметті ... ... ... ... ... шоттарда есепке түспеген табыстар көрініс табады.
Мұндай табыстарға кәсіпорын ... ... ... ... ... өнімді, жұмыстарды және қызметтерді сатудан (өсімдік шаруашылығы, мал ... ... ... құс ... т.б. өнімін сатудан) түскен табыстар жатады.
Негізгі емес қызметтен (әрекет етуден) түскен табыстың есебі. Негізгі емес ... ... ... ... ... үшін шоттардың Бас жоспарының «Негізгі емес қызметтен түскен табыстың есебі» деп аталатын бөлімшесі арналған және оған ... ... ... ... ... 6210 шоты «Материалдық емес активтерді сатудан түскен табыс» ... емес ... ... келген табыстарды жинақтауға арналған.
ІІ БӨЛІМ. Дайын өнім есебі
2.1 Дайын өнімнің қоймадағы және бухгалтериядағы ... ... ... накладной бойынша немесе өнімді шығару жиынтығы бойынша өндірістен қоймаға кірістеледі.
Қабылдау-тапсыру құжаты (накладнойы) цехта екі дана етіп ... ... ... ... ... ... ... бір данасы қоймада, екіншісі цехта қалады. Экономиканың әр түрлі салаларында қабылдау-тапсыру құжатының (накладнойының) ... ... ... ... ... ... Солардың бірі жоғарыда келтірілді.
Қабылдау-тапсыру құжаты аспаптық, радиотехникалық кәсіпорындарында, жаппай және сериялық өндірістерде, ... да ... ... ... есебінің тапсырыстарын есептеу үшін қолданылады. Қабылдау-тапсыру құжатын өнімді шығару көрсеткіштерімен қатар, өнімді ... үшін де ... Бұл ... ... ... берушілердің бірлесіп әкелінген үлкен номенклатурада дайындалатын өнім тетіктерін есепке алу үшін де ... ... ... ... жедел байқап отыру үшін және шығарылған дайын өнімнің құнын жедел ... ... үшін ... ... салаларында "Өнім шығару жиынтығы" деген құжаттың нысаны қолданылады.
Осы жиынтық бойынша бір айдағы өнімді кірістеуге болады. Бұл жағдайда оған тиісті ... қоса ... ... өнім ... материалдар есебі сияқты қойма есебінің карточкаларында жүргізіледі. Айдың аяғында карточкалардағы шығарылған қалдықтарды қойма меңгерушісі дайын өнім ... ... ... ... ... ... мен ... жөніндегі құжаттар, оның тізімдемесімен (реестрімен) бірге бухгалтерияға түседі.
Дайын өнімнің кірісі мен шығысы жөніндегі құжаттарды тапсыру тізімінің ... ... ... қарай дайын өнімнің жинақтау есебінің жинақ ведомосына есептік топтар бойынша шығарады. Жинақ ведомосының деректерін дайын өнім қалдықтарының кітабымен салыстырып ... бұл ... ... ... ... синтетикалық есебімен бірдей болып шығуын қамтамасыз етеді.
Айдың аяғында есеп беру калькуляциясын жасағаннан кейін, барлық өнімнің нақты өзіндік құны және ... ... құны мен ... ... ... арасындағы, немесе нақты өзіндік құны мен кәсіпорынның келісімді бағалары ... ... ... ... ... айырмашылықтары анықталады. Дайын өнімді шығарғаны туралы синтетикалық деректері 1320 "Дайын өнім" шотының дебетінде жинақталып, ... ... ... ... және «Өз ... шала ... ... шоттарының кредитінде көрініс табады.
Көтерме сауда кәсіпорнында тауардың ... ... оның ... мен ... ...
Олардың есебінің бөлшек сауда кәсіпорындарының есебінен айтарлықтай ерекшелігі жоқ, тек қана құжаттау тәсілінде (рәсімдеуінде) болуы мүмкін. Көтерме сауда кәсіпорындары ... ... есеп ... ... ... ... ... босатылған тауарды қуаттайтын құжаты болып накладнойы саналады, бақылау-кассалық машина чектері емес. Көтерме сауданың екі түрі бар: қоймадан ... ... және ... ... ... ... ... тауар сатылған жағдайда өзі жабдықтаушымен есептеседі, тауарды қабылдап алады, тауарды өз қоймасынан сатып алушыға жөнелтеді және одан өзі ... ... ... ... ... ... ... тауар сауда кәсіпорынның қоймасына түспейді, ол тікелей соңғы сатып алушыға ... ... ... есеп ... ... ... қатысуы да, қатыспауы да мүмкін.
Бірінші жағдайда, көтерме сауда кәсіпорны өзі ... ... үшін өзі ... және ... алушылардан төлемін өзі өндіріп алады. Ал екінші, яғни, көтерме кәсіпорны қатыспаған жағдайда, көтерме кәсіпорны тауарды ең соңғы ... ... ... ... ғана ұйымдастырады, ал олардың есеп айырысуы жабдықтаушылардың және тікелей тауарды алушылардың арасында жүреді.
Көтерме сауда кәсіпорнынан, әдетте, тауарды сатып алушыға жөнелту ... ... ... ... ... онда ... берудің барлық жағдайлары айтылады (саны, сапасы, тауар бағасы, тасымалдау жағдайы т.б.), сондай-ақ сатушыдан сатып алушыға өтетін меншік құқығының кезеңі де. ... ... ... ... 238 ... ... мүліктің берілген кезеңінен бастап келісім-шарт бойынша мүлікті алушыға меншік құқығы өтеді, егер де заң актілерінде немесе келісім-шартта басқаша жағдайлар ... ... ... беру ... ... ал ... жөнелту үшін транспорттық ұйымдарына берумен тең немесе мүлікті алушыға жіберу үшін почтаға өткізумен тең, егер де заңда немесе келісім-шартта ... ... ... ... ... ... кодексінің 239 бабы).
Ақшасыз тауардан тауарға меншік құқығымен бірге ... ... ... айырбастау операциясын бартерлік мәміле деп түсінеміз. Бартерлік мәміледен түсетін табыс №5 БЕС ... ... ... ... ... ... ... жасалған мәміле бойынша табысы алынған тауар сатылған құны бойынша бағаланады және танылады (бартерлік ... ... ... сомасы 200000 теңге тұрған, енді осы айырбасталынып алынған ... құны 250000 ... ... және оны сол ... сату ... тусын делік, онда 250000 теңге табыс ретінде танылады). Дегенмен де, бартерлік ... ... ... анықтау оңайға түспейді және оларды барынша дәл есептеу мүмкін емес, онда бартерлік тәртіпте алынған тауардың сомасы, яғни 200000 теңге табыс ... ... Енді біз ... ... ... ... ... корреспонденциясын қарастырып көрейік.

Шаруашылық операцияларының мазмұны
Сомасы, теңге
Шоттар корреспонденциясы
дебет
кредит
1
2
3
4
5
1
Бартерлік мәміле тәртібінде тауар босатылған, ал ол сатып алу құны бойынша алынған
100000
7010
1330
2
Бартерлік мәміле ... ... ... шоты ... ... бойынша айналымына ҚҚС есептелінген
24000
1210
3130
4
Бартерлік мәмілеге қатысушы кәсіпорын, алынған материалдар мен ... шот ... ... мен ... ... ... ... кезінде бағасы бірдей болмағандықтан, сатып алынған тауардың құнына келтіру үшін, түзетулер жасалған:
-мәміледен түскен табыс сомасы;
ҚҚС сомасына
30000
4800
1210
1210
6010
3130
6
Бартерлік мәміле ... ... ... ... ... ... қозғалысы бойынша құжаттарды толтыру
Дайын өнім – негізгі және қосалқы цехтарының сатуға ... ... ... ... ... ... оның ... станартпен немесе техникалық шарттарға сәйкестігі, техникалық бақылау (сынау) қызметінен өткендігі, паспорты, сертификаты және басқадай құжаттармен ... ... ... ... ... қабылдап алғаны және басқа жайлары – міндетті түрде актімен ... ... ... ... үшін 1320 «Дайын өнім» деп аталатын актвиті инвентарлық шот пайдаланылады. ... өнім ... ... қаражатының құрамына кіреді және ол қаржылық есеп беруде нақты өзіндік құны бойынша көрініс табады.
Дайын өнімнің нақты өзіндік құны ... ... ... ... ғана ... ... ... кезеңде тұрақты түрде қозғалыста (шығару, босату, жөнелту, сату) болады, сондықтан өнім ағымдағы есеп үшін есептік бағасы бойынша шартты түрде ... ол үшін ... ... ... ... ... өзіндік құны, тіркелген бағасы пайдаланылуы мүмкін.
Есептік кезеңнің соңында пайызы мен сомасын есептеу жолымен шығарылып, оның ... ... ... ... құнына дейін жеткізеді.
Ауытқудың пайызы мен сомасы ай ішінде түскен және ай ... ... ... есептелінеді. Ауытқу кәсіпорынның экономиясын немесе артық жұмсалғанын көрсетеді, олар да дайын өнімнің шотында есептелінеді: экономиясы ...... ... ал ... ...... (дағдылы) – жазумен жазылады.
Ауытқудың пайызын келесі формула бойынша есептейді:
х 100 %
=
Ауытқудың ... ... ... + ... құны ...
түскен түсімдер
Дт 8010 шоты Кт Дт 1320 шоты Кт Дт 7010 шоты Кт ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... құны есептік құны өзіндік құны ... ... ... ... құннан Есептік құннан
ауытқу ... ... ... Өнімнің нақты
өзіндік құнының ... ... ... ... ± ... ... ... кезең барысында мына проценттер бойынша есептік бағасы көрініс тапқан:

Шаруашылық операцияларының мазмұны
Сомасы, ... ... ... өнім ... бұйымы
Б бұйымы
250000
800000
1320
8010
2
Дайын өнім сатылды:
А бұйымы
Б бұйымы
170000
630000
7010
1320
ІІІ ДАЙЫН ӨНІМДІ САТУ ВЕДОМОСТЬЫ ЖӘНЕ
ТАУАРЛАРДЫ САТУ БОЙЫНША ОПЕРАЦИЯЛАРДЫ
«1С БУХГАЛТЕРИЯ» ЖҮЙЕСІНЕ ТІРКЕУ
3.1 Журнал ордер №1 ... ... ... ... сату ... ... ... сәйкес кепілдік міндеттемелер пайда болуы мүмкін.
Кепілділікті берілген мерзімінің ішінде немесе жарамдылық мерзімінде, ал олар жоқ болған жағдайда тауардың ... ... ... ... белгілеуіне болады. Сондықтан келісім-шартта айтылған немесе алдын ала белгіленген жағдайда тұтынушы талап ете алады:
- сатып алу бағасын азайтуды;
- тауардың кемістігін ... ... ... ... ... ... ... келтіруге жасаған шығысын өтеуді;
- тиісті сапасы бар тауарға айырбастауды;
- зиянды өтегеннен кейін келісім-шартты бұзуға құқығы бар. Кепілдік мерзімі нормативтік құжаттарында ... және ол ... ... ... ... бастайды. Егер де бұндай нормативтік құжаттары болмаса, онда ол келісім-шарттың негізінде анықталады. Егер де тұтынушы тауарды пайдаланудан бас тартса, ... ... ... ... ... ниет ... онда тауардың кемістігіне кепілдік мерзім беруші кәсіпорынның есебінен тауарды жөндеу ... ... ... ... ... бұйыммен қатар олардың құрастырушы бұйымдарына да қатысты болады.
Сатып алынған тауардың кемістігі табылған жағдайда 14 күннің ішінде сол ... ... ... ... ... ... ... күнін есептемегенде, ал егер де оның ашық дефектісі бар болған кезде және оны эксперт (сараптаушы) қуаттаған жағдайда, оның хабарлау мерзімі алты айға ... ... ... біз ... ... ... ... әртүрлі көрінісін бухгалтерлік есепте көрсетеміз.
Гарантиялы жөндеу (жөндеуге кепілдеме беру немесе тауар кемістігін тегін қалпына келтіру). Гарантиялы жөндеу бойынша шығыс ... ... мен ... ... және ... сауда ұйымымен және өндіруші кәсіпорынның арасында жасалатын келісім-шартта міндетті шығыс ретінде көрсетіледі және ол ... ... ... ... табылады. Әдетте, сатушы ұйым өз бетінше сатылған (сатылатын) ... ... ... бола ... ... ... болатын кепілдік міндеттемелерді орындау үшін, сатушы ұйым тауарды өндіруші кәсіпорынмен қосымша келісім-шартқа отырады, тек жазбаша келісім болған жағдайда ғана ол іске ... ... ... ... ... ... ... Сатушы ұйым таңазытқышты жасаушы кәсіпорыннан алу үшін келісім-шартқа отырады, онда сол ... ... 10% ... ... туралы айтылған, себебі алынған таңазытқышты жөндеу қажет болған жағдайда алушы кәсіпорын (яғни, сатушы ұйым) бар ... өз ... ... ... тауарды сатумен және жалпы және әкімшілік шығыстарымен ... ... ... ... ... ... үлес салмағын және келесі жылға жасалатын сауда үстемесінің орташа деңгейін анықтап, кәсіпорынның болашақ шығыстарын барынша дәлдік тұрғысында жоспарланған.
Егер де ... ... ... ... болса, атап айтқанда, тасымалдау, сақтау және пайдалану ережелерін бұзса, онда тұтынушылардың талабы қанағаттандырылмайды.
Тұтынушылардың құқығын қорғау туралы ... және ... ... ... ... ... ... еткен сапасына немесе басқа да қасиетіне сәйкес келмеген жағдайда тауарды айырбастап беруін талап етуге құқысы бар. Тұтынушыдан алынған (яғни, қайтарылған) ... екі дана етіп ... ... ол ... ... ... алуына немесе оның төлеген ақшасын алуына негіз бола алады, сонымен қоса тұтынушы касса чегін бірге қосып береді, бұл соңғы ... тап осы ... ... ... ... біз тауар айырбастау кезінде болған баға өзгерісіне шоттар корреспонденциясын құрастырамыз.
Келісім-шартты бұзу, негізінен, бағаның өсуінен, не төмендеуінен болуы мүмкін. ... ... ... ... жазу ... ... кезінде жазылатын жазуға ұқсас болып келеді, тек ... ... ... орнына тауар алынбайды, ол тек ақшалай өтеледі. Бұл кезде 3210 шоты дебеттеліп, 1010 шот кредиттеледі.
Сатып алу бағасын ... ... ... ... шығысын өтеу) бухгалтерлік есептің келесі шоттары корреспонденцияланады, бірақ ол тауардың ... ... ... мерзімнің ішінде анықталса ғана жүзеге асады.
Бұл арада атап өтетін бір жайт, ол кепілдік мерзімінің ... ... ... бар ... ... ғана ... алушылардың шығысы өтеледі, яғни кемшіліктер тұтынушылардың кінәсінен болмаса болмағаны. Сапаның ... ... ... ... ... ... ... бірақ оны тек кәсіпорынның басшысы ғана өзгерте алады.
Комиссиондық магазиндер, әдетте, жеке ... ... ... ... ... ... ... Бұл кезде комитент пен комиссионерлердің арасында комиссиондық келісім-шарт ... ... ... ... ... ... жеке төл ... ұсынады. Егер азамат жеке еңбек қызметімен шұғылданатын болса, онда төл құжатпен бірге ... де ... ... ... ... бағасы өткізушімен келісіп жасалынады. Ескіден келе жатқан (антикварлық) мүліктерді эксперт-мамандардың ... ... ... мүліктердің бағасын анықтау үшін де эксперт-мамандар шақырылады.
Мүлікті комиссияға қабылдаған кезде тауартану маманы екі ... ... ... ... оған ... маманы мен комитент қол қояды. Мүліктің бір ғана түрін қабылдаған кезде ол тек түбіршекпен және ... ... ... Оның кері ... ... ... мүліктің атауы мен саны көрсетіледі.
Комиссиондық келісімнің және түбіршектің кері ... ... ... болуы тиіс: бұйымның сатылатын күні, төленетін сомасы және комитентке төленетін күні; директордың, бас бухгалтердің және ... ... ... ... ... ... ... толтырылады. Түбіршек пен комиссиондық келісімді тауартану маманы тіркейді жазып, қабылданған мүлік реестріне (тізіміне).
Тауартану маманы жазып берген түбіршек пен комиссиондық келісім ... ... ... ... тіркеліп (яғни, жазылып) қояды. Тізім екі данада жасалады: түбіршек бойынша да және комиссиондық келісім бойынша да. ... ... ... ... ... құны ... Түбіршек пен комиссиондік келісімнің бірінші данасы комитентке беріледі, ал екіншісі реестрмен бірге сақталады.
Тауартану маманы комиссияға қабылданған мүлікті материалды ... ... ... қоса ... ... жауапты тұлға мүлікті қабылдап алып, реестрдің екі данасына да қол қояды. Реестрдің (тізімнің) бірінші данасын қосымшасымен бірге ... есеп ... ... қояды және ол сақтау және тексеру үшін бухгалтерияға беріледі, ал екінші данасы ... ... ... өзінде қалады.
Тауардың жазба қағазына (ярлыкқа) комитент пен ... ... ... қол ... ал ... жолмен бағаланатын тауарларға комиссия мүшесінің барлығы қол қояды. Тауардың жазба қағазына (ярлығы) комиссияның ... ... ... моншақ, түйреуіш т.б.) бағасы көрсетілген қағаздарды жапсырады.
Мысал. Жеке тұлғамен жасалған келісім-шартқа сәйкес кәсіпорын комиссияның қатысуымен тауар алған. Тауардың құны 570000 ... ... ... марапаттау - 25% болған (немесе 190000 теңге).
3.2 Дайын ... сату ... «1С ... ... ... ... тауарға қосылған құн салығы (ҚҚС) салынады, ол сол тегін берілген күніндегі қалыптасқан бағасынан алынады.
Тегін ... ... өнім ... ... да ... сияқты жоғарыда келтірілген операцияға ұқсас жасалынады.
Келісім-шарт бойынша бір жағы (сенетін, сенген) өз атынан операция жасаса, ал екінші (сенімді, сенім) жағы ... өз ... ... ... ... ... ... сенетін (сенген) жақтың жасаған құқығы мен міндеттемесі тікелей сенімділіктің жағдайынан шығады.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Өтінімдердің тізілімі
 
 
Басталған:
1 желтоқсан 2009 ж.
 
Аяқталған:
31 желтоқсан 2009 ж.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Р/с №
Нөмірі
Күні
Ақша алушы
Бағдарлама
Тауарлардың (жұмыстардың. қызметтердің) ... ның ... ның ... жақ ... ... ... оған ... тапсырмасына сәйкес барлық міндеттемені орындауы тиіс, ол міндеттеме нақты, заңды және ... ... ... ... жөн. ... жақ сенім білдірген жақтың берген тапсырмасынан ауытқыған ... ... ... ... ... ... хабарлауы керек; ол егер де сенім білдірген жақтың мүддесіне қайшы келмесе, онда ол оның ондай әрекетіне ... ... ... ... жақ басқа үшінші жаққа сенім артуына болады, бірақ ол үшін бірінші сенім ... ... ... ... ... келісімі болуы керек.
Сенім берген жақ сенген жағына оның ... ... және ... ... ... ... ... (аймағынан) уақытша шығарылуы немесе уақытша әкелінуі мүмкін. Бұл кезде ол тауарлар сол ... ... ... ... ... ... тиіс, бірақ олардың табиғи тозуы, сақтау және тасымалдау ... ... ... ... ... ... уақытша әкелінетін тауарға рұқсатты кеден органдары береді. Олардың мерзімін де, яғни мақсатына және басқа да ... ... т.б.) ... сол ... белгілейді, бірақ ол екі жылдан аспауы керек (кейбір тауарлар үшін ол өте қысқа, ал кейбір тауарлар үшін ... ... ... ... ... өткеннен кейін, уақытша шығарылған (әкелінген) тауар қайтарылмаса, онда ... ... ... ... ... не ... ... кеден органдарының қоймасына уақытша орналастырылуы керек.
Уақытша шығарылатын және ... ... ... ... 1320 ... да ... ... шотында есептелінеді, онда: «Уақытша шығарылған тауарлар» және «Уақытша әкелінген тауарлар» деген екі субшоты ашылады. Уақытша әкелінетін ... ... ... кезде 1320 шотының «Уақытша әкелінген тауарлар» субшоты дебеттеліп, 3210 шоты кредиттеледі, ал олар ... ... шоты ... 3210 ...
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Приложение №11
 
к Правилам составления и представления
 
отчетности государственными учреждениями
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Отчет о движении активов
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Форма №5
 
 
 
 
 
 
 
 
Код
 
Администратор бюджетных программ
 
по ОКПО
 
 
Государственное учреждение
 
по ОКПО
 
 
 
на 31.12.2009
 
 
 
Периодичность:
годовая
 
 
 
Единица измерения
тенге
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1. Наличие активов
 
Показатели
Код строки
На начало года
Поступило
Выбыло
На конец отчетного периода(гр3+гр4-гр5)
 
1
2
3
4
5
6
 
Здания (010)
10
 
 
 
 
 
Сооружения ... ... ... и ... ... ... (015)
70
 
 
 
 
 
Инструменты (включая принадлежности) и хозяйственный инвентарь (016)
80
 
 
 
 
 
Рабочий и продуктивный скот (017)
90
 
 
 
 
 
Библиотечный фонд (018)
100
 
 
 
 
 
Прочие активы (019)
110
 
 
 
 
 
Итого активов (сумма стр. с 010 по ... ... ... ... активов
 
активов
Нематериальных активов
 
1
2
3
4
 
Поступило всего
130
 
 
 
в том числе:
 
 
 
 
За счет финансирования по бюджету
140
 
 
 
За счет средств от реализации ... ... счет ... от спонсорской и благотворительной помощи
151
 
 
 
От безвозмездных поступлений
160
 
 
 
За счет внешних займов
161
 
 
 
За счет грантов
162
 
 
 
Прочие поступления
163
 
 
 
Выбыло всего
180
 
 
 
в том ... ... за счет ... недостач за счет виновных лиц
200
 
 
 
От безвозмездных передач
210
 
 
 
По ветхости и износу, а также от реализации излишнего и ненужного имущества
220
 
 
 
Перевод из активов в ... из ... в ... де ... ... ... бойынша қайтарылмаса, онда 1320 шоты кредиттеліп, 1330 шоты дебеттеледі. Ал жабдықтаушыға ... ... құны ... және ҚҚС ... есеп ... ... уақытша шығарылған тауарға 1330 шоты кредиттеледі де, 1350 шотының "Уақытша шығарылған тауарлар" субшоты дебеттеледі, ал егер де ол ... ... онда оған ... ... ... яғни 1330 шоты ... және 1350 шоты ... Егер де тауарлар иесіне қайтарьшмаса, онда ондай тауарлардың есебі өз өнімін сатуға жасалатын операциялар бойынша жүргізіледі.
Тауарлар Қазақстанның ... ... ... ... ... ... өкелінуі мүмкін. Бұл кезде ол тауарлар сол өзінің бастапкы калпын өзгертпей иелеріне қайтарылуы тиіс, бірақ ... ... ... ... және ... шығындары болуы мүмкін. Уақытша шығарылатын немесе уақытша әкелінетін тауарға рұқсатты кеден органдары береді. Олардың мерзімін де, яғни мақсатына және ... да ... ... т.б.) қарап, сол органдар белгілейді, бірақ ол екі жылдан аспауы керек (кейбір тауарлар үшін ол өте кыскэ, ал ... ... ушін ... ... ... ... ... еткеннен кейін, уақытша шығарылған (әкелінген) тауар кайтарылмаса, онда басқаша кедендік тәртібіне ... ... не ... Республикасының кеден органдарының қоймасына уакытша орналастырылуы керек.
Тауарларды, жұмыстарды және ... ... ... ... шығындарды есепке алуға 7110 «Тауарларды, сату бойынша жұмсалған шығыстары» шоты арналған.
Бұл шотта сату бойынша жұмсалған шығыстардың мынадай ... ... ... ... ... өнім ... және ... сатумен байланысты, өнім ыдысқа салынбай және буып-түйілмей босатылуы да мүмкін, немесе қоймаға кірістелген ... ... ... ... ыдыс ... ... де ... Егер өнімді ыдысқа салу өнімді қоймаға тапсыруға дейін өндіріс технологиясына сәйкес жүзеге асырылса, ... ... ... ... ... ... енгізеді; өнімді жөнелтетін станцияға (айлаққа) тасымалдау, оны көлік құралдарына арту бойынша жұмсалатын шығындар; комиссиялық алымдар немесе жасасқан шарттар бойынша өткізуші ... ... ... үшін ... ... ... өткізетін жерлерде сақтауға арналған қоймалардың күтіп ұсталынуы; сатушылардың және басқа қызметкерлердің еңбекақысы мен ... ... ... және тасымалдау кезінде болатын табиғи кемулері; жарнама және өнімді сату үшін ... ... ... шығындары; өткізушіге және басқа делдалдық ұйымдарға төленетін ... ... ... ... ... байланысты басқа да шығындары (өнім сапасын анықтауға жұмсалатын шығындар т.б.) жатады. ... ... ... ... ... ... ... болса, онда бұндай шығындар 7110 шотта көрсетілмейді, тек қана қосалқы және қызмет көрсететін өндірістер мен шаруашылықтардың қызметтері ретінде есепке алынады.
Өнімнің ... ... ... ... сату ... ... ... тек сатылған өнімнің толық өзіндік құнын және өнімді, жұмыстарды және қызметтерді ... ... ... (табысты немесе зиянды) есептеп шығарған кезде ғана оған жедел түрде ... ... ... ... ... ... ... талдау есебі өнімді сатуға жұмсалған шығындар есебінің тізімдемесінде, яғни кәсіпорын бекіткен баптарының номенклатурасы бойынша жүргізеді.
Төменде 7110 «Тауарлар (жұмыстар, ... ... сату ... ... ... шоты ... ... шоттардың корреспонденциясы келтірілген.

Шаруашылық операцияларының мазмұны
Сомасы, теңге
Шоттар корреспонденциясы
дебет
кредит
1
2
3
4
5
1
Тауарды сатумен байланысты еңбеккерлерге, сондай – ақ тауарды сату, ... ... ... ... ... ... жейнеткерлік қорға, міндетті зейнеткерлік жарнасы жалақыдан ұсталды
54000
681
653
3
Өнімді буып-түю, орау үшін ыдыс материалдары жұмсалды
28620
7110
204,206
Жоғарыда келтірілген жазбалардың нәтижесі бойынша 7110 шоты ... 7110 ... ... шығыстары, материалдар болуы мүмкін (қалам, қаламсап, сия, бояу, ... т.б.) ... ... және ... мүмкін (радио, телевизор арқылы немесе баспа-газет, журнал арқылы). Жарнамаға берілген материалдар 2 МЕК ... онда ... ҚҚС ... ... 2002 ... бірінші тоқсанында жарнама мақсатында компания бейнеленген доп ойындарын таратқан, оның бір белігі 2500 теңге тұрған және компания туралы ақпараттары бар жыл ... ... ... ал оның бір бөлігі 200 теңге тұрған.
Бірінші жағдайда жарнамаға салық салынады, ейткені ол 2 МЕК асып ... [2500 ... ... х 2)], ... оған 7210 шоты дебеттеліп 3130 шоты кредиттеледі. Ал екінші жағдайда жарнамаға салықсалынбайды, өйткені ол 2 МЕК аз (200 < 1646), ... ... ... 1315 ... ... 7110 ... дебетіне жатқызылады.
Қорытынды
Дайын өнімді есептеу үшін 1320 «Дайын өнім» деп аталатын актвиті инвентарлық шот пайдаланылады. Дайын өнім ... ... ... құрамына кіреді және ол қаржылық есеп беруде нақты өзіндік құны бойынша көрініс табады.
Дайын өнімнің нақты өзіндік құны ... ... ... ... ғана анықталады. Ағымдағы есептік кезеңде тұрақты түрде қозғалыста (шығару, босату, ... ... ... ... өнім ... есеп үшін ... бағасы бойынша шартты түрде бағаланады, ол үшін дайын өнімнің өткен айдағы нақты өзіндік ... ... ... ... ...
Есептік кезеңнің соңында пайызы мен сомасын есептеу жолымен шығарылып, оның есептік бағасын ... ... ... ... ... ... ... аспаптық, радиотехникалық кәсіпорындарында, жаппай және сериялық өндірістерде, басқа да өнеркәсіп салаларында өндіріс ... ... ... үшін қолданылады. Қабылдау-тапсыру құжатын өнімді шығару көрсеткіштерімен қатар, өнімді өткізу үшін де пайдаланады. Бұл ... ... ... ... ... әкелінген үлкен номенклатурада дайындалатын өнім тетіктерін есепке алу үшін де қолданылады.
Өндірістік тапсырмалардың орындалу барысын жедел байқап отыру үшін және ... ... ... ... ... ... отыру үшін өнеркәсіптің барлық салаларында "Өнім шығару жиынтығы" деген құжаттың нысаны ... ... өнім ... ... есебі сияқты қойма есебінің карточкаларында жүргізіледі. Айдың ... ... ... ... ... ... дайын өнім қалдықтарының кітабына көшіреді. Дайын өнімнің кірісі мен шығысы жөніндегі құжаттар, оның тізімдемесімен ... ... ... түседі.
Дайын өнімнің кірісі мен шығысы жөніндегі құжаттарды тапсыру тізімінің деректерін келіп түсулеріне қарай дайын өнімнің ... ... ... ... есептік топтар бойынша шығарады. Жинақ ведомосының деректерін дайын өнім қалдықтарының кітабымен салыстырып тексереді, бұл қойма есебінің бухгалтерияда жүргізілетін ... ... ... ... шығуын қамтамасыз етеді.
Қазақстан Республикасында әрекет етіп тұрған заңмен сәйкес, бухгалтерлік ... де, ... ... де ... әдіс пайдаланады, соған сәйкес тауар сатып алушыға босатылысымен, оның төлем мерзіміне қарамастан, ... ... ... ... саналады. Ал бөлшек сауда кәсіпорындарында тауардың сатылған кезеңі болып, қолма-қол ақша түскен кезең ... ... ... ... ... ... есепте тауардың сатылған кезеңі, магазиннің бас кассасына ақшаның келіп түскен кезеңнен бастап 1010 шоттың дебетінде, 4410 шоттардың кредитінде көрініс табады.
Тауарды ... ... ... есеп ... негізінде жасалады, онда тауардың сатылған құнының бірыңғай қағидасына сай етіп көрсетіледі.
Тауарлар Қазақстанның территориясынан (аймағынан) уақытша шығарылуы немесе уақытша ... ... Бұл ... ол ... сол ... ... калпын өзгертпей иелеріне қайтарылуы тиіс, бірақ олардың табиғи тозуы, сақтау және тасымалдау шығындары болуы мүмкін. Уақытша шығарылатын немесе уақытша әкелінетін ... ... ... органдары береді. Олардың мерзімін де, яғни мақсатына және басқа да жағдайына ... т.б.) ... сол ... ... бірақ ол екі жылдан аспауы керек (кейбір тауарлар үшін ол өте кыскэ, ал ... ... ушін ... созылуы мүмкін). Белгіленген мерзімі еткеннен кейін, уақытша шығарылған (әкелінген) тауар кайтарылмаса, онда басқаша кедендік тәртібіне мәлімделуі ... не ... ... ... ... қоймасына уакытша орналастырылуы керек.
Тауарларды, жұмыстарды және қызметтерді сатуға байланысты жұмсалған шығындарды есепке алуға 7110 ... сату ... ... ... шоты ... ... Б. С. ... операцияларды жүргізудің әдістері».
Оразбекұлы Бахыт. «Инвестициялық институттардағы бухгалтерлік есеп».
Көкенова Фатима. «Кәсіпорындардың бухгалтерлік есебі».
Бухгалтер бюллетені 2009 №16
Қазақстан Республикасының ... және ... ... басқа да міндетті төлемдер туралы (Салық кодексі), ... 2008 ж // ... ... 2009 254 ... С.Б., Балапанов Ә.Ж. «Бухгалтерлік есеп». Алматы Экономик'С, 2003
Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 23 мамыр 2007ж бұйрығымен бекітілген Бухгалтерлік есеп ... ... ... В.Л., М.С. Жапбарханова, Фурсов Д.А., Фурсова С.Д. Басқару есебі. Алматы- Экономика, 2005.-298 бет..doc
Бухгалтердің және шаруашылық субъектісі есебін ұйымдастыру.// ... ... №15 .2009 ... Қ.К., ... З.Н., Құдайбергенов Н.А.Бухгалтерлік есеп принциптері. Алматы Экономик'С, 2003.
Әбдіманапов Ә. Бухгалтерлік және қаржылық есеп принциптері. ... ... ... - ... 2006 ... С.Н., Қожамкүлова Ж.Т.Коммерциялық кәсіпкерлік негіздері. Оқу құралы. — Алматы Казақ университет., 2004. — 138 ... Л.А. ... учет на ... ... ...... «Арко», 2005.
Нурсеитов Э.О. Бухгалтерский учет в организациях/Учебное пособие. – ... Д.Б. ... ... ... ... ... // Егемен Қазақстан газеті, № 62. 2008 ж.
Қосымша №1
Кәсіпорын «Жол Өткен» ЖШС
Қабылдау – тапсыру құжаты

Уақы
ты (күні)
Сызба немесе тапсырыс №
Өнімнің ... ... ... ... ... ... ... бағалары бойынша
Босату бағалары бойынша
Есеп айырысу
Босатылды
Есеп айырысу бағалары бойынша
Босату бағалары бойынша
1
15.09
777-11
4 ... ... ... ... ... қырғыш
0151
Дана
400
100
150
40000
60000
27.09
400
40000
60000
3
29.09
777-11
4 қырлы токарлы қырғыш
0151
Дана
250
100
150
25000
37500
29.09
250
25000
37500
Барлығы Бір жүз жетпіс екі мың бес жүз теңге
33

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өнеркәсіп16 бет
Банк кассасынан қолма-қол ақшаларды қабылдау және беру есебі27 бет
Ақша қаражаттар қозғалысының есебі39 бет
Біріккен кәсіпкерлік8 бет
Банктің активті операциялары13 бет
Банктердің факторингтік операцияларының экономикалық негіздері62 бет
Валюталық операция түрлерін жүргізетін және реттеу органдары мен ұйымдары30 бет
Валюталық операциялардың жіктелуі23 бет
Валюталық шоттар17 бет
Есептік регистрлердің жеңілдетілген формасын қолданатын шағын кәсіпорындардағы бухгалтерлік есептің әдістемесі11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь