Қзақстанның Түркиямен қарым – қатынасы

Жоспар

І. Кіріспе. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Түркия тарихы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2
2.2. Мемлекеттік экономикасы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
2.3. Қзақстанның Түркиямен қарым . қатынасы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .6
2.4. Дәстүрлі достық діңгегі. (Түркияда өткен құрылтай) . . . . . . . . . . . . . . . . . 10

ІІІ. Қортытынды. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16

ІV. Пайдаланған әдебеиттер тізімі. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
Кіріспе
Түркия (Turkiye), Түркия республикасы – Батыс Азияда және ішінара Оңтүстік Шығыс Еуропа жерінде орналасқан мемлекет. Аумағының 97% - ы Кіші Азия (Анадолы) түбегін, 3% - ға жуығы Еуропа ендігін немесе оңтүстік – шығыс Балқан түбегін (Шығыс Фракия) қамтиды. Солтүстік шығысында ТМД елдерімен, шығысында Иранмен, оңтүстік – батысында Иракпен, Сириямен, солтүстік – батысында Болгария және Грекиямен шектеседі.


Жер аумағы 780,6 мың км2, халқы 75,1 млн.адам (2004).Астанасы – Анкара қаласы. Негізгі халқы түріктер. Одан басқа күрдтер, арабтар, гректер, кавказ халықтары т.б. тұрады. Сондай – ақ екінші дүние жүзілік соғыс жылдарында тұтқында болып, кейіннен Батыс Еуропада қалып қойған, 1970 – 80ж.Ауғанстандағы соғыстан бас сауғалаған қазақтар мен олардың ұрпақтары тұрады.(10 – 15 мың адам). Жергілікті халық негізінен ислам дінінің сүннит тармағын ұстанады. 1982 ж. қабылдаған соңғы конституциясы бойынша мемлекет басшысы – президент. Оны елдегі бір палаталы парламент – Түркияның ұлы ұлттық мәжілісі 7 жылға сайлайды. Президент премьер – министр мен үкімет мүшелерін мәжіліс депутаттары арасынан тағайындайды. Елде көп партиялы сайлау жүйесі орныққан. Премьер – министр сайлауда ең көпшілік дауыс алған партия арасынан ұсынылады және үкімет мүшелері партиялардың мәжілістегі орнына тәуелді. Ресми тілі – түрік тілі. Ұлттық валютасы – түрік лирасы. әкімшілік жағынан 67 ильге (уәлатқа) бөлінген.


2.1 Түркия тарихы.
Түркия жерін адамдар ерте замандардан мекендеген. Ежелгі халықтар: хеттер, фракиялықтар, лидиялықтар, галаттар, ассириялықтар, гректер, армяндар т.б. бұл жерде өз мәдениеттерін қалдырған. Ежелгі заманда және ертедегі орта ғасырларда бұл аймақ түрлі мемлекеттік бірлестіктердің — Хетт патшалығының, Мидияның, Ахемен әулетінің, Александр Македонский державасының, Селевки әулетінің, Пергамның, Рим империясының, Византияның, т.б. құрамында болды. Б.з.б. 3 ғасырда басталған халықтардың ұлы қоныс аударуы кезінде қазіргі Түркия жеріне сақ-скифтер, сарматтар, ғұндар, аландар, т.б. келе бастады. 750 ж. Бағдад халифатын құрған Аббас әулеті Орталық Азия түріктерін әскерге көптеп тар-та бастады. Ол әскерлер өз отбасыларымен Кіші Азияға орналасты. Жалпы түркі тайпалары Түркия жеріне 2 бағыттан: 1) Кіші Азияға Иран мен Кавказ сырты арқылы; 2) Балқан түбегіне Шығыс Еуропа арқылы келді. 11 ғ-дың ақырында қыпшақгардан ығысқан түрікмен және оғыз тайпалары Кіші Азияда Салжұқ әулетінің басшылығымен өз мемлекетін құрды. 12 ғ-да түркі-салжүқтар Византиядан Кіші Азияны біржолата тартып алды. 1243 ж. Кіші Азияны түркі-моңғолдар бағындырды. 13 ғ-дың аяғына таман бұл өңірде тәуелсіз ұсақ иеліктер пайда болды. 14 ғ-дың 20 – 30 -жыддары Кіші Азияның солтүстік-батысында дербес иеліктерді бір орталыққа біріктірген Осман сұлтанның атымен Осман сұлтандығы қалыптасты. 14 ғ-дың 2-жартысында осман түріктері Шығыс Фракияны, Болгарияны, Македонияны бағындырды. 15 ғ-дың бас кезінде Әмір Темірден күйрей жеңілгенімен көп ұзамай қайта күшейген түрік-османдар 1453 ж. Византияның орталығы-Константинопольды басып алып, Стамбұл деген атпен өз астанасына айналдырды. 1450 – 70 ж. Сербияны, Боснияны, Аттиканы, Трапезунд империясын, Қырым хандығын, Валахия мен Албанияны өзіне қаратты. 1514 – 17 ж. Осман сұлтандығы Месопотамияны, Сирия, Палестина, Египет, Хиджиз, 1519 ж. Алжирдің біршама бөлігін бағындырды. 16 ғ-да қуатты Осман флоты бүкіл Жерорта теңізі бассейнін бақылап тұрды. 1540 – 50 ж. Эгей теңізіндегі аралдар, Триполия, Алжир толығымен Осман сұлтандығының қарауына өтті. Сүлеймен сұлтан билеген кезде мемлекет өзінің шарықтау шегіне жетті. Осы кезде ол Еуропа, Азия және Африка құрлықтарындағы ұланғайыр аумақты (шамамен 8 млн. км2) иеленген еді. Осыншама үлкен аумақты иелену мемлекеттің күшін сарқыды. Дегенмен, Осман сұлтандығы өзінің шекарасын әлі де жүз жыл бойы сақтап тұрды. Бірақ 1683 ж. Вена түбінде поляк әскерлерінен жеңілген түрік армиясы еңсесін көтере алмады. 1684 ж. ұйымдасқан "қасиетті лига" (Австрия, Польша, Венеция, 1686 жылдан Ресей) түріктердің билік кеңістігін тарылта бастады. Осман сұлтаңдығының толықтай күйреп құлау қаупі билік басындағыларды тиімді реформалар жүргізуге мәжбүр етті. 1789 — 1807 ж. билік құрған Селим ІІІ сұлтан алғаш рет елеулі реформалар бастағанмен, тек 1826 ж. Махмұт II сұлтан тұсында ғана жаңа әскер құрылып, қаржы, құқық, мәдениет саласында прогрестік шаралар жүзеге асты. Бірақ реформалар Осман сұлтандығын ыдыраудан құтқара алмады.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қасымжомарт Тоқаев, "Қазақстан Республикасының ДИПЛОМАТИЯСЫ" Алматы, «GAUHAR», 568 бет, 2002.
2. "Егемен Қазақстан", Түгел бол түркі тілдес туыстар, 18 қараша, 2006.
3. "Егемен Қазақстан", Дәстүрлі достық діңгегі, 22 қыркүйек, 2006.
4. Қазақстан ұлттық энциклопедиясы.Бас редактор:Бүркітбай Аяған, 8-том (С-У), Алматы,2006.
5. www.coogle.kz.
6. www.rambler.ru.
        
        Жоспар
І. Кіріспе. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... Түркия тарихы. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... ...... . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . ... Дәстүрлі достық діңгегі. (Түркияда өткен құрылтай) . . . . . . . . .
. . . . . . . . ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... тізімі. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... ...... ... және ... Шығыс Еуропа жерінде орналасқан мемлекет. Аумағының 97% - ы Кіші
Азия (Анадолы) түбегін, 3% - ға ... ... ... ... оңтүстік –
шығыс Балқан түбегін (Шығыс ... ... ... ... ... шығысында Иранмен, оңтүстік – батысында Иракпен, Сириямен,
солтүстік – батысында Болгария және Грекиямен ... ... 780,6 мың км2, ... 75,1 млн.адам (2004).Астанасы – ... ... ... ... Одан басқа күрдтер, арабтар, гректер,
кавказ халықтары т.б. тұрады. ... – ақ ... ... ... ... ... болып, кейіннен Батыс Еуропада қалып қойған, 1970 –
80ж.Ауғанстандағы соғыстан бас сауғалаған қазақтар мен ... ... – 15 мың ... ... халық негізінен ислам дінінің сүннит
тармағын ұстанады. 1982 ж. қабылдаған соңғы конституциясы ... ...... Оны ... бір палаталы парламент – ... ... ... 7 жылға сайлайды. Президент премьер – министр мен үкімет
мүшелерін мәжіліс депутаттары ... ... Елде көп ... ... ... Премьер – министр сайлауда ең көпшілік дауыс алған
партия арасынан ұсынылады және ... ... ... ... тәуелді. Ресми тілі – түрік тілі. Ұлттық валютасы – ... ... ... 67 ... ... ... ... тарихы.
Түркия жерін адамдар ерте замандардан мекендеген. ... ... ... ... галаттар, ассириялықтар, гректер,
армяндар т.б. бұл ... өз ... ... ... заманда және
ертедегі орта ғасырларда бұл ... ... ... бірлестіктердің — Хетт
патшалығының, Мидияның, Ахемен ... ... ... ... ... Пергамның, Рим империясының, Византияның,
т.б. құрамында болды. Б.з.б. 3 ... ... ... ұлы ... ... қазіргі Түркия жеріне сақ-скифтер, сарматтар, ғұндар,
аландар, т.б. келе бастады. 750 ж. Бағдад ... ... ... ... Азия ... ... көптеп тар-та бастады. Ол әскерлер өз
отбасыларымен Кіші Азияға орналасты. Жалпы түркі ... ... ... ... 1) Кіші ... Иран мен Кавказ сырты арқылы; 2) Балқан түбегіне
Шығыс ... ... ... 11 ... ақырында қыпшақгардан ығысқан түрікмен
және оғыз тайпалары Кіші Азияда Салжұқ әулетінің басшылығымен өз мемлекетін
құрды. 12 ғ-да ... ... Кіші ... ... ... 1243 ж. Кіші ... түркі-моңғолдар бағындырды. 13 ғ-дың аяғына таман
бұл өңірде ... ұсақ ... ... болды. 14 ғ-дың 20 – 30 -жыддары
Кіші Азияның солтүстік-батысында ... ... бір ... ... ... атымен Осман сұлтандығы қалыптасты. 14 ғ-дың 2-
жартысында осман түріктері Шығыс Фракияны, ... ... 15 ... бас ... Әмір ... күйрей жеңілгенімен көп
ұзамай қайта күшейген түрік-османдар 1453 ж. ... ... ... ... ... ... ... өз астанасына айналдырды.
1450 – 70 ж. Сербияны, Боснияны, ... ... ... ... ... мен ... ... қаратты. 1514 – 17 ж. Осман
сұлтандығы Месопотамияны, Сирия, ... ... ... 1519 ж.
Алжирдің біршама бөлігін бағындырды. 16 ғ-да қуатты Осман ... ... ... ... ... ... 1540 – 50 ж. Эгей ... Триполия, Алжир толығымен Осман сұлтандығының қарауына өтті.
Сүлеймен сұлтан билеген кезде мемлекет өзінің ... ... ... ... ол ... Азия және Африка құрлықтарындағы ұланғайыр аумақты
(шамамен 8 млн. км2) ... еді. ... ... аумақты иелену
мемлекеттің күшін сарқыды. Дегенмен, Осман сұлтандығы өзінің шекарасын ... жүз жыл бойы ... ... ... 1683 ж. Вена түбінде поляк әскерлерінен
жеңілген түрік армиясы еңсесін көтере алмады. 1684 ж. ... ... ... ... ... 1686 ... Ресей) түріктердің билік
кеңістігін тарылта бастады. Осман ... ... ... құлау қаупі
билік басындағыларды тиімді реформалар жүргізуге мәжбүр етті. 1789 — ... ... ... Селим ІІІ сұлтан алғаш рет елеулі реформалар бастағанмен,
тек 1826 ж. Махмұт II ... ... ғана жаңа ... ... қаржы, құқық,
мәдениет саласында прогрестік шаралар жүзеге асты. ... ... ... ... ... ... қаласындағы көк мешіт.
Арабияның едәуір бөлігі (Мекке, Мединемен қоса) Египет иелігіне көшті.
Сербия (1806) мен ... (1830) ... ... ... ... ... ... Елдің Еуропа капиталына экономикалық тәуелділігі күшейді.
Осындай жағдайда 1839 ж. жаңадан реформалар ... ол ... ... ... атпен елдің қоғамдық-саяси тұрмысына ішінара ... ісі ... ... ... ... қалыптасуына,
танзимат ("жаңа") әдебиетінің пайда болуына жағдай жасалды. Бірақ жаңа
реформаның табысты ... ... ... және ішкі саясатында қалыптасқан
ахуал кедергі болды. 19 ғ-дың соңында жас түріктер ... ... ... ... ... ... сүйенген жас түріктер 1908 ж. қарулы
көтеріліс үйымдастырып, Абдулхамид II сұлтанды парламент шақыруға ... ... жас ... ... ... ... одақтасы
ретінде қатысуы олардың бүкіл қызметін жоққа шығарды. 1918 жылдың басында
ағылшындар Палестина, француздар Македония майданында түрік армиясын ... ... бұл ... сұлтандығының ақырғы күресі болды. Ел астанасы Стамбұл
мен одақтастар әскері басып алған басқа да ... ... ... ... ... уақытша бітіміне (1918) қол ... ... ... ... Қара ... кіріп, Мосул, Киликия, Анадолы, Измир
жері басқыншылардың табанында қалды. Елде ... ... ... ... ... ... элита өкілдері ел тәуелсіздігі мен
тұтастығы үшін күресті өз ... ... ... ... ... ... Ататүрік басқарды. 1920ж. 23 сәуірде Анкараға шақырылған ... ... ... өзін ... ... ... ... органы ретінде
жариялап, 1921-1922 ж. шетел басқыншыларынан бүкіл Анадолы жерін азат етті.
1923 ж. 29 қазанда ... ... ... ... 1924 – 1934 ж. ... - ... және мәдени саласында реформалар жүзеге асырылды,
шетел концессиялары түгел дерлік жойылып, ұлттық ... ... ... ... ... ... 2-дүниежүзілік соғыс басталған
кезде Түркия алғашында ағылшын-француз блогына қосылып, 1940 ж. Франция
тізе ... ... ... ... ... ... Германия КСРО-
ға шабуыл жасағаннан кейін Үлыбританиямен одағын сақтай отырып, өзін
бейтарап ел ... ... ... ... ... ... 1952 ж. ... мүше болды. Халықтың тұрмыс деңгейі нашарлап,
елде бейберекетсіздік орын алуына байланысты 1960 ж. әскери ... ... ... 1960 – 70 ж. халық тұрмысы көтерілмеді. 1980 ж. ... ... ... кейін, 1982 ж. жаңа конституция қабылданды. Экономика
нарықтық қатынастарға көшіріліп, ... ... ... дами ... ... мүше болуға тырысқанмен, әр түрлі себептеомен бұл мәселе
алі шешімін тапқан жоқ.1991 ж ... КСРО ... ... ... ... Азия мемлекеттерімен тығыз байланыс орнатты.
2.2 Мемлекеттің экономикасы.
Түркия аграрлы индустриялы ел. Түркия азық – түлік ... ... ... ... ... бірі. Егіншілік шаруашылығының жетекші
саласы. Ел аумағының 33%-ын егістік алып жатыр. Мал шаруашылығы да ... ... ... ... ... ... рынокқа шығаратын жетекші
ел. Елде балық шаруашылығымен айналысатын кәсіпкерліктер өте көп: ... 180 мың ... ... ... Ел ... 25%-ын ... – тоғай
алып жатыр. Түркия өнеркәсібінің тарихы 19 ғасырдың ... ... ... ... ... жаңа заң қолданысқа енді. 1947 – 1950 ж.
жалпыұлттық өндірістегі өнеркәсіптің үлесі 20%-ға артты. 1960 ж. ... ... ... үкімет мемлекеттік секторға басшылық жасауды ... ... 1980 ж. ... мен өнеркәсіптегі тоқырауды жоюға арналған
жаңа экономикалық бағдарлама әзірленді. Бұл бағдарлама елдің экономикасын
әлемдік ... ... ... жаңа ... жол ... нарықтық экономикағат жол ашып, импортты ырықтандырды және
төлемдердің ... ... ... ... ... үлесі ауыл
шаруашылық өңдірісін қысқарту есебінен ұлғайды. Соған орай осы кезеңде
өнеркәсіп өнімдерін ... ... арта ... 1990 – 1994 ... ... бөлу жүйесі жақсарып, елдегі жұмыссыздық пен аймақтық
сәйкессіздік ахуалы ... ... ... ... ... ... ... тауар шығаратын өнеркәсіптің жетекші салаларын
құрылымдық ... ... ... ... даму ... Елде ... жақсы дамыған және ол экономикаға ... ... ... ... ... Еуроодаққа кіруді ... ... ... ... ... ... мақсатында көптеген жұмыстар
жүргізді. Негізгі сауда серіктестері: ЕО елдері, ... ... АҚШ, ... т.б. ... 1991 ж. 16 ... ... тәуелсіздігін
тұңғыш мойындаған ел. Түріктер алғашқылардың бірі ... ... ... тартты. Қазір Қазақстанда түрік ... ... ... жұмыс жасайды. Екі ел арасында тығыз саяси, экономикалық,
мәдени байланыстар орныққан. ... Қожа ... ... атындағы
Халықаралық қазақ-түрік университеті бар, көптеген түрік лицейлері жұмыс
істейді.
Исхан паша сарайы
2.3 Қазақстанның Түркиямен саяси ...... ... ... әрі ... ... - ... Республикасы
болып табылады. Соңғы он жылда бұл ел нарықтық және демократиялық ... ... ... ... қол ... алды, өзінің халықаралық
беделін нығайтты. Түрік сыртқы саясатының, сонымен қатар экономикалық және
ұлттық ... ... ... ... ... ... ... олар қауіпсіздікті қамтамасыз ету, даму ресурстарын
тиімді пайдалана білу және ... ... орын ... қағидаттарды
құрайды.
Қазақстан – Түрік ынтымақтастығы ... ... ... ... ... (1992 жылғы 2 наурыз) дамудың ... ... ... ... ... ... оның ... тілді мемлекеттер саммиттері шеңберінде де үзілмей келеді. Тараптар
маңызды мемлекетаралық ... қол ... ... ұзақ ... берік негізі қаланды.
Бұл процестің қозғаушысы әсіресе бастапқы ... ... ... және ... ... жағдаяты болды. "Түркі әлемінде" жұмылдырушы
рөл атқаруға Анкараның ұмтылуына қарамастан Президент Т.Озалдың Қазақстанға
ресми ... (1993 жыл) және ... ... ... ресми
сапары (1994 жыл) тараптардың өзара ынтымақтастығының келешегіне деген
сындарлы көзқарасын паш ... өз ... да, ... ... өзге де ... де ... етпей, саяси, экономикалық және гуманитарлық салаларда
екі ... ... ... ... ... ... танытты.
Н.Назарбаев Т.Озалмен әңгімесінің бірінде Қазақстан "үлкен аға" деген қасаң
ұғыммен біржола қош айтысқанын ... Бұл ... ... дұрыс
қабылдады. Түркия өзінің сыртқы саясатында АҚШ және Еуропамен байланыстарға
бірінші кезекте ыңғай білдіретінін ашық айтты.
Дегенмен, екі елдердің халықаралық ... пен ... ... ... ... ... ынтымақтастық ауқымын анағұрлым кеңейтуге
мүмкіндік ... ... ... ... ... ... бірін
Стамбул қаласында Түркі тілдес мемлекеттер басшыларының ... ... ... ... ... ... Ол халықаралық терроршылдыққа қарсы
күреске бағытталған арнайы Хартия қабылдауды ұсынды. Қазақстанның АҒСШК-ні
шақыру ... ... ... ... ... ... ... Еуразия кеңістігінде берік қауіпсіздікті қамтамасыз ететін
құрылым құру ... ... ... ... қолдап келеді.
Екі жақты қатынастарда елеулі проблемалар болмаса да, сондай-ақ көптеген
халықаралық ... ... ... үйлесуіне қарамастан, түрік
бағыты Қазақстан сыртқы саясатында маңызды бола тұра ... ... ... ... ... ... де) атап ... жөн. Мұны
Түркі тілдес мемлекеттері басшыларының Бішкекте (1995 жыл), Ташкентте (1996
жыл) және Астанада (1998 жыл) ... ... және ... ... мен ... ... әлде бір ... айрықша
қатынастарын көрсететін ережелері жоқ қорытынды құжаттар да қуаттайды.
Соған қарамастан Қазақстанда біздің ... ... ... ... қатынасы
үшін Түрік басшылығына және осы мемлекет ... зор ... ... ... ... таныған әлемдегі бірінші мемлекет. Біздің
елдеріміз арасында жемісті ынтымақтастықтың қалыптасуына және ... Озал мен ... ... өлшеусіз үлес қосты.
Екі жақты сауда-экономикалық қатынастар тұтас алғанда қарышты даму
үстінде және ... ... ... ... Түркияның ТМД елдерімен сыртқы
сауда айналымының көлемі бойынша ... ... және ... кейін
алғашқы үштікке кіреді. Қазақстан ... ... ... жалпы көлемі 500 млн. доллардан асып түсті. Дегенмен,
өзара сауданың дамуына азиялық және ресейлік қаржы дағдарыстары ... ... ... жоқ. Егер 1998 жылы ... ... ... 300 млн. доллардай
болса, 1999 жылы бүл көрсеткіш екі есе ... ... ... ... тағы
мұндай құлдырау бірте-бірте еңсеріліп келеді, бұған 2000 жылы ... ... ... ... 206 млн. ... деңгейі дәлел.
Түрік іскер топтары Қазақстанда айтарлықтай белсенді әрекет етуде, 2000
жылдың басында 200-ден астам ... ... ... ... 2 ... доллар
болатын ондаған жобаларға әзірлік жүргізді немесе оларды іске ... ... ... ... ... ... түрік компанияларының
саны көп болғанына қарамастан, олардың ... ... ... ... және ... ... ... Олар экономиканың металлургия, ауыр
машина жасау, химия, ауыл ... ... ... және тоқыма өндірісі
сияқты секторларында бой көрсете қойған жоқ. Өз кезегінде "Эйр Қазақстан"
компаниясынан басқа қазақстандық компаниялар да ... ... ... ... және шетелдік сарапшылар екі жақты ... ... ... ... ... ... Түркия аумағы арқылы
тасымалдау келешегін орынды айтып келеді. 1998 жылы ... ... ... онда Әзербайжан, Грузия, Қазақстан, Түркия, Өзбекстан
басшылары және АҚШ-тың Энергетика министрі Каспий арқылы ... ... ... ... ... ... атап ... Бұл
орайда Каспийдің мәртебесі проблемасының айрықша рөл атқаратыны түсінікті.
Түрік көзқарасы ... ... ... секторларға бөлуге деген күш-
жігерін қолдаудан көрініп отыр. ... ... ... ... және оны ... қоғамдастықтың бір мәнді қабылдамауы
Анкараға осы мәселе бойынша өз ... ... ... ... ... ... ... мерекелік саммиті шеңберінде Президент
Н.Назарбаевтың ... ... ... ... ... бойынша Стамбул
декларациясына қол қойылды. Анкара бұл жобаға Каспий мұнайын әлемдік
рынокқа жеткізу бойынша ... ... ... ... ... оған зор
маңыз беріп отыр. Ал Қазақстан экспорттық бағыттардың алуандығын және әрбір
жобаның экономикалық тиімділігін басшылыққа алады.
Аталған құжаттарға қол қою бұл ... ... және ... ... ... ... алдындағы бастапқы қадам ғана. Бұл
жерде бір елеулі нәрсені айтпай кетпей болмайды: мамандардың ... ... - ... Қазақстан мұнайынсыз соншалықты ... ... бола ... ... Бакудің, Тбилисидің және Вашингтонның
Қазақстанды жобаға қатысуға иліктіру жөніндегі дипломатиялық ... ... осы ... түсіндіруге болады. Тек 2002 жылдың өзінде Түркияның,
Әзербайжанның және Грузияның жоғары мәртебелі өкілдерінің, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... ... сапарлары осы мақсатты ұстанды.
Қазақстан – Түрік ынтымақтастығы мәдени-гуманитарлық салада ойдағыдай
дамып ... ... ... ... ... ... қазақ-
түрік университетін құру білім беру саласында орайы келген жоба болды. Оны
өркендетуге Түркия Үкіметі жалпы алғанда 60 млн. ... ... ... күні
ХҚТУ айтарлықтай әдістемелік және сынамалық базасы бар 15 мың ... осы ... ... оқу ... ... ... ... мен
аспиранттарының Түркияның өзіндегі жоғары оқу орындарында оқуы өтемсіз
негізде жалғасып жатыр. Өз ... ... ... ... 26 Қазақстан-түрік лицейі жүмыс істейді. ... 5 ... ... ... 1998 жылы С.Демирель атындағы жеке меншік
университет ашылды. Қазіргі кезде шамамен 700 түрік ... ... ... ... 10-даған оқытушылар дәріс беруде. Көптеген
қазақстандық ғалымдар мен мамандар түрік университеттерінде ... ... ... ... ... ... екі ... байланыстың мазмұны бай. Шығармашылық
ұжымдардың және жекелеген ... ... ... ... ... облыстық және республикалық телекомпанияларының ... ... ... ... бейнелеу өнері және қолданбалы қолөнер
көрмелерін ұйымдастыру; ТӨРІКСОЙ желісі ... ... ... ... ... ... ... жаңғырту жұмыстары; түрлі
мерекелік іс-шаралар ... ... ... ... ... ... ... мен Талдықорған жоғары
оқу орындарында түрік тілі мен әдебиеті бөлімдерін ашу жөніндегі ... ... ... ... құрамын дайындауға көмегі атап
айтуға лайық. Ататүрік атындағы мәдениет, тіл және ... ... ... ... ... белсенді рөл атқарып отыр. Өзінің мәні
бойынша гуманитарлық бейіндегі ұлттық ғылым академиясы болып табылатын ... ... ... ... ... "Түрік әлемінің
музыкасы" журналын шығаруға, сондай-ақ Қорқыт мұраларын және ... ... ... бірлескен жобаларға қатысуға әзір
екендіктерін білдірді.
Қазақстан – Түрік ... одан әрі ... ... жаңа
мазмұнмен толықтыру біздің еліміздің ұзақ мерзімді стратегиялық мүдделеріне
сай келеді. Еуразия саяси кеңістігінің ... ... ... ... ... ... толығырақ пайдалануының
қажеттігі пісіп жетілді. Бірінші кезекте бұл біздің еліміздің ... ... ... қоса алғанда, сыртқы саяси бастамаларын
Түркияның қолдау білдіруіне, ЕҚЫҰ, ЭЫҚ және ИКҰ ... ... ... Қазақстан мүддесін алға тартуға қатысты.
Қазақстан - Түрік ынтымақтастығының ауқымы ... ... ... ... орай ... ұлғая түсетін болады. Олардың ішінде түрлі
жүктерді Түркия аумағы ... ... ... - ... - Азия
транскавказдық көлік дәлізін, сондай-ақ трансазиялық күре темір ... ... ой ... ... ... ... ... көзге
түседі.
Қазақстан Басшысының Түркияның жаңадан сайланған Президенті А.Сезермен
БҰҰ саммиті барысында кездесулері және ... ... 2000 ... ... Қазақстанға сапары екі ел саяси басшылығының ... ... ... ... ... ... түсуге, екі жақты ұдайы
пікірлесіп отыруды өрістетуге деген ұмтылысын паш етті.
Қазақстан дипломатиясы Түркияны ... ... ... ... ... ... арасындағы ынтымақтастықты нығайту мәселелеріне
мейлінше назар ... ... ... мон Түркия халықаралық
ұйымдарда, оның ішінде БҰҰ мен ЕҚЫҰ-да өзара ... ... ... ... болады.
2.4 ДӘСТҮРЛІ ДОСТЫҚ ДІҢГЕГІ. (Түркияда өткен құрылтай)
Жаңа ғасыр, жаһандану ғасыры күллі түркі жұртының алдына да ... аса ... ... ... ... Бұл жаңа ... елдер мен
елдер, мемлекеттер мен мемлекеттер арасында бұған дейін қалыптасқан қарым-
қатынас арқауын ... ... сай ... ... ... Әлемдік
өрениеттердің сан алуан тоғысында ғұмыр кешіп жаткан елдердің бүгіні мен
ертеңі де осы жаһандану ... ... ... мен жасампаз тірлік жасауға
тікелей байланысты.
Осы тұрғыдан келгенде, бауырлас түрік елінің бірлік пен ынтымақтастықтың,
достық пен бауырмалдықтың ортақ туын ... ... ... өзімізге
өнеге көрсетіп келе жатқаны зор ғанибет. Мұндай ... ... ... оның ... ... мен тағдырлы мәніне барынша назар аудартқан
Түркия Республикасының басшылығына бәрімізге ортақ тілде "рахметм айтамыз.
Қазіргі таңда ... мен ... ... ... ... оңтайын
күтіп жатқан проблема жоқ. Өткен 15 жылдың ішінде екі елдің ... ... ... және ... ... мен
өзара ынтымақтастық қалыпты стратегиялық әріптестікке айналды. Астана мен
Анкара арасындағы көпжақты қатынастар бір ізге ... ... ... іскер іс-қимылға ұласты. Тек түркі дүниесі ғана емес, күллі өркениеттік
кеңістікте жаңа астана салудың осы ... озық ... ... елорда құрылысында түрік кұрылыс ... ... ... ... ... ... және ... қолынан өмірге
келген сәулет-кұрылыс өнеріне көңілдеріміз толатынын айтып өтеміз.
Біз тек қана қала салып жатқан жоқпыз. Біз болашақ ... бен ... ... ... бірге салып жатырмыз. Өркениттер тоғысында
ұлттық өрнектерімізді: тілімізді, дінімізді, ділімізді, тарихымызды бірге
сомдап жатырмыз. Бұл ... ... ... – халықтар достығы.
Сондықтан да түркі тілдес мемлекеттер бұдан былай да ... ... ... ... ... беруі тиіс. Бүгінгі
онжылдығын атап өтіп отырған осы құрылтай біздің ... бен ... ... ... арқауды одан әрі бекіте түседі деп сенемін.
Осыған қосымша айтатын мәселе – ... ... ... ... ... – рухани, тарихи қарым – қатынастар қазіргі ... күші ... - ... ... өзара ынтымақтастықта болу. Мықты
экономикалық ... ... ... пен ... ... Азаматтық
қоғамның одан әрі өркендеуінің негізі.
Бүкіләлемдік Сауда Ұйымына ... ... ... Қазақстан осы
мәселеде Түркияның қолдауы мен ... ... ... жақсы сезінуде.
Демек жақын болашақта екі ел арасында экономикалық, қаржылық, инвестициялық
біріккен халықаралық ... ... ... ... деп ... ... ел ... интеграциялық, тұтастану процесін бастан кешуде.
Жалғыз ... жол ... ... бүгінгі жаһандану жағдайы қапысыз
көрсетіп отыр.
Әрине, біз ... ... ... ... ... бағыттағы
мемлекетпіз. Әр елдің өзінің ішкі мәселесі, ұлттық мүддесі болатынын естен
шығармаймыз. Алайда, соның өзі түптеп келгенде ... ... ... уақыт көрсетіп келеді. Сондықтан Орталық Азияның интеграциялық
Одағы іскер іс-қимылдың ... күші ... ... ... ... Назарбаевтың халыққа арнаған Жолдауында "Орталық Азия ... ... ... ... ... ... тарапынан қолдау тауып
жатқаны бүгінгі күннің шындығын Елбасымыздың тап басып танығаны дейміз.
Жақында, ... ... ... ... Маңғыстау облысында "Каспий –
достық теңізі" деген Каспий жағалауы мемлекеттерінің үлкен бас косуы болып
өтті. Онда осы мемлекетаралық ... ... ... ... етіп ... ... ... халықтар арасындағы мәдени, ... ... да одан әрі ... жайы жан – ... ... осы фестивальде Каспий аймағындағы тұрақтылық Пактін қабылдау
идеясын ұсынды. ... қару – ... өз ... бас ... ... ... Тәжікстан және Түркіменстанмен бірігіп, Орталық
Азияда ядролық кару – ... ... ... құру ... ... қол
қойған. Біз бейбіт даму үшін аса маңызды бұл ... ... ... ... да түркі тілдес мемлекеттер назар аударады деп ... ... ... "Жолда кетіп бара жатқан жолаушының көкжиекті
көруі ғана ... ол ... арғы ... да көруі және сезінуі
қажет", деген сөзі түркі тілдес халықтардың ... ... ... ... ... ... туралы бәріміз де білеміз. Алайда, осында
қаралатын, әңгіме болатын, талқыланатын тақырыптарды тағы бір ... ол ... әр ... өмір сүріп жатқан түркі тілдес халықтардың
басын бір жерге қосу, ... ... ... мен ... ... ... ... дейін қалыптасқан сан салалы қарым-қатынастарымызды одан
әрі дамыту және ... ... ... өзара іс-қимыл әрекетті
бірлесе қарастыру, түркі әлемі арасындағы акпараттық ... ... ... ... ... орнату, түркі халықтарының бай ... ... ... ... бұл ... жаңаша жобалар ойластыру.
Ең маңыздысы осы құрылтайда қабылданатын шешімдердің өміршең болуына және
орындалуына ... күш салу және ... де ... ... болу
қажет.
Осылайша, әлемдік жаһанданудың ... ... ... пен
туысқандықтың жалауын бірге көтеріп, бір сапта, біріңғай қатарда ... күні ... ... ... ... ... ... саяси қайраткері экс-президенті Сулеймен Демирелмен
кездесті. Әңгіме барысында С.Демирел еліміздің бағыт – ... ... ... ... ... ... жоғары пікір білдірді.
Кездесуге Парламент депутаттары Равиль Шырдабаев пен Оңалбек ... ... ... ... бірі – жиын ... ... ... Демирелдің келуі, сөз сөйлеуі болды. Саясаттың көкжалы тақтан
тайса да ... ... ... көрсетіп берді. Өз сөзін осы
құрылтайлардың бастамашысы Алпарслан Түркешті ... еске ... ... ... ... қорғанына дейінгі аралықты алып жатқан
түркі дүниесінің жаңа ғасырдағы жаңа міндеттерін алға жайып салды.
Совет императорлығы тұсында коммунистік ... ... ... ... басып алды. Сондықтан біз ... ... ... ... ... біріктіру жөнінде жоспар жасай алған ... ... да ... ... ... Ондай әрекет совет императорлығының күшін
тиісінше бағаламау болар еді, ол ел ... ... ... ... ... ... ... қою ядролық қару ... ... ... дүниежүзілік соғысқа ұрындырар еді.
"Мен елдің, үкіметтің басына жеті рет келіп, жеті рет кеткенмін. Бәрін де
көргенмін. 1975 жылғы Хельсинки ... ... ... мен қол ... дуалын тұрғыздыру арқылы совет императорлығы өзінің тарайтын кезін
тездете түсті. Қайта құру деген процесс басталған кезде Батыс ... ... ... ... ... 20 мың ... ал ... Германияда 3 мың
доллар болатын. Бәрін де экономикалық ахуал шешеді", деді ... " ...... ... ... – аға ұлт емес.
Біздің мақсатымыз – бірлесу ғана", деген сөзі әбден ... ... ... ... ... ... салысымен, 1992 жылдың өзінде құны
1 миллиард долларлық арнайы кредит аштық. Біз Еуроодаққа ғаламат үлкен ... ... ... ... 60 ... жер ... ... 13
пайызы тұтынып отыр. Теңсіздік көп. Бірақ оған қарап ренжу жөнсіз. Біз өз
жоспарларымызды қызғанышқа ... ... Біз бай ... ... болуға ұмтылуымыз керек. Уақыт зулап барады. Көп ... ... ... ... ... мен ... болады. Біраз жылдан кейін АҚШ
Бразилия мен Қытайды супердержава ... ... ... Біз ... түскен екенбіз, онда қалмауға тырысуымыз ... ... ...... жас екендігі. Бізде жастар көп. Демек, біздің
болашағымыз үлкен. Біздің ағын суларымыз сарқылмайды. ... ... Біз ... от ... ... ол отты бізге қасиетті ата-
бабаларымыз жағып берген. Ата-бабаларымыздың рухына адал болайық! ... ... ... осы еді", деп бітірді сөзін Сулеймен Демирел.
18.11.2006ж күні Анталияның "Талия конгресс ... ... ... және ... ... басшылары Ахмед Неждет
Сезер, Нұрсұлтан Назарбаев, Ильхам Әлиев және Құрманбек Бәкиев қатысқан
отырыс ... Оған ... ... ретінде сол мемлекеттің елшісі
қатысты. Ал тағы бір түркі тілдес жұрт - ... ... ... ... ... ... ... Президенті А.Н.Сезер қысқаша сөз сөйлеп
ашты. Сіздерді өз жерімізде қарсы алғаныма қуаныштымын, ... ... ... - деп ... ол өзінің сөзін. – Анталия саммиті ... ... ... ... өз ... ... 15 жыл
толу қарсаңында болып жатқаны біздің кездесуімізге ерекше маңыз береді.
Алғашқы саммитке ... өз ... жаңа ғана ... жас
мемлекеттер енді бүгін халықаралық қауымдастықтың беделді мүшесі болып,
дүние жүзінің саяси сахнасында өзінің орындарын ... алып ... ... ... ... біздің мемлекеттеріміздің ... жаңа ... ... мұрындық болар деген үміттеміз.
Одан әрі А.Сезер жаһандық өзгерістердің түркі тілдес мемлекеттерге ... ... ... келіп, осынау жағдайда ұлттық құндылықтарды
сақтай отырып, өзара ынтымақтастықты ұлғайту ... ... ... ... ... бен ... ... өзара
құрмет пен теңдік және ортақ пайдаға қол ... ... ... ... уақытта да осы бағытқа негізделген ой-мақсаттарымыз жалғаса
беретініне сенімдіміз. Біздің ... ... ... ... және ... ... жақсы жолға қойылды. Сонымен
бірге, Карс - Ахалкалаки - Тбилиси -Баку темір жолы секілді алып ... мен ... ғана емес ... ... ... ... ықпалдасуына да игі әсер ... Біз өз ... ... ... мен ... ... әлем ... үздіксіз,
тұрақты және үнемді түрде тасымалданып тұруына мүмкіндік беруіміз керек.
Осы ретте шілде айында іске косылған ... – Баку – ...... ... ... зор. Ал Баку – ... – Ерзурум табиғи газ құбыры осы
жылдың аяғында іске қосылмақ.
Сөзінің соңында А.Сезер ... ... ... тілдес бауырлас халықтар
елдерінің достығы мен ынтымактастығын арттыра түсер шара ... ... ... ... Нұрсұлтан Назарбаев өзінің сөзінде
түркі тілдес бауырлас ... ... ... ... ұйытқы болған
Тұрғыт Өзал марқұмды еске алып, оның рухына тағзым ететінін білдірді. Одан
әрі бүгінгі ... ... ... ... отырған Түрік
Республикасының бүгінгі басшылығына да ... ... ... өзінің негізгі
сөзін түркі халықтарының ежелгі тарихынан ... ... 14 ... ... ... саны 200 млн. ... жуықтап отырған түркі халықтары бір ... ... ... атты бір ... ... өмір ... Тек VII
ғасырдан бастап қана ... ... ... мен ... ... ... ... сол кезден басталған олардың трагедиясына қысқаша тоқталып
өтті. "Жер бетінде түрікке түріктен артық дос жоқ", деп ... ... ... ... біз ... ... дос, туыс, жақын болып,
алға ... ... ... ... керек, деді. Одан әрі
Нұрсұлтан Әбішұлы XXI ғасырдың басындағы біздің еліміздің ... ... ... ... ... ... жылдарындағы дамуы
барысында Қазақстан 50 млрд. АҚШ ... жуық ... ... ... Түркияның "Окан", "Ахсель", " Ж е й л а н ... ... ... ... ... да ... ... мен Түркия арасында 350-дей біріккен кәсіпорындар ... ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік жаңару
негізінде әлемдегі бәсекеге барынша ... 50 ... ... ... ... ... ... Біз алдымыздағы 10 жылда осы мақсатқа жететін
боламыз, деді Президент. Одан әрі ... ... ... ... осы ... ... жылғы 8 қыркүйекте Орталық Азиядағы ядролық
қарудан азат аймақ туралы келісімге қол ... ... үшін мәні ... ... ... ... ретінде бағалаған жөн деп ... ... ... ... пен ... ... үшін айрықша қажет болып
отырған мәселелердің бірі — өркениеттер мен ... ... ... ... ... ... ... күйе жағу тоқтар емес. "Ислам
экстремизмі" деген тіркесті саяси терминге ... ... ... ізгілікті үндейтін біздің дініміздің асыл қасиеті өңі айналдырылып
түсіндірілуде. Дінді ұлттық және ... ... ... ... ... ... қоғам калыптастыру — бүгінгі күннің талабы, дей келе
Президент Астанада ... ... ... және ... ... лидерлерінің
екінші съезінің маңызына тоқталды. Мәдени байланыстар мәселелеріне келгенде
Нұрсұлтан Әбішұлы "Мәдени ... ... ... ... ... ауыз ... ұлттық құндылықтары ... ... ... тындырылуда, деді. Түркі тілдес халықтардың кең ... ... ... ортақ тарих, әдебиет, өнер антологияларын шығаруды
және оларды әлем тілдеріне аударуды жолға қою ... деп ... ... ... мен озық ... ... ... барынша тиімді
пайдалана білуіміз керек, дей ... осы ... ... түркі тілдес
мемлекеттермен ғарыш саласындағы ғылыми-зерттеулер жүргізуге дайын екенін
білдірді.
Саммит барысында Қазақстан - Әзірбайжан, ...... ...... ... ... арасында екіжақты кездесулер
де болып өтті. Оның барысында екіжақты қарым – ... ... ...... ынтымақтастық мәселелері талқыланды.
Саммиттің жабылар кешінде қонақтарға Түрік Республикасының Президенті
Ахмед Неждет Сезердің атынан ресми ... ... ... – Батыс Азияда және ішінара Оңтүстік Шығыс ... ... ... Жер ... 780,6 мың км2, ... 75,1 млн.адам
(2004). Астанасы – Анкара қаласы. Негізгі халқы түріктер. ... ... ел. Азық – ... ... өндіруде дербестікке жеткен санаулы
елдердің бірі. ... ... ... саласы. Ел аумағының 33%-ын
егістік алып жатыр. Мал шаруашылығы да жақсы ... ... ... түбітін әлемдік рынокқа шығаратын ... ел ... ... ... ... ... ... жетекші елдің бірі.
Жұмыссыздық мемлекетте 10% - ды құрайды. 2001 ... ... ... 1.078 ... ... ... Түркияның мекемелерінің жұмыс сағаттары.
Мемлекеттік мекемелердің
Дүйсенбі – жұма (8:30-12:30),(13:30-17:30)
Сенбі – жексенбі ( жабық )
Түркия банкілері
Дүйсенбі – жұма ...... ( ... ... дүкендері
Дүйсенбі – жұма (8:30-12:30),(13:30-17:30)
Сенбі – жексенбі ( жабық ... ... ... әрі ... ... - ... Республикасы
болып табылады. Соңғы он жылда бұл ел нарықтық және демократиялық қайта
құрулар жүргізуде ... ... қол ... алды, өзінің халықаралық
беделін нығайтты. Қазақстан Түркия мемлекетімен бірнеше кездесулерде болды.
2006 жылдың 22 ... ... ... ... ... құрылтайында болды. Онда тек Қазақстан республикасының
президенті емес түркі тілдес елдердің басшыларының кездесуі өтті.
Бұл құрылтайдың басты ... ... ... де ... ... ... ... болатын, талқыланатын тақырыптарды тағы бір таратып
айтсақ: ол әлемнің әр түкпірінде өмір сүріп жатқан ... ... ... бір ... ... ... ортақ мәселелер мен проблемаларды бірлесе
отырып шешу, бұған дейін қалыптасқан сан салалы қарым-қатынастарымызды одан
әрі ... және ... ... ... ... ... ... қарастыру, түркі әлемі арасындағы акпараттық алмасу, өзара ... ... ... ... ... ... бай мәдени-рухани
мұрасын әлемге таныту, насихаттау, бұл мақсатта жаңаша жобалар ойластыру.
Бүгінгі онжылдығын атап өтіп отырған осы ... ... ... ... ... бұрынғы алтын арқауды одан әрі бекіте түседі ... ... ... ... ... Республикасының ДИПЛОМАТИЯСЫ"
Алматы, «GAUHAR», 568 бет, ... ... ... ... бол түркі тілдес туыстар, 18 қараша,
2006.
3. "Егемен Қазақстан", Дәстүрлі достық діңгегі, 22 қыркүйек, 2006.
4. Қазақстан ұлттық ... ... ... ... (С-У), ... www.coogle.kz.
6. www.rambler.ru.

Пән: Халықаралық қатынастар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
ТМД елдерімен қарым-қатынасы17 бет
«Органайзер» мoдулін жасау29 бет
Ипотеканың құқықтық аспектілері34 бет
Қазақстан Республикасындағы персоналды басқару34 бет
Қазақстанда қосылған құн салығының пайда болуының алғы шарттары10 бет
XVIII ғ Қазақ-орыс қатынасы9 бет
«Айнымалы жұлдыздар үшін информация мен энтропия қатынасын анықтау»48 бет
«Бала мазасыздығына ата-анамен бала қарым-қатынасының әсері»24 бет
Алдын ала тергеу мен анықтаудың ара қатынасы64 бет
Америкадағы еврей лоббиінің АҚШ-Израиль қарым-қатынасына әсері91 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь