Биологиялық алуантүрілік

1. Биологиялық алуантүрілік және оны сақтау
Техносфераның биосфераға жасайтын қысымының ең маңызды көрінісі – табиғи экожүйелердің кедейленуі, яғни биоалуантүрліктің кемуі болып табылады.
Биоалуантүрлілік тек маңызды шаруашылық ресурсы ғана емес, ол биосфераның тіршілік етуінің шарты болып табылады.
Рио-де-Жанейрода өткен (1992 ж.) БҰҰ конференциясында қабылданған үш арнайы Мәлімдемелер мен Конвенциялардың екеуі биологиялық ресурстар мен биологиялық алуантүрлілікті сақтаусыз тұрақты даму мүмкін емес екенін көрсетті.
Қазір адамның азық-түлігі ретінде қолдануға болатын ббірнеше мың түрлер белгілі. Бірақ іс жүзінде өсімдіктер мен жануарлардың 200-250- ден аспайтын түрлері пайдаланады. Ауылшаруашылық өнімдерінің басым көпшілігін 12-15 өсімдік береді.
Жабайы түрлер- табиғи экожүйелерден алынатын бағалы өнім көзі және әсіресе, ауылшаруашылық жануарлары мен өсімдіктерінің жаңа қолтұқымдары мен іріктемелерін шығаруда маңызы зор.
        
        Биологиялық алуантүрілік .Ерекше қорғауға алынған территориялар
1. Биологиялық алуантүрілік және оны сақтау
Техносфераның биосфераға жасайтын қысымының ең маңызды ...... ... яғни ... ... ... ... тек маңызды шаруашылық ресурсы ғана емес, ол
биосфераның тіршілік етуінің шарты ... ... ... (1992 ж.) БҰҰ ... ... ... Мәлімдемелер мен Конвенциялардың екеуі биологиялық ресурстар мен
биологиялық алуантүрлілікті сақтаусыз тұрақты даму мүмкін емес екенін
көрсетті.
Қазір адамның азық-түлігі ретінде қолдануға болатын ббірнеше ... ... ... іс ... өсімдіктер мен жануарлардың 200-250- ден
аспайтын түрлері пайдаланады. Ауылшаруашылық өнімдерінің басым көпшілігін
12-15 ... ... ... ... ... ... бағалы өнім көзі және
әсіресе, ауылшаруашылық жануарлары мен өсімдіктерінің жаңа ... ... ... ... зор.
1960-1970 жылдарындағы «Жасыл революция», жоғары өнімді және
ауруларға төзімді дәнді дақылдардың жаңа іріктемелерін жасауда жабайы
түрлерді, мысалы Түакиядан әкелінген бидай шығарумен ... Тек ... ... ғана ... рево ... ... ... өндіру 2
миллиард доллорға, күріш – 1,5 миллиард АҚШ долларына артқан.
Жабайы түрлер – ... ... ... ... ... ... 5 мың ... түрлеріқолданылады.Олардың жалпы
бағасы40 миллиард доллар. Шипалы қасиеттері бар өсімдіктердіңкөптеген
түрлері әлі медицинада ... ... ... ... ... болуының шарты
және негізгі факторы бола отырып, оның ең маңызды қасиеті – тұрақтылықты
қамтамасыз ... ... ... ... жоғары болса, соғұрлым оны
құрайтын элементтердің көпшілігі олардың алуан түрлілігін ... ... (іс ... ... ... көптүрлілігі ең
алдымен олардың түрлік құрамымен анықталады, ал ірі экожүйелер үшін алуан
түрліліктің ... ... ... кіші ... ... ... ... экожүйе ретіндегі биосфераның аалуантүрлілігі, олай
болса оның тұрақтылығы және т.б. қасиеттері түрлердің,популяциялар мен
экожүйелердің санына ғана емес, тіршілік ету ... ... ... ... , табиғат белдеулеріне, геохимиялық
аймақтар, ландшафтар және ... да ... ... де ... ... тіршілігін сақтау үшін көп энергия жұмсау
қажет. Мысалы, қышқылдық жаңбырлардың әсерінен ... ... ... ... ... күйге келтіретін энергия жұмсалмаса қалдықтардың
қоймасына айналады.
Биосфераның геологиялық тарихының барысында онда ... ... ... саны тұрақты болмаған. Әрбір түр белгілі тір уақат
қана өмір ... ... 10 – 30 млн. жыл. ... ... ... ... (бірнеше мың) және ұзақ өмір сүретін түрлер «тірі қазбалар» да бар.
Мысалы,мүктер өзгермеген қалпында ... 500 млн. жыл ... ... ... ... ағаш – ... ... бері), 150 млн. жыл
тіршілік етіп келеді. Жануарлардың ішінен тірі туатын балық латимерияны
атауға болады. Ол 60 млн. жыл ... ... ... деп ... ... 1938 жылы ... ... маңынан табылған.
Жалпы алғанда жердің геологиялық тарихында бір түрлер жойылып,
басқалар олардың орнын басып отырған. Биосфераның жасы ұлғайған ... саны да ... ... ... ... айналуынан бастап жеке түрлердің жойылу
жылдамдығы эволюциялық табиғи құбылыспен салыстыруға келмейтін жылдамдықпен
жүре басады. Бұл процесс бір ... ... ... ... ... ...... басқа жаңа түрлермен компенсацияланбайды.
Егер ертеректе бір түр орташа алғанда 2000 жылда жойылып отырса,
соңғы 300 ... әр 10 жыл ... ... ... 1600 ... бастап
омыртқалы жануарлардың 173 түрі (109 құстар және 64 сүтқоректілер) және
өсімдіктердің 20 түрі жойылып кетті.
И. Рееввель мен Ч. Реввельдің (1994) болжамы ... ... ... ... жуық ... ... кетуі мүмкін олардың көпшілігі
тропиктік ормандарда мекендеушілер.
Түрлердің санының күрт төмендеуі мен түрлердің жойылу себептері
алуан түрлі. Көбінесе олар ... ету ... ... немесе бұзылуымен
байланысты. Омыртқалы жануарларға қатысты алсақ бұл факторға түрлердің
жойылуының 60% ... ... ... ... ... ... ... (30 – 35 %), содан кейінгі орында азық ... ... ... жою (3%) және ... ... (2%) тұр.
Шектен тыс пайдалану қандай да бір кәсіптік маңызы бар ... ... 1983 жылы тек қана тіс ... үшін ғана 80 мың ... 8%) ... ... ... Түрлердің жойылуындағы маңызды
себептердің біті олардың интродукцияланған, яғни сырттан әкелінген
түрлерімен бәсекелестікке қабілетсіз болуы. Мұндай құбылыстарға шектелген
территорияларда, аралдарда тіршілік ететін ... өте ... ... ... ... ... екі ... ерекше назар
аударуды қажет етеді.
Біріншіден, бір түрдің жойылуы, әдетте оныменқоректік немесе басқа
да байланыстармен тығыз байланысты, бірнеше түрдің ... ... ... ... ... да бір ... толық жоюдың қажеті жоқ. Олардың саны
белгілі бір шамадан төмендеп кетсе, олар ... ... келе ... ... ... үшін ... деңгей 500-100 дара, ұсақ омыртқалылар
шамамен 50 мың дара, ... үшін ... мың ... Адам ... ... ... ... мысалдар келтірейік.
1988 жылы Солтүстік теңізінде түлендердің жойылуы ... ... ... себебін табиғаттағы тепе – теңдіктің бұзылуынан іздеу керек:
теңіз суларының биогенді элементтермен байытылуы алтын ... ... ... ... ... ... судағы оттегінің мөлшері кеміп
кеткен (өлген балдырлардың ыдырауының нәтижесінде), ал мұның өзі
түлендердің өліміне әкеліп соқтырған.
Көптеген ... ... ... ... 10 ... жүріп өткенде 1,5 млн.ға жуық ... ... ... дөңгелегінің астында жылына 6 млн. бақалар, 120 мың қояндар,
100 мың кірпілер өледі.
Ішкі су қоймаларының ... ... ... ... ... ... жойылу қауіпі төніп отыр. Ертеде бай балық
шаруашылығымен ерекшеленетін Арал теңізі іс жүзінде бағалылығынан
айырылды. Азов және ... ... ... ... 10 -12 есе ... ... ... тәрізділердің саны шектен тыс аулау мен
браконьерлік себебінен күрт төмендеген. Сонымен қатар, судың уілануы,
оттегінің ... ... ... ... ... тәріздібалықтардың
аурулары 1980 жылдардан бері кең етек алып отыр.
Адамның барлық ірі ауқымды іс-әрекеті биологиялық алуантүрліліктің
кемуіне әкеледі. Осының нәтижесіндебүкіл табиғи ... де ... ... Адам ... өзен ... ... батпақтарды
құрғатады, белгілі бір өзіне қажетті ағаш түрлерінен тұратын бағалы
ормандарды ғана ... ... ... ... өте ауыр. Жекеленген
экожүйелердің түрлік алуантүрлілігінің кемуін ... ... ... ... ке келтіруге мүмкіндік болса, ал толық жойылған түр жүйе
ретінде ... үшін ... ... және ... ... ... жолы – ... кітап. Табиғат ресурстары мен табиғаттағы қорғаудың
Халықаралық одағы (МСОП) бүкіл планетаның Қызыл кітабын ... ... ... ... ... төніп отырған ағзалар енгізген.
Қызыл кітап – қауіптің жаушысы. Қызыл кітапқа енген ... ... ... ... ... территориясы (ареал) қорғау үшін орындалатын іс-
шаралар және т.б. мәліметтер көрсетіледі. Қызыл кітапқа енген ... ... ... бөледі: жойылу қауіпі төніп тұрған түрлер
(арнайы ... ... ... ... ... келе жатқан(тіршілігін сақтау
үшін саны жеткілікті, бірақ жылдам кеміп келе жатқан), сирек (жойылу
қруіпі жоқ, бірақ саны аз немесе ... ... ... ... (қамқорлыққа алуға негіз бар, бірақ олар туралы
мәліметтер аз).
Қызыл кітаптағы түрлердің тізімі үнемі ... ... ... ... ... ... Ал ... басқа тіршілік күйі
нашарлаған түрлермен толықтырылады.
Қазақстанның қызыл кітабы. Қ

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Әл – Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университетінің Биология мұражайындағы омыртқалы жануарлардың био алуан түрлілігі54 бет
"Балқаш көлінің физика-географиялық сипаттамасы."16 бет
Адамның тарихи дамуындағы биологиялық және әлеуметтік факторлар 16 бет
Адамның шығу тегі5 бет
Балқаш көлінің физика-географиялық сипаттамасы15 бет
Балқаш көлінің физика-географиялық сипаттамасы жайлы18 бет
Биология сабағында құстар класын оқыту89 бет
Биологиялық ырғақтар4 бет
Биологиялық әралуандылық7 бет
Генетиканың негізгі түсініктері2 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь